Document · PDF

Ontwerp Programmabegroting 2026

Raad 6 november 2025, gemeente AlmeloBij agendapunt: Raadsvoorstel programmabegroting 2026-202940.232 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

De beleving van de bewoners staat daarbij centraal.’ RIGO onderscheidt vier belangrijke thema’s die van invloed zijn op de leefbaarheid van een woonomgeving; (1) de fysieke kenmerken van de woonomgeving, (2) de sociale kenmerken van de woonomgeving, (3) overlast en (4) veiligheid. Het is van belang om de betrokkenheid van de inwoners bij hun wijk of dorp te vergroten. Het gaat immers over hun toekomst in de wijk of het dorp. Zij typeren de leefbaarheid van hun woonomgeving. De afgelopen jaren is de gemeente Almelo steeds meer gaan werken vanuit de belevingswereld van de inwoner. Om de leefbaarheid op peil te houden dan wel te verbeteren zetten we de komende jaren in op de doorontwikkeling van het wijkgericht werken. Centraal hierin staat het behalen van resultaten in de wijken en dorpen vanuit de vraag en beleving van de inwoner. Dit doen we door het verder uitrollen van de ‘aanpak van onderop’. Ook is een goede en integrale samenwerking binnen de gemeente als ook met partners zoals woningcorporaties, welzijnswerk, onderwijs- en zorgorganisaties een vereiste. Hier is de komende jaren winst te behalen. Door met de verschillende partijen vanuit een gezamenlijke visie te werken en plannen eerder op elkaar af te stemmen kan samen meer bereikt worden. Dit lijkt simpel maar vraagt over en weer veel vertrouwen in elkaar te hebben.

Met de wijkopgaven geven we uitvoering aan deze aanpak. Elke wijk en dorp heeft een eigen wijkopgave. Deze stelden we in 2023 op samen met maatschappelijke partners en inwoners. De wijkopgave geeft enerzijds aan met welke uitdagingen we in de wijk of dorp te maken hebben. Anderzijds de bestemming, onze stip op de horizon voor de wijk of het dorp. Ook staan er een aantal activiteiten beschreven die we het komende jaar uitvoeren. Met de wijkopgaven krijgen alle dorpen en wijken onze aandacht maar verschil mag er zijn. Specifieke aandacht is er voor de buurten Kerkelanden en Westeres en de wijken De Riet, Ossenkoppelerhoek, Nieuwstraatkwartier en Sluitersveld. ‘Leefbare wijken en dorpen’ wil flexibel meebewegen met onverwachte gebeurtenissen en inspelen op ontwikkelingen en kansen die zich voordoen. Kortom: ‘Leefbare wijken en dorpen’ koerst op een brede ambitie en pakt kansen die het onderweg tegenkomt. Leidraad hierbij is dat we aansluiten bij de identiteit en dynamiek van de wijk of het dorp. Verschil mag er zijn. Het gaat om behalen van resultaten vanuit de vraag en belevingswereld van de inwoner.

4.1.6.1 Meerjarige opgaven Strategisch doel: Verbeteren van de leefbaarheid (sociaal en fysiek) in heel Almelo Toelichting: De inzet van ‘Leefbare wijken en dorpen’ is niet om alle wijken en dorpen naar een gemiddeld niveau te tillen, er is verschil tussen de wijken en dorpen en dat mag blijven bestaan. Wel willen we in de wijken waar de leefbaarheid onder druk staat zorgen dat de basis op orde is en blijft waarmee we stappen zetten in het vergroten van de leefbaarheid. Voor de wijken waar de leefbaarheid voldoende dan wel goed is, willen we de leefbaarheid op peil houden en daar waar mogelijk vergroten. De definitie van RIGO volgend zetten we voor het verbeteren van de leefbaarheid in op de volgende werkvelden: • In de wijk of dorp is het schoon, heel en veilig. • Wijken en dorpen zijn meer sociaal toekomstbestendig • Wijken en dorpen zijn meer fysiek toekomstbestendig Versterken van de integrale samenwerking in én met wijken en dorpen Strategisch doel: Versterken van de integrale samenwerking in en met wijken en dorpen. Toelichting: Om Almelo een levendige en vitale stad te laten zijn, is goede samenwerking nodig met én tussen inwoners, strategische partners als ook binnen de eigen gemeentelijke organisatie. De verschillende samenwerkingen en deze (integraal) bij elkaar te brengen vraagt de komende jaren de nodige aandacht.

We zetten daarom in op de volgende werkvelden: • Het versterken van participatie door het verbeteren van bewonersparticipatie, overheidsparticipatie en participatie door maatschappelijke organisaties • Het versterken van het wijkgericht werken door het verbeteren van de samenwerking tussen lijn- programma en wijksturing Wat gaan we daarvoor doen? De projecten en activiteiten die we voor leefbare wijken en dorpen uitvoeren dragen veelal bij aan het realiseren van de beide doelstellingen ‘Willen we samen meer bereiken op het verbeteren van de leefbaarheid dan moeten we beter samenwerken. Andersom door de integrale samenwerking tussen partijen te verbeteren, kan samen meer worden bereikt voor de leefbaarheid in de wijken en dorpen. Daarom worden de activiteiten voor beide doelstellingen in één paragraaf en in één tabel weergegeven. Om de leefbaarheid in Almelo te vergroten zetten we in op onderstaande activiteiten. Dit doen we zoveel mogelijk sámen met inwoners, externe partners en verschillende disciplines binnen de gemeentelijke organisatie. De wijkregisseur is hierbij vaak de aanjager en de spin in het web, hij /zij heeft contacten met zowel bewonersgroepen, wijkgerichte organisaties als de collega’s binnen de eigen organisatie. Activiteiten 2026

Omschrijving

Wijk- en dorpsopgaven

In 2023 zijn we gestart met het opstellen van wijk- en dorpsopgaven voor de periode tot en met 2026. Deze wijk- en dorpsopgaven beschrijven de strategische opgaven per wijk en dorp en bevatten ook een concreet jaarplan. We maken deze opgaven in nauwe samenwerking met de woningcorporaties, maatschappelijke partners, inwoners en de gemeentelijke collega’s. Door samen te werken, komen we tot een integrale aanpak per wijk en dorp. We richten ons op het behouden en verbeteren van de leefbaarheid in de wijken en dorpen. De wijkregisseur voert regie op het uitvoeren van de wijk- en dorpsopgave. Hierbij wordt ingezet op het nog beter samenbrengen van plannen en belangen van interne- en externe partners 44

Activiteiten 2026

Omschrijving en inwoners. In 2026 geven we samen met de inwoners, woningcorporaties en andere partners uitvoering aan het laatste jaar van de wijkopgaven 2023-2026. De wijk- en dorpsopgaven zijn een krachtig instrument om focus aan te brengen en samenwerking te versterken. Ze bundelen de inzet van verschillende partijen en zorgen voor samenhang tussen projecten in de wijken en dorpen. Gezien deze positieve ervaring, starten we vanaf het tweede kwartaal van 2026 met het opstellen van nieuwe opgaven voor de periode 2027–2030. We beginnen met een brede analyse van de wijken en dorpen, gebaseerd op de BuurtBarometer, Veerkrachtkaarten en onderzoeken van PON-Telos en Atlas.

We ondersteunen bewonersinitiatieven om inwoners te motiveren zich in te zetten voor de leefbaarheid in hun buurt. Daarmee dragen we bij aan het versterken van de sociale samenhang. In 2024 startten we met een pilot van Almelo Buurt Samen (ABS) in de wijken Windmolenbroek en Sluitersveld. Via het platform kunnen inwoners het hele jaar door initiatieven indienen. Elk huishouden ontvangt twee keer per jaar een voucher van 7,50 euro die zij kunnen doneren aan een initiatief naar keuze. Zodra het streefbedrag is Bewonersinitiatieven (regulier en behaald, voeren bewoners het initiatief zelf uit. Zo hebben inwoners Almelo Buurt Samen) directe invloed op het wijkbudget en geven zij aan welk initiatief zij belangrijk vinden voor hun buurt/wijk. Op basis van de resultaten van deze pilot rollen we in het najaar van 2025 en het voorjaar van 2026 Almelo Buurt Samen gemeentebreed uit. Behalve initiatieven voor de eigen buurt of wijk kunnen ook gemeentebrede initiatieven op het platform worden geplaatst. Met deze werkwijze verwachten we meer inwoners te bereiken die zich willen inzetten voor hun buurt, wijk, dorp en stad dan voorheen. De afgelopen jaren hebben we in verschillende buurten ervaring opgedaan met een zogenaamde ‘aanpak van onderop’.

