Bijlage 1 Ombuigingsmogelijkheden bij RIB Ombuigingsvoorstellen
Tekst van het document
Verwerken nieuwe beleidsuitgangspunten (verlaagde ambitie havens) in de Visie op Werken en de Bedrijvenagenda (addendum of herijking).
79
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.4.1 Stoppen gemeentelijke bijdrage onderwijs-arbeidsmarkt Ombuigingsvoorstel:
Stoppen met de gemeentelijke bijdragen voor initiatieven op het gebied van onderwijs-arbeidsmarkt.
Huidig beleidskader:
Bestuursakkoord 2022 Visie op Werken 2022 Strategie onderwijs-arbeidsmarkt 2025
Beleidsmatig gevolg:
Om het ombuigingsvoorstel te realiseren, moet het beleid in de Strategie onderwijs-arbeidsmarkt worden herzien.
Maatschappelijk effect:
Bestaande initiatieven op het gebied van onderwijs-arbeidsmarkt kunnen mogelijk stoppen, verminderen of de gemeente Altena kan niet meer deelnemen. Dit zijn weerslag hebben op de keuze van jongeren voor technische beroepen en het behouden van jongeren in de regio. De aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt wordt daardoor verminderd. Mogelijk kan de markt de impact (deels) opvangen.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving
Gastlessen en werksafari’s via de WMI t.b.v. techniekpromotie Bijdrage School & Bedrijf Bijdrage evenement Werkend Altena Bijdrage i_lab Activiteitenbudget Totaal
2026
2027
2028
2029
25.000
25.000
25.000
25.000
3.000
3.000
3.000
3.000
2.000
2.000
2.000
2.000
16.500 5.000 51.500
16.500 5.000 51.500
16.500 5.000 51.500
16.500 5.000 51.500
Effect formatie
Geen effect op de formatie.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Niet van toepassing; eindigen van subsidie kan mogelijk met een afbouwregeling.
80
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.5.1. IHP Onderwijs uitstellen van 3 naar 4 jaar Ombuigingsvoorstel:
Het uitvoeringsprogramma in het kader van het IHP Onderwijs vanaf 2030 niet 3 jaar maar 4 jaar uit te stellen.
Huidig beleidskader:
IHP Onderwijs 2024 gemeente Altena Verordening voorzieningen onderwijs gemeente Altena
Beleidsmatig gevolg:
Het IHP Onderwijs zal aangepast moeten worden. Dit vereist overleg met de schoolbesturen in de gemeente Altena.
Maatschappelijk effect:
Door het doorschuiven van de nieuwbouw zullen schoolbesturen meer onderhoud moeten plegen aan de betreffende schoolgebouwen. Mogelijk hebben zij hiermee geen rekening gehouden in hun eigen begroting en onderhoudsplanning. Kinderen zitten langer in oude schoolgebouwen die (mogelijk) niet voldoen aan hedendaagse eisen ten aanzien van bijvoorbeeld binnenklimaat.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Fasering IHP naar 4 jaar
Effect formatie
Dit heeft geen effect op de formatie.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Door nieuwbouwprojecten door te schuiven, dienen de betreffende kredieten opgeplust te worden door noodzakelijke indexeringen.
2026
2027
2028
2029
61.000
61.000
61.000
61.000
Mogelijk een eenmalige bijdrage aan schoolbesturen verstrekken voor het extra onderhoud dat uitgevoerd moet worden.
81
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.5.1. IHP Onderwijs uitstellen van 3 naar 5 jaar Ombuigingsvoorstel:
Het uitvoeringsprogramma in het kader van het IHP Onderwijs vanaf 2030 niet 3 jaar maar 5 jaar uit te stellen.
Huidig beleidskader:
IHP Onderwijs 2024 gemeente Altena Verordening voorzieningen onderwijs gemeente Altena
Beleidsmatig gevolg:
Het IHP Onderwijs zal aangepast moeten worden en dit vereist overleg met de schoolbesturen in de gemeente Altena.
Maatschappelijk effect:
Door het doorschuiven van de nieuwbouw zullen schoolbesturen meer onderhoud moeten plegen aan de betreffende schoolgebouwen. Mogelijk hebben zij hiermee geen rekening gehouden in hun eigen begroting en onderhoudsplanning. Kinderen zitten langer in oude schoolgebouwen die mogelijk niet voldoen aan hedendaagse eisen ten aanzien van bijvoorbeeld binnenklimaat.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Fasering IHP naar 5 jaar
Effect formatie
Dit heeft geen effect op de formatie.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Door nieuwbouwprojecten door te schuiven, dienen de betreffende kredieten opgeplust te worden door noodzakelijke indexeringen.
