Jaarverantwoording 2025 - bijlage 1 - Definitieve jaarverantwoording 2025

• Wijken en dorpen zijn meer sociaal toekomstbestendig • Wijken en dorpen zijn meer fysiek toekomstbestendig Versterken van de integrale samenwerking in én met wijken en dorpen Om Almelo een levendige en vitale stad te laten zijn, is goede samenwerking nodig met én tussen inwoners, strategische partners als ook binnen de eigen gemeentelijke organisatie. De verschillende samenwerkingen en deze (integraal) bij elkaar brengen vraagt de komende jaren de nodige aandacht. We hebben daarom ingezet op de volgende werkvelden: • Het versterken van participatie door het verbeteren van bewonersparticipatie, overheidsparticipatie en participatie door maatschappelijke organisaties. • Het versterken van het wijkgericht werken door het verbeteren van de samenwerking tussen lijn- programma en wijksturing. Wat hebben we gedaan en wat hebben we bereikt De projecten en activiteiten die we voor leefbare wijken en dorpen uitvoeren dragen veelal bij aan het realiseren van de beide doelstellingen. Willen we samen meer bereiken op het verbeteren van de leefbaarheid dan moeten we beter samenwerken. Andersom door de integrale samenwerking tussen partijen te verbeteren, kan samen meer worden bereikt voor de leefbaarheid in de wijken en dorpen. Daarom worden de projecten en activiteiten voor beide doelstellingen in één paragraaf en in één tabel weergegeven.

Het uitvoeren van deze projecten en activiteiten vindt zoveel mogelijk sámen met inwoners, externe partners en verschillende disciplines binnen de gemeentelijke organisatie plaats. De wijkregisseur is hierbij vaak de aanjager en de spin in het web, hij /zij heeft contacten met zowel bewonersgroepen, wijkgerichte organisaties als de collega’s binnen de eigen organisatie. Activiteiten

Omschrijving

Uitvoeren wijk- en dorpsopgaven

Voor elke wijk en dorp is in 2023 een wijk/dorpsopgave gemaakt. De wijken dorpsopgaven beschrijven per wijk en dorp de strategische opgaven. In 2025 zijn de wijk- en dorpsopgaven herijkt en is voor elke wijk/dorp een concreet jaarplan voor 2025-2026 geschreven. Dit is gedaan samen met de strategische partners in de wijk als woningcorporaties, Avedan, inwoners en gemeentelijke eenheden. Aan de herijkte wijk- en dorpsopgaven is ook samen met de partners uitvoering gegeven. De wijkregisseur voert regie op het uitvoeren van de wijkopgave en blijft hierbij inzetten op het beter samenbrengen van plannen en belangen van inwoners, externe en interne partners. Zo 76

Activiteiten

Ondersteunen bewonersinitiatieven

Almelo Buurt Samen

Omschrijving komen we tot een integrale aanpak per wijk waarbij wordt gewerkt aan het op peil houden en verbeteren van de leefbaarheid in de wijken en dorpen. Als voorbeeld het overleg leefbaarheid Haghoek. Naar aanleiding van de ontwikkellocatie Schelfhorstdwarsweg zijn door (buurt)bewoners allerlei bezwaren geuit. Door samen met een aantal van de buurtbewoners, de locatiemanager AZC, politie en betrokkenen vanuit de gemeente een overlegtraject te starten zijn de relevante leefbaarheidsvraagstukken gedefinieerd en opgepakt. Zo is de leefbaarheid in en rondom de Vriezenveenseweg verbeterd. Inwoners met een goed idee om hun woon- en leefomgeving te verbeteren en hier zelf mee aan de slag willen, werden ook in 2025 ondersteund. Iedereen met een goed idee krijgt de kans om dit uit te voeren. We helpen initiatiefnemers waar nodig met advies, kennis, het werven van vrijwilligers en subsidies, het creëren van draagvlak in de buurt, met materiaal of met geld. Dit kan gaan om een project voor een straat of buurt, maar ook om een plan voor een hele wijk, dorp of zelfs de hele stad. Het verbeteren van de voetbalkooi in de Kerkelanden tot een multisportkooi op verzoek van de doelgroep is een mooi voorbeeld. Ook de nieuwe inrichting van het Kareliapark begon met vragen en ideeën van bewoners om in het park een andere groenstructuur aan te leggen.

Almelo Buurt Samen is dé website voor bewonersinitiatieven in de gemeente Almelo. Van 2024 tot en met Q1 2025 draaiden we een proef in de wijken Sluitersveld en Windmolenbroek. In de drie rondes in deze pilotperiode zijn in totaal 81 initiatieven gestart, waarvan 66 zijn uitgevoerd of in uitvoering zijn, 9 nog in de spaarfase zitten en 6 niet geslaagd zijn. De evaluatie die we in Q2 2025 uitvoerden was dusdanig positief dat besloten is dit project uit te rollen over de hele stad. De eerste ronde voor de hele stad vond plaats in november 2025. Van alle huishoudens in de gemeente Almelo heeft 21%, dus 1 op de 5 huishoudens, de bon ingezet. Dit percentage is hoger dan de eerste ronde in de pilotperiode en is in lijn met de eerste ronde van andere gemeenten die met dezelfde methodiek werken. Vanaf september 2025 zijn in totaal 107 initiatieven goedgekeurd waarvan 57 initiatieven voldoende gespaard hebben en soms al uitgevoerd zijn, 46 initiatieven nog aan het sparen zijn en 4 het streefbedrag niet hebben gehaald. We zien een groeiend aantal bewonersinitiatieven en bereiken een nieuwe groep mensen die eerder niet betrokken waren. De initiatieven variëren qua thema, wat de diversiteit en creativiteit van de inwoners weerspiegelt. Voor voorbeelden van de verschillende initiatieven verwijzen we naar de website van Almelo Buurt Samen (Almelo Buurt Samen)

77

Uitvoeren 'aanpak van onderop’

In 2024 zagen we al de positieve effecten van de zogenaamde ‘aanpak van onderop’. Bij een dergelijke aanpak gaan we uit van de talenten en kwaliteiten die in een wijk aanwezig zijn. We starten vanuit wat er al is en bouwen dit verder uit vanuit de prioriteiten van de wijk. Een dergelijke aanpak vraagt om een goede samenwerking met verschillende partners zoals inwoners, woningcorporaties en welzijnswerk. Door sociale relaties tot stand te brengen en onvermoede capaciteiten van bewoners en organisaties binnen de buurt/wijk te mobiliseren, werken we van binnenuit aan een leefbare buurt. Het opbouwen van het benodigde vertrouwen kost echter tijd. In 2025 is deze werkwijze voortgezet. Zo werd in de Binnenstad met de ABCD-methode de openbare ruimte in de Mennistenhoek opgeknapt, ontstonden verschillende bewonersinitiatieven in Westersluitersveldlanden en kwam er een magazine uit in de Boomplaats met resultaten en informatie over de werkwijze. Aan de Parallelweg wordt de buurtgroep door de ABCD-aanpak* steeds uitgebreider en wordt wederom een grote buurtactiviteit georganiseerd.

