Document · PDF

Ontwerp Programmabegroting 2026

Raad 6 november 2025, gemeente AlmeloBij agendapunt: Raadsvoorstel programmabegroting 2026-202940.232 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

4.2.5.4 Indicatoren Indicator Functiemenging van bedrijven en wonen Deze index weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Vestigingen van bedrijven per 1.000 inwoners van 15-64 jaar Bron: waarstaatjegemeente.nl

Almelo Grootteklasse

2020 55,9% 52,0%

2021 56,3% 51,9%

2022 57,4% 52,4%

2023 58,2% 52,7%

2024 58,8% -

Almelo Grootteklasse

127,5 145,6

134,5 152,6

141,4 161,5

151,2 170,2

158,1 -

4.2.5.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

3.1 Economische ontwikkeling

1.915

2.213

1.919

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

3.305

14.855

1.641

3 Economie

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

310

378

348

3.4 Economische promotie

845

1.001

1.129

6.375

18.447

5.038

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 3 Economie 3.1 Economische ontwikkeling

-1.216

-9.540

-1.126

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-196

-244

-212

3.4 Economische promotie

-576

-505

-541

-1.988

-10.289

-1.880

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

3.1 Economische ontwikkeling

1.915

2.213

1.919

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

2.089

5.316

515

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

114

133

136

3.4 Economische promotie

269

497

587

4.387

8.159

3.158

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 3 Economie

Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 3.1. Economische ontwikkeling De lagere lasten in 2026 ten opzichte van 2025 worden voornamelijk verklaard doordat er in 2025 incidenteel middelen beschikbaar waren gesteld voor het programma Economie en arbeidsmarkt. In 2026 zijn deze middelen echter nog geraamd op hoofdtaakveld 0 Bestuur en ondersteuning, omdat de overheveling naar het taakveld Economie nog moet plaatsvinden. 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur De begroting van de grondexploitatie is gebaseerd op de uitgangspunten zoals gehanteerd bij de jaarverantwoording 2024. Dit leidt tot een (saldo neutrale) aanpassing van de baten en de lasten. In 2025 is de grondexploitatie XL Businesspark II ingesteld, met een verwacht verlies van 5,040 miljoen euro. Daarnaast is de begroting van de grondbank, per saldo neutraal, aangepast op basis van de werkelijke baten en lasten van de afgelopen jaren. 3.4 Economische promotie De jaarlijkse stelpost van 100.000 euro voor Citymarketing op dit taakveld wordt later in het jaar overgeheveld naar het project Citymarketing.

4.2.5.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

3.1 Economische ontwikkeling

1.919

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

1.641

3.680

947

946

3 Economie

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

348

3.4 Economische promotie

1.129

Totaal lasten

5.038

7.077

4.343

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 3 Economie 3.1 Economische ontwikkeling

-1.126

-3.396

-865

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-212

3.4 Economische promotie

-541

-1.880

-4.149

-1.618

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

3.1 Economische ontwikkeling

1.919

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

515

284

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

136

3.4 Economische promotie

587

3.158

2.927

2.725

2.724

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 3 Economie

Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur De begroting van de grondexploitatie is gebaseerd op de uitgangspunten zoals gehanteerd bij de jaarverantwoording 2024 en bij de grondexploitatie XL Businesspark II.

4.2.6 Onderwijs Het hoofdtaakveld Onderwijs omvat het lokaal onderwijsbeleid waarbinnen aandacht wordt besteed aan de zorg voor onderwijshuisvesting, leerlingenvervoer, leerplicht, schoolbegeleiding, achterstandenbeleid en volwasseneneducatie.

4.2.6.1 Vastgestelde nota's Strategisch beleidsplan sociaal domein 2022 Integraal Huisvesting Plan Onderwijs 2025-2028

4.2.6.2 Uitgelichte activiteiten Lokale Educatieve Agenda (LEA) In de stuurgroep (HJK) voert de gemeente het wettelijk verplicht overleg met diverse partners over het onderwijsachterstandenbeleid (OAB) in Almelo. Door middel van het ontwikkelplan HJK 2023-2026 is een vertaling gegeven aan hoe we de kinderen en hun ouders willen stimuleren in hun ontwikkeling. De looptijd van dit ontwikkelplan is gelijk aan de OAB periode (2023-2026). Dit betekent dat per januari 2027 de nieuwe OAB periode ingaat. Om die reden wordt een nieuwe LEA opgesteld voor de leeftijdsgroep -10 maanden tot 12 jaar. Tegelijkertijd willen we ook binnen de stuurgroep 12-18 jaar de LEA mee ontwikkelen om een overkoepelende LEA op te stellen die de gehele ontwikkellijn van -10 maanden tot 18 jaar verbindt. Daarnaast verkennen we de mogelijkheden voor een bredere, integrale LEA die eventueel doorloopt tot 23 of zelfs 27 jaar. Pilot ouder kind (0 tot 2jarigen) activiteiten In Q4 van 2025 is gestart met een 3-jarige pilot in verschillende kinderopvanglocaties in verschillende wijken. Door een laagdrempelige wekelijkse activiteit voor ouders van 0- tot 2-jarigen waarin het ‘spelen’ centraal staat, krijgen ouders instrumenten aangeboden om de ontwikkeling van hun kind te bevorderen. Daarbij staan de cognitieve, motorische en sociaalemotionele ontwikkeling van de 0- tot 2-jarigen centraal.

Het vertrouwen van ouders in de eigen opvoedvaardigheden gaat groeien en de deelname in de groep versterkt hun sociale netwerk. De gebieden van de ontwikkeling van het kind staan ook centraal bij VVE (en onderwijs) en daarmee is de ouder-kind activiteit een goede manier om ouders toe te leiden naar de peuteropvang en VVE. In Q4 van 2028 vindt de eindevaluatie plaats. OAB-aanbod op SBO de Welle en SO de Rietpluim Naast het reguliere onderwijs gaan de speciaal onderwijsscholen De Welle en de Rietpluim ook ondersteuning krijgen vanuit OAB-middelen. Beide scholen zien een toenemende complexiteit in de problematiek van kinderen en ouders, wat de noodzaak voor gerichte ondersteuning onderstreept. Bevorderen van passend onderwijs De samenwerkingsverbanden primair- en voortgezet onderwijs zijn er om passend onderwijs te bieden aan leerlingen die dit nodig hebben. Goede samenwerking met jeugdhulp en zo preventief en tijdig mogelijk inzetten van jeugdhulp is hierbij belangrijk. We voeren regie over twee pilots die zich richten op zorg in onderwijs. We vinden dat, ongeacht uit welke gemeente een kind komt, het gebruik moet kunnen maken van de onderwijs-jeugdhulparrangementen die op school wordt aangeboden. In 2026 willen we het onderwijs en jeugdhulp meer verbinden en onderzoeken hoe we dit op meerdere scholen kunnen vormgeven.

Gemeentelijk initiatief voor regionaal en lokaal nieuwkomersbeleid VO In 2026 neemt de gemeente het voortouw om te komen tot een samenhangend en toekomstgericht nieuwkomersbeleid voor het voortgezet onderwijs. Op basis van de analyse en werksessies brengen we de belangrijkste knelpunten en kansen in beeld. Deze inzichten gebruiken we om het regionale gesprek te stimuleren en te werken aan structurele samenwerking met omliggende gemeenten en ISK’s. We streven naar gezamenlijke afspraken over instroom, doorstroom en passende ondersteuning van nieuwkomersleerlingen. Tegelijkertijd pakken we lokaal de meest urgente thema’s aan die uit de analyse naar voren zijn gekomen, binnen de mogelijkheden die we hebben. Door actief regie te voeren, bevorderen we afstemming, versterken we de continuïteit in de begeleiding van leerlingen en dragen we bij aan gelijke onderwijskansen voor nieuwkomers in Almelo én de regio Twente.