2026
2027
2028
2029
121.000
121.000
121.000
121.000
Mogelijk een eenmalige bijdrage aan schoolbesturen verstrekken voor het extra onderhoud dat uitgevoerd moet worden.
82
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.1. Korting op het regulier budget voor bibliotheekwerk Ombuigingsvoorstel:
Een korting toepassen op het reguliere budget van 1.192.000 van Bibliotheek CultuurPuntAltena.
Huidig beleidskader:
Bestuursakkoord Bibliotheekvisie 2025-2030
Beleidsmatig gevolg:
In de bibliotheekvisie 2025-2030 is benoemd dat investeren in de speerpunten laaggeletterdheid, jeugdeducatie, leesbevordering, digitale inclusie en spreiding van vestigingen noodzakelijk is, omdat zij voor een groot deel ten goede komen aan de meest kwetsbare inwoners. Deze ombuiging heeft zijn weerslag op het bibliotheekwerk. Omdat het grootste deel van het bibliotheekwerk valt onder deze speerpunten, zal een verlaging van het budget al snel ten koste gaan van deze speerpunten, waaronder het netwerk van vestigingen en servicepunten.
Maatschappelijk effect:
De bibliotheek voert een groot aantal sociaal-maatschappelijke en culturele activiteiten uit, onder andere op het gebied van leesbevordering, digitale inclusie, ontwikkeling van jeugd en laaggeletterdheid. Een korting betekent dat inwoners mogelijk minder of geholpen en ondersteund kunnen worden op deze terreinen. Het huidige aantal vestigingen van de Bibliotheek op school vermindert, wat ten koste gaat van kwetsbare kinderen die niet van huis uit met boeken en lezen in aanraking komen. Ook het fijnmazige netwerk van vestigingen en servicepunten over de hele gemeente wordt afgebouwd. Het percentage laaggeletterdheid is relatief hoog in Altena. De bibliotheek is een belangrijke voorziening om dit probleem op het spoor te komen en aan te pakken. Met deze korting kan de bibliotheek geen extra inspanning op dit terrein leveren. De bibliotheek is de belangrijkste partner voor cultuureducatie en buitenschools aanbod van cultuur. Met deze korting kan de bibliotheek geen extra inspanning op dit terrein leveren. Op de meeste scholen in Altena is een vestiging van de Bibliotheek op school met ondersteuning van een mediaconsulent. Het is met name van belang voor kinderen die niet van huis uit met boeken in aanraking komen. Deze voorziening is relatief kostbaar en zal bij een bezuiniging waarschijnlijk op een aantal plekken verdwijnen.
Een groot deel van de begroting van de bibliotheek gaat op aan vaste personeels- en huisvestingskosten. Dit zijn langlopende verplichtingen
83
die niet binnen een jaar opzegbaar zijn. Zo loopt het huurcontract van de vestiging Wijk en Aalburg tot 2035 (vanuit de voormalige gemeente). Een onmiddellijke korting van de gemeente zal op korte termijn niet leiden tot een kostenbesparing van de bibliotheek zelf, zodat het eigen vermogen moet worden aangesproken. Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Korting op reguliere bijdrage
2026
2027
2028
2029
ntb
ntb
ntb
ntb
Voor de hoogte van de korting is nader onderzoek nodig om te voorkomen dat het voortbestaan van de organisatie in gevaar komt. Effect formatie
Geen effect op formatie. Ook bij een lager budget blijft de ambtelijke inzet voor het bibliotheekwerk hetzelfde.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Aan een eventueel onderzoek (accountant) naar welke korting de bibliotheek kan dragen zonder dat het voorbestaan van de organisatie in gevaar komt, zullen kosten zijn verbonden.
84
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.1. Korting op de rijksbijdrage voor bibliotheekwerk Ombuigingsvoorstel:
Een korting van 100.000 vanaf 2027 toe te passen vanuit de extra bijdrage van het Rijk voor het bibliotheekwerk.
