Resultaten van een onderzoek onder inwoners over opvanglocaties voor asielzoekers (Populytics)

13,5

5,9

4,4

18,3

Dat er al een gebouw staat dat gebruikt kan worden als opvanglocatie

6,8

6,7

6,7

5,4

6,6

Dat de verenigingen, scholen en zorg in de buurt genoeg ruimte hebben

4,5

6,6

6,9

3,3

6,1

Dat er weinig problemen zijn in de buurt, zoals werkloosheid en dakloosheid

4,4

6,2

6,5

4,5

5,9

Dat de plek goed te bereiken is

3,2

5,2

6,0

1,7

Dat de plek dichtbij bestaande woningen ligt

0,9

2,7

2,8

1,1

2,3

Dat de plek dichtbij woningen ligt die nog gebouwd gaan worden

1,6

1,6

1,8

0,7

1,6

0 tot 2,5 punten

2,5 tot 5 punten

5 tot 7,5 punten

7,5 tot 10 punten

Gemiddeld

7,6

4,9

Meer dan 10 punten Uitwerking voor de open versie

36

Uitwerking voor de open versie

Figuur 4.4. Prioritering doelen – Naar gebied*

Figuur 4.4. Prioritering doelen – Naar gebied* Gesloten

Representatief

Binnenstad e.o.

Nieuwland e.o.

Randenbroek e.o.

Schothorst e.o.

Soesterkwartier e.o.

Vathorst e.o.

Vermeer e.o.

(17%)

(22%)

(8%)

(13%)

(8%)

(17%)

(15%)

Dat de plek ver weg van woningen ligt

6,4

7,6

7,1

8,1

8,4

10,6

4,6

Dat er al een gebouw staat dat gebruikt kan worden als opvanglocatie

6,5

7,2

6,5

7,0

5,3

6,6

6,4

Dat de verenigingen, scholen en zorg in de buurt genoeg ruimte hebben

6,0

6,1

5,8

5,6

5,9

6,4

6,6

Dat er weinig problemen zijn in de buurt, zoals werkloosheid en dakloosheid

7,0

5,4

7,1

5,5

6,5

4,5

6,3

Dat de plek goed te bereiken is

4,8

4,9

4,7

5,1

4,7

4,1

6,1

Dat de plek dichtbij bestaande woningen ligt

2,5

2,3

2,4

2,1

2,3

1,7

3,1

Dat de plek dichtbij woningen ligt die nog gebouwd gaan worden

1,9

1,5

1,4

1,6

1,8

1,1

1,9

0 tot 2,5 punten

2,5 tot 5 punten

5 tot 7,5 punten

7,5 tot 10 punten

Meer dan 10 punten

* Zie voor een volledige omschrijving van alle gebieden die onder ‘e.o.’ vallen, pagina 13 van het rapport. Uitwerking voor de open versie

37

Uitwerking voor de open versie

Uitwerking per criterium

Dat de plek ver weg van woningen ligt • Hoe sterker inwoners het oneens zijn met het plan van de gemeente, hoe meer punten zij deze optie geven. Voor de groepen die het (helemaal) oneens zijn is het een principekwestie (meer dan 10 punten gemiddeld).

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze dit criterium belangrijk vinden voor de veiligheid. Ze willen een opvanglocatie niet midden in een woonwijk. Inwoners uiten zorgen over veilig kunnen spelen en over straat kunnen. Met name voor jonge kinderen, (alleenstaande) vrouwen en dochters. Ook geven veel inwoners aan dat ze dit belangrijk vinden om overlast te beperken (o.a. criminaliteit, ongeregeldheden, inbraak). Andere inwoners geven aan het een logisch criterium te vinden of schrijft geen asielzoekers te willen (opvangen). • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meeste zijn het eens met het criterium en beargumenteren dat dichtbij woningen zou zorgen voor overlast of onveilig is. Met name voor jonge kinderen, (alleenstaande) vrouwen en dochters. Een deel van de groep die het eens is met het criterium en suggereert lege kantoorpanden, huisvesting op de oefenkazerne of op industriegebieden. Deelnemers zien dat als plekken die zich niet direct naast woningen bevinden. Anderen geven aan geven dat het Campanile Hotel lijkt te werken omdat dat volgens hen niet in de buurt van woningen is. Er is ook een deel van de inwoners dat het oneens is met het criterium en motiveert dat ver weg van woningen niet goed is voor de integratie.

• Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan motiveren vaak dat ze het oneens zijn met het criterium omdat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers kunnen integreren. En ver weg van woningen wordt dat lastig. Er wordt ook vaak benoemd dat het isoleren van asielzoekers onwenselijk, onmenselijk of juist een te groot risico is. Inwoners stellen dat contact met asielzoekers belangrijk is. Het zorgt voor meer verbinding en begrip. 38

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

17,8

12,0

8,6

4,4

1,3

7,6

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

“Ver afgelegen heeft de voorkeur, zodat ze geen ongein kunnen uithalen”

"De vluchtelingen willen rust en wij geen overlast, simpelweg de beste manier"

“Kans op lastiggevallen worden, dochters niet veilig over straat kunnen. Integreren doen de meeste asielzoekers niet en de meesten komen uit veilige landen.”

“Niet isoleren maar ‘samen’ leren leven”

(Helemaal) mee oneens

"Mensen maken zich zorgen over hun veiligheid en die van hun kinderen. Als je iets verder van de woningen afzit dan is die zorg er minder."

“Nee, is niet belangrijk. Sterker nog, het moet juist dichtbij woningen. Als je wil dat inwoners gaan meedoen in een samenleving moet je ze niet ergens in ene hoekje wegstoppen en maar hopen dat ze ineens op magische wijze straks allemaal klompen dragen en boerenkool eten. Meedoen in wijken, met de activiteiten die daar plaatsvinden en integreren in de lokale gemeenschap is essentieel voor een goede opvang.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per criterium

Dat er al een gebouw staat dat gebruikt kan worden als opvanglocatie

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

5,3

6,7

8,1

7,1

6,1

6,6

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Hoe meer inwoners het eens zijn met het plan van de gemeente, hoe meer punten ze deze optie geven.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het eens zijn met het criterium. Ze verwachten dat het waarschijnlijk goedkoper is. Ook wordt er aangegeven dat er veel leegstand is in de gemeente, voornamelijk kantoorpanden. Anderen motiveren dat ze willen dat beschikbare grond voor het bouwen van huizen, huizen worden voor inwoners van de gemeente. Het knijpende woningtekort wordt aangehaald. Sommige inwoners menen dat ze het eens zijn, omdat ze het logisch vinden. Of juist oneens zijn omdat deze plekken vaak in bestaande wijken zijn en ze daarop tegen zijn. Dat zou namelijk een verrassing zijn voor omwonenden. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we voornamelijk die ook gebruikt worden door deelnemers die het eens zijn met het plan. De meeste zijn het eens met het criterium omdat het waarschijnlijk goedkoper is of omdat er veel leegstand is in de gemeente. Andere inwoners motiveren dat het handig / logisch is om gebruik te maken van bestaande gebouwen, dat het duurzamer en sneller is. Anderen geven aan dat ze willen dat beschikbare grond voor woningbouw, gebruikt wordt voor de bouw van huizen voor inwoners van de gemeente. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan stellen vaak dat ze het eens zijn met het criterium. Ze vinden het handig / logisch om gebruik te maken van bestaande gebouwen.

Ook wordt er gemotiveerd dat dit waarschijnlijk goedkoper is, duurzamer en sneller om opvanglocaties te regelen. Sommigen geven aan dat er veel leegstand is in de gemeente. Een deel stelt dat ze het criterium prima vindt maar niet de meeste prioriteit hieraan geeft. 39

“Nieuwbouw willen heel veel inwoners om te wonen, zeker onze jongeren die hun leven willen beginnen. Ook ouderen die naar een mooie gelijkvloerse senioren woning willen met lekker tuintje of groot terras. Geld, energie en ruimte gebruiken ten koste van onze eigen inwoners is onacceptabel. Pas bv een bestaand leeg kantoorgebouw aan, het gaat toch om dat veilige dak boven je hoofd.”

