2. Projectnota Holendrecht 20220215 def.pdf
Tekst van het document
2333 866 LD
60
Retail 511.66 m²
60
Maisonette 48.96 m² School 410.40 m²
Schoolplein 1140.48 m²
60
60
Schoolplein 614.58 m²
2333 866 LD
60
60
ingang app
60
School 2131.60 m²
Maisonette 49.04 m²
ingang app
Maisonette Maisonette 49.04 m² 47.79 m²
ingang school
50m
Plattegrond alternatief met woningen langs dreef Referentie actieve corridors met ruimte voor ontmoeting Projectnota Centrum Holendrecht
31 59
Invulling veld D Op veld D krijgen de twee scholen een plek, net als een deel van het maatschappelijk programma. De scholen kunnen slechts op een beperkt deel van het plangebied terugkomen, vanwege het beleid met betrekking tot fijnstof langs drukke wegen. De afstand die voor een nieuwe school gehanteerd dient te worden ten opzichte van de Holendrechtdreef en de Meerkerkdreef is 50 meter. Het buitensportprogramma wordt tussen de beide scholen geplaatst, zodat deze faciliteiten zowel door de buurt als door de scholen gebruikt kunnen worden. De schoolpleinen zijn na schooltijd openbaar. Het is niet mogelijk om in veld D op de beschikbare ruimte de twee scholen in twee bouwlagen te realiseren. Ze zullen in drie bouwlagen gerealiseerd moeten worden om de gebouwen en schoolpleinen binnen de toelaatbare zone te kunnen plaatsen. De schoolgebouwen worden bovendien gecombineerd met woningen daarboven. Dit zorgt voor gewenste ogen op straat en sociale veiligheid na sluitingstijd van de scholen. Op veld D wordt aan de oostzijde een woontoren voorgesteld waardoor het centrumgebied zich ook aan deze kant van het plangebied van afstand laat zien.
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 49.00 m²
Maisonette Maisonette 49.20 m² 47.87 m²
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 47.53 m² 47.53 m² 47.87 m² 49.27 m²
ingang app
Maisonette 47.87 m²
Maisonette 47.94 m²
ingang app
ingang app
Maisonette 49.00 m²
2333 866 LD
2333 866 LD
2333 866 LD
LD 866 2333
Opslag / fietsenstalling 749.61 m²
Maisonette 47.87 m²
Maisonette 47.94 m²
Maisonette 47.94 m²
Maisonette 47.87 m²
Maisonette Maisonette 49.32 m² 47.99 m²
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 47.64 m² 47.64 m² 47.99 m² 49.39 m²
60
60
60
60
60
60
60
60
ingang app
Retail 205.17 m²
BOLO, School en Woningen, Bos & Lommer, Amsterdam opdracht: basisschool OBS Bos & Lommer: voorschool, basisonderwijs (met 18 groepsruimten), aula, gymzaal en 36 appartementen architect: Marlies Rohmer Architects & Urbanists oppervlakte: BVO totaal: 5727 m², School; 2.647 m², Apartementen; 3.080 m² beukmaat: 16 m 2.600 m²
50m Maatschappelijk 273.80 m²
Maatschappelijk 1387.59 m²
40
60
60
Maisonette 100.82 m²
40 Maisonette 60.79 m²
Maisonette 48.82 m²
Maisonette 60.54 m²
Maisonette 48.82 m²
Maisonette 100.43 m²
ingang app
ingang app
17,5 Maisonette 100.59 m²
60
60
60
60
60
60
60 60
60
Maisonette 46.90 m²
Maisonette Maisonette 48.63 m² 49.70 m²
Maisonette 49.00 m²
60
60
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
60
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 49.70 m² 49.70 m² 48.65 m² 48.65 m²
Opslag / fietsenstalling 144.19 m²
60
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 48.65 m²
60
60
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 48.64 m² 48.70 m² 100.45 m² 48.64 m²
Maisonette Maisonette Maisonette 47.60 m² 47.60 m² 49.00 m²
60
60
Maisonette 49.00 m²
60
60
60
60
60
60
60
ingang app
60
60
60
60
ingang app
ingang app
60
60
ingang app
Opslag / fietsenstalling 937.99 m²
Maisonette 100.83 m²
Plattegrond alternatief met 2 scholen en sport centraal
ingang school 2333 866 LD
40
LD 866 2333
ingang app
Retail 460.11 m²
ingang app
School 2131.60 m²
Schoolplein 614.58 m²
Schoolplein 1954.04 m² Maisonette 48.96 m²
60
60 60
Maisonette 47.60 m²
60
60
2333 866 LD
ingang app
60
60
School 927.72 m² Maisonette 47.60 m²
2333 866 LD
Retail 511.66 m²
60
Maisonette 48.96 m² School 410.40 m²
Schoolplein 1140.48 m²
Maisonette 49.04 m²
ingang app
Maisonette Maisonette 49.04 m² 47.79 m²
ingang school
50m
32
Plattegrond studiemodel veld B
Actieve publieksruimte
Referenties combinatie school en wonen
Maisonette 49.00 m²
60
60
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 49.00 m²
Werken 606.32 m²
Maisonette 47.55 m²
60
60
60
60
60
60
60
Maisonette 47.94 m²
Maisonette 48.23 m²
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 47.64 m² 47.64 m² 47.99 m² 49.39 m²
Werken 827.25 m²
Retail 205.17 m²
Maisonette 49.00 m²
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
Maisonette 47.53 m²
ingang app
Maisonette Maisonette 47.76 m² 47.77 m²
ingang app
60
60
60
Maisonette 48.23 m²
Maisonette 47.49 m²
60
60
60
60
60
60
60
60 60
Maisonette Maisonette 47.77 m² 47.77 m²
60
Maisonette 47.55 m²
60
60
Maisonette 48.23 m² 60
60
ingang app
60
Maisonette 47.94 m²
Maisonette Maisonette 49.32 m² 47.99 m²
Maisonette 48.23 m²
Maisonette 47.55 m²
Maisonette 47.94 m²
2333 866 LD
Opslag / fietsenstalling 749.61 m²
Maisonette 47.87 m²
Maisonette 48.23 m²
Maisonette 47.55 m²
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 47.53 m² 47.53 m² 47.87 m² 49.27 m²
Maisonette 47.87 m²
Maisonette 48.23 m² Parking 4283.40 m²
Maisonette 47.55 m²
Maisonette Maisonette 49.20 m² 47.87 m²
Maisonette 47.87 m²
2333 866 LD
Maisonette 48.23 m²
Maisonette 47.55 m²
Maisonette 49.00 m²
LD 866 2333
60
60
Maisonette 48.23 m²
Werken 501.53 m²
ingang app
ingang app
Maisonette 47.55 m²
Maisonette 47.60 m²
ingang app
Maisonette 48.23 m²
Maisonette 48.23 m²
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
ingang app
60
Maisonette 47.62 m²
60
Maisonette 47.60 m²
60
Maisonette Maisonette 49.70 m² 47.43 m²
60
Maisonette 47.43 m²
60
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.42 m²
60
Maisonette 47.42 m²
60
Maisonette 47.38 m²
ingang app
Maisonette Maisonette 47.43 m² Maisonette 47.43 m² 47.43 m²
2333 866 LD
ingang app
Maisonette 49.00 m²
ingang app
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
60
ingang app
Werken 547.46 m²
Invulling veld E De onderdoorgang van het Abcouderpad ter plekke van de dreef behoeft verbetering. In het studiemodel van Mecanoo is de gehele doorgang verbreed waardoor er een nieuwe brug gerealiseerd moet worden. Dit is een zeer kostbare ingreep. Er is een alternatief geschetst waarbij de strook bebouwing onder de dreef verwijderd wordt en er een nieuwe transparante ruimte (maatschappelijk) onder de brug geplaatst wordt. De hoger gelegen bushaltes komen via een trap op een overzichtelijke plek beneden. Een hellingbaan op veld A leidt ook naar de bushaltes, die tegenover elkaar gelegen zijn.
Werken 547.46 m²
60
Maisonette 49.00 m²
Invulling veld A Veld A is wel in de ontwerpstudie opgenomen, maar niet in de berekening naar financiële haalbaarheid van het plan. Stadgenoot, de eigenaar van veld A, heeft aangegeven het gebouw De Drecht door te willen exploiteren. Indien Stadgenoot in de toekomst open staat voor transformatie kan dit plandeel meegenomen worden in de uitwerking van het stedenbouwkundige plan.
