Document · PDF

Bijlage 1 Ombuigingsmogelijkheden bij RIB Ombuigingsvoorstellen

Raadsvergadering 18 juni 2025, gemeente AltenaBij agendapunt: a. Kadernota 202621.962 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Omschrijving

2026

2027

2028

2029

€ 229.600

€ 264.600

Preventiemedewerker OKO (36 uur) Niet van toepassing

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp

Onderwerp: 2.7.1. Minderen van preventie alcohol en drugs Ombuigingsvoorstel: Huidig beleidskader:

Minderen op preventie alcohol en drugs. • • • •

• • Beleidsmatig gevolg:

•

Wetgeving: Jeugdwet; Wet Publieke Gezondheid; Alcoholwet; Opiumwet Bestuursakkoord 2022-2026 (2.3. Gezond Leven) Beleidskader Vitaal Leven Altena, deel A Gezondheid, deel B Sport en bewegen 2023 Daadkracht! Alleen en met elkaar. Meerjarenbeleid en actieprogramma Aanpak tegengaan van alcohol- en drugsgebruik onder jongeren 2022-2026 Preventief jeugdbeleid 2023 Sportakkoord Opgroeien in een kansrijke omgeving (OKO) aanpak afbouwen. We blijven investeren maar met een kleiner budget en kiezen scherper voor activiteiten en interventies die goed gewaardeerd worden en bij voorkeur effectief gebleken zijn. Wat zetten we voort? o Onderwijs. We blijven de samenwerking met scholen opzoeken en hen stimuleren om het Helder op School programma (van Trimbos) of andere effectief bewezen aanpakken toe te passen. (ondersteuning op invoering van Helder op School loopt via GGD West-Brabant en Novadic Kentron, dit wordt regionaal ingekocht.) o Onderwijs. We blijven investeren in weerbaarheidstrainingen voor leerlingen op primair onderwijs scholen. Hiermee investeren we in de weerbaarheid van leerlingen en daarmee in het versterken van de sociale basis. De trainingen worden goed gewaardeerd door de scholen. Nb. Door de ontwikkeling van het SLT en de verschuiving van individueel curatief naar collectief preventief kan het trainingsaanbod na 2027 mogelijk anders georganiseerd worden.

Het valt nog niet te voorspellen of dit kan leiden tot kostenbesparing op de trainingen. o Ouders. We investeren nog steeds in bewustwording van en opvoedondersteuning voor ouders inzake het middelengebruik van hun kinderen. We organiseren een aantal ouderavonden per jaar. De ouderavonden zijn goed bezocht en gewaardeerd door ouders. We zien een groep ouders die terugkeert. Via deze ouderavonden vinden we ook ouders die actief willen bijdragen aan de OKO-aanpak en kunnen we inzetten op communitybuilding onder ouders. We zetten de communicatiecampagne richting ouders (nog te starten in 2025) voort na 2025.

Ouders en kerken. We investeren in de samenwerking met kerken met een bijeenkomst voor ouders en jeugdbegeleiders. Vrijetijdsbesteding. We stimuleren (sport)verenigingen om rookvrij te zijn.

Wat stoppen we? • Bezuinigen op personeelskosten preventiemedewerker OKO, contract niet verlengen in 2026. Dit betekent het volgende: - geen extra vrijetijdsactiviteiten organiseren vanuit OKO. Het vrijetijdsaanbod wordt dan geboden door de jongerenwerkers en de buurtsportcoaches. Het OKOspeerpunt – meer vrijetijdsaanbod voor jongeren afgestemd op hun behoefte'' wordt dan niet bereikt. Het is dan extra belangrijk om het overgebleven vrijetijdsaanbod goed kenbaar te maken onder jongeren en ouders (we horen nog te vaak terug van ouders dat ze dit aanbod niet kennen). - Er is geen tijd voor het stimuleren en ondersteunen van communitybuilding voor ouders. Dit doel komt hierdoor niet van de grond. - Er is veel minder tijd voor het onderhouden en uitbreiden van het netwerk van OKO-samenwerkingspartners. Dit zal in een trager tempo opgepakt worden en zich vooral beperken tot bestaande partners zoals VO-scholen en kerken . Inzet op verenigingen kan vanuit programmateam Vitaal Leven worden ingezet. • Stoppen Trimbos. We stoppen de overeenkomst met Trimbos voor deelname aan de OKO-aanpak en ondersteuning daarbij . De huidige overeenkomst is afgesloten voor de jaren 2023-2025 en eindigt op 31 december 2025. Uiterlijk drie maanden voor aflopen van deze overeenkomst wordt een eventuele verlenging van de overeenkomst besproken.

Dit betekent dan dat we nog steeds werken aan de doelen van OKO maar niet meer officieel als OKO-gemeente. We hebben in de afgelopen jaren voldoende kennis over het OKO-model opgedaan om op eigen voet de aanpak voort te zetten. En we kunnen via een andere route nog steeds gebruik maken van de expertise van Trimbos. Nadeel: door te stoppen als OKO-gemeente maken we geen standaard gebruik meer van de OKO-monitor. We hebben hierdoor minder en minder actuele data over middelengebruik en de beïnvloedende factoren onder de Altenase jeugd. We kunnen wel nog gebruik maken van de data (om de 4 jaar) van de Jeugdgezondheidsmonitor (JGM) van de GGD. Hierin zit nu een klein aantal OKO-vragen. Indien er geen OKO-gemeente meer is in West-Brabant zijn de OKO-vragen hierin niet meer opgenomen.

•

Maatschappelijk effect:

Nb In het najaar van 2025 staat een volgende OKO-monitor gepland. In het najaar van 2026 een volgende JGM. Als de gemeente de werkwijze van OKO wil voortzetten zonder officieel een OKO-gemeente te zijn, is het verstandig om zelf een OKO-monitor uit te voeren zodat we wel beschikken over voldoende en actuele data. De kosten hiervoor zijn opgenomen onder frictiekosten. Stoppen Kids United. Financiële ondersteuning voor vrijetijdsactiviteiten Kids United wordt gestopt. Geen vrijetijdsactiviteiten meer vanuit Kids United voor jeugd (9-13 jaar) in dorpskern Meeuwen en omringende kernen De huidige regeling via Flex West-Brabant loopt tot 31 december 2025. Deze wordt niet verlengd. De activiteiten van Kids United lopen redelijk goed maar het is geen officieel effectief gebleken interventie. Bovendien geeft Kids United aan dat zij de jongeren vanaf 14 jaar doorgaans niet bereiken. Ook voor het jongerenwerk is dit overigens een moeilijkere leeftijdsgroep om te bereiken. Het bedrag dat de gemeente erin investeert (€ 45.000) is relatief hoog gezien het aantal activiteiten dat ermee wordt georganiseerd en het aantal jongeren dat bereikt wordt. Voor datzelfde bedrag kunnen het team jongerenwerk en team buurtsportcoaches meer activiteiten organiseren en op een professioneler niveau.

Een andere optie is dat we in plaats van universele preventie (zoals bij OKO) meer kiezen voor selectieve preventie, dus gericht op risicogroepen zoals jeugdigen met een risico op psychische problemen en stoornissen, psychosociale problemen, gedragsproblemen of een verstandelijke beperking of van de ouders met of met een risico op opvoedingsproblemen (omschrijving Jeugdwet). Het aantal te bereiken jongeren wordt daarmee kleiner (dus minder uitgaven aan de voorkant) echter het bereiken van deze groep vraagt wel meer afstemming met oa team Voorveld, huisartsen en scholen. En de kans bestaat dat jongeren door het gebrek aan universele preventie eerder probleemgedrag gaan vertonen.

Voortzetten OKO-aanpak met minder budget. • We investeren niet meer in extra gezonde vrijetijdsactiviteiten voor jongeren en gezinnen vanuit het OKO-budget. Het vrijetijdsaanbod voor jongeren vanuit Kids United en OKO valt weg. Het vrijetijdsaanbod van team jongerenwerk en buurtsportcoaches blijft over (tenzij hier een bezuiniging op volgt). De jeugd heeft de afgelopen jaren aangegeven dat er te weinig voor hen toe doen is in Altena. Dat zal dan zo blijven of zelfs toenemen. De jeugd zal zich meer vervelen, mogelijk meer terugtrekken in de drinkketens thuis, sneller ongezonde keuzes maken (middelengebruik, ongezond gamen, gokken, sociaal isolement), voor meer overlast zorgen.