“Maak gebruik van bestaande gebouwen in plaats van geld opmaken om een nieuw gebouw te bouwen.”

“Handig als er een bestaand leegstaand pand gebruikt kan worden”

(Helemaal) mee oneens

“Goedkoper he. Die gasten kosten al heel veel geld.”

"Duurzaamheid, scheelt geld"

“Dat kan goedkoper zijn en goed om een bestaand gebouw een goede bestemming te geven.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per criterium

Dat de verenigingen, scholen en zorg in de buurt genoeg ruimte hebben

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

3,9

5,8

5,9

6,9

7,0

6,1

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Hoe meer inwoners het eens zijn met het plan van de gemeente, hoe meer punten ze deze optie geven.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan vinden dat het belangrijk is dat verenigingen genoeg ruimte hebben omdat het veilig moet zijn. Met een specifieke focus op de veiligheid voor kinderen. Met weinig ruimte speelt bijvoorbeeld de angst dat asielzoekers in wijken gaan rondhangen. Inwoners willen geen overlast en dat het rustig blijft in de wijken. Of omdat het niet ten nadele mag komen van inwoners. Tot slot vindt een deel andere criteria belangrijker, wil geen asielzoekers opvangen, vindt het onnodig om op dit criterium in te zetten of vindt het juist wel belangrijk voor asielzoekers zodat zij zich niet gaan vervelen. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we voornamelijk argumenten van de eens groep. De meeste vinden het belangrijk dat de voorzieningen het aankunnen. Zodat asielzoekers kunnen integreren en een leven kunnen opbouwen. Ook wordt er genoemd dat genoeg ruimte nodig is voor de leefbaarheid van wijken. Bestaande activiteiten moeten zo min mogelijk gehinderd worden. En het voorkomt andere problemen. Het moet voor iedereen leefbaar zijn, en blijven. Daarnaast wordt genoemd dat inwoners niet de dupe mogen worden. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan motiveren vaak dat ze het heel belangrijk vinden dat er genoeg ruimte is bij voorzieningen.

Ze schrijven dat voorzieningen de bouwstenen van de samenleving zijn, het belangrijk is dat die toegankelijk zijn en dat het voor iedereen positief is als er genoeg ruimte is. Anderen vinden dat het belangrijk is voor de integratie van asielzoekers, zodat ze een leven kunnen opbouwen en mee kunnen doen. Ook moet het niet zo zijn dat als voorzieningen het niet aankunnen, er andere problemen ontstaan. 40

“Ik wil dat mijn kinderen met een veilig gevoel naar school en verenigingen kunnen gaan. En ik wil dat ouderen en hulpbehoevenden zonder problemen een beroep op de voor hen noodzakelijke zorg kunnen doen”

“Zoals ik eerder al noemde: je kan iemand pas echt helpen als je ruimte over hebt om dat te doen. (Eerst je eigen zuurstofmasker, dan die van de ander, anders ga je er beide aan onderdoor).”

“Belang voor integratie is toegankelijkheid voor school en zorg”

"Zonder uitzicht is dit een ramp, met gevolg voor veel overlast."

“Dit willen we zelf ook waarom gunnen we dit vluchtelingen niet.”

(Helemaal) mee oneens

“Omarm nieuwkomers! zorg dat er een plek is waar ze kunnen deelnemen dus ook op school en binnen verenigingen.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per criterium

Dat er weinig problemen zijn in de buurt, zoals werkloosheid en dakloosheid

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

4,8

5,5

5,3

6,4

6,6

5,9

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Hoe meer inwoners het eens zijn met het plan van de gemeente, hoe meer punten ze deze optie geven.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen vaak dat ze dit belangrijk vinden omdat de problemen zich anders blijven opstapelen. Ook een grote groep geeft aan dat ze geen asielzoekers(centrum) willen of dat zij onder ‘een buurt met weinig problemen’ verstaan dat opvang ver weg uit de buurt komt. Zodat er minder kans is op overlast. Ook vinden veel deelnemers andere criteria belangrijker, en dan voornamelijk dat een opvanglocatie ver van woningen is. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van voornamelijk de eens groep. De meeste vinden dit criterium belangrijk omdat anders de problemen in bepaalde wijken verder opstapelen. Anderen motiveren dat door het plaatsen in een wijk met weinig problemen, het zorgt voor minder weerstand en minder onrust. Ook wordt er benoemd dat asielzoekers in wijken met weinig problemen minder kans hebben om in de criminaliteit te belanden, gemotiveerder zijn om in te burgeren en dat wangedrag wordt voorkomen. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan stellen vaak dat het belangrijk is omdat het zal zorgen voor minder weerstand van inwoners, meer draagvlak en minder onrust in wijken. Een stabiele wijk kan de komst van asielzoekers beter aan én beter hulp bieden. Daarnaast moeten we een wijk met problemen niet hiermee opzadelen dat er nog meer problemen kunnen komen.

En ook de asielzoekers niet, want hun omgeving is hun voorbeeld. Ze worden dan minder geactiveerd om deel te nemen. Opvangen in wijken met minder problemen is beter voor de integratie.

41

“Als er al veel problemen zijn zal dat alleen maar meer worden als die inwoners daar gaan wonen. Zij maken ellende, ook omdat zr op elkaar leven en niets te doen hebben!”

“Ik heb zelf een tijd naast een leger des Heils vestiging gewoond, wat mij opviel was dat asociaal gedrag de norm werd. We kunnen een beter voorbeeld geven in buurten waar minder problemen zijn.”

“Geen overlast voor bestaande bewoners door opvang buiten stad te plaatsen en zelfvoorzienend te laten zijn.”

“Een stabiele wijk, kan een opvanglocatie beter ondersteunen en wijkgericht ondersteuning bieden.”

“Mensen die zelf geen rooskleurige toekomst hebben kunnen zich misschien storen aan alle voorzieningen voor de vluchtelingen”

(Helemaal) mee oneens

“Probleemwijken worden dan alleen maar erger”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per criterium

Dat de plek goed te bereiken is

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

1,5

2,7

4,0

6,0

7,6

4,9

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Hoe meer inwoners het eens zijn met het plan van de gemeente, hoe meer punten ze deze optie geven.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het eens zijn met het criterium zodat hulpdiensten en politie de plek ook goed kunnen bereiken. Voornamelijk voor de veiligheid. Anderen zijn het oneens omdat ze het onbelangrijk vinden of juist een plek willen die niet goed te bereiken is, dat er grip op de situatie gehouden kan worden. Een deel is het eens met het criterium, zij vinden het handig dat als asielzoekers zich willen verplaatsen het dan goed bereikbaar is. Anderen willen geen asielzoekers(locatie) of vinden criteria als ‘ver weg van woningen’ belangrijker. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we voornamelijk argumenten van inwoners die het eens zijn met het plan. De meesten zijn het eens met het criterium. Ze motiveren dat goede bereikbaarheid met het ov belangrijk is of dat het integratie en zelfredzaamheid stimuleert. Anderen vinden bereikbaarheid voor hulpdiensten belangrijk of vinden dat asielzoekers niet moeten worden geïsoleerd door opgevangen te worden op een verlaten plek. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat ze het eens zijn met het criterium omdat het goed is voor de integratie en zelfredzaamheid van asielzoekers. Asielzoekers moeten niet geïsoleerd worden door opvang op een verlaten plek.

Andere inwoners stellen dat het belangrijk is dat asielzoekers mobiel zijn – voornamelijk via het ov –, dat het belangrijk is voor asielzoekers dat een plek goed te bereiken is. Maar ook voor bewoners, hulpdiensten en vrijwilligers.

“Het is belangrijk dat zij integreren en naar werk etc kunnen zonder moeite” “Slechte bereikbaarheid betekent verder weg van de huidige wijken.”

"Niet alleen de vluchtelingen zelf moeten hun activiteiten kunnen ondernemen, ook de medewerkers die met deze inwoners werken hebben dat nodig, hulpdiensten moeten toegang hebben, noem maar op."