Maisonette 49.70 m²
ingang app
50m Maatschappelijk 273.80 m²
Maatschappelijk 1387.59 m²
60
60
60
60
60
60
60
Maisonette 100.82 m²
Maisonette 100.59 m²
Maisonette 60.79 m²
Maisonette 48.82 m²
60
Maisonette 100.83 m²
LD 866 2333
ingang app
Retail 99.75 m²
Retail 62.62 m²
ingang app
ingang app
Maisonette 48.96 m²
Maisonette 48.96 m² School 410.40 m²
Schoolplein 1140.48 m²
Retail 511.66 m²
School 927.72 m² Maisonette 47.60 m²
2333 866 LD
ingang app
60
60
Schoolplein 1954.04 m²
60
60
Schoolplein 614.58 m²
60
60 60
60
Maisonette 47.60 m²
60
60 60
60
School 2131.60 m²
60
60 60
Retail 460.11 m²
2333 866 LD
60 60
ingang app
Retail 150.16 m²
Retail 111.25 m² Retail 383.60 m²
Retail 106.39 m²
60
Maisonette 100.43 m²
ingang app
Maisonette 49.00 m²
Retail 526.39 m²
Maisonette 48.82 m²
60
Maisonette 60.54 m²
60
Maisonette Maisonette 48.63 m² 49.70 m²
60
LD 866 2333
Maisonette 46.90 m²
60
60
60
Maisonette 47.60 m²
60
60
Opslag / fietsenstalling 144.19 m²
60
60
Maisonette 47.60 m²
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 48.64 m² 48.70 m² 100.45 m² 48.64 m²
Maisonette Maisonette Maisonette 47.60 m² 47.60 m² 49.00 m²
2333 866 LD
60
Maisonette Maisonette Maisonette Maisonette 49.70 m² 49.70 m² 48.65 m² 48.65 m²
ingang app
60 60
Maisonette 47.60 m²
ingang school
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 49.00 m²
Maisonette 48.65 m²
Maisonette 49.00 m²
Retail 1074.25 m² 60
60
Retail 1958.60 m²
Maisonette 47.60 m² 60
60
60
60
2333 866 LD
60
60
Plattegrond studiemodel veld E
parkeren
ingang app
Retail 98.01 m²
Parking 1361.17 m²
60
60
60
60
60
60
60
60
60
Expeditie 400.55 m² Maisonette 47.60 m²
Maisonette 49.00 m²
60
Retail 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
Maisonette 47.60 m²
60
60
Werken 406.12 m²
60
60
60
ingang app
60
60
ingang app
60
60 60
ingang app
60
60 60
ingang app
Retail 149.80 m²
Werken 98.00 m²
60
60
ingang app
ingang app
60
60 60
ingang app
Werken 98.00 m² 60
Opslag / fietsenstalling 937.99 m²
ingang app
Maisonette 49.00 m²
Maisonette 49.04 m²
ingang app
Maisonette Maisonette 49.04 m² 47.79 m²
ingang school
50m
Retail 210.07 m²
Ruimtelijke structuur veld A Plattegrond alternatief met maatschappelijke ruimte onder de dreef en pad tussen woningen en dreef
Projectnota Centrum Holendrecht
33
2.2.11 Bouwhoogten De overwegende bouwhoogte in Holendrecht is 12 meter. In de ontwerpstudie lopen de blokken in bouwhoogte op richting de metrohaltes en de dreef. Direct bij het station is de bouwhoogte circa 45 meter. Aansluitend op de hovenstructuur loopt de bouwhoogte terug naar circa 13-16 meter. Aan de oostzijde wordt het plangebied afgesloten met hoogbouw van circa 30 meter. 2.2.12 De Holendrechtdreef Een essentiële voorliggende keuze betreft de omgang met de Holendrechtdreef. De dreef zorgt voor een goede afscheiding van het autoverkeer, maar is ook een barrière tussen de noord- en zuidzijde van de buurt. Slechts door tunnels kun je van het ene deel van de buurt naar het andere gaan. Er zijn drie redenen om de Holendrechtdreef structureel aan te pakken: 1. Holendrecht stationskwartier In de omgevingsvisie 2050 is station Holendrecht aangewezen als stationskwartier. Stationskwartieren zijn prettige, intensief bebouwde stukken stad rondom stations. Zij vormen een schakel tussen het landelijke en regionale ov-systeem en de stad of de wijk. In stationskwartieren komen doorstroming van reizigers en verblijf van bewoners of werkenden samen. De stations dragen bij aan stedelijke kwaliteit en bereikbaarheid, en stedelijkheid draagt op haar beurt bij aan de kwaliteit en het gebruik van stations.
Bij een stationskwartier past een intensief te gebruiken, fijnmazig vertakte openbare ruimte, met veel verbindingen en functiemenging. Een opgetilde weg slechts gericht op het autoverkeer is een element dat niet meer past bij een intensief gebruikte stationsomgeving. 2. Het spoor als Ruggengraat Amsterdam Zuidoost werkt aan de verkenning ‘Spoor als Ruggengraat’ om de ruimtelijke kwaliteit van de spoorzone te verbeteren. De woon- en werkgebieden aan weerszijden van de spoorzone zijn tot 2040 onderhevig aan een intensieve gebiedsontwikkeling, waarbij duizenden nieuwe woningen inclusief voorzieningen worden gerealiseerd. Onderdeel van die opgave is om van de bestaande en nieuwe gebieden aan weerszijden van het spoor één ongedeeld gebied te maken: één Zuidoost. Het metro- en treinspoor
34
vormt nu nog een barrière, maar in de toekomst wordt dit de ruggengraat van Zuidoost. Een belangrijk doel van het ‘Spoor als Ruggengraat’ is een inrichting van de spoorzone die een optimale uitwisseling tussen de woon/werkgebieden aan weerszijden van het spoor mogelijk maakt. Aan de zijde van het UMC wordt de Meibergdreef opnieuw ingericht. Om de verbinding tussen Holendrecht en UMC en het Paasheuvelweggebied zo vanzelfsprekend mogelijk te maken is ook een herinrichting van de Holendrechtdreef noodzakelijk. 3. Verbinding en bereikbaarheid centrumgebied Holendrecht Het beter oversteekbaar maken van de Holendrechtdreef zal bijdragen aan het verbinden van de woonbuurten aan de noord en zuidzijde van Holendrecht West. De bereikbaarheid van de verschillende functies in het centrumgebied wordt door verlagen van de dreef aanzienlijk verbeterd. 2.2.13 Varianten Holendrechtdreef In een ontwerpstudie zijn vier mogelijkheden voor de toekomstige Holendrechtdreef onderzocht. Voor de verdere uitwerking van het stedenbouwkundige plan in de volgende fase is het belangrijk om tussen deze vier mogelijkheden een keuze te maken omdat de positie van de ruimtelijke ingrepen in de aangrenzende velden er nauw mee samenhangt. 1.
Behoud dreef: Het in stand houden van de huidige dreef met scheiding van langzaam en snel verkeer, maar met beter bereikbare haltes van het OV en overzichtelijke en sociaal veilige onderdoorgangen. Voor een optimale gebiedsontwikkeling is behoud van de bestaande dreef geen optie, want er wordt onvoldoende bijgedragen aan de wens de verschillende gebieden aan beide zijden van het spoor met elkaar te verbinden. 2. De lage dreef: het verlagen van de dreef tot een straat waaraan gewoond wordt. Het geheel verlagen is een kostbare ingreep die echter wel mogelijk maakt dat het gebied zich als stationskwartier kan ontwikkelen. Beide zijden van de dreef zijn goed met elkaar verbonden, zij het niet zonder te moeten oversteken. Een groot voordeel is dat de nieuwe functies langs de dreef goed bereikbaar zijn en laden en lossen beter plaats kan vinden dan voorheen. 3. De hoge dreef: Het transformeren van de dreef naar een woondreef, een hoog
het station gelijkvloers is en bij het Abcouderpad langzaam en snel verkeer elkaar ongehinderd kunnen kruisen. Deze variant maakt de fijnmazige verbindingen mogelijk die rondom een station zo gewenst zijn en houdt daarnaast de kenmerkende ongelijke kruising van het Abcouderpad in stand. Bovendien blijft een deel van het volgroeide groen behouden voor de buurt en is deze variant aanzienlijk goedkoper dan het geheel verlagen of verhogen van de dreef. Variant huidige Dreef
De vierde en de tweede variant hebben de voorkeur als het gaat om het leggen van de verbinding tussen stationsomgeving en de buurten aan beide zijde van de dreef. De vierde variant is uiteindelijk de voorkeursvariant omdat deze de zo kenmerkende ongelijke kruising bij het Abcouderpad in stand houdt en kostentechnisch aanzienlijk beter scoort. De deels verlaagde dreef is opgenomen in het raamwerk.