•

Ambities op het gebied van minder middelengebruik, ongezond gamen en gokken door jongeren worden minder en/of in een trager tempo behaald .

Minder tot niet investeren in preventie heeft de volgende negatieve maatschappelijke effecten:

•

Geen afname of zelfs toename van middelengebruik onder jongeren. Dit kan resulteren in meer gezondheidsproblemen en verslavingen. Verlies van productiviteit: jongeren die kampen met middelengebruik hebben vaak problemen op school, schoolverzuim en -uitval en vaker later problemen op de arbeidsmarkt, wat kan leiden tot een verlies aan productiviteit en economische kosten. Bij de gemeente m.n. meer kosten voor team Voorveld en team Regie. Toename van criminaliteit: minder preventie kan leiden tot een toename van criminaliteit onder jongeren, wat extra kosten met zich meebrengt. Bij de gemeente m.n. meer kosten voor team Voorveld en team VTH. Mentale gezondheidsproblemen: middelengebruik kan bijdragen aan mentale gezondheidsproblemen zoals depressie en angst. Bezuinigingen op preventie kunnen deze problemen verergeren en de vraag naar psychische ondersteuning en zorg en geestelijke gezondheidszorg doen toenemen. Bij de gemeente m.n. meer kosten voor team Voorveld en jeugdzorg. Hogere zorgkosten: meer middelengebruik leidt vaak tot een toename van gezondheidsproblemen (medisch en psychisch, wat de druk op de zorg verhoogt en de kosten doet stijgen.

We leven in een samenleving met een uitdagend toekomstperspectief voor de jonge generatie (klimaatcrisis, woningcrisis, onrustig geopolitiek klimaat) en de nodige verleidingen voor jongeren (social media, groepsdruk, tabaks-/alcohol-/drugsindustrie die met slimme marketing gebruik en afhankelijkheid van middelen stimuleert). De overheid heeft een maatschappelijke verantwoordelijkheid om jongeren hierin te beschermen en zowel jongeren als hun ouders hierin weerbaar te maken. Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

2026

2027

2028

2029

Trimbos Kids United Preventiemedewerker Extra kosten OKO-monitor (geen besparing)

€ 15.000 € 45.000

€ 15.000 € 45000

€ 15.000 € 45.000

€ 80.000

€ 11500

Budget Preventie Alcohol en drugs/LEV/OKO (€ 264.600) blijven voortzetten met andere keuzes en minder middelen.

Met ingang van 2026. Dit levert jaarlijks besparing van € 15.000 tot € 140.000, afhankelijk van de keuzes. Beëindigen Trimbos (€ 15000); beëindigen Kids United (€ 45000), beëindigen inzet preventiemedewerker OKO (€ 80.00). Effect formatie

Preventiemedewerker OKO (36 uur)

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Niet van toepassing

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp

Onderwerp: 2.7.2. Beëindigen werkbudget uitvoering volksgezondheid Ombuigingsvoorstel:

Het werkbudget uitvoering volksgezondheid te beëindigen.

Huidig beleidskader: Beleidsmatig gevolg:

Beleidskader Gezond Leven Het werkbudget wordt gebruikt voor de uitvoering van het beleidskader Gezond Leven. Op dit moment worden daar de volgende zaken uit gefinancierd: - Aansluiting HartslagNU; - Uitvoeringsbudget Jongeren naar Gezond Gewicht (JOGG); - Uitvoeringsbudget leefstijlthema’s; In het beleidskader Gezond Leven zijn ambities opgenomen voor het bevorderen van de leefstijl bij jongeren en volwassenen en gezond ouder worden. Het gaat dan om het tegengaan van overgewicht, middelgebruik onder volwassenen en het ontmoedigen van roken. Naast het programma Vitaliteit wordt een deel van de bevordering van leefstijlthema’s bekostigd vanuit het werkbudget volksgezondheid. Met minder budget zullen we de ambities uit het beleidskader niet (volledig) kunnen bereiken. Sinds 2025 is de gemeente aangesloten bij HartslagNU, waarmee we ondersteuning krijgen bij het beheer van het AED-netwerk. Op de website van HartslagNU zijn de AED's zichtbaar voor onze inwoners.

Maatschappelijk effect:

Het beëindigen van het werkbudget volksgezondheid heeft effect op de mate waarin de gemeente overgewicht, middelengebruik en roken bij haar inwoners kan tegengaan. Daarnaast zal de gemeente zich terug moeten trekken uit de samenwerking met HartslagNU, waardoor de inwoners niet meer kunnen zien waar de AED's in de gemeente hangen.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Effect formatie

Niet van toepassing

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Niet van toepassing

2026 € 55.000

2027 € 55.000

2028 € 55.000

2029 € 55.000

Ruimte voor opmerkingen

In 2026 vallen de middelen weg die de gemeente uit het GALA ontving voor het bevorderen van de leefstijlthema’s. Hierdoor heeft het afschalen van het werkbudget volksgezondheid effect op de ambitie van de gemeente in het bevorderen van de leefstijlthema’s bij haar inwoners.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp

Onderwerp: 2.8.1. Pilot scootmobielpool Ombuigingsvoorstel:

In twee kernen een pilot met een scootmobielpool te starten, in plaats van individuele scootmobielen beschikbaar te stellen.

Huidig beleidskader:

Wmo 2015 Verordening Sociaal Domein Altena 2022 Beleidsregels gemeente Altena 2022

Beleidsmatig gevolg:

Een effectievere inzet van scootmobielen , door het organiseren van een pools in twee kernen, zodat meerdere mensen gebruik kunnen maken van deze voorzieningen 2. Pools opzetten rondom clusters van gebruikers 3. Hiermee gaan we van individueel naar collectief gebruik van deze Wmo voorziening 4. In aanvang starten met alleen nieuwe aanvragen voor Wmo 5. Op termijn toewerken om alle oude beschikkingen van scootmobielen in te trekken en centrale poollocaties te organiseren Voor de pilot is niet direct een beleidswijziging noodzakelijk. Dit dient zich aan medio 2026 na evaluatie en het besluit om de scootmobielpools verder te implementeren. Beschreven dient dan te worden dat de inwoner van een individuele naar een collectieve voorziening gaat.

Maatschappelijk effect:

Door minder individuele voorzieningen te verstrekken en toe te leiden naar collectief gebruik zullen er minder maatwerkvoorzieningen beschikt hoeven worden. Inwoners die een Wmo-indicatie voor de voorziening thuis hebben, zullen deze nu op een centrale plaats moeten afhalen Bijkomend effect is dat de brandveiligheid vergroot wordt en de stallingsproblematiek voor scootmobielen afneemt. Minder individuele voorzieningen kunnen leiden tot een gevoel van minder vrijheid of flexibiliteit bij de inwoner. Maatwerk zal altijd mogelijk moeten blijven voor inwoners met specifieke behoeften.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving Van individueel naar collectief gebruik: inzet 10 innovatieve scoots, in 2 kernen, voor 50 nwe Wmoindicaties 4 kernen 8 kernen

2026

2027

2028

2650

5300 10.600

2029

In 2025 en 2026 start een pilot scootmobielen deze kosten worden vanuit de Gala/Spuk middelen bekostigd. Daarna verwachten we ca 35-40% minder individuele scootmobielen te hoeven inzetten door het gebruik van de scootmobielpools. We verwachten hiermee op termijn een structurele besparing te realiseren. De kosten van een standaard scootmobiel bedragen ca. € 90 per scootmobiel per maand. Voor 25 stuks komt dit uit op € 2250. Effect formatie Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Niet van toepassing Niet van toepassing

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp (vul bij meerdere voorstellen per onderwerp een nieuw format in per voorstel/scenario) Onderwerp: 2.8.2. Vaste contractpartij Wmo woningaanpassingen Ombuigingsvoorstel:

Met een vaste contractant te werken die alle Wmo-woningaanpassingen aanneemt, uitvoert en begeleidt.

