Notulen raadsvergadering 23 maart 2021 (Vervolg geschorste vergadering 16 maart 2021) (getekend).pdf

In plaats van dat jij als geïnteresseerde in die woning de kans krijgt om als starter die woning te kopen, neemt een belegger onderhands contact op met de aannemer, woningcorporatie of projectontwikkelaar en koopt die woning op. Die praktijken wil ík met deze motie voorkomen.

R 2106622

15

Ik denk dat ik over mijn motie genoeg heb gezegd. Ik geef de wethouder in zijn tweede termijn graag de kans om daar antwoord op te geven. Ik heb nog een vraag aan de heer Makkinga. Hij zei in zijn eerste termijn dat hij van meerdere mensen inde stad heeft gehoord dat Beter Wonen, de woningcorporatie in Almelo, op meerdere plaatsen in de stad een huurverlaging heeft toegepast, dat die zelfs met terugwerkende kracht met vijf jaar is doorgevoerd en zelfs vrijesectorwoningen betreft. Hij zei een drietal straten als voorbeeld te kennen en dat daarmee soms enorme bedragen werden teruggevorderd. Ik dacht echt: wat hoor ik hier nou? Ik hoor hierover graag meer, ook welke regeling dit betreft. Ik hoop dat de heer Makkinga hierop in zijn tweede termijn wil antwoorden, want ik ben nieuwsgierig. Dan mijn laatste punt, daarmee rond ik af, Dat gaat om de motie ingediend door de Christenunie-fractie over de verhuurderheffing. Ik was voornemens om daarover niets te zeggen, omdat dit een landelijk thema is. Maar omdat andere fracties zich er ook over uitlaten, vind ik het nodig dit ook te doen. De SP is nooit voorstander geweest van de verhuurderheffing. Landelijk hebben we erin 2012 tegen gestemd. We hebben een ramp voorspeld voorde woningbouw, voorde woningmarkt zelfs.

De verhuurderheffing was bedoeld als tijdelijke crisismaatregel voorde duur van één jaar, met als doel het op orde brengen van de rijksbegroting. We zijn inmiddels negen jaar verder en de verhuurderheffing bestaat nog steeds. Nederland is het enige land ter wereld waar huurders van sociale huurwoningen zo'n speciale belasting betalen. Daarover is een heel mooi rapport geschreven. Dat rapport is in opdracht van Aedes, de VNG en de Woonbond geschreven en het onderzoek naar de uitwerking van de verhuurderheffing is uitgevoerd door Companen en Thésor. Dat is 4 maart 2020 gepubliceerd onder de titel: Effecten van de verhuurderheffing op het wonen in Nederland. Voor wie nog voorstander is van de verhuurderheffing: lees dat rapport en je bent geen voorstander meer. Het laatste wat ik hierover kwijt wil, is dat de wethouder in het politiek beraad al aangaf dat hij ook van de verhuurderheffing afwil en dat het college dat graag afgeschaft ziet. Ik ben daar heel blij mee, dus de motie gaat, zoals de CDA-fractie al opmerkte, effectief over de vraag of de raad of het college die brief schrijft. Dat maakt mij eerlijk gezegd niet veel uit. We kunnen de motie van harte steunen en hebben haar mede ingediend. Waar andere fracties de moeite namen om iets over mijn motie te zeggen, doe ik dat ook over die van hen.

Ik dacht dat de wethouder een goed verhaal had op de motie ingediend door de D66-fractie, maar dat er geen capaciteit is, vond ik een beetje een zwak argument. De verdediging van die fractie vond ik heel sterken wij zijn geneigd al haar moties te steunen. De motie over bijzondere woonvormen vind ik een beetje lastig. Dit staat al in de Woonvisie op blz. 17. Mijn vraag aan de wethouder is wat deze motie toevoegt aan wat op blz. 17 over tiny houses en andere nieuwe experimentele woonvormen wordt gezegd. De heer TIJHOF (PVV): Voorzitter! Vorige week heeft mijn fractie de wethouder verzocht om de Almeloërs voorrang te geven bij het middel scheefwonen, waarvan het doel is om meer differentiatie in de wijken te realiseren. Echter, tijdens de eerste termijn vorige week heeft de wethouder toegezegd de voorgestelde tekst met de verbeteringen van verschillende fracties over te nemen. Die tekst stelt voor om het instrument scheefwonen te laten vervallen, omdat dit ten koste zou gaan van het woningaanbod van de mensen die vanwege hun inkomen op sociale huur zijn aangewezen. Nu dat instrument scheefwonen is komen te vervallen, vervalt het punt van de PVV-fractie om de Almeloërs voorrang te geven. De PVV-fractie zal voor het raadsvoorstel stemmen.

Over de moties heb ik in mijn vorige termijn al gezegd dat wij tegen zijn, behalve de motie van de Christenunie-fractie over de verhuurderheffing. Die zullen we steunen. De heer MAKKINGA (VVD): Voorzitter! We hebben al verschrikkelijk veel gezegd en de wethouder is vorige week in zijn beantwoording erg duidelijk geweest. Maar we hebben nog twee kleine puntjes naar aanleiding van de antwoorden op de vragen die eerder zijn gesteld. Die zijn na de raadsvergadering van vorige week beantwoord. Dat betrof de tiny houses in Pooksbelten die om milieutechnische redenen niet haalbaar waren. Misschien kan de wethouder daarop een korte toelichting geven. Want, zoals hij weet, zien we graag tiny houses in Almelo en dus zien we ook graag alternatieve locaties.

R 2106622

16

Het is vanavond al eerder gezegd door collega's in de raad dat als de ambtelijke capaciteit voor het door ontwikkelen van de stadsontwikkeling te laag is, zoals inde beantwoording van de vragen naar voren is gekomen, we graag een voorstel van het college zien om daar snel invulling aan te geven, zodat we met spoed door kunnen gaan met de stadsontwikkeling. Ook daarop graag een antwoord van de wethouder. Wat ons betreft zijnde overige vragen eerder beantwoord. De heer TEUNIS (SP): Voorzitter! Ik heb in mijn termijn de heer Makkinga gevraagd of hij wil toelichten hoe het zit met bewering in zijn eerste termijn over de signalen die hij heeft ontvangen uit de stad over Beter Wonen. Hij is daar niet op ingegaan. Dus nogmaals deze vraag bij interruptie. Over welke regeling of welke situatie heeft de heer Makkinga het? Ik wil meer van hem horen. De heer MAKKINGA (VVD): Ik wil dit best op een ander moment aan de heer Teunis toelichten als collega, maar het lijkt me in het licht van de Woonvisie voorde komende tien jaar niet echt relevant om er uitgebreid bij stilte staan. De heer TEUNIS (SP): Ik wil er toch iets over zeggen. Ik heb begrepen dat het een huurverlaging betreft met terugwerkende kracht. De heer Makkinga zei dat dit economisch onlogisch was en dit middel door Beter Wonen werd toegepast.

Ik heb Beter Wonen vandaag gebeld en gevraagd hoe het zit, of ze dit hebben gedaan en of dit uberhaupt bij Beter Wonen voorkomt en welke woningen dit betreft. Het staat hem vrij om al dan niet te antwoorden, maar Beter Wonen geeft aan dat ze zich niet herkende in wat de heer Makkinga schetste, in mijn woorden overgebracht. Hoe kijkt hij daarnaar? De heer MAKKINGA (VVD): Voorzitter! Ik heb gezegd dat ik graag persoonlijk aan de heer Teunis een toelichting wil geven. Ik heb dit van bewoners vernomen. Ze waren erg blij met het geld dat ze hadden ontvangen. Mevrouw TEN BELDAM (CDA): De heer Makkinga heeft over de opmerking van de tz,~b~k~an ca heit om i~~lann~komen. wethouder-iet~gezegd~vaar Maar zoals de heer Makkinga dit verwoordde, klonk het sterk als: u vraagt en wij schrijven een blanco cheque uit. Als we instemmen met de uitbreiding van de capaciteit, moet daar een budget tegenover staan. Ik denk dat het al gauw om enkele tonnen gaat, en wel structureel. Heeft de heer Makkinga dit voor ogen? Ik kan dan voorspellen dat hij ergens anders zal moeten bezuinigen. Graag een toelichting of hij echt bijna een blanco cheque heeft afgegeven, of meegaat in de lijn dat capaciteit ook een kwestie van kiezen is. De heer MAKKINGA (VVD): Voorzitter! We hebben altijd stadsontwikkelaars gehad, maar hun uren werden vaak meegerekend in de plannen.