Huidig beleidskader:
Bestuursakkoord Bibliotheekvisie 2024
Beleidsmatig gevolg:
In 2025 en 2026 verstrekt het Rijk een decentralisatie-uitkering van 172.000 die verplicht besteed dient te worden aan het bibliotheekwerk. Vanaf 2027 wordt dit bedrag structureel aan het Gemeentefonds toegevoegd, zonder nadere bestemming. De decentralisatie-uitkering is een vervolg op de SPUK’s die het Rijk in 2023 en 2024 beschikbaar heeft gesteld om het vestigingennetwerk uit te bouwen en te versterken. Altena heeft deze SPUK gebruikt om volwaardige vestigingen in Werkendam en Wijk en Aalburg in te richten. Voor de instandhouding van deze vestigingen is minimaal 70.000 nodig. Hiervoor wordt in 2025 en 2026 de decentralisatie-uitkering gebruikt. Voor 2027 dient dit bedrag uit de extra bijdrage in het Gemeentefonds te komen. Indien de resterende bijdrage van 100.000 in het Gemeentefonds niet voor de bibliotheek wordt aangewend, zal de benutting van de nieuwe vestigingen in Werkendam en Wijk en Aalburg (waarvoor de extra rijksmiddelen onder andere bedoeld zijn) minder zijn. In de bibliotheekvisie 2025-2030 is benoemd dat investeren in de speerpunten laaggeletterdheid, jeugdeducatie, leesbevordering, digitale inclusie en spreiding van vestigingen noodzakelijk is, omdat zij voor een groot deel ten goede komen aan de meest kwetsbare inwoners.
Maatschappelijk effect:
De extra middelen van het Rijk van 172.000 zijn met name bedoeld om de nieuwe vestigingen in Werkendam en Wijk en Aalburg te onderhouden en uit te breiden. Voorts om meer sociaalmaatschappelijke en culturele activiteiten in de nieuwe vestigingen aan te bieden. Met het resterende bedrag van het Rijk van ruim 70.000 blijven de vestigingen op een minimaal niveau open maar de mogelijkheden voor langere openingstijden, meer activiteiten en maatschappelijke ondersteuning van de inwoners worden niet benut. Het percentage laaggeletterdheid is relatief hoog in Altena. De bibliotheek is een belangrijke voorziening om dit probleem op het spoor te komen en aan te pakken. De bibliotheek is de belangrijkste partner voor cultuureducatie en buitenschools aanbod van cultuur. Met deze korting komen deze diensten vanuit de bibliotheek onder druk te staan. Met deze korting kan de bibliotheek geen extra inspanningen op dit terrein leveren.
85
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Korting op rijksbijdrage
Effect formatie
Geen effect op formatie
2026
86
2027
2028
2029
100.000
100.000
100.000
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.2 Stoppen met Cultuureducatie met Kwaliteit Ombuigingsvoorstel:
De deelname aan het programma Cultuureducatie met Kwaliteit te beëindigen vanaf 2026.
Huidig beleidskader:
Cultuurvisie 2021 Bibliotheekvisie 2025-2030
Beleidsmatig gevolg:
Met het vierjaarlijkse programma Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) komen ruim 3200 kinderen van 19 basisscholen in aanraking met kunst, cultuur en erfgoed. Dit wordt uitgevoerd door Bibliotheek CultuurPuntAltena. In de huidige Cultuurvisie en Bibliotheekvisie is cultuureducatie een speerpunt, omdat het kinderen helpt bij de eigen ontwikkeling. Indien het programma wordt beëindigd dient de bibliotheekvisie hierop te worden aangepast. In het (nog vast te stellen) Toekomstperspectief Cultuur, Recreatie en Toerisme moet de ambitie voor cultuureducatie worden teruggeschroefd. Voor de periode 2025-2028 is een nieuwe overeenkomst afgesloten met KunstLoc dat de cofinanciering regelt vanuit het Rijk. Naast het bedrag van 49.000 van de gemeente legt KunstLoc eenzelfde bedrag in per jaar. Deze cofinanciering verdwijnt als deelname aan CmK wordt beëindigd.
Maatschappelijk effect:
Afschaffen van CmK gaat ten koste van de ontwikkeling van de kinderen in Altena; zeker van die kinderen die van huis uit niet met kunst, cultuur en erfgoed in aanraking komen.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Beëindigen CmK
Effect formatie
Een klein effect op de formatie. CmK wordt uitgevoerd door Bibliotheek CultuurPuntAltena. Er is ambtelijke inzet van enkele tientallen uren op dit onderwerp nodig. Voor Bibliotheek Cultuurpunt Altena kan dit tevens personele gevolgen hebben.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Altena heeft een overeenkomst voor vier jaar afgesloten met KunstLoc voor CmK die loopt van 2025 tot 2028. Het is niet uit te sluiten dat aan beëindiging van de overeenkomst kosten zijn verbonden. In ieder geval stopt de jaarlijkse cofinanciering van 49.000 vanuit KunstLoc.