(Helemaal) mee oneens

42

“Asielzoekers zijn afhankelijk van OV en b.v. fiets- en wandelpaden.”

“Vooral voor nood- en hulpdiensten en zeker voor de politie om bij problemen snel ter plaatse te kunnen zijn.”

Neutraal

"Zodat er actief deelgenomen kan worden aan de maatschappij"

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per criterium

Dat de plek dichtbij bestaande woningen ligt

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

0,6

0,7

1,6

2,5

4,5

2,3

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Hoe meer inwoners het eens zijn met het plan van de gemeente, hoe meer punten ze deze optie geven. Maar deze optie heeft bij alle groepen lage prioriteit.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het oneens zijn met het criterium, omdat ze bang zijn voor overlast en onrust in de buurt. Een deel daarvan suggereert om een plek buiten de stad te zoeken voor opvang. Ook een groot deel van de inwoners schrijft het gewoon niet te willen, het oneens te zijn met het criterium omdat ze zich dan zorgen zouden maken om de veiligheid (van vrouwen en kinderen), of dat ze überhaupt geen asielzoekers(centrum) willen. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we voornamelijk argumenten van de oneens groep. De meeste zijn het oneens met het criterium en stellen dat ze niet willen dat een plek dichtbij woningen ligt. Sommige inwoners motiveren dat ze het niet willen door mogelijke overlast en onrust die het kan veroorzaken. Een deel van de groep is het niet eens of oneens met het criterium maar hebben eigen ideeën over opvanglocaties, zoals; niet te ver maar ook niet te dichtbij, afhankelijk van de leeftijd van asielzoekers of de doelgroep. Anderen uiten hun zorgen over de waardedaling van woningen en de / geen compensatie hiervoor. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan motiveren vaak dat ze het eens zijn met het criterium omdat het goed is voor de integratie van asielzoekers en voor het vinden van aansluiting in de wijk. Een grote groep benoemt dat het contact bevordert.

Het zorgt voor verbinding. Anderen vinden het criterium belangrijk dat asielzoekers niet worden weggestopt maar onderdeel kunnen zijn van de samenleving. Een klein deel is het oneens met het criterium omdat ze stellen dat het vermoedelijk minder fijn is voor bewoners van de wijk. 43

“To be honest: niemand wil een AZC direct bij zijn eigen woning, zelfs niet de voorvechters”

“Nee, zeker niet naast woningen ivm overlast, criminaliteit en lastigvallen. Zie Ter Apel.”

“Verootzaakt overlast, onrust en inwoners met oa koopwoningen hebben er niet voor gekozen om een huis te kopen in de buurt van een azc” "Geen ellende in de buurt"

“Integratie met amersfoorters”

(Helemaal) mee oneens

“Asielzoekers moeten niet op zich zelf staan, maar contacten kunnen hebben met andere bewoners. Een woonomgeving kan ook een gevoel van thuis geven.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per criterium

Dat de plek dichtbij woningen ligt die nog gebouwd gaan worden

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

1,0

1,6

1,6

1,7

1,9

1,6

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Hoe meer inwoners het eens zijn met het plan van de gemeente, hoe meer punten ze deze optie geven. Maar deze optie heeft bij alle groepen lage prioriteit.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan vinden dit een onbelangrijk criterium. Een grote groep is het oneens en uit daarbij zorgen over de waardedaling van woningen, moeite met verkoop of de vraag of er projectontwikkelaars zijn die daar wel willen gaan bouwen. Anderen zijn het oneens met het criterium omdat ze zich zorgen maken over de veiligheid of over de onrust en overlast door de komst van een opvanglocatie. Sommigen stellen überhaupt geen asielzoekers of opvanglocatie te willen. Of maken zich zorgen over de leefbaarheid voor toekomstige inwoners in de nog te bouwen wijken. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meeste vinden andere criteria belangrijker dan deze. Een deel is het eens met het criterium. Zij vinden het fijn dat toekomstige bewoners al van tevoren op de hoogte zijn van de komst van een opvanglocatie. Of ze stellen dat het in een nog te bouwen wijken makkelijker is in te passen. Anderen zijn het oneens en maken zich zorgen over de daling van de prijzen van woningen of het kunnen vinden van ontwikkelaars die willen bouwen. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat ze het oneens zijn met het criterium omdat bouwplaatsen juist voor isolatie zorgen omdat deze plekken vaak afgezonderd zijn en er nog weinig voorzieningen zijn.

Bovendien zijn het tijdens werkzaamheden geen rustige plekken. Een grote groep geeft aan andere criteria relevanter te vinden. Anderen zijn het eens met het criterium. Zij geven aan dat een opvanglocatie makkelijker in te passen is in een nieuwbouwwijk. Of dat toekomstige bewoners van de wijk al op de hoogte zijn dat er een opvanglocatie komt. 44

"De asielzoeker komt dan in een troosteloze omgeving terecht."

“Welke ontwikkelaar gaat nog een project starten in de buurt van zo’n opvang? De huizen zijn direct tonnen minder waard. Wees realistisch.”

“Zo ver mogelijk weghouden van Nederlanders”

"Het is niet fijn om in niemandsland te wonen zonder voorzieningen"

"Zelfde als bestaande woningen: tegen een isolement"

(Helemaal) mee oneens

"Mensen die daar gaan wonen zijn zich bewust van een azc in de buurt en maken daar dus een bewuste keuze."

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Zijn er criteria die je mist? Deelnemers konden nadat ze punten gaven bij de vraag Wat vind jij belangrijk als de gemeente een plek kiest voor een opvanglocatie in Amersfoort? aangeven of er criteria waren die ze misten. Een deel kwam met inhoudelijke criteria die gebonden kunnen zijn aan opvanglocaties. Deze presenteren we aan de linkerkant. Een deel kwam met criteria die niet locatiegeboden zijn. Deze kunnen op elke opvanglocatie gelden en gaan over de invulling of manier van opvang. Maar ze kunnen mogelijk inzichten bieden, voornamelijk omdat deze vaak genoemd zijn. Deze zijn daarom opgenomen aan de rechterkant. Andere deelnemers kwamen met criteria die al in de keuzetaak aan bod waren gekomen of die sloegen op keuzes voor de grootte van opvanglocaties. Deze worden niet gepresenteerd. Veelgenoemde argumenten voor missende criteria

De locaties verspreiden over de stad ★★

Afstand tot plekken waar (jonge) kinderen komen (school, sport) ★

Afstand tot politie(bureau) / bereikbaarheid voor politie ★

Kosten van opvanglocaties <★

45

“Ik zou de locaties wel verspreiden over de stad, niet te dicht bij elkaar. Zodat inwoners ook de mogelijkheid krijgen om te integreren en niet als een kolonie buitenaardse wezens worden weg gezet”

“Niet in de buurt van plekken waar jonge kinderen veel komen, kinderdag verblijf, sportclubs, speeltuinen”

" Zo dicht mogelijk bij de politie "

“Kosten. Waar kan het het goedkoopst?”

Veelgenoemde argumenten die niet locatie gebonden zijn

Participatie en inspraak van buurtbewoners ★★

“Voorlichting en meenemen van omwonenden is zeer belangrijk. NIMBY is de olifant in de kamer, laat niet degene die het hardst brullen dit onderwerp kapen.”

Veiligheid voor buurtbewoners en/of asielzoekers/overlast/handhaving ★★

“Veiligheid Veiligheid veiligheid zowel voor de asielzoekers als de omwonende”

Mogelijkheden tot integratie voor asielzoekers op locaties ★

Vermaak/bezigheden voor asielzoekers op locaties ★ Wens over soort groepen asielzoekers die worden opgenomen ★

Legenda: < ★ tot 5% | ★ Tussen 5-10% van de motivaties gaat hierover | ★★ Tussen 10-20% van de motivaties gaat hierover

“Er moet een plan voor integratie zijn (buurtbewoners die komen meehelpen, activiteiten die verveling bij asielzoekers tegengaat, zoals voetbalclubs of een competitie).” “Je moet de inwoners/vluchtelingen wat te doen geven.” “Focus op opvang gezinnen, geen opvang kansarme alleenstaande mannelijke gelukszoekers.”