Leeflab

Wijkaccommodaties

*ABCD Aanpak is de ‘Asset Based Community Development’ – aanpak. Door het tot stand brengen van sociale relaties in een buurt en door de onvermoede capaciteiten van bewoners en organisaties binnen de buurt/wijk te mobiliseren, werken we van binnenuit de buurt aan een leefbare woonomgeving Met het Leeflab, ook een ‘aanpak van onderop’, zetten we in op veerkrachtversterking van bewoners en het voorkomen van opvolgende problematiek. Bij een ingrijpende levensgebeurtenis is vaak te voorspellen welke problemen daarop volgen. Het Leeflab richt zich op vier pijlers: 1) beleid, 2) voorliggend veld, 3) sociaal wijkteam, 4) straatniveau. Door tegelijkertijd op alle vier de pijlers in te zetten maken we structurele impact. Het Leeflab is in de Riet is een driejarige pilot (start 2024) en is een gezamenlijk project van het programma Sociaal en Vitaal, Uitvoering Sociaal en Wijkregie. In 2025 zijn de straatacties waarbij men huis aan huis aanbelt, verder uitgebreid naar meer straten. In een aantal straten zijn naar aanleiding van deze acties ‘knooi en pieldagen’ gehouden waarbij inwoners samen met de professionals in de straat bezig gaan met het opruimen en aanpakken van de openbare ruimte. Deze aanpak wordt door de inwoners gewaardeerd. Dit blijkt uit de metingen via enquêtes die worden uitgevoerd aan het begin en na een tijdje in de betrokken straten.

Vanaf 1 januari 2025 is de exploitatie en het beheer van zes van de tien gemeentelijke wijkaccommodaties* overgenomen door de gemeente Almelo. Het gaat om de wijkaccommodaties de Schöppe (De Riet), MFA Eninver (Wierdensehoek), de Goossenmaat (Nieuwstraatkwartier), de Driehoek (Ossenkoppelerhoek), de Schelf (Schelfhorst) en Mölln'wiek (Windmolenbroek). De inbedding in de gemeentelijke organisatie is soepel verlopen. We merken dat door de inbedding in de gemeentelijke organisaties de wijkaccommodaties meer in beeld zijn. Zo is in Eninver een uitwijklocatie voor Burgerzaken ingericht en is in 2025 ook ruimte voor twee bibliotheekvoorzieningen in de wijkaccommodaties gevonden. 78

Het is gelukt om afgezien van incidentele overgangskosten, binnen de bestaande middelen te blijven. De exploitatie en beheer van vier overige wijkaccommodaties (’t Aahoes, ’t Brookshoes, ’t Dok en de Trefhoek) wordt uitgevoerd door de stichtingen. Zij ontvingen ook in 2025 subsidie. Helaas heeft stichting de Trefhoek het faillissement moeten aanvragen en zijn zij in juli 2025 failliet verklaard. Een curator handelt het faillissement af. In het laatste kwartaal 2025 gaf ook het bestuur van de stichting ’t Dok lastig nieuwe bestuurders te kunnen vinden als ook in financieel zwaar weer te zitten. Samen met het bestuur wordt gekeken hoe beide problemen op te lossen. *'de gemeentelijke wijkaccommodaties zijn: ‘t Aahoes (Aadorp), 't Brookshoes (Bornerbroek), 't Dok (Binnenstad), de Trefhoek (Sluitersveld), de Schöppe (De Riet) MFA Eninver (Wierdensehoek), de Goossenmaat (Nieuwstraatkwartier), de Driehoek (Ossenkoppelerhoek), de Schelf (Schelfhorst) en Mölln'wiek (Windmolenbroek) Aanjagen verduurzamen (particuliere) woningen

In 2025 is bij verschillende straatacties gepoogd inwoners te stimuleren hun woning te verduurzamen. Een aantal keren zijn de energiefixers aangesloten bij deze straatacties bijvoorbeeld in Westersluitersveldlanden. Inwoners wordt gewezen op de energiecoach, bouwadviseur en/of energiefixers die inwoners maatwerkadvies geven over het verduurzamen van hun woning. Bij verschillende activiteiten zoals Möln’festival, Zorgbraderie, lentefestijn wordt informatie gegeven over verduurzamen

Stimuleren vergroenen van wijken

Een groene leefomgeving verbetert het welzijn van inwoners, gaat hittestress en verdroging tegen en heeft een positief effect op de biodiversiteit. In 2025 hebben we groene bewonersinitiatieven, zoals geveltuintjes en groenadoptie, gestimuleerd en ondersteund. Op de website Almelo Buurt Samen staan meer dan 10 projecten die het thema ‘groen en natuur’ hebben. Bij het stimuleren van vergroenen van wijken werken we samen met de tuincoaches, de Groene Loper en projecten vanuit Natuur voor Elkaar.

79

2.1.6.2 Wat heeft het gekost? Thema Leefbare wijken en dorpen

Beschikbaar

Werkelijk

Jaar 2023

625

317

Jaar 2024

642

474

Jaar 2025

652

848

Jaar 2026

625

Totaal

2.544

1.639

Bedragen x 1.000 euro

Toelichting: We sluiten aan bij de dynamiek van de wijken en dorpen. Daarom ontwikkelen we per wijk of dorp een op maat gemaakte aanpak. Dit bekent ook dat de middelen ingezet worden daar waar nodig. De ene wijk of dorp heeft immers meer uitdagingen dan de ander. De middelen worden ingezet voor het “laaghangend fruit” (dingen die inwoners belangrijk vinden en gemakkelijk te regelen zijn), het ondersteunen van bewonersinitiatieven en het uitvoeren van de wijkopgaven. De uitputting van de beschikbaar gestelde middelen kan gedurende de gehele periode 2023 tot en met 2026 plaatsvinden. Tot nu toe is er sprake van een onderschrijding van middelen. Dit komt omdat een aantal zaken, waarvoor toezeggingen gedaan en verplichtingen aangegaan zijn, nog in de 'pijplijn' zitten. Toezeggingen aan bewonersinitiatieven worden vaak in jaar t toegezegd en in jaar t+1 uitgegeven. De verwachting is dat de middelen het komende jaar worden uitgegeven. Het uitgiftepatroon van Leefbare Wijken en Dorpen zal naar verwachting aanvankelijk bescheiden zijn tijdens de opbouwfase, maar geleidelijk toenemend naarmate de uitvoering van de wijkopgaven en de daarin opgenomen projecten meer vorm krijgen. Door het starten van Almelo Buurt Samen is te zien dat de uitgaven voor bewonersinitiatieven is toegenomen.

Waarbij de verwachting is dat de volgende ronde voor alle wijken en dorpen nog meer huishoudens hun voucher inzetten en dus de uitgaven voor de bewonersinitiatieven verder toenemen.

80

2.1.6.3 Indicatoren De belangrijkste indicator voor 'Leefbare wijken en dorpen' is het wijkkompas. Deze geeft in één oogopslag weer hoe de wijk ervoor staat. De ontwikkeling van cijfers in het wijkkompas geeft richting aan de opgave in de wijk. Het Kennispunt Twente vult de wijkkompassen met gegevens van verschillende bronnen zoals het CBS. De gemeenten Enschede en Hengelo hebben een vergelijkbaar product als het wijkkompas Almelo. Samen met deze gemeenten hebben we onze producten doorontwikkeld tot een gezamenlijk product: de BuurtBarometer. De indicatoren in de drie ‘kompassen’ zijn stuk voor stuk bekeken en beoordeeld. De drie gemeenten gebruiken nu exact dezelfde indicatoren waardoor vergelijken mogelijk is. Naast de individuele indicatoren zijn per wijk en buurt urgentiescores berekend. Ook deze scores zijn voor de drie gemeenten op dezelfde wijze berekend en vergelijkbaar. In november 2024 is de BuurtBarometer, gelanceerd. De BuurtBarometer is digitaal te raadplegen via deze link. De indicatoren waarop verantwoord wordt, komen grotendeels uit de enquête ‘waar staat je gemeente’. In 2023 is deze enquête niet uitgevoerd en ontbreken de gegevens voor dat jaar. In 2024 is de enquête in afgeslankte vorm uitgevoerd, 676 inwoners hebben meegedaan aan de enquête.