87
2026
2027
2028
2029
49.000
49.000
49.000
49.000
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.3. Stoppen met Muziekwijzer Ombuigingsvoorstel:
De deelname aan het programma Muziekwijzer te beëindigen vanaf 2026.
Huidig beleidskader:
Cultuurvisie 2021 Bestuursakkoord 2022-2026 Bibliotheekvisie 2025-2030
Beleidsmatig gevolg:
Altena heeft vanaf 2025 een overeenkomst met Bibliotheek CultuurPuntAltena (BCPA) afgesloten om gedurende vijf jaar het programma Muziekwijzer te coördineren. Met dit programma wordt op twintig basisscholen muziekonderwijs verzorgd. Doel is de eigen ontwikkeling van jeugd te stimuleren, met name kinderen die van huis uit niet in aanraking komen met cultuur waaronder het bespelen van een muziekinstrument. Beëindigen van het programma Muziekwijzer betekent geen ondersteuning van muziekonderwijs op basisscholen, zoals vastgelegd in de huidige Cultuurvisie, het Bestuursakkoord 2022-2026, de Bibliotheekvisie 2025-2030 en het nog op te leveren Toekomstperspectief Cultuur, Recreatie en Toerisme. Bovendien heeft de raad onlangs ingestemd met de financiering voor de verlenging van Muziekwijzer voor vijf jaar. Tenslotte is de inzet van BCPA vastgelegd in een overeenkomst met een looptijd van vijf jaar.
Maatschappelijk effect:
Afschaffen van Muziekwijzer gaat ten koste van de ontwikkeling van de kinderen in Altena; zeker van die kinderen die van huis uit niet met het bespelen van een muziekinstrument in aanraking komen.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving
2026
2027
2028
2029
Beëindigen Muziekwijzer
121.150
121.150
121.150
121.150
Effect formatie
Een klein effect op de formatie. Muziekwijzer wordt uitgevoerd door Bibliotheek CultuurPuntAltena. Er is enige ambtelijke inzet van enkele tientallen uren op dit onderwerp nodig voor monitoring, afstemming, verantwoording en financiële administratie.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Altena heeft een overeenkomst voor vijf jaar afgesloten met BCPA voor Muziekwijzer die loopt van 2025 tot eind 2029. Het is niet uit te sluiten dat aan beëindiging van de overeenkomst kosten zijn verbonden.
88
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.4. Opheffen budget musea Ombuigingsvoorstel:
Het budget van 75.000 voor musea en historie op te heffen.
Huidig beleidskader:
Cultuurvisie 2021 Bestuursakkoord 2022-2026
Beleidsmatig gevolg:
Altena heeft een budget van 75.000 om musea en erfgoedinstellingen en -activiteiten te ondersteunen. Daarvan zijn de laatste jaren met name Biesbosch Museum Eiland (BBME) en deels Slot Loevestein gesteund. Verder doen o.a. Kasteel Dussen, Archiefkring Hank en heemkundekringen regelmatig een beroep op dit budget. In zowel het cultuur-, erfgoed- als toerismebeleid spelen musea en erfgoed een belangrijke rol om Altena aantrekkelijk te houden voor inwoners en bezoekers. Ook zijn musea en erfgoedinstellingen essentieel voor behoud van ons cultureel erfgoed. Om die reden is in het bestuursakkoord opgenomen om musea extra te ondersteunen en daarvoor een subsidieregeling in het leven te roepen. Een deel van het budget musea zou onderdeel zijn van deze subsidieregeling. Schrappen van dit budget betekent zodoende dat er minder aan musea wordt besteed. Slot Loevestein is onderdeel van het verhaal van Altena. Stoppen met de subsidie heeft invloed op de samenwerking. Altena wordt waarschijnlijk niet of minder meegenomen in de gebiedsplannen en promotie. Al dan niet voortzetten van de bijdrage aan Slot Loevestein zou onderdeel moeten zijn van het cultuur-, erfgoed- en toerismebeleid dat zich vertaalt in een subsidieregeling musea.
Maatschappelijk effect:
Het schrappen van dit budget en daarmee afzien van een extra investering d.m.v. een subsidieregeling zal betekenen dat in ieder geval museum BBME voorlopig te maken krijgt met rode cijfers, met bezuinigingen tot gevolg, alsook geen ruimte voor innovatie/ vernieuwing. Dit maakt het lastig voor het museum om bezoekers te blijven trekken. In zijn algemeenheid kunnen musea minder doen, zodat Altena een minder aantrekkelijke bestemming is voor inwoners en bezoekers. Voorts gaat dit ten koste van de historische ontwikkeling van de gemeente en de betrokkenheid van inwoners bij de geschiedenis van hun kern/dorp.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Effect formatie
Omschrijving
2026
2027
2028
2029
Opheffen budget musea en historie
75.000
75.000
75.000
75.000
Musea en erfgoedinstellingen die noodlijdend zijn, zullen een beroep blijven doen op de gemeente, vaak met incidentele vragen, zodat een positief effect op de formatie niet te verwachten is.