Deze werkwijze is gestart in het Nieuwstraatkwartier en daarna verder ontwikkeld in buurten zoals Wester-Sluitersveldlanden, de Boomsplaats, Kerkelanden, de Mennistenhoek en Ossenkoppelerhoek Midden-Noord. Bij deze aanpak luisteren we naar signalen van bewoners en kijken we naar de talenten en kwaliteiten die al in de wijk aanwezig zijn. We sluiten aan bij wat er al is en werken samen met bewoners aan wat zij belangrijk vinden. In 2026 zetten we deze aanpak voort in de bestaande buurten én starten we in nieuwe gebieden. Dit doen we op verschillende manieren. In de Riet blijven we dit doen via het Leeflab dat zich richt op leefbaarheid, sociale samenhang en veerkracht in kwetsbare straten. Straatacties spelen Aanpak van onderop hierin een belangrijke rol. Door zichtbaar aanwezig te zijn met een vast team van wijkprofessionals, signalen op te volgen en samen met bewoners aan verbeteringen te werken, versterken we het vertrouwen in elkaar en in de overheid. In 2026 richten we ons niet alleen op de uitvoering van de aanpak, maar ook op het toekomstbestendig maken ervan. We verankeren de werkzame onderdelen van het Leeflab in onze reguliere werkwijze, zodat deze aanpak ook op de lange termijn blijft bijdragen aan een sterke en leefbare wijk.

In Ossenkoppelerhoek-Midden-Zuid (Jan Steenstraat en omgeving) en Drakensteyn starten we in 2026 samen met Avedan en Beter Wonen/Sint Joseph een ‘aanpak van onderop’. We beginnen met het ophalen van verhalen en signalen uit de buurt en zoeken samen met bewoners naar 45

Activiteiten 2026

Omschrijving ideeën om de leefbaarheid te verbeteren.

Vanaf 1 januari 2025 exploiteert en beheert de gemeente zes van de tien gemeentelijke wijkaccommodaties. Dit betreft de Schöppe, de Schelf, de Goossenmaat, MFA Eninver, de Driehoek en Möll'nwiek. In 2026 zetten we, net als in 2025, in op de uitvoering van de twee speerpunten in de door de raad vastgestelde visie op de gemeentelijke wijkaccommodaties* (7 november 2023) te weten: 1. een wijkaccommodatie is een plek waar de inwoners centraal staan, zich thuis voelen en elkaar kunnen ontmoeten; 2. wen wijkaccommodatie is een plek waar ondersteuning, preventie en informatie te vinden is. Als gevolg van de wetswijziging rondom de bibliotheek, onderzoeken we hoe we in één of twee wijkaccommodaties een plek kunnen bieden voor Doorontwikkeling gemeentelijke een bibliotheekvoorziening. wijkaccommodaties De situatie rondom wijkcentrum De Trefhoek in Sluitersveld is op dit moment (zomer 2025) nog onzeker, omdat de stichting in juni 2025 faillissement heeft aangevraagd. Het is nog niet duidelijk of het wijkcentrum blijft bestaan en in welke vorm. In 2026 bekijken we hoe we met de wijkaccommodatievoorziening in Sluitersveld omgaan. De exploitatie en het beheer van de overige drie wijkaccommodaties (’t Aahoes, ’t Brookshoes, ’t Dok) blijft in handen van de stichtingen van de betreffende accommodaties. Zij kunnen hiervoor een subsidie aanvragen.

*De tien gemeentelijke wijkaccommodaties zijn: ‘t Aahoes (Aadorp), 't Brookshoes (Bornerbroek), 't Dok (Binnenstad), de Trefhoek (Sluitersveld), de Schöppe (De Riet) MFA Eninver (Wierdensehoek), de Goossenmaat (Nieuwstraatkwartier), de Driehoek (Ossenkoppelerhoek), de Schelf (Schelfhorst) en Mölln'wiek (Windmolenbroek) Inwoners geven aan dat ze niet altijd weten waar ze informatie over hun wijk of dorp kunnen vinden, en missen daardoor soms belangrijke berichten. We zien kansen om beter aan te sluiten bij de manier waarop inwoners het liefst informatie ontvangen. Daarom experimenteren we in 2026 met nieuwe vormen van communicatie. Eén van die vormen is Almelo Buurt Samen, dat naast het ondersteunen van bewonersinitiatieven ook dient als communicatiekanaal. Via dit platform laten we zien wat er speelt in de buurt, wijk en stad, en welke initiatieven de gemeente ondersteunt. Wijkregisseurs gebruiken Almelo Buurt Samen ook als werktitel om zichtbaar te maken dat inwoners met ideeën bij hen terecht kunnen, bijvoorbeeld via bedrukte kleding. Communicatie Daarnaast zetten we in op ‘WijkConnect’. Dit is een online platform dat mensen in een wijk met elkaar verbindt. Bewoners, ondernemers en organisaties kunnen elkaar hier makkelijk vinden. Op het platform staat een sociale kaart van de wijk, een agenda, een prikbord, burenhulp en informatie over activiteiten en voorzieningen.

In Windmolenbroek neemt het Noaberhoes het voortouw in de uitvoering van ‘WijkConnect’. Het eigenaarschap ligt dus bij de bewoners. Dit zorgt voor een levendig en actueel overzicht dat past bij wat er in de wijk speelt. Wij ondersteunen en faciliteren dit. Aan het eind van 2026 evalueren we de werking in Windmolenbroek. Bij een positieve evaluatie kijken we of we dit ook in andere wijken en dorpen kunnen uitvoeren. 46

Activiteiten 2026

Samenwerking met interne en externe partners

Omschrijving Daarnaast maken we wijkpagina’s op de website van de gemeente Almelo. Voor elke wijk en elk dorp komt er een eigen pagina met relevante en actuele informatie. Zo zorgen we ervoor dat inwoners snel en makkelijk kunnen vinden wat er speelt in hun wijk. In de afgelopen periode hebben we een stevige basis gelegd in de samenwerking met zowel de interne als externe partners. Samen met maatschappelijke partners zoals de woningcorporaties en Avedan hebben we wijk- en dorpsopgaven opgesteld en uitgevoerd. Ook organiseren we samen ‘buurtfestivals’ en bijeenkomsten in de buurten, al dan niet in het kader van de aanpakken van onderop. Ook intern weten de wijkregisseurs en collega’s van andere teams en eenheden elkaar steeds beter te vinden. In 2026 zetten we in op het verder versterken van deze samenwerkingen. Het doel is om de verschillende projecten en opgaven in de wijken nog beter op elkaar af te stemmen en elkaar aan de voorkant van processen meer te betrekken.

4.1.6.2 Wat mag het kosten? Thema Leefbare wijken en dorpen

Beschikbaar

Werkelijk

Jaar 2023

625

317

Jaar 2024

642

474

Jaar 2025

625

Jaar 2026

625

Totaal

2.517

791

Bedragen x 1.000 euro

Toelichting: We sluiten aan bij de dynamiek van de wijken en dorpen. Daarom ontwikkelen we per wijk of dorp een op maat gemaakte aanpak. Dit betekent ook dat de middelen worden ingezet daar waar ze het meest nodig zijn. De ene wijk of dorp heeft immers meer uitdagingen dan de ander. Deze middelen worden ingezet voor het “laaghangend fruit” (zaken die inwoners belangrijk vinden en gemakkelijk te realiseren zijn), het ondersteunen van bewonersinitiatieven en het uitvoeren van de wijkopgaven. De uitputting van de beschikbaar gestelde middelen vindt plaats in de periode 2023 tot en met 2026. Voor 2026 zijn er middelen gereserveerd voor de uitrol van Almelo Buurt Samen over de hele stad.