Variant verlaagde Dreef
Variant huidige Dreef met bebouwing
liggende straat waaraan gewoond wordt. Voordeel is dat de oversteek bij het Abcouderpad ongelijk kan plaatsvinden, nadeel is dat laden en lossen vanaf deze verhoogde weg naar de laaggelegen functie ingewikkeld is en dat de fijnmazigheid van het stedelijk weefsel beperkt is. Via trappen de weg over te steken is minder aantrekkelijk dan gelijkvloers. Kostentechnisch is deze variant kostbaar en naar verwachting net zo duur als het verlagen van de dreef gezien de grondkerende constructies langs de nieuwe panden aan de verhoogde dreef. 4. De deels verlaagde dreef: het deels verlagen van de dreef zodat het gebied rondom
Projectnota Centrum Holendrecht Uitleg variant half verlaagde dreef
35
2.2.14 Woonprogramma Het is belangrijk dat nieuwe woningen voor de huidige bewoners meerwaarde hebben en de mogelijkheid ontstaat om door te stromen naar de nieuwbouw. Ook moeten de nieuwe woningen een toevoeging zijn in het aanbod (o.a. kleinere sociale woningen voor ouderen en jongeren, en grotere middensegment woningen voor gezinnen). Doorstroming maakt het mogelijk om in de bestaande woningvoorraad meer menging aan te brengen zodat ook hier een meer gemengde en draagkrachtigere bewonerssamenstelling ontstaat. Dit sluit aan bij de wens van bewoners om geen “gouden randjes” te creëren. De gemiddelde woninggrootte in deze berekening is 70m2 BVO, met een omrekenfactor van 0,7 is dit 49 m2 GO. Met deze aannames ontstaat er uiteindelijk een plan waarbij circa 1000 woningen op de velden B, C en D worden toegevoegd, een toename van circa 25% op het totaal aantal woningen in Holendrecht West. Indien veld A wellicht in de toekomst ook transformeert kan dit aantal oplopen naar 1500. Vanwege het grote aandeel sociale huur in de huidige voorraad (92%) en de grote vraag naar middensegment woningen
wordt onderzocht of een aanzienlijk deel van de nieuwbouw in het middensegment kan worden gerealiseerd. Voor de Investeringsnota wordt, in overleg met de eigenaren, een definitief voorstel gemaakt. 2.2.15 Maatschappelijke voorzieningen De opgave voor de maatschappelijke voorzieningen voor gebiedsontwikkeling is in 2017 vastgesteld aan de hand van de “Referentienorm Maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen”. Deze norm bepaalt het gewenste toe te voegen aanbod voor verschillende sociale domeinen: onderwijs, zorg, jeugd, basisvoorzieningen, sport en kunst en cultuur. De norm is gebaseerd op de aantallen toe te voegen woningen en het beoogde type woonmilieu. Op basis van beleidsdoelen zoals de Ontwikkelbuurtopgave en de behoefte aan vervanging van bestaande voorzieningen verandert ook de behoefte aan maatschappelijke voorzieningen. In samenwerking met en op advies van de Afdeling MV is de volgende maatschappelijke opgave in deze nota opgenomen. In de toekomst is het volgende programma voorzien: Onderwijs: • Twee Integrale Kind Centra inclusief gymzaal; 7700 m2 m2 BVO. Per school 3850 m2 BVO. Dit zijn de twee bestaande scholen, die groter moeten worden door toename van het aantal woningen. Een integraal kind centrum bestaat uit een basisschool met 17 groepen, een kinderdagverblijf, voorschool en naschoolse opvang Maatschappelijke voorzieningen; 1500 m2 BVO.
• Een Huis van de Wijk. Het bestaande Buurthuis Holendrecht meet 1200 vierkante meter. Dit is erg groot en bekeken wordt of het Huis van de Wijk in de toekomst kleiner kan worden. De omvang wordt in de Investeringsnota bepaald en moet gezien worden in relatie tot andere voorzieningen (dagbesteding, voorziening voor jongeren) die in de buurt toegevoegd worden. • De referentienorm geeft aan dat nog een halve (particuliere) buurtkamer nodig is. Dit moet nader onderzocht worden. • Onderzocht moet worden hoe groot het Gezondheidscentrum in de toekomst moet worden. Het moet groter worden doordat er woningen bij komen. Daarnaast leidt de toenemende vergrijzing in Gaasperdam tot een hogere zorgvraag. Hoeveel
36
Indicatieve oppervlaktes per functie per deelgebied
•
ruimte in Holendrecht gereserveerd moet worden zal bepaald worden in overleg met de andere lopende projecten in Gaasperdam. Vanuit de Buurtstudie komt de wens naar voren voor een plek voor (kleine of startende) ondernemers; een ondernemershub. Momenteel wordt onderzocht wat zo’n ondernemershub inhoudt, welke functies deze moet herbergen en wat de omvang moet worden. Dit wordt vastgelegd in de Investeringsnota.
2.2.16 Werken, winkels en horeca In het centrum is een gemengd programma uitgangspunt; het centrum moet een aantrekkelijker gebied worden om elkaar te ontmoeten en prettig te verblijven. Er is ruimte voor horeca, maatschappelijke functies en kantoren. De precieze verdeling van de functies is belangrijk voor de levendigheid en leefbaarheid, zowel overdag als ’s avonds. Hier wordt in de investeringsnota verder op ingegaan. In de nabijheid van Station Holendrecht is het belangrijkste werkprogramma geprojecteerd, de voorkeur gaat hier uit naar kantoren. Een goede bereikbaarheid (nabij het station) is belangrijk voor kantoren. Bovendien is een locatie bij het spoor minder aantrekkelijk om te wonen. In dit gebied passen kleinschalige kantoor concepten of co-working spaces. Het wordt de verbinding tussen de grootschalige kantoren en overige functies in Amstel III en de woonbuurt met weinig sociaal economische kansen. Kleinschalige kantoorconcepten sluiten aan bij ondernemerschap uit de buurt. Er is 4200 m2 BVO gereserveerd voor kantoren. Verdere studie zal plaatsvinden om de ideale mix van wonen en werken in een stationskwartier te bepalen. In 2020 heeft Bureau Stedelijke Planning voor Holendrecht onderzocht wat de gewenste strategie is voor commerciële voorzieningen in het huidige winkelcentrum.
Bekeken is hoeveel volume er nodig is en waar binnen het centrumgebied de beste plek is voor de winkels. Uit dit onderzoek komt naar voren dat er beperkt uitbreidingsruimte is voor supermarkten (900 m2 wvo) en overig dagelijks aanbod (350 m2 wvo), en ook voor commerciële diensten en horeca (300 m2 wvo). Er is geen uitbreidingsruimte voor nietdagelijkse voorzieningen. Om de verblijfs- en ontmoetingsruimte van het winkelcentrum te versterken adviseert
BSP om kwalitatief goede (dag) horeca toe te voegen, eventueel in combinatie met dagelijks aanbod (zoals een bakker met coffeecorner). Met een daghoreca die geschikt is voor een brede doelgroep kan de gehele dag een aantrekkelijke verblijfslocatie gecreëerd worden. Daarnaast adviseert BSP om het winkelcentrum te behouden in het centrum van Holendrecht. Hierbij is een betere verbinding met het Amstel III gebied gewenst. Die betere verbinding zou gelegd kunnen worden door de horeca meer te spreiden over het gebied en ook bijvoorbeeld in te passen in de gebouwen bij het spoor, waar ook werken een plek krijgt. De Adviescommissie Detailhandel Noord-Holland Zuid heeft positief geadviseerd over de uitbreiding van het centrum van Holendrecht. De uitbreidingsruimte voor de supermarkt zou ingevuld moeten worden met een tweede supermarkt in het goedkopere segment. Op basis van bovenstaande adviezen is voor detailhandel en horeca totaal 5115 m2 winkelvloer oppervlakte (wvo) gereserveerd in de plannen, bestaande uit de huidige 3565 m2 wvo van het winkelcentrum en de uitbreidingsruimte van 1550 m2 wvo. Omgerekend komt dit neer op circa 6400 m2 BVO. Daarnaast is er ruimte voor een inpandige expeditie nodig van circa 400 m2. 2.2.17 Programma in de openbare ruimte In het studiemodel is een deel van de openbare ruimte als centruminrichting aangeduid.