Daar schijnt een nieuwe rekenmethode voor te zijn. Want het is van de gekke dat er geen stedelijke ontwikkeling mogelijk is, omdat we de mensen niet hebben om te ontwikkelen. Dat klinkt hetzelfde als: ik kan geen bankstel verkopen want de orderblokken zijnop. Het enigste wat ik tegen de wethouder heb gezegd, is dat het mij logisch lijkt dat hij daarover met een voorstel naar de raad komt. Dat lijkt mij niet meer dan redelijk. Dan zullen we zijn voorstel afwachten. Mevrouw TEN BELDAM (CDA). Dit wekt bij mij de indruk dat wij over het personeelsbeleid gaan en dat gaan we niet. Dus als er wordt gevraagd om iets te doen, gaat het om de actie. Wie dat doet en hoe dat gebeurt, is niet aan ons. We gaan geen personeelsbegroting vaststellen. Is de heer Makkinga dat met mij eens? De VOORZITTER: We ronden de discussie over de capaciteit voor dit idee af. De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! Ik heb twee vragen aan de heer Makkinga, de eerste borduurt voortop de vraag van mevrouw Ten Beldam. Inhoudelijk ben ik het ermee eens dat niet alle antwoorden moeten worden afgeraffeld door te zeggen: onderbezetting, onderbezetting, onderbezetting. Maar mevrouw Ten Beldam heeft gelijk. Elke inzet gaat geld R 2106622

17

kosten. Ik heb gevraagd hoe we dit probleem oplossen. Zoals mevrouw Ten Seldam zegt, lijkt het net alsof de VVD-fractie een carte blanche geeft. Wat zijn de gedachten van de heer Makkinga hierover precies? Wat mag het ons kosten en wat moet het ons opleveren? De VOORZITTER: Dit is een herhaling van de vraag die mevrouw Ten Seldam al heeft gesteld en de heer Makkinga heeft beantwoord. De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! Ik heb in de tweede termijn gevraagd: wat zijn de kosten en wat de opbrengsten? Mevrouw Ten Seldam heeft opgemerkt dat het op een carte blanche lijkt. Als de wethouder straks kan zeggen dat 1 fte een bijdrage kan leveren aan de initiatieven, ben ik benieuwd. De heer Makkinga geeft daaraan geen richting. Mijn tweede vraag is als volgt. Op dit moment lijkt de Woonvisie het aantal sociale huurwoningen met vijftien te verminderen. Ik heb in de vorige en deze termijn niet gehoord wat de visie van de VVD-fractie hierop is. Gaat zij met het voorliggende voorstel mee, ook met het korten van het aantal sociale huurwoningen met vijftien per jaar, of heeft ze er andere ideeën bij? De VOORZITTER: Ik verzoek de heer Makkinga zich te beperken als het gaat over de capaciteit, want die is nu niet aan de orde. We hebben het over de Woonvisie. Over de vormen van dekking van capaciteit spreken we op een ander moment met elkaar, anders ontsporen we.

De tweede vraag is een stuk relevanter: hoe beoordeelt de VVD-fractie het stuk dat voorligt. De heer MAKKINGA (VVD): Voorzitter! Wij hebben al eerder gezegd wat wij ervan vonden, ook vorige week. Ook hierover moet ik in herhaling treden. De gemeente Almelo heeft 35%huur waarvan totaal 33% sociale huur. De VVD-fractie heeft vorige week en de week daarvoor gezegd dat wat ons betreft die vermindering gerealiseerd kan worden. Wij willen graag een herstructurering van wijken waarbij de wijken opknappen. Ik heb dit gezegd en kan het voorde derde keer opnieuw zeggen. De heer BETE (Lijst fete): Dan ga ik ervan uit dat de VVD-fractie met de Woonvisie zal instemmen. Alles wat de heer Makkinga zegt en beweert, vind ik niet terug in de voorliggende Woonvisie. Of hij leest iets anders, of ik lees iets anders. Het is het een of het ander. Wat wil hij nou? Wil hij al die dingen die hij heeft opgenoemd realiseren, of gaat hij mee met de Woonvisie waarin er slecht vijftien sociale huurwoningen mogelijk worden verminderd op het aantal in de toekomst? De heer MAKKINGA (VVD): Voorzitter! We zien in de Woonvisie een reductie van de sociale huur. Wij zijn daar voor, we staan achter de Woonvisie en wat erover is gezegd. Die is niet in een harnas gegoten, zoals eerder gezegd, maar geeft een richting en wij staan daar volledig achter. Het is een mooi stuken wij onderschrijven dat stuk.

De heer DE OLDE (PVA): Voorzitter! Op dit moment is er een groot tekort van ruim 330.000 woningen in Nederland. Door de toenemende bevolkingsgroei moet daarbovenop nog eens een half miljoen huizen extra worden gebouwd. Neem bijvoorbeeld het aantal mensen dat erbij komt door migratie. En dat terwijl migratie de afgelopen jaren de belangrijkste oorzaak was van de groeiende bevolking in Nederland. Volgens verantwoordelijk wethouder Martin van Rees spelen dergelijke problemen zich niet in Almelo af. We hebben op dit moment in Almelo geen tekort aan woningen, aldus de wethouder. Ook het aantal sociale woningen voldoet aan de vraag. Op de lange termijn zal er zelfs een overschot komen aan sociale woningen, volgens de wethouder, die de raad voorhield dat alle huisvestingsproblemen zich vooral in het westen van het land afspelen. De komende tien jaar mag Almelo 1.600 woningen bouwen. Dat aantal is toereikend, volgens de wethouder. We zien in Almelo inderdaad woonblokken verrijzen, maar voor iemand met een modaal inkomen zijn die huizen niet betaalbaar. Huurwoningen in de vrije sector zijn schaars. De huur van nieuwe woningen in het middensegment stijgt daarom al gauw tot ruim boven de € 1.000. De relatief hoge woningprijzen en de aangescherpte leennormen maken het in tegenstelling tot de doorstromers, voor starters bijna onmogelijk om de woningmarkt te R 2106622

18

betreden. De helft van de starters schuift belangrijke levensbeslissingen, zoals een kinderwens, noodgedwongen voor zich uit. Een uitgesteld leven noemen wij dat. Daar moeten we snel van af. Beleidsregels moeten ervoor zorgen dat het benodigde aantal goedkope nieuwbouwwoningen beschikbaar is voor starters en sociale huur. Het huidige woonbeleid in Almelo moeten starters echt gaan helpen. Het gaat er dus niet alleen om hoeveel woningen er moeten komen, maar ook hoe duur ze moeten zijn om binnen het budget van woningzoekenden te vallen. Daarom zullen we de motie ingediend door de SP-fractie steunen. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Als wij een Woonvisie door het college gepresenteerd krijgen, mogen we verwachten dat de verantwoordelijke wethouder ons juiste informatie geeft over de door fracties in de raad ingediende moties. De verantwoordelijk wethouder heeft aangegeven de motie ingediend door de SP-fractie te ontraden, omdat uitvoering wettelijk niet mogelijk zou zijn. De fractie van Forum voor Rechts is nogal ontsteld over hetgeen de wethouder hierover zei, omdat dit onjuist is. Mijn fractie Iaat de verdieping over wat de wethouder heeft gezegd en onjuist is, uit respect voorde heer Teunis over aan de heer Teunis. Hij sprak voor mij, dus dit is al gebeurd.

Ik merk hierbij op dat de raadsleden op de verantwoordelijk wethouder moeten kunnen vertrouwen en dat is in Almelo kennelijk niet het geval. Een paar weken geleden vond een raadslid het nog nodig dat Forum voor Rechts in een dergelijke situatie moest aangeven dat Forum voor Rechts daarmee het hele college niet kan vertrouwen. Deze mening deelt Forum voor Rechts uiteraard niet, en daarom spreekt zij uit dat de heer Van Rees zijn huiswerk in de toekomst flink beter moet gaan doen. Raadsleden baseren hun beslissing om een motie al dan niet te steunen soms mede op wat de verantwoordelijk wethouder hierover zegt. Mevrouw Buikema heeft dit vandaag feitelijk onderschreven. Als deze informatie onjuist is, wordt een beslissing van een raadslid bijgevolg op onjuiste gronden genomen. Dat is ontoelaatbaar. Dit gezegd hebbend, merkt Forum voor Rechts wel op dat als één lid van het college zijn voorbereiding en kennis zo slecht op orde heeft, dit uiteraard uitstraalt op het gehele college. De motie inzake verhuurderheffing steun ik, evenals de motie inzake de woonzorgvisie. De motie bijzonder woonvormen vind ik oké en de motie om te voorkomen dat ieuwbouwwo n i ngema Isr~o~verh a rxrd-wo rdsn-iso ok-pri m Die-moties-zal-i kTrrTeziergeva~ steunen. De rest waarschijnlijk niet. De VOORZITTER: Ik richt me tot de wethouder van volkshuisvesting voorde beantwoording inde tweede termijn.

