Agendabundel

Moeten we absoluut niet laten, laat ik het zo zeggen, voorzitter, om het aanbod te doen. Ik denk overigens niet dat dit door leraren wordt gezien als iets extra's, leraren hebben leerlingen gewoon in de klas, die zien heel veel. En wat wij vaak horen, is dat er toch wel moeilijk is om het gesprek daarover aan te gaan. En daar gaat ons punt over. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw Chaara. Geef ik het woord terug aan mevrouw Julio. Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker) Oké prima, ik heb het begrepen. Dus het gaat, zoals ik het nu begrepen heb over meer bewustwording bij de leraren. En dan dat je ze een extra taak oplegt, is dat correct? Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) U beschouwt dit nog als een vraag aan mevrouw. Aan mevrouw Chaara. Spreker naam 1: Mevrouw Chaara (Raadslid D66) Eigenlijk even nog even checken of… Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

Een verhelderende vraag aan mevrouw Chaara. Mevrouw Chaara geef ik kort het woord nog. Spreker naam 1: Mevrouw Chaara (Raadslid D66) Ja, voorzitter, ik zei het volgens mij net al. Leraren doen niet alleen, dus het is niet perse een nieuwe taak. Leraren die hebben leerlingen in de klas, zien heel veel. En het gaat erom dat leraren ondersteund worden om het gesprek op een goede manier te voeren. Je kunt heel veel zien. Maar op het moment dat je het gesprek daarover niet voert. Ja, dan ben je in die zin minder effectief bezig. Voorzitter, het is een suggestie om te doen. Het gaat ons absoluut niet om dat er van alles wordt opgelegd. Daar zitten leraar leraren ook niet op te wachten. Waar het ons om gaat, is dat we mensen die veel met jongeren werken, gefaciliteerd worden om daar ook op een goede manier iets mee te doen. Want wij krijgen vaak te horen dat men van alles signaleert, maar het moeilijk vindt om die signalen bespreekbaar te maken. En daar gaat het ons om en ik kan me voorstellen dat AVA ons daar van harte in ondersteund. Want ik bedoel u kunt iets signaleren, maar als ze vervolgens niks mee doet, dan heeft dat signaleren natuurlijk ook vrij weinig nut, dus daar wil ik graag de reactie van mijn nieuwe collega, mevrouw Julio zie ik op het schermpje staan, graag, ja, hoor ik haar reactie ook even op. Dank.

Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw Chaara. U verwees net ook naar de fractie van AVA mevrouw Julio is namens de fractie van Lijst Höcker. Klein verschil, maar geeft niet, we houden elkaar scherp. Mevrouw Julio, u hebt het woord. Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker)

Nee prima, ik denk dat we dat wel kunnen steunen, dat als zij daarin ondersteund worden, dat het uitstekend is. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) U bent aan het eind van uw... Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker)

Ja zeker... Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dat is helemaal prima. Dank u wel en ook, nou ja, uiteraard gefeliciteerd met ook uw eerste bijdrage hier in deze commissie. De meeste commissieleden die beginnen altijd vrij rustig. U zoekt gelijk in eerste termijn debat op met anderen, dus dat is alleen maar goed, dat kunnen we alleen maar stimuleren. Dank u wel, ik wens u heel veel succes de komende periode. Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker) CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

Dank u wel, meneer voorzitter. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Prima, dan geef ik het woord nu aan de laatste woordvoerder, dat is mevrouw van Engelen, namens de fractie van het CDA. Gaat uw gang. Spreker naam 12: Mevrouw van Engelen (Raadslid CDA) Ja, voorzitter, dank u wel. Er is al veel gezegd en ik ga toch ook nog wat zeggen, kan ik niet nalaten. Het is heel goed dat punt op de agenda is gezet, want eenzaamheid, daar ligt een taboe op. Alleen al op het woord. Zo gauw eenzaamheid wordt gezegd, dan schrikt iedereen, dan deinzen we terug, want wat moeten we daarmee. Eenzaamheid kan te maken hebben met te korte sociale relaties, maar het kan ook een gevoel zijn, wat mensen hebben en het hoeft niet altijd gelijk te staan met alleen zijn. Eenzaamheids gevoel is wel een plezier en bedrukkend, maar ondanks dat er veel omstandigheden kunnen zijn die bijdragen aan een gevoel van eenzaamheid, zal het altijd de persoon zelf zijn, die het als zodanig beleefd. Eenzaamheid is dus een subjectieve beleving, waarbij vooral niet, waar wij wij met al onze goede bedoelingen niet iets moeten gaan invullen voor de ander. Want soms voel je je wel eenzaam en soms voel je je niet en dat hangt niet af van leeftijd.

Dat hangt nu niet van af of je jong of oud bent, man of vrouw, jongen of meisje, het kan ook alle leeftijden en op alle momenten in je leven zijn, en juist ook vaak op jongere leeftijd. Wanneer je in je puberteit zit, dan heb je soms het gevoel dat de hele wereld tegen je zit, vooral je ouders en de leraren op school, want je bent je aan het ontwikkelen en je bent bezig om te kijken van wat voel ik nou wel, wat voel ik niet en wat is voor mij wel of niet belangrijk. Dus iedereen zal die periode en die gevoelens in hun leven hebben ondergaan. Maar die verschillen en hoe wij daar dan mee om moeten gaan, is ook dat we vooral gaan kijken, van kunnen we het aandacht geven, als we het zien, als het signaleren, durven we het te benoemen. Kunnen we ook zelf om aandacht vragen, hebben we die vaardigheid of zeggen wij van, nou, blijf maar bij mij uit de buurt, want dan voel ik me eigenlijk prettiger. We kunnen met elkaar in de omgeving van mensen kleine dingen doen. We kunnen, om te kijken of iemand eenzaam is, de mooie in lief en leedstraten inzetten. Bij mij in de buurt, spontaan gebeurde dat al en met Pasen en dat er ineens vorig jaar met de eerste lockdown tulpen werden rondgedeeld, oranje soesjes met de Koningsdag uitgedeeld en de kleine kinderen die iedere week een praatje komen maken en de afvalzakken voor het overige vuil komen ophalen, om daarmee een zakcentje te verdienen.

Maar ook dat praatje te maken en de ouderen bij ons in de straat vinden het fantastisch. Eenzaamheid. Hoe gaan we daar mee om? Want bij je eenzaam, als kleine kinderen naar je toekomen, ben je eenzaam als je misschien niet iedere dag iemand op bezoek heb. Sommige mensen vinden dat helemaal niet eenzaam zijn. Want het is al eerder gezegd, eenzaamheid kun je ook zijn in een grote groep. CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

En het zou mooi zijn wanneer we kunnen proberen en dat zou ik vind ik het mooie aan deze notitie, dat het besproken wordt wat eenzaamheid is, omdat het wat ik al eerder zei, eng is om het te benoemen, omdat het vaak gelijk staat aan negativiteit. Maar het is mooi dat we het durven benoemen, moeten het dan ook gezamenlijk aanpakken en ik ben het ook heel erg eens met de heer Frequin die aangeeft dat het goed is om alle mogelijkheden en clubs, verenigingen en wat dan ook in kaart te brengen. Maar uiteindelijk zal degene aan wie het gaat zelf moeten willen, wij kunnen dat niet voor hun invullen. Er zijn heel veel suggesties gedaan en we zien de uitwerking graag daarvan tegemoet. Wel hebben we nog één vraag aan de wethouder, waarvan we eigenlijk wel heel belangrijk vinden dat de gemeente een stimulerende actieve rol zou willen innemen. In oktober 2021 is aangegeven dat de week zonder ontmoeting er is. Onze vraag is, is dat hetzelfde als de week van de eenzaamheid.