Huisvestingsprogramma 2026 Op 18 juni 2024 heeft de Raad het IHP voor de planperiode 2025-2028 vastgesteld. Op dit IHP staan er 11 projecten die de komende jaren worden gerealiseerd. Daarnaast worden er twee onderzoeken uitgevoerd voor centrale huisvesting Pius X / Canisius en het verduurzamen van het schoolgebouw van de Havo/Vwo locatie van OSG Erasmus aan de Sluiskade NZ 68a. De gemeente is op basis van de wettelijke zorgplicht verantwoordelijk voor de adequate huisvesting van de scholen voor primair, (voortgezet) speciaal en voortgezet onderwijs. De uitvoering van de in het IHP 2025-2028 opgenomen projecten valt onder deze zorgplicht. Jaarlijks wordt voor de financiering van de projecten een Huisvestingsprogramma (HVP) opgesteld. In het HVP voor het jaar 2026 zijn onderstaande projecten opgenomen. Voor de realisatie van de volgende projecten is in samenwerking met de schoolbesturen de voorbereiding inmiddels opgestart: 1. Kindcentrum (KC) Ossenkoppelerhoek-Noord. Dit KC bestaat uit de basisscholen Step, De Wierde, een voorziening voor kinderopvang en een gymzaal. 2. Kindcentrum (KC) Windmolenbroek-West. Dit KC bestaat uit de basisscholen De Stapvoorde en De Huve en een voorziening voor kinderopvang. 3. Revitalisatie De Vrije School: Het schoolgebouw aan de Biesterweg wordt volledig gerenoveerd, verduurzaamd en onderwijskundig aangepast.

De financiering van deze projecten vindt gefaseerd plaats. Een deel is reeds opgenomen in de begroting 2025 en een deel wordt opgenomen in de begroting 2026.

4.2.6.3 Taakvelden Taakveld 4.1 Openbaar basisonderwijs Materiële instandhouding en gebruiksvergoeding sporthallen. 4.2 Onderwijshuisvesting Nieuwbouw, aanpassing en uitbreiding schoolgebouwen. Kapitaallasten bestaande schoolgebouwen. 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Onderwijsbeleid, uitvoering projecten onderwijsachterstanden, leerlingenvervoer, peuterspeelzalen en regionaal meldpunt en coördinatie voor voortijdig schoolverlaters.

4.2.6.4 Indicatoren Indicator Absoluut school verzuim Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school per 1.000 leerlingen. Relatief verzuim Het aantal leerlingen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is per 1.000 leerlingen. Voortijdig schoolverlaters VO en MBO Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12-23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat. Bron: waarstaatjegemeente.nl

Almelo Grootteklasse

2020 2,0 2,0

2021 2,1

2022 4,5

2023 5,9

2024 5,7%

Almelo Grootteklasse

60,0 19,0

63,0 21,0

95,0 25,0

122,0 26,0

35,0 26,0

Almelo Grootteklasse

2,4% 1,8%

2,1% 1,8%

2,8% 2,3%

3,0% 2,4%

2,6% 2,3%

4.2.6.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

484

571

711

3.950

4.393

4.484

4 Onderwijs 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

8.842

8.286

8.497

Totaal lasten

13.276

13.251

13.692

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

4.1 Openbaar basisonderwijs

-6

4.2 Onderwijshuisvesting

-5

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

-5.298

-5.276

-5.277

Totaal baten

-5.309

-5.276

-5.277

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

478

571

711

3.946

4.393

4.484

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 4 Onderwijs

Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 4 Onderwijs 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

3.544

3.010

3.220

Totaal saldo

7.968

7.975

8.415

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 4.1 Openbaar basisonderwijs De stijging van de lasten wordt verklaard door mutaties in de toerekening van apparaatskosten aan het taakveld. 4.2 Onderwijshuisvesting In het Integraal Huisvestingsplan zijn een aantal investeringen opgenomen. De kapitaallasten van de investeringen die nog niet in gebruik genomen zijn, zijn incidenteel afgeraamd in 2025. 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken De stijging van de lasten wordt met name verklaard door mutaties in de toerekening van apparaatskosten aan het taakveld.

4.2.6.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

711

4.484

5.736

5.903

6.523

4 Onderwijs 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

8.497

Totaal lasten

13.692

14.944

15.111

15.731

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

4.1 Openbaar basisonderwijs

4.2 Onderwijshuisvesting

-115

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

-5.277

Totaal baten

-5.277

-5.393

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

711

4.484

5.736

5.787

6.407

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 4 Onderwijs

Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 4 Onderwijs 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

3.220

Totaal saldo

8.415

9.667

9.718

10.338

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 4.2 Onderwijshuisvesting In het Integraal Huisvestingsplan 2025-2028 zijn een aantal investeringen opgenomen. Dit leidt tot een stijging in de kapitaallasten.

4.2.7 Sport, cultuur en recreatie Het hoofdtaakveld Sport, cultuur en recreatie omvat het sportbeleid en de sportaccommodaties, cultuurfaciliteiten en musea, cultureel erfgoed, media en openbaar groen en open luchtrecreatie.

4.2.7.1 Vastgestelde nota's Beleidskader buitensportaccommodaties 2015 Visie op sport en bewegen 2020 Actief Almelo - Sport en Bewegen in de openbare ruimte 2021 Twentse visie op Sport en bewegen 2024-2027 Speelruimtebeleid 2008-2018 Cultuur- en erfgoedvisie Almelo 2025 Subsidieverordening amateurkunst Uitvoeringsprogramma Cultuurregio Twente 2023-2028 Hondenbeleid 2009 Nota Kapitaalgoederen 2021 -2024 Beleidsnota (IBOR) Integraal Beheer Openbare Ruimte (2020) Beleidsnota Integraal Verzorgend Onderhoud Plan (2020) Bomenstructuurplan gemeente Almelo 2008 Bomenverordening 2011 gemeente Almelo Strategisch Citymarketingplan 2025-2029

4.2.7.2 Uitgelichte activiteiten Er is blijvende aandacht voor en inzet van sport en bewegen, kunst en cultuur. Als doel én als middel, om meerdere beleidsdoelstellingen te verwezenlijken. Sportbeleid en activering/sportaccommodaties Sportpark In 2026 opent een nieuw, duurzaam (energieneutraal, geen gasverbruik) sportcomplex met 5 zwembaden en een sporthal. In de zomer van 2023 is de oude sporthal en het buitenbad gesloopt. Tijdens de bouwperiode blijft het bestaande binnenbad open. Sportbedrijf In 2025 is de eerste invulling gegeven aan de conclusies en aanbevelingen van het onderzoek ‘’Evaluatie en positionering Sportbedrijf Almelo BV’’ (2024). Om ons Sportbedrijf weer financieel gezond en toekomstbestendig te maken, worden er van 2026-2028 diverse maatregelen in gang gezet: O.a. Sportbedrijf Almelo BV zorgt zelf voor structurele besparingen en we gaan onderzoeken hoe we de IISPA en de andere binnensportaccommodaties efficiënter kunnen exploiteren, beheren en onderhouden. Daarnaast wordt voor het nieuwe sportpark een plan opgesteld over hoe we dit het best marketing technisch en financieel kunnen exploiteren. Daarbij wordt ook gekeken naar de positionering en zichtbaarheid van het sportcomplex. Sportvisie In 2026 starten we met het ontwikkelen van een nieuwe sport- en beweegvisie.

Deze visie, die ook een sterke relatie zal hebben met het sociale domein, wordt in samenwerking met ons Sportbedrijf, sportverenigingen, sportaanbieders en inwoners gevormd. Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie/cultureel erfgoed Cultuurvisie In 2025 is de nieuwe cultuurvisie ''Ruimte voor reuring'' vastgesteld. Eind 2025 en begin 2026 wordt het uitvoeringsprogramma geschreven om vervolgens de doelstellingen te realiseren. Bidboek Cultuur In 2025 is gewerkt aan een bidboek cultuur in de stedelijke ontwikkelopgave. Het bidboek zoomt in op de ruimtelijke, organisatorische en publieksgerichte voorwaarden die nodig zijn om de cultuur- en erfgoedvisie tot leven te brengen. Het college heeft inmiddels positief besloten over de adviezen. Dit najaar is de raad aan zet voor besluitvorming.