Huidig beleidskader:

Wmo 2015 Verordening Sociaal Domein Altena 2022 Beleidsregels gemeente Altena 2022

Beleidsmatig gevolg:

Beleidsregels gemeente Altena 2022 (of uitvoeringsregels) 1. Onderzoek/inventarisatie van de huidige jaarlijkse kosten voor woningaanpassingen is in volle gang. Daarna kan pas bepaald worden welke type inkoop/aanbesteding gestart kan worden; Europese aanbesteding, meervoudig onderhandse of enkelvoudige ;. 2. Format Inventarisatielijst dient opgesteld te worden over type woningaanpassingen. Er is geen kennis in huis de aanvragen van woningaanpassing goed te beoordelen en te begeleiden. Hierdoor kosten deze aanvragen veel tijd. Doorgaans worden de aanpassingen overgedragen naar 1 partij. Met deze partij zijn geen contractafspraken. Te verwachten is dat deze kosten veel hoger zijn dan wanneer we een vaste contractpartij hebben.

Maatschappelijk effect:

Geen, het resultaat voor de inwoner blijft hetzelfde.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

2026

2027

2028

2029

Woningaanpassingskosten div leveranciers versus 1 contractant

nnb

Effect formatie

1 fte triagist Als de woningaanpassingen volledig worden uitbesteed aan 1 partij ipv een onderverdeling van deze taken door een triagist/consulent Wmo, scheelt dit 1 fte.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting Ruimte voor opmerkingen

Niet van toepassing

De inventarisatie van de type woningaanpassingen en het daarbij horende jaarlijkse budget bepaalt of we de opdracht voor

woningaanpassingen moeten aanbesteden of 1 op 1 kunnen gunnen. Tariefafspraken kunnen dan pas gemaakt worden. Daarom is nu nog niet duidelijk welke besparing dit gaat opleveren.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp

Onderwerp: 2.9.1. Geen indicatie Wmo-begeleiding meer afgeven Ombuigingsvoorstel:

Geen indicatie voor Wmo-begeleiding meer af te geven.

Huidig beleidskader: Beleidsmatig gevolg:

Wettelijke vanuit de Wmo. Geen wettelijke ondergrens aangegeven. Op basis van populatiefinanciering wordt de begeleiding voor een kern (of een cluster van kernen) ingekocht. De dagbesteding kan door vrijwilligers uitgevoerd worden. De inwoners worden hierdoor meer in hun kracht gezet en kunnen meer regie voeren op wat er in hun kern gebeurt. Hiervoor dient de verordening aangepast te worden.

Maatschappelijk effect:

De begeleiding kan op een andere manier georganiseerd en ingekocht worden. Hiermee sluit het beter aan bij de inwoners en hebben de inwoners meer regie op de uitvoering.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving begeleiding

Effect formatie

Er is minder fte nodig bij de teams Toegang, Regie en Administratie en Kwaliteit, 1 fte.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting Ruimte voor opmerkingen

Niet van toepassing

2026

2027

2028

2029

Deze ontwikkeling kan bijdragen aan het versterken van de eigen kracht van de inwoner en de kern(en). Vraag is wel of de inwoners en kernen in staat zijn dit geheel zelfstandig te organiseren en regelen. Daarnaast is de vergrijzing en stijgende vraag naar begeleiding een risico.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp

Onderwerp: 2.9.1 Dagbesteding uit inkoop halen en deze niet-geïndiceerd maken Ombuigingsvoorstel:

De drempel voor begeleiding hoger te maken en strakker op uren te indiceren, de dagbesteding uit de inkoop te halen en deze nietgeïndiceerd te maken.

Huidig beleidskader:

Wettelijke taak vanuit de Wmo. Geen wettelijke ondergrens aangegeven. Om dit voorstel uitvoerbaar te maken moet de verordening aangepast worden en moeten de beleidsregels aangescherpt worden.

Beleidsmatig gevolg:

Om de dagbesteding anders in te kunnen richten moeten we die opnieuw inkopen. Team Toegang moet meer gaan sturen op de inzet en uitvoering van begeleiding. Team regie moet strakker regie gaan voeren op de inzet en uitvoering. Meer sturen op inzet eigen netwerk en mogelijkheden

Maatschappelijk effect:

Mensen krijgen geen of minder begeleiding of op een later moment. Dit kunnen we afschalen totdat we net voldoen aan de minimale grens (die niet wettelijk bepaald is dus door ons en op basis van jurisprudentie bepaald moet worden). Effect kan zijn dat meer mensen door gebrek aan begeleiding overlast gaan veroorzaken. Of dat mantelzorgers overbelast raken doordat de zorgvrager geen dagbesteding of begeleiding krijgt of te weinig.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Effect formatie

Niet van toepassing

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Niet van toepassing

begeleiding

2026

2027

2028

2029

50.000

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp

Onderwerp: 2.9.2. Geen indicatie meer afgeven voor huishoudelijk hulp Ombuigingsvoorstel:

Voor huishoudelijk hulp geen indicatie meer af te geven.

Huidig beleidskader: Beleidsmatig gevolg:

Wettelijke taakuitvoering Wmo. Verordening sociaal domein Altena 2022 Beleidsregels gemeente Altena 2022 (of uitvoeringsregels) Geen indicatie voor huishoudelijke hulp meer afgeven. Op basis van populatiefinanciering maken we de kernen (of een cluster van kernen) verantwoordelijk voor het regelen van de benodigde begeleiding voor de inwoners van hun eigen kern. De huishoudelijke ondersteuning kan door vrijwilligers of professionals ingevuld worden.

Maatschappelijk effect:

De huishoudelijke hulp kan op een andere manier georganiseerd en ingekocht worden. Inwoners meer regie op de uitvoering.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Effect formatie

Er is minder fte nodig bij de teams Toegang, Regie en Administratie en Kwaliteit (2 fte)

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting Ruimte voor opmerkingen

Niet van toepassing

2026

Huishoudelijke hulp

2027

2028

2029

200.000

Deze ontwikkeling kan bijdragen aan het versterken van de eigen kracht van de inwoner en de kern.

Vraag is wel of de inwoners en kernen in staat zijn dit zelf te organiseren en regelen.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp

Onderwerp: 2.9.3. Pilot reablement huishoudelijke ondersteuning Ombuigingsvoorstel:

Huidig beleidskader:

Beleidsmatig gevolg:

Inzetten op (een pilot) reablement huishoudelijke ondersteuning (HO): ouderen weer zelfstandig taken laten uitvoeren, waardoor minder of geen zorg nodig is, minder indicaties of minder hoge indicaties. Wmo 2015 Verordening sociaal domein Altena 2022 Beleidsregels gemeente Altena 2022 1. Een effectievere inzet van de maatwerkvoorziening HO, door (nog meer) focus te leggen op leerbaarheid van inwoners; 2. Vermindering van 25% van de nieuwe indicaties; 3. Minder druk op wachtlijsten HO 4. Inwoners kunnen in bezwaar gaan nadat een indicatie HO is afgegeven. 5. Voor het traject zijn voldoende ergotherapeuten nodig. We moeten uitzoeken of zij voldoende beschikbaar zijn om deze rol op zich te nemen.