Hiermee wordt aangegeven dat het om een hoogwaardige inrichting gaat, waarbij belangrijk uitgangspunt is dat er in de openbare ruimte een belangrijke rol voor groen, ontmoeten en verblijven is weggelegd. Daarnaast zijn er nog een aantal bijzondere plekken in de huidige openbare ruimte die terugkeren in het studiemodel: • Cruyff Court (42 x 28m) • Basketbalkooi (14 x 15 m) • Stangenpark (200-300 m2); succesvol initiatief met outdoor fitness apparaten • Schoolpleinen: 2 openbaar toegankelijke schoolpleinen (1790 m2 per stuk) • Pleinen bij station en in winkelcentrum De Amsterdamse referentienorm voor maatschappelijke voorzieningen groen en spelen
Projectnota Centrum Holendrecht
37
geeft kentallen en biedt handvatten voor ruimtereserveringen in gebiedsontwikkeling. Centrum Holendrecht valt nu onder het groen-blauwe woonmilieu en zal verkleuren naar het gemengd stedelijk woonmilieu. In onderstaande tabel is een berekening gemaakt van de betekenis van de groennorm voor Centrum Holendrecht. Er is berekend dat er 16.000 m2 gebruiksgroen en 6.420 m2 ecosysteem groen moet worden aangelegd om te voldoen aan de groennorm. Dat betekent dat in totaal minimaal 22.420 m2 moet worden aangelegd. In het studiemodel is 23.623 m2 groen opgenomen, meer dan de groennorm vereist. Woonmilieu Gemengd Stedelijk
Groen Gebruiksgroen Min. Levend groen Max. Paden/sporten/spelen ecosysteem groen Wv max op dakoppervlak
Per woning
Per m2 BVO bedrijf
Aantal
Benodigd Eenheid
16 60% 40% 6 25%
Spelen en Sporten Speelplek (150m2 per 300) 0,5 Speelveld (1000m2 per 1000) 1 Sport in o.r. 1m2 1 Georganiseerde sport 5 Rekenvoorbeeld groennorm bij 1000 woningen en 4200m2 kantoren
0,1 25% 3,33 1
16000 9600 6400
m2 m2 m2
6420 1605
m2 m2
500 1000 1000 5000
m2 m2 m2 m2
De opgave voor veldsport voor alle woningen die er in Zuidoost bij komen, worden niet (altijd) binnen de projecten zelf opgelost. Bij 1000 nieuwe woningen in een gemengd stedelijk woonmilieu moet op basis van de Amsterdamse sportnorm 5.000 m2 aan georganiseerde sport worden gemaakt voor centrum Holendrecht. Dat is vergelijkbaar met ongeveer 3/4 voetbalveld. Op een aantal locaties moeten sportvoorzieningen voor meerdere woningbouwprojecten in Zuidoost samenkomen. Zo kunnen nieuwe sportparken worden gemaakt. De dichtstbijzijnde locatie voor Holendrecht zijn de flanken van de A9 en centraal park Gaasperdam. Daar worden de mogelijkheden voor veldsport onderzocht. Uitgangspunt is een landschappelijke inpassing, waarbij het landschap bewegen en sporten in het landschap samen gaat met inpassing van sportvelden.
38
2.2.18 Opheffen parkeerplaatsen openbare ruimte: Een andere voorliggende keuze betreft het opheffen van een aantal openbare parkeerplaatsen in Holendrecht West. Deze ruimte is nodig om de gewenste ruimtelijke ontwikkeling mogelijk te maken. De nabijheid van goed OV en voldoende overblijvende parkeerruimte rechtvaardigen een dergelijke beslissing. In Holendrecht West zijn in totaal 2.251 parkeerplaatsen, verdeeld over twee parkeergebieden (Holendrecht West, 761 plekken en Holendrecht Zuidwest, 1490 plekken). Er is onderzoek gedaan naar de bezettingsgraad van de bestaande parkeerplaatsen. De gemiddelde parkeerdruk op een doordeweekse avond in Holendrecht West is 77,4% en de gemiddelde parkeerdruk in Holendrecht Zuidwest is 66,5%. In Amsterdam geldt de 90% regel, dat wil zeggen dat er geen parkeerplaatsen opgeheven mogen worden als de parkeerbezetting hoger is dan 90% van de plaatsen. Dat betekent dat er ruimte is om in heel Holendrecht West 445 parkeerplekken op te heffen. Hierbij kijken we naar beide parkeergebieden Holendrecht West (ten noorden van de dreef ) en Holendrecht Zuidwest (ten zuiden van de dreef ) samen. De gebieden lopen in elkaar over, zeker in het centrum van Holendrecht, en de beide delen van de wijk liggen binnen loopafstand van het centrum.
Voor het studiemodel is berekend dat er voor de nieuwe bebouwing op velden B, C en D maximaal 183 (118+65+0) plekken opgeheven zouden moeten worden. Ook zullen er voor deze velden zo’n 84 parkeerplaatsen nodig zijn voor bezoekersparkeren van de nieuwe woningen. Samen zijn dit 269 parkeerplaatsen. Dat is minder dan de 445 parkeerplaatsen die vanuit de 90% regel opgeheven mogen worden. Parkeren voor de nieuwe bewoners zelf en voor de nieuwe voorzieningen moet op het eigen terrein van de nieuwe blokken plaatsvinden. In de Investeringsnota wordt een definitief voorstel voor parkeren opgenomen. Te verwachten is dat er bij het herinrichten van de openbare ruimte van de hoven in het zuidelijke deel van Holendrecht West ook nog parkeerplaatsen zullen verdwijnen doordat de maatvoering van parkeervakken in de loop der tijd groter is geworden dan de nu bestaande indeling.
2.3 Uitgangspunten voor duurzaamheid De gemeente Amsterdam wil de verduurzaming van de hoofdstad versnellen. Dat staat in de Agenda Duurzaamheid, de agenda voor duurzame energie, schone lucht, een circulaire economie en een klimaatbestendige stad. Het centrum van Holendrecht moet een duurzaam woon-, werk- en winkelgebied worden, waar gebouwen duurzame energie opwekken en gebruiken, de lucht schoon is, de leefomgeving klimaatbestendig en waar circulair gebouwd wordt. Per thema is hieronder aangegeven op welke manier de ontwikkeling van het Centrum Holendrecht hieraan bijdraagt. De thema’s zijn getoetst aan de digitale hand-out duurzaam ontwikkelen en specifieke sociale duurzaamheidsopgaven van Zuidoost. 2.3.1 Energie In december 2016 heeft de gemeenteraad Amsterdam de strategie Naar een stad zonder aardgas vastgesteld. Hierin wordt beschreven hoe de stad aardgasvrij kan worden gemaakt. Dat betekent o.a. dat nieuwbouw niet meer wordt aangesloten op het gasnet, dat transformatie van gebouwen wordt gebruikt als aanleiding om duurzaam te gaan verwarmen, en dat naar alternatieven voor de verwarming van woningen, de bereiding van warm tapwater en koken op aardgas moeten worden gezocht. Dit geldt voor alle nieuwbouw- en transformatiegebieden in Amsterdam. Stadsdeel Zuidoost wil in 2040 energieneutraal zijn.