Cultuureducatie (KEPA) Voor cultuureducatie loopt de huidige planperiode tot en met 1 september 2025. Samen met de partners is er een nieuw cultuureducatieplan voor de schooljaren 2025/2026 tot en met 2028/2029 gemaakt en uitvoering hiervan vindt plaats via het KEPA-platform. Alle leerlingen uit het basisonderwijs en uit het speciaal onderwijs maken gebruik van het aanbod. Dit plan is mogelijk door financiering van vier partijen. De deelnemende scholen, Rijnbrink, de provincie en de gemeente Almelo. De gemeente heeft onlangs het convenant Meer Muziek in de Klas ondertekend en de uitvoering hiervan is geborgd in het plan. Bibliotheek 2026 is de vermoedelijke ingangsdatum van de wijziging van de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen. In deze wet is de zorgplicht voor de gemeenten opgenomen. De gemeenten moeten uiterlijk een jaar na publicatie van de wet een meerjarenplan publiceren. De zorgplicht treedt drie jaar na publicatie van de wet in werking. Van gemeenten wordt verwacht dat zij de openbare bibliotheek op basis van lokale maatschappelijke opgaven door ontwikkelen. Om deze doorontwikkeling te kunnen bekostigen is een Rijksbijdrage in het vooruitzicht gesteld van ca. 220.000 euro per jaar.

Er is onderzoek gedaan wat dit voor de gemeente Almelo betekent en hierbij is een uitvoeringsplan gemaakt waarbij ingezet wordt op een wijkgerichte aanpak waarbij in twee wijkcentra voorzieningen worden gerealiseerd als uitvalsbasis voor de wijkgerichte aanpak. Openbaar groen en (open lucht) recreatie Kwaliteit openbaar groen Het meeste groen laat de afgesproken kwaliteit zien. Een relatief klein deel moet op korte termijn vervangen worden en er blijven logischerwijs ieder jaar nieuwe plantvakken bij komen die vervangen moeten worden. Dit geeft gelijk goede mogelijkheden om de biodiversiteit te vergroten. Het grootste deel van de bomen heeft een voldoende of goede conditie. Bij de vervanging van bomen wordt expliciet gekeken naar de opbouw van ons huidige bomenbestand, rekening houdend met de soortendiversiteit en het vergroten van de biodiversiteit. Voor het verzorgend onderhoud aan groen en bomen blijft het uitgangspunt kwaliteitsgestuurd beheer. Met het nieuwe beheerssysteem kunnen de vervangingen steeds meer plan- en projectmatig worden geprioriteerd. Maximale aandacht voor biodiversiteit en klimaatbestendigheid binnen de financiële kaders blijft een spanningsveld. Meer en kwalitatief hoogwaardiger groen tegen zo laag mogelijke (onderhouds)kosten blijft een speerpunt voor 2026.

In 2026 gaan we actief aan de slag met de aanpak van de invasieve exoten en de verdere uitrol van de ontsluiting van data Na evaluatie van het speelbeleid staat in 2026 een actualisatie op het programma waarbij we de input uit de kwaliteitsslag betrekken. We zetten ons ook meer in op natuurlijk spelen. De vervanging van speelplekken blijft daarnaast de komende jaren doorgaan. Continu krijgen we vragen en verzoeken uit de samenleving over de speelvoorzieningen. Merendeels kunnen we deze inpassen bij de vervanging. Een mooie samenwerking met onze inwoners! Nieuwe camperplaatsen In juli 2024 is de motie "Nieuwe camperplaatsen" aangenomen. Er is onderzoek gedaan naar een betere locatie voor de camperplaats. Op basis van dit onderzoek kan de camperplaats het beste gerealiseerd worden aan de zuidzijde van het kanaal Almelo-Nordhorn, ter hoogte van het nieuwe Sportpark. Er volgt nog nader onderzoek over het aantal camperplekken, de faciliteiten, tarieven en huisregels van de nieuwe camperplaats. Omwonenden en diverse andere partijen in de buurt zullen bij de plannen betrokken worden.

4.2.7.3 Taakvelden Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering Stimuleren van topsport en breedtesport, gericht op de sportactiviteiten. 5.2 Sportaccommodaties Beheer, exploitatie en onderhoud sportaccommodaties voor sportbeoefening. 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Faciliteiten (gebouwen en inventaris) om cultuur bij het publiek te brengen. Amateurkunst-beoefening en cultuureducatie. 5.4 Musea Subsidies aan musea. 5.5 Cultureel erfgoed Historische gebouwen, beschermde stads-en dorpsgezichten en overige objecten met historische waarde in de publieke ruimte. 5.6 Media Bibliotheken, lokale omroep. 5.7 Openbaar groen en (open lucht) recreatie Beheer en onderhoud parken, plantsoenen en overig openbaar groen. Aanleg en onderhoud van kleine watergangen, speelvoorzieningen en overige recreatieve voorzieningen.

4.2.7.4 Indicatoren Indicator Percentage niet-sporters Het percentage niet-wekelijkse sporters t.o.v. bevolking van 19 jaar en ouder Bron: waarstaatjegemeente.nl

Almelo Grootteklasse

2020 58,7% 51,8%

2021 -

2022 54,9% 48,7%

2023 -

2024 50,9% 44,9%

4.2.7.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

5.1 Sportbeleid en activering

4.289

4.184

4.093

5.2 Sportaccommodaties

1.404

1.315

1.402

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

3.795

3.039

2.671

5.4 Musea

5.5 Cultureel erfgoed

124

2.609

2.643

2.614

5 Sport, cultuur en recreatie

5.6 Media 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

8.592

8.783

9.094

Totaal lasten

20.770

20.074

20.054

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

5.1 Sportbeleid en activering

-210

-580

-480

5.2 Sportaccommodaties

-280

-281

-286

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

-622

-295

5.4 Musea

5.5 Cultureel erfgoed

5.6 Media

-291

-71

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-103

-297

-1.506

-1.524

-766

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

5.1 Sportbeleid en activering

4.080

3.604

3.613

5.2 Sportaccommodaties

1.124

1.034

1.116

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

3.173

2.744

2.671

5.4 Musea

5.5 Cultureel erfgoed

124

5.6 Media

2.318

2.571

2.614

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

8.489

8.486

9.094

Totaal saldo

19.264

18.550

19.288

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 5 Sport, cultuur en recreatie

Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 5 Sport, cultuur en recreatie

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 5.1 Sportbeleid en activering Doordat de oorspronkelijk planning van ingebruikname van het sportcomplex verschuift van juli 2025 naar december 2025 is besloten de subsidie van 420.000 euro voor 2025 nog eenmalig te verlengen. 5.2 Sportaccommodaties De kapitaallasten van de investeringen die nog niet in gebruik genomen zijn, zijn incidenteel afgeraamd in 2025. 76

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie De lasten stijgen met ruim 150.000 euro in 2026 ten opzichte van 2025. Kapitaallasten zijn 200.000 euro hoger door incidentele aframing van kapitaallasten in de zomerrapportage 2025. Projectkosten zijn 300.000 euro lager door een incidenteel project ingesteld in 2025 (project soortenmanagement). Dit project wordt bekostigd uit subsidiemiddelen, waardoor de baten in 2026 ook 300.000 euro lager zijn.