Ja, dat is een landelijk initiatief, maar het zou mooi zijn wanneer het ook in Amstelveen uitgerold zal worden en dat de gemeente hier in die actieve rol heeft om alle Amstelveners, ja, hiermee actief aan de gang te zetten en te kijken van, nou, wat kunnen we voor elkaar doen? Op welke manier? Het hoeft niet altijd groot te zijn, maar het is wel belangrijk dat het gebeurt en deze notitie, die steunen wij van harte en we hopen dat de wethouder ja, iets kan doen met de week van de eenzaamheid. Dat was het. Dank u wel. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw van Engelen, namens het CDA, dan hebben we alle tien fracties gehad, dan ga ik naar het college toe. Wethouder van Ballegooijen. Ja, wethouder, zeg maar voordat ik begin, zeg maar u vermoedt al dat, ik denk dat u al vermoed wat ik zeggen en dat heeft te maken, inderdaad, dat heeft te maken ook met de tijd. Zijn wel een aantal vragen aan u gesteld, maar ja, ik ga u echt vragen het kort te houden, ook zodat wethouder Berkhout straks nog een beetje tijd heeft. Het woord is aan u. Spreker naam 3: De heer van Ballegooijen (Wethouder) Dat doe ik heel graag, voorzitter. Ik ben heel erg blij met de input die wij hier hebben gehad. Eenzaamheid is een belangrijk onderwerp. We hadden al voor de coronacrisis gepland, dat we een eenzaamheidsaanpak zouden met elkaar maken.

In het cup en in het nota sociaal domein staat het al en nu ligt er hier, we hebben net corona van ons heen gehad. Het is belangrijker dan ooit. En we zullen we ook extra budget gebruiken, denk ik. Mevrouw van Herteryck vroeg het dan ook al naar. In deze memo zit al het budget, wat we in onze begroting hadden gereserveerd. We hebben ook vanuit het rijk extra geld gekregen om de corona effecten aan te pakken. Ik denk dat dat via het corona fonds nog zullen toevoegen, nadat we wat meer met de alliantie hebben gesproken. Jullie input is belangrijk, we hebben onze hele team zit te luisteren, dus we nemen dat allemaal mee, is te veel om in te gaan. Maar ik stip een aantal kleine dingen aan. Ik was even geleden op pad met onze ketenzorg regisseur. En we kwamen bij een mevrouw, die had nog een partner, zoals mevrouw Seiffers aangaf, maar die was wel heel eenzaam, want die partner had dementie. En daardoor kon zij ook CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

niet meer met haar vriendinnen sporten, dus wat er gebeurde, de ketenzorgmanager dementie, signaleerde haar eenzaamheid, zij regelde een vrijwilliger bij mantelzorg en meer om op haar echtgenoot te passen, zodat zij kon gaan sporten bij de sportclub met haar vriendinnen. En zo zie je dat in het oplossen van eenzaamheid, er heel veel schakels nodig zijn. De professional kan het signaleren, een andere professionals of een vrijwilliger organisatie kan de drempel wegnemen, die sportclub dat is de eindbestemming, daar kun je elkaar ontmoeten. En zo heb je meerdere schakels nodig om complexe eenzaamheid op te lossen. Vandaar die alliantie. Ik hoop dat het helpt om al die partners aan elkaar te schakelen. De ene kan eenzaamheid signaleren, de ander kan een drempel wegnemen, weer een ander kan de eenzaamheid echt voorkomen, dat is vaak de vrijwillig. Of wat als buren onderling doen en zo kunnen we richting samenwerking, tussen de professionele organisaties en de vrijwilligersorganisaties. Daarbij is ook die kennisontwikkeling zo belangrijk, want over eenzaamheid is heel veel wetenschappelijke kennis en ik denk dat het betoog, met name van mevrouw van Engelen en mevrouw Julio, ook echt lieten zien hoe complex het is, dat eenzaamheid niet hetzelfde is als isolatie, maar dat er een wereld achter zit, dat die beleving voor iedereen die er anders is.

En mevrouw Chaara gaf al aan, weet je geef, bijvoorbeeld leerkrachten, handelsperspectief, geef ze aan hoe je dat moet, hoe je dat bespreekbaar moet maken. Daar is natuurlijk ook wetenschappelijke kennis en proof of principals zijn daar voor om aan te geven hoe je dat het best kan doen en die kennis moet we aan boren en gebruiken in Amstelveen en ik denk dat dat eigenlijk de essentie is van wat we nog kunnen toevoegen aan eenzaamheid, want weliswaar hebben we heel veel activiteiten. Die leuk zijn in Amstelveen en misschien kunnen daar nog wel wat bijkomen hoor, maar ik denk dat het vooral belangrijk is dat we die drempels wegnemen. Signaleren. En kennis die beschikbaar is in Nederland toepassen in Amstelveen. Nou, ook om die kennis op te halen, in juli was deze discussie voor ons heel belangrijk. Nogmaals, ik heb zoveel gehoord, ik heb het allemaal opgeschreven, niks gaat verloren. We nemen dat mee in de uitvoering. Voering. Die is voor een deel ook heel creatief, want het is niet in beton gegoten, maar we gaan met de partners aan de slag. Waar is behoefte aan? Wat komen we mee? Dus deze discussie, met alles wat u ons meegeeft is daarvoor echt de oriëntatie en het beginpunt. En dat is een heel rijk begin. Dank u wel, ik vraag de voorzitter nog wel even om de wethouder jeugd het woord te geven, voor dat heel belangrijke thema, eenzaamheid bij jongeren.

Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, wethouder van Ballegooijen. Wethouder Berkhout, geef ik het woord, bij deze. Spreker naam 17: De heer Berkhout (Wethouder) Ja, voorzitter, dank u wel. Nog heel kort, want uit deze notitie blijkt natuurlijk ook van wat de schade is geweest van de corona-epidemie met name onder jongeren. En ik ben ook CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

blij dat dat ook binnen het veld breed herkend wordt. Dus ook onze scholen zien dat er niet alleen onderwijsachterstanden zijn ontstaan. Maar juist heel veel leef achterstanden en dat ze dat ook actief bij hun jongeren zien en het bespreekbaar maken. Dus als we het hebben over signalering en het door vertalen en wat kunnen we daar nou aan doen? Dan spelen speelt het onderwijs, het schoolmaatschappelijk werk, de zorgstructuur, zoals mevrouw Casadei ook zegt, dat gaat gewoon over mentoren en over schoolmaatschappelijk werkers op scholen, die kinderen kunnen helpen. Die moeten ook in stelling worden gebracht en ik ben heel blij dat er inmiddels zoveel versoepelingen zijn dat er weer wat kan. Want uiteindelijk en dat zie je ook in de cijfers, hebben jongeren vooral behoefte aan fysieke ontmoeting. Elkaar zien, elkaar spreken, desnoods bij elkaar op een bankje zitten, met alleen je mobiele telefoon, maar dat vinden we ook fijn. En ook dat gaat helpen in het bestrijden van eenzaamheid in Amstelveen. We gaan nu samen met de scholen die taboes doorbreken en inderdaad heb ik ook ervaren dat het weten waar de hulp is, dat dat voor jongeren echt heel lastig is en dat in de komende tijd, ons hulpaanbod nog duidelijker op de voorgrond moet komen, want gelukkig gaat het normaal gesproken heel goed met onze kinderen in Amstelveen.

Er zijn heel veel kinderen lid van een sportclub, zijn heel veel kinderen lid van muzieklessen en van alles, dus er wordt heel veel gedaan. Maar in deze corona crisis heeft, hebben heel veel kinderen wel een tik gehad en we gaan er hard mee aan het werk en ook met al uw suggesties die u daarvoor heeft gedaan. Dank u wel. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, wethouder Berkhout en daarmee ook dank aan het college voor de reactie op alle suggesties die gedaan zijn. Het college heeft al aangegeven, de suggesties worden meegenomen in de uitvoering en daarmee wil ik dit onderdeel dan ook afronden voor vanavond en gaan we naar het laatste onderdeel ter bespreking. Dat is de notitie over het uitvoeringskader voorschoolse voorziening. Ook hier hebben we zojuist afgesproken dat we dit in één termijn doen, aan de kant van de commissie, één termijn, aan de kant van het college. Wie van uit de commissie zou op dit onderwerp het woord willen voeren. U mag dat aangeven in de chat. Daar geef ik even een kort moment voor. Ik zie in ieder geval dat mevrouw Casadei namens de SP-fractie het woord heeft gevraagd, dus dan begin ik bij mevrouw Casadei, gaat uw gang. Mijn klok loopt natuurlijk al. Spreker naam 15: Mevrouw Casadei (Raadslid SP) Nee. Ja, ik had al een aantal vragen vorige week gesteld naar aanleiding van de jaarrekening en ze zijn toen al min of meer beantwoord.