89
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Voor Altena zijn geen frictiekosten te voorzien. Mogelijk dient de gemeente zich te ontfermen over (een deel van) de collecties van onze musea. Het is immers erfgoed dat het verhaal van Altena vertelt.
90
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.5. Stoppen onderhoudsbijdrage molenstichting Ombuigingsvoorstel:
Stoppen met de onderhoudsbijdrage aan de molenstichting vanaf 2027.
Huidig beleidskader:
Erfgoedvisie Altena 2022-2027 Uitvoeringsagenda Erfgoed
Beleidsmatig gevolg:
Bijstellen van de erfgoedvisie en bijbehorende uitvoeringsagenda.
Maatschappelijk effect:
De staat van onderhoud van de molens zal verslechteren. Lopende meerjarenonderhoudsplannen voor de rijksmonumentale molens en het draaien van de molens door de vrijwillige en beroepsmatige molenaars (immaterieel erfgoed) komen in gevaar. Hiermee verliezen we ook aan aantrekkelijkheid en betekenis voor recreatie en toerisme. Daarnaast bestaat een risico op grote investeringen in de toekomst en het ophouden van het bestaan van de molenstichting.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Subsidies
Effect formatie
Indien de molenstichting niet meer rond kan komen en zou ophouden te bestaan, dan is de vraag wat er in dat scenario met de molens gaat gebeuren. Aangezien de molens in het verleden vanuit de gemeente aan de molenstichting zijn overgedragen, is het mogelijk dat ze in dat scenario weer bij ons terug komen. Dat brengt een capaciteitsvraag met zich mee om de werkzaamheden uit te voeren die nu door een vrijwilligersorganisatie wordt gedaan. De omvang hiervan moet nader worden onderzocht.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
-
2026
91
2027 61.580
2028 61.580
2029 61.580
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.6. Stoppen met subsidies voor monumenten Ombuigingsvoorstel: Huidig beleidskader:
Stoppen met de subsidies voor overige monumenten vanaf 2027.
1. Erfgoedvisie Altena 2022-2027 2. 3. 4.
Uitvoeringsagenda erfgoed Subsidieregeling gemeentelijke monumenten Altena 2019 Overeenkomsten met de Stichting Ontwikkeling gemeente Altena (StOA).
Beleidsmatig gevolg:
Opheffen subsidieregeling gemeentelijke monumentensubsidie, bijstellen erfgoedvisie en uitvoeringsagenda erfgoed op dit onderwerp. Daarnaast dienen de overeenkomsten met de StOA te worden aangepast.
Maatschappelijk effect:
Gemeentelijke monumenten: Gemeentelijke monumenten zijn aangewezen vanuit het algemeen belang. Het levert de eigenaren een instandhoudings- en vergunningplicht op én hogere kosten voor onderhoud. De gemeentelijke monumentensubsidie is hier een kleine maar belangrijke tegemoetkoming in. Het biedt de mogelijkheid om regie te houden op de instandhouding van de monumentale waarden. Zouden we met deze subsidie stoppen dan zal dit voor een deel van de monumenteigenaren het draagvlak voor instandhouding doen afnemen. Stichting Ontwikkeling gemeente Altena: Het stoppen van de onderhoudsbijdrage voor het monumentale schooltje Oudendijk 64 in Woudrichem en met name de exploitatiebijdrage zorgt ervoor dat de stichting haar begroting niet meer rond kan krijgen. Daarmee komen onderhoud en beheer van hun panden (o.a. de kerktoren in Uitwijk, het monumentale schooltje Oudendijk 64 in Woudrichem en de kruitkelders in Woudrichem) in gevaar. Grootste risico is dat de stichting (bestaande uit vrijwilligers) zichzelf opheft en dat de panden mogelijk weer in gemeentelijk beheer komen; met bijbehorende kennis, uren en kosten.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Subsidie
Effect formatie
Als de StOA ophoudt te bestaan omdat ze de begroting niet meer sluitend krijgen, dan komen de panden in hun portefeuille naar verwachting weer in de gemeentelijke vastgoedportefeuille. Hier is dan extra formatie voor nodig.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
-
92
2026
2027 35.800
2028 35.800
2029 35.800
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.7. Schrappen budget voor de Uitvoeringsagenda Erfgoed Ombuigingsvoorstel:
Het budget Uitvoeringsagenda Erfgoed vanaf 2027 te schrappen.