De heer VAN REES (wethouder): Mijnheerde voorzitter! Dank voor alle vragen die gesteld zijn. Ik zal ze op thema behandelen en begin met het eerste thema — de hoofdlijnen van de Woonvisie —met het feit dat we 1.600 woningen zullen toevoegen en dat we op basis van de Primos-getallen ervan uitgaan dat de sociale huurvoorraad de komende jaren licht zal krimpen, tot 2035 met 250 woningen. Deze aannames doen we in de Woonvisie op grond van die getallen, want die geven inzicht in de behoefte aan woningen in Almelo. We bouwen er dus plusminus 1.650 woningen bij en de woningvoorraad voorde sociale huur kan licht afnemen. We monitoren de vraag en behoefte in de gemeente Almelo en als daarin veranderingen optreden, zullen we daar op een juiste manier op inspelen. De capaciteitsdiscussie die we op dit niveau voeren, hangt samen met het feit dat het college ervoor kiest om de capaciteit die beschikbaar is in te zetten op de projecten die we op dit moment uitvoeren. Wanneer wij plannen ontwikkelen om 1.000 tot 1.500 woningen extra toe te voegen, zullen we op het gebied van stadsontwikkelingen extra capaciteit moeten inzetten, waarvoor we separaat met plannen komen naar de gemeenteraad bij de perspectiefnota. Binnen de huidige Woonvisie, die 1.650 woningen, zetten wij onze capaciteit gericht in.

De heer HUMMELS (Leefbaar Almelo): Voorzitter! Voor zover ik het vorige punt heb begrepen, waarde wethouder zegt dat hij probeert de zaken in kaart te hebben. Is het niet verstandig de raad hiervan ook op de hoogte te stellen zodat de raad niet al te veel onnodige vragen stelt?

R 2106622

19

De heer VAN REES (wethouder): Mijnheer de voorzitter! Zoals we in de visie zeggen, is het de bedoeling dat we de raad op de hoogte houden en meenemen in de monitor van de voorraad. Nogmaals, we bouwen er 1.650 woningen bijen focussen daarbij op inbreiding. Die inbreiding vindt plaats op plekken binnen de stad. Daarbij realiseren wij waar mogelijk— dit is eerder aangegeven — in het centrum hoogbouw. We zullen waar het gaat om de inbreiding in de stad het groen beschermen, want bij elk nieuw plan van de gemeente, zoals in Almelo Noordoost, wordt een groenstructuur aangelegd. Die wordt beschermd door het bestemmingsplan. Binnen de grenzen van de stad staat al het groen beschreven in bestemmingsplannen. Het college moet separaat een bestemmingsplan voorleggen aan de raad, indien het wil inbreiden in het groen. Het college heeft de ambitie om die 1.000 of 1.500 woningen toe te voegen. Daarvoor moeten plannen uitgewerkt worden. We denken dat het voor Almelo goed is om een deel van de regionale woonbehoefte in te vullen. Wij zetten in om dit zo veel mogelijk middels inbreiding te doen. Waar dit niet kan, zullen we bekijken of dit op een andere manier kan. Om dit allemaal uit te werken, zullen we plancapaciteit moeten krijgen. Deze plannen zullen niet op de korte termijn gerealiseerd worden. Zoals mevrouw Ten Seldam zei, vergt dit tijd.

Dus dit zal een rol spelen op de langere termijn. We zullen separaat met plannen naar de raad komen. Bij de vraag waar we bouwen, wat onze visie op wonen is en welke woningen we aanbieden aan onze inwoners, gaan we in de Woonvisie ook in op de zorg die we aan onze inwoners bieden. We constateren in de Woonvisie dat we 320 woningen voor ouderen moeten toevoegen, nultredenwoningen. Daarover gaan we in gesprek met de wooncorporaties, om ervoor te zorgen dat deze woningen daadwerkelijk beschikbaar zullen zijn voorde ouderen in Almelo. Van die 320 woningen moeten er 110 zo zijn aangepast dat ze voor speciale zorgbehoeften kunnen worden ingezet. Die woningen moeten voorde Almelose inwoners met de woningcorporatie zo worden gesitueerd en gepland dat ze voldoen aan de vraag in Almelo. Moeten we een woonzorgvisie maken? Zoals mevrouw Ten Seldam al zei, stellen we vandaag de Woonvisie vast. We stellen een zorgvisie vast en op de suggestie om daarin een onderdeel zorgwoningen mee te nemen, kunnen we ingaan, zodat we geen derde visie hoeven neer te zetten, maar dit kunnen incorporeren in de zorgvisie. We zullen faciliterend optreden bij de inbreiding in Almelo, gericht op de vraag die er bij Almeloërs is, de speciale woonvormen die we willen toevoegen en de CPO's die daarvoor moeten worden ingezet.

Motie 5, ingediend door de Lokaal Almelo Samen-fractie, vraagt het college aan te geven welke plekken daarvoor geschikt zijn. CPO's zijn goed in staat om zelf te bepalen welke vorm ze kiezen. Het is een gangbaar instrument in Nederland en de makelaars zijn er mee bekend. Het college heeft gezegd enthousiast te zijn over het concept van COSBO, maar vraagt zich af of de plek die COSBO aandraagt de juiste is, gelet op de situatie in de binnenstad. We gaan verder in gesprek met COSBO over hun initiatief of er mogelijk een andere plek is in Almelo om het concept te realiseren. Bij alle inbreidingsplannen speelt de parkeerbehoefte natuurlijk een belangrijke rol. De parkeernormen zijn in aparte beleidsregels vastgelegd en maken geen deel uit van deze Woonvisie. Op de opmerkingen over de parkeerbehoefte, de onderzoeken daarnaar en het eventueel instellen van een parkeerfonds ga ik verder niet in. Die horen thuis bij de discussies over het parkeerbeleid. In april worden in het college de plannen voor het stadskader besproken. Daarna gaat het college over de plannen voor het stadskader met uw raad in gesprek. Ik doe daarom geen uitspraken over de opmerkingen over het parkeren in de binnenstad en wel of geen parkeergarages. Die komen te zijner tijd bij die plannen aan bod.

De heer CETE (Lijst Cete): Voorzitter! Ik snap de opmerkingen van de wethouder, maar ik ben getriggerd door zijn reactie in zijn eerste termijn. Hij is erover begonnen. Daarom heb ik er vragen over gesteld. De wethouder heeft in zijn beantwoording in eerste termijn gesteld dat de Woonvisie in de binnenstad niet los kan worden gezien van de parkeerfaciliteiten. Er moet, zei hij, één parkeerplaats per woning zijn. Als ik het niet goed heb, moet hij me maar corrigeren. Ik snap dat hij de parkeervisie later wil behandelen; dat respecteer ik. Maar wat gebeurt er met de huidige plannen? Hoe vinden we 90 parkeerplaatsen voor het oude stadhuis? In die samenhang heb ik mijn vraag gesteld, vooral vanuit de reactie van de wethouder in eerste termijn. Ik begrijp dat hij later met de parkeernota wil komen, maar wat doen we dan met de huidige woningen waar parkeerplaatsen voor moeten zijn? R 2106622

20

De VOORZITTER: Ik wil dat punt niet in die casuistiek brengen. We moeten het bij de Woonvisie niet hebben over individuele projecten. Het parkeren is uitgebreid behandeld. Als de wethouder in meer algemene zin kan antwoorden op de vraag over de samenhang tussen parkeerdruk en wonen, is dat mooi meegenomen. De heer BUITENWEG (GroenLinks): Voorzitter! De wethouder is aan het clusteren, dus het wordt voor mij lastig te beoordelen of mijn vragen zijn beantwoorden, zoals het punt over De Portier, het plan van COSBO. Volgens mij had hij dat onderwerp al afgesloten, want hij zat al bij parkeren. Hij heeft niet mijn vraag beantwoord of het redelijk is dat COSBO in het Havenblok een kwart van de woningen zou kunnen claimen. De heer VAN REES (wethouder): In algemene zin heeft de parkeernorm consequenties voorde ontwikkeling van nieuwe woningen in de binnenstad. Die legt daarop een bepaalde financiële druk. Als we die norm verlagen, verlichten we die financiële druk. Dat staat volledig los van bestaande afspraken. Kan COSBO een plek krijgen in het Havenblok? Het Havenblok is geen project op zich, maar onderdeel van het totale stadskader. Zoals gezegd, als we iets toevoegen inde binnenstad, zoeken we niet specifiek iets voor ouderen. Ouderen kunnen in alle woningen in de binnenstad gaan wonen. We kijken in algemene zin naar het project van COSBO, naar het concept dat ze graag willen.