De verdeling van de respondenten over de wijken en dorpen komt niet overeen met de verdeling van de inwoners over de wijken en dorpen. Voor het berekenen van de indicatoren is een weging toegepast waardoor over- en ondervertegenwoordiging uit wijken (t.o.v. alle inwoners uit Almelo) beter in balans is gebracht. In 2025 is de enquête wederom niet uitgevoerd en ontbreken dus de indicatoren. Indicator Waardering leefbaarheid (gemiddeld rapportcijfer) Hoe prettig vindt u het om in uw buurt te wonen? Integrale samenwerking (score 1-10) De gemeente: • werkt samen met de buurt aan plannen, activiteiten en voorzieningen • geeft de buurt de ruimte om hun ideeën en plannen uit te voeren • helpt inwoners bij het uitvoeren van hun ideeën en plannen Waardering sociale betrokkenheid (score 1-10) Buurtbewoners: • gaan op een prettige manier met elkaar om. • staan voor elkaar klaar. • zijn te vertrouwen. Waardering fysieke omgeving (score 1-10) • In mijn buurt zijn (bijna) geen dingen kapot • Mijn buurt is netjes en schoon • Het groen in mijn buurt is goed onderhouden • Straten en stoepen zijn goed begaanbaar Veiligheidsgevoel (percentage dat zich veilig voelt) Voelt u zich veilig in uw buurt? Bewoners dat in de buurt participeert (percentage dat zich inzet) Hoe vaak heeft u zich de afgelopen 12 maanden ingezet voor uw buurt?

2021 7,8

2025

5,5

7,5

6,7

80,5% 57%

Voor elke wijk en voor elk dorp is samen met de partners en inwoners een wijk- of dorpsopgave gemaakt. In deze wijk- en dorpsopgaven is per wijk en dorp ook een jaarplanning opgenomen waarin concrete projecten en activiteiten worden benoemd die in 2023 en 2024 in de betreffende wijk of dorp zijn uitgevoerd. Het aantal inwoners dat in 2025 betrokken is bij bewonersinitiatieven niet zijnde via Almelo Buurt Samen is 467. Daarnaast zijn inwoners door Almelo Buurt Samen geactiveerd iets voor hun buurt te doen. Bij elk initiatief zijn tenminste 3 inwoners betrokken. Het precieze aantal betrokken inwoners door Almelo Buurt Samen is niet aan te geven omdat sommige inwoners bij meerdere initiatieven betrokken zijn. Voor voorbeelden en verdere informatie van Almelo Buurt Samen verwijzen we naar de website Almelo Buurt Samen

81

2.2 Basisbegroting De opzet van de basisbegroting is stabiel voor een langere periode om zo de herkenbaarheid en herleidbaarheid van de informatie in de planning en control documenten te vergroten. De verplichte taakvelden en de set verplichte indicatoren vormen de basis. Verplichte indicatoren De verplichte indicatoren zijn ook te vinden op waarstaatjegemeente.nl (kies bij gemeente ‘Almelo’ en bij vergelijken met ’50.000-100.000’ inwoners). Waarstaatjegemeente.nl biedt ook de cijfers van de burgerpeiling. Deze zijn niet verplicht, maar belangrijk om te kunnen beoordelen in hoeverre inwoners tevreden zijn over de gemeente, hun omgeving en eigen welzijn. Toelichting op de verschillenanalyse Net als vorig jaar worden de financiële verschillen tussen de begroting na wijziging en de werkelijkheid, toegelicht in het jaarverslag bij de programmaverantwoording. We hebben hiervoor gekozen, zodat inhoud en financiën bij elkaar komen op één plaats. De verschillenanalyse heeft plaatsgevonden bij afwijkingen groter dan 150.000 euro ten opzichte van de ramingen (na wijziging), voor zowel de totale baten als totale lasten per taakveld. De bedragen in de tabellen zijn in duizenden euro's. In voorgaande jaren zijn meerjarige incidentele projecten in de jaarverantwoording niet nader geanalyseerd.

De belangrijkste reden daarvoor was dat het jaar van begroten af kan wijken van het jaar van realisatie. Gedurende de looptijd van het project zijn er elk jaar voordelen of nadelen op het project die over de looptijd per saldo nul zijn. Enkel overschrijdingen van het totale projectbudget werden in de verschillenanalyse in de jaarverantwoordingen benoemd. Deze werkwijze zetten wij in deze jaarverantwoording voort. Om de overzichten bij het 'financieel terugkijken' duidelijk en eenvoudig te houden, zijn ze compact opgezet. Een uitwerking van de compacte opzet is dat er geen toelichting is op het volledige bedrag aan verschillen bij de lasten, baten en het saldo. Net zoals in voorgaande jaren laten we, zoals hierboven beschreven, de meerjarige incidentele projecten en andere niet beïnvloedbare posten buiten beschouwing. Eventuele verschillen op deze posten worden hieronder toegelicht.

82

2.2.1 Bestuur en ondersteuning 2.2.1.1 Vastgestelde nota's Nota activabeleid 2022 Nota reserves en voorzieningen 2022 Nota kapitaalgoederen openbare ruimte 2021-2024 Nota Grond- en Vastgoedbeleid gemeente Almelo 2020 (ingetrokken per 3 maart 2026) Kadernota governance 2015 Treasurystatuut 2023 Digitale Agenda gemeente Almelo 2028 Nota misbruik en oneigenlijk gebruik van gemeentelijke regelingen 2025 Protocol geheimhouding gemeente Almelo 2025 Kadernota subsidiebeleid Verordening financieel beleid, beheer en organisatie gemeente Almelo 2023

2.2.1.2 Uitgelichte activiteiten Nieuw financieel systeem met verplichtingenadministratie In 2025 is het nieuwe financiële systeem ERPx in gebruik genomen. Onderdeel hiervan is de implementatie van een verplichtingenadministratie. Door het registreren van verplichtingen wordt eerder inzicht verkregen in aangegane financiële verplichtingen en de ruimte binnen beschikbare budgetten. Hiermee is een belangrijke stap gezet in het verder versterken van de financiële sturing, transparantie en rechtmatigheid binnen de organisatie. Tegelijkertijd vraagt het werken met een verplichtingenadministratie een andere werkwijze binnen de organisatie. In 2025 is daarom gestart met het verder ontwikkelen van kennis en vaardigheden rondom het tijdig registreren en beheren van verplichtingen. Ook in de komende periode blijft aandacht nodig voor het verder borgen van deze werkwijze in de dagelijkse praktijk. Aanbestedingskalender In 2025 is de aanbestedingskalender verder ontwikkeld en structureel ingebed binnen de organisatie. De kalender wordt ingezet om voorgenomen aanbestedingen tijdig inzichtelijk te maken en de markt hierover transparant te informeren. Hiermee wordt bijgedragen aan een rechtmatige uitvoering van aanbestedingsprocedures en een optimale marktwerking. Daarnaast ondersteunt de aanbestedingskalender de interne planning en capaciteitssturing van aanbestedingstrajecten.

Door deze ontwikkeling is een verdere professionaliseringsslag gemaakt in het aanbestedingsproces van de gemeente Almelo. Algemene Subsidieverordening De geactualiseerde Algemene Subsidieverordening (ASV) is in 2026 in werking getreden. Met deze actualisatie is een actueel en helder juridisch kader gerealiseerd voor het verstrekken van subsidies. Dit draagt bij aan een transparante, doelmatige en rechtmatige uitvoering van het subsidiebeleid en biedt zowel de organisatie als subsidieaanvragers meer duidelijkheid over procedures, voorwaarden en verantwoordelijkheden. Beheer gebouwen en gronden In 2025 is gewerkt aan de actualisatie van het gemeentelijk vastgoedbeleid. Het nieuwe Vastgoedbeleid 2025 is op 3 maart 2026 door de gemeenteraad vastgesteld en vervangt het eerdere Grond- en Vastgoedbeleid uit 2020, dat destijds als één gezamenlijke nota was vastgesteld. In het geactualiseerde beleid zijn het grondbeleid en vastgoedbeleid gescheiden en vastgelegd in twee afzonderlijke nota’s. Met het Vastgoedbeleid 2025 zijn de kaders vastgesteld voor het verkrijgen, beheren, exploiteren en afstoten van gemeentelijk vastgoed. Het beleid geeft richting aan de wijze waarop de gemeente haar vastgoed inzet ter ondersteuning van gemeentelijke beleidsdoelen en maatschappelijke voorzieningen.