Inhoudsopgave

Inhoudsopgave

Doelen voor samenleven met asielzoekers

46

• Welke doelen vinden inwoners belangrijk als het gaat om samenleven met asielzoekers? • En waarom?

Introductie: doelen bij samenleven in de gemeente Amersfoort •

Hoofdvraag: samenleven in de gemeente Amersfoort. Wat vind jij belangrijk?

•

Vraagstelling: deelnemers verdeelden 50 punten over tien beleidsdoelen waar de gemeente meer of minder prioriteit aan kan geven. Elke deelnemer kreeg de volgende dingen in willekeurige volgorde te zien (kader 6, van links naar rechts, boven naar beneden): • Dat asielzoekers de Nederlandse taal en cultuur leren • Dat asielzoekers werken of een opleiding volgend om aan werk te komen • Dat inwoners geïnformeerd zijn over de komst en opvang van asielzoekers • Dat de gemeente extra investeert in de wijken waar een opvanglocatie komt • Dat er bij opvanglocaties ook woningen komen voor andere inwoners • Dat asielzoekers en inwoners met elkaar in contact komen en blijven • Dat buurtbewoners meedenken over wat de gemeente op en rond opvanglocaties moet regelen • Dat asielzoekers weten hoe alles werkt in Nederland • Dat er genoeg te doen is op en rond opvanglocaties • Dat iedereen zich veilig voelt

•

Extra informatie: onder de roze informatieknoppen konden deelnemers aanvullende informatie lezen over ieder ding.

•

Onderdeel overslaan: deelnemers hoefden niet alle 50 de punten te verdelen. Ze konden ervoor kiezen om deze stap over te slaan. In dat geval, konden ze in een volgend scherm konden hun reden toelichten.

Op de volgende pagina’s → Figuur 5.1 – Prioritering doelen – Gemiddeld → Figuur 5.2 – Prioritering doelen – Naar mening over plan → Figuur 5.3 – Prioritering doelen – Naar voorkeur voor type opvang → Figuur 5.4 – Prioritering doelen – Naar gebied → Uitwerking van motivaties van deelnemers voor de tien doelen 47

Kader 6. De PWE-keuzekaart over doelen voor samenleven met asielzoekers

Inwoners geven prioriteit aan vier beleidsdoelen, ongeacht hun houding tegenover vluchtelingen •

•

•

•

•

Figuur 5.1. Prioritering doelen – Gemiddeld

De figuur hiernaast laat de gemiddelde prioritering van de criteria zien voor zowel de gesloten als de open versie van het onderzoek. De figuren op de volgende pagina’s laten de prioritering zien van verschillende groepen inwoners. Vier doelen krijgen van alle groepen prioriteit: 1) dat iedereen zich veilig voelt, 2) dat asielzoekers de Nederlandse taal en cultuur leren, 3) dat inwoners geïnformeerd zijn over de komst en opvang van asielzoekers en 4) dat asielzoekers werken of een opleiding volgen. Twee doelen krijgen van elk van de groepen lage prioriteit: 1) dat de gemeente extra investeert in de wijken waar een opvanglocatie komt en 2) dat er bij opvanglocaties ook woningen komen voor andere inwoners.

Gesloten

Dat iedereen zich veilig voelt

Inclusief

8,9

9,8

Dat asielzoekers de Nederlandse taal en cultuur leren

6,8

6,8

Dat inwoners geïnformeerd zijn over de komst en opvang van asielzoekers

6,4

6,3

Dat asielzoekers werken of een opleiding volgen om aan werk te komen

6,2

6,0

Dat asielzoekers weten hoe alles werkt in Nederland

5,1

4,7

De sterkste verschillen zien we bij de doelen ‘dat er genoeg te doen is op en rond opvanglocaties’ en ‘dat asielzoekers en inwoners met elkaar in contact komen en blijven’. Deze doelen zijn vrij belangrijk voor inwoners die het eens zijn met het plan van de gemeente, maar hebben lage prioriteit voor inwoners die het oneens zijn met het plan.

Dat buurtbewoners meedenken over wat de gemeente op en rond opvanglocaties moet

4,5

4,6

Dat er genoeg te doen is op en rond opvanglocaties

4,0

3,7

Dat asielzoekers en inwoners met elkaar in contact komen en blijven

3,5

3,5

Deelnemers aan de open versie van het onderzoek prioriteren de doelen hetzelfde als deelnemers aan de gesloten versie.

Dat de gemeente extra investeert in de wijken waar een opvanglocatie komt

3,1

3,0

Dat er bij opvanglocaties ook woningen komen voor andere inwoners

1,6

1,7

0 tot 2,5 punten

48

Open

Representatief

2,5 tot 5 punten

5 tot 7,5 punten

7,5 tot 10 punten

Meer dan 10 punten

Figuur 5.2. Prioritering doelen – Naar mening over plan

Figuur 5.2. Prioritering doelen – Naar mening over plan

Gesloten

Representatief

Gemiddeld

Helemaal oneens

Oneens

Neutraal

Eens

Helemaal eens

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

Dat iedereen zich veilig voelt

13,5

11,1

9,2

7,5

6,1

Dat asielzoekers de Nederlandse taal en cultuur leren

7,9

6,4

7,5

6,4

6,4

6,8

7,7

7,1

6,9

6,2

5,3

6,4

5,6

5,8

6,1

6,2

6,7

6,2

Dat asielzoekers weten hoe alles werkt in Nederland

5,5

5,0

5,6

5,1

4,4

5,1

Dat buurtbewoners meedenken over wat de gemeente op en rond opvanglocaties moet

5,0

5,0

4,9

4,3

4,0

4,5

Dat er genoeg te doen is op en rond opvanglocaties

1,9

3,4

3,2

4,6

5,3

4,0

0,6

2,2

2,4

4,2

5,7

3,5

1,6

2,8

3,2

3,7

3,6

3,1

0,6

1,2

1,1

1,8

2,5

1,6

Dat inwoners geïnformeerd zijn over de komst en opvang van asielzoekers Dat asielzoekers werken of een opleiding volgen om aan werk te komen

Dat asielzoekers en inwoners met elkaar in contact komen en blijven Dat de gemeente extra investeert in de wijken waar een opvanglocatie komt Dat er bij opvanglocaties ook woningen komen voor andere inwoners 0 tot 2,5 punten

2,5 tot 5 punten

5 tot 7,5 punten

7,5 tot 10 punten

8,9

Meer dan 10 punten Uitwerking voor de open versie

49

Uitwerking voor de open versie

Figuur 5.3. Prioritering doelen – Naar voorkeur voor type opvang

Figuur 5.3. Prioritering doelen – Naar voorkeur voor type opvang

Gesloten

Representatief

Eén grotere

Alleen kleinere

Kleinere en een grotere

Zeg ik niet/ Weet ik niet

(16%)

(37%)

(36%)

(11%)

Dat iedereen zich veilig voelt

11,3

8,2

7,5

13,6

Dat asielzoekers de Nederlandse taal en cultuur leren

7,8

7,2

6,1

6,4

6,8

7,0

6,5

5,9

7,2

6,4

5,7

6,5

6,2

5,5

6,2

Dat asielzoekers weten hoe alles werkt in Nederland

5,7

4,8

4,9

6,2

5,1

Dat buurtbewoners meedenken over wat de gemeente op en rond opvanglocaties moet

4,3

4,7

4,4

4,6

4,5

Dat er genoeg te doen is op en rond opvanglocaties

3,4

3,8

4,7

2,3

4,0

1,7

3,6

4,5

1,4

3,5

2,5

3,0

3,7

2,1

3,1

0,8

1,7

2,0

0,8

1,6

Dat inwoners geïnformeerd zijn over de komst en opvang van asielzoekers Dat asielzoekers werken of een opleiding volgen om aan werk te komen

Dat asielzoekers en inwoners met elkaar in contact komen en blijven Dat de gemeente extra investeert in de wijken waar een opvanglocatie komt Dat er bij opvanglocaties ook woningen komen voor andere inwoners 0 tot 2,5 punten

2,5 tot 5 punten

5 tot 7,5 punten

7,5 tot 10 punten

Gemiddeld

8,9

Meer dan 10 punten Uitwerking voor de open versie

50

Uitwerking voor de open versie

Figuur 5.4. Prioritering doelen – Naar gebied*

Figuur 5.4. Prioritering doelen – Naar gebied*

Gesloten

Representatief

Dat iedereen zich veilig voelt Dat asielzoekers de Nederlandse taal en cultuur leren Dat inwoners geïnformeerd zijn over de komst en opvang van asielzoekers Dat asielzoekers werken of een opleiding volgen om aan werk te komen Dat asielzoekers weten hoe alles werkt in Nederland Dat buurtbewoners meedenken over wat de gemeente op en rond opvanglocaties… Dat er genoeg te doen is op en rond opvanglocaties Dat asielzoekers en inwoners met elkaar in contact komen en blijven Dat de gemeente extra investeert in de wijken waar een opvanglocatie komt Dat er bij opvanglocaties ook woningen komen voor andere inwoners

Binnenstad e.o.