Het stadsdeel spant zich de komende jaren in voor een sociale energietransitie. Het doel is om in het stadsdeel slimme warmte/ koude voorziening en hernieuwbare energie op te wekken door zoveel mogelijk in lokaal beheer te geven. Bewoners met een kleine beurs profiteren van lagere woonlasten, doordat de energierekening lager uitvalt. De ambitie is om de nieuwbouw in Holendrecht volledig energieneutraal te realiseren. Dit is conform het beleid van Amsterdam ten aanzien van Duurzame energie en aardgasvrij. Nieuwbouw wordt aardgasloos gerealiseerd met Lage Temperatuur (LT) tenzij dit niet mogelijk is, en zonder toepassing van conventionele koel- of verwarmingsinstallaties of biomassagestookte installaties. In Holendrecht zetten we in op de uitwisseling van warmte en koude in de omgeving (zoals Amstel III / AMC met datawarmte). Dat volgt uit
een verzoek van de VVE’s van de bestaande bouwblokken in de wijk die eveneens gaan verduurzamen en achterstallig onderhoud aanpakken. Mocht dit niet lukken dan wordt ingezet op gebruik van lokale bronnen LT (WKO) en/of elektrowarmtepompen. Dit wordt in de volgende fase nader onderzocht en concreet gemaakt. 2.3.2 Schone Lucht, stimuleren schoon vervoer Bij de ontwikkeling van Holendrecht geeft de gemeente voorrang aan voetgangers en fietsers. De bereikbaarheid per fiets wordt vergroot door te investeren in aantrekkelijke en veilige fietsverbindingen plus goede fietsparkeermogelijkheden in de openbare ruimte. Dit sluit aan bij de beleidsdoelstelling Amsterdam Autoluw, programma de Bewegende Stad en het Mobiliteitsplan Zuidoostflank. Om vanuit Holendrecht de rest van de stad snel te kunnen bereiken, is een goede en blijvende ontsluiting van het gebied met openbaar vervoer belangrijk. Hiervoor ligt het centrum van Holendrecht op een uitstekende plek, met zowel een metro als een treinstation en ook een busstation op loopafstand. Om elektrisch vervoer in Holendrecht mogelijk te maken, is het van belang dat er voldoende duurzame infrastructuur en energiebronnen aanwezig zijn. Het gaat daarbij
Projectnota Centrum Holendrecht
39
om voldoende oplaadfaciliteiten in de openbare ruimte en in de privégarages op eigen terrein. Ook worden (schone) deelconcepten voor o.a. auto’s, fietsen en scooters gestimuleerd. Tenslotte wordt bij de bouw gezorgd voor een slimme en duurzame Twintig natuurinclusieve ideeën bouwlogistiek en het gebruik van schone bouwwerktuigen. 1. Neststenen voor vogels ...................................................9 2. Kasten voor vleermuizen ................................................12 In de volgende fase wordt bij de studie naar de capaciteit van het elektriciteitsnetwerk 3. Hotels en stenen voor insecten .....................................14 4. Groen dak ......................................................................16 ook het elektriciteitsverbruik voor elektrisch vervoer betrokken. 5.Het autogebruik wordt zo Bruin dak ........................................................................18 6. Waterdak ........................................................................19 veel mogelijk beperkt door een lage parkeerplaatsennorm te hanteren de Nota 7. Groene gevel(conform .................................................................20 8. Geveltuin ........................................................................22 Parkeernormen Auto). 9. Natuurspeelplaats ..........................................................25
7
1 2
10. Waterafvoer door infiltratie (wadi) ..............................26 11. Vijver ............................................................................28 12. Rugstreeppaddenpoel .................................................30 13. Haag ............................................................................31
2.3.3 Groen en natuurinclusief bouwen 14. Bloemrijke boomspiegel .............................................32 Ecologische oever ........................................................34 Amsterdam is een groene stad, wat zorgt voor prettig verblijven,15. rust, ontmoeting 16. Groene kademuren ......................................................36 17. Oeverzwaluwwand en ijsvogelwand ............................38 en beweging. Door natuurinclusief te bouwen kan de biodiversiteit (flora & fauna) 18. Muur van wildernis .......................................................40 19. Vlinder- en bijenidylle ..................................................41 gestimuleerd worden. Denk hierbij aan het toepassen van nestkasten tot het gebruik van 20. Aansluiting op ecologische structuur ..........................42 groene daken (gecombineerd met bijv. rainproof en isolatie). In de volgende fase van de investeringsnota wordt advies van een ecoloog ingewonnen om de mogelijkheden van natuurinclusief bouwen in beeld te brengen. Tevens zal bij ontwikkelingen het puntensysteem natuurinclusief bouwen worden toegepast.
5 4
17 9
18
3 6 13
8
11
20
14 15
16
10
Twintig natuurinclusieve ideeën 2.3.4 Circulaire economie 19vogels ...................................................9 12 1. Neststenen voor 2. Kasten voor vleermuizen ................................................12 In april 2020 heeft het college van B&W de strategie Amsterdam Circulair 20203. Hotels en stenen voor insecten .....................................14 2025 vastgesteld. Het doel is om in 2030 een halvering van het gebruik van nieuwe 4. Groen dak ......................................................................16 5. Bruin dak ........................................................................18 grondstoffen te bereiken, en in 2050 een volledig circulaire economie. In een circulaire 6. Waterdak ........................................................................19 7. Groene gevel .................................................................20 economie is afval een grondstof en komt energie van duurzame bronnen. Amsterdam 8. Geveltuin ........................................................................22 wil een koploperspositie verwerven in deze overgang naar een circulaire economie en 9. Natuurspeelplaats ..........................................................25 Twintig natuurinclusieve ideeën 10. Waterafvoer door infiltratie (wadi) ..............................26 een actieve rol spelen in het stimuleren hiervan.
Amsterdam gebruikt in haar circulaire Natuurinclusief bouwen en ontwerpen in twintig ideeën 6 Natuurinclusief bouwen en ontwerpen in twintig ideeën 1. Neststenen voor vogels ...................................................9 11. Vijver ............................................................................28 strategie een speciaal voor de stad ontwikkelde uitwerking van het ‘donut model’ van 2. Kasten voor vleermuizen ................................................12 12. Rugstreeppaddenpoel .................................................30 3. Hotels en stenen voor insecten .....................................14 13. Haag ............................................................................31 de Britse econoom Kate Raworth. Dit model beschrijft hoe samenlevingen en bedrijven 4. Groen dak ......................................................................16 14. Bloemrijke boomspiegel .............................................32 kunnen bijdragen aan economische ontwikkeling die de grenzen van planeet en 5. Bruin dak ........................................................................18 15. Ecologische oever ........................................................34 6. Waterdak ........................................................................19 16. Groene kademuren ......................................................36 samenleving respecteert.
Voor gebiedsontwikkeling ligt de focus op circulair bouwen en 7. Groene gevel .................................................................20 17. Oeverzwaluwwand en ijsvogelwand ............................38 8. Geveltuin ........................................................................22 18. Muur van wildernis .......................................................40 op hoe wordt omgegaan met huishoudelijk en bedrijfsafval.
7
9. Natuurspeelplaats ..........................................................25 19. Vlinder- en bijenidylle ..................................................41 10. Waterafvoer door infiltratie (wadi) ..............................26 20. Aansluiting op ecologische structuur ..........................42 11. Vijver ............................................................................28 20 van natuurinclusief bouwen 12. voorbeelden Rugstreeppaddenpoel .................................................30
40
13. Haag ............................................................................31 14. Bloemrijke boomspiegel .............................................32 15. Ecologische oever ........................................................34 16. Groene kademuren ......................................................36
18
2.3.5 Circulair bouwen Circulair bouwen is het zo lang mogelijk hoogwaardig in de keten houden van grondstoffen en bouwmaterialen, het verlengen van de technische en functionele levensduur van gebouwen, hergebruikt materiaal toe te passen, en het zorgen dat materialen herbruikbaar zijn aan het eind van de levensduur. Daarnaast wordt ingezet op flexibel bouwen en het flexibel inrichten van het gebied, zodat goed kan worden ingespeeld op de voortdurende veranderingen in de stad. Bij de bouw van de woningen en voorzieningen in Holendrecht kan slim omgegaan worden met energie, water en grondstoffen, zodat er een bijdrage wordt geleverd aan een circulaire economie. Bij het ontwerp en de bouw van de woningen zullen ontwikkelaars gevraagd worden gebruik te maken van digitale vastlegging van een materialenpaspoort en deze over te dragen aan de eigenaar. Daarmee is de eigenaar in staat duurzaam en circulair onderhoud te plegen aan het woningbezit. Het ontwerp van de gebouwen kan ook duurzaam zijn d.m.v. modulair systemen en/of het meervoudig gebruikt van ruimtes. Een MPG van <0,8 is vereist, maar de ontwikkelaar wordt uitgedaagd om een lagere MPG te realiseren. 2.3.6 Afval Om in 2050 een circulaire stad te zijn, zullen we de grondstofkringlopen moeten ‘sluiten’.