4.1.7 Overige prioritaire opgaven 4.1.7.1 Overige prioritaire opgaven Dierenwelzijn De gemeente Almelo heeft een wettelijke taak met betrekking tot dierennoodhulp en dierenwelzijn. Deze wettelijke taak is uitbesteed aan de Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren (Dierenbescherming), regio Noordoost. Met hen is een basisarrangement afgesproken. Het basisarrangement omvat alle gezelschapsdieren. Hieronder wordt verstaan: alle dieren die primair voor gezelschap, sport of liefhebberij worden gehouden, niet zijnde dieren die primair voor veeteelt worden gehouden of in het wild levende dieren. Het basisarrangement bestaat uit een aantal prestatieafspraken: 1. Bereikbaarheid: de Dierenbescherming voorziet in een meldkamer Dierennoodhulp, die 24 uur per dag, 7 dagen per week telefonisch bereikbaar is. 2. Registratie van melding van vermiste dieren: het bijhouden van een deugdelijke registratie van alle inkomende (en uitgaande) dieren. 3. Registratie van melding van gevonden (gehouden) dieren: het bijhouden van een deugdelijke registratie van gevonden dieren. 4. Transport: indien een dier vervoerd dient te worden dan vindt dit plaats door een dierenambulance. 5. Veterinaire zorg: dit wordt verleend door personen die handelen conform de Wet dieren en het Besluit diergeneeskundigen. De dieren zullen alle wettelijk verplichte vaccinaties ontvangen.

Indien nodig, wordt het dier door een dierenarts onderzocht en/of behandeld. 6. Opvang van gevonden dieren: er wordt zo veel mogelijk samengewerkt met dierenopvangcentra, die het kwaliteitskeurmerk ‘Erkend door de Nederlandse Vereniging tot bescherming van Dieren’ of ‘Keurmerk Dierenopvang van de stichting Dierkeur’ dragen. 7. Hereniging gevonden dier met eigenaar: er is een inspanningsverplichting om de eigenaar met het gevonden dier te herenigen. 8. Eigendomsoverdracht van gevonden dieren. Op het gebied van dierenwelzijn, zijn de volgende prestaties van toepassing: • Verwijderen van kadavers: het vervoeren van kadavers binnen de bebouwde kom en in het zicht vanaf de openbare weg naar een daartoe geschikte instantie. • Dieren in het wild: het vervoer van zieke en/of gewonde, in het wild levende dieren binnen de Gemeentegrenzen naar een opvangcentrum (asiel) en/of zo nodig, naar een dierenarts. • Huisontruiming: gedurende een ‘opslagtermijn’ van 13 weken zorgdragen voor opvang van achtergelaten gezelschapsdieren. In 2026 is voor de dierenopvang ongeveer 65.000 euro beschikbaar en voor de dierenambulance ongeveer 13.000 euro.

4.2 Basisbegroting

4.2.1 Inleiding De verplichte taakvelden en indicatoren uit het Besluit Begroting en Verantwoording vormen de basisbegroting. Deze opzet is stabiel voor een langere periode om zo de herkenbaarheid en herleidbaarheid in de planning en control documenten te vergroten. De verplichte indicatoren zijn ook te vinden op waarstaatjegemeente.nl (kies bij gemeente ‘Almelo’ en bij vergelijken met ’50.000-100.000’ inwoners). Wij zijn bij de verplichte indicatoren afhankelijk van de publicatie op waarstaatjegemeente.nl. Dit kan betekenen dat wij gegevens over recente jaren soms nog niet beschikbaar hebben. Bij financieel terugkijken vergelijken we de begroting 2026 met de begroting 2025 na vaststelling van de zomerrapportage. Veel afwijkingen worden verklaard door toegepaste loon- en prijscompensatie en een gewijzigde omvang van kapitaallasten. Deze afwijkingen zullen wij niet nader toelichten, tenzij ze bepalend zijn voor het financiële beeld van het (hoofd)taakveld. Bij financieel vooruitkijken geven we inzicht in de meerjarenraming per taakveld. Afwijkingen per jaarschijf lichten we kort toe.

4.2.2 Bestuur en ondersteuning Het hoofdtaakveld Bestuur en ondersteuning omvat alle taken van raad en college op het terrein van het openbaar bestuur en de ondersteuning en dienstverlening hierbij door de gemeentelijke organisatie. Hiertoe behoren ook de algemene dekkingsmiddelen.

4.2.2.1 Vastgestelde nota's Nota activabeleid 2022 Nota reserves en voorzieningen 2022 Nota kapitaalgoederen openbare ruimte 2021-2024 Nota Grond- en Vastgoedbeleid gemeente Almelo 2020 Kadernota governance 2015 Treasurystatuut 2023 Digitale Agenda gemeente Almelo 2028 Nota misbruik en oneigenlijk gebruik van gemeentelijke regelingen 2025 Protocol geheimhouding gemeente Almelo 2025 Kadernota subsidiebeleid Verordening financieel beleid, beheer en organisatie gemeente Almelo 2023

4.2.2.2 Uitgelichte activiteiten Beheer gebouwen en gronden Vastgoedbeleid en vastgoedmanagement Het actualiseren van het vastgoedbeleid is in volle gang en de besluitvorming/vaststelling hiervan zal in het laatste kwartaal 2025 zijn. Ook zijn er grote stappen gemaakt binnen professioneel vastgoedmanagement. Begin 2026 verwachten we de structuur van het vastgoedmanagement te hebben staan. Professioneel vastgoedmanagement bestaat uit drie kernactiviteiten: - Portfolio management (strategisch) Binnen deze kernactiviteit horen het ontwikkelen van beleidskaders en langetermijnplannen. Denk daarbij aan vastgoedstrategie, accommodatieplan of integraal huisvestingsplan. De strategie is per pand en grondstuk in 2024 geactualiseerd en wordt eind 2025 vastgesteld, gelijktijdig met de actualisatie van het grond- en vastgoedbeleid. Vervolgens vindt jaarlijks een actualisatie plaats. Stedelijke Ontwikkeling zal de advisering verzorgen voor het ontwikkelvastgoed en de bedrijfsvoering voor de kernportefeuille en niet-kernportefeuille. De door de raad van algemeen belang verklaarde panden vallen hier niet onder. De raad zal jaarlijks geïnformeerd worden over de portefeuille strategie (wijzigingen) die door college zijn vastgesteld, beginnend in 2026. Het resultaat zal als basis dienen voor assetmanagement. 49

- Asset- en accountmanagement (tactisch) Deze kernactiviteit stuurt aan op de prestaties van gebouwen, waarbij er gekeken wordt naar energetisch, bouwkundig, installatietechnisch en financieel rendement. Ook wordt er gekeken naar de algehele bezettingsgraad en eventueel de tevredenheid van huurders en gebruikers. Beheer en onderhoud van de gemeentelijke kapitaalgoederen behoort tot de (dagelijkse) kerntaken van de gemeente. Daarom achten we het noodzakelijk om, naast het scherper definiëren van het gewenste onderhoudsniveau, ook per object (strategie) vast te leggen welke maatregelen benodigd zijn om de klimaatdoelstellingen (CO 2 -neutraal voor 2050 = gebouwgebonden energieneutraal) te behalen. De panden, passend binnen de strategie kernportefeuille, zijn inmiddels bouwkundig, energetisch en installatietechnisch in kaart gebracht. Per pand zijn benodigde maatregelen uitgewerkt om de uiteindelijke (wettelijke) klimaatdoelstelling te behalen. Deze maatregelen worden, samen met de onderhoudsmaatregelen die passen bij het gewenste onderhoudsniveau, per strategie verder uitgewerkt. Na de structuur te hebben staan (verwachting eind 2025) zullen verschillende scenario’s uitgewerkt worden (renovatie, sloop/nieuwbouw, groot onderhoud, verduurzaming).

Deze scenario’s zullen voorgelegd worden aan het college, waarna er een besluit genomen kan worden op welke wijze, op welk moment en op welk energetisch en onderhoudsniveau het vastgoed wordt gebracht en gehouden. Uiteraard zullen de nieuw verworven panden toegevoegd worden aan de kernportefeuille, dan wel ontwikkelvastgoed. Ook voor deze panden zal inzichtelijk gemaakt worden wat er benodigd is om ze op het gewenste niveau te krijgen en te houden. - Property management (operationeel) Property management omvat de kwaliteit en staat van onderhoud van gebouwen. Het administratief en financieel beheren van gebouwen hoort hier ook bij. Het Databeheer, welke nodig is voor assetmanagement, wordt (opnieuw) vormgegeven. De marktpartijen, welke de operationele taken zoals onderhoud aan de gebouwen gaan uitvoeren, worden beoordeeld op basis van prestatie-indicatoren. Er worden resultaatgerichte afspraken op langere termijn gemaakt i.p.v. eenmalige onderhoudswerkzaamheden. Grondzaken algemeen Voor het bepalen of er een stuk grond verkocht kan worden, wordt nu veelal gebruik gemaakt van kennis vanuit de gemeentelijke organisatie. Wat ooit begonnen is als groencommissie voor de overweging van snippergroen, is het nu uitgegroeid tot een commissie welke advies geeft over alle voorkomende verzoeken betreft grondverkoop (intern en extern).