We betrekken dit bij de plannen voor het Havenblok, maarde kans dat ze daarin komen, acht ik op dit moment vrij klein. Er zijn opmerkingen gemaakt over het verduurzamen van woningen en het verbeteren van woningen in algemene zin. De raad heeft een woningverbeteringsregeling in het leven geroepen, een blijverslening voor mensen die hun woning willen aanpassen, zodat ze er langer kunnen blijven wonen. Eris een volkshuisvestingsfond op rijksniveau waarin de mogelijkheid wordt geboden voor woningverbetering. Dit hangt samen met de herstructurering en zullen we meenemen in de herstructureringsopgave. Ik vervolg met de motie van de SP-fractie, motie 6. In die motie wordt de woonplicht meegenomen als een algeheel gegeven. Het is inderdaad gebruikelijk -wij passen dit ook toe btj-de-nieuwbouwwoningen=dat-ierrrarrd~ie-een-rrieuwb-oawwon ng~t~rni iéder geval een jaar moet blijven wonen. Ik kan die verplichting echter niet eeuwig opleggen en dat suggereert de heer Teunis in zijn motie. We kunnen namelijk niet iemand verplichten om altijd in zijn eigen woning te blijven wonen. Daarnaast bouwen we in Almelo Noordoost woningen in het duurdere segment. Deze woningen zullen op oppervlakten van 500 tot meerdere duizenden vierkante meters worden gebouwd. Als zo'n woning verhuurd wordt, voorziet die in een behoefte, omdat erin Almelo behoefte is aan huurwoningen in het duurdere segment.

Er is een probleem bij de goedkopere woningen in Almelo die verkocht worden aan beleggers en in verhuur worden genomen. In Almelo heeft 25% van de koopwoningen een waarde beneden de €185.000. Die woningen zijn interessant voor beleggers, maar dit zijn ook de woningen die we door middel van doorstroming beschikbaar willen krijgen voorde starters. Daar zit die concurrentie en die wordt niet weggenomen door de motie van de heer Teunis, want die ziet daar niet op. Hij schiet met het verkeerde instrument op het verkeerde doel. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Ik begin me nu te ergeren. Het lijkt me verstandig dat onze wethouder zich eerst verdiept in wat er allemaal mogelijk is, voordat hij allerlei uitspraken doet. Er zijn meerdere mogelijkheden. Er bestaat zoiets als een kettingbeding en weet ik wat allemaal. Dat legt verplichtingen op aan nieuwe kopers. Er zijn creatieve manieren. De heer Van Rees blijft uitspraken doen, maar ik heb niet de indruk dat hij zich er echt in heeft verdiept; die had ik de vorige keer ook al niet. De vraag, de motie en de strekking van de SP zijn: kijk water mogelijk is, ga er wat aan doen, probeer het. Maar de heer Van Rees kapt alles af. Ik begin het nu een beetje zat te worden. De VOORZITTER: Hij zit nog midden in zijn beantwoording en hij moet de gelegenheid krijgen die voort te zetten.

We horen wel wat hij namens het college ervan vindt.

R 2106622

21

Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Maar het is wel van belang dat wij de juiste informatie krijgen. Er zijn diverse mederaadsleden die een motie met een goede intentie en goede strekking hebben ingediend om een negatief effect te bestrijden. Je kunt erover discussiëren of het om een positief of negatief effect gaat. De heer Zielman zei dit een positief effect te vinden; dat mag. Maar als de motie wordt ontraden, omdat de heer Van Rees heel stellig heeft gezegd dat er geen wettelijke mogelijkheden zijn, terwijl die er wel zijn... Op die grond hebben diverse raadsleden bedacht dat ze niet voorde motie kunnen stemmen. Dat vind ik schandelijk. De heer Van Rees had zich er beter in moeten verdiepen. De VOORZITTER: Het debat is de confrontatie van meningen en opvattingen. Daaraan doet het college ook mee; dat mag. Daar zitten we nu middenin en we zijn nog niet aan conclusies toe. Ik ga verder met de heer Wiertz en daarna de heer Teunis, want die is het meest aangesproken door de bijdrage van de wethouder. De heer WIERTZ (D66): Voorzitter! Het is uiteraard vooral aan de heer Teunis om zijn motie te verdedigen, maar ik vind het antwoord van de wethouder een beetje merkwaardig. Volgens mij staat nergens inde motie dat ze voor alle koopwoningen zou moeten gelden. Nu komt de wethouder met een heel andere argumentatie dan de vorige week.

Het lijkt er een beetje op dat de wethouder dit soort voorwaarden niet wil. Het lijkt me eerlijker om dat gewoon te zeggen. De heer TEUNIS (SP): Voorzitter! Ik heb het niet gehad over Almelo Noordoost en niet over eeuwige woonplicht, al is dat ook mogelijk. Daarover kan de wethouder met zijn collegawethouder Laurens Ivens, SP-wethouder in de gemeente Amsterdam, praten. Die regelt dit met erfpachtvoorwaarden, zodat de grond die in het bezit van de gemeente is, in het bezit van de gemeente blijft en de gemeente op die manier de gelegenheid heeft om de grond in erfpacht uitte geven en aan die erfpachtovereenkomst voorwaarden te stellen. Daarmee kan de gemeente ervoor zorgen dat de erfpachter van gemeentegrond civielrechtelijk verplicht is om zich aan de zelfbewoningsplicht te houden en zo die plicht voor een langdurige termijn borgen. Of dit politiek wenselijk is, is een andere vraag. Strikt genomen kun je stellen dat dit in strijd is met het eigendomsrecht, maar dit is wel op een juridisch mogelijke manier in strijd met het eigendomsrecht. De gemeente Amsterdam heeft dit uitgezocht en dit houdt stand voorde rechter. Ik ben op één punt bekritiseerd. De wethouder zei dat ik het verkeerde instrument inzette om het probleem op te lossen. Ik realiseer mij terdege dat het grootste probleem zit in de beleggersactiviteiten op bestaande bouw.

De hele grap is dat ook daarvoor binnenkort een instrument in de gereedschapskist van onze gemeente belandt. Want er is een motieBeckerman geweest, in 2019 verworpen in de Tweede Kamer. Maar inmiddels is minister 011ongren aan het werk gegaan en is er een zelfbewoningsplicht gernaaktdie de gemeente in staat stelt om binnenkort voor bestaande woongebieden een woonplicht op te leggen. Dit voorstel is twee weken geleden door de Tweede Kamer gegaan. Dit is een wettelijk instrument dat de wethouder binnenkort beschikbaar krijgt. Misschien hoort hij dan opnieuw van ons via een andere motie, want dan is dit wel het juiste instrument. Dit betreffende de kritiekpunten op mijn motie. De heer VAN REES (wethouder): Mijnheerde voorzitter! De motie van de SP-fractie spreekt heel duidelijk over toekomstige nieuwbouwplannen voor koopwoningen. We hebben geen erfpacht in Almelo. Die is nooit door de gemeente toegepast bij de verkoop van nieuwe woningen. Wij verkopen op dit moment alleen maar in Almelo Noordoost kavels voor nieuwbouwwoningen. Daarom richt ik mij daarop. Als we daar voor langere tijd een woonplicht instellen, verkopen we geen kavels meer, terwijl de kavelverkoop op dit moment erg goed loopt. In die zin kan ik de heer Wiertz volgen. Wij willen deze motie niet.