Ik heb nog een paar kleine vraagjes wat betreft het programma logo drieduizend, is dat het programma dat in de plaats komt van opstap en opstapje. Zo ja, wanneer wordt dat dan ingevoerd en wie gaat dat uitvoeren? En hoe gaat de ja, hoe ziet het eruit strakjes met de ouders van de peuters en de kleuters? Wie pakt dat gedeelte op zich? En er was nog iets over compensatie van gezinnen die hun kinderen niet CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

naar de VvE en naar de peuter aan arrangementen konden sturen ten tijde van corona, toen het gesloten was. Dan zou ik graag willen weten om hoeveel gezinnen dat gaat en zijn die gezinnen inmiddels wel gecompenseerd? En verder hoop ik dat het allemaal heel snel zijn beslag gaat krijgen, want het is mij nog steeds niet heel erg duidelijk wat daar nou mis is gegaan, met de VvE aanpak, waardoor het onvoldoende effectief is en of met de aandachtspunten, die genoemd zijn in de notitie, de VvE, de peuterarrangementen wel effectief gaan worden en hoe we dat dan te weten gaan komen. Nou, dat waren eigenlijk mijn vragen, en verder is prima dat er aandacht is voor de peuters en de kleuters. En hoe sneller, hoe beter. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw Casadei, ik wil zeggen dat ik een aantal, vooral technische vragen daarin hoorde. Wellicht kan misschien dat de wethouder daar kort op reageert, maar ik kan me ook voorstellen dat ja, het is de bedoeling om vooral wensen en suggesties mee te geven. Even kijken. Volgende heb ik genoteerd. Mevrouw Casadei. Spreker naam 15: Mevrouw Casadei (Raadslid SP) Ja, dan is mijn wens, want. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) In één zin dan nog uw wens, zeker. Spreker naam 15: Mevrouw Casadei (Raadslid SP) Opstap en opstapje lag al voor de coronacrisis op zijn gat.

Dus mijn wens is, dat dat het logo drieduizend of zo heet het, dat programma dat hij waarschijnlijk in plaats van komt, dat het zo snel mogelijk wordt ingevoerd voor alle peuters en kleuters. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel. Dan nou ja, dan is dat inderdaad de wens die u meegeeft aan het college en dan wellicht reageren ze daar zo kort op. Hartelijk dank, dan geef ik het woord over aan mevrouw Julio, namens de lijst Höcker. Gaat uw gang. Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker) Ja, dank u wel voorzitter. Het is een duidelijk stuk, vonden wij, waar veel aandacht gegeven wordt, om elk risico van uitvoer van peuters en anderstalige peuters te voorkomen. Daarmee ligt de ambitie ook erg hoog en we vragen ons alleen af, hoe verhoudt zich dat tot de mentale gezondheid van peuters en kleuters. Er zijn een aantal vragen die blijven hangen. Er worden ouders verteld over hoe wij die voorschoolse educatie en peuterarrangementen hebben georganiseerd. Er is een support systeem van professionals, maar ik mis iets in dit stuk. En het kan natuurlijk wel zijn dat het er wel is, maar dat niet benoemd is. En dat is, hoe wordt er eigenlijk ingegaan op de CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

culturele verschillen die zich afspelen na schooltijd? En dan met name gaat onze zorg uit naar de avond uren. Het is bekend dat meerdere culturen juist een heel actief avond leven hebben. En er is ook bekend dat kinderen daar ook laat naar bed gaan. Dat heeft er consequenties voor de prikkelgevoeligheid van kinderen, de motorische emotionele ontwikkeling en daarmee de taalontwikkeling. Er is wel aandacht voor cultuurverschillen en wederzijdse communicatie en verwachtingen van de ouders en de pedagogisch medewerkers. Dus maar hoe wordt de aandacht gericht op juist die preventie en ontspanning voor de kleuters ten einde de over prikkeling zoveel mogelijk te beperken? We hebben een aantal vragen geformuleerd. Kan het college aangeven of aandacht gegeven wordt aan de juiste invulling van tijd na de voorschoolse educatie in de avonduren en in welke mate is dat een punt van aandacht. Vraag twee, er wordt geschreven dat veel communicatie in het Engels gevoerd wordt. Maakt de voorschoolse educatie gebruik van een tolk. Vraag drie. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Mevrouw Julio, voordat u naar uw volgende vraag gaat, mevrouw Chaara van D66 heeft gevraagd om een interruptie. Geef het woord kort aan mevrouw Chaara. Spreker naam 1: Mevrouw Chaara (Raadslid D66) Ja, dank u wel, voorzitter, een hele korte vraag aan mevrouw Julio van lijst Höcker.

Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker) Dank u wel. Spreker naam 1: Mevrouw Chaara (Raadslid D66) Mevrouw Julio heeft het over de juiste invulling van de tijd na schooltijd. Wat is nou volgens mevrouw Julio en lijst Höcker de juiste invulling van. <...>. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel. Het woord is aan mevrouw Julio voor een korte reactie. Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker) Oké, dit is geen kritiek op de cultuur van iemand, maar als we ervan uitgegaan dat er dus verschillen zijn in hoe de avonden worden ingevuld, in hoeverre wordt daar, zeg maar, rekening mee gehouden in dit geheel? Dat is eigenlijk de essentie van het verhaal. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) U mag uw betoog vervolgen. Spreker naam 16: Mevrouw Julio (Raadslid Lijst Höcker) CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

Ja. Dan is laatste vraag die wij willen stellen is, wordt er naast logo drieduizend, dat een heel goed programma heeft, ook nog andere tools gebruikt die belangrijk zijn om eventueel genoemd te worden? Dat is de laatste vraag, meneer de voorzitter. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw Julio, dan geef ik het woord aan mevrouw van Herteryck, namens de fractie van bbA. Spreker naam 7: mevrouw van Herteryck (Raadslid bbA) Ja, dank u wel, voorzitter. Het gaat hier om een uitvoeringskader tussen kinderen opvang aanbieders en college. En ligt er al een overeenkomst. Ja en de vraag is dat, wat kunnen we hier nog mee? Maar we geven graag onze input, wil me tot een paar punten beperken. Er staat al veel in het uitvoeringskader en wij zien als hoofdlijnen voor alle kinderen kwalitatief goede opvang. Zodat de ontwikkelingskansen worden vergroot. Voor alle kinderen die het nodig hebben, een VVV aanbod beschikbaar en peuterspeelzalen toegankelijk voor alle peuters, alle kinderen, meer samenwerking tussen peuterspeelzalen en kinderopvang en de kwaliteitseisen meer in lijn met die van de kinderopvang en al deze thema's zien wij in het uitvoeringskader terugkomen. We kunnen daar dan ook mee instemmen en we kunnen ons ook vinden in Amstelveense standaard, met de bijzondere aandachtspunten, ouderbetrokkenheid en extra aandacht voor effecten van internationalisering.

Als bbA blijven wij herhalen dat wij hechten aan een goed taalaanbod. Ik heb wel een vraag aan de wethouder, kan de wethouder aangeven welk percentage van het totaal aantal peuters naar een voorschoolse voorziening gaat en welke inspanningen de gemeente levert om het bereik te stimuleren? Is er voldoende communicatie en voorlichting over een financieel toegankelijke aanbod voor ouders die geen recht op kinderopvangtoeslag hebben en zijn er ook voldoende plaatsen in de voorschoolse voorzieningen? En als laatste zou daar nog een aandachtspunt willen toevoegen. BbA is altijd voorstander geweest van brede scholen en daarmee voor een ononderbroken ontwikkeling en doorgaande lijn voor alle kinderen. Het uitvoeringskader spreekt van een streven van een nauwe samenwerking tussen de VE locatie en de basisschool. Maar wordt er dan niet tijd voor een volgende stap? Een volledige integratie van basisonderwijs, kinderopvang en peuterspeelzaalwerk. Ik hoor graag hoe de wethouder dit in de toekomst voor zich ziet. Dank u wel. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw van Herteryck. We hebben nog vier fracties die hebben aangegeven te willen spreken. De heer Muller, mevrouw Polderman, de heer Zwart, de heer Becker.