Om dit meer vorm te geven en te zorgen voor toekomstbestendigheid, willen we deze uitbreiden naar en positioneren als een uitgiftecommissie. Deze commissie beoordeelt en besluit binnen de (beleids-) kaders die zijn vastgesteld door college en/of raad. Pachtgronden (agrarische) In 2025is er nieuw pachtbeleid (geliberaliseerde pacht) opgesteld als onderdeel van het grond- en vastgoedbeleid. De huidige aanpak is om bij de geliberaliseerde overeenkomsten een duur van één jaar te hanteren. Indien mogelijk en wenselijk, zal er een termijn van drie aaneengesloten jaren gegund worden. Dit om duurzaam gebruik van de grond te stimuleren. De praktijk wijst namelijk uit dat, hoe langer een agrariër de grond mag gebruiken, des te duurzamer met de grond wordt omgegaan, de onderwerpen duurzaamheid, biodiversiteit en bodemkwaliteit hangen samen met het beheer van agrarische grond en zal een plaats krijgen in het nieuwe beleid. Voor de uitgifte van geliberaliseerde pachtgronden kan de gemeente verschillende methoden hanteren: • Hoogste inschrijving: de agrariër die de hoogste prijs biedt, mag de grond pachten; • Op volgorde van inschrijving: de agrariër die het eerste op een perceel inschrijft, mag pachten; • Toewijzing door gemeente: bijv.

op basis van ligging van het bedrijf, of (maatschappelijke) aard of initiatief van het bedrijf • Loting: elke agrariër mag voorkeurspercelen aangeven en d.m.v. loten wordt bepaald wie welk perceel mag pachten; • Puntensysteem: de gemeente stelt (beleidsmatige) voorwaarden op en kent, op basis hiervan, punten toe aan de inschrijvingen. Om voldoende flexibel te zijn en mee te kunnen bewegen met de markt/vraag, wil Almelo alle vormen (mogelijk) inzetten.

4.2.2.3 Taakvelden Taakveld 0.1 Bestuur Loonkosten raad, rekenkamer, griffie en college. (Internationale, landelijke en regionale) bestuurlijke samenwerking. Accountantscontrole. 0.2 Burgerzaken Verstrekken paspoorten, rijbewijzen, uittreksels. Organisatie verkiezingen en voltrekken huwelijken. 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Beheer, verhuur, instandhouding van gebouwen en gronden die de gemeente (al of niet tijdelijk) in bezit heeft en niet in exploitatie neemt. 0.4 Overhead Alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces zoals loonkosten ondersteunende organisatie en management, ICT kosten, huisvesting, bestuursondersteuning, gereedschappen en voertuigen. 0.5 Treasury Financiering, dividenden en verhuur/pacht gronden. 0.61 OZB woningen Belasting eigendom woningen, heffing en waardering onroerende zaken. Bijdrage Gemeenschappelijk Belastingkantoor Twente (GBTwente). 0.62 OZB niet-woningen Belasting eigendom en gebruik bedrijven, heffing en waardering onroerende zaken. 0.63 Parkeerbelasting Opbrengsten parkeergarage, straat parkeren, parkeervergunningen, abonnementen, etc. 0.64 Belastingen overig Reclameopbrengsten en precariorechten. 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Algemene- integratie- en decentralisatie uitkeringen van het gemeentefonds.

0.8 Overige baten en lasten Nog functioneel toe te rekenen stelposten en taakstellende bezuinigingen, onvoorzien. 0.90 Vennootschapsbelasting (VpB) Het te betalen bedrag voor vennootschapsbelasting. 0.10 Mutaties reserves Storting en onttrekkingen aan algemene - en bestemmingsreserves. 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten Overschot of tekort ten opzichte van de begroting.

4.2.2.4 Indicatoren Indicator Formatie Fte per 1.000 inwoners Bezetting Fte per 1.000 inwoners Apparaatskosten Kosten per inwoner Externe inhuur Kosten als percentage van totale loonsom plus totale kosten inhuur externen Overhead Percentage van totale lasten Formatie en bezetting is inclusief SW-ers

2026 12,6 12,3 1.330 0.7% 12,1%

4.2.2.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

0.1 Bestuur

8.975

6.564

4.431

0.2 Burgerzaken

2.816

3.885

3.455

0 Bestuur en ondersteuning

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

5.288

9.467

8.556

0.4 Overhead

49.878

43.746

47.564

0.5 Treasury

763

-1.316

-1.573

0.61 OZB woningen

897

997

964

0.62 OZB niet-woningen

143

115

114

0.63 Parkeerbelasting

0.64 Belastingen overig

179

195

207

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds

1.800

0.8 Overige baten en lasten

146

8.844

3.720

0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)

69.228

72.590

69.343

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 0 Bestuur en ondersteuning 0.1 Bestuur

-1.528

0.2 Burgerzaken

-1.793

-1.626

-1.977

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

-6.955

-9.449

-6.720

0.4 Overhead

-7.821

-6.951

-7.148

0.5 Treasury

-24.439

-2.500

-1.573

0.61 OZB woningen

-11.283

-11.814

-12.487

0.62 OZB niet-woningen

-15.502

-16.592

-18.585

0.63 Parkeerbelasting

-2.157

-1.689

0.64 Belastingen overig

-302

-238

-339

-226.372

-234.944

-240.242

-264

-268

-2.037

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) Totaal baten

-298.415

-286.073

-292.797

Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

0.1 Bestuur

7.448

6.564

4.431

0.2 Burgerzaken

1.022

2.260

1.478

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

-1.667

1.835

0.4 Overhead

42.057

36.794

40.417

0.5 Treasury

-23.676

-3.816

-3.145

0.61 OZB woningen

-10.385

-10.817

-11.523

0.62 OZB niet-woningen

-15.359

-16.478

-18.471

0.63 Parkeerbelasting

-2.093

-1.671

-1.659

0.64 Belastingen overig

-123

-44

-132

-226.360

-234.944

-238.442

-118

8.576

1.683

-229.187

-213.482

-223.454

Werkelijk

Begroting

0 Bestuur en ondersteuning

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro

Reserves

2024

2025

2026

Storting reserves

20.508

16.600

8.482

Onttrekking reserves

-22.770

-27.630

-5.432

Saldo reserves

-2.262

-11.029

3.050

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 0.1 Bestuur In 2025 is in de zomerrapportage een incidenteel bedrag opgenomen voor de afrekening van het overschot Beschermd Wonen 2024 aan de regiogemeenten. Dit verklaart het verschil tussen de begroting 2025 en 2026. 0.2 Burgerzaken Op 29 oktober 2025 worden de Tweede Kamer verkiezingen gehouden, wat resulteert in extra uitgaven in 2025. De verwachte opbrengsten leges burgerzaken en de verwachte Rijksafdrachten zijn geactualiseerd. Vanwege de stijging van de aantallen uit te geven documenten zien we aan de lastenkant eveneens een stijging. 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden De afwijkingen vanaf 2026 aan zowel de lasten- als de batenkant hangen samen met de kapitaallasten en huurinkomsten van de onlangs aangekochte rechtbank. De resterende stijging aan de lastenkant wordt voornamelijk veroorzaakt door kapitaallasten van nieuwe investeringen die vanaf 2026 ingaan en door indexatie. 0.4 Overhead De hogere lasten in 2026 worden voornamelijk veroorzaakt doordat in de Programmabegroting 2025 2,0 miljoen euro beschikbaar was gesteld voor de programma’s Zorg en veiligheid, Economie en arbeidsmarkt, Sociaal en vitaal, Klimaat en milieu en Stedelijke ontwikkeling. Deze middelen waren geraamd op hoofdtaakveld 0 Bestuur en ondersteuning en zijn administratief toegevoegd aan de betreffende programmabudgetten.