De kavelverkoop gaat goed en de motie heeft tot doel iets tegen te gaan wat niet bij deze woningen speelt, maar bij woningen van particulieren die te koop worden aangeboden inde binnenstad van Almelo. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Wederom is de wethouder bezig met zijn eigen straatje. De SP-fractie komt met een motie en vraagt met iets te komen. Als er nog nooit R 2106622

22

grond in erfpacht is uitgegeven in deze situatie - er is wel degelijk sprake van uitgiften van erfpacht -kan dit wel in de toekomst. De motie dient ervoor om dingen te repareren die onwenselijk zijn en te kijken naar de wettelijke mogelijkheden. De heer Van Rees heeft de vorige keer nadrukkelijk gezegd dat er geen wettelijke mogelijkheden waren. Kortom, hij heeft onze raad verkeerd voorgelicht. Hij draait alle kanten op om dit recht te praten, maar nu komt feitelijk de aap uit de mauw dat hij dit gewoon niet wil. Hij gooit er zijn eigen politieke kleur over. Op valse voorwendselen heeft hij de raad op het verkeerde been gezet. Dat probeert hij nu weer. De motie is heel duidelijk, bekijk wat er mogelijk is en of mensen dit wel of niet willen steunen, is tot daaraantoe. Wat de heer Van Rees hier doet, vind ik echt stuitend. De VOORZITTER: Daar neem ik kennis van. Over de motie is nog niet besloten. Een motie is een oproep aan het college, een politiek instrument. Laat het debat daarover plaatsvinden. Het is niet zo dat een aangenomen motie niet wordt uitgevoerd. We zitten nog midden in het debat. Ik probeer straks tot conclusies te komen. De heer VAN REES (wethouder): Mijnheerde voorzitter! Ik heb aan deze motie verder niets toe te voegen. We raden deze motie af, zoals ik de vorige keer heb gezegd.

Volgens mij heb ik in hoofdlijnen de meeste vragen die in de tweede termijn zijn gesteld, beantwoord. De heer TEUNIS (SP): Nu vinden we elkaar, want nu hebben we het over politiek. Daar heb ik om gevraagd. Ik wilde graag een inhoudelijk debat en een inhoudelijke uitspraak over mijn motie. Die is nu gedaan. Ik begrijp waardewethouder vandaan komt. De vorige keer is het misverstand ontstaan dat mijn motie wettelijk onuitvoerbaar was. Dat is ze niet, dat heeft de wethouder zojuist toegegeven. Het is meer een kwestie dat het college er anders naar kijkt. Dat is mij duidelijk. Ik zal de motie niet aanhouden, maar in stemming laten brengen, omdat ik een andere afweging maakt. De heer VAN REES (wethouder): De motie over de verhuurderheffing steunen we. De VOORZITTER: Daarmee rond ik de tweede termijn af. De heer DE VRIES (PvdA): Ik ben verrast over het feit dat dit de beantwoording is. De wethouder heeft geprobeerd de antwoorden in een bulkte geven; dat siert hem. Maar ik voel me tekortgedaan dat hij niet expliciet is ingegaan op een deel van mijn opmerkingen of vragen. Ik spreek mijn teleurstelling daarover uit, maar wil de vergadering verder niet ophouden. Laat gezegd zijn dat ik de wethouder op een later moment zal vragen en bevragen wanneer hij tot een strategische keus komt en op welke manier de raad aan de voorkant betrokken kan zijn bij alles wat er gaat gebeuren.

De VOORZITTER: Daar nemen wij kennis van. Aan de orde is de stemming over het raadsvoorstel. De heer WIERTZ (D66): Voorzitter! Zoals ik eerder toelichtte, hadden we onze twijfels en die hebben we nog steeds. Dat komt vooral door de toelichting van de wethouder. In het stuk zelf staat niet heel veel verkeerd. We zullen het voorstel uiteindelijk steunen. De heer HUMMELS (Leefbaar Almelo): Ondanks het feit dat er nog dingen in zitten waarbij we kritische kanttekeningen kunnen plaatsen, denk ik dat we hier iets van weten te maken als we allemaal ons leven verbeteren. De heer ZIELMAN (C-B~! Democraten.Nu): Voorzitter! Wij zijn kritisch geweest over het stuk dat door het college is gepresenteerd. We zullen het kritisch blijven volgen. We hebben het ambitie- en visieloos genoemd. Dat vinden we nog steeds. Alleen begrijpen we ook dat we verder moeten met de visie zoals die er nu ligt. We zullen deze visie in de toekomst nauwgezet volgen.

R 2106622

23

De heer BUITENWEG (GroenLinks): Voorzitter! De GroenLinks-fractie heeft in de eerste termijn al gezegd dat zij zich op hoofdlijnen kan vinden in de Woonvisie. Dat is nog steeds zo. We hebben nog een aantal kritiekpunten, maar gaan op hoofdlijnen akkoord. De heer TEUNIS (SP): Jammer van onze motie, maar dat is politiek en prima. Over de Woonvisie heb ik gezegd dat ik redelijk positief ben en de uitkomst van de motie belet ons niet ermee in te stemmen. De pijn is ervoor ons grotendeels uitgeschreven met de tekstvoorstellen die zijn gedaan. Hierna wordt digitaal gestemd over het raadsvoorstel, waarna de voorzitter constateert dat het met algemene (34) stemmen is aangenomen. De VOORZITTER geeft hierna gelegenheid voor het afleggen van stemverklaringen over de ingediende moties 1 tot en met 7. Mevrouw BUIKEMA-ALBERS (Christenunie): Voorzitter! We zullen tegen de motie van de SP-fractie over de zelfbewoningsplicht stemmen. Wij zijn het met de wethouder eens dat dit niet het probleem oplost dat voorligt. Bovendien kan de zelfbewoningsplicht maar voor een aantal jaren worden opgelegd. Dat lost het probleem voorde huren niet op. De heer ZIELMAN (~~4 Democraten.Nu): Voorzitter! We zullen voorde motie over woonvormen stemmen en ook voorde motie over de verhuurheffing, mocht mevrouw Buikema die instemming laten brengen. We zullen tegen de rest stemmen.

Aan de orde is de stemming over motie 1 (Woonzorgvisie). Over motie 1 wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat ze is verworpen met 14 tegen 20 stemmen. Voorde motie hebben gestemd de aanwezige leden van fracties van de Christenunie, D66, Fractie Weinreder, GroenLinks, Leefbaar Almelo, Lijst Cete, PVA, PvdA en SP. Tegen de motie hebben gestemd de leden van de fracties van CDA, Democraten.Nu, Lokaal Almelo Samen, PVV en VVD. Aan de orde is de stemming over motie 2 (Collectief particulier opdrachtgeverschaol. Over motie 2 wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat ze is verworpen met 11 tegen 23 stemmen. Voorde motie hebben gestemd de aanwezige leden van de fracties van D66, Fractie Weinreder, GroenLinks, Leefbaar Almelo, Lijst fete, PVA, PvdA en SP. Tegen de motie hebben gestemd de leden van de fracties van CDA, Christenunie, Democraten.Nu, Lokaal Almelo Samen, Forum voor Rechts, PVV en VVD. Aan de orde is de stemming over motie 3 (Groen in inbreidinal. Over motie 3 wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat ze is verworpen met 11 tegen 23 stemmen. Voorde motie hebben gestemd de aanwezige leden van de fracties van D66, Fractie Weinreder, GroenLinks, Leefbaar Almelo, Lijst Cete, PVA, PvdA en SP.

Tegen de motie hebben gestemd de leden van de fracties van CDA, Christenunie, Democraten.Nu, Lokaal Almelo Samen, Forum voor Rechts, PVV en VVD. Aan de orde is de stemming over motie 4 (Laagste energielabels eerst). Over motie 4 wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat ze is verworpen met 11 tegen 23 stemmen. Voorde motie hebben gestemd de aanwezige leden van de fracties van D66, Fractie Weinreder, GroenLinks, Leefbaar Almelo, Lijst Cete, PVA, PvdA en SP. R 2106622

24

Tegen de motie hebben gestemd de leden van de fracties van CDA, Christenunie, Democraten.Nu, Lokaal Almelo Samen, Forum voor Rechts, PVV en VVD. Aan de orde is de stemming over motie 5 (Bijzondere woonvormen). Over motie 5 wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat ze is aangenomen met 32 tegen 2 stemmen. Voorde motie hebben gestemd de aanwezige leden van de fracties van CDA, Christenunie, D66, Democraten.Nu, Forum voor Rechts, Fractie Weinreder, GroenLinks, Lokaal Almelo Samen, Leefbaar Almelo, Lijst fete, PVA, PvdA, SP en VVD. Tegen de motie hebben gestemd de leden van de PVV-fractie. Aan de orde is de stemming over motie 6 (Voorkomen dat bij nieuwbouw koopwoningen alsnog verhuurd worden). Over motie 6 wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat ze is verworpen met 12 tegen 22 stemmen. Voorde motie hebben gestemd de aanwezige leden van de fracties van D66, Forum voor Rechts, Fractie Weinreder, GroenLinks, Leefbaar Almelo, Lijst Cete, PVA, PvdA en SP. Tegen de motie hebben gestemd de leden van de fracties van CDA, ChristenUnie, Democraten.Nu, Lokaal Almelo Samen, PVV en VVD. Aan de orde is de stemming over motie 7 (Lobby voor afschaffen verhuurderheffing~. Over motie 7 wordt digitaal gestemd, waarna de voorzitter constateert dat ze is aangenomen met 27 tegen 7 stemmen.