4.2.7.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

5.1 Sportbeleid en activering

4.093

3.584

3.549

5.2 Sportaccommodaties

1.402

1.455

1.493

1.547

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

2.671

5 Sport, cultuur en recreatie

5.4 Musea 5.5 Cultureel erfgoed

124

5.6 Media

2.614

2.395

2.260

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

9.094

9.570

9.721

9.799

Totaal lasten

20.054

19.856

19.874

20.006

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

5.1 Sportbeleid en activering

-480

-23

-1

5.2 Sportaccommodaties

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 5 Sport, cultuur en recreatie

-286

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

5.4 Musea

5.5 Cultureel erfgoed

5.6 Media

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-766

-309

-287

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

5.1 Sportbeleid en activering

3.613

3.560

3.548

5.2 Sportaccommodaties

1.116

1.170

1.207

1.261

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

2.671

Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 5 Sport, cultuur en recreatie

5.4 Musea

5.5 Cultureel erfgoed

124

5.6 Media

2.614

2.395

2.260

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

9.094

9.570

9.721

9.799

Totaal saldo

19.288

19.547

19.587

19.719

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 5.1 Sportbeleid en activering De financiële situatie van het Sportbedrijf is de afgelopen jaren structureel verslechterd. Dit wordt met name veroorzaakt door de hogere kosten van de exploitatie van de Topsporthal IISPA, de stijgende energie- en personeelskosten en de daling van de zwembadopbrengsten door sluiting van het buitenbad. Daarnaast is de bijdrage van de gemeente aan het Sportbedrijf niet meegegroeid met de inflatie. Er worden een aantal maatregelen in gang gezet om het Sportbedrijf weer financieel gezond en toekomstbestendig te maken: • Het Sportbedrijf gaat 5% besparen vanaf 2025 • Onderzoek naar een efficiënter gebruik van de Topsporthal IISPA en eventuele alternatieve inzet van deze hal. • Efficiënter vastgoedbeheer • De indexatie voor de prestatieovereenkomst en de huur worden gesynchroniseerd. Ondanks deze maatregelen zal er een tekort blijven bestaan. Voor 2025 zal het tekort naar verwachting 400.000 euro bedragen en dit loopt terug naar 300.000 euro structureel vanaf 2028. Het Sportbedrijf heeft de tekorten eerst vanuit de eigen middelen opgevangen, waardoor dit geheel is verdampt. Om de continuïteit van het Sportbedrijf te waarborgen zal de gemeentelijke bijdrage dienen te worden verhoogd.

De baten en lasten dalen door de afbouw van de brede specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026. 5.2 Sportaccommodaties De oplopende lasten in de meerjarenraming worden grotendeels verklaard door de verhoging van de jaarlijkse stelposten voor kapitaallasten van investeringen in de vervanging van kunstgrasvelden en overige sportgerelateerde investeringen. 5.6 Media Tot de vorming naar de nieuwe streekomroep zou aan de huidige omroep een extra bijdrage van 135.000 euro per jaar beschikbaar worden gesteld. De verwachting was dat deze nieuwe streekomroep vanaf 2027 gerealiseerd zou zijn. De ingangsdatum van de wijzigingen van de wet is echter met een jaar vertraagd en gaat naar verwachting in per 2028. Dit betekent dat aan de huidige omroep ook voor het jaar 2027 de extra bijdrage van 135.000 euro beschikbaar wordt gesteld. 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie De oplopende lasten in de meerjarenraming worden grotendeels verklaard door de verhoging van de jaarlijkse stelposten voor kapitaallasten van investeringen in speeltoestellen/sportvoorzieningen, tractie en groen.

4.2.8 Sociaal domein Het hoofdtaakveld Sociaal domein omvat alle gemeentelijke taken die genoemd worden in de Participatiewet, de Wet maatschappelijke ondersteuning en de Jeugdwet en hieraan gerelateerde zaken gericht op het bieden van een sociale basis.

4.2.8.1 Vastgestelde nota's Strategisch beleidsplan sociaal domein 2022 Actieplan beleid sociaal domein Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Almelo 2025 Verordening jeugdhulp gemeente Almelo 2025 Verordening afstemming Participatiewet, IOAW en IOAZ gemeente Almelo 2025

4.2.8.2 Uitgelichte activiteiten De komende jaren zetten we in op het duurzaam versterken van de eigen kracht en zelfredzaamheid van onze inwoners en blijven wij het vangnet voor de inwoner die dat nodig heeft. Dit betekent dat onze focus nog meer verschuift naar preventie en zelfredzaamheid. Hierbij gebruiken we onze ervaringen met het Leeflab in De Riet waarbij het versterken van de sociale structuur en vergroten van de veerkracht centraal staan. Samen met onze partners (onder andere aanbieders zorg- en welzijn, onderwijs, culturele instellingen, Sportbedrijf) gaan we werken aan het herontwerp van het sociaal domein. Monitoren en sturen op resultaten en effecten van de inzet van voorzieningen en het doorzien en het doorbreken van belemmerende patronen zijn hiertoe noodzakelijke voorwaarden. In de samenwerking met onze partners kiezen we voor een strategisch partnerschap. De beweging die we inzetten moeten we samen met onze partners maken om de impact van de inzet van voorzieningen te vergroten. Deze ambitie is urgent geworden door de veranderende financiële ruimte en doordat de huidige manier van werken niet meer passend is in de toekomst. Om onze ambitie waar te maken, zal de focus in 2026 met name gericht zijn op het verbeteren van onze uitvoeringsorganisatie en -processen.

We zetten hierbij in op positieve en flexibele dienstverlening, vertrouwen en collectief vakmanschap èn leren en blijvend verbeteren. Ook met het doel om het beroep op geïndiceerde voorzieningen duurzaam te verminderen. Hiervoor benutten we de opbrengsten van en bouwen we verder op Plan de Campagne, in het bijzonder de heringerichte online kanalen, het nieuwe inwonersportaal, de medewerkersomgeving en de sociale kaart. Ook hebben we door verbeterde kwaliteit van data en nieuwe rapportages meer grip op de resultaten van dienstverlening en kunnen we onze maatregelen en inwonerstevredenheid beter monitoren. Behalve projecten en werkzaamheden die voortvloeien uit de implementatie van de maatregelen uit de Perspectiefnota en wijzigingen als gevolg van de Hervormingsagenda Jeugd, de Participatiewet in Balans en de invoering van de inkomens- en vermogensafhankelijke bijdrage in de Wmo, maken we de komende jaren een pas op de plaats als het gaat om nieuwe initiatieven en pilots. Uitzonderingen hierop worden hieronder kort toegelicht. Participatiewet Naast het implementeren van Participatiewet in Balans richten we ons met de gemeenten binnen onze arbeidsmarktregio op het realiseren van een Werkcentrum waar werkzoekenden, werkenden en werknemers terechtkunnen voor hulp en advies.

De gezamenlijke dienstverlening van gemeenten, UWV en sociale partners vormt daarbij de basis, met als uitgangspunt het ‘no wrong door’-principe: iedere inwoner of werkgever wordt geholpen, ongeacht de eerste ingang, met een Werkcentrummedewerker als gids. In Twente krijgt dit concreet vorm met de doorontwikkeling van het Regionaal Werkcentrum Twente, dat zich ontwikkelt tot één herkenbaar loket voor inwoners en werkgevers. De komende periode ligt de nadruk op het verder versterken van de regionale samenwerking en het stapsgewijs inrichten van processen en dienstverlening. In opdracht van het Rijk werken wij samen met onze buurgemeenten langjarig aan de doorontwikkeling van Ontplooj. Het Rijk heeft middelen beschikbaar gesteld om sociaal ontwikkelbedrijven toekomstbestendig te maken.