De afvalketen van Amsterdam draagt bij aan deze doelstelling door te zorgen dat het voorkomen van afval, en hergebruik en recyclen van materialen zo efficiënt mogelijk worden gemaakt. Op die manier ontstaan betere kansen voor hoogwaardige verwerking zoals hergebruik, herbestemming en recycling. Amsterdam maakt hierbij gebruik van gescheiden aanbiedsystemen voor de bewoners (bronscheiding) en nascheiding door uit het ingezamelde afval nog machinaal. Afvalinzameling voor klein huishoudelijk afval gaat in Holendrecht in principe plaatsvinden met ondergrondse afvalcontainers, voor restafval, glas, oud papier/karton en textiel. De locaties moeten dicht bij de woning liggen en de containers moeten zoveel mogelijk geplaatst worden in herkenbare eilanden. Niet-woonfuncties moeten, conform het beleid van Amsterdam, afvalscheiding op eigen kavel organiseren. Ondernemers moeten dit inpandig op hun eigen kavel organiseren. De gemeente zal stimuleren om de afvalinzameling zoveel mogelijk gezamenlijk op te pakken.
Projectnota Centrum Holendrecht
41
EDITIE #1
De kracht van holendrecht, nú en in de toekomst Werken, wonen en een levendig centrumgebied
42
3. Verantwoording 3.1 Inleiding In het voorgaande hoofdstuk zijn de mogelijke ingrepen in het centrum van Holendrecht beschreven. De definitieve keuzes worden gemaakt in de volgende fase, die van de investeringsnota. De opties die zijn beschreven moeten passen binnen de wettelijke kaders en het beleid van Amsterdam. Ook moeten zij (o.a. technisch) uitvoerbaar zijn. In dit hoofdstuk worden de kaders en de (technische) uitvoerbaarheid, voor zover relevant voor de projectnota, beschreven. Ook wordt beschreven welke stappen er zijn gezet in de participatie voor deze projectnota. Die drie onderdelen, de participatie, de beleids- en wettelijke kaders en de uitvoerbaarheidsaspecten, vormen samen de verantwoording van de keuzes in het vorige hoofdstuk.
3.2 Participatie Vanaf begin 2019 zijn meerdere gesprekken gevoerd met sleutelfiguren en vertegenwoordigers van bewonersorganisaties. Voor de aanpassingen die reeds gedaan zijn rond het winkelcentrum en de sportplek bij het Cruyff Court is diverse keren overleg gevoerd met de belangrijkste stakeholders; winkeliers, bewonersorganisaties, scholen, gebruikers van de sportplek. Vanaf oktober 2021 is er met de buurt gesproken over de plannen voor het centrum Holendrecht. De ruimtelijke uitwerking kan nog anders worden, het getoonde studiemodel geeft een mogelijke invulling van het raamwerk. Er zijn allereerst bijeenkomsten geweest met de bewoners van de Ochtenhof; hun woningen worden immers gesloopt als de plannen doorgaan. Eigen Haard organiseerde deze bijeenkomsten. Vervolgens is gesproken met een deel van de ondernemers, omdat ook ingrijpende voorstellen voor het winkelcentrum gedaan worden. Daarna zijn de plannen aan afvaardigingen van de bewoners en de schooldirecteuren gepresenteerd. Op 4 november 2021 vond een livecast uitzending plaats vanuit New Metropolis en op 15 november 2021 is een inloopbijeenkomst geweest in Buurthuis Holendrecht. De tweede inloopbijeenkomst op 17 november 2021 is geannuleerd vanwege aangescherpte coronamaatregelen.
Het algemene beeld dat naar voren kwam tijdens de bijeenkomsten is dat bewoners het tijd vinden dat er iets gaat gebeuren in Holendrecht. Men vindt het wel erg belangrijk dat de sfeer en uitstraling van Holendrecht behouden blijft. Bewoners en ondernemers
waarvan de panden mogelijk gesloopt gaan worden maken zich zorgen over hun toekomst. Ze vragen om duidelijkheid vroeg in het traject. Ook vindt men dat de ontwikkelingen zeker ten goede moeten komen aan de huidige bewoners van de buurt. Ze willen graag voorrang op de nieuwe woningen. Er zijn op het studiemodel en het programma opmerkingen gemaakt die weergegeven worden in de bijlage. 3.2.1 Buurtstudie In opdracht van de gemeente, Eigen Haard, Hoorne Vastgoed en Wonam is een buurtstudie in Holendrecht uitgevoerd, waarin onderzocht is hoe de herontwikkeling van het centrumgebied kan bijdragen aan de verbetering van de sociaaleconomische positie van bewoners van Holendrecht. 3.2.2 Kracht van de buurt Bewoners omschrijven Holendrecht als een plek met een dorpsgevoel waar saamhorigheid heerst en mensen naar elkaar omkijken. De buurt kent een sterk netwerk van zowel commerciële ondernemers, ondernemende vrijwilligers en initiatiefnemers en buren die elkaar helpen. Een andere kracht van de buurt is de mooie hoeveelheid groen en een flinke hoeveelheid voorzieningen. De centrale vraag luidt: hoe kan de kracht van Holendrecht als uitgangspunt worden genomen in de versterking van de buurt en de eventuele herontwikkeling van het centrumgebied? 3.2.3 Wonen De huidige woningvoorraad in Holendrecht West is eenzijdig en bestaat voor het grootste deel uit ruime sociale huurwoningen.
Er is vraag naar andere typen woontypologieën, met name naar jongerenwoningen in het sociale segment en levensloopbestendige woningen in het sociale en middensegment. Verder hebben bewoners behoefte aan informatie over beschikbare woningen. De buurtstudie waarschuwt voor te veel verandering en een te grote focus op bouw van duurdere koopwoningen en woningen in de vrije sector. De nadruk komt dan te liggen op nieuwe bewoners zonder binding met de buurt. Juist de huidige bewoners hebben binding met de buurt en zullen zich ervoor inzetten. Het moet makkelijker worden om binnen de buurt te verhuizen naar een geschikte woning.
Projectnota Centrum Holendrecht
43
Andere middelen die huidige bewoners kunnen helpen zijn: het opstarten van speciale inkomenstoetsen voor bewoners met essentiële beroepen zodat zij eerder kans maken op particuliere huurwoningen en het creëren van woonclusters voor ouderen. Ook wordt geadviseerd om te investeren in kwaliteit en onderhoud van de bestaande woningen. 3.2.4 Werken en ondernemen Holendrecht West bestaat voor een groot deel uit minimahuishoudens. Een belangrijk speerpunt is het tegengaan van werkloosheid en het verhogen van financiële zelfredzaamheid. Ook voor bewoners die geen betaald regulier werk kunnen uitvoeren blijft een dagbesteding zoals vrijwilligerswerk of mantelzorg belangrijk om actief mee te doen in de maatschappij en zo zelfvertrouwen en voldoening te krijgen. Advies uit de buurtstudie is een aanpak waarbij werkzoekenden binnen een buurt gericht aan een baan worden geholpen (buurtbanen). In Amstel III is veel werkgelegenheid. Een kwartiermaker/jobhunter die bekend is met de buurt en de bewoners kan werk en werkzoekenden koppelen. Voor ZZP’ers en buurtinitiatiefnemers wordt voorgesteld een ondernemershub te maken, met flexibele werkplekken en goede faciliteiten. Hiermee komt ook verbinding tussen verschillende initiatiefnemers tot stand. Wat ook naar voren komt uit het onderzoek is de wens om ondernemers zichtbaarder te maken en met elkaar in contact te brengen.
Om de ondernemende bewoners in Holendrecht meer zichtbaar te maken is een portrettenreeks met podcastserie gemaakt. Deze reeks is twee maanden als buitenexpo getoond op het Holendrechtplein
krijgen in het vernieuwde centrum; er moet wel een afzetmarkt zijn voor nieuwe winkels zodat deze economisch levensvatbaar zijn. Andere winkelcentra liggen immers dichtbij. De wensen geven richting aan in de verdere uitwerking van de plannen.