Professioneel vastgoedmanagement Parallel aan de actualisatie van het vastgoedbeleid is gewerkt aan de verdere professionalisering van het vastgoedmanagement. Hierbij wordt de sturing op het gemeentelijk vastgoed ingericht volgens drie niveaus, te weten: portfolio management (strategisch), asset- en accountmanagement (tactisch) en property management (operationeel). Deze werkwijze zorgt voor een duidelijke scheiding tussen strategische keuzes over de vastgoedportefeuille, de sturing op de prestaties van gebouwen en het dagelijks beheer van het vastgoed. De benodigde besluitvormingsstukken voor de inrichting van het vastgoedmanagement volgens deze drie niveaus zijn in 2025 voorbereid en in procedure gebracht. Bestuurlijke besluitvorming hierover wordt begin 2026 verwacht. Met deze ontwikkeling 83

wordt het vastgoedbeheer binnen de gemeente Almelo verder geprofessionaliseerd en kan gerichter worden gestuurd op kwaliteit, kosten, gebruik en verduurzaming van de vastgoedportefeuille. Grondzaken algemeen Voor het bepalen of er een stuk grond verkocht kan worden, wordt nu veelal gebruik gemaakt van kennis vanuit de gemeentelijke organisatie. Wat ooit begonnen is als groencommissie voor de overweging van snippergroen, is het nu uitgegroeid tot een commissie welke advies geeft over alle voorkomende verzoeken betreft grondverkoop (intern en extern). We zijn voornemens om dit in 2026 beter te positioneren. Pachtgronden Er is besloten om nieuw pachtbeleid (geliberaliseerde pacht) geen onderdeel te laten worden van het vastgoedbeleid, maar separaat pachtbeleid te maken. In 2026 zal hier verder aan gewerkt worden. Bedrijventerreinen Nog niet alle kavels zijn verkocht in 2025, we verwachten dat die in 2026 wel verkocht zullen gaan worden. Snippergroen Het proces van snippergroen is uitgewerkt in 2025 het pilotproject ‘Aanpak oneigenlijk grondgebruik’ is nog niet gestart vanwege capaciteits-uitdagingen, we zijn voornemens om dat wel in 2026 te gaan doen Mobiliteitsplan woon-werkverkeer In 2025 is er onderzoek gedaan naar de mogelijkheid om via beleid de vermindering van CO2 uitstoot te stimuleren.

Met hulp van Overijssel Onderweg zijn reisbewegingen van medewerkers in kaart gebracht en er is onderzocht op welke manier we medewerkers zouden kunnen stimuleren om duurzamer te reizen. Daarbij is ook gekeken wat andere gemeenten op dit gebied doen. Dit heeft geleid tot een vergoeding voor woon-werkverkeer die vitaliteit en duurzaamheid stimuleert. Deze vergoeding is van kracht sinds 1 januari 2026. Alleen woon-werk kilometers die lopend, per fiets of met behulp van het openbaar vervoer zijn afgelegd, worden vergoed tegen 0,23 euro per kilometer. De eerste indruk is dat dit zowel een positief effect heeft op vitaliteit als op de vermindering van CO2-uitstoot. Medewerkers kiezen vaker voor de fiets of het openbaar vervoer in plaats van de auto.

84

2.2.1.3 Taakvelden Taakveld 0.1 Bestuur Salarissen, pensioenen en vergoedingen raad, college B&W, rekenkamer en griffie. Bestuurlijke samenwerking zoals Regio en kennispunt Twente, Euregio, VNG. Accountantscontrole. 0.2 Burgerzaken Publieksdienst/KCC, zoals verstrekken paspoorten, rijbewijzen, uittreksels, etc. Organisatie verkiezingen en voltrekken huwelijken. 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Beheer, verhuur, instandhouding van gebouwen en gronden die de gemeente (al of niet tijdelijk) in bezit heeft en niet in exploitatie neemt. 0.4 Overhead Loonkosten ondersteunende organisatie en management, ICT kosten, huisvesting, bestuursondersteuning, gereedschappen en voertuigen. 0.5 Treasury Financiering, dividenden. 0.61 OZB woningen Belasting eigendom woningen, heffing en waardering onroerende zaken. Bijdrage Gemeentelijk Belastingkantoor Twente (GBT). 0.62 OZB niet-woningen Belasting eigendom en gebruik bedrijven, heffing en waardering onroerende zaken. 0.63 Parkeerbelasting Opbrengsten parkeergarage, straat parkeren, parkeervergunningen, abonnementen, etc. 0.64 Belastingen overig Reclameopbrengsten, precariorechten en hondenbelasting.

0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Algemene uitkering gemeentefonds, rijksbijdrage via algemene uitkering voor decentralisaties (Jeugdzorg, Wmo en Participatiewet), integratie-uitkering Wmo-oud en eventuele doeluitkeringen (bijvoorbeeld onderwijsachterstanden, cultuureducatie, huishoudelijke hulp toeslag). 0.8 Overige baten en lasten Nog functioneel toe te rekenen stelposten en taakstellende bezuinigingen, onvoorzien. 0.90 Vennootschapsbelasting (VpB) Het te betalen bedrag voor vennootschapsbelasting. 0.10 Mutaties reserves Storting en onttrekkingen aan algemene - en bestemmingsreserves. 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten Overschot of tekort ten opzichte van de begroting.

85

2.2.1.4 Indicatoren Indicator

2022

2023

2024

2025

Formatie

11

12

12,2

12,5

10

10,8

11,8

12,4

Fte per 1.000 inwoners Bezetting Fte per 1.000 inwoners Apparaatskosten

1.052

1.179 1.329 1.362

Kosten per inwoner (euro) Externe inhuur

15,5% 17,2% 18,1% 13,4%

Kosten als percentage van totale loonsom plus totale kosten inhuur externen Overhead

9,0% 10,0% 10,9% 10.1%

Percentage van totale lasten

86

2.2.1.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

Verschil 2025 N/V

0.1 Bestuur

6.564

8.655

2.091 N

0.2 Burgerzaken

3.445

3.352

-93 V

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

8.048

7.575

-473 V

0.4 Overhead

51.335

51.634

299 N

0.5 Treasury

-1.334

1.076

2.410 N

0.61 OZB woningen

997

915

-82 V

0.62 OZB niet-woningen

115

123

8 N

0.63 Parkeerbelasting

18

75

57 N

0.64 Belastingen overig

195

174

-21 V

-

-

-

620

159

-461 V

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)

75

55

-20 V

70.079

73.794

3.715 N

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

2025 N/V

-

-48

-48 V

0.2 Burgerzaken

-1.626

-1.881

-255 V

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

-8.651

-8.349

302 N

0.4 Overhead

-7.486

-9.594

0.5 Treasury

-3.260

-3.435

-175 V

0.61 OZB woningen

-11.891

-11.894

-3 V

0.62 OZB niet-woningen

-17.516

-17.551

-35 V

0.63 Parkeerbelasting

-1.989

-2.299

-310 V

0.64 Belastingen overig

-238

-450

-212 V

-243.288

-243.555

-266 V

-268

-268

-

-

-

-

-296.213

-299.324

-3.110

Totaal lasten Bedragen x 1.000 euro Baten per taakveld 0.1 Bestuur

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) Totaal baten Bedragen x 1.000 euro