Om die reden zijn ze overgeheveld naar diverse hoofdtaakvelden. In 2026 zijn deze middelen echter nog geraamd op hoofdtaakveld 0 Bestuur en ondersteuning, omdat de overheveling in 2026 plaatsvindt. Daarnaast dragen ook de bijgestelde salarissen en sociale lasten, gebaseerd op de verwachte premieontwikkeling en de cao gemeenten, bij aan de hogere lasten. 53

0.5 Treasury De leningenportefeuille van opgenomen en uitgezette gelden is voor deze begroting geactualiseerd. De gemeentelijke liquiditeitspositie is in de afgelopen periode verbeterd, voornamelijk als gevolg van de verkoopresultaten van de grondexploitaties en de incidentele dividendopbrengsten. Dit maakt dat diverse leningen die in de afgelopen tijd zijn afgelost, niet opnieuw gefinancierd hoefden te worden. 0.61 OZB woningen en 0.62 OZB niet woningen De OZB-opbrengsten worden jaarlijks aangepast aan de areaaluitbreiding en inflatie, waarbij rekening wordt gehouden met de waardestijging of -daling van het onroerend goed. 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds De algemene uitkering en de overige uitkeringen uit het gemeentefonds zijn verwerkt conform de meicirculaire 2025 van het gemeentefonds (D/25/748215). 0.8 Overige baten en lasten Op dit taakveld zijn de reserveringen voor loon- en prijscompensatie en de reserveringen uit de meicirculaire 2025 van het gemeentefonds verwerkt. Daarnaast is de vrijval van kapitaallasten vanwege de actualisatie van de investeringskredieten op dit taakveld geraamd. Reserves Zie 6.2.4 Overzicht reserves en voorzieningen.

4.2.2.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

0.1 Bestuur

4.431

4.463

0.2 Burgerzaken

3.455

3.486

3.225

3.486

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

8.556

10.145

7.709

7.837

0.4 Overhead

47.564

46.946

46.715

46.668

0.5 Treasury

-1.573

-2.125

-2.002

-1.943

0.61 OZB woningen

964

0.62 OZB niet-woningen

114

0.63 Parkeerbelasting

0.64 Belastingen overig

207

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds

1.800

0.8 Overige baten en lasten

3.720

16.237

26.785

37.662

69.343

82.343

90.085

101.362

0 Bestuur en ondersteuning

0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

0.2 Burgerzaken

-1.977

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

-6.720

-6.763

-4.327

0.4 Overhead

-7.148

-7.280

-7.392

-7.496

0.5 Treasury

-1.573

-1.572

-971

0.61 OZB woningen

-12.487

-13.179

-13.902

-14.310

0.62 OZB niet-woningen

-18.585

-19.546

-20.551

-21.087

0.63 Parkeerbelasting

-1.689

-1.989

0.64 Belastingen overig

-339

-240.242

-245.989

-246.055

-254.399

-2.037

-1.827

-3.238

-3.266

-292.797

-300.460

-300.740

-310.160

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

0.1 Bestuur

4.431

4.463

4.462

0.2 Burgerzaken

1.478

1.509

1.248

1.509

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

1.835

3.383

3.382

3.510

0.4 Overhead

40.417

39.666

39.323

39.173

0 Bestuur en ondersteuning 0.1 Bestuur

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 0 Bestuur en ondersteuning

0.5 Treasury

-3.145

-3.697

-2.973

-2.914

0.61 OZB woningen

-11.523

-12.215

-12.938

-13.346

0.62 OZB niet-woningen

-18.471

-19.433

-20.437

-20.973

0.63 Parkeerbelasting

-1.659

-1.959

0.64 Belastingen overig

-132

-238.442

-244.189

-244.255

-252.599

1.683

14.410

23.547

34.396

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)

-223.454

-218.117

-210.655

-208.797

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

Storting reserves

8.482

8.552

6.044

Onttrekking reserves

-5.432

-2.817

Saldo reserves

3.050

3.120

3.227

Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro

Reserves

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 0.2 Burgerzaken In 2026 zullen de gemeenteraadsverkiezingen plaatsvinden. Per verkiezing is 230.000 euro beschikbaar. In 2027 zullen de Provinciale staten en waterschapsverkiezingen plaatsvinden. Voor deze gecombineerde verkiezing is 261.000 euro beschikbaar. In 2029 zullen de Europese- en Tweede Kamer verkiezingen plaatsvinden. Hiervoor is een budget van 261.000 euro geraamd. 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden De afwijkingen houden verband met de kapitaallasten en huurinkomsten van de aangekochte rechtbank, die doorlopen tot en met 2027. Vanaf 2028 vindt een verlaging van zowel de lasten als de baten plaats. Daarnaast zijn de geraamde kapitaallasten voor 2026 opnieuw beoordeeld. Omdat een aantal investeringsprojecten lager uitvalt of later tot uitvoering komt, zijn de begrote kapitaallasten voor 2026 incidenteel naar beneden bijgesteld. Dit verklaart het verschil tussen 2026 en 2027. 0.4 Overhead De daling van de lasten in 2027 wordt veroorzaakt doordat de huidige begrotingsprogramma’s doorlopen tot en met 2026. Vanaf 2027 vallen de programmamiddelen vrij ten gunste van het financieel meerjarenperspectief. 0.5 Treasury De leningenportefeuille van opgenomen en uitgezette gelden is voor deze begroting geactualiseerd. Voor nadere informatie zie paragraaf Financiering 5.4.

0.61 OZB woningen en 0.62 OZB niet woningen Voor alle jaarschijven worden de OZB-opbrengsten geïndexeerd. Daarnaast is conform besluitvorming bij de Perspectiefnota 2025-2028 de OZB aanvullend met 2,5% per jaar verhoogd. 0.63 Parkeerbelasting Om het bezoeken van de binnenstad aantrekkelijker te maken zijn diverse instrumenten ingezet, waaronder gratis parkeren. Hiervoor is een budget beschikbaar gesteld van 300.000 euro per jaar voor de periode 2023 tot en met 2026. 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds De algemene uitkering en de overige uitkeringen uit het gemeentefonds zijn in de meerjarenraming aangepast conform de meicirculaire 2025 van het gemeentefonds. 0.8 Overige baten en lasten Het verschil bij de lasten wordt hoofdzakelijk verklaard door reserveringen voor loon- en prijscompensatie. Reserves Zie 6.2.4 Overzicht reserves en voorzieningen

4.2.3 Veiligheid Het hoofdtaakveld Veiligheid omvat het integrale veiligheidsbeleid waarin de gemeente een regierol vervult ten opzichte van politie, justitie, ketenpartners en inwoners.

4.2.3.1 Vastgestelde nota's Extern veiligheidsbeleid 2014-2021 Integraal veiligheidsbeleid 2022-2025 Uniform Twents VTH beleid Nota kapitaalgoederen openbare ruimte 2021-2024

4.2.3.2 Uitgelichte activiteiten Crisisbeheersing en brandweer Doorontwikkeling crisisorganisatie De financiering van de inzet van de Veiligheidsregio met betrekking tot crisisbeheersing is geregeld via de Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Twente. In 2026 wordt vooral geïnvesteerd in een toekomstbestendige organisatie, waarbij geanticipeerd wordt op de veranderende samenleving in de geopolitieke context. Belangrijk aspect is de zelfredzaamheid en weerbaarheid van inwoners. De nadruk ligt op het vergroten van de bewustwording onder inwoners over hun eigen verantwoordelijkheid/zelfredzaamheid in de crisisvoorbereiding, bijvoorbeeld door het in huis hebben van een noodpakket. We blijven aandacht hebben voor risico's zoals wateroverlast door klimaatverandering en natuurbranden. Daarnaast zal in 2026 aandacht zijn voor de risico's die voortkomen uit polarisatie. En een belangrijk thema is informatieveiligheid (en de invloed van A.I.) en bedrijfscontinuïteit (zie hieronder). Daarnaast blijven we inzetten op de betrokkenheid en kundigheid van medewerkers door te trainen en te oefenen. Weerbare samenleving Door de geopolitieke situatie, maar ook door bijvoorbeeld klimaatverandering, is het meer denkbaar dan een aantal jaren geleden, dat maatschappij ontwrichtende situaties kunnen ontstaan. Gemeenten vervullen een essentiële rol bij het draaiende houden van de maatschappij.