Voordat ik de heer Muller het woord geef, het valt me op in ieder geval bij de eerdere bijdragen, er best wel de nodige vragen ook richting het college gesteld worden, waarvan ook best wel een aantal meer technische vragen van aard, terwijl in dit geval het college de vragen aan de commissie stelt om met wensen en bedenkingen, suggesties te komen. CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

Dus houd daar ook, houd dat ook voor de voor de volgende sprekers in het achterhoofd, dat u vooral ook de suggesties geeft en dat het niet de vragen terug wordt. Richting het college. Maar dan geef ik hierbij voor even kijken, de Partij van de Arbeid, de heer Muller, het woord. Spreker naam 18: De heer Muller (Raadslid PvdA) Dank u wel, voorzitter en ik zal ook mijn bijdrage proberen te richten op suggesties in plaats van vragen. Natuurlijk. Heel kort, mevrouw Julio, van harte welkom in ons midden, dank voor de notitie. Het is ons helder wat er moet. En helder waar Amstelveen het extra stapje zet om kinderen te helpen bij een ontwikkeling. De uitgangspunten in de notitie zijn prima begrijpelijk, nadruk op versterking van betrokkenheid van ouders en aandacht voor het effect van internationalisering. Voor de Partij van de Arbeid is het belangrijk dat kinderen met een grotere kans op onderwijs achterstanden, bereikt worden. Op hen moet volgens ons de focus liggen, en dat doe je natuurlijk door hun ouders te bereiken. Wij denken dat dit het beste kan gebeuren door gerichte ouders, door gericht ouders te stimuleren om hun kinderen te laten deelnemen aan voorschoolse educatie. Hiervoor is volgens ons een proactieve benadering van ouders onmisbaar. In het voorstel staat dat er wordt uitgegaan van de kracht van ouders.

De mondige ouders weten de voorzieningen vaak wel te vinden, zoals we allemaal weten, maar het gaat juist bij ouders die daar meer moeite mee hebben. Misschien komen ze uit een lage SES, bijvoorbeeld de opleiding en een beperkte taalvaardigheid in het Nederlands, dat maakt het allemaal lastiger. Die hebben misschien niet de tijd of het zicht waarom om hun kind vanaf tweeënhalf jaar al naar een onderwijsinstelling moet. Juist voor die groep wil de Partij van de Arbeid meer aandacht. Zodat ook die kinderen beginnen met een gelijke start en een eerlijke kans. En dan kom ik bij onze eerste suggestie. We doen de suggestie aan de wethouder om actief beleid, specifieke aanpak gericht op ouders wiens kinderen wel in aanmerking komen, waar nog geen gebruik maakt van de beschikbare voorzieningen, om daar actief beleid op te richten. Dan kom ik bij mijn tweede punt, die gaat over vluchtelingen. Wat betreft de aandacht voor internationalisering, ben ik benieuwd naar de inzet voor kinderen die hier zijn vanuit een vluchtelingenstatus. Zij zullen hier me tijd, dat ben ik niet gewend voor de Partij van de Arbeid. Normaal hebben we tijd over. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Komt u tot een afronding? Spreker naam 18: De heer Muller (Raadslid PvdA) Ik kom uit tot een afronding. Wij doen de suggestie om ook voor hen specifiek beleid te ontwikkelen.

Dus voor ouders, voor kinderen van vluchtelingen en hun ouders. En ten slotte, als u dat mij toelaat. Mevrouw Casadei noemde het al, de invloed van corona en we CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

vinden het ook belangrijk dat de achterstanden die daardoor zijn ontwikkeld, dat die worden meegenomen. Dank u wel, voorzitter. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, meneer Muller, namens de Partij van de Arbeid. Dan ga ik door naar de fractie van GroenLinks, geef ik mevrouw Polderman het woord. Spreker naam 19: Mevrouw Polderman (Raadslid GroenLinks) Dank u wel, voorzitter, en wij vonden het een duidelijk stuk en de technische vraag heb ik inderdaad al gesteld. Ik zou graag drie aandachtspunten willen meegeven aan het college. Allereerst de aandacht voor taalontwikkeling van alle kinderen. In de opvang blijkt dat dit op sommige plekken een uitdaging is, zeker als er erg veel kinderen met een taalachterstand in één groep zitten en dat gebeurt in sommige wijken. En ik heb begrepen dat wij als Amstelveen dan echt inzetten op sterke pedagogische medewerkers en dat de aanvulling komt vanuit een coach en een zorgcoördinatie, dat vind ik ontzettend goed en blijf daar aandacht voor houden. Dat was punt één. Dan over de peuterarrangementen. Ja, het is natuurlijk zeker van belang dat ook ouders, waarvan maar één ouder werkt, recht hebben op de opvang en we hebben begrepen dat er geen wachtlijst is voor deze peuterarrangementen en dat de budgetten hiervoor vanuit de gemeente echt toereikend zijn.

Maar het is wel ook belangrijk dat het betaalbaar blijft voor de ouders en vanuit hun financiële situatie. Dus blijf daar alstublieft aandacht voor houden en ook inderdaad het bbA en PvdA noemde het al, het vinden van de ouders die dit nodig hebben, want ook niet alle ouders worden bereikt. Ik heb ook begrepen dat hier extra aandacht voor is, dus ik zou zeggen ga er zeker mee door. En tot slot is het ontzettend goed om te zien dat er aandacht is voor scholing van de PM'ers, als het gaat over de culturele verschillen. En dan wil ik even eindigen met een quote uit één van de interviews die ik en mevrouw Kruijer hebben opgenomen, en dat is als het gaat over cultuur en integratie. It's a two way street. Dus vanuit beide kanten wordt er input gevraagd. Daar wil ik het bij laten. Voorzitter, dank u wel. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw Polderman voor uw bijdrage en dan ga ik door naar de heer Zwart van de fractie van de VVD. Spreker naam 20: De heer Zwart (Raadslid VVD) Ja, dank u wel, voorzitter, de VVD is enthousiast over dit voorstel. Er is niet heel veel aan toe te voegen. We zien echt dat dit een mooie mogelijkheid is om meer kansengelijkheid te creëren. Dat mensen dat kinderen aan het begin van hun schoolcarrière. Sorry. Zo veel mogelijk gelijk kunnen beginnen. Dus echt uitstekend.

We hebben wel een beetje technische vragen, een beetje in lijn met mevrouw van Herteryck. Zij vroeg om een percentage van het aantal kleuters dat gebruik zal gaan maken van deze regelingen. Ik ken het totale aantal ook niet. CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

Het gaat eigenlijk meer om de aantal totale aantal kleuters dat er gebruik van zou gaan maken, dus daar ben ik eigenlijk wel benieuwd naar. Verder heb ik geen suggestie. Maar wel een beetje een suggestieve vraag. Afgelopen week hebben de wethouders onderwijs van de vier grote steden een brief geschreven naar minister Slob, in het kader van het Nationaal programma onderwijs. Ze hebben onder andere opgeroepen om het mogelijk te maken dat alle jonge kinderen recht gaan hebben op 640 uur gratis voorschoolse voorzieningen per jaar. En ik was even benieuwd van wanneer minister Slob hier aan gaat voldoen. Hoe dit plan dan aangepast zal worden. Dank u wel, voorzitter. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, meneer Zwart. Ja, ook de opmerking over de test, een technische vraag geldt uiteraard ook voor u, maar dat had u. Dat had u al ingecalculeerd waarschijnlijk. Meneer Becker, namens de AVA fractie. Aan u is het woord vervolgens. Spreker naam 8: De heer Becker (Raadslid AVA) Nou, dank u wel, voorzitter. Ook AVA vind het een prima voorstel, toch wel een kanttekening, het ligt aan de ouderbetrokkenheid. Staat in het bij 3, 3.8 staat, ze worden gestimuleerd om ook thuis activiteiten met hun kind te doen gericht op taalstimulering.