Jeugdwet en Wmo In nauwe samenwerking met onze partners richten we ons op het verstevigen van de sociale basis en het uitbouwen van algemene voorzieningen waarnaar inwoners zelf zoveel mogelijk hun weg weten te vinden. Daarnaast zetten we in op het versterken van het sociale netwerk van kwetsbare inwoners. In lijn met de Hervormingsagenda Jeugd richten we ons op het realiseren van een stevige lokale toegang waar ondersteuning en zorg geïndiceerd kunnen worden of direct hulp kan worden verleend. We blijven inzetten op het afbouwen van residentiële voorzieningen (door het voorkomen van uithuisplaatsingen) en het realiseren van kleinschalige voorzieningen voor kinderen en jongeren die niet thuis kunnen wonen. Beschermd wonen en maatschappelijke opvang Met de subregiogemeenten, woningcorporaties, zorgaanbieders en hun cliënten gaan we de Regiovisie beschermd wonen en maatschappelijke opvang grondig herijken. Ook hier zetten we stevig in op preventie (waaronder ambulante zorg) en in innovatie in de zorg. Voor jongeren die 18 jaar worden wordt een soepele overgang geregeld van de residentiële voorziening in de Jeugdwet naar beschermd wonen. Dienstverlening en communicatie In de dienstverlening aan onze inwoners gaan we uit van het principe dat de inzet van ondersteuning en zorg tijdelijk is en gericht is op het realiseren van vooraf vastgestelde doelen.

We werken hierbij kort-cyclisch en multidisciplinair gericht op het verbeteren van de kwaliteit van onze dienstverlening. Hiertoe worden onze werkprocessen gestandaardiseerd. Ook werken we met duidelijke afspraken en vaste werkwijzen en houden daarbij vast aan de Aanpak Voorkomen Escalatie. Ten aanzien van de dienstverlening bewaken we de ondergrens wanneer veiligheid en/of bestaanszekerheid in het geding (dreigen te) komen. Veranderingen in de dienstverlening en in het aanbod van voorzieningen hebben gevolgen voor onze inwoners. Daarom blijft communicatie ook in 2026 een speerpunt binnen het sociaal domein. Ook hiervoor werken we in Plan de Campagne aan betere inrichting van onze digitale kanalen met vernieuwde content, functionaliteiten en logische routes voor de inwoners naar bijvoorbeeld algemene voorzieningen in de sociale kaart. In de communicatie naar inwoners houden we er zoveel mogelijk rekening mee dat inwoners de boodschap ook begrijpen; bij voorkeur spreken en schrijven we op B1-niveau.

4.2.8.3 Taakvelden Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Een breed palet aan voorzieningen, diensten, activiteiten en initiatieven gericht op het bieden van een sociale basis zoals algemene voorzieningen (waarvoor geen individuele beschikking van de gemeente nodig is) gericht op participatie. Bijvoorbeeld wijkaccommodaties, subsidies voor ouderen- en jeugdbeleid, sociaal cultureel werk, activiteiten vanuit de Wet Inburgering en vrijwilligersbeleid. 6.21 t/m 6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Wmo, Jeugd en integraal Voorzieningen gericht op het bieden van vrij toegankelijke hulp en het geleiden naar de juiste maatwerkvoorziening Wmo of Jeugd (of integraal). Voorlichting, advisering, (cliënt)ondersteuning. 6.3 Inkomensregelingen Verstrekken bijstandsuitkeringen en loonkostensubsidies en minimabeleid uitvoeren. 6.4 Wsw en beschut werk Bevorderen van maatschappelijke participatie die niet gericht is op doorstromen naar arbeid, dagbesteding en begeleiding, beschut en begeleid werken en de sociale werkvoorziening vanuit Ontplooj. 6.5 Arbeidsparticipatie Participatie- en re-integratievoorzieningen gericht op toeleiding naar arbeid, zoals beroepsgerichte scholing, werkgeversbenadering, jobcoaching etc.

6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo) Hulpmiddelen en diensten om zelfstandig te kunnen functioneren voor inwoners met fysieke beperkingen die op basis van een beschikking worden verstrekt. 6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo) Dienstverlening in de vorm van huishoudelijke hulp voor inwoners met een fysieke, psychische of psychosociale beperking. 6.712 Begeleiding (Wmo) Dienstverlening in de vorm van begeleiding, persoonlijke verzorging en overige ondersteuning voor 80

Taakveld individu/huishouden. 6.713 Dagbesteding (Wmo) Voorzieningen in de vorm van dagbesteding, waaronder vervoer naar (niet-arbeidsmatige)dagbesteding. 6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo) Maatwerk dat niet onder de overige dienstverlening valt van de taakvelden 6.711 t/m 6.713. 6.751 t/m 6.753 Jeugdhulp ambulant lokaal, regionaal of landelijk Lokaal, regionaal of landelijk ingekochte jeugdhulp en subregionaal ingekochte jeugdhulp. Ambulante zorg in natura betreft vormen van jeugdhulp waarbij een jongere thuis woont. 6.761 t/m 6.763 Jeugdhulp met verblijf lokaal, regionaal of landelijk Op lokaal, regionaal of landelijk niveau ingekochte jeugdhulp met verblijf: de jongere verblijft formeel niet thuis in het eigen gezin, maar overnacht ergens anders (in pleeggezin, gezinsgericht verblijf, residentiële instelling of andere vorm van verblijf, waaronder crisisverblijf). Deeltijdverblijf valt hier ook onder, bijvoorbeeld alleen tijdens weekenden of juist door de week. 6.791 PGB Wmo Alle persoonsgebonden budgetten (PGB) die worden verstrekt op grond van de Wmo 2015. 6.792 PGB Jeugd Alle persoonsgebonden budgetten (PGB) die worden verstrekt op grond van de Jeugdwet. 6.811 Beschermd wonen (Wmo) Beschermd wonen met begeleiding voor inwoners die niet zelfstandig kunnen wonen bijvoorbeeld vanwege psychische of psychosociale problemen. •

6.812 Maatschappelijke- en vrouwenopvang (Wmo) Vrouwenopvang en maatschappelijke opvang voor cliënten met meervoudige problematiek. Dagbesteding voor inwoners die in maatschappelijke opvang verblijven; zorg in het kader van de Wet verplichte GGZ, de Wet zorg en dwang en Veilig Thuis Twente. 6.821 Jeugdbescherming Een jeugdbeschermingsmaatregel wordt door de rechter dwingend opgelegd. Het doel van de jeugdbeschermingsmaatregel is het opheffen van de bedreiging voor de ontwikkeling van het kind, door een ondertoezichtstelling of voogdij. 6.822 Jeugdreclassering Jeugdreclassering is een combinatie van begeleiding en controle voor jongeren vanaf 12 jaar, die voor hun 18e verjaardag met de politie of leerplichtambtenaar in aanraking zijn geweest en een procesverbaal hebben gekregen. 6.91 en 6.92 Coördinatie en beleid Wmo / Jeugd Maatwerkvoorzieningen voor Wmo en Jeugd, maar die niet zijn toe te rekenen aan één of enkele maatwerkvoorzieningen zoals beleidscapaciteit en gemeentelijke backoffice.

4.2.8.4 Indicatoren Indicator

2020 905,7 768,2

2021 924,6 774,2

2022 964,4 786,6

2023 2024 995,9 1029,1 799,4

Almelo Jongeren met een delict voor de rechter Grootteklasse Percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen. Almelo Kinderen in uitkeringsgezin Percentage kinderen tot 18 jaar dat in een gezin leeft dat van een Grootteklasse bijstandsuitkering moet rondkomen. Almelo Werkloze jongeren Grootteklasse Percentage werkloze jongeren (16-22 jaar).