In samenwerking met de andere Twentse gemeenten zal de gemeente Almelo in 2026 verdere uitvoering geven aan het Projectplan Weerbaarheid en Continuïteit. Het projectplan omvat onder andere het ontwikkelen van scenario’s, het oefenen van deze scenario’s en het verbeteren van de samenwerking en continuïteit binnen de regio, zodat overheden en partners snel en effectief kunnen reageren op onverwachte gebeurtenissen. Belangrijk onderdeel is om inwoners ook zelf een handelingsperspectief te geven en het bieden van ruimte voor initiatieven vanuit de samenleving. Openbare orde en veiligheid Jeugd en Veiligheid In 2026 zetten we ons in om kwetsbare Almelose jongeren/jongvolwassenen te beschermen tegen (ondermijnende- en georganiseerde) criminaliteit. Dit doen we door verdere uitvoering te geven aan de interventies die opgenomen zijn in het programma Preventie met Gezag. Dit is onder andere de Persoonsgerichte- en groepsgerichte aanpak. Het vergroten van de bewustwording onder professionals, zodat risicosignalen sneller worden herkend. Verder zetten we in om de weerbaarheid te vergroten van jongeren. Om dit te bereiken willen we de jongeren zelf een stem geven en mee laten denken, zodat we daadwerkelijk aansluiting vinden bij de doelgroep. Ook willen meer zicht krijgen of we in Almelo de juiste interventies hebben om deze jongeren/jongvolwassenen op de juiste manier te ondersteunen.

We gaan door met het intensiveren van de samenwerking met de ketenpartners. Zorg en Veiligheid Er is nog steeds sprake van casuïstiek met meervoudige en complexe sociale problematiek, waarbij veiligheidsrisico’s aanwezig zijn en diverse knelpunten een oplossing belemmeren. Binnen het programma Zorg en Veiligheid staan gezamenlijke doelstellingen op het snijvlak van zorg én veiligheid centraal. In 2026 ligt de focus op het zoveel mogelijk voorkomen van veiligheidsrisico’s en, waar deze zich voordoen, het snel en doelmatig de-escaleren van situaties. Dit wordt gerealiseerd door de Aanpak Voorkomen Escalatie (AVE) door te ontwikkelen. Daarnaast worden structurele knelpunten in kaart gebracht en op het juiste niveau geadresseerd. Dit kan plaatsvinden bij betrokken partners, als onderdeel van de versterking van de samenwerking binnen het zorg- en veiligheidsdomein, of via bestaande netwerken zoals de G40 of de Twentse stuurgroep Zorg, Veiligheid en Straf. Op deze wijze komen knelpunten, bijvoorbeeld op het gebied van wetgeving, ook landelijk onder de aandacht. 57

Aanpak ondermijning In 2026 gaan we de aanpak van ondermijning verder doorontwikkelen. We gaan onze informatiepositie hierbij verstevigen door middel van een nieuw informatiesysteem in de aanpak van ondermijning, zodat we efficiënter kunnen werken. Het vergroten van de weerbaarheid binnen én buiten de organisatie blijft onverminderd belangrijk. Dit willen we bereiken door het organiseren van diverse trainingen, campagnes, bewustwordingsactiviteiten, etc. Doel hiervan is dat medewerkers van de gemeente, maar ook inwoners en ondernemers, signalen van ondermijning herkennen én melden. Integrale samenwerking met gemeentelijke afdelingen en ketenpartners blijft een prioriteit. We werken samen met partners zoals de politie, arbeidsinspectie, belastingdienst, douane en Kenniscentrum Mensenhandel Twente. Een professionele informatie-uitwisseling met het Regionaal Informatie- en Expertisecentrum (RIEC) is hierbij van belang. We willen voorkomen dat kwetsbare inwoners slachtoffer worden van uitbuiting. Vastgoedfraude, zorgfraude en mensenhandel blijven ook in 2026 prioriteit behouden. We blijven de integrale controles gericht op kwetsbare branches voortzetten. Hiermee zijn we zichtbaar voor inwoners en ondernemers, zorgt het voor een afschrikkende werking voor criminelen en willen we de veiligheid en leefbaarheid in de gemeente verbeteren.

De screening ‘Bevordering Integriteitsbeoordelingen door het openbaar Bestuur’ (Bibob) wordt onverminderd toegepast op vergunningen, zorgondernemingen en vastgoedtransacties, met als doel om malafide spelers te weren. Het Bibob-beleid wordt ook geactualiseerd. De wereld digitaliseert in een rap tempo. In dat kader gaan we in 2026 verder investeren in het data-gestuurd werken om sneller en effectiever te kunnen interveniëren tegen vormen van ondermijning. We blijven inzetten op innoverende (bestuurlijke) interventies om criminele samenwerkingsverbanden te verstoren. Aanpak verstoringen van de openbare orde Op verschillende manieren willen we verstoringen van de openbare orde in 2026 verder tegengaan: • Het inzetten van de kortdurende gebiedsontzegging tegen overlastgevers in het centrum tijdens uitgaansavonden en tegen personen die overlast veroorzaken in de stationsomgeving (bij een kortdurende gebiedsontzegging geeft de politie een overlastgever namens de burgemeester ter plekke een bevel om zich gedurende ten hoogste 48 uren niet op te houden in een bepaald gebied). • Het versterken van het cameratoezicht in de openbare ruimte. Dit willen we doen door het inzetten van één of meer mobiele camera’s die snel te plaatsen zijn op locaties waar de openbare orde ernstig is/wordt verstoord.

Hierbij kan gedacht worden aan verplaatsende criminaliteit en overlast die zich buiten het bereik van de vaste camera’s voordoen (zoals diefstal, drugshandel, vernielingen, intimiderend of agressief gedrag en drugsgebruik). Maar ook aan de helaas steeds vaker voorkomende aanslagen op woningen/panden waardoor de veiligheid én het veiligheidsgevoel in een straat of buurt ernstig onder druk kunnen komen te staan. Daarnaast blijven we samen met de andere Twentse gemeenten die participeren in de regionale toezichtsruimte, investeren in de kwaliteit van het cameratoezicht. • Het programma Veilige Steden – geïnitieerd door het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en wetenschap (OCW) – ondersteunt gemeenten om de openbare ruimte veiliger te maken. De gemeente Almelo is vanaf 2022 bij dit programma aangesloten en zal hier tot en met 2026 een subsidie voor ontvangen. Ook in 2026 blijven we uitvoering geven aan de aanpak van seksuele intimidatie. Het beoogd effect van de aanpak is tweeledig. Enerzijds wordt er beoogd dat er in Almelo minder seksueel grensoverschrijdend gedrag plaatsvindt, wat de veiligheid en veiligheidsgevoelens van Almelose inwoners verbetert. Anderzijds wordt er beoogd een nieuwe sociale norm te creëren, namelijk dat seksuele intimidatie niet als ‘normaal’ en niet als ‘oké’ wordt gezien door potentiële slachtoffers, plegers en omstanders.

In 2026 zorgen we voor deskundigheidsbevordering bij (jeugd)professionals, draaien we campagnes en brengen het thema op diverse plekken onder de aandacht, zoals bijvoorbeeld scholen. • In 2026 blijven we ons inzetten voor de aanpak van digitale criminaliteit. Met de aanpak beogen we het zelfbeschermend gedrag van inwoners en ondernemers te verhogen. Doelgroepen zijn MKB, jongeren en minder digitaal vaardigen. Het gaat hierbij om creëren van bewustwording en urgentie, het bieden van handelingsperspectieven en het bevorderen van aangiftebereidheid. Er worden bijvoorbeeld campagnes georganiseerd, we nemen deel aan lokale en regionale actiedagen en zijn betrokken bij diverse projecten op dit thema. Ook continueren wij de samenwerking met het Platform IVZ en Saxion Hogeschool door studenten te betrekken bij het implementeren en het verrichten van interventies. In 2026 willen we de samenwerking met Politie Oost Nederland en Saxion Hogeschool verder versterken om gezamenlijk meer impact op het tegengaan van dader- en slachtofferschap van digitale criminaliteit te genereren.