Nieuwland e.o.

Randenbroek e.o.

Schothorst e.o.

Soesterkwartier e.o.

Vathorst e.o.

Vermeer e.o.

(17%)

(22%)

(8%)

(13%)

(8%)

(17%)

(15%)

9,2

9,1

8,6

9,2

9,2

9,6

7,3

6,8

6,5

7,2

6,5

7,6

7,0

6,7

6,3

5,9

7,5

6,9

6,3

7,0

5,7

5,9

6,2

5,8

5,6

5,8

6,1

7,4

5,0

5,6

5,0

4,7

4,6

4,9

4,9

4,3

4,5

4,2

4,9

5,2

4,5

4,2

4,2

3,6

3,9

4,4

3,5

3,8

4,4

3,8

3,5

3,1

3,2

3,0

2,8

4,5

2,9

3,2

2,8

3,3

2,9

3,2

3,2

1,7

1,7

1,9

1,3

2,0

1,1

1,8

0 tot 2,5 punten

2,5 tot 5 punten

5 tot 7,5 punten

7,5 tot 10 punten

Meer dan 10 punten

* Zie voor een volledige omschrijving van alle gebieden die onder ‘e.o.’ vallen, pagina 13 van het rapport. Uitwerking voor de open versie

51

Uitwerking voor de open versie

Uitwerking per doel

Dat iedereen zich veilig voelt

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

13,5

11,1

9,2

7,5

6,1

8,9

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 8,9 punten en daarmee de hoogste prioriteit. Er is een substantieel verschil tussen de groepen die het oneens zijn met het plan ten opzichte van zij die het eens zijn. De prioriteit neemt geleidelijk af over de tussenliggende groepen. Voor de groepen die het (helemaal) oneens zijn is het een principekwestie. • Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat veiligheid vanzelfsprekend moet zijn. Dat vinden ze belangrijk. Een deel motiveert dat asielzoekers(locaties) ervoor zorgen dat inwoners zich onveilig voelen of zijn vooral gericht op de veiligheid voor inwoners. Anderen vinden het momenteel niet veilig genoeg. Ook wordt er gemotiveerd dat veiligheid een vereiste is. En dat er geen opvanglocatie kan komen als dat niet gewaarborgd wordt.

• Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meeste vinden dat veiligheid erg belangrijk is. Ze leggen de nadruk op de veiligheid voor zowel inwoners als asielzoekers die opgevangen worden. Sommigen daarentegen benoemen juist alleen de veiligheid van inwoners. Andere inwoners schrijven dat ze denken dat het waarborgen van de veiligheid bij zal dragen aan de acceptatie en het draagvlak. Ook benoemt een deel dat ze juist denken dat het door het gedrag van asielzoekers, inwoners zich niet veilig voelen. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan stellen vaak ze de veiligheid van iedereen, zeker ook van asielzoekers belangrijk vinden. Daarnaast motiveert een groot deel dat een veilig gevoel voor zowel inwoners als asielzoekers belangrijk is voor onderling contact, maar ook dat onderling contact kan bijdragen aan een veilig gevoel. Ten slotte stellen anderen dat ze denken dat er groter draagvlak en acceptatie zal zijn onder inwoners als de veiligheid gewaarborgd is. 52

“De cultuur in andere landen verschilt van de onze. Veiligheid betekent ook respect voor de ander. Agenten, Nederlanders. Geen criminaliteit.”

“De echte vluchteling moet zich veilig voelen, maar ook de huidige bewoners.”

“Heel belangrijk voor de samenleving. Veiligheid eerst!”

“Dat is het belangrijkst veiligheid voor onze kinderen en de bewoners.”

“Dit is eigenlijk de basis waarop je wil werken. Alle partijen moeten zich veilig voelen, anders ga je nooit open met elkaar in gesprek. Voorkomen van het 'wij en zijdenken'.”

“Niet alleen voor hen die angst zaaien over dit soort inwoners, maar ook voor de asielzoekers zelf.”

(Helemaal) mee oneens

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat asielzoekers de Nederlandse taal en cultuur leren

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

7,9

6,4

7,5

6,4

6,4

6,8

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 6,8 punten en daarmee van alle groepen prioriteit. • Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers de taal leren en zich aanpassen aan de Nederlandse cultuur. Daarnaast schrijft ook een deel dat ze vinden dat asielzoekers zich horen aan te passen, of zelfs dat het een voorwaarde zou moeten zijn om te mogen blijven. Een kleine groep schrijft dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers goed integreren. Anderen daarentegen stellen dat asielzoekers juist niks hoeven te leren omdat ze hier niet zouden moeten blijven. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meeste vinden het belangrijk dat asielzoekers goed integreren en dat het leren van de Nederlandse taal en cultuur daarbij zou helpen. Daarnaast schrijven ze dat ze het belangrijk vinden. Sommigen motiveren dat het leren van de taal en cultuur een voorwaarde zou moeten zijn om hier te mogen blijven. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan stellen vaak dat het leren van de Nederlandse taal en cultuur belangrijk is voor de integratie van asielzoekers. Ook motiveren ze dat ze denken dat het fijner is voor asielzoekers zelf als zij de taal en cultuur goed begrijpen. Bijvoorbeeld zodat ze zich beter thuis voelen.

Sommigen schrijven dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers en inwoners met elkaar kunnen communiceren. Anderen vinden het belangrijk zodat asielzoekers mee kunnen doen in de maatschappij en dat het leren van de taal en cultuur hieraan kan bijdragen.

“Als je Nederlander wil worden en wil meedraaien met de samenleving is dit prio nummer 1”

“Randvoorwaarde” “Ze moeten volledig integreren. Onze normen en waarden worden ook hun normen en waarden en niet andersom.” “Communicatie gebeurd grotendeels via de taal. Het is belangrijk om je verstaanbaar te kunnen maken.”

“Lijkt me vrij cruciaal om succesvol te kunnen integreren.”

(Helemaal) mee oneens

53

“Zorgt voor meer begrip en betere integratie.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat inwoners geïnformeerd zijn over de komst en opvang van asielzoekers

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

7,7

7,1

6,9

6,2

5,3

6,4

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 6,4 punten en daarmee van alle groepen prioriteit. De groep die het helemaal oneens is met het plan geeft relatief gezien het meeste prioriteit hieraan. • Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het belangrijk vinden dat inwoners goed geïnformeerd worden, zodat ze weten waar ze aan toe zijn. Een deel wijst erop dat communicatie vanuit de gemeente eerder niet goed gedaan is en dat het toen niet goed uitpakte. Ook schrijven sommigen dat alleen informeren niet genoeg is, maar dat ze ook inspraak moeten hebben over de komst en opvang van asielzoekers. Anderen schrijven dat goede communicatie het vertrouwen en draagvlak van inwoners kan vergroten.

• Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. Ze motiveren met name dat ze het logisch vinden dat inwoners goed geïnformeerd worden. Veel beargumenteren ook dat het belangrijk is dat inwoners weten waar ze aan toe zijn en dat er open wordt gecommuniceerd. Anderen denken dat het wantrouwen van inwoners kan wegnemen en het draagvlak voor komst en opvang van asielzoekers kan vergroten. Sommigen wijzen er ook op dat de communicatie eerder niet goed is gegaan. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat ze denken dat goede communicatie het draagvlak onder inwoners kan vergroten en dat dat belangrijk is. Ook motiveren inwoners dat het belangrijk is dat ze weten wat er gaat gebeuren. Sommigen schrijven juist dat ze denken dat heel veel of extra informeren niet nodig is, of juist averechts zou kunnen werken.

54

“Dit behoeft toch geen toelichting, lijkt me logisch om inwoners te informeren.”

“Lijkt me duidelijk na het debacle van Bolsius in 2025”

“Het is handig dat de buurtbewoners het weten en niet dat onaangekondigd opeens inwoners op je stoep staan”

“Hoe duidelijker geïnformeerd hoe minder bezwaren.”

(Helemaal) mee oneens

“Vooraf informeren scheelt zoveel demonstraties en gezeik.”

“Altijd! Communicatie= key!”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat asielzoekers werken of een opleiding volgen om aan werk te komen

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

5,6

5,8

6,1

6,2

6,7

6,2

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 6,2 punten en daarmee van alle groepen prioriteit. • Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers bijdragen aan de Nederlandse samenleving door te werken of een opleiding te volgen. Een deel schrijft dat werken een vereiste zou moeten zijn om hier te mogen blijven. Ook motiveren sommigen dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers, net als Nederlanders, werken voor hun geld. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we voornamelijk argumenten van de eens groep. De meeste vinden dat het belangrijk is dat asielzoekers meedraaien in de maatschappij. Met name omdat het zingeving voor henzelf geeft. Sommigen menen dat het helpt bij de integratie van asielzoekers of dat het verveling bij asielzoekers tegengaat. Anderen stellen dat asielzoekers zouden mogen of moeten werken als een verblijfstatus in zicht is of zeker is. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan stellen vaak dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers meedoen in de maatschappij en iets kunnen bijdragen. Met name voor hun eigen zingeving. Een deel motiveert dat ze denken dat het zou helpen bij de integratie als asielzoekers zouden werken of een opleiding zouden volgen. Anderen menen dat het verveling van asielzoekers tegen zou gaan en op die manier overlast zou beperken.

“Er zijn op allerlei niveaus voldoende werk gelegenheden waar asielzoekers steentje bij kunnen dragen. Ik vind het ongepast dat asielzoekers niks hoeven te doen voor de accommodatie en inkomsten die ze krijgen vanuit Nederland. Waar een andere Nederlander keihard voor moet werken.”

“Het geeft ze een doel en een gevoel dat ze bestaan/meedoen”

“Als je hier wil wonen moet je ' meedoen'.” “Dé manier om een leven op te bouwen in Nederland is om een toekomst te starten. Het beginnen van een carrière zorgt ervoor dat vluchtelingen durven te investeren in hun leven in Nederland.”

“Essentieel om erbij te horen.”

(Helemaal) mee oneens

55

“Zo lang het asielzoekers zijn en er is een gerede kans op terugkeer is dat wellicht verspilde energie die beter elders kan worden benut.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat asielzoekers weten hoe alles werkt in Nederland

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

5,5

5,0

5,6

5,1

4,4

5,1

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 5,1 punten en daarmee lagere prioriteit. Alle groepen geven dit doel wat prioriteit, behalve de groep die het helemaal eens is met het plan.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat asielzoekers zich aan Nederlandse regels, normen en waarden houden. En dat zij zich aanpassen. Sommige inwoners motiveren daarentegen dat asielzoekers niet hoeven te weten hoe het hier werkt, omdat ze vinden dat asielzoekers snel weer weg moeten gaan. Anderen schrijven dat ze het vooral belangrijk vinden dat asielzoekers op eigen benen kunnen staan en minder afhankelijk worden. Of dat ze denken dat asielzoekers al genoeg weten van Nederland. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meeste vinden dat als asielzoekers weten hoe het hier werkt, het de integratie bevordert en fijn is voor asielzoekers zelf om te weten hoe het hier werkt. Anderen menen dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers zich aan de Nederlandse regels, normen en waarden houden. Of dat ze vinden dat asielzoekers zich moeten aanpassen aan Nederland. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers weten hoe het hier werkt. Dat is fijn voor asielzoekers zelf, vergroot gevoel van zelfstandigheid. En bevordert de integratie. Sommigen motiveren dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers mee kunnen doen in de Nederlandse maatschappij. Een deel denkt dat asielzoekers vanzelf leren hoe het hier werkt.

“Presies, pas je aan ,aan onze cultuur ,dan verloopt alles soepeler”

“Ja hoe sneller ze weten hoe het werkt, hoe sneller inwoners zich kunnen thuisvoelen. […]”

(Helemaal) mee oneens

56

“Onbegrip leid tot frustraties en conflicten en slechte integratie.”

“En naar de normen en waarden van Nederland leven”

Neutraal

“Als je ergens te gast bent dan moet je de regels kennen”

“Anders is het geen doen voor hun om te integreren”

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat buurtbewoners meedenken over wat de gemeente op en rond opvanglocaties moet regelen

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

5,0

5,0

4,9

4,3

4,0

4,5

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 4,5 punten en daarmee lage prioriteit. Geen van de groepen geeft dit (veel) prioriteit.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het belangrijk vinden dat buurtbewoners betrokken worden. Bijvoorbeeld omdat buurtbewoners beter dan de gemeente weten wat belangrijk is in een buurt, of omdat, in hun ogen, buurtbewoners het recht hebben om mee te denken bij zulke ingrijpende dingen in hun leefomgeving. Er zijn ook inwoners die stellen dat ze niet denken dat de gemeente echt naar buurtbewoners zou luisteren. Of dat ze helemaal niet willen dat er asielzoekers komen. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meesten vinden dat het betrekken van buurtbewoners helpt bij het wegnemen van zorgen en het vergroten van draagvlak. Of dat buurtbewoners beter weten wat goed zou zijn in hun buurt dan de gemeente. Ook schrijven sommigen dat ze vinden dat buurtbewoners het recht zouden moeten hebben om mee te mogen denken bij dit soort ingrijpende veranderingen in hun buurt. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat het betrekken van buurtbewoners kan helpen bij het wegnemen van zorgen en het vergroten van draagvlak onder buurtbewoners. Ook wordt er aangehaald dat ze denken dat het goed is als buurtbewoners zich betrokken voelen bij, en medeverantwoordelijk voelen voor, de opvang.

Daarnaast stellen anderen dat ze vinden dat de gemeente of het COA juist het beste weten wat goed zou zijn. En sommigen benadrukken dat, in hun ogen, de gemeente altijd het laatste woord moet houden. 57

“De mening van buurtbewoners is belangrijk. Uiteindelijk zijn hun degene die de opvanglocatie in de wijk hebben of zelfs naast hun huis.”

“De lokale bewoners kennen de history van hun buurt en kunnen dus goed meedenken.”

“Omdat ik het idee heb dat gemeenten en inwoners van verschillende planeten komen.”

“Meedenken klinkt alsof er invloed is. Ik geloof daar niet in.”

“Belangrijk dat de gemeente luistert naar de buurtbewoners! Maar bewoners zijn geen experts.”