Maatschappelijk effect:

1. We vergoten zelfredzaamheid van onze inwoners. Door in te zetten op reablement zorgen we ervoor dat onze inwoners langer zelfredzaam blijven. Doordat inwoners een grotere zelfredzaamheid ervaren, ervaren zij een betere kwaliteit van leven en meer eigen regie. 2. We verkorten de wachtlijsten voor HO. Met de inzet van reablement worden de wachtlijsten voor HO verkort. 3. De pilot reablement zorgt voor lagere indicaties voor HO. Dit maakt het mogelijk om meer inwoners ondersteuning te bieden.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Vermindering van 25% op 30 nieuwe reabelement trajecten

2026

2027

2028

2029

32.000

Hierbij is de verwachting dat de inzet van de pilot reablement een vermindering van 25% van de indicatie HO oplevert. De gemiddelde HO indicatie die wordt afgegeven is 138 minuten per week met een gemiddeld uurtarief van € 39 voor 48 weken. Wanneer er 30 mensen een vermindering van 25% hebben op hun indicatie, scheelt dat structureel €32.000 per jaar. De inzet van de ergotherapeut is daarmee na een ruim jaar terugverdiend. Effect formatie

Niet van toepassing

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Voor de kosten van de HO gaan we uit van de actuele tarieven van ergotherapeuten . Dit is ca € 125 voor één uur ergotherapie op locatie. We verwachten dat per reablement traject tien uur inzet van een ergotherapeut nodig is. Dit houdt in dat we voor 30 indicaties een budget van € 37.500 nodig hebben.

Ruimte voor opmerkingen

De pilot reablement wordt vanuit de GALA/SPUK (valpreventie) middelen ingezet voor de kosten van de ergotherapeuten voor 2025/26.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 2.10 Programma Vitaliteit (uitwerking programmalijn Vitaal leven)

Ombuigingsvoorstel:

Minder uitvoering op inspanningen vanuit programmalijn Vitaal Leven

Huidig beleidskader:

•

Beleidskader Vitaal Leven Altena, deel A Gezondheid, deel B Sport en bewegen 2023  Plan van aanpak GALA 2023  Programmaplan Vitaliteit 2023

Beleidsmatig gevolg:

•

In 2025 is 1,1 mln euro beschikbaar vanuit de specfieke uitkering Gezond en actief leven akkoord (GALA). Deze middelen worden in 2026 verlaagd naar € 8,7 ton. Daarnaast is de verwachting dat vanaf 2027 een extra korting van 10% wordt toegepast. Dit betekent dat we beleidsmatig rekening moeten houden met al een forse besparing. De doelen uit het beleidskader Vitaal Leven Altena en ambities uit het programmaplan Vitaliteit kunnen slechts gedeeltelijk worden behaald. We geven minder uitvoering aan de wettelijke taken vanuit de Wpg, Wmo en jeugdwet. Er komt nog meer druk op wettelijke taken in het sociaal domein. Landelijke beweging van 2e lijnszorg naar 1e en nulde lijn geeft momenteel al druk op de gemeentelijke taken in het sociaal domein. Bezuinigingen zijn niet in lijn met het landelijke en gemeentelijke beleid waarin via preventie wordt geïnvesteerd in de sociale basis, om te voorkomen dat duurdere zorg en ondersteuning nodig is. Het voorstel is ook niet in lijn met ontwikkelingen als het stevig lokaal team, ambulantisering van de GGZ en de veranderagenda Jeugd. Het voorstel heeft een direct negatief effect op de regionale inspanningen in het kader van het integraal zorgakkoord (IZA).

•

• •

•

Maatschappelijk effect:

•

Dit voorstel betekent dat we minder uitvoering kunnen geven aan:  Uitvoering van de ketenaanpakken KNGG, GLI, Kansrijke Start, Valpreventie en Welzijn op Recept;  Het versterken van de sociale basis;  Preventie tbv een gezonde leefstijl;

•

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

 Preventie tbv sporten en bewegen. Preventie draagt bij aan de gezondheid en levensgeluk van inwoners. Bezuinigingen hebben een negatief effect op ziekteverzuim, arbeidsproductiviteit en maatschappelijke participatie. Ook heeft het een negatief effect op de mate van overgewicht, mentale gezondheid, eenzaamheid, gezondheidsachterstanden en overbelasting van mantelzorger. Inwoners gaan meer gebruik maken van duurdere, complexere zorg en ondersteuning bij een besparing op preventie. Dat heeft een negatief effect op de druk op de zorg, wachtlijsten en groeiende complexiteit van problemen in de samenleving.

Omschrijving Besparing Vitaal Leven (GALA)

2026

2027*

2028*

2029*

n.v.t.

€ 200.000

Vanuit de GALA-middelen (rijksmiddelen) wordt verwacht maximaal € 200.000 (extra) te kunnen bezuinigen. Het programma omvat meer dan de inspanningen die worden ingezet vanuit de GALA-middelen. De voorstellen die vanuit gemeentelijke budgetten worden gedaan zijn: - Opgroeien in een kansrijke omgeving: € 15.000 tot maximaal € 265.000 - Dementie: maximaal € 94.000 Ook overige ombuigingsvoorstellen binnen programma 2 Samenredzaam hangen samen met de dit voorstel, zoals de welzijnscoach, mantelzorgondersteuning, preventief jeugdbeleid, werkbudget volksgezondheid en bijdrage aan ggd.

Effect formatie

* Noot: een besparing op de GALA-middelen is (vanaf 2027) alleen mogelijk indien deze middelen ondergebracht worden in de algemene uitkering van de gemeente. GALA is momenteel een specifieke uitkering, waar niet op bezuinigd kan worden. Definitieve besluitvorming over de middelen vanaf 2027 moet nog plaatsvinden. Als het ombuigingsvoorstel direct leidt tot minder inzet van personeel benoem dan het aantal fte (laat dit veld leeg als het gaat om een marginale besparing van een paar uur). Naar schatting zal vanuit de lijn 0,25 - 0,5 fte minder ingezet te worden in het programma.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Als er eerst kosten moeten worden gemaakt om op termijn een structurele besparing te realiseren, geef de omvang van deze frictiekosten aan, in welke jaren die kosten geraamd moeten worden met een korte toelichting.

Een bezuiniging op preventie betekent naar verwachting op langere termijn een kostenstijging op andere terreinen. Door op preventie te besparen, worden de uitgaven voor ondersteuning (zoals Wmo, jeugdhulp en inkomensondersteuning) naar verwachting op termijn hoger en zal de druk op medische zorg (o.a. huisartsen, ziekenhuizen en andere zorginstellingen) toenemen. Het is lastig deze kostenstijging in geld aan te geven, mede omdat de kostenstijging deels buiten het gemeentelijk domein ligt. Toelichting op te nemen in de (bijlage van de) Kadernota

Beschrijf hier de bestuurlijke toelichting op te nemen in de Kadernota 2026 geschreven vanuit het college aan de raad (hoofdlijn/ 1 alinea, inclusief duiding eventuele moties 4-2)

Dit voorstel sluit aan bij de op d.d. 4/2/2025 aangenomen motie 6.2, waarin verzocht werd tot realistische ombuigingsmogelijkheden te komen voor de gemeentelijke programma's. Naast het verlagen van de uitgaven voor opgroeien in een kansrijke omgeving (OKO) en dementie –zie afzonderlijke voorstellen- is het mogelijk de uitgaven voor preventie te verlagen mits de inkomsten voor GALA vanaf 2027 gekoppeld worden aan de Algemene uitkering. Preventie draagt bij aan het voorkomen van hogere kosten op langere termijn voor ondersteuning (3D's), het medisch domein en bijdraagt aan arbeidsproductiviteit en maatschappelijke participatie. Door investeringen op preventie voorkomen we hogere uitgaven op zorg en ondersteuning in het sociaal domein op langere termijn. Daarnaast heeft de gemeente op deze inspanningen al te maken met een bezuiniging van € 200.000 vanaf 2026 (lagere GALA-uitkering). En er is nog geen duidelijkheid over de specifieke omvang en teruggaveverplichtingen van de middelen die vanaf 2027 beschikbaar worden gesteld vanuit het rijk. Ruimte voor opmerkingen

Beschrijf hier eventuele aandachtspunten die je mee wilt geven aan het college. Bijv. een samenhang met een ontwikkeling, verband met andere onderwerpen etc.

•

Dit voorstel richt zich op de activiteiten die momenteel worden bekostigd vanuit GALA-middelen. Aanverwante budgetten die in de programmalijn Vitaal Leven worden ingezet, zoals OKO en dementie, worden via een separaat voorstel voorgelegd.