1,0% 1,0%

9,0% 6,0%

8,0% 5,0%

7,0% 5,0%

3,0% 2,0%

2,0% 2,0%

2,0% 1,0%

2,0% 2,0%

Almelo Netto arbeidsparticipatie Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte Grootteklasse van de beroepsbevolking. Aantal mensen met een bijstandsuitkering per 1.000 inwoners Almelo Grootteklasse in de leeftijd van 18 jaar en ouder

64,1% 68,2%

67,3% 70,6%

69,6% 72,1%

70,7% 73,0%

70,5% 73,2%

74,0 43,7

68,9 38,8

60,3 31,7

56,3 30,3

54,8 30,3

Aantal lopende re-integratievoorzieningen per 1.000 inwoners Almelo Grootteklasse in de leeftijd van 15-64 jaar Een re-integratievoorziening wordt ingezet nadat er is vastgesteld dat een cliënt een belemmering heeft die directe arbeidsinschakeling bemoeilijkt (er is een afstand tot de arbeidsmarkt). De voorziening is erop gericht de afstand tot de arbeidsmarkt van een cliënt te verkleinen. Almelo Jongeren met jeugdhulp Percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzichte van Grootteklasse alle jongeren tot 18 jaar. Almelo Jongeren met jeugdbescherming Grootteklasse Percentage jongeren tot 18 jaar met een jeugdbeschermingsmaatregel ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Almelo Jongeren met jeugdreclassering Grootteklasse Het percentage jongeren (12-22 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (1222 jaar). Almelo Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo per 1.000 Grootteklasse inwoners Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo, zoals hulp bij het huishouden, ondersteuning thuis en hulpmiddelen. Bron: waarstaatjegemeente.nl

30,0 20,0

30,0 19,2

30,8 19,2

33,0 19,8

34,2 20,3

13,4% 11,9%

12,1% 10,7%

12,5% 10,9%

12,9% 11,3%

13,7% 11,4%

2,1% 1,3%

1,9% 1,2%

2,3% 1,2%

2,0% 1,0%

1,7% 1,0%

0,5% 0,4%

0,4% -

0,5% -

0,5% 0,3%

77,0 71,7

70,0 65,7

70,0 65,1

77,0 71,0

71,0 66,4

Almelo Grootteklasse

Banen per 1.000 inwoners van 15-64 jaar Aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar

4.2.8.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

17.901

20.470

11.401

2.280

2.213

6 Sociaal domein 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Wmo 6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd

3.514

3.920

6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal

5.519

2.127

2.573

6.3 Inkomensregelingen

56.875

61.825

61.106

6.4 WSW en beschut werk

12.882

12.498

12.873

6.5 Arbeidsparticipatie

6.155

5.321

5.349

6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)

6.514

5.362

5.300

6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)

9.255

9.668

10.239

6.712 Begeleiding (Wmo)

9.326

11.185

5.645

6.713 Dagbesteding (Wmo)

2.975

3.835

4.315

6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo)

1.507

182

386

6.72a Jeugdhulp begeleiding

1.091

6.72b Jeugdhulp behandeling

6.792

6.72c Jeugdhulp dagbesteding

1.786

6.72d Jeugdhulp zonder verblijf overig

1.221

6.73a Pleegzorg

2.318

902

4.273

265

6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal

17.638

2.644

2.141

6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal

180

22.242

22.884

6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk

813

2.724

6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal

22.699

22.673

6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk

9.321

2.437

1.167

539

540

6.73b Gezinsgericht 6.74a Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf 6.74c Gesloten plaatsing

6.791 PGB Wmo 6.792 PGB Jeugd

285

300

6.811 Beschermd wonen (Wmo)

9.374

11.900

11.982

6.812 Maatschappelijke - en vrouwenopvang (Wmo)

5.435

6.383

6.553

3.442

3.620

6.822 Jeugdreclassering

453

597

6.82a Jeugdbescherming

4.430

6.82b Jeugdreclassering

895

1.745

1.366

6.821 Jeugdbescherming

6.91 Coördinatie en beleid Wmo 6.92 Coördinatie en beleid Jeugd Totaal lasten

1.574

1.520

195.462

215.424

203.388

Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

-9.117

-9.347

-391

6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Wmo

6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd

6 Sociaal domein 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal

6.3 Inkomensregelingen

-44.941

-49.592

-49.518

6.4 WSW en beschut werk

-560

-567

-468

6.5 Arbeidsparticipatie

-290

6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)

-16

6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)

-965

-995

6.712 Begeleiding (Wmo)

-248

6.713 Dagbesteding (Wmo)

6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo)

-3

6.72a Jeugdhulp begeleiding

-204

6.72b Jeugdhulp behandeling

6.72c Jeugdhulp dagbesteding

6.72d Jeugdhulp zonder verblijf overig

6.73a Pleegzorg

6.73b Gezinsgericht

6.74a Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf

6.74c Gesloten plaatsing

-577

6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal

6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk

6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal

6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk

6.791 PGB Wmo

6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal

6.792 PGB Jeugd

-96

-75

6.812 Maatschappelijke - en vrouwenopvang (Wmo)

6.821 Jeugdbescherming

6.822 Jeugdreclassering

6.82a Jeugdbescherming

6.82b Jeugdreclassering

6.91 Coördinatie en beleid Wmo

6.92 Coördinatie en beleid Jeugd

-57.016

-60.573

-51.444

6.811 Beschermd wonen (Wmo)

Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

8.784

11.123

11.010

6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Wmo

2.280

2.213

6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd

3.514

3.920

6 Sociaal domein 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal

5.519

2.127

2.573

6.3 Inkomensregelingen

11.934

12.233

11.588

6.4 WSW en beschut werk

12.323

11.932

12.406

6.5 Arbeidsparticipatie

5.864

5.321

5.349

6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)

6.498

5.362

5.300

6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)

8.290

8.673

9.244

6.712 Begeleiding (Wmo)

9.078

11.185

5.645

6.713 Dagbesteding (Wmo)

2.975

3.835

4.315

6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo)

1.505

182

386

6.72a Jeugdhulp begeleiding

887

6.72b Jeugdhulp behandeling

6.792

6.72c Jeugdhulp dagbesteding

1.786

6.72d Jeugdhulp zonder verblijf overig

1.221

6.73a Pleegzorg

2.318

6.73b Gezinsgericht

902

4.273

265

6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal

17.061

2.644

2.141

6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal

180

22.245

22.887

6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk

813

2.724

6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal

22.699

22.673

6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk

9.321

2.437

1.167

539

540

6.74a Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf 6.74c Gesloten plaatsing

6.791 PGB Wmo 6.792 PGB Jeugd

285

300

6.811 Beschermd wonen (Wmo)

9.278

11.825

11.907

6.812 Maatschappelijke - en vrouwenopvang (Wmo)

5.435

6.383

6.553

3.442

3.620

6.822 Jeugdreclassering

453

597

6.82a Jeugdbescherming

4.430

6.82b Jeugdreclassering

895

6.91 Coördinatie en beleid Wmo

1.745

1.366

6.92 Coördinatie en beleid Jeugd

1.574

1.520

138.446

154.851

151.944

6.821 Jeugdbescherming

Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro

De indeling van de taakvelden is aan verandering onderhevig door aanpassingen van het Rijk. Omwille van de leesbaarheid- en vergelijkingsdoeleinden is onderstaande tabel opgenomen. Saldo per onderdeel

Werkelijk 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Samenkracht en burgerparticipatie

8.784

11.123

11.010

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

5.611

7.921

8.706

Participatie

30.121

29.486

29.343

Wmo

28.887

29.776

25.431

Jeugd

50.331

55.018

56.109

Beschermd wonen / Maatschappelijke- en vrouwenopvang (Wmo) Coördinatie en beleid Wmo / Jeugd

14.713

18.207

18.459

3.319

2.885

Totaal saldo

138.446

154.851

151.944

Verschillen Samenkracht en burgerparticipatie Het verschil bij de baten en lasten wordt grotendeels verklaard door incidentele projecten in 2024 en 2025, onder andere voor de opvang van vluchtelingen. De stijging van de lasten wordt verklaard door mutaties in de toerekening van apparaatskosten aan het taakveld. Toegang en eerstelijnsvoorzieningen De stijging van de lasten wordt verklaard door mutaties in de toerekening van apparaatskosten aan het taakveld. Participatie Inkomensregelingen We verwachten voor de inkomensregeling in 2026 een verlaging van het saldo door enerzijds reguliere prijs- en loonontwikkelingen en anderzijds door de besparingsopgave. Begeleide participatie Het budget voor begeleide participatie is geactualiseerd met onder andere de verwachte salarislasten van de sw-medewerkers en de dienstverleningsovereenkomst met Ontplooj. Wmo De begroting is geactualiseerd, waarbij rekening is gehouden met een volumestijging op Wmo vanuit demografische ontwikkelingen van 1,5%. De prijsindexatie is toegepast conform contractuele afspraken. De bijstellingen van -/- 4,3 miljoen euro ten opzichte van de begroting 2025 zijn als volgt te verklaren: • •

Loon- en prijsontwikkelingen en demografische ontwikkelingen (+ 1,6 miljoen euro); Mutatie besparingsopgave (-/- 5,9 miljoen euro).