“Betrokkenheid geeft veiligheid en zekerheid en acceptatie”

(Helemaal) mee oneens

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat er genoeg te doen is op en rond opvanglocaties

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

1,9

3,4

3,2

4,6

5,3

4,0

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 4,0 punten en daarmee lage prioriteit. Er is een substantieel verschil tussen de groepen die het helemaal oneens zijn met het plan ten opzicht van zij die het helemaal eens zijn. De prioriteit neemt geleidelijk toe over de tussenliggende groepen. • Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers zich niet gaan vervelen, omdat ze dan overlast of andere problemen zouden gaan veroorzaken. Daarentegen vindt een deel het niet belangrijk. Zij willen dat de opvanglocaties juist niet luxe zijn, of dat asielzoekers, net als Nederlanders, zelf voor hun dagbesteding zouden moeten zorgen. Een deel vindt dat de opvang zo min mogelijk geld zou moeten kosten of wil expliciet geen asielopvang. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meesten vinden dat het belangrijk is dat asielzoekers zich niet gaan vervelen. Met name zodat ze geen overlast of andere problemen gaan veroorzaken. Anderen vinden dat dagbesteding vooral werk, opleiding of andere nuttige activiteiten zouden moeten zijn. Sommigen motiveren dat ze het belangrijk vinden dat asielzoekers iets te doen hebben waardoor zij zingeving hebben of zich kunnen ontwikkelen.

• Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat het belangrijk is dat asielzoekers zich niet gaan vervelen. Voor hunzelf, maar ook omdat ze anders overlast of andere problemen zouden kunnen veroorzaken. Een deel vindt dagbesteding belangrijk voor bijvoorbeeld zingeving en traumaverwerking. Of zodat asielzoekers contact hebben met inwoners uit de buurt. 58

“Anders gaan zeker jongeren zich vervelen, dan gaan ze dingen doen die niet mogen en krijgen de azielzoekers weer een slechte naam”

“Anders slaat verveling toe en dat zorgt voor overlast”

“Dit is onbelangrijk omdat die inwoners simpelweg moet wachten op goedkeuring of afkeuring niet hoeveel ze worden vermaakt”

“bewoners van AZC moeten zich niet gaan vervelen.Mensen die zich vervelen, zullen eerder geneigd zijn overlast te veroorzaken. Geldt ook voor andere Amersfoorters.”

“Om doelen te hebben nirt vervallennin verveling en somberheif”

(Helemaal) mee oneens

“Verveling is de basis voor rottigheid.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat asielzoekers en inwoners met elkaar in contact komen en blijven • Dit doel krijgt gemiddeld 3,5 punten en daarmee lage prioriteit. Er is een substantieel verschil tussen de groepen die het helemaal oneens zijn met het plan ten opzicht van zij die het helemaal eens zijn. De prioriteit neemt geleidelijk toe over de tussenliggende groepen. • Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat zij zelf geen behoefte hebben aan contact met asielzoekers of het niet belangrijk vinden. Anderen motiveren dat ze denken dat het een slecht idee zou zijn als inwoners contact met asielzoekers zouden hebben. Bijvoorbeeld omdat ze bang zijn voor problemen of escalaties. Daarentegen denkt een deel dat het een goed idee is als inwoners en asielzoekers contact zouden hebben en dat het kan helpen bij integratie en wederzijds begrip. Sommigen vinden dat er alleen contact zou moeten zijn als asielzoekers mogen blijven of wanneer ze goed ingeburgerd zijn, of stellen dat er geen contact nodig is, omdat asielzoekers hier maar tijdelijk zijn of zouden moeten zijn. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meesten vinden dat contact tussen inwoners en asielzoekers wederzijds begrip en verbinding kan bevorderen. Daarnaast denken ze dat contact goed is voor de integratie.

Sommigen motiveren dat ze vinden dat contact pas plaats zou moeten vinden als asielzoekers zeker mogen blijven of goed ingeburgerd zijn. Of geven aan dat ze zelf geen behoefte hebben aan contact of dat contact, volgens hen, in ieder geval niet verplicht zou moeten zijn. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat ze het belangrijk vinden dat inwoners en asielzoekers contact hebben omdat dat voor meer onderling begrip en verbinding zou zorgen. Daarnaast motiveren sommigen dat ze denken dat het integratie van asielzoekers zou bevorderen. 59

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

0,6

2,2

2,4

4,2

5,7

3,5

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

“Nou ik denk dat het wel kan helpen om meer begrip voor elkaar te krijgen”

“Daar heb ik toch helemaal geen behoefte aan”

“Nee nee nee niet doen dit brengt zowel de bewoner als de asielzoeker in een situatie wat leid tot escalatie”

“Onbekend maakt onbemind, dus hoe meer we mixen, hoe beter denk ik...”

(Helemaal) mee oneens

“Absoluut geen behoefte aan, dat kan vanaf het moment dat ze daadwerkelijk verblijfsstatus krijgen.”

“Integratie, opbouwen van relaties, ontdekken dat het net inwoners zijn.”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat de gemeente extra investeert in de wijken waar een opvanglocatie komt

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

1,6

2,8

3,2

3,7

3,6

3,1

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 3,1 punten en daarmee lage prioriteit. Er zijn verschillen tussen de groepen, maar geen groep geeft dit doel prioriteit.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat er moet worden geïnvesteerd in de veiligheid van de wijken waar een opvanglocatie komt. Of dat het goed is dat die wijken gecompenseerd worden voor de overlast. Andere vinden dat er überhaupt geen asielzoekers zouden moeten worden opgevangen. Of in elk geval niet in woonwijken. Een deel motiveert dat ze niet meer willen investeren in opvang van asielzoekers dan er al wordt gedaan. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we argumenten van zowel de eens als oneens groep. De meesten vinden het belangrijk dat er geïnvesteerd wordt in wijken waarin een opvanglocatie komt. Met name ter compensatie, maar ook ten behoeve van (ook) asielzoekers. En voor het weerbaarder maken van de wijken. Daarentegen schrijven anderen dat ze het niet nodig of belangrijk vinden dat er geïnvesteerd wordt in deze wijken. Sommigen stellen dat er geen opvanglocaties zouden moeten komen in woonwijken. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat extra investeren in wijken waar een opvanglocatie komt niet nodig of niet belangrijk is. Daarentegen motiveren anderen dat extra investeren zou kunnen zorgen voor meer draagvlak in deze wijken. Bijvoorbeeld investeren in plekken waar buurtbewoners en asielzoekers elkaar kunnen ontmoeten.

Anderen motiveren dat ze het goed vinden als er wordt geïnvesteerd in wijken waar een opvanglocatie komt als tegemoetkoming.

"Azc's bouwen buiten woonwijken (of helemaal niet). Als ze buiten woonwijken liggen is er dus geen wijk omheen die investering nodig heeft."

“Om voorzieningen te realiseren kost extra geld.”

“De bewoners hebben overlast van de asielzoekers. Dan hebben recht op andere voordelen”

“Gemeente maakt al kosten genoeg om de inwoners op te vangen, waarom dan ook nog in de wijken investeren?”

“Dit lijkt me belangrijk omdat er dan wellicht minder weerstand is in de wijk”

(Helemaal) mee oneens

60

“Wat is een extra investering???? De vraagstelling doet al vermoeden dat dit nodig zal moeten zijn. Lijkt mij geen positieve instelling tot het komen van een opvang”

Neutraal

(Helemaal) mee eens

Uitwerking per doel

Dat er bij opvanglocaties ook woningen komen voor andere inwoners

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

Gem.

0,6

1,2

1,1

1,8

2,5

1,6

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

• Dit doel krijgt gemiddeld 1,6 punten en daarmee de laagste prioriteit. Er zijn verschillen tussen de groepen, maar geen groep geeft dit doel prioriteit.

• Veel inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan stellen dat ze denken dat niemand in de buurt van een opvanglocatie zou willen wonen. Of dat zij in elk geval daar niet zouden willen wonen. Ook verwachten ze dat woningen in de buurt van opvanglocaties problemen zouden geven, bijvoorbeeld wat betreft veiligheid of overlast. Sommigen vinden dat er überhaupt geen opvanglocaties zouden moeten komen in de buurt van woningen. Of geven aan dat ze niet willen dat er asielzoekers worden opgevangen. • Bij inwoners die neutraal zijn tegenover het plan zien we voornamelijk argumenten van de oneens groep. De meesten vinden dat woningen in de buurt van opvanglocaties problemen veroorzaken, zoals overlast en veiligheidsrisico’s. Anderen vinden dat opvanglocaties juist niet in de buurt van woningen zouden moeten komen, geven aan dat ze het bouwen van woningen wel belangrijk vinden, maar zien dat losstaan van eventuele opvanglocaties of stellen dat ze denken dat niemand in de buurt van opvanglocaties wil wonen. • Inwoners die het (helemaal) eens zijn met het plan menen vaak dat woningen in de buurt van opvanglocaties goed kunnen zijn voor onderling contact en begrip tussen inwoners en asielzoekers. Ook kan het goed zijn voor de integratie van asielzoekers als er woningen voor andere inwoners in de buurt komen.