•

Uit verschillende onderzoeken blijkt dat investeren op preventie baat heeft. Een goede gezondheid gaat gepaard met meer kans op werk, minder (ziekte)verzuim en een hogere productiviteit. En de pensioengerechtigde leeftijd kan een gezonde inwoners zich inzetten voor maatschappelijk relevante taken zoals vrijwilligerswerk en mantelzorg (bron: Medisch Contact 2022; Preventie levert veel meer op dan gedacht). Aangezien meer inwoners in Altena overgewicht en/of obesitas hebben dan gemiddeld, het percentage eenzaamheid hoog ligt en er meer alcoholgebruik is dan gemiddeld, lijkt investeren in preventie juist lonend. De activiteiten vanuit de programmalijn Vitaal Leven zijn verwant aan de welzijnstaken die vanuit de lijn worden uitgevoerd (begrotingsprogramma Samen redzaam). Bij voorkeur worden bezuinigingstaken voor deze taken in gezamenlijkheid bekeken. Vanaf 2026 zijn al minder middelen beschikbaar. Dat betekent dat de JOGG-regisseur niet meer ingezet kan worden en dat we minder kunnen inzetten op eenzaamheid, preventie mentale gezondheid.

Participatie

Wordt na aanlevering bepaald in overleg met communicatie. (niet invullen)

Toekomstbeelden

De ombuigingsvoorstellen worden ‘gescoord’ op de toekomstbeelden na aanlevering door een nader te vormen klein comité. (niet invullen)

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp (vul bij meerdere voorstellen per onderwerp een nieuw format in per voorstel/scenario)

Onderwerp: 2.11.1. Stoppen met (extra) inzetten op dementievriendelijke gemeente Ombuigingsvoorstel: Huidig beleidskader:

Stoppen met de (extra) inzet op dementievriendelijke gemeente •

•

Wmo. De Wmo 2015 verplicht gemeenten om ondersteuning te bieden aan mensen met dementie zodat zij zo lang mogelijk thuis kunnen blijven wonen. Wet publieke gezondheid. Op grond van deze wet hebben we onder andere de volgende taken: − Preventieve zorg. Gemeenten moeten preventieve zorg bieden, waaronder het systematisch volgen en signaleren van ontwikkelingen in de gezondheidstoestand van ouderen, inclusief mensen met dementie. - Vroegtijdige opsporing en preventie van specifieke stoornissen, zoals comorbiditeit, is een belangrijke taak. − Gezondheidsbevordering: Gemeenten moeten voorlichting, advies, instructie en begeleiding geven om de gezondheid van ouderen te bevorderen. − Ouderengezondheidszorg: Specifiek voor ouderen, waaronder mensen met dementie, moeten gemeenten zorgdragen voor het volgen van hun gezondheidstoestand en het inschatten van de zorgbehoeften. •

Beleidsmatig gevolg:

Beleidskader Vitaal Leven Altena, deel A Gezondheid, deel B Sport en bewegen 2023 • Programmaplan Vitaal Leven 2023 Pilot wegwijspaden (twee paden bij Lemmenskamp en Wijkestein) wordt afgerond met financiering uit budget 2025. Ongeacht de uitkomsten en evaluatie van de pilot geen vervolg en geen uitbreiding van wegwijspaden naar andere kernen. Pilot Bewegen tegen Vergeten (inkoop fysiek trainingsprogramma voor inwoners met dementie bij Fysiotherapie Woudrichem, Mijzo, Thebe) wordt gestart en afgerond in 2025. Ongeacht de uitkomsten en evaluatie van de pilot geen vervolg aan geven na 2026. De overeenkomst met de partners loopt van januari tot eind 2025. Uiterlijk 1 oktober 2025 moeten we richting de partners aangeven dat we de overeenkomst niet verlengen. Geen investeringen vanuit budget dementievriendelijke gemeente in stimuleren gezonde leefstijl inwoners ter preventie van dementie (betreft losse projecten zoals: event Ontmoeten en samen bewegen sept 23; kickstart Actief in Altena/Uniek Sporten bijeenkomsten 2024). Investeringen vanuit de gemeente in de gezondheidsbevordering van ouderen en specifiek mensen met dementie dienen dan vanuit andere budgetten zoals programma Vitaal Leven en budget voor inzet buurtsportcoaches gefinancierd te worden.

Maatschappelijk effect:

Lidmaatschap Regionaal Dementienetwerk Breda opzeggen met ingang van 2026. We hebben het convenant 2025-2030 ondertekend. Bij uittreden die gedurende de contractperiode moet dit uiterlijk 1 oktober kenbaar worden gemaakt aan het netwerk. pilot Wmo wachttijd dementie (klantvriendelijkere en snellere afhandeling van Wmo-aanvraag) loopt van juli 2025 tot en met juli 2025. Eventuele voortzetting wordt geëvalueerd in Q3 2025. De pilot is budgetneutraal uitgevoerd. Het valt te verwachten dat de deelnemende zorgorganisaties bij voortzetting circa € 15.000 financiële tegemoetkoming vragen voor de inzet van de casemanagers dementie (dit hebben deze organisaties overigens nog niet aangegeven). Indien we dit niet willen financieren, wordt de pilot niet voortgezet en werken we weer met de reguliere Wmo-aanvraagroute. Dan hebben we wel weer de kosten van keukentafelgesprekken. Het advies is daarom om nog te onderzoeken in hoeverre eventuele kosten voor de casemanagers dementie weggestreept kunnen worden tegen de besparing op de keukentafelgesprekken door de Wmo-consulenten. We investeren niet in het versterken van niet-geïndiceerde daginvulling voor mensen met dementie.

Inwoners met dementie kunnen gebruik maken van de geïndiceerde dagbesteding en bestaande ontmoetingsvoorzieningen zoals de Hartenbrigade (het is afhankelijk van bezuinigingen op Wmo en ontmoetingsvoorzieningen/Surplus in hoeverre er voldoende daginvulling overblijft). Nb als alternatief voor investering vanuit eigen begroting kan de gemeente inzetten op het ondersteunen van vrijwilligersinitiatieven/verenigingen bij het werven van subsidies bij andere partijen zoals Alzheimer Nederland. Mantelzorgondersteuning is van belang voor de mensen met dementie, maar de financiering verloopt via subsidiëring van Surplus. Dit wordt niet gefinancierd uit budget dementievriendelijke gemeente. Respijtzorg zoals logeerzorg is van belang voor ontlasting van de mantelzorger. Logeerzorg wordt niet gefinancierd uit budget dementievriendelijke gemeente maar uit Wmo-budget. Alzheimer café Altena dient de (wettelijke) doelen van voorlichting & advies én mantelzorgondersteuning. Het betreft een wettelijke taak, een gering subsidiebedrag (circa € 2000) en het Alzheimer café wordt goed bezocht en gewaardeerd wordt door inwoners.

Eén op de vijf mensen krijgt dementie en dit aantal groeit door de vergrijzing. In de gemeente Altena wonen ongeveer 940 (peiljaar 2023) mensen met dementie. Naar verwachting is het aantal mensen met dementie in Altena in 2030 gestegen naar 1200 mensen (+28%). Circa

70% van deze inwoners woont zelfstandig thuis. De meesten van hen zijn 65-plusser. Vanuit onderzoek weten we dat deze groep groeit en dat tegelijkertijd het aantal zorgverleners en mantelzorgers richting 2024 afneemt. De druk op de sociale basis neemt toe. Vanuit de Wmo worden deze inwoners ondersteund met voorzieningen. Daarnaast dragen we vanuit budget DVG bij aan de ambitie dat onze inwoners langer in goede gezondheid leven en daarbij ondersteuning krijgen in de fysieke en sociale omgeving. Wanneer we de investeringen vanuit het budget DVG stoppen, betekent dit het volgende: - We dragen niet meer bij aan bewustwording over dementie bij de doelgroep en bij de omgeving. - We stimuleren de omgeving zoals omwonenden en verenigingsleven niet meer om ''om te zien'' naar de mensen met dementie en hen actief te laten meedoen. - Dit kan betekenen dat de doelgroep en hun mantelzorgers eerder in een sociaal isolement raken. Het ziekteproces van mensen met dementie kan hierdoor versnellen, waardoor het beroep op de Wmo en de zorg toenemen. Mantelzorgers kunnen eerder overbelast raken. - Geen investeringen vanuit budget dementievriendelijke gemeente in stimuleren gezonde leefstijl inwoners ter preventie van dementie (betreft losse projecten zoals een event Ontmoeten en samen bewegen sept 23).