De afname in de begrote uitgaven voor de Wmo in 2026 vloeit grotendeels voort uit de besparingsmaatregelen zoals opgenomen in de begroting 2025 en de Perspectiefnota 2026–2029. In lijn met het financieel meerjarenperspectief en gemaakte beleidsmatige keuzes wordt gestuurd op een gerichtere en efficiëntere inzet van ondersteuning. Daarbij wordt binnen de bestaande kaders nadrukkelijk aandacht besteed aan een doelmatige toepassing van voorzieningen. Ook worden voorzieningen anders georganiseerd waarbij we meer inzetten op algemene voorzieningen in plaats van maatwerkvoorzieningen.

Jeugd De begroting is geactualiseerd. De bijstellingen ad. 1,1 miljoen euro ten opzichte van de begroting 2025 zijn als volgt te verklaren: • Loon- en prijsontwikkelingen (+ 2,7 miljoen euro); • Mutatie besparingsopgave (-/- 1,6 miljoen euro); • Er is geen rekening gehouden met een volumestijging. In 2026 werken we aan de hand van de besparingsmaatregelen (zoals opgenomen in de begroting 2025 en Perspectiefnota 2026-2029) toe naar een beperking van de toenemende uitgaven op Jeugdhulp. In de landelijke, regionale en lokale plannen werken we samen om de instroom in de Jeugdzorg en de voorzieningen te beperken. Beschermd Wonen / Maatschappelijke- en vrouwenopvang De begroting is geactualiseerd, waarbij de lasten zijn opgenomen op basis van actuele en verwachte ontwikkelingen. Daarnaast worden de verschillen ten opzichte van de begroting 2025 mede verklaard doordat in die begroting incidentele posten zijn opgenomen, terwijl de begroting 2026 uitsluitend is opgebouwd uit structurele budgetten. Coördinatie en beleid Wmo en Jeugd De daling van de lasten wordt verklaard door mutaties in de toerekening van apparaatskosten aan het taakveld.

4.2.8.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

11.401

10.853

10.852

10.851

6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Wmo

2.213

6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd

3.920

6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal

2.573

6.3 Inkomensregelingen

61.106

61.143

61.167

61.182

6.4 WSW en beschut werk

12.873

12.488

12.026

11.352

6.5 Arbeidsparticipatie

5.349

5.443

5.537

5.631

6 Sociaal domein

6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)

5.300

5.299

6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)

10.239

10.237

6.712 Begeleiding (Wmo)

5.645

2.954

2.719

2.666

6.713 Dagbesteding (Wmo)

4.315

4.304

386

6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo) 6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal

2.141

6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal

22.884

21.083

19.776

19.353

6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk

2.724

6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal

22.673

22.397

21.674

21.150

6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk

1.167

6.791 PGB Wmo

540

6.792 PGB Jeugd

300

6.811 Beschermd wonen (Wmo)

11.982

6.812 Maatschappelijke - en vrouwenopvang (Wmo)

6.553

6.821 Jeugdbescherming

3.620

6.822 Jeugdreclassering

597

6.91 Coördinatie en beleid Wmo

1.366

6.92 Coördinatie en beleid Jeugd

1.520

203.388

197.804

195.193

193.628

Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

-391

-43

6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Wmo

6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd

6 Sociaal domein 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal

6.3 Inkomensregelingen

-49.518

6.4 WSW en beschut werk

-468

-478

-482

-483

6.5 Arbeidsparticipatie 6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)

-995

6.712 Begeleiding (Wmo)

6.713 Dagbesteding (Wmo)

6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo)

6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)

6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal

6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal

6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk

6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal

6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk

6.791 PGB Wmo

6.792 PGB Jeugd

-75

6.812 Maatschappelijke - en vrouwenopvang (Wmo)

6.821 Jeugdbescherming

6.822 Jeugdreclassering

6.91 Coördinatie en beleid Wmo

6.92 Coördinatie en beleid Jeugd

-51.444

-51.107

-51.111

-51.112

6.811 Beschermd wonen (Wmo)

Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

11.010

10.810

10.809

10.808

6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Wmo

2.213

6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd

3.920

6 Sociaal domein

6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal

2.573

6.3 Inkomensregelingen

11.588

11.625

11.649

11.664

6.4 WSW en beschut werk

12.406

12.010

11.544

10.869

6.5 Arbeidsparticipatie

5.349

5.443

5.537

5.631

6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)

5.300

5.299

6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)

9.244

9.242

6.712 Begeleiding (Wmo)

5.645

2.954

2.719

2.666

6.713 Dagbesteding (Wmo)

4.315

4.304

386

6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo) 6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal

2.141

6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal

22.887

21.086

19.779

19.356

6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk

2.724

6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal

22.673

22.397

21.674

21.150

6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk

1.167

6.791 PGB Wmo

540

6.792 PGB Jeugd

300

6.811 Beschermd wonen (Wmo)

11.907

6.812 Maatschappelijke - en vrouwenopvang (Wmo)

6.553

6.821 Jeugdbescherming

3.620

6.822 Jeugdreclassering

597

6.91 Coördinatie en beleid Wmo

1.366

6.92 Coördinatie en beleid Jeugd

1.520

151.944

146.698

144.082

142.516

Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro

De indeling van de taakvelden is aan verandering onderhevig door aanpassingen van het Rijk. Omwille van de leesbaarheid- en vergelijkingsdoeleinden hebben wij onderstaande tabel opgenomen. Saldo per onderdeel

Begroting 2026

Raming 2027

Raming 2028

Raming 2029

Samenkracht en burgerparticipatie

11.010

10.810

10.809

10.808

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

8.706

Participatie

29.343

29.078

28.729

28.164

Wmo

25.431

22.727

22.491

22.438

Jeugd

56.109

54.032

52.002

51.055

Beschermd wonen / Maatschappelijke- en vrouwenopvang Coördinatie en beleid Wmo / Jeugd

18.459

2.885

Totaal saldo

151.944

146.698

144.082

142.516

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen Samenkracht en burgerparticipatie De baten en lasten dalen door het vervallen van de brede specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026. Participatie Begeleide participatie De lagere lasten in de meerjarenraming zijn het gevolg van de afbouw van de Wet sociale werkvoorziening. Arbeidsparticipatie Het budget voor arbeidsparticipatie is geactualiseerd op basis van de meicirculaire 2025 van het gemeentefonds. Wmo De daling in de lasten is te verklaren door de opgenomen besparingsmaatregelen conform het financieel meerjarenperspectief. Jeugd De daling in de lasten is te verklaren door de opgenomen besparingsmaatregelen conform het financieel meerjarenperspectief.

4.2.9 Volksgezondheid en milieu Het hoofdtaakveld Volksgezondheid en milieu omvat alle gemeentelijke activiteiten op het gebied van volksgezondheid, riolering en waterzuivering, afvalverwijdering en -verwerking, milieubeheer en begraafplaatsen en crematoria.