Anderen motiveren dat ze het niet belangrijk of nodig vinden dat er woningen voor andere inwoners bij opvanglocaties komen. Of dat er wél woningen moeten komen, maar niet per sé bij opvanglocaties. 61

“Niet per se, ovm veiligheid en overlast. Geen woningen te dichtbij een opvanglocatie”

“Lijkt me geen goed plan, dan halen we ons super veel ellende op de nek, niet doen dus”

“Dat is vragen om problemen.” “Denk dat de meeste niet naast een opvanglocatie willen wonen.”

“Dit lijkt me bevorderlijk voor de integratie van asielzoekers.”

(Helemaal) mee oneens

Neutraal

“dit is heel goed, zoals Plan Einstein in Utrecht. samen leven is het allerbeste voor contact (contacttheorie) en wederzijds begrip.”

(Helemaal) mee eens

Inhoudsopgave

Inhoudsopgave

6

62

Hoe inwoners te betrekken

• Wat vinden inwoners een fijne manier om betrokken te worden bij plannen in hun buurt?

Inwoners willen via digitale nieuwsbrieven en folders in de brievenbus betrokken worden •

•

•

De figuur op deze pagina laat zien hoe inwoners graag betrokken willen worden bij plannen voor de opvang van asielzoekers in hun buurt. Figuur 6.2 op de volgende pagina laat hetzelfde zien voor inwoners die verschillend denken over het plan van de gemeente. Een meerderheid (56%) van de inwoners geeft aan betrokken te willen worden via een digitale nieuwsbrief van de gemeente. Daarnaast hebben een folder in de brievenbus (44%) en inwonersavonden op locatie (40%) de voorkeur. We zien deze voorkeuren ook terug bij de open versie van het onderzoek.

•

We zien in figuur 6.2 dat dit ook geldt voor verschillende groepen inwoners, onafhankelijk van hun mening over het plan.

•

Inwoners die het (helemaal) oneens zijn met het plan geven twee keer zo vaak aan niet betrokken te hoeven worden bij het maken van plannen als de andere groepen (16%-17% tegenover 7%).

63

Figuur 6.1. Over het betrekken van inwoners bij plannen – Gemiddeld “Wat vind jij een prettige manier om betrokken te worden bij plannen voor de opvang van asielzoekers in jouw buurt? Je kan meerdere opties kiezen.”

Gesloten

Representatief

Via een digitale nieuwsbrief van de gemeente

58%

Open

Inclusief

56%

Via een folder in de brievenbus

44%

40%

Via inwonersavonden op locatie

40%

43%

Via huis-aan-huis bladen of de lokale krant

32%

37%

Via lokale spreekuren of meedenkgroepen

23%

29%

Via de website van de gemeente

23%

26%

Via online inwonersavonden

18%

25%

Via sociale media van de gemeente

16%

23%

Via posters of informatieborden in de buurt

10%

16%

Ik hoef niet betrokken te worden bij plannen voor de opvang van asielzoekers in Amersfoort

10%

10%

Figuur 6.2. Over betrekken van inwoners bij plannen – Naar houding

Gesloten

Representatief

“Wat vind jij een prettige manier om betrokken te worden bij plannen voor de opvang van asielzoekers in jouw buurt? Je kan meerdere opties kiezen.”

Via een digitale nieuwsbrief van de gemeente

Helemaal mee oneens

Mee oneens

Neutraal

Mee eens

Helemaal mee eens

(23%)

(13%)

(14%)

(26%)

(23%)

46%

51%

57%

64%

47%

53%

68%

Via een folder in de brievenbus

36%

Via inwonersavonden op locatie

32%

36%

Via huis-aan-huis bladen of de lokale krant

20%

30%

29%

39%

37%

19%

20%

26%

31%

20%

22%

26%

23%

18%

18%

19%

Via lokale spreekuren of meedenkgroepen Via de website van de gemeente

17% 21%

43%

46%

42%

41%

46%

Via online inwonersavonden

16%

23%

Via sociale media van de gemeente

17%

18%

Via posters of informatieborden in de buurt

12%

14%

9%

9%

7%

Ik hoef niet betrokken te worden bij plannen voor de opvang van asielzoekers in Amersfoort

17%

16%

7%

7%

7%

16%

17%

11%

Uitwerking voor de open versie

64

Uitwerking voor de open versie

Inhoudsopgave

Inhoudsopgave

• Hoe hebben deelnemers het onderzoek ervaren?

Over het onderzoek

• Welk rapportcijfer gaven zij? • Wat vonden ze goed en wat zijn verbeterpunten?

65

Gesloten

Representatief

Gesloten onderzoek: hoe hebben deelnemers het onderzoek gewaardeerd? (1/2) •

De figuur op deze pagina laat zien hoe deelnemers aan het gesloten onderzoek antwoordden op verschillende stellingen over het onderzoek.

•

Deelnemers zijn gemiddeld genomen positief over het onderzoek. 89% van de deelnemers geeft een voldoende. Ze beoordelen het onderzoek gemiddeld met een rapportcijfer 7,1. De groep inwoners die het helemaal oneens is met dat de gemeente zoekt naar nieuwe vaste plekken voor de opvang van asielzoekers geeft gemiddeld een 5,7. De groep inwoners die het helemaal eens is geeft gemiddeld een 7,8. De overige groepen bevinden zich hier tussenin.

•

Mening kwijt in onderzoek. Een meerderheid van de deelnemers (73%) geeft aan hun mening kwijt te kunnen in dit onderzoek. 9% kon dat niet. Sommige deelnemers gaven aan de vraag óf er opvanglocaties moeten komen, te missen (zie figuur 7.2).

•

Eerlijk onderzoek. Een meerderheid (66%) van de deelnemers vertrouwt er op dat het een eerlijk onderzoek is. 14% geeft aan er niet op te vertrouwen dat dit een eerlijk onderzoek is. Sommige deelnemers vragen zich af of de gemeente iets met de uitkomsten gaat doen (zie figuur 7.2).

•

Belangrijk onderwerp om mening over te geven. Een ruime meerderheid (89%) geeft aan dit een belangrijk onderwerp te vinden om hun mening over te geven. Dit onderzoek heeft inwoners bereikt die niet eerder hebben meegedacht. 89% van de deelnemers gaf aan niet eerder zijn of haar mening te hebben gegeven over dit onderwerp aan de gemeente.

•

Onderzoek goed te begrijpen. Een relatief kleine groep deelnemers (4%) gaf aan dat het onderzoek moeilijk te begrijpen was. 84% vond dat niet. We zien hier geen verschillen in antwoorden tussen de opleidingstypes.

Figuur 7.1. Vragen over het onderzoek Ik kon mijn mening kwijt in dit onderzoek

9%

66%

73% 18%

14% 20%

Ik vond het een belangrijk onderwerp om mijn mening over te geven

Ik vond dit onderzoek moeilijk te begrijpen

4% 6% 12% 84%

4%

89%

(Helemaal) eens

66

Ik vertrouw erop dat dit een eerlijk onderzoek is

Neutraal

(Helemaal) oneens

Totaal percentages tellen niet altijd op tot 100% door afronding of deelnemers die een vraag hebben overgeslagen

Gesloten

Representatief

Gesloten onderzoek: hoe hebben deelnemers het onderzoek gewaardeerd? (2/2)

Figuur 7.2. Wat vond je goed aan dit onderzoek, en wat kunnen we verbeteren? Goed

%

Verbeterpunten

%

Vraagstelling duidelijk en helder

★★

Wantrouwen: de gemeente zal er niets mee doen

★★

Positief over burgerparticipatie en betrokkenheid