- Wanneer de pilot Wmo wachttijd dementie niet wordt omgezet naar een vaste werkwijze, volgen we weer de reguliere route met standaard inzet van een keukentafelgesprek. Dit is minder klantvriendelijk voor de inwoner en zij moeten langer wachten op een Wmo-voorziening. Bovendien maken we als gemeente meer kosten voor de keukentafelgesprekken. Alzheimer café Altena gemiddeld € 2.000 per jaar Informatievoorziening over dementie € 3.000 per jaar Totaal € 5.000. Voor het overige stoppen met inzetten op een dementievriendelijke gemeente leidt ertoe dat de beleidsdoelstellingen van het beleidskader Vitaal Leven Altena (met name Gezonde Geest; Gezond Ouder Worden) hierdoor niet of in mindere mate worden behaald. Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar) Totale budget DVG 2026-2029 Jaarlijks = € 99.100 Voorstel tot besparing: € 94.100

Omschrijving Lidmaatschap regionaal dementienetwerk De overige activiteiten in meerjarenplan Dementievriendelijke

2026

2027

2028

2029

€ 4.900

€ 5.000

€ 5.100

€ 5.200

€ 89.200

€ 89.100

€ 89.000

€ 88.900

gemeente betreffen diverse projecten met kosten die wisselen per jaar.

Effect formatie

Niet van toepassing

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting Ruimte voor opmerkingen

Niet van toepassing

De bezuinigingen op het budget dementievriendelijke gemeente cumuleren met de bezuinigingen op de Wmo en op welzijnsvoorzieningen zoals mantelzorgondersteuning en ondersteuning van ontmoetingsvoorzieningen zoals de Hartenbrigade.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.1.1 Stopzetten cofinancieringsfonds Ombuigingsvoorstel:

De subsidieregeling en het subsidiebudget voor het Cofinancieringsfonds op te heffen.

Huidig beleidskader:

1. 2.

3. Beleidsmatig gevolg:

Bestuursakkoord 2022-2026 Visie op Werken Altena 2035, vastgesteld maart 2022 Uitvoeringsagenda Visie op Werken, vastgesteld december 2023

Het Cofinancieringsfonds is een van de instrumenten uit de Uitvoeringsagenda dat als vliegwiel dient om de ambities uit de Visie op Werken te verwezenlijken. Wanneer gestopt wordt met het Cofinancieringsfonds heeft dit de volgende beleidsmatige gevolgen: 1.

De ambities uit het bestuursakkoord t.a.v. de Visie op Werken en de rol die wij hierin als gemeente vervullen richting marktinitiatieven kan niet worden behaald. De ambities uit de Visie op Werken kunnen niet worden behaald en moeten worden herzien en aangepast aan de bijgestelde ambitie op het gebied van samenwerking en uitvoering.

3. De Uitvoeringsagenda moet worden herzien. 4. Beëindiging van de subsidieregeling. Toekomstige initiatieven kunnen geen gebruik meer maken van financiële ondersteuning. Maatschappelijk effect:

Stopzetten van het Cofinancieringsfonds belemmert zowel samenwerking als individuele initiatieven die bijdragen aan de economische ambities uit de Visie op Werken. Organisaties hebben soms hulp nodig om innovatieve projecten of samenwerkingen op te zetten, draagvlak te creëren en participatie te organiseren. Zonder ondersteuning blijven deze initiatieven en samenwerking vrijblijvend en versnipperd, wat kan leiden tot minder continuïteit en impact.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving Subsidieplafond

Effect formatie

Voor het herzien en aanpassen van de Visie op Werken en het uitvoeringsprogramma en het intrekken van de subsidieregeling zijn ambtelijke uren benodigd. Dit geeft een extra druk op de formatie en vraagt om herprioritering van werkzaamheden.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

N.v.t.

2026 € 95.000

2027 € 125.000

2028 € 125.000

2029 € 125.000

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.1.1 Halveren cofinancieringsfonds Ombuigingsvoorstel:

Het subsidieplafond van de subsidieregeling Cofinancieringsfonds te halveren.

Huidig beleidskader:

1. 2. 3.

Beleidsmatig gevolg:

Het Cofinancieringsfonds is een van de instrumenten uit de Uitvoeringsagenda om de ambities uit de Visie op Werken te verwezenlijken. Wanneer het subsidieplafond van het Cofinancieringsfonds wordt gehalveerd, heeft dit de volgende beleidsmatige gevolgen: 1.

Bestuursakkoord 2022-2026 Visie op Werken Altena 2035, vastgesteld maart 2022 Uitvoeringsagenda Visie op Werken, vastgesteld december 2023

Het subsidieplafond van het Cofinancieringsfonds moet worden aangepast in de Uitvoeringsagenda en de subsidieregeling.

Maatschappelijk effect:

Stopzetten van het Cofinancieringsfonds belemmert zowel samenwerking als individuele initiatieven die bijdragen aan de economische ambities uit de Visie op Werken. Organisaties hebben soms hulp nodig om innovatieve projecten of samenwerkingen op te zetten, draagvlak te creëren en participatie te organiseren. Bij minder ondersteuning blijven deze initiatieven en samenwerking vrijblijvend en versnipperd, wat kan leiden tot minder continuïteit en impact.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Effect formatie

Beperkt aantal ambtelijke uren voor het aanpassen van de subsidieregeling.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

N.v.t.

Subsidieplafond

2026

2027

2028

2029

€47.500

€61.500

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.1.2 Economische samenwerking en dienstverlening aan ondernemers Ombuigingsvoorstel:

Stoppen met dienstverlening aan ondernemers in Altena (zoals de bijdrage Ondernemershuis Altena (OHA), de bijdrage startersloket, de Economische Adviesraad (EAA) en de inzet van accountmanagers).

Huidig beleidskader:

1. 2. 3.

Bestuursakkoord 2022-2026 Visie op Werken Altena 2035, vastgesteld maart 2022 Uitvoeringsagenda Visie op Werken, vastgesteld december 2023

Beleidsmatig gevolg:

In het bestuursakkoord is vastgelegd dat het bereiken van excellente dienstverlening een speerpunt is voor de huidige bestuursperiode. Daarnaast is in het bestuursakkoord de ambitie opgenomen om de doelen uit de Visie op Werken te realiseren en hierin als gemeente een faciliterende rol te vervullen. Het stopzetten van de dienstverlening aan ondernemers zorgt ervoor dat ambities uit het bestuursakkoord niet worden behaald. In de visie op werken zijn ambities opgenomen op dit thema, specifiek over het Ondernemershuis Altena als centrale belangenbehartiger van het bedrijfsleven, het verhogen van de organisatiegraad van het lokale bedrijfsleven en de dienstverlening aan bedrijven en ondernemers door accountmanagers. Deze ambities uit de visie op Werken worden niet gerealiseerd. De uitvoeringsagenda kan niet langer worden uitgevoerd.

3. Maatschappelijk effect:

Accountmanagers besteden een groot deel van hun tijd aan het leggen en onderhouden van contacten met ondernemers in de gemeente, samenwerking tussen bedrijfsleven en gemeente en het geleiden en beantwoorden van (meervoudige en complexe) vragen. Ze weten wat er speelt en vormen een belangrijke schakel tussen de gemeente en het bedrijfsleven. Daarnaast spelen zij een rol in het signaleren van kansen en knelpunten. Het stoppen van het werken met accountmanagers heeft direct invloed op de kwaliteit van de dienstverlening aan ondernemers. Daarnaast kan dit de relatie tussen de gemeente en ondernemers verzwakken, wat kan leiden tot minder vertrouwen en betrokkenheid, minder samenwerking en het uitblijven van resultaten op bijvoorbeeld het gebied van verduurzaming of collectieve samenwerking (zoals een BIZ).