Versterken van het cluster Toezicht en handhaving In 2026 werken we verder aan een goed uitgerust BOA-team dat met rechtvaardigheid handhaaft en oog heeft voor maatschappelijke context. BOA’s zijn zichtbaar in de openbare ruimte en werken nauw samen met de politie, waarbij zij een preventieve en handhavende rol vervullen die complementair is aan de politie. Specialisaties blijven belangrijk, met versterkte rol bij horecanachten, integrale controles, ondermijning en nieuwe taken zoals toezicht op het digitale opkoopregister en prostitutiecontroles. Er wordt in 2026 onverminderd ingezet op taakaccenten zoals jeugd, verkeer- en parkeren, milieu en horeca- en evenementen. Elke wijk kent een integrale wijk-BOA die samenwerkt met de wijkagent, wijkregisseur en andere relevante partners. De BOA’s werken daarnaast op basis van informatie gestuurde handhaving en richten hun inzet op de gebieden met de grootste problematiek. Binnen de beperkte beschikbare capaciteit moeten voortdurend prioriteiten worden gesteld. Het team moet anticiperen op de veranderingen in de maatschappij en de daarmee gepaard gaande uitbreiding van taken en uitdagingen die daarbij horen. De huidige bezetting is daarin niet toereikend, waardoor een heroriëntatie nodig is op inzet en capaciteit.

In 2025/2026 wordt een visie ontwikkeld voor een professioneel en toekomstbestendig handhavingsteam, gericht op de lange termijn om effectief een bijdrage te leveren aan de leefbaarheid en veiligheid van onze stad.

4.2.3.3 Taakvelden Taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Rampenplan, rampenbestrijding, regionale brandweer en preventie. 1.2 Openbare orde en veiligheid Formuleren integraal veiligheidsbeleid, toezicht en handhaving openbare orde door stadstoezicht, dierenbescherming en dierenwelzijn (o.a. opvang en vervoer zwerfdieren), APV, bestuursdwang en preventieve maatregelen (bijvoorbeeld inbraakpreventie).

4.2.3.4 Indicatoren Indicator Verwijzingen Halt per 10.000 inwoners leeftijd 12-17 jaar

Almelo Grootteklasse

2020 100,0 120,0

2021 90,0 80,0

2022 110,0 70,0

2023 110,0 80,0

2024 100,0 90,0

Winkeldiefstallen per 1.000 inwoners

Almelo Grootteklasse

2,9 1,9

2,6 1,6

3,1 2,1

2,8 2,3

2,5% 2,0%

Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners

Almelo Grootteklasse

5,7 4,4

5,5 4,1

6,1 4,2

5,5 3,9

5,9% 4,0%

Diefstal uit woning per 1.000 inwoners

Almelo Grootteklasse

1,8 1,8

1,2 1,4

1,5 1,4

1,1 1,3

1,5% 1,2%

Vernieling en beschadiging per 1.000 inwoners

Almelo Grootteklasse

7,0 6,5

6,4 5,8

8,4 5,8

9,1 5,7

8,3% 5,5%

Bron: waarstaatjegemeente.nl

4.2.3.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

6.310

6.606

6.795

1.2 Openbare orde en veiligheid

2.473

3.195

2.752

Totaal lasten

8.783

9.801

9.547

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

1.2 Openbare orde en veiligheid

-119

-344

-45

Totaal baten

-119

-344

-45

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

6.310

6.606

6.795

1.2 Openbare orde en veiligheid

2.354

2.851

2.707

Totaal saldo

8.664

9.457

9.502

1 Veiligheid

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 1 Veiligheid 1.1 Crisisbeheersing en brandweer

Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 1 Veiligheid

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 1.1 Crisisbeheersing en brandweer De bijdrage aan Veiligheidsregio Twente (VRT) wordt in 2026 verhoogd met 162.000 euro ten opzichte van 2025. Deze verhoging bestaat uit de reguliere loon- en prijsbijstellingen. 1.2 Openbare orde en veiligheid De structurele extra personele inzet van veiligheid resulteert in 2025 in hogere lasten. De hogere baten zijn ontstaan als gevolg van subsidieverstrekking. Het verschil bij de lasten wordt verklaard door incidentele projecten in 2024 en 2025.

4.2.3.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

6.795

1.2 Openbare orde en veiligheid

2.752

Totaal lasten

9.547

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

1.2 Openbare orde en veiligheid

-45

Totaal baten

-45

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

6.795

1.2 Openbare orde en veiligheid

2.707

Totaal saldo

9.502

1 Veiligheid

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 1 Veiligheid

Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 1 Veiligheid

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen Niet van toepassing.

4.2.4 Verkeer, vervoer en waterstaat Het hoofdtaakveld Verkeer, vervoer en waterstaat omvat het gemeentelijk verkeer- en vervoersbeleid, het parkeerbeleid en de zorg voor het beheer en de aanleg van wegen en waterwegen.

4.2.4.1 Vastgestelde nota's Mobiliteitsvisie: Almelo op weg naar 2030 Parkeerbeleidsplan 2013-2018 (inclusief aanpassingen) Beleidsregel parkeernormen Almelo 2025 Beleidsplan Gladheidsbestrijding gemeente Almelo 2022 Nota kapitaalgoederen openbare ruimte 2021-2024 Havenvisie Samenwerkingsovereenkomst Gemeenschappelijk Havenbedrijf Twente

4.2.4.2 Uitgelichte activiteiten Verkeer en vervoer In 2025 is gestart met aanbesteding van het project doorstroming H. Roland Holstlaan 2 e fase. Er is een bouwteam geselecteerd en de voorbereiding is gestart. Doordat nutsbedrijven 1 jaar voorbereidingstijd eisen, zullen de werkzaamheden pas in 2026 starten. In het voorjaar van 2026 wordt gestart met de reconstructie van de kruising Kleine Bunder – Bornerbroeksestraat. Hier wordt een verkeersregelinstallatie geplaatst. Daarna wordt op de kruising H. Roland Holstlaan – Kleine Bunder een fiets/voetgangerstunnel onder de H. Roland Holstlaan door gerealiseerd, het kruispunt wordt heringericht en de kruising Twentepoort West – Broekerheide wordt gereconstrueerd. Gelijktijdig vindt groot onderhoud plaats op het laatste deel van de H. Roland Holstlaan tussen Kleine Bunder en de noordelijke afrit van de A35. Hiermee wordt de verkeersveiligheid voor het langzaam verkeer en de bereikbaarheid van Almelo verbeterd. De laatste fase van het project is de reconstructie van de noordelijke afrit van de A35 incl het kruispunt met de H. Roland Holstlaan. De verwachting is dat dit deel op z’n vroegst eind 2026 aangepakt gaat worden. Dit is afhankelijk van extra subsidie van het Rijk, waar naar verwachting eind 2025 besluitvorming door het Rijk wordt voorzien. In 2026 worden 2 delen van de F35 gerealiseerd. Het gedeelte spoor (ROC) tot aan E.

ten Catelaan én het gedeelte van Bornerbroeksestraat via Anjelierstraat tot aan station de Riet worden gerealiseerd. Daarnaast zullen de voorbereidingen starten voor het volgende deel van de F35, het gedeelte van Station de Riet tot en met de Steffensweg. De mobiliteitsvisie is in concept gereed en wacht op bestuurlijke behandeling. Zodra de mobiliteitsvisie is vastgesteld, wordt er gestart met het opstellen van het mobiliteitsplan. Een belangrijk onderdeel daarvan is het parkeerbeleidsplan. Door de val van het kabinet is er onduidelijkheid ontstaan over de voortgang van de aanpak van de N36. De gemeente pleit ervoor om de planuitwerking voor het gehele tracé van de N36 voort te zetten. De gemeente zal in 2026 lobby blijven voeren voor extra budget voor N36, zodat de weg in zijn geheel aangepakt kan worden. Verhardingen We zetten in op een gestructureerde, wijkgerichte en integrale aanpak van het onderhoud. Het klein onderhoud, dat zich richt op het wegwerken van plaatselijke schades, levert directe verbetering van de kwaliteit op en kan groot onderhoud uitstellen. Met het ontwikkelen van langjarige planningen van het groot onderhoud en vervangingen krijgen we meer grip op de pieken en dalen in de omvang en kosten en kan hier tijdig op ingespeeld worden.