4.2.9.1 Vastgestelde nota's Gebiedsgericht geluidbeleid 2015 Een Nieuwe aanpak voor bodemverontreinigingen - gebiedsgericht grondwaterbeheer Afvalbeleid Almelo 2025-2029 Programma Water en Riolering 2022-2026 Nota bodembeheer regio Twente 'Twents beleid veur oale groond 2.0' Visie op de bodem en ondergrond Verordeningen rioleringen

4.2.9.2 Uitgelichte activiteiten Volksgezondheid Uitvoering Wet publieke gezondheid De wettelijke taken in het kader van de Wet publieke gezondheid worden door de GGD Twente, onderdeel van Samen Twente, uitgevoerd. Het gaat dan om onder meer de taken jeugdgezondheid (o.m. consultatiebureaus en schoolgezondheidszorg), infectieziektenbestrijding, uitvoering van het rijksvaccinatieprogramma, het leveren van forensische geneeskunde, etc.. In 2025 is de kerntakendiscussie van Samen Twente afgerond. In 2026 zal het algemeen bestuur van Samen Twente een besluit nemen over het strategisch programma. De raden van de deelnemende gemeenten kunnen hiertoe hun zienswijze meegeven. Uitvoering Twentse visie op publieke gezondheid Vanaf 1 januari 2024 wordt de Twentse visie op publieke gezondheid: ‘Gezonde generaties in Twente’ door de 14 gemeenten en GGD uitgevoerd. Behalve de reguliere middelen worden door gemeenten de middelen uit het Gezond en Actief Leven Akkoord (brede SPUK gezondheid, sociale basis, sport en cultuur) hiervoor ingezet. Riolering Voor het taakveld wordt gewerkt volgens het Programma Water en Riolering 2022-2026. Afval Het afvalbeleidsplan is met de raad gedeeld en onder voorbehoud van de financiële consequenties vastgesteld. Momenteel wordt in samenwerking met Twente Milieu gewerkt aan een vervangingsplan gericht op ondergrondse containers.

De uitvoering daarvan zal eind 2025 starten; het inrichten van de inzamelinfrastructuur bij hoogbouw voor GFE en oud papier start in 2026. De begroting met betrekking tot afval is vanzelfsprekend voor een deel gebaseerd op normale operationele kosten zoals inzameling en verwerking. De kapitaallasten komen voort uit investeringen in 2025 (vervangen van containers die reeds zijn afgesloten) en in 2026 voor de grootschalige vervanging van overige containers die in slechte staat verkeren. Milieubeheer Vanwege de Omgevingswet, in werking getreden per 1-1-2024, dienen een aantal vastgestelde nota's herzien dan wel geactualiseerd te worden. Hiertoe is in 2025 een aanvang gemaakt die doorloopt in 2026.

4.2.9.3 Taakvelden Taakveld 7.1 Volksgezondheid Jeugdgezondheidszorg (bijdrage aan GGD). 7.2 Riolering Beheer en onderhoud, vervanging en uitbreiding riolering. Opstellen beleid Programma Water en Riolering. Kosten invordering van rioolheffing. •

7.3 Afval Afvalscheiding en recycling, vuilophaal en afvoer, vuilstort en verwerking. Opstellen beleid met betrekking tot inzameling en verwerking van huishoudelijke afvalstoffen. De kosten van de heffing en invordering van de afvalstoffenheffing. 7.4 Milieubeheer Zorg voor de kwaliteit van bodem, lucht, geluid en externe veiligheid 7.5 Begraafplaatsen en crematoria Beheer en onderhoud begraafplaatsen.

4.2.9.4 Indicatoren Indicator Huishoudelijk restafval De hoeveelheid restafval per bewoner per jaar in kilo’s.

Almelo Grootteklasse

Almelo Hernieuwbare elektriciteit Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, Grootteklasse waterkracht, zon of biomassa. Bron: waarstaatjegemeente.nl

2020 167

2021 168 158

2022 179 152

2023 177 143

2024 -

10,5% 16,8%

11,7% 22,0%

17,3% 30,3%

17,0% -

4.2.9.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

7.1 Volksgezondheid

4.241

4.295

4.305

7.2 Riolering

10.437

10.566

10.771

7.3 Afval

7.748

8.069

8.117

7.4 Milieubeheer

5.135

14.185

4.810

541

592

611

28.101

37.707

28.614

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

-541

-568

-353

7.2 Riolering

-13.081

-13.216

-13.492

7.3 Afval

-10.021

-10.373

-10.549

7.4 Milieubeheer

-2.499

-10.876

-1.382

-445

-478

-488

-26.587

-35.511

-26.264

Werkelijk

Begroting

2024

2025

2026

7 Volksgezondheid en milieu

7.5 Begraafplaatsen en crematoria Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 7 Volksgezondheid en milieu 7.1 Volksgezondheid

7.5 Begraafplaatsen en crematoria Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 7 Volksgezondheid en milieu 7.1 Volksgezondheid

3.699

3.727

3.952

7.2 Riolering

-2.644

-2.650

-2.721

7.3 Afval

-2.273

-2.304

-2.432

7.4 Milieubeheer

2.636

3.309

3.428

7.5 Begraafplaatsen en crematoria Totaal saldo

114

123

1.514

2.196

2.351

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen 7.1 Volksgezondheid Het verschil bij de baten wordt verklaard door een verlaging van de brede specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026, jaarschijf 2026. 7.2 Riolering De begroting 2026 is aangepast conform de jaarschijf 2026 van het Programma Water en Riolering 2022-2026 inclusief indexering. Lasten en baten blijven nagenoeg gelijk, afwijkingen worden verklaard door prijscompensatie van de lasten en indexering van de tarieven. De begroting voor riolering wordt niet alleen verantwoord op taakveld 7.2. Zo moeten de lasten voor kwijtschelding op grond van het BBV bijvoorbeeld verantwoord worden op taakveld 6.3 Inkomensregelingen en worden de toerekenbare overheadkosten verantwoord op taakveld 0.4. In de paragraaf lokale heffingen van deze begroting is een totaaloverzicht opgenomen.

7.3 Afval Het verschil aan de batenkant wordt verklaard door de indexatie van de afvalstoffenheffing met 2%. Om het tarief niet meer te laten stijgen, (het kostprijsdekkend tarief ligt namelijk hoger) vindt er op begrotingsbasis een onttrekking uit de voorziening afvalstoffenheffing plaats van 220.000 euro. De begroting van afval wordt niet alleen verantwoord op taakveld 7.3. Zo moeten de lasten voor kwijtschelding op grond van het BBV bijvoorbeeld verantwoord worden op taakveld 6.3 Inkomensregelingen en worden de toerekenbare overheadkosten verantwoord op taakveld 0.4. In de paragraaf lokale heffingen van deze begroting is een totaaloverzicht van de afvalbegroting opgenomen 7.4 Milieubeheer Het verschil bij de baten en de lasten kunnen verklaard worden door incidentele subsidies en bijdrage programma klimaat die toegevoegd zijn aan een project. Het gaat om programmamiddelen klimaat, Lokale aanpak isolatie, CDOKE (tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid) en energietransitie. Het verschil van 119.000 euro op het saldo van het taakveld milieu wordt grotendeels veroorzaakt door een hoger budget voor het Omgevingsdienst Twente op basis van de dienstverleningsovereenkomst.

4.2.9.6 Financieel vooruitkijken Lasten per taakveld

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

7.1 Volksgezondheid

4.305

3.952

7.2 Riolering

10.771

10.829

10.886

10.944

7.3 Afval

8.117

8.272

8.419

8.356

7.4 Milieubeheer

4.810

4.783

4.891

4.941

611

596

578

28.614

28.446

28.744

28.770

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

-353

7.2 Riolering

-13.492

-13.561

-13.630

-13.699

7.3 Afval

-10.549

-10.705

-10.934

-10.949

7.4 Milieubeheer

-1.382

7 Volksgezondheid en milieu

7.5 Begraafplaatsen en crematoria Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro

Baten per taakveld 7 Volksgezondheid en milieu 7.1 Volksgezondheid

7.5 Begraafplaatsen en crematoria Totaal baten

-488

-26.264

-26.136

-26.434

-26.518

Begroting

Raming

2026

2027

2028

2029

Bedragen x 1.000 euro

Saldo per taakveld 7 Volksgezondheid en milieu 7.1 Volksgezondheid

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Almelo&id=75ffb718-002d-4be4-ac2d-4b697a720d85