3.3 Beleid- en wet- en regelgeving De kaders voor de gebiedsontwikkeling worden bepaald door het stedelijk beleid, de bestuurlijke prioriteit, de vastgestelde ambities voor Holendrecht en de Betekenis van deze kaart: eigendomsverhoudingen in het gebied. Hieronder zijn de relevante (beleids)kaders agenderend en richtinggevend aan projecten. opgesomd. De aanduiding voor stedelijke ontwikkeling is indicatief en duidt niet de specifieke 3.3.1 Omgevingsvisie Amsterdam 2050 (2021)grens van de betreffende ontwikkeling aan. De omgevingsvisie Amsterdam 2050 is op 8 juli 2021 door de gemeenteraad Bij verandering van de situatie zijn de hier vastgesteld. De omgevingsvisie is opgesteld in het kader van de Omgevingswet die uitgezette lijnen het uitgangspunt.
naar verwachting in 2022 in werking treedt, en vervangt de structuurvisie Amsterdam Holendrecht is in de Omgevingsvisie benoemd als stationskwartier. Dit betekent dat de woonfunctie wordt gemengd met voorzieningen met een lokaal en stedelijk karakter. Door onder andere de wijkeconomie te versterken kunnen de leefbaarheid en veiligheid in Holendrecht verbeterd worden. Dat vraagt vooral om een slimme verdichting, met behoud van het groene en rustige karakter. De spoorlijn, met het trein- en metrostation en de andere onderdoorgangen moet van scheidslijn een ruggengraat worden, om Plannaam:
Grote H-buurt / Holendrecht
Datum afdruk:
2018-12-10
Naam overheid: Type plan: Planidn: Dossierstatus:
Amsterdam bestemmingsplan NL.IMRO.0363.T1007BPSTD-OW03 geheel onherroepelijk in werking
IMRO-versie: Plan datum: Planstatus:
IMRO2008 2012-10-09 ontwerp
3.2.5 Levendig centrumgebied In Holendrecht zijn veel goede voorzieningen aanwezig, maar een betere uitstraling is wenselijk. Holendrecht moet al vanaf de metro meer uitnodigen. Het winkelcentrum moet ruimtelijker worden opgezet, een gevarieerder aanbod krijgen, schoner worden en daarmee gezelliger. Qua voorzieningen is er vraag naar een bibliotheek en sport- en beautyvoorzieningen. Verder is er vraag naar flexibele werk- en studeerplekken met goede faciliteiten. Ook zien de bewoners graag dat er een plek voor jongeren komt, voor ontmoeting, studeren en het ontwikkelen van talent. Andere wensen die genoemd zijn, zijn: een pinautomaat, een andere, tweede supermarkt, kleding- schoenwinkels, speciaalzaken en ketens als de Hema en Primark. Niet al deze wensen kunnen een plek
44
Uitsnede omgevingsvisie 2050 (2021)
Uitsnede bestemmingsplan Grote H-buurt/Holendrecht Disclaimer: Er kunnen op geen enkele wijze rechten worden ontleend aan, noch aanspraak gemaakt worden op
de inhoud van deze afdruk. Hoewel bij de samenstelling van de inhoud van deze afdruk de grootst mogelijke zorgvuldigheid wordt betracht, bestaat de mogelijkheid dat bepaalde informatie (na verloop van tijd) verouderd is of niet (meer) correct is. Het Kadaster is niet aansprakelijk voor de eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit het gebruik van gegevens van de afdruk.
segregatie en kansenongelijkheid te verkleinen. De verdichting van Holendrecht valt in de omgevingsvisie deels onder het stedelijk milieu hoogstedelijke buurt (bij het station) en deels onder gemengd stedelijke buurt. Voor de dreven is de ambitie in de omgevingsvisie om deze om te vormen van autoroutes en barrières naar prettige straten en lanen, waarlangs ruimte is voor verdichting. 3.3.2 Bestemmingsplan In het plangebied is het bestemmingsplan Grote H-buurt / Holendrecht van toepassing. Het plan voor centrum Holendrecht is geprojecteerd op gronden met onder andere de bestemmingen “Groen’’, “Maatschappelijk-1”, “Maatschappelijk-3”, “Tuin’’, “Wonen’’, en “Detailhandel’’. Voor het realiseren van het plan voor het Centrum Holendrecht dient afgeweken te worden van het vigerende bestemmingsplan. Verwacht wordt dat op 1 juli 2022 de Omgevingswet (Ow) in werking zal treden. Onder de Omgevingswet dient een omgevingsplan opgesteld te worden in plaats van een bestemmingsplan. De inwerkingtreding van de Ow op deze datum is nog niet zeker. In deze context lijkt het wijs om de realisatie van Centrum Holendrecht met omgevingsvergunningen mogelijk te maken. 3.3.3 Koers 2025 In Koers 2025 vastgesteld door de gemeenteraad in 2016, is een inventarisatie gemaakt van de woningbouwlocaties in Amsterdam in de periode 2020-2030.
Koers 2025 is een uitwerking van de Structuurvisie Amsterdam en de stedelijke ambitie voor de bouw van 50.000 woningen in een ontwikkelstrategie voor Amsterdam tot 2025. In het kader van Koers 2025 zijn verschillende gebiedsuitwerkingen gemaakt, waaronder een voor Gaasperdam. In de gebiedsuitwerking Gaasperdam (2017, niet bestuurlijk vastgesteld) worden drie stappen benoemd om Gaasperdam klaar te maken voor de toekomst: de wijk aantrekkelijker maken, woningen toevoegen en voorzieningen toevoegen. 3.3.4 Ontwikkelbuurt In de bestuursopdracht “Ontwikkelbuurten” is Holendrecht aangewezen als ontwikkelbuurt. Voor de gebiedsontwikkeling betekent dit dat er een koppeling gemaakt moet worden tussen stedelijke gebiedsontwikkeling en de strategische
buurtontwikkeling. In de vastgestelde Principenota Holendrecht is in dit kader een integrale aanpak fysiek-sociaal opgesteld. 3.3.5 Masterplan Zuidoost In 2021 heeft de alliantie van Zuidoost, bestaande uit het college van B&W, het stadsdeel, woningbouwcorporaties, scholen, de politie, het openbaar ministerie, de rijksoverheid, bewoners en ondernemers van Zuidoost en andere partners het Masterplan Zuidoost opgesteld. Het doel van het Masterplan is een veilig, dynamisch, divers, sterk en zelfbewust Zuidoost waar het fijn is om te wonen en werken. De focus in het plan ligt op jongeren van min 9 maanden tot 31 jaar, die dezelfde kansen en mogelijkheden moeten hebben om zich te ontwikkelen, veilig op te groeien en een goede baan te vinden als andere jongeren in Amsterdam en Nederland. De aandachtsgebieden uit het Masterplan zijn wonen, onderwijs, veiligheid en werken. Holendrecht is (samen met Venserpolder en de G-buurt Noord) benoemd als een van de hotspotgebieden met extra aandacht voor veiligheid. 3.3.6 Ruimte voor de Economie voor Morgen ‘Ruimte voor de economie van morgen’ is de economische uitwerking van de stedelijke groeistrategie Koers 2025. Zuidoost is in deze uitwerking aangemerkt als productieve wijk. Dit zijn woon-werkwijken die ruimte bieden aan bedrijfsruimten in woonwijken.
Nieuwe productieve wijken keren terug naar het principe waar wonen en werken niet gescheiden plaatsvinden. De bedrijfsruimte is grondgebonden met aanvullende kantoorruimte op de bovenlaag. Als indicatie wordt gegeven dat 5-15% van de totale ontwikkeling bestaat uit economische ruimte. Op de begane grond is dit circa 2540%. In dit kader gaan we in Holendrecht op zoek naar mogelijkheden om zelfstandig ondernemers te ondersteunen, eventueel met onderdak in de wijk. 3.3.7 Amsterdams Detailhandelsbeleid 2018-2022 Het Amsterdams Detailhandelsbeleid 2018-2022 biedt beleid voor de detailhandel naar aanleiding van de nieuwe woningbouwlocaties die in Koers 2025 in kaart zijn gebracht. Het beleid geeft aan hoeveel en waar winkels nodig zijn, in bestaande nieuwbouwgebieden. Er zijn twee hoofbeleidsdoelstellingen geformuleerd:
Projectnota Centrum Holendrecht
45
46
boodschappen dichtbij voor bewoners en meerdere aantrekkelijke winkelgebieden, ook buiten de binnenstad. 3.3.8 Woonagenda 2025 De Woonagenda 2025 (2017) heeft als uitgangspunt voldoende, betaalbare en goede woningen in 2025. Voor ontwikkelbuurten wordt ingezet op de ontwikkeling van extra woningen en het realiseren van de duurzaamheidsambities. Verdichting in deze buurten biedt kansen om woningen toe te voegen en om de woningvoorraad meer gemengd te laten worden. De raad heeft in het Woningbouwplan een stedelijk uitgangspunt voor de programmering van nieuwbouw geformuleerd: 40% sociale huurwoningen, 40% middeldure woningen (huur en koop) en 20% dure woningen (huur en koop). In het woonadvies Holendrecht van de Directie Wonen (2019) wordt uitgegaan van de verdeling 40-40-20 op het schaalniveau van de hele wijk Gaasperdam. In het advies staan twee scenario’s: een waarin de nieuwbouw 41% sociale woningen, 52% middensegment woningen en 7% dure woningen telt, en een waarbij het zwaartepunt ligt op het middensegment met 66% van de woningen, en 26% sociale woningen en 8% dure woningen. In de volgende fase wordt een evenwichtig plan, in samenhang met de planvorming in de rest van Gaasperdam en het beleid over wonen opgesteld.