Voorde motie hebben gestemd de aanwezige leden van de fracties van CDA, Christenunie, D66, Democraten.Nu, Forum voor Rechts, Fractie Weinreder, GroenLinks, Lokaal Almelo Samen, Leefbaar Almelo, Lijst fete, PVA, PvdA, PVV, SP, alsmede vier leden van de CDA-fractie. Tegen-de-m6tie-heb~ste-rrfdzl~l~d~noend~VVD=fractie, a ets de een iid van dé CDA-fractie. De VOORZITTER schorst daarop de vergadering. Na heropening van de vergadering stelt de VOORZITTER gelijktijdig aan de orde: 11. Liquidatieplan GR Soweco, Soweco nv, Soflex bv en Perspect bv (Soweco groep) (R 2106472). 12. Inrichtingsplan NUO en conceptstatuten NUO (R 2106471). De VOORZITTER: Dames en heren! We hebben afgesproken dat we beide agendapunten gecombineerd behandelen en separaat tot besluitvorming brengen. Op de lijst van intekenaren staan elf sprekers. De heer KAMPMAN (Lokaal Almelo Samen): Voorzitter! Ik stel vooraf te spreken elkaar in de eerste termijn niet te interpreteren, precies volgens de BOB-procedure. De heer BETE (Lijst fete}: Voorzitter! Ik stel voor dat niet te doen. We kunnen daarmee een andere keer beginnen. Dit is juist het punt waarop ik doelde. Wat mij betreft kunnen we tot in de ochtend debatteren: geen enkel probleem. Dit is voor heel veel Almeloërs en Almelo zo.'n belangrijk voorstel, dat ik niet gediend ben van dit soort voorstellen op het laatste moment gedaan.

De heer KAMPMAN (Lokaal Almelo Samen): Ik heb gezegd: alleen in de eerste termijn niet interrumperen. Een vergadering hoort volgens de BOB-procedure op deze manier te

R 2106622

25

verlopen. Dat is de vorige keer niet gebeurd, waardoor de vergadering compleet uit de hand is gelopen. Daarom breng ik dit nu in als punt van orde. De VOORZITTER: Het punt van orde brengen we tot besluitvorming. Wil iemand hierover het woord voeren? De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! Een punt van orde wordt aan het begin van de vergadering ingebracht, dat hebt u eerder gezegd. Het is nu 23.30 uur. Ik heb nooit eerder meegemaakt dat een dermate belangrijk besluit zo Iaat nog in behandeling wordt genomen, terwijl er geen juridische gevolgen zijn voorde stad en de samenleving als dit wordt uitgesteld. En dan worden interrupties in de eerste termijn met een ordevoorstel heel slim afgepakt. Ik ben daar absoluut op tegen. Als dit doorgaat zoals ik nu het gevoel heb, zal ik het voorstel van mevrouw Pol steunen om een motie van wantrouwen in te dienen. Ik voel me als volksvertegenwoordiger nu enorm gekort. De VOORZITTER: Op dit ordevoorstel is uw standpunt helder. We gaan er geen uitgebreid debat over voeren. Ik zal de heren Stóteler en Wiertz nog het woord geven. Ik raad iedereen aan hierin het midden te houden. Interrumpeer elkaar in de eerste termijn niet helemaal stuken gun elkaar wat ruimte, want we hebben spreektijd genoeg, ook in een tweede termijn. Spaar elkaar een beetje en doe een beetje rustig aan.

Er kan best een keer geïnterrumpeerd worden, maar houdt de tijd en elkaars argumenten in de gaten en weest u zich ervan bewust dat er altijd nog een tweede termijn is om het gesprek voort te zetten. De heer BETE (Lijst fete): Dat is wat anders. Met dit voorstel kan ik misschien meegaan, maar ik vind het een ramp om helemaal geen interrupties te plaatsen. De VOORZITTER: Ik probeer er voor iedereen een beetje tussenin te blijven. De heer WIERTZ (D66): Ik ben het ermee eens. De VOORZITTER: Mijnheer Kampman, mag ik uw ordevoorstel op deze manier afvoeren. Nogmaals, het is voor een aantal leden van de raad omstreden. Ik wil over en weer ruimte bieden, maar we moeten elkaar niet overbelasten. Dus als u mij als uw voorzitter toestaat daarin wat richting te geven en te bekijken wanneer ik interrupties mogelijk maak, en hoofd- en bijzaken worden gescheiden, komen we een heel eind. De heer KAMPMAN (Lokaal Almelo Samen): Dat lijkt me prima. De VOORZITTER: We gaan het op deze manier doen. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Ik dacht dat ik hierover ook nog wat mocht zeggen. De VOORZITTER: Ik heb niet gezien dat u zich meldde, maar het ordevoorstel is van tafel, dus er is ook niets meer over te zeggen. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Dat valt nog te bezien.

De VOORZITTER: Zullen we gewoon van start gaan? Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Ik wil het u niet onnodig moeilijk maken, maar ik krijg steeds meer een zwaar ongemakkelijk gevoel over de hele gang van zaken en dat wordt iedere keer een stapje erger, ook over wat de heer Kampman net probeerde. U hebt ons aan het begin van de vergadering toezeggingen gedaan. U drong erop aan, u eiste feitelijk van ons —terwijl het nu half twaalf is —dat dit er vanavond doorgedrukt wordt. Vervolgens komt de heer Kampman er nog een keer onbeschoft overheen, in weerwil van de toezeggingen die u de heer Cete en mij en alle anderen hebt gedaan, om dat te omzeilen. Ik heb er geen ...

R 2106622

26

De VOORZITTER: Mevrouw Pol, het voorstel van de heer Kampman is van tafel; dat heeft hij ingetrokken. Ik heb als voorzitter partij voor iedereen gekozen door door het midden te gaan. U krijgt allemaal de ruimte voor dit debat. Hoe langer dit gesprek duurt, hoe later het wordt. Ik deel u mee dat mevrouw Van Doorn de vergadering heeft verlaten. Dit betekent dat u met 33 leden aanwezig bent. Laten we gewoon beginnen, dan kijken we wel waar we uitkomen. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Het is geen verwijt aan u, maar aan de heer Kampman. Ik vind dit de zoveelste streek. De VOORZITTER; Ik noem het een voorstel dat is ingetrokken, u noemt het een streek. Het is niet meer aan de orde. De heer KAMPMAN (Lokaal Almelo Samen): De woorden van mevrouw Pol werp ik verre van mij. De VOORZITTER: We houden er nu over op. Het woord is aan mevrouw Geerdink. Mevrouw GEERDINK (PvdA): Voorzitter! Soweco heeft er 50 jaar voor gezorgd dat mensen met een beperking de juiste begeleiding en ondersteuning krijgen om een geschikte werkplek te vinden en te houden. 50 jaar, en nog steeds, ondanks dat de zes gemeenten hebben besloten om de GR Soweco op te heffen, zien we dat de medewerkers van Soweco zich vol passie blijven inzetten om ervoor te zorgen dat mensen met een beperking geholpen worden naar geschikte werkplekken en de juiste ondersteuning krijgen.

De PvdA-fractie heeft veel waardering voor deze medewerkers en wil dat hun kennis en kunde binnen NUO worden ingezet om nog meer mensen te helpen naar een geschikte werkplek. Want voor iedereen die kan werken is er een plek om te werken. Werk is betekenisvol en wordt betaald. Dat is het doel waarde PvdA-fractie voor staat. De nieuwe uitvoeringsorganisatie, zoals die vandaag wordt voorgesteld, kan bijdragen aan dit doel. Ik zeg kan, omdat veel afhangt van de motivatie van het college om van de nieuwe uitvoeringsorganisatie een succes te maken. Dan gaat het niet alleen omwerk dat geboden moet-w~rd~n-aarfrrrerrserr~-nete~V1t~~~di~atie of beschut werk, maar ook over de bereidheid om te investeren in mensen en samen te werken met andere organisaties om ervoor te zorgen dat de dienstverlening aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt goed geregeld is. In de Tweede Kamer is steun gegeven aan het voorstel van de SP en het CDA voorde sociaal ontwikkelbedrijven, en in het politiek beraad van twee weken terug hebben wij gevraagd wat de overeenkomsten zijn tussen NUO en het plan dat in de Tweede Kamer is ingediend. De wethouder gaf aan dat NUO aan de voorwaarden uit de initiatiefnota voldoet en dat er zo nodig kan worden bijgestuurd.