Nou is dat natuurlijk een heel mooi streven, maar dan weet je al snel in de privésfeer van gezinnen en hoe ga je daar dan mee om? Is dat? Ja, hoe gaan we daarmee om? Het zou ook zonde zijn als je al die inzet pleegt en wij spreken thuis zou dat geen vervolg krijgen. Waardoor je dan juist die start weer, dat die niet doet. Wil niet zeggen dat het gebeurt, maar hoe staat de wethouder hierin in deze thuissituatie. Dank u. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, meneer Becker. Tot slot heeft mevrouw van Engelen namens het CDA nog het woord gevraagd. Mevrouw van Engelen. Spreker naam 12: Mevrouw van Engelen (Raadslid CDA) Ja, voorzitter, dank u wel. Ja, prima, dit voorstel aan de raad is voorgelegd en als je leest en ziet wat er allemaal aan mogelijk is in Amstelveen, dan is niet zo moeilijk voor te stellen waarom internationals graag in Amstelveen willen wonen en de kinderen hier naar school willen doen. Er worden, wat ons opviel is dat er dus veel professionals worden ingezet voor de kinderen. Maar we hebben minder kunnen ontdekken in het stuk wat de rol van de ouders zou kunnen zijn. We denken namelijk aan een soort van coachende rol die de Nederlandse ouders zouden kunnen innemen ten opzichte van de internationale ouders en als een soort integratie maatje kunnen fungeren.

De ouders wegwijs maken in nou, bijzondere dingen voor de kinderen, die de voor de Nederlandse kinderen heel normaal is, maar voor de kinderen die uit het buitenland komen helemaal niet normaal zijn. En wellicht, dat je vanuit zo een rol CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

ook nog wel weer nou ja, naar dat stukje privé, wat zou kunnen gaan doen. Maar om dat in ieder geval op de VvE in te gaan zetten, dat leek ons een heel goed idee. Ja. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Mevrouw van Engelen, voordat u verder gaat. U bent aan het einde van uw betoog. Mevrouw Polderman van GroenLinks heeft een interruptie gevraagd. Mevrouw Polderman. Spreker naam 19: Mevrouw Polderman (Raadslid GroenLinks) Ja, dank u wel, voorzitter, ik wil mevrouw van Engelen graag wijzen op het initiatief wat wij hier in Amstelveen hebben van buurt gezinnen en dat doet precies volgens mij al wat uw betoogt, dus ik zou zeggen, kijk daar ook even naar, omdat pedagogisch medewerkers vaak al erg druk zijn met coördinatie en dergelijk. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, mevrouw Polderman. Mevrouw van Engelen. Een korte reactie. Spreker naam 12: Mevrouw van Engelen (Raadslid CDA) Ja, dat dat gaat het in de buurt. Het gaat ook vooral om de kinderen die dan op school zitten. En je zou die initiatieven ook aan de ouders zelf kunnen overlaten, zodat het niet allemaal bij de leerkrachten komt te liggen. Want iemand in de buurt hoeft ook niet per se ook iemand zijn die op school van de van de kinderen zit. Dus vandaar onze gedachte van integratie, maar het leek ons een mooi initiatief. Dat was het.

Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel. Spreker naam 12: Mevrouw van Engelen (Raadslid CDA) Dank u wel. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Mevrouw Polderman vraagt naar de tweede reactie. Ik kijk eerst even met mevrouw Polderman, dat dit debat daarna ga ik naar mevrouw Casadei, die ook een interruptie heeft, dan geef ik eerst nog het woord aan mevrouw Polderman voor een tweede interruptie. Spreker naam 19: Mevrouw Polderman (Raadslid GroenLinks) Dank u wel, voorzitter, het buurtgezin initiatief komt niet vanuit de scholen. Dit is echt voor Amstelveen en die zoekt de kwetsbare gezinnen en koppelt dan echt gezinnen met een vraag aan steungezinnen. Ja, ik zou zeggen, het is echt heel interessant en ze doen fantastisch mooie dingen. Dus. Ik, ja, dat, ik zou daar echt beter naar kijken. Het komt niet vanuit de scholen, dat wilde ik nog even zeggen. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Mevrouw van Engelen, een korte reactie. CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

Spreker naam 12: Mevrouw van Engelen (Raadslid CDA) Het gaat ons juist wel om het op de school te doen, dat dat daar de ouders elkaar ontmoeten bij het wegbrengen en het halen van de kinderen en dat staat er verder los van, nou ja, van het initiatief wat jullie dan net genoemd hebben. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel. Dan geef ik mevrouw Casadei, die heeft ook nog gevraagd voor een interruptie, mevrouw Casadei. Spreker naam 15: Mevrouw Casadei (Raadslid SP) Ja, daar ben ik. Ja, als de buurt gezinnen genoemd worden, dan wil ik ook bij deze even Humanitas homestart noemen, die ondersteuning biedt aan gezinnen met kwets in een kwetsbare positie, met kleine kinderen. En dat is mijn oude werkgever, dat zeg ik hier erbij, maar ik ben inmiddels met pensioen, dus kan het zo noemen. Dus ik zou zeggen, dat is maar dat gaat buiten de scholen om ook even niet precies. Spreker naam 12: Mevrouw van Engelen (Raadslid CDA) Mevrouw van Engelen, daar nog behoefte aan een reactie. Spreker naam 12: Mevrouw van Engelen (Raadslid CDA) Nee, dank u wel. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Nee, prima, dank u wel. Dan heb ik iedereen gehad voor hun bijdrage en dan geef ik nu wethouder Berkhout het woord om te reageren op de suggesties, die gedaan zijn en de enkele politieke vragen die nog gesteld zijn.

Spreker naam 17: De heer Berkhout (Wethouder) Ja, voorzitter, dank u wel, ik wil de commissie ook danken voor alle suggesties die natuurlijk gedaan zijn. Het is inderdaad zo dat we in Amstelveen een heel mooi pakket hebben voor peuters en eigenlijk in onze een voorschoolse situatie. En ik denk dat een aantal fracties terecht de vinger op zere punt legt als het gaat om, ja, dan heb je al dat aanbod. En hoe bereik je die die ouders nou. En hoe zorg je ervoor dat, nou dat het dat ouders zich ook gemakkelijk kunnen aanmelden. Het gaat in Amstelveen om 192 peuterarrangementen plekken en 95 voorschoolse educatie plaatsen. Er zijn op dit moment geen wachtlijsten voor. En ons bereik proberen we maximaal te organiseren, met name via de jeugdgezondheidszorg. Daar zit natuurlijk de in de consultatiebureaus, de artsen. Die ook de kinderen zien en kunnen verwijzen, dat op het moment dat ze ontwikkelingsachterstanden zien of vermoeden. Dat kinderen dan echt verwezen worden naar de naar de kinderopvang. Dus op die manier bereiken we maximaal de de kinderen met een ontwikkelingsachterstand. En waar dit plan vooral ook op ingaat dat zijn uiteindelijk onze internationale kinderen. Maar bij het niet heel vanzelfsprekend altijd is, is dat die kinderen CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

ook naar de kinderopvang gaan, omdat nou ja, helaas nog een soort klassiek taakverdeling is vaak in dat soort gezinnen, dat de man aan het werk is en een vrouw thuis op de kinderen past. En juis in dat soort gezinnen zou het heel goed zijn om die kinderen wel naar de kinderopvang te sturen, op tweeëneenhalf jaar gereed staan te beginnen met taalonderwijs en ze Nederlands studeren, daarom hebben we die peuterarrangementen. Daar kunnen kinderen dus gesubsidieerd vanuit de gemeente naartoe. In totaal gaat er in Amstelveen 1,3 miljoen euro in, omdat we slechts zeven ton van het rijk krijgen. Dus daar gaat ook echt substantieel eigen geld in om zoveel mogelijk kinderen een goede start in het leven te geven. En dat promoten we natuurlijk ook. Ja, en dan komt logo drieduizend naar in plaats van opstap en opstapje, ja en nee, niet helemaal. Logo drieduizend, met name betaalmethoden die wordt toegepast. Maar uiteindelijk, dit hele plan is er op gericht om eigenlijk wat opstap en opstapje deed, om dat binnen elke opvangorganisatie binnen Amstelveen beschikbaar te krijgen. Dus dat gaat met name om echt heel actief taalonderwijs en grotere ouderbetrokkenheid, dus ook echt een plan maken met kinderopvangorganisatie, ook subsidie voor krijgen, om die ouders extra te betrekken bij uiteindelijk de ontwikkeling van hun hun kinderen.