3.3.9 Hoofdgroenstructuur en ecologische structuur In Gaasperdam zijn grote groene gebieden, zoals de parkenwig met het Centraal Park Gaasperdam en de Gaasperplas en aan de rand van de wijk, natuurgebied De Hoge Dijk, de Gaasperzoom en het Gaaspertunneldakpark. Het groen is een kernkwaliteit van Gaasperdam. Direct rondom Holendrecht is het dichtstbijzijnde gebied dat is opgenomen in de hoofdgroenstructuur het centraal park Gaasperdam. Het spoortalud is aangewezen als ecologische structuur. Amfibieën, grote en kleine zoogdieren en andere organismen gebruiken deze relatief rustige en groene taluds als de verbindingen om zich te kunnen verplaatsen. In de volgende fase wordt een flora en fauna onderzoek uitgevoerd. 3.3.10 Groenvisie 2020-2050 Op 21 december 2020 heeft de Gemeenteraad de Groenvisie 2020-2050 vastgesteld. De
Groenvisie schetst een beeld van Amsterdam als groene stad en hoe dit zich tussen nu en 2050 verder kan ontwikkelen. De ambitie is om het bestaande groen te verbeteren en toegankelijker te maken, nieuw groen toe te voegen en de groene ruimte in en om de stad beter met elkaar te verbinden. Voor deze projectnota zijn de volgende punten relevant: natuurinclusief (ver)bouwen wordt de norm bij renovatie, transformatie en nieuwbouw van gebouwen, en ook bij de aanpak van de openbare ruimte. De openbare ruimte (straten, oevers, routes) wordt groener waar dat kan. Voor Zuidoost is een uitvoeringsdocument opgesteld: Programma Groen Zuidoost (maart 2021) waarin omschreven wordt hoe de doelstellingen uit de Groenvisie in Zuidoost vorm krijgen. Voor Holendrecht betekent dit dat het groene lint dat langs de Holendrechtdreef loopt en dat de Ouderkerkerplas en de Gaasperplas met elkaar verbindt, versterkt moet worden. Ook de bomenstructuur langs de dreef moet versterkt worden. Het Meibergpad moet een groene route richting de Gaasperplas worden. Het plangebied Holendrecht moet klimaatadaptief ingericht worden (rainproof en voorkomen hittestress) als natuurinclusieve buurt. 3.3.11 Groennormen De groennormen zijn normen die richting geven aan de hoeveelheid groen in nieuwe stedelijke ontwikkeling.
Op basis van het woonmilieu van het gebied, het aantal nieuw gebouwde woningen en de gehanteerde groennorm, wordt berekend hoeveel groen er moet worden gerealiseerd. De referentienorm gaat uit van twee typen groen, gebruiksgroen en ecosysteemgroen. De norm voor gebruiksgroen zorgt voor stedelijk attractief groen waarin men kan verblijven en recreëren. De oppervlakte dient minimaal een 0,5 ha aaneengesloten te zijn en dient voor 60% te bestaan uit levend groen. De resterende oppervlakte is bedoeld voor paden, water en andere voorzieningen als sport en spel. De norm voor Ecosysteemgroen heeft als belangrijkste doel de buurt klimaatadaptief te maken, maar draagt ook bij aan de beleving en gezondheid. 3.3.12 Gezonde (school)omgeving Het gezondheidsbeleid in Amsterdam wil kinderen een gezonde start geven in een gezonde fysieke en sociale omgeving. Dat betekent voor de schoolomgeving dat
Projectnota Centrum Holendrecht
47
kinderen voldoende kunnen bewegen, gezond eten en drinken en geen mensen zien roken. Groene schoolpleinen, veilige loop- en fietsroutes naar en van school, beperken van parkeermogelijkheden rond scholen, beperken van ongezond voedselaanbod in de omgeving en een rookverbod op schoolpleinen zijn daarvoor nodig. Rookvrije schoolterreinen zijn sinds 2020 verplicht (Nationaal Preventieakkoord).
parkeernorm voor kantoren is minimaal 0 en maximaal 1 parkeerplek per 125m2 bvo. Voor de overige voorzieningen dient een maatwerkadvies te komen gebaseerd op de CROW publicatie ‘Toekomstbestendig Parkeren’. Het studiemodel toont dat op maaiveld en in gebouwde parkeervoorzieningen voldoende parkeerplaatsen kunnen worden gerealiseerd om de extra parkeervraag te faciliteren. Ook fiets en scooterparken dient bij nieuwbouw op eigen terrein te worden opgelost. 3.3.13 Bewegende Stad Voor woningen is de fietsparkeernorm afhankelijk van de grootte van de woning. Amsterdam stimuleert zijn stadsbewoners om te bewegen. Beweging leidt tot verlenging Het minimum is twee plekken per woning voor een kleine woningen (<50m2) en van het aantal gezonde levensjaren, fysieke en mentale fitheid, lagere zorgkosten een maximum van zes plekken per woning (>125m2). Daarnaast zijn er voor nieten hogere productiviteit. Holendrecht is groen en ruimtelijk ingericht. Er zijn vele woonfuncties allerlei normen, gebaseerd op de exacte functie in een gebied. Voor Nota Parkeernormen Auto aanleidingen om de openbare ruimte zodanig in te richten dat lopen, fietsen en sport en scooter parkeren is de minimum parkeernorm 0,13 plek per woning. De norm voor spel bewust en onbewust gestimuleerd worden. Vanwege het ruime aanbod van groen, scooter parkeren is ook per niet-woonfunctie uitgewerkt.
In de Investeringsnota wordt Beleidsregel 5: Bij het toetsen van nieuwbouwplannen wordt de onderstaande tabel routes en speelplekken is de opgave vooral kwalitatief. per kavel het aantal benodigde fiets- en scooterparkeerplaatsen uitgewerkt. gehanteerd. Het vergroten van de sociale veiligheid op de fiets- en wandelroutes (van en naar Aantal geëiste en maximaal A-locaties B-locaties C-locaties winkelcentrum, metrostation en scholen) stimuleert fietsen en wandelen. De bestaande toegestane parkeerplaatsen per woning buitensportfaciliteiten komen in de nieuwe situatie terug. De onderdoorgang onder de Minimum Maximum Minimum Maximum Minimum Maximum parkeernorm parkeernorm parkeernorm parkeernorm parkeernorm parkeernorm Holendrechtdreef geeft mogelijkheden. Meer verlichting en eventueel het plaatsen van Vrije sector fitnesstoestellen stimuleert beweging en zorgt voor meer sociale veiligheid. 3.3.14 Parkeren Nieuwbouw en transformatie vinden plaats binnen de kaders van de nieuw vastgestelde nota’s Parkeernormen Amsterdam en de Nota Parkeernormen fiets en scooter Amsterdam. Holendrecht ligt in een B-gebied, hier kiest de gemeente ervoor om naast een maximumparkeernorm voor auto’s ook een minimumparkeernorm te hanteren voor woningbouw. Ontwikkelaars worden verplicht om bij nieuwbouw deze parkeerplaatsen op eigen terrein te realiseren.
Een belangrijk uitgangspunt voor autoparkeren is dat indien er ooit betaald parkeren wordt ingevoerd dan worden alle nieuwbouwontwikkelingen uitgesloten van parkeervergunningverlening omdat het parkeren op eigen terrein moet worden opgelost. Voor sociale en middeldure huur woningen is een minimale parkeernorm van 0 per woning en maximaal 1 parkeerplek per woning. Voor vrije sector is afhankelijk van de grootte wel een minimale parkeernorm. De inpassing van parkeren volgens de normering is ruimtelijk inpasbaar. De (auto)
48
-Woningen tot 30 m² bvo -Woningen tussen 30 m² en 60 m² bvo -Woningen boven de 60 m² bvo