Huidig beleidskader:
Uitvoeringsagenda Erfgoed 2023-2027
Beleidsmatig gevolg:
De lopende uitvoeringsagenda eindigt in 2027. Er wordt geen nieuwe uitvoeringsagenda opgesteld.
Maatschappelijk effect:
Vanaf 2027 is er geen geld meer voor nieuwe erfgoedprojecten en maatschappelijke initiatieven ten behoeve van het behoud van erfgoed.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Projecten Erfgoed
Effect formatie
Niet van toepassing
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Niet van toepassing
93
2026 -
2027 19.600
2028 19.600
2029 19.600
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.8. Subsidie cultuurparticipatie halveren Ombuigingsvoorstel:
Een korting realiseren op de subsidieregeling cultuurparticipatie door deze te halveren om een ombuiging van 56.000 te realiseren vanaf 2027.
Huidig beleidskader:
Bestuursakkoord 2022-2026 Cultuurvisie 2021
Beleidsmatig gevolg:
De ambities uit het bestuursakkoord en de cultuurvisie worden niet behaald en moeten worden losgelaten. Verenigingen vormen een basis voor de leefbaarheid in onze kernen. Om die reden kunnen kunst- en cultuurverenigingen een subsidie cultuurparticipatie aanvragen: basissubsidie, stimuleringssubsidie en/of projectsubsidie. Het totale budget is 112.000, verdeeld over basissubsidie 60.000, stimuleringssubsidie 20.000 en projectensubsidie 30.000. In 2024 zijn er ruim 60 aanvragen geweest voor een subsidie. Leefbaarheid en participatie zijn speerpunt in ons sociaal en cultureel beleid. Het (nog vast te stellen) Toekomstperspectief cultuur, recreatie en toerisme geeft prioriteit aan cultuurparticipatie, mede omdat het een expliciete wens is vanuit het culturele veld. Dit geldt met name voor de basissubsidie. De stimuleringssubsidie is een incidentele bijdrage boven op de basissubsidie voor specifieke activiteiten en van minder belang voor instandhouding van de verenigingen. De projectsubsidie is voor aanvullende activiteiten met een aantoonbaar jaarlijks karakter, ook voor verenigingen die geen basissubsidie ontvangen. Als er een ombuiging van 50% plaatsvindt, gaat de voorkeur uit naar het opheffen van de stimuleringssubsidie en projectsubsidie. De basissubsidie blijft dan overeind als vangnet voor verenigingen.
Organisaties zonder basissubsidie ontvangen dan echter geen gemeentelijke bijdrage.
Maatschappelijk effect:
Voor verenigingen is de basissubsidie belangrijk voor het voortbestaan. De financiële druk op een vereniging zal stijgen met als gevolg een verhoging van contributies of het opheffen van een vereniging. Het afschaffen of verlagen van de stimulerings- en projectsubsidie leidt tot minder activiteiten en tot verminderde inzet van verenigingen in maatschappelijke nevenactiviteiten, zoals het bijdragen aan gezondheid, verminderen van eenzaamheid of het verhogen van professionaliteit. Vermindering van de subsidie gaat hiermee uiteindelijk ten koste van de sociale cohesie en leefbaarheid in een kern. Hogere contributies kunnen
94
inwoners met lagere inkomens raken. De druk op gemeentelijke steunregelingen kan hierdoor toenemen. Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving
Halvering budget subsidie cultuurparticipatie
2026
2027
2028
2029
30.000
56.000
56.000
56.000
Let op! De besparing kan pas gerealiseerd worden vanaf 2027, aangezien de aanvragen voor 2026 reeds ingediend en in behandeling zijn genomen. Alleen de projectsubsidie kan vanaf 2026 stopgezet worden. Effect formatie
Afschaffen van de stimulerings- en/of projectsubsidie zal een afname van het aantal aanvragen van ca. 25 betekenen en daarmee van ambtelijke inzet en financiële afhandeling van ca. 75-100 uur betekenen.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Aanpassing van de subsidieregeling vraagt een eenmalige ambtelijke inzet van ca. 50 uur (aanpassing tekst, opstellen collegevoorstel, communicatie naar verenigingen).
95
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.6.8 Subsidie cultuurparticipatie beëindigen Ombuigingsvoorstel:
De subsidieregeling cultuurparticipatie beëindigen om een ombuiging van 112.000 te realiseren vanaf 2028.