87

Verschil

-2.108

V

V

Saldo per taakveld

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

2025 N/V

0.1 Bestuur

6.564

8.607

2.043 N

0.2 Burgerzaken

1.820

1.472

-348 V

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

-603

-774

-172 V

0.4 Overhead

43.850

42.040

-1.809

0.5 Treasury

-4.595

-2.359

2.235 N

0.61 OZB woningen

-10.893

-10.979

-85 V

0.62 OZB niet-woningen

-17.402

-17.428

-26 V

0.63 Parkeerbelasting

-1.971

-2.224

-253 V

0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)

Verschil

V

-44

-276

-232 V

-243.288

-243.555

-266 V

353

-108

-461 V

75

55

-20 V

-226.134

-225.530

605 N

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

Storting reserves

19.331

18.106

Onttrekking reserves

-47.326

-46.696

630 N

Saldo reserves

-27.995

-28.590

-595 V

Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro Reserves

Verschil 2025 N/V -1.225

V

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen: In de analyse worden alleen de verschillen tussen begroting en werkelijkheid toegelicht die niet voortkomen uit kapitaallasten of uit meerjarige incidentele projecten. Zie hiervoor de toelichting onder 2.2 Basisbegroting. 0.1 Bestuur Vanaf 1 januari 2028 gaan de pensioenen van politieke ambtsdragers over naar het nieuwe pensioenstelsel en wordt het overgedragen aan het ABP. De commissie BBV heeft in december 2025 een stellige uitspraak gedaan waarbij de pensioenen qua waardering gelijk worden gesteld aan de prognose van het ABP. Dit betekent dat de gemeente 1,8 miljoen euro moet bijstorten in de voorziening wethouderspensioen. 0.2 Burgerzaken Er zijn meer paspoorten verstrekt dan in de begroting was aangenomen. Verder zijn de legesopbrengsten uittreksels/verklaringen, naturalisatie, huwelijk en de registraties van niet-ingezetenen hoger dan geraamd. Per saldo hogere baten van 255.000 euro. 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Binnen de lasten is een nadeel van circa 400.000 euro ontstaan als gevolg van herwaardering van ontwikkelvastgoed. Daartegenover staan meerdere voordelen. Zo zijn de kapitaallasten circa 650.000 euro lager uitgevallen dan begroot. Daarnaast wordt het voordeel mede verklaard door de begrotingssystematiek van meerjarige incidentele projecten. Per saldo heeft dit geleid tot een voordeel aan de lastenkant.

Aan de batenkant is sprake van een nadeel als gevolg van lagere huurinkomsten dan begroot. 0.4 Overhead De bijstorting in de voorziening verlofsparen heeft geleid tot een nadeel van 763.000 euro aan de lastenkant. Daartegenover staat een voordeel doordat de kapitaallasten 182.000 euro lager zijn uitgevallen dan begroot. Daarnaast zijn er enkele kleinere voordelen gerealiseerd op het gebied van ict en opleidingsbudgetten, waardoor het nadeel bij lasten uitkomt op 300.000 euro. 88

Aan de batenkant zien we een voordeel dat hoofdzakelijk wordt veroorzaakt door een stijging van het aantal medewerkers Nieuw Beschut bij Ontplooj in het afgelopen jaar. Naast de salarislasten zijn ook de ontvangen loonkostensubsidies hoger dan begroot. Tot slot zijn de wijkaccommodaties per 1-1-2025 inbesteed, waardoor de ontvangen huurinkomsten hoger zijn uitgevallen dan begroot. 0.5 Treasury In deze jaarverantwoording is omslagrente bijgesteld van 1,00% naar 0%. Deze correctie wordt nader toegelicht in paragraaf 3.4 Financiering. Deze leidt ertoe dat de lasten op dit taakveld 2,3 miljoen euro hoger zijn dan begroot. Hiertegenover staat een voordeel van gelijke omvang op de andere taakvelden. 0.61 OZB woningen Het voordeel wordt met name veroorzaakt door een lagere vaststelling van de bijdrage voor het GBT over 2024. 0.62 OZB niet woningen Het voordeel wordt met name veroorzaakt door een licht hogere areaaluitbreiding dan verwacht. 0.63 Parkeerbelasting De parkeeropbrengsten laat een voordeel ongeveer 200 K zien, voornamelijk vanwege een hogere opbrengst bij de parkeergarages. De opbrengsten van straat parkeren en abonnementen zijn iets lager dan begroot. De opbrengsten van vergunningen en tegoedkaarten zijn daarentegen hoger. De naheffing straat parkeren wordt niet begroot maar bedraagt bijna 85.000 euro.

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds Ten opzichte van de begroting na wijziging is er sprake van een voordeel van afgerond 266.000 euro. Dit voordeel wordt grotendeels veroorzaakt door de decembercirculaire welke op 16 december 2025 is gepubliceerd (D/26/834090). Deze kan niet meegenomen worden in de laatste raadsvergadering van het jaar waardoor de begroting 2025 hierop niet gewijzigd is. 0.8 Overige basten en lasten De stelposten onvoorzien zijn in 2025 niet aangewend. Op dit taakveld leidt dit tot een voordeel van 111.000 euro ten opzichte van de begroting. Daarnaast waren een aantal bedragen gereserveerd die niet in 2025 zijn aangewend. Dit resulteert in een voordeel van 350.000 euro. Saldo reservemutaties Bij het saldo van de reservemutaties is er een voordeel ten opzichte van de begroting na wijziging van 595.000 euro. Dit voordeel is opgebouwd uit lagere stortingen van 1,225 miljoen euro en lagere onttrekking dan begroot van 630.000 euro. De stortingen in reserves zijn 1,225 miljoen euro lager dan begroot. Door hogere uitgaven beschermd wonen wordt er 547.000 euro minder gestort in de reserve mo/bw. Door lagere huurinkomsten ontwikkelvastgoed wordt er 313.000 euro minder gestort in de reserve stadsontwikkelingsfonds. Het werkelijke voordelige resultaat opvang Oekraïners is 365.000 euro lager dan verwacht.

De reserve onttrekkingen zijn 630.000 euro lager dan begroot, omdat er minder kosten zijn gemaakt voor meerjarige incidentele projecten. Bij deze meerjarige incidentele projecten kan het jaar van begroten namelijk afwijken van het jaar van realisatie. Gedurende de looptijd van het project zijn er elk jaar voor- of nadelen op het project die over de looptijd per saldo nul zijn.

89

2.2.2 Veiligheid 2.2.2.1 Vastgestelde nota's Extern veiligheidsbeleid 2014-2021 Integraal veiligheidsbeleid 2022-2025

2.2.2.2 Uitgelichte activiteiten In 2025 is op verschillende vlakken ingezet op het borgen en versterken van de openbare orde en veiligheid binnen de gemeente Almelo. Toezicht en Handhaving (BOA’s) In 2025 heeft het cluster Toezicht en Handhaving (de BOA’s van de gemeente Almelo) verdere stappen gezet in professionalisering en gebiedsgericht werken. BOA’s waren zichtbaar aanwezig in de wijken en werkten intensief samen met wijkregisseurs, politie en zorg- en welzijnspartners om signalen vroegtijdig op te pakken en gericht op te treden. Binnen het team is gewerkt met duidelijke taakaccenten: jeugd en overlastpreventie, horeca en evenementen, afval en milieu, parkeren en verkeer, ondermijning en pandcontroles, aandachtsgroepen en personen met onbegrepen gedrag en nieuwe of gewijzigde wettelijke taken. De thematische en datagestuurde inzet maakte het mogelijk flexibel te reageren op hotspots, evenementen en actuele veiligheidsvraagstukken. Een belangrijke stap was de ontwikkeling van de bestuurlijke visie ‘BOA’s in Almelo, Klaar voor de toekomst’. Deze visie geeft richting aan een zichtbaar, benaderbaar en toekomstbestendig BOA-team, waarin preventie en handhaving in balans worden ingezet. Daarnaast is een verkenning gestart naar uitbreiding van de uitrusting van de BOA’s, zodat zij hun publieke taak veilig en professioneel kunnen uitvoeren.