Civieltechnische kunstwerken en waterbouwkundige reconstructies Op basis van inspecties wordt een aantal kunstwerken in 2026 onderhouden. Tevens wordt gestart met de voorbereiding van de vervanging van de Vriezebrug. Parkeren Op basis van de uitkomsten van de mobiliteitsvisie zal gestart worden met het maken van een nieuw parkeerbeleidsplan.

Economische havens en waterwegen Almelo beschikt over 6 binnenhavens: vier insteekhavens en twee langshavens (Buitenhaven en XL park) welke voor diverse economische doeleinden gebruikt worden. Binnen het gemeenschappelijk havenbedrijf start in 2026 de planperiode van het nieuwe bedrijfsplan. De gezamenlijk geformuleerde strategische koers bouwt voort op bestaande afspraken en focust op drie prioriteiten: digitalisering, duurzaamheid en ecosysteemontwikkeling. Samen met o.a. provincie en Rijkswaterstaat bereiden we ons voor op vaker voorkomende perioden van droogten. Als extra speerpunt voor Almelo in 2026 loopt het thema door rond de geschiktheid van de insteekhavens voor klasse Va schepen. Samen met de betrokken bedrijven is dit projectmatig opgepakt vanwege de complexe omvang. Openbaar vervoer Er zijn op dit moment geen concrete plannen voor wijzigingen aan spoor. Gemeente blijft wel volop meewerken aan planontwikkeling van het spoor in Twente. Speerpunt ligt bij Nedersaksenlijn. In het eerste concept dienstregeling busvervoer voor 2026 zijn geen wijzigingen opgenomen. Openbare Verlichting De grootschalige overgang naar LED verlichting geeft de kwaliteit van het areaal een flinke impuls. De afgelopen periode hebben we ruim 11.000 verouderde armaturen vervangen, dus is circa 75% van het totale areaal LED.

We zetten het ingezette beleid van de overgang naar LED verlichting, het planmatige aanpak van het onderhoud en de vervanging van lichtmasten in 2026 voort.

4.2.4.3 Taakvelden Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer Verkeersbeleid, gladheidsbestrijding, beheer en onderhoud wegen. 2.2 Parkeren Uitvoering parkeerbeleid. 2.3 Recreatieve havens Beheer en onderhoud jachthaven en ontvangen pachtgelden. 2.4 Economische havens en waterwegen Beheer bedrijfshaven en brugbediening. 2.5 Openbaar vervoer Vervoersbeleid maken in regionaal verband.

4.2.4.4 Indicatoren De Regeling beleidsindicatoren gemeenten is aangepast. De indicatoren die voorheen onder dit taakveld werden opgenomen zijn daarbij komen te vervallen. De benodigde gegevens worden niet langer aan gemeenten verstrekt. Het gaat om de indicatoren 'ziekenhuisopname na verkeersongeval met motorvoertuig' en 'overige vervoersongevallen met een gewonde fietser'.

4.2.4.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

2.1 Verkeer en vervoer

12.126

13.230

13.606

2.2 Parkeren

2.593

3.026

2.805

2 Verkeer en vervoer

2.3 Recreatieve havens

118

2.4 Economische havens en waterwegen

178

208

193

15.015

16.559

16.672

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

2.1 Verkeer en vervoer

-662

-1.727

-713

2.2 Parkeren

-59

-48

2.3 Recreatieve havens

-9

-15

-176

-169

-906

-1.960

-945

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

2.1 Verkeer en vervoer

11.463

11.503

12.893

2.2 Parkeren

2.534

2.978

2.758

109

2.5 Openbaar vervoer Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 2 Verkeer en vervoer

2.4 Economische havens en waterwegen 2.5 Openbaar vervoer Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 2 Verkeer en vervoer

2.3 Recreatieve havens 2.4 Economische havens en waterwegen 2.5 Openbaar vervoer Totaal saldo

14.109

14.599

15.727

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 2.1 Verkeer en vervoer De lasten stijgen met ruim 400.000 euro in 2026 ten opzichte van 2025. De kapitaallasten zijn in 2026 ten opzichte van 2025 800.000 euro hoger door incidentele verlaging van kapitaallasten in de zomerrapportage 2025. Projectkosten zijn 1,0 miljoen euro lager door een tweetal incidentele projecten ingesteld in 2025 (project verkeersmaatregelen stimuleren en project impulsaanpak winkelgebied). Deze worden bekostigd door subsidiemiddelen, waardoor de baten in 2026 ook 1,0 miljoen euro lager zijn. Lasten van verlichting zijn 150.000 euro lager door incidentele toevoeging in de zomerrapportage 2025. Door de invulling van een deel van de zoekrichting onderhoud en beheer openbare ruimte van 1,6 miljoen euro uit de perspectiefnota 2026-2029 dalen de lasten op dit taakveld met 300.000 euro. Herverdeling van salarislasten (budgetneutraal) leidt tot hogere lasten van ruim 900.000 euro. Door toekenning van prijscompensatie stijgen de lasten in 2026 met ruim 100.000 euro. 2.2 Parkeren De lasten dalen met bijna 200.000 euro in 2026 ten opzichte van 2025. In de programmabegroting 2025 is in totaal 1,16 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de pilot fiets parkeren (in 2025 756.000 euro en in 2026 404.000 euro). Dit verklaart grotendeels het voordelig verschil op de lasten.

Daarnaast zijn er 80.000 euro hogere kapitaallasten als gevolg van investeringen in parkeergarages en aanschaf van een straatparkeerautomaat. 64

4.2.4.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

2.1 Verkeer en vervoer

13.606

15.204

15.718

16.077

2.2 Parkeren

2.805

2.417

2.593

2 Verkeer en vervoer

2.3 Recreatieve havens

2.4 Economische havens en waterwegen

193

250

249

16.672

17.938

18.627

18.986

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

2.1 Verkeer en vervoer

-713

2.2 Parkeren

-48

2.3 Recreatieve havens

-15

2.4 Economische havens en waterwegen

-169

-945

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

2.1 Verkeer en vervoer

12.893

14.492

15.005

15.364

2.2 Parkeren

2.758

2.369

2.545

2.3 Recreatieve havens

2.4 Economische havens en waterwegen

2.5 Openbaar vervoer Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 2 Verkeer en vervoer

2.5 Openbaar vervoer Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 2 Verkeer en vervoer

2.5 Openbaar vervoer Totaal saldo

15.727

16.993

17.682

18.041

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 2.1 Verkeer en vervoer Door de verhoging van de jaarlijkse stelposten voor kapitaallasten van investeringen in verharding, kunstwerken, openbare verlichting, verkeersregelinstallaties, bevaarbaar maken van het kanaal Almelo-Nordhorn en Stadskade nemen de lasten toe.

4.2.5 Economie Het hoofdtaakveld Economie omvat alle activiteiten die bijdragen aan de economische ontwikkeling van Almelo en heeft o.a. betrekking op bedrijfsterreinen, bedrijfsvestigingen en ambulante handel.

4.2.5.1 Vastgestelde nota's Verordening Starterslening Almelo Verordening Toekomstbestendig wonen Almelo Binnenhavenvisie 2017-2030 Nota kapitaalgoederen openbare ruimte 2021-2024 Verordening bedrijveninvesteringszone (BIZ) ondernemers Binnenstad Almelo 2022-2025 Verordening bedrijveninvesteringszone (BIZ) bedrijventerrein Bornsestraat 2022-2025 Verordening stimuleringsfonds binnenstad Almelo 2023-2027 Economisch Ruimtelijke Visie Almelo Arbeidsmarktstrategie

4.2.5.2 Uitgelichte activiteiten De activiteiten voor economie zijn opgenomen in het programma Economie en arbeidsmarkt.

4.2.5.3 Taakvelden Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling Algemeen beleid ter versterking van de economische bedrijvigheid. 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Exploitatie van bedrijventerreinen. 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Voorlichting, advies en dienstverlening aan lokale bedrijven, startersondersteuning, bijdrage aan regio Twente voor samenwerking op gebied van arbeidsmarktontwikkeling. 3.4 Economische promotie Ondernemersfonds centrummanagement, evenementen stichting Almelo promotie, recreatieve voorzieningen Regio Twente en opbrengsten toeristenbelasting.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Almelo&id=75ffb718-002d-4be4-ac2d-4b697a720d85