Huidig beleidskader:
Bestuursakkoord 2022-2026 Cultuurvisie 2021
Beleidsmatig gevolg:
De ambities uit het bestuursakkoord en de cultuurvisie worden niet behaald en moeten worden losgelaten. Verenigingen vormen een basis voor de leefbaarheid in onze kernen. Om die reden kunnen kunst- en cultuurverenigingen een subsidie cultuurparticipatie aanvragen: basissubsidie, stimuleringssubsidie en/of projectsubsidie. Het totale budget is 112.000, verdeeld over basissubsidie 60.000, stimuleringssubsidie 20.000 en projectensubsidie 30.000. In 2024 zijn er ruim 60 aanvragen geweest voor een subsidie. Leefbaarheid en participatie zijn speerpunt in ons sociaal en cultureel beleid. Het (nog vast te stellen) Toekomstperspectief cultuur, recreatie en toerisme geeft prioriteit aan cultuurparticipatie, mede omdat het een wens is vanuit het culturele veld.
Maatschappelijk effect:
Voor verenigingen is de basissubsidie belangrijk voor het voortbestaan. De financiële druk op een vereniging zal stijgen met als waarschijnlijk gevolg een verhoging van contributies of het opheffen van een vereniging. Hogere contributies kunnen inwoners met lagere inkomens raken.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Omschrijving Beëindiging regeling cultuurparticipatie
2026
2027
2028
2029
30.000
30.000
112.000
112.000
Let op! De besparing kan pas gerealiseerd worden vanaf 2028, aangezien de aanvragen voor 2026 reeds ingediend en in behandeling zijn genomen. Daarnaast ontvangen de verenigingen die basissubsidie hebben aangevraagd ook in 2027 nog het volledige bedrag dat zij in 2026 hebben gekregen. Voor deze subsidie geldt een opzegtermijn van 12 maanden (op grond van de Awb), waardoor de besparing op zijn vroegst in 2028 kan ingaan. Alleen de projectsubsidie kan vanaf 2026 stopgezet worden. Effect formatie
Afschaffing van de regeling betekent een verminderde ambtelijke inzet van ca. 180 uur vanaf 2027.
96
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Bij het afschaffen van de subsidieregeling zijn geen frictiekosten voorzien.
97
Invulformat ombuigingsvoorstellen per hoofdonderwerp
Onderwerp: 3.7.1. Stoppen met ambities voor recreatie en toerisme Ombuigingsvoorstel:
Vanaf 2028 stoppen met alle activiteiten en werkzaamheden voor recreatie en toerisme en daarmee de ambities voor recreatie toerisme.
Huidig beleidskader:
1. 2. 3.
Beleidsmatig gevolg:
De activiteiten die nodig zijn om de ambities voor recreatie en toerisme uit te voeren kan je onderverdelen in de volgende categorieën: 1. Uitvoering van beleid en VVV 2. Samenwerking 3. Nationaal Park de Biesbosch 4. Beheer en onderhoud
Bestuursakkoord 2022-2026 Herijkte visie Toerisme & Recreatie 2021-2025 Visie balanceren in de Biesbosch (2022)
Alle activiteiten hebben een onderling verband en hebben daardoor een invloed op elkaar. Uitvoering van beleid en VVV VVV Biesboschlinie voert de werkzaamheden en projecten uit die nodig zijn voor het behalen van de doelstellingen en ambities uit de herijkte visie toerisme & recreatie 2021-2025 en het bestuursakkoord. Een van de belangrijkste beleidsdoelen is een goede balans tussen de draagkracht van de leefomgeving en het draagvlak onder bewoners en het economisch voordeel. Dit vraagt onder andere om het sturen van bezoekers naar de juiste plek, op het juiste moment. VVV Biesboschlinie zorgt voor deze balans door onder meer het informeren van bezoekers en inwoners (gebiedsmarketing), het ontwikkelen van (sturend) aanbod (bestemmingsontwikkeling) en het stimuleren van samenwerking en verbinding. Samenwerking Samenwerken is de basis van inspanningen op het gebied van toerisme en recreatie. Bezoekers en bewoners zien immers geen gemeentegrenzen. Zij kijken alleen naar het aanbod wat past bij hun behoefte op dat moment. Daarnaast zorgt de ligging van Altena ervoor dat we met verschillende regio's samenwerken. Om dit zo efficiënt mogelijk in te richten, hebben we daar verschillende samenwerkingsverbanden voor.