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Effect formatie

Bijdrage OHA Bijdrage statersloket

2026

2027

2028

2029

€15.000

€13.500

Als er bezuinigd wordt op de dienstverlening aan ondernemers, heeft dit directe gevolgen voor de werkzaamheden van de accountmanagers (2fte).

Kanttekening is dat vragen van ondernemers aan de gemeente elders in de organisatie landen. Wat effect heeft op de werkvoorraad. Ook heeft dit invloed op de kwaliteit van de dienstverlening aan ondernemers. Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Indien het herzien en aanpassen van de Visie op Werken gewenst is, zijn ambtelijke uren benodigd.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.1.3 WMI en Maritieme Campus Ombuigingsvoorstel:

Stoppen met de financiële bijdrage aan de Werkendam Maritime Industries (WMI) voor ondersteuning van het maritieme cluster en (ontwikkeling van) de maritieme campus.

Huidig beleidskader:

1. 2. 3.

Bestuursakkoord 2022-2026 Visie op Werken Altena 2035, vastgesteld maart 2022 Uitvoeringsagenda Visie op Werken, vastgesteld december 2023

Beleidsmatig gevolg:

Het bestuursakkoord omschrijft het maritieme cluster als belangrijk speerpunt waarin Altena onderscheidend is. “Dat cluster dient als boegbeeld en vliegwiel voor de gehele economie. De ontwikkeling van een maritieme campus is als ambitie opgenomen t.b.v. een koppeling met gemeentelijke doelen op het gebied van arbeidsmarkt” (Gemeente Altena, 2022, p.14).

Doelen uit de Visie op Werken en de daarbij behorende uitvoeringsagenda worden niet behaald. De maritieme campus is een uitwerking van een van de ambities uit de Visie op Werken. Het draagt bij aan de volgende economische ambities en (beleids)doelen: - Inzetten op de sterke sectoren (speerpuntensector maritiem) - Een actieve bijdrage aan de samenwerking tussen de 3 O’s. - Organisatiegraad bedrijfsleven, - Bijdrage aan innovatiekracht door samenwerking. - Samenbrengen van arbeidsmarktvraagstukken. - Kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. - Voldoende gekwalificeerd personeel - Leven lang ontwikkelen

In het (nog te nemen) besluit over de maritieme campus wordt de samenwerking tussen de 3O’s meerwaarde van de campus voor de gemeente beschreven. De participatie door de gemeente in de campus en samenwerking met het maritieme cluster vanaf 2026, is gebaseerd op de huidige jaarlijkse financiële bijdrage van 75.500. Het stopzetten van de financiële steun beperkt de uitvoering van de campus en de ondersteuning aan WMI. Hiermee vermindert de rol en bijdrage van de gemeente in de maritieme sector. Ook kan dit druk zetten op de gemeentelijke doelstellingen waaraan binnen de campus invulling wordt gegeven, zoals de uitvoering van het arbeidsmarktbeleid. Hierdoor zullen doelen mogelijk niet behaald worden. Maatschappelijk effect:

De maatschappelijke gevolgen zijn meerledig: 1.

Het verminderen van de gemeentelijke bijdragen en participatie aan de WMI en de maritieme campus heeft zijn weerslag op het draagvlak en de samenwerking met het maritieme cluster. Dit kan

een negatieve invloed hebben op de maritieme projecten die momenteel worden uitgevoerd (insteekhaven, havenvisie, 3e haven). De maritieme campus bestaat in basis uit een samenwerking tussen de 3 O’s. Het maritieme cluster investeert jaarlijks in de samenwerking en de opzet en uitvoering van de campus. Zonder gemeentelijke financiering is de Maritieme Campus niet levensvatbaar en zal ook bijvoorbeeld provinciale subsidie en steun vervallen. WMI en de Maritieme Campus bieden een breed netwerk binnen de maritieme sector. De Maritieme Campus speelt een belangrijke rol in het verbinden van de 3O’s (onderwijs, overheden, en ondernemingen). De activiteiten van WMI en de Maritieme campus zorgen er onder andere voor dat jeugd en jongeren in Altena vroegtijdig in aanraking komen met techniek. Daarnaast maken zij kennis met de mogelijkheden voor technische- en maritieme beroepen in Altena. Dit kan onder druk komen te staan.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Effect formatie

Zonder gemeentelijke bijdrage worden (arbeidsmarkt)initiatieven niet (meer) door de maritieme campus/WMI uitgevoerd. Bij gelijkblijvende ambities op bijvoorbeeld het gebied van de arbeidsmarkt, heeft dit tot gevolg dat verschillende acties binnen de gemeentelijke organisatie zelf opgepakt moeten worden. Dit heeft invloed op diverse formatieplaatsen, omvang is lastig te bepalen.

Bijdrage WMI/Campus

2026

2027

2028

2029

€75.500

Voor het herzien en aanpassen van de Visie op Werken zijn ambtelijke uren benodigd. Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

N.v.t.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.1.4 Stoppen ontwikkeling van bedrijventerreinen Ombuigingsvoorstel:

Als gemeente Altena stoppen met de ontwikkeling van bedrijventerreinen.

Huidig beleidskader:

1. 2. 3.

Bestuursakkoord 2022 Visie op Werken 2022 Bedrijventerreinenagenda 2023

Beleidsmatig gevolg:

De ambities uit het bestuursakkoord t.a.v. bedrijventerreinen kunnen niet worden behaald. De ambities uit de Visie op Werken waarin is vastgelegd dat we ruimte bieden aan bedrijven en ervoor zorgen dat er passende en toekomstbestendige werklocaties zijn worden niet behaald. De ambities uit de bedrijventerreinagenda waarin omvang, locaties en type/aard/invulling bedrijventerreinen zijn vastgelegd, worden niet behaald.

Daarnaast kunnen we een kleinere rol aannemen in regionale samenwerking voor dit thema, minder contact onderhouden met ondernemers(verenigingen) over dit onderwerp en kan het ROB (of de werkzaamheden van het ROB) op termijn komen te vervallen. Maatschappelijk effect:

Groeiende bedrijven zijn aangewezen op bestaande bedrijventerreinen. De vraag is groot en het aanbod klein. Met het stoppen met de ontwikkeling van bedrijventerreinen zijn bedrijven voor hun ruimtevraag aangewezen op initiatieven vanuit de markt. Dit kan betekenen dat er op termijn geen, te weinig of niet passende ruimte in Altena meer is voor nieuwe of groeiende bedrijven. Dit kan betekenen dat bedrijven uitwijken naar omliggende gemeenten. Er zal meer ruimte overblijven voor de agrarische sector, recreatie, landschap, milieu en woningbouw. Minder opbrengsten Leges en OZB.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Alleen besparing op formatie.

Effect formatie

In eerste instantie levert deze keuze een besparing op bij economische beleid: beleidsmedewerker EZ (regionale afstemming, visievorming, intern en extern lokaal contact). Hierop kan 0,5 fte worden bespaard. Marktinitiatieven zullen nog steeds moeten worden beoordeeld, afgestemd in de regio enz. Als ambities breder naar beneden worden bijgesteld, kan verder worden bespaard op economisch beleid.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Indien gewenst kunnen de vastgestelde beleidsdocumenten worden herzien. Dit vraagt ambtelijke capaciteit.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.2.1 Faciliteren van evenementen kostendekkend maken Ombuigingsvoorstel:

Faciliteren van evenementen (bijv. het uitlenen van materialen) kostendekkend te maken.

Huidig beleidskader:

Beleidsregel evenementen 2019

Beleidsmatig gevolg:

Op dit moment worden de kosten voor bijvoorbeeld uitleenmaterialen, het halen en brengen hiervan, verkeersmaatregelen, afvoeren afval, en stroomgebruik niet doorbelast aan de organisatoren. Als we dit wel gaan doorbelasten, maken we het faciliteren van evenementen kostendekkend (let op, dit gaat niet over de vergunningverlening voor evenementen). Altena heeft geen evenementenbeleid. Het maken van integraal en onderbouwde keuzes m.b.t. het faciliteren van evenementen is zinvol.