Ook is de nazorg na incidenten structureel versterkt, met aandacht voor collegiale ondersteuning en professionele begeleiding. Inzet en capaciteit worden continu gemonitord om de uitvoering effectief en veilig te houden. Bestuurlijke aanpak ten behoeve van openbare orde en veiligheid Aanpak overlastgevers In het najaar van 2024 heeft de burgemeester de politie gemandateerd om kortdurende gebiedsontzeggingen (48 uur) op te leggen aan personen die na een waarschuwing overlast blijven veroorzaken in de binnenstad. In het najaar van 2025 is deze bevoegdheid ook gemandateerd aan de BOA’s en uitgebreid naar het stationsgebied. In 2025 zijn dertien gebiedsontzeggingen opgelegd voor de binnenstad en acht voor het stationsgebied. Daarnaast zijn zwaardere bestuurlijke maatregelen opgelegd aan personen die stelselmatig overlast veroorzaken, waaronder lasten onder dwangsom en langdurigere gebiedsverboden. In het najaar van 2025 is gestart met het geven van bestuurlijke waarschuwingen aan first offenders. Deze waarschuwingen worden door de politie uitgereikt, aanvullend op de strafrechtelijke afdoening. Sinds de start zijn vijftien waarschuwingen gegeven. De overgrote meerderheid van deze personen is daarna niet opnieuw negatief in beeld gekomen. Het bestaande cameratoezicht in de binnenstad, het stationsgebied en op de Woonboulevard is geëvalueerd en met vijf jaar verlengd.

Live cameratoezicht maakt het mogelijk incidenten vroegtijdig te signaleren en draagt bij aan het beperken van overlast en verstoringen van de openbare orde. Aanpak drugshandel De bestuurlijke aanpak van drugshandel is in 2025 voortvarend voortgezet. Hoewel minder drugspanden zijn gesloten dan in 2024, zijn meer lasten onder dwangsom opgelegd aan personen die de openbare ruimte gebruiken voor handel. Er is sprake van een verschuiving van handel vanuit panden naar handel op straat en vanuit voertuigen. Door het opleggen van een dwangsom wordt via een financiële prikkel ingezet op het beëindigen van dit dealgedrag. Dit blijkt dit een effectief instrument: tot op heden zijn geen opgelegde lasten onder dwangsom overtreden. Aanpak illegaal gokken en illegale prostitutie In 2025 is een pand gesloten waar zonder vergunning horeca werd geëxploiteerd en illegaal werd gegokt. Via software op laptops werden weddenschappen op sportwedstrijden afgesloten en winsten ter plaatse uitbetaald. Verder is een last onder dwangsom opgelegd wegens illegale prostitutie in een woning. 90

Aanpak illegale opslag vuurwerk Ook is bestuurlijk opgetreden tegen de illegale opslag van vuurwerk. Illegale opslag van vuurwerk brengt aanzienlijke veiligheidsrisico’s met zich mee voor omwonenden en hulpdiensten. In veel gevallen kwam deze opslag aan het licht na anonieme meldingen via Meld Misdaad Anoniem. Naast de strafrechtelijke afdoening door justitie, zijn door de gemeente dwangsommen opgelegd wegens strijd met brandveiligheidsvoorschriften en regels voor ruimtelijke ordening. Aanpak aanslagen op panden/woningen Almelo werd in 2025 geconfronteerd met gerichte geweldsincidenten bij woningen en panden, waaronder brandstichtingen, explosies en een beschieting in een woonwijk. Dergelijke incidenten veroorzaken onrust en gevoelens van onveiligheid. Ter herstel van de openbare orde en ter borging van de veiligheid is onder meer tijdelijk cameratoezicht ingesteld en zijn een pand en een woning gesloten. Aanpak ondermijning Ook in 2025 is ingezet op de aanpak van ondermijnende criminaliteit door middel van integrale controles, versterking van bestuurlijke instrumenten en inzet op bewustwording. Samen met ketenpartners zijn controles uitgevoerd in risicosectoren, zoals horeca, seksbedrijven, autobedrijven, bedrijfsverzamelgebouwen, garageboxen. Ook is er gecontroleerd op illegale gokactiviteiten.

In het kader van de aanpak van heling zijn opkopers gecontroleerd via het Digitaal Opkopers Register (DOR), waardoor gestolen goederen sneller kunnen worden gesignaleerd. Deze inzet heeft geleid tot het beëindigen van overtredingen en heeft tevens een preventieve werking. De Bibob-aanpak is verder doorontwikkeld door actualisatie van beleid, training van medewerkers en versterking van regionale samenwerking. Hiermee is de bestuurlijke weerbaarheid vergroot en kan misbruik van vergunningen en vastgoed eerder worden gesignaleerd en voorkomen. Bewustwording en signalering bleven belangrijke speerpunten. Tijdens de ondermijningsdag, met als thema mensenhandel, is met scenario’s, presentaties en een VR-ervaring gewerkt aan herkenning van signalen en handelingsperspectief. Daarnaast is regionaal samengewerkt aan een campagne tegen mensenhandel en zijn bijeenkomsten georganiseerd voor gemeentelijke medewerkers en woningcorporaties. Tot slot is een nieuw systeem voor het registreren en opvolgen van ondermijningssignalen geïmplementeerd, waardoor informatiegestuurd werken verder is versterkt. Crisisbeheersing In 2025 is de gemeente Almelo, zowel ambtelijk als bestuurlijk, verder voorbereid op mogelijke crises. Dit is gedaan door middel van oefeningen, advisering, actualisatie van plannen en het treffen van facilitaire voorbereidingen.

Daarnaast is gestart met de regionale projectgroep Continuïteit en Weerbaarheid. Binnen dit programma wordt gewerkt aan voorbereiding op langdurige uitval van vitale voorzieningen, waaronder het scenario van een black-out van 72 uur. Daarbij wordt gekeken naar de continuïteit van gemeentelijke dienstverlening, crisiscommunicatie, zorg voor kwetsbare doelgroepen en het versterken van zelf- en samenredzaamheid. Hiermee wordt gebouwd aan een wendbare en toekomstbestendige crisisorganisatie. Digitale veiligheid In 2025 is de inzet op digitale veiligheid voortgezet, met nadruk op preventie, bewustwording en samenwerking. De digitale weerbaarheid van inwoners is vergroot door deelname aan de actiedag “Echt Niet Vandaag”, waarbij samen met partners een informatiemarkt is georganiseerd met praktische tips tegen digitale criminaliteit. Daarnaast is in samenwerking met stichting COSBO en de politie een voorlichtingsbijeenkomst voor ouderen georganiseerd over het herkennen en voorkomen van digitale fraude en oplichting. Gedurende het jaar is via communicatie en samenwerking met partners blijvend aandacht besteed aan digitale weerbaarheid.