Tijdens datzelfde politiek beraad werd duidelijk dat in de statuten van NUO een aantal onduidelijkheden staat die veel vragen oproepen en op meerdere manieren kunnen worden uitgelegd. Het amendement dat we samen met de fracties van CDA en VVD indienen, zal die onduidelijkheid wegnemen. Ook wordt met dat amendement afscheid genomen van de gemeentesecretaris, zoals eerder is afgesproken. Omdat NUO onder de directe verantwoordelijkheid valt van het college, is het voorde raad mogelijk om inhoudelijk beter inzicht te krijgen in de manier waarop het college uitvoering geeft aan de wet, niet alleen financieel, maar ook in beleid. Om de ontwikkelingen goed te kunnen volgen en de juiste informatie te krijgen, dienen wij een motie in. Met die motie willen we bereiken dat de raad inhoudelijk geïnformeerd wordt over de voortgang van de lokale uitvoering met betrekking tot de inclusieve arbeidsmarkt, gezien vanuit het perspectief van de brede doelgroep. Daar gaat het uiteindelijk om. Ook roept de motie op om de inzet van NUO ten behoeve van de inclusieve arbeidsmarkt door een onafhankelijk onderzoeksbureau te laten evalueren in het eerste kwartaal van 2024. Die evaluatie moet vooral vanuit het perspectief van de brede doelgroep worden uitgevoerd. Organisaties als Cedres of de vakbond FNV zouden wat de PvdA-fractie betreft een rol kunnen spelen in dit onderzoek.

De motie wordt mede ingediend door de fracties van Leefbaar Almelo, VVD, CDA en Lokaal Almelo Samen.

R 2106622

27

De heer ST~TELER (PVV): Voorzitter! Ik hoor mevrouw Geerdink zeggen dat er veel onduidelijkheid is over de liquidatie van Soweco, over de oprichting van NUO en over de toekomst. De gemeenteraad heeft in juni 2020 in grote meerderheid besloten om deze richting op te gaan en toen heeft mevrouw Geerdink ook een motie ingediend. Die vroeg om de raad elke twee maanden te informeren over de voortgang. Daarvoor is een heuse werkgroep opgericht waaraan wij niet hebben deelgenomen. Heeft die werkgroep iets bijgedragen? Er is immers zoveel onduidelijk, terwijl mevrouw Geerdink toch elke keer in die werkgroep is geïnformeerd. Wat is daarvan het effect geweest? Mevrouw GEERDINK (PvdA): Die werkgroep was er niet om inhoudelijk te discussiëren over dit onderwerp. In de motie is afgesproken dat de hele raad betrokken moet worden bij de besluitvorming en die niet in een of ander werkgroepje moet plaatsvinden. De werkgroep is er vooral op gericht om op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen die gaande zijn, ook inhoudelijk, maar niet om de besluitvorming in de raad te beïnvloeden. De werkgroep is erop gericht vooral op de hoogte te zijn hoe dit proces verder loopt. De heer ST~TELER (PVV): Voorzitter! Ik hoor mevrouw Geerdink toch goed dat deze werkgroep niet de bedoeling van die motie was? Maar deze werkgroep is wel een uitvloeisel geweest van die motie.

Elk raadslid kon zich daarvoor aanmelden. Dat heb ik niet gedaan. Daar is mevrouw Geerdink geïnformeerd over de voortgang. Als ik de debatten van de afgelopen weken beluister in de politiek beraden en het debat dat nu gaat plaatsvinden, wordt er steeds gezegd dater nog zo veel onduidelijk is, Mevrouw Geerdink is in de tussentijd toch geïnformeerd? Ze gaat nu met de motie die ze heeft aangekondigd hetzelfde vragen als ze daar deed. Die heeft dan toch geen toegevoegde waarde? Mevrouw GEERDINK (PvdA): Daar ben ik het niet helemaal mee eens. Bij de behandeling van de motie is heel duidelijk gesteld dat de werkgroep niet is bedoeld om er alles te delen en de rest van de raad niet op de hoogte zou zijn. De insteek van die werkgroep is dat we in grote lijnen op de hoogte gehouden zouden worden over de procesgang van de liquidatie van Soweco en de oprichting van NUO. Volgens mij heeft de werkgroep daaraan bijgedragen. De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! De PvdA-fractie heeft in het verleden continu gezegd dat dit niet goed is, ze het er niet mee eens is en er heel veel onduidelijk is. Ze is continu met moties en amendementen gekomen. Eén daarvan ging over een werkgroep, zoals de heer St~teler zei. Maar die heeft niets verduidelijkt. Ik ben benieuwd wat de reden is dat er bij de PvdA-fractie nog steeds zo veel onduidelijkheden zijn.

Bij juist haar achterban, de OR en heel veel mensen, zitten veel twijfels. Wat is haar beweegreden om nu met amendementen en moties meer te halen dan er eigenlijk voorligt? Wat ziet zij anders dan ik? Om de voorzitter tegemoet te komen, zal ik het kort houden. Welke toegevoegde waarde hebben haar moties en amendementen en hoe helpen we daarmee haar achterban? Mevrouw GEERDINK (PvdA): Het amendement heeft tot doel meer richting en duidelijkheid in de statuten te geven naar aanleiding van het voorstel dat in de Tweede Kamer is aangenomen over het ontwikkelingsbedrijf. Daaraan geeft het amendement meer richting voor de toekomst. Snapt de heer Cete wat ik bedoel? De heer BETE (Lijst Cete): Ik probeer te snappen wat het doel is van mevrouw Geerdink. Ze begint met te zeggen dater heel veel onduidelijkheden zijn. Ze probeert met heel veel woorden te zeggen: we vinden het voorstel niet besluitrijp, maar we proberen met een amendement en motie te redden wat er te redden valt. Ik begrijp wat er over de gemeentesecretaris wordt gezegd. Dat steun ik. Maar wat is de toegevoegde waarden van de moties en amendementen om alle twijfels bij die mensen, de stad, collega stadsbestuurders weg te halen, de financieel nadelige effecten, de onrust in de OR, dat soort zaken? Mevrouw GEERDINK (PvdA): Ik zeg niet dat er onduidelijkheden zijn wat NUO betreft. Waar NUO straks voor staat, is duidelijk.

Sinds 2015 is er andere wetgeving en in de raad is gezegd dat ook die organisatie anders moet worden georganiseerd, omdat alles anders is R 2106622

28

georganiseerd. NUO komt er gewoon, we kunnen niet bij het oude blijven. Ik weet niet hoe de heer fete dat ziet, als ik de vraag terug mag leggen. De VOORZITTER: Mevrouw Geerdink, dat moeten we niet doen, want dan wordt het een tweegesprek. Dit is uw reactie op de twee interrupties die de heer fete heeft gedaan. Hij komt zelf ook nog aan het woord. De heer BETE (Lijst Cete): Ik zal in mijn tweede termijn reageren op mevrouw Geerdink. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Mevrouw Geerdink en ik waren allebei aanwezig in de werkgroep. Ik onderstreep enigszins het verhaal dat ons een toezegging is gedaan. Ik vind het erg belangrijk dat cruciale informatie aan de raad wordt gepresenteerd en niet wordt weggehouden. Maar mijn persoonlijke ervaring is dat mijn deelname aan die werkgroep zinloos was, want als ik vragen wilde stellen over dingen die ik wilde weten, werd dat afgekapt. We kregen in een uurtje tijd gepresenteerd wat was bedacht dat wij moesten horen en niet wat ik wilde horen en weten. Sterker nog, ik ben een keer weggelopen. Heeft mevrouw Geerdink die werkgroep als zinvol ervaren? Ik bedoel ook de kwartiermaker. Ik kan me herinneren dat ik op enig moment heb gevraagd wie dat was, zo'n indruk had hij op mij gemaakt. Die kwartiermaker heeft heel veel gekost. Hoe kijkt mevrouw Geerdink hier tegenaan? Mevrouw GEERDINK (PvdA): Ik heb een andere ervaring.