En nee, dan gaan we niet, zeg maar, in wat er allemaal thuis gebeurd, maar dat gesprek gaat wel op gang komen. Dus hoe voed je nou thuis op. En hoe zit dat goed in het verlengde van wat we ook in de kinderopvang situatie doet en juist dat gesprek daarover zorgt ervoor dat die kinderen vooruit komen. Nou ja, dan kom je ook een heleboel culturele verschillen in tegen. Daarom hebben we ook samen met de tropeninstituut dat dat de cursus gedaan voor al die PM'ers, om ze juist heel bewust te maken van culturele verschillen, omdat, ja, het gaat niet alleen over wat 's avonds en hoe laat ze naar bed gaan, maar ook wat ze te eten krijgen en wat ouders verwachten. Dat er dan ook zo een kinderopvang, in zo een kinderopvang situatie gaat gebeuren en juist daar goed met elkaar over praten is belangrijk. De fractie van Burgerbelangen vroeg me even naar mijn visie op brede scholen. Dat gaat denk ik iets te ver voor hier. Maar de nauwe betrokkenheid van de VvE-locaties met de scholen vind ik heel belangrijk, omdat dat de kwetsbare kinderen zijn. Daarnaast, ik wil u daar een warme overdracht naar de naar de basisschoollocatie, daar zitten we ook extra op in.

Alleen als je naar Amstelveen kijkt, heb je natuurlijk heel veel aanbieders, veel meer aanbieders van kinderopvang, dat we scholen hebben en uiteindelijk wil je al die connecties verbeteren en niet alleen de locaties met een VvE, met VvE plekken en peuterarrangement plekken. Dus ik vind eigenlijk dat die overdracht tussen kinderopvang en basisschool, dat we daar nog wat aan kunnen verbeteren. Ja, de invloed van corona die is natuurlijk zichtbaar. De afgelopen periode is kinderopvang natuurlijk ook een tijdje dicht geweest, dus je ziet nu ook de verwijzingen weer aantrekken en ik verwacht eigenlijk dat we in 2021 een kleine dip zien, dat ze in 2022 weer op normaal niveau zitten. De fractie van GroenLinks vroeg nog naar ja, de bereikbaarheid van de peuterarrangementen. We hebben inmiddels maximaal het aantal uren gesubsidieerd. En CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

waar het nu vooral om gaat is dat we die ouders die het niet kunnen betalen, ze betalen een inkomensafhankelijke bijdrage, dus daar waar ouders minder geld hebben, hoeft natuurlijk ook minder betaald. Maar wat we kunnen bijdragen. Dat doen we inmiddels al. De fractie van de VVD vroeg nog naar ja, dat plan van, we geven hier over die 640 uur gratis voorzieningen en dat is toevallig even veel uren als we nu aan VvE kinderen beschikbaar stellen. Dus nu zetten we dat geld veel gerichter in op die groep waarvan we denken dat er een ontwikkelingsachterstand is en de rest is, ja, toch ook een beetje eigen verantwoordelijkheid van ouders, want ook daar moeten we niet helemaal voor weglopen. Ik denk ook niet dat het opvoeden van kinderen helemaal een staatsaangelegenheid moet worden, maar dat ook ouders daar vooral een belangrijke rol in hebben. Dus ja, maar ik snap wel dat er vanuit de G vier, dat die oproep wel komt. Het problematiek is daar gewoon vele malen groter. Voorzitter, ik denk dat ik daarmee de meeste suggesties heb gedaan en dan heb ik er ongetwijfeld nog een paar gemist. Maar we gaan het allemaal nog even terugluisteren en kijken wat we hier nog verder kunnen gebruiken, in dat plan verder. Het is wat mij betreft ook nog geen gesloten deal, zoals mevrouw Herteryck zei.

Voelt wel verstandig als eerst de kinderopvangorganisaties hebben gevraagd of zij dit ook een goed plan vinden. En dat aan u voorleggen. Maar ik natuurlijk neem ik uw suggesties mee. En gaan dat ook met de kinderopvangorganisaties bespreken. Voorzitter, dank u wel. Spreker naam 2: De heer Zuidbroek (Voorzitter) Dank u wel, wethouder Berkhout voor, uw reactie nog. En nou ja, zoals u al gezegd hebt, u neemt alle input mee en daarmee kunnen we ook dit onderwerp voor nu afronden en zijn we ook aan het einde van de agenda van vanavond gekomen en nou zelfs het college heeft nog anderhalve minuut over de tijd. Dus. En de meeste fracties ook. Dus volgens mij is het vanavond vrij goed gegaan. Ik wil u allen bedanken voor uw bijdrage en op de vier onderwerpen en ik wens u nog een mooie avond toe, hoor en ik sluit bij deze de vergadering.

---Vergadering Afgesloten---

CompanyWebcast @ 2021/ Woordelijke verslagen- Amstelveen

3.3 Agendaverzoek B&S. PvdA Economische daklozen 1 Agendaverzoek B&S. PvdA Economische daklozen

O N D ERW ERP VOO R BES PREKI NG I N E E N R A A D S C O M MI S S IE

Aan de voorzitter van de Burgers en Samenleving van 19 mei 2021 raadscommissie voor

Ik verzoek u voor de vergadering van bovenvermelde raadscommissie het navolgende onderwerp op de agenda te plaatsen om daarover van gedachten te wisselen.

Onderwerp

Aanleiding voor bespreking (actualiteit)

Amstelveense economische daklozen met “woonvraag” Naar aanleiding van een motie van de Partij van de Arbeid heeft GGD het college heeft GGD Amsterdam gevraagd onderzoek te doen naar (economische) daklozen. Naar aanleiding daarvan is het rapport ‘Economische daklozen” in Amstelveen’ opgesteld. Dit is 1 oktober 2020 verschenen. Hieruit blijk dat er bij de hulpverlening aan daklozen veel goed gaat, maar dat er ook nog het nodige te verbeteren valt. Hoewel het college al heeft toegezegd om aanbevelingen van de GGD over te nemen, wil de PvdA verder gaan en al het mogelijke doen om te voorkomen dat mensen op straat belanden. De huidige COVID crisis laat zien dat het aantal economisch daklozen met alleen een woonvraag stijgt.* Door economische maar ook sociale redenen zoals echtscheiding. Hoe kunnen wij deze groep inwoners in kaart brengen en ondersteunen, en de aanbevelingen uit dit rapport op korte termijn concreet maken? * Aantal economisch daklozen verdrievoudigd: "Het kan iedereen overkomen" - NH Nieuws

Doel van bespreking

Gedachtenwisseling, opiniërende bespreking naar aanleiding van het rapport ‘Economische daklozen in Amstelveen’ (toegevoegd in bijlage). Mogelijk een motie over dit onderwerp in te dienen bij de eerstvolgende Raadsvergadering. De tekst van deze motie te formuleren na de bespreking in de Commissie.

[] Besluitvorming/F057

Pagina

Concrete vragen aan andere leden van de commissie



     



Of concrete vragen aan lid/leden van college

 





Naam/namen

2 van 2

Bent u het eens met de stelling van PvdA Amstelveen dat de Gemeente een morele plicht heeft om te voorkomen dat Amstelveners op straat belanden? Wat is uw reactie op het GGD-rapport ‘Economische daklozen” in Amstelveen’? Bent u het eens met de conclusies en aanbevelingen van dit rapport? Hoe kijkt u tegen de problematiek van economische daklozen met alleen een woonvraag aan? Hoe houdt Amstelveen binding met (economisch) daklozen die onverhoopt toch via de Amsterdam route geholpen moeten worden? Wat bepaalt of iemand een Amstelvener is? Het adres waar hij of zij is ingeschreven? Of moet dit breder gezien worden? Bent u het met ons eens dat voorkomen moet worden dat economisch daklozen die in een echtscheidingprocedure zijn verwikkeld ver van hun familie worden geplaatst. (met name ten behoeve van de binding met de kinderen in deze situaties) Hoe ziet u de rol van de Gemeente bij de ondersteuning van mensen die in principe zelfredzaam zijn, maar bijvoorbeeld in bovenstaande situatie terecht zijn gekomen?