91

Aanpak seksuele intimidatie en onveilige plekken In 2025 is het beleidsplan Seksuele Intimidatie 2023 - 2026 verder uitgevoerd. Er zijn meerdere positieve-socialenormcampagnes uitgedragen en er zijn diverse horecaondernemers getraind in het herkennen en aanpakken van dit gedrag, zodat zij beter kunnen bijdragen aan een veilige uitgaansomgeving. Ook is een intersekse-expositie in de openbare ruimte met bijbehorende kennissessie georganiseerd om inclusie en begrip binnen de samenleving te versterken. Verder is uitvoering gegeven aan de motie om een meldpunt voor onveilige plekken in te richten. Dit meldpunt is in november geopend. In 2025 zijn 43 meldingen binnengekomen. Dit betreffen voornamelijk verzoeken om extra verlichting op locaties die als te donker worden ervaren. Er is op diverse manieren opvolging gegeven aan de meldingen, zoals via gesprekken met omwonenden, het repareren van verlichting en het inzetten van extra surveillance. Ten slotte wordt ook uitvoering gegeven aan de motie ‘Veilig Almelo – stop geweld tegen vrouwen’. Binnen het programma veilige steden wordt reeds gewerkt aan een integrale aanpak. Een belangrijk fundament hiervoor vormt het vastgestelde Beleidsplan Seksuele Intimidatie 2023–2026. Hierin zijn de gezamenlijke ambities, doelstellingen en samenwerkingsafspraken uitgewerkt.

Het beleidsplan bevat een samenhangend pakket aan activiteiten gericht op preventie, signalering en ondersteuning. In de komende periode zetten wij in op het verder verbinden en versterken van bestaande initiatieven. Dierenwelzijn De gemeente Almelo heeft een wettelijke taak met betrekking tot dierennoodhulp en dierenwelzijn. Deze wettelijke taak is uitbesteed aan de Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren (Dierenbescherming), regio Noordoost. Met hen is een basisarrangement afgesproken. Het basisarrangement omvat alle gezelschapsdieren. Hieronder wordt verstaan: alle dieren die primair voor gezelschap, sport of liefhebberij worden gehouden, niet zijnde dieren die primair voor veeteelt worden gehouden of in het wild levende dieren. Het basisarrangement bestaat uit een aantal prestatieafspraken: 1. Bereikbaarheid: de Dierenbescherming voorziet in een meldkamer Dierennoodhulp, die 24 uur per dag, 7 dagen per week telefonisch bereikbaar is. 2.

Registratie van melding van vermiste dieren: het bijhouden van een deugdelijke registratie van alle inkomende (en uitgaande) dieren.

3.

Registratie van melding van gevonden (gehouden) dieren: het bijhouden van een deugdelijke registratie van gevonden dieren.

4.

Transport: indien een dier vervoerd dient te worden dan vindt dit plaats door een dierenambulance.

5.

Veterinaire zorg: dit wordt verleend door personen die handelen conform de Wet dieren en het Besluit diergeneeskundigen. De dieren zullen alle wettelijk verplichte vaccinaties ontvangen. Indien nodig, wordt het dier door een dierenarts onderzocht en/of behandeld.

6.

Opvang van gevonden dieren: er wordt zo veel mogelijk samengewerkt met dierenopvangcentra, die het kwaliteitskeurmerk ‘Erkend door de Nederlandse Vereniging tot bescherming van Dieren’ of ‘Keurmerk Dierenopvang van de stichting Dierkeur’ dragen.

7.

Hereniging gevonden dier met eigenaar: er is een inspanningsverplichting om de eigenaar met het gevonden dier te herenigen.

8.

Eigendomsoverdracht van gevonden dieren.

Op het gebied van dierenwelzijn, zijn de volgende prestaties van toepassing: • Verwijderen van kadavers: het vervoeren van kadavers binnen de bebouwde kom en in het zicht vanaf de openbare weg naar een daartoe geschikte instantie. •

Dieren in het wild: het vervoer van zieke en/of gewonde, in het wild levende dieren binnen de Gemeentegrenzen naar een opvangcentrum (asiel) en/of zo nodig, naar een dierenarts.

•

Huisontruiming: gedurende een ‘opslagtermijn’ van 13 weken zorg dragen voor opvang van achtergelaten gezelschapsdieren.

In 2025 is in totaal 76.000 euro uitgegeven aan dierenwelzijn en de dierenambulance.

92

2.2.2.3 Taakvelden Taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Rampenplan, rampenbestrijding, regionale brandweer en preventie. 1.2 Openbare orde en veiligheid Formuleren integraal veiligheidsbeleid, toezicht en handhaving openbare orde door buitengewoon opsporingsambtenaren (BOA's), APV, bestuursdwang en preventieve maatregelen (bijvoorbeeld inbraakpreventie).

2.2.2.4 Indicatoren Indicator Verwijzingen Halt per 10.000 inwoners leeftijd 12-17 jaar

Almelo Grootteklasse Almelo Grootteklasse Almelo Grootteklasse Almelo Grootteklasse Almelo Grootteklasse

Winkeldiefstallen per 1.000 inwoners Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners Diefstal uit woning per 1.000 inwoners Vernieling en beschadiging per 1.000 inwoners Bron: waarstaatjegemeente.nl

93

2021 90,0 80,0 2,6 1,6 5,5 4,1 1,2 1,4 6,4 5,8

2022 110,0 70,0 3,1 2,1 6,1 4,2 1,5 1,4 8,4 5,8

2023 110,0 80,0 2,8 2,3 5,5 3,9 1,1 1,3 9,1 5,7

2024 100,0 90,0 2,5% 2,0% 5,9% 4,0% 1,5% 1,2% 8,3% 5,5%

2025 190,0 100,0 2,7% 2,1% 4,8% 4,6% 1,4% 1,2% 7,6% 5,7%

2.2.2.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

Verschil 2025 N/V

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

6.606

6.545

-61 V

1.2 Openbare orde en veiligheid

3.526

3.194

-332 V

Totaal lasten

10.132

9.739

-393 V

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

-

-

1.2 Openbare orde en veiligheid

-344

-351

-7 V

Totaal baten

-344

-351

-7 V

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

2025 N/V

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

6.606

6.545

-61 V

1.2 Openbare orde en veiligheid

3.182

2.843

-339 V

Totaal saldo

9.788

9.388

-400 V

Bedragen x 1.000 euro Baten per taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer

Verschil 2025 N/V -

Bedragen x 1.000 euro Saldo per taakveld

Verschil

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen: In de verschillenanalyse worden alleen de verschillen tussen begroting en werkelijkheid toegelicht die niet voortkomen uit kapitaallasten en de meerjarige incidentele projecten. Zie hiervoor de toelichting onder 2.2 Basisbegroting. 1.2. Openbare orde en veiligheid Het voordeel bij openbare orde en veiligheid wordt volledig verklaard door de begrotingssystematiek van de meerjarige incidentele projecten.

94

2.2.3 Verkeer en vervoer 2.2.3.1 Vastgestelde nota's Mobiliteitsvisie: Almelo op weg naar 2030 Parkeerbeleidsplan 2013-2018 (inclusief aanpassingen) Beleidsregel parkeernormen Almelo 2025 Beleidsplan Gladheidsbestrijding gemeente Almelo 2022 Nota kapitaalgoederen openbare ruimte 2021-2024 Havenvisie Samenwerkingsovereenkomst Gemeenschappelijk Havenbedrijf Twente

2.2.3.2 Uitgelichte activiteiten Wegen Onderhoud van wegen is uitgevoerd conform de onderhoudsplanning en lopend contract. in 2025 is gestart met de voorbereidingen voor het meerjarig contract groot onderhoud asfaltwegen. Civieltechnische kunstwerken en waterbouwkundige constructies De vervanging van de brug Schokland als omvangrijk project is in 2025 afgerond. In 2025 zijn alle kunstwerken, in het kader van de vijfjaarlijks cyclus, geïnspecteerd. Op basis van deze gegevens wordt de meerjarenplanning geactualiseerd. Verkeer en vervoer Beleidskaders • Beheerplan verkeersregelinstallaties 2020 – 2023 • G.V.V.P. 2008 – 2015 • Mobiliteitsvisie 2020 • NKG 2026-2029 • Beleidsnota (IBOR) Integraal Beheer Openbare Ruimte (2015) Ontwikkelingen N36 De planvorming voor N36 gaat gestaag door. De gemeente heeft gelobbyd (en blijft lobbyen) voor extra budget voor N36, zodat de weg in zijn geheel aangepakt kan worden. Rijkswaterstaat is bezig met de uitwerking van 2 sporen. De eerste is de uitwerking van de deeltrajecten (van Ommen tot Almelo-Noord) en ten tweede een spoor dat antwoord geeft op de motie Pierik om de gehele N36 te voorzien van een verkeersveilige inrichting. Deze twee planuitwerkingen worden met een advies van de regio in 2026 aangeboden aan de minister die vervolgens de uitwerking zal bepalen.