Denk aan de Vestingdriehoek (gemeente Gorinchem, Zaltbommel, West-Betuwe), Beleef de Biesbosch (gemeente Dordrecht, Drimmelen, Oosterhout en Geertruidenberg) en het Pact van Loevestein (alle gemeenten en provincies die betrokken zijn bij het UNESCO Werelderfgoed Hollandse Waterlinies). Verder faciliteren we vanuit cultuur, recreatie en toerisme de uitvoering van de vestingagenda voor Vestingstad Woudrichem.
98
Binnen deze samenwerkingen maken we afspraken over cultureel en toeristisch beleid en werken we samen om de promotie van het aanbod goed op elkaar af te kunnen stemmen en waar mogelijk te versterken. Nationaal Park de Biesbosch Samen met Staatsbosbeheer en de gemeente Drimmelen en Dordrecht zijn we verantwoordelijk voor het gebruik en behoud van Nationaal Park de Biesbosch. Voor deze samenwerking is een Biesboschregisseur aangesteld die betaald wordt door de drie Biesbosch gemeenten. Ook als we stoppen met de inzet van de Biesboschregisseur, blijven we verantwoordelijk voor het gebruik en behoud van dit natura2000 gebied. Beheer en onderhoud Binnen de genoemde budgetten voor recreatie en toerisme is slechts een klein deel bestemd voor onderhoud van specifieke voorzieningen (met name voor de routestructuren en informatieborden). De ambities op het vlak van toerisme en recreatie hangen sterk samen met ambities op het gebied van beheer en onderhoud. Immers, een gastvrije gemeente heeft bijvoorbeeld voldoende bankjes, rustplaatsen, enz. Maatschappelijk effect:
Vanwege de toeristische trekkers in onze gemeente (Nationaal Park de Biesbosch en de Hollandse Waterlinie) en de groei in behoefte aan waterrecreatie (het wordt steeds warmer) zal het aantal bezoekers toenemen. Dit is een autonome ontwikkeling waar je als gemeente sturing aan kunt geven. Een disbalans tussen toerisme en recreatie en de draagkracht van de leefomgeving veroorzaakt overlast voor bewoners en beschadigt de natuur. Daarnaast versoberen de recreatieve voorzieningen, routenetwerk en het toeristisch-recreatieve aanbod, waardoor het aanbod niet meer aansluit bij de vraag en de aantrekkelijkheid van de leefomgeving van de gemeente en het vestigingsklimaat verslechtert. Verder faciliteert en stimuleert VVV Biesboschlinie de verbinding en samenwerking binnen de toeristische sector en vertegenwoordigt VVV Biesboschlinie de belangen van onze toeristische sector in brede zin, inclusief alle vrijwilligers. Als VVV Biesboschlinie dit niet meer kan doen, missen we advies uit de praktijk.
Bedrag besparing (geef ook aan vanaf welk jaar)
Dit voorstel levert een besparing op van totaal € 313.000. Omschrijving Stoppen financiering VVV Biesboschlinie Overige kosten uitvoering van beleid Samenwerking
99
2026
2027
2028
2029
0
0
136.500
136.500
37.000
37.000
37.000
37.000
0
47.000
47.000
47.000
Nationaal Park de Biesbosch
0
47.000
47.000
47.000
Beheer en onderhoud
0
45.000
45.000
45.000
Let op! De besparing op de financiering van VVV Biesboschlinie kan pas gerealiseerd worden na 2027: de aanvraag voor 2026 is reeds ingediend (deadline 1 mei 2025). Daarnaast ontvangt VVV Biesboschlinie ook in 2027 nog het volledige bedrag dat zij in 2026 heeft ontvangen. Er geldt een opzegtermijn van 12 maanden (op grond van de Awb), waardoor de besparing vanaf 2026 kan worden gerealiseerd. De besparing op samenwerkingen, Nationaal Park de Biesbosch en beheer en onderhoud is mogelijk vanaf 2027 mits de onderliggende overeenkomsten dat toelaten. Effect formatie
Als we stoppen met onze inspanningen op het gebied van recreatie en toerisme levert dat een personele besparing op van 0,6 fte. Bezoekers blijven echter naar onze gemeente komen en zullen we dus de vragen krijgen van bezoekers, ondernemers en partners die normaal beantwoord worden door VVV Biesboschlinie. Naar schatting is hiervoor minimaal 0,5 fte nodig.
Evt. inschatting frictie / initiële kosten (welk jaar) en korte toelichting
Tot en met 2027 worden er nog ‘kosten’ gemaakt (zie tabel besparing en toelichting) in de vorm van subsidiering.
100