Wat is uw reactie op het GGD-rapport ‘Economische daklozen” in Amstelveen’? Zou voor deze mensen de mogelijkheid moeten bestaan om voorrang / urgentie moeten krijgen bij de toewijzing van een (sociale) huurwoning? Hoe staat u er tegen over om actief beleid te vragen van de Gemeente om de kostendelersnorm te ontwijken, om hiermee tijdelijk onderdak te kunne faciliteren bij inwoners waar dit van toepassing is? Welke verdere mogelijkheden ziet u om te voorkomen dat Amstelveners op straat belanden?

Guido Dennenbroek (PvdA)

Na beraadslaging in de commissie zal in overleg met de commissie beoordeeld worden of er aanleiding is voor het ondernemen van verdere stappen aangaande het onderwerp.

1 GGD, onderzoek economisch daklozen 2020

Versie 2.0 1 oktober 2020

“Economische daklozen” in Amstelveen

Auteur(s)

Marcel Buster Natalie Runtuwene

GGD Amsterdam

Versie 2.0 1 oktober 2020

Inhoud

Samenvatting en aanbevelingen

3

1 Aanleiding

6

2 Onderzoeksvraag en methode 2.1 Onderzoeksvragen 2.2 Afbakening van het onderzoek 2.3 Methode 2.3.1 Vergelijking Amstelveen met Amsterdam

7 7 7 8 9

3 Economisch daklozen Amstelveen 3.1 Achtergronden 3.2 Preventie van dakloosheid 3.3 Omvang economisch daklozen Amstelveen 3.3.1 Centrale toegangen voor maatschappelijke opvang 3.3.2 Centrale toegang beschermd wonen 3.3.3 Winteropvang 3.3.4 Briefadressen en uitkeringen voor adreslozen van Amstelveners in Amsterdam 3.3.5 Amstelveense briefadressen 3.4 Druk op woningmarkt Amstelveen 3.5 Is de ondersteuning voor de economische adres- of dakloze Amstelveners adequaat geregeld?

11 11 13 17 18 21 22 23 26 26 28

Bijlage

30

GGD Amsterdam

Versie 2.0 1 oktober 2020

Samenvatting en aanbevelingen

In een motie van 8 mei 2019 werd gevraagd om inzicht in de situatie omtrent de economisch daklozen van de gemeente Amstelveen. Dit mede naar aanleiding van signalen over een stijgend aantal zelfredzame daklozen en de brief van de Nationale Ombudsman. De gemeente Amstelveen heeft de afdeling Epidemiologie, Gezondheidsbevordering en Zorginnovatie (EGZ) van de GGD Amsterdam vervolgens opdracht gegeven voor een onderzoek naar de omvang van economische daklozen in Amstelveen, alsmede de ondersteuning van deze groep. Hoeveel Amstelveners zijn (economisch) dakloos? Deze vraag kan niet met een exact aantal worden beantwoord. Alle indicatoren van het onderzoek in beschouwing genomen – aanmeldingen bij de centrale toegangen voor maatschappelijke opvang, beschermd wonen, winteropvang en de aanvragen van een briefadres – geven wel een indicatie van het aantal Amstelveense (economische) daklozen in vergelijking met Amsterdam en de andere Amstelland gemeenten. Daarbij kunnen we stellen dat het aantal in Amstelveen relatief laag is en, anders dan de Amsterdamse en landelijke trends, vooralsnog geen grote stijging laat zien. Op basis van de grootte van de gemeente en de CBS schatting van feitelijk daklozen voor gemeenten buiten de G4, worden er 151 (feitelijk) daklozen verwacht. Deze inschatting lijkt voor Amstelveen echter aan de hoge kant.

Op 1 januari 2020 hadden 18 Amstelveners1 een briefadres voor daklozen in Amsterdam, waaronder 7 jongeren. Bij de gemeente Amstelveen hebben in 2019 46 personen een briefadres gekregen op een Amstelveens privé-adres. Deze personen zijn niet allemaal feitelijk dakloos; een deel van de mensen verblijft namelijk op een adres waar zij zich niet kunnen inschrijven2. Verder melden zich jaarlijks zo’n 20 Amstelveners bij de Maatschappelijke Opvang (23+) en 7 bij het meldpunt dakloze jongeren (23-)3. Slechts een klein deel van de Amstelveners die zich bij de MO meldde heeft in de winters 17/18 of 18/19 gebruik gemaakt van de winteropvang. Wat zijn de hoofdoorzaken voor hun dakloosheid? Hoewel bij economisch daklozen al snel wordt gedacht aan huisuitzetting wegens schulden is dit niet de belangrijkste oorzaak van dakloosheid. Gegevens over de gehele regio geven aan dat dit bij ongeveer 15% het geval is. Wanneer niet alleen formele huisuitzettingen4 worden geteld, maar ook het ontbinden of beëindigen van het huurcontract van een kamer of een woning in onderhuur, is het bijna 30%. Bij nog eens 30% zijn conflicten in de relationele sfeer of beëindiging van inwoning de oorzaak van dakloosheid.

1

Laatste adres voor het briefadres was Amstelveen Voor Amstelveen 18 van de 46, voor Amsterdam is dit aandeel niet bekend. 3 Onduidelijk is in hoeverre er een overlap bestaat tussen deze groep met de briefadressen. 4 Van huur- of koopwoningen 2

3

GGD Amsterdam

Versie 2.0 1 oktober 2020

Het aantal huisuitzettingen wegens huurschuld bij woningbouwcorporatie Eigen Haard is in de jaren 2017, 2018 en 2019 met respectievelijk 10, 6 en 4 beperkt en dalend. Bovendien ligt het aantal onder het Nederlands gemiddelde van 1 per 1.000 woningen. Is de ondersteuning voor deze groep adequaat geregeld? Door het treffen van preventiemaatregelen, zoals Vroeg Eropaf, daalt het aantal huisuitzettingen wegens huurschuld (slechts vier in 2019) en onder het Nederlandse gemiddelde. Als het gaat om de uitbreiding van het aantal (betaalbare) woningen, tijdelijke woningen, flexibele woningen, splitsing van bestaande woningen en functieverandering van bijvoorbeeld kantoorpanden blijft Amstelveen achter bij de rest van Nederland. Amstelveense daklozen worden nu verwezen naar de centrale meldpunten voor daklozen - volwassenen, jongvolwassenen en gezinnen – van de gemeente Amsterdam . Voor de economisch daklozen, die geen intensieve begeleiding nodig hebben maar vooral een huisvestingsprobleem hebben, biedt deze route weinig hoop. Kan de gemeente meer doen om dakloosheid te voorkomen? Voor de daklozen die zorg- en woonbegeleiding vanuit de maatschappelijke opvang of het beschermd wonen nodig hebben, ligt het voor de hand dat deze begeleiding in de centrumgemeente wordt georganiseerd.

Als het primair een huisvestingsprobleem in combinatie met een financieel probleem betreft ligt een oplossing binnen de eigen gemeente meer voor de hand. Op basis hiervan worden de volgende aanbevelingen gedaan: • •

•

•

• •

Continueer de inspanningen om huisuitzetting te voorkomen. Tracht de huisvesting van economisch daklozen in Amstelveen zelf te regelen; zoals nu al gebeurt bij de (zelfredzame) gezinnen. Indien intensieve woonbegeleiding noodzakelijk is, kan alsnog verwezen worden naar de Maatschappelijke Opvang in Amsterdam. Zorg voor enkele wooneenheden zoals een passantenhotel waar daklozen die niet in aanmerking komen voor maatschappelijke opvang tijdelijk gebruik van kunnen maken. o Bewaak hierbij zowel de instroom5 als de uitstroom6. Zonder een evenwicht hierin zal de doorstroom stagneren Biedt de mogelijkheid voor een (tijdelijk) briefadres via de gemeente of één van de gemeentelijke diensten, eventueel in combinatie met een uitkering. Registreer hierbij zowel de reden van dakloosheid als de woonsituatie om een betere beeld te krijgen van deze groep. Maak gebruik van de mogelijkheden die er zijn om de kostendelersnorm te ontwijken, indien dit een belemmering blijkt om tijdelijk in het eigen netwerk te verblijven7. Stimuleer kleinschalige projecten als “Onder de pannen”, “parenthouses” en overweeg samenwerking met hostels of hotels.