Maatschappelijk effect:

Het organiseren van evenementen wordt minder aantrekkelijk, omdat organisatoren van evenementen moeten betalen voor diensten en materialen van de gemeente die voorheen gratis waren. Afhankelijk van de hoogte van de doorberekening kan dit ervoor zorgen dat vrijwilligers/organisatoren afzien van het organiseren van evenementen.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Uitleenmaterialen *Stroomkosten personeel

2026

2027

2028

2029

€20.000 €30.000

Aanschaf en onderhoud materialen (dranghekken, verkeersborden, afvalcontainers, etc.) 214 m2 opslag (kan voor andere doelen worden benut) *De stroomkosten die kunnen worden toegerekend aan evenementen zijn een schatting. De kasten worden ook voor markten gebruikt. Een definitieve verdeling moet nader worden uitgewerkt. Effect formatie

Met het verzorgen van de uitleenmaterialen (halen, brengen, legen afvalcontainers, enz.) is minimaal 0,5 fte gemoeid. Als ervoor wordt gekozen om kosten door te berekenen, dan vraagt dat extra administratieve capaciteit. Het doorberekenen van de stroomkosten vraagt mogelijk ook een technische investering om de kasten (op afstand) te kunnen inschakelen en uitlezen.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Om deze slag naar kostendekking te maken, is capaciteit nodig om dit uit te werken en ervoor te zorgen dat dit kan worden geëffectueerd. Naar schatting zal hier 1 fte voor een periode van minimaal een half jaar voor nodig zijn. Daarnaast brengt het doorberekenen van kosten extra administratieve handelingen met zich mee. Deze werkzaamheden zijn extra ten opzichte van de huidige situatie.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.2.1 Stoppen met uitleenmaterialen Ombuigingsvoorstel:

Stoppen met het faciliteren van uitleenmaterialen voor evenementen

Huidig beleidskader:

Beleidsregel evenementen 2019

Beleidsmatig gevolg:

Dit voorstel gaat ten koste van het algemene dienstverleningsniveau van de gemeente aan evenementenorganisatoren.

Maatschappelijk effect:

Op dit moment worden de organisatoren van evenementen kosteloos gefaciliteerd met uitleenmaterialen, het halen en brengen van dranghekken, borden, afvalcontainers, verkeersmaatregelen, afvoeren afval, enz. Het faciliteren van deze materialen alsmede het halen en brengen ervan wordt in veel gemeenten niet op deze wijze gefaciliteerd. Het huidige dienstverleningsniveau van de gemeente aan de organisatoren van evenementen wordt verlaagd. Het verzorgen van deze materialen kan ook door marktpartijen worden uitgevoerd. Het organiseren van evenementen wordt minder aantrekkelijk, omdat organisatoren van evenementen moeten betalen voor diensten en materialen die voorheen gratis waren. Dit kan betekenen dat vrijwilligers/organisatoren afzien van het organiseren van evenementen.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Uitleenmaterialen Stroomkosten*

2026

2027

2028

2029

25.000 30000

Aanschaf en onderhoud materialen (dranghekken, verkeersborden, afvalcontainers etc.) 214 m2 opslag (kan voor andere doelen worden benut)

*Stoppen met laten gebruiken van stroomkasten betekent dat men aangewezen is op aggregaten. Dat is niet duurzaam. Beter is om de kosten van stroomverbruik door te rekenen aan organisatoren. Zie ook het voorstel ‘faciliteren evenementen kostendekkend’. De stroomkosten die kunnen worden toegerekend aan evenementen zijn een schatting. De kasten worden ook voor markten gebruikt. Een definitieve verdeling moet nader worden uitgewerkt. Effect formatie

Met het verzorgen van de uitleenmaterialen (halen, brengen dranghekken, borden, containers, legen afvalcontainers enz.) is minimaal 0,5 fte gemoeid.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Er is capaciteit benodigd om dit besluit door te voeren. Materialen moeten worden verkocht; de betrokken medewerkers moeten elders worden ingezet.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.2.2 Meerjarig vergunnen van jaarlijks terugkerende, kleinschalige evenementen Ombuigingsvoorstel:

Vanaf 2026 kleinschalige, jaarlijks terugkerende evenementen meerjarig te vergunnen (in lijn met de motie 'Jaarlijks terugkerende evenementen’ d.d. 4 februari 2025).

Huidig beleidskader:

Beleidsregel evenementen 2019

Beleidsmatig gevolg:

Het meerjarig vergunnen van evenementen vraagt om een aanpassing in beleidsregel evenementen 2019. Bovendien is wet- en regelgeving voor evenementen continu aan verandering onderhevig. Deze veranderingen zorgen ervoor dat toetsingen en beoordelingen van vergunningaanvragen moeten worden aangepast (en daarmee ook aan aanpassingen in de aanvragen zelf).

Maatschappelijk effect:

Een meerjarige vergunning is alleen mogelijk wanneer het evenement elk jaar nagenoeg hetzelfde is. Indien er een kleine wijziging is in het evenement (denk aan aantal bezoekers, locatie, indeling terrein), dient er bv een nieuw veiligheidsplan en/of plattegrond gemaakt te worden, waar een nieuwe vergunning bij hoort. Dit vraagt een grote verantwoordelijkheid van de organisatoren.

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

Omschrijving

Effect formatie

Een besluit om meerjarige vergunningen te verstrekken zal tijdsbesparing opleveren aan de kant van de vergunningverlening. Dit wordt tenietgedaan door extra benodigde inzet van toezicht en handhaving om toe te zien op de vergunning.

2026

2027

2028

2029

Alhoewel dit voorstel ten goede komt aan de dienstbaarheid aan evenementenorganisatoren, gaat dit niet gepaard met personele bezuinigingen binnen de organisatie. Derhalve levert het geen bezuiniging op. Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

Niet van toepassing.

Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp Onderwerp: 3.3.1 Ambitie ontwikkeling derde haven loslaten Ombuigingsvoorstel:

De ambitie voor een Derde Haven te laten varen en te stoppen met de voorbereidende werkzaamheden hiervoor.

Huidig beleidskader:

Bestuursakkoord 2022 Visie op Werken 2022 Bedrijventerreinenagenda 2023

Beleidsmatig gevolg:

Maatschappelijk effect:

Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)

De ambities uit het bestuursakkoord t.a.v. de ontwikkeling van de 3e haven worden niet behaald. 2. De ambities uit de Visie op Werken, waarin is vastgelegd dat we inzetten op de doorontwikkeling van speerpuntensectoren en voldoende ruimte ontwikkelen voor watergebonden bedrijvigheid, worden niet behaald. 3. De ambities uit de bedrijventerreinagenda, waarin omvang, locaties en type/aard/invulling bedrijventerreinen (waaronder de havens) zijn vastgelegd, worden niet behaald. Als de gemeente geen actieve rol meer speelt in de ontwikkeling van de 3e haven, kunnen er mogelijk vanuit de markt initiatieven komen voor uitbreidingen van haven- en kaderuimte. We gaan door met de Insteekhaven en verbetering van de bestaande havens maar zetten niet in op de Derde Haven. Er zal geen extra ruimte komen voor de Maritieme industrie in Werkendam in de toekomst. Het groeipotentieel van de sector zal niet (volledig) worden benut. Dit levert geen extra ondernemerschap, investeringen en werkgelegenheid op in Altena. Ook de algemene positie van Altena kan in een bredere maritieme regio en context onder druk komen te staan. Omschrijving

2026

2027

2028

2029

Exploitatiebudget voorbereiding 3e haven

100.000

Het huidige meerjarige exploitatiebudget komt te vervallen. Dit budget is voor o.a. externe inhuur, lobby en aanvullend onderzoek. Effect formatie

Niet van toepassing.

Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15616271/1