De verwachting die mevrouw Pol van de werkgroep had, was misschien hoger dan die ik had. Dat is mogelijk. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Welke toegevoegde waarde heeft de kwartiermaker voor de werkgroep gehad? Mevrouw GEERDINK (PvdA): Ik ben op de hoogte gehouden van het proces. De heer WIERTZ (D66): Voorzitter! Uit wat mevrouw Geerdink over de werkgroep zegt, leid ik af dat een deel van de raad de afgelopen maanden beter is geïnformeerd dan de rest. Ik Ivan-geen~ndere-conclusie-trekkerr.-Ntijmand~re-punt-betrefirdeorrdurTd~lijklred~rfdre-mevrouw Geerdink aanstipt. Vorige week was er een ordevoorstel om het voorstel van de agenda te halen en het op een later moment te behandelen, zodat we dan meer duidelijkheid zouden hebben. Dan verbaast het me toch dat mevrouw Geerdink tegen zo'n ordevoorstel stemt. Waarom vindt zij dat het voorstel nu behandeld moet worden? De VOORZITTER: Dit is bij het ordedebat al besproken. Mevrouw GEERDINK (PvdA): Moet ik daarvoor een verklaring geven? Er was een voorstel om het van de agenda af te halen, maar ik vond dat er voldoende discussie was geweest, ook in de politiek beraden, om dit voorstel te behandelen. En ik denk dat het wel zo netjes is, ook naar de mensen van Soweco, om nu een keer duidelijkheid te verschaffen.

De heer GERRITSEN (Democraten.Nu): Voorzitter! Mag ik een opmerking maken richting de heer Wiertz? De VOORZITTER: Dat Iaat ik niet toe. Mevrouw GEERDINK (PvdA): Voorzitter! De motie luidt als volgt. "Motie 9. Samen voor een inclusieve arbeidsmarkt. De raad van de gemeente Almelo, in vergadering bijeen dinsdag, 16 maart 2021 constateert - dat het college streeft naar een inclusieve arbeidsmarkt met zo regulier mogelijk werk voor arbeidsgehandicapten, overweegt R 2106622

29

dat de lokale inrichting om te komen tot een inclusieve arbeidsmarkt nog veel onzekerheden met zich meebrengt en de uitvoering afhankelijk is van onderlinge afstemming en samenwerking tussen verschillende organisaties waaronder NUO die zich bezighouden met een inclusieve arbeidsmarkt; - dat het belangrijk is dat de uitvoering om te komen tot een inclusieve arbeidsmarkt toekomstbestendig is en ten dienste van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt wordt ingericht, verzoekt het college, 1. de raad jaarlijks te informeren over de voortgang van de lokale uitvoering m.b.t. de inclusieve arbeidsmarkt, met daarin in ieder geval een uitwerking van onderstaande punten: - welke ondersteuning is geboden en door wie (organisatie) om mensen, ook mensen met een arbeidsbeperking, naar een passende werkplek te begeleiden en wat de resultaten zijn van deze ondersteuning; - een overzicht van de ingezette instrumenten (aantallen) en het resultaat ervan; - het aantal beschutte werkplekken dat voorde gemeente Almelo is gerealiseerd door de NUO, 2. in het eerste kwartaal van 2024 een onafhankelijk bureau de opdracht te geven om de inzet van NUO t.b.v.

de inclusieve arbeidsmarkt te evalueren en de raad te consulteren in onderstaande punten; - de onderzoeksopdracht vooraf aan de raad te verstrekken; - de raad via een politiek beraad in de gelegenheid te stellen om aanvullende punten te formuleren in de onderzoeksopdracht; - de uitkomst van het onderzoek in een politiek beraad te bespreken met de raad; - ~ eventuele verbeterpunten op basis van het onderzoek in een raadsvoorstel aan de raad ter besluitvorming voor te leggen, en gaat over tot de orde van de dag."

-

De motie is ondertekend door de fracties van PvdA, Leefbaar Almelo, CDA, VVD en Lokaal Almelo Samen. De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! We hebben de afgelopen weken meerdere malen gesproken, dus ik weet niet precies waarnaar ik moet verwijzen. Ik hoop dat mevrouw Geerdink dat weet. Twee, drie of vier weken terug hebben ik en meerdere collega's erop gewezen dat een boete die in 2017 zou worden ingevoerd bij de Participatiewet, bij haar zo heilig en belangrijk, niet is ingevoerd. Als er geen boete is, kunnen we mensen en ondernemers niet verplichten om beschut werk te realiseren voor die mensen. Mevrouw Geerdink wil dit nu met een motie realiseren. Waar haalt ze het idee vandaan dat een motie beter kan afdwingen dat de Participatiewet wordt uitgevoerd? Mevrouw GEERDINK (PvdA): Wat ik al eerder zei, het gaat ook om de motivatie, ook van ons als raad. Als wij willen investeren in die mensen en ervoor willen zorgen dat ze aan het werk komen, zullen we er ook voor moeten zorgen dat er voldoende middelen en kracht zijn om die mensen te helpen naar een plek waar ze kunnen werken. Dat is een keuze die we maken. De heer BETE (Lijst Cete): Voorzitter! Het is heel moeilijk. De VOORZITTER: Mijnheer fete, u hebt altijd een heel lange aanloop nodig voor uw vraag. Als de vraag echt heel kort is... Anders moet u in uw eigen termijn reageren.

De heer BETE (Lijst fete): Heel kort, ik wil mevrouw Geerdink echt niet tegenwerken, maar zij doet net alsof wij geen zorg dragen voorde mensen van NUO en zij wel. Daar gaat het absoluut niet om. Dit wilde ik gezegd hebben. Als het met een motie zou lukken, zou ik tien moties schrijven.

R 2106622

30

Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Vandaag stemt de Almelose raad met stoom en kokend water over Soweco. Haastige spoed is zelden goed, maar desondanks wil ons college onze Almelose trots het liefst gisteren opheffen. Forum voor Rechts heeft de notulen van de vergaderingen van het dagelijks bestuur van de Groep Soweco doorgelezen. De onrust die Forum voor Rechts aangaf te voelen bij de gang van zaken is met het lezen van deze notulen alleen maar versterkt. Het beeld dat door de Raad van Commissarissen (RvC), de ondernemersraad (OR) en niet te vergeten de FNV en werknemers de afgelopen periode is geschetst over dat ze zich telkens niet serieus genomen voelen door het bestuur van de Groep Soweco, wordt naar de mening van Forum voor Rechts bevestigd in deze notulen. Waarde heer Maathuis het in onze raad doet voorkomen het gesprek met de OR, de RvC en dergelijke niet uit de weg te gaan, heeft Forum voor Rechts uit de notulen van de vergaderingen een ander beeld. Een aantal voorbeelden hiervan. Uit de notulen blijkt dat schrijvens met zorgen en advies van de RvC door het bestuur laconiek voor kennisgeving worden aangenomen. De heer Maathuis heeft mevrouw Doeschot, vicevoorzitter van de OR, fijntjes laten weten dat de rollen zuiver gehouden moeten worden. De heer Broekhoven is de Wor-bestuurder en dus gesprekspartner voorde Wor.

Kortom, de heer Maathuis gaf bij de OR niet thuis. Hij wenste niet door hen benaderd te worden. Gevoelens die de heer Maathuis ook bij de aansturende werknemers opriep. Ook blijkt uit de notulen dat de heer Maathuis heeft toegezegd dat bij een volgend te nemen besluit een adviesaanvraag naar de OR zal worden gestuurd. Een man een man, een woord een woord, iets wat in Twente hoog in het vaandel staat, maarde heer Maathuis kennelijk ontbeert, want de OR moest vervolgens procederen. Uit de notulen blijkt dat de accountant, Deloitte, reeds in 2019 zijn zorgen over het proces uitte ineen bestuursvergadering: het proces dat erdoor het bestuur voor wordt gekozen om slechts één scenario te onderzoeken. Ik citeer Deloitte hierbij: "Er kan te snel worden gekozen voor een scenario dat achteraf niet juist blijkt, terwijl de weg terug is afgesloten. Het advies van Deloitte is om ook te kijken naar de bestaande situatie en hoe dingen nu functioneren. Wat heb je als gemeente nodig om de Participatiewet en andere verantwoordelijkheden binnen het sociaal domein uit te voeren? Welke overeenkomsten zijn er met de bestaande situatie? Een ga~d~-financiële analyse-van d~~e~se~i+EEe~de-scenario's-i~r~oodzal~elijlc:De-accountants hebben elders gezien dat te snel besluiten zijn genomen, zonder dat er voldoende zicht is op de effecten. Zorgvuldigheid gaat voor snelheid.