5

Bijvoorbeeld door het vereisen van een binding met Amstelveen, het ontbreken van een alternatief en een eigen bijdrage. Een vaste periode waarin actief wordt gezocht naar het vinden van vaste huisvesting binnen of buiten de regio. 7 Bewaak wel het traject van overbruggen in het eigen netwerk: Wat als het netwerk een rustmoment nodig heeft? Wat als het toch fout gaat? 6

4

GGD Amsterdam

Versie 2.0 1 oktober 2020

De bovengenoemde aanbevelingen zijn direct gerelateerd aan hulp voor mensen die dakloos zijn. De achterliggende oorzaak lijkt toch voornamelijk de woningnood waardoor de spoedzoekers in de problemen komen. Hoewel buiten de scope van dit rapport, en de expertise van de auteurs, de twee volgende aanbevelingen op dit gebied: •

•

Onderzoek de mogelijkheden tot een uitbreiding van (desnoods tijdelijke en sobere) betaalbare huisvesting voor de grotere groep mensen die met spoed huisvesting zoekt en beperkte middelen daarvoor heeft; Stimuleer de het splitsen van bestaande grotere huizen van particulieren, tot kleinere, meer betaalbare koopwoningen.

5

GGD Amsterdam

Versie 2.0 1 oktober 2020

1 Aanleiding

In de afgelopen jaren is sprake van een toenemend aantal mensen dat dakloos is zonder gelijktijdig te maken te hebben met psychiatrische of verslavingsproblematiek.8 Zij worden verondersteld voldoende zelfredzaam te zijn om hun zaken te regelen en komen dan niet in aanmerking voor ondersteuning vanuit de gemeente, zoals bijvoorbeeld maatschappelijke opvang. Toch is het voor deze groep vaak moeilijk om hun zaken weer op orde te krijgen, mede door de overlevingsmodus waarin zij verkeren. De lange wachttijden voor sociale huurwoningen en het niet in aanmerking komen voor een urgentieverklaring bemoeilijken bovendien het vinden van een zelfstandige woning.

Het niet hebben van een vaste woon- of verblijfplaats heeft grote gevolgen voor alle aspecten van het leven van een burger, ook voor diegene die zelfredzaam genoeg wordt geacht om voor zichzelf passende woonruimte te vinden (2019 brief ‘zelfredzame’ adreslozen, Nationale Ombudsman)9.

Aanleiding voor de Nationale Ombudsman om een brief te schrijven waarin hij alle gemeenten oproept tot adequate ondersteuning en begeleiding van ‘zelfredzame’ adreslozen. Naar aanleiding van deze brief werd op 8 mei 2019 de motie “Economische Daklozen” door de voltallige gemeenteraad van Amstelveen aangenomen. In de motie verzocht de raad het college van burgemeester en wethouders • •

8 9

Te onderzoeken hoeveel Amstelveners adres- of dakloos zijn en wat hiervan de hoofdoorzaken zijn; Te evalueren of de ondersteuning voor adresloze of dakloze Amstelveners adequaat geregeld is en in het bijzonder te bezien of het college meer kan doen om dakloosheid te voorkómen.

Signalen van toenamen daklozen in de G4, feit of fictie? G4-User (2019). Brief m.b.t. ' zelfredzame daklozen' aan de gemeenten, nationale ombudsman (28 maart 2019)

6

GGD Amsterdam

Versie 2.0 1 oktober 2020

2 Onderzoeksvraag en methode

2.1 Onderzoeksvragen Doelstelling: Inzicht in de omvang van economische daklozen van de gemeente Amstelveen, alsmede de ondersteuning van deze groep. De doelstelling van het onderzoek vertaalt zich in de volgende deelvragen: Hoeveel Amstelveners zijn om economische redenen adres- of dakloos? Wat zijn de hoofdoorzaken voor hun adres- of dakloosheid? Is de ondersteuning voor de economische adres- of dakloze Amstelveners adequaat geregeld? Kan de gemeente Amstelveen meer doen om dakloosheid te voorkómen?

2.2 Afbakening van het onderzoek Om de doelgroep te definiëren die de raad voor ogen heeft is gekeken naar de definitie voor spoedzoekers die Platform31 in het magazine ‘Souterrain van het wonen’ beschrijft. Op basis hiervan is met de betrokken beleidsmakers de volgende doelgroep gedefinieerd. Het onderzoek richt zich op de groep personen zonder eigen woning of woonadres die onvoldoende middelen hebben - zoals inkomen, inschrijfduur voor een huurwoning of sociaal netwerk- om op korte termijn huisvesting te krijgen. Een groep die wegens het ontbreken van aanvullende problematiek niet in aanmerking komt voor voorzieningen voor Maatschappelijke Opvang (MO) of Beschermd Wonen (BW). Een groep die bovendien geen recht heeft op een woonurgentie via de gemeente. Het onderzoek richt zich dus niet op de groep met aanvullende problematiek die van voorzieningen voor Maatschappelijke Opvang of Beschermd Wonen gebruikmaakt10. En ook niet op de groep met voldoende middelen- zoals inkomen, inschrijfduur of een woonurgentie – om huisvesting te krijgen. De doelgroep van dit onderzoek is, mede omdat zij op zoek zal gaan naar informele of illegale oplossingen, deels onzichtbaar in de registraties. De beoogde analyses zullen om deze reden geen volledig beeld geven van de populatie, eerder een indruk van de grootte van de groep.

De analyses van het onderzoek zijn afgebakend tot de jaren 2019, 2018 en, indien mogelijk, 2017 of 2016.

10

in het ‘Souterrain van het wonen’ omschreven als ‘absolute onderkant’

7

GGD Amsterdam

Versie 2.0 1 oktober 2020

2.3 Methode Voor het inzicht in de omvang van de doelgroep is gebruikgemaakt van de volgende bronnen: •

Meldpunten voor daklozen (volwassenen, jongvolwassenen en gezinnen) Amstelveners die dakloos worden kunnen gebruikmaken van de Amsterdamse daklozenopvang. Zij kunnen zich hiervoor melden bij één van de meldpunten voor daklozen; volwassenen, jongvolwassenen of gezinnen. Het aantal aanmeldingen van Amstelveners bij deze meldpunten kan worden achterhaald middels het registratiesysteem Trajectus. Een deel van hen komt in aanmerking voor begeleiding en/of opvang vanuit de maatschappelijk opvang of beschermd wonen. In dit onderzoek is vooral gekeken naar het deel dat geen zorgindicatie kreeg.

•

Basisregistratie Personen (BRP) Iemand kan adresloos worden wanneer de persoon uit de Basisregistratie Personen wordt geschreven en de verblijfplaats onbekend is. Iemand verdwijnt dan uit de registratie onder de noemer “Vertrokken Onbekend Waarheen”. Via de BRP kan achterhaald worden hoeveel mensen onder deze noemer zijn verdwenen. Een deel van de groep zal een briefadres krijgen, waarmee bijvoorbeeld een uitkering kan worden aangevraagd. Een briefadres wordt geregistreerd in de BRP van Amsterdam maar ook in die van Amstelveen als verhuizing vanuit deze gemeente. Ook het aantal mensen dat een briefadres heeft gekregen kan via de BRP worden achterhaald.

Voor het inzicht in de sociale woningmarkt van Amstelveen is gebruikgemaakt van: •

Jaarverslagen van woningcorporatie Eigen Haard Deze jaarverslagen beschrijven onder andere het aantal verhuringen, het aantal actief woningzoekenden, de gemiddeld benodigde inschrijfduur en de gemiddelde slaagkans voor regulier woningzoekenden.