Daarnaast loopt nog een lobbytraject dat het ontbrekende budget moet voorzien en aandacht heeft voor de doorstromingsproblematiek tussen Almelo-Noord en aansluiting met de A35. Mobiliteitsvisie In 2025 is verder gewerkt aan het opstellen van de nieuwe mobiliteitsvisie. De Mobiliteitsvisie wordt eind Q2 2026 (voor het zomerreces) besluitrijp voorgelegd aan de raad. Daarna zal het mobiliteitsplan worden opgemaakt. Parkeren Op basis van de uitkomsten van de mobiliteitsvisie zal gestart worden met het maken van een nieuw parkeerbeleidsplan. Vanuit parkeren wordt al wel inhoudelijk begonnen met het voorsorteren over hoe om te gaan met het parkeren als voorbode en input voor het te vormen parkeerbeleidsplan. Daarvoor zal, nadat de visie is opgesteld, nog een formele uitvraag opgesteld. Deze kan met enige begeleiding snel vormgegeven worden. Doorstroming Als Een Service De samenwerking op gebied van 'Doorstroming Als Een Service' (DAES) is in 2025 geïntensiveerd, waardoor meer taken op gebied van verkeersmanagement/verkeersregelinstallaties bij de betrokken partners worden ondergebracht. Parkeren Doordat vaststelling van mobiliteitsvisie is uitgesteld naar 2026, is het maken van een nieuw parkeerbeleidsplan ook uitgesteld naar 2026. De straatparkeerautomaten in de binnenstad zijn aan het einde van de technische levensduur. De aanbesteding voor 95

vervanging is in 2025 opgestart en zal in 2026 uitgevoerd worden. Daarbij is het uitgangspunt dat er een dekkend netwerk blijft bestaan, maar waarbij het aantal automaten wordt verminderd. De loopafstanden tot een automaat blijft binnen de richtlijnen. Economische havens en waterwegen Almelo beschikt over 6 binnenhavens: vier insteekhavens en twee langshavens (Buitenhaven en XL park) welke voor diverse economische doeleinden gebruikt worden. De totale lengte van de kade- en oeverconstructies in deze havens bedraagt bijna 4 km. In 2021 is de 2e insteekhaven gedeeltelijk gedempt om in te spelen op behoeften van de aanwezige bedrijven. Binnen het gemeenschappelijk havenbedrijf wordt onderzoek gedaan naar verdere digitalisering van de havengelden. Ook het administratief stroomlijnen van de verschillende havengebieden van de betrokken gemeenten krijgt de komende jaren zijn beslag. Een wijziging van de grondslag in de Havengeldenverordening, die in 2025 is ingegaan, is daar een uitvloeisel van. Samen met o.a. provincie en Rijkswaterstaat bereiden we ons voor op vaker voorkomende perioden van droogten. Het speerpunt in 2025 was het thema rond de geschiktheid van de insteekhavens voor klasse Va schepen. Dit project is samen met de betrokken bedrijven projectmatig opgepakt en loopt nog door in 2026. Openbaar vervoer De busdienstregeling van Arriva is ongewijzigd vastgesteld.

Er zal in het mobiliteitsplan ook een start gemaakt moeten worden met een nieuwe toekomstbestendige busdienstregeling. Deze kan mogelijk ook in de wensen voor bereikbaarheid van bedrijventerreinen voorzien. Er is een MIRT-verkenning opgestart voor de Nedersaksenlijn (NSL). Deze verkenning heeft twee sporen. 1 is gericht op de gebiedsontwikkeling 2. is gericht op de inpassing op het spoor en de ontwikkeling van de Intercityknoop. Vanuit mobiliteit is er in beide gevallen ondersteuning op de bereikbaarheid. Er is met succes gelobbyd om binnen Twente meer draagvlak te krijgen voor de NSL.

2.2.3.3 Taakvelden Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer Verkeersbeleid, gladheidsbestrijding, beheer en onderhoud wegen. 2.2 Parkeren Uitvoering parkeerbeleid. 2.3 Recreatieve havens Beheer en onderhoud jachthaven, liggelden. 2.4 Economische havens en waterwegen Beheer bedrijfshaven en brugbediening. 2.5 Openbaar vervoer Vervoersbeleid maken in regionaal verband.

2.2.3.4 Indicatoren De Regeling beleidsindicatoren gemeenten is in 2018 aangepast. De indicatoren die voorheen onder dit taakveld werden opgenomen zijn daarbij komen te vervallen. De benodigde gegevens worden niet langer aan gemeenten versterkt.

96

2.2.3.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

2.1 Verkeer en vervoer

13.329

12.248

2.2 Parkeren

3.326

3.136

2.3 Recreatieve havens

94

121

26 N

2.4 Economische havens en waterwegen

208

190

-18 V

-

-

-

16.957

15.694

-1.263

Begroting na wijziging

Werkelijk

Verschil

2.5 Openbaar vervoer Totaal lasten

Verschil 2025 N/V -1.081

V

-190 V

V

Bedragen x 1.000 euro Baten per taakveld

2025

2025

2025 N/V

-1.826

-868

958 N

2.2 Parkeren

-48

-58

-10 V

2.3 Recreatieve havens

-15

-15

-

2.4 Economische havens en waterwegen

-169

-199

-30 V

2.1 Verkeer en vervoer

2.5 Openbaar vervoer

V

-

-

-2.058

-1.140

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

2025 N/V

2.1 Verkeer en vervoer

11.503

11.380

-123 V

2.2 Parkeren

3.278

3.078

-200 V

2.3 Recreatieve havens

79

105

26 N

2.4 Economische havens en waterwegen

39

-10

-49 V

-

-

-

14.899

14.554

Totaal baten

918 N

Bedragen x 1.000 euro Saldo per taakveld

2.5 Openbaar vervoer Totaal saldo

Verschil

-345 V

Bedragen x 1.000 euro

Verschillen: In de verschillenanalyse worden alleen de verschillen tussen begroting en werkelijkheid toegelicht die niet voortkomen uit kapitaallasten en de meerjarige incidentele projecten. Zie hiervoor de toelichting onder 2.2 Basisbegroting. 2.1 Verkeer en vervoer Het voordeel op het saldo wordt grotendeels verklaard door lagere rentelasten op de kapitaallasten en door de begrotingssystematiek van de meerjarige incidentele projecten. Het voordeel wordt gedempt door incidenteel hogere kosten voor onderhoud van VRI's (120.000 euro), gladheidsbestrijding (105.000 euro), onkruidbestrijding (130.000 euro) en een hogere bijdrage voor onderhoud XL-Park (195.000 euro). 2.2 Parkeren Het voordeel wordt vrijwel volledig verklaard door de begrotingssystematiek van de meerjarige incidentele projecten.

97

2.2.4 Economie 2.2.4.1 Vastgestelde nota's Verordening Starterslening Almelo Verordening Toekomstbestendig wonen Almelo Binnenhavenvisie 2017-2030 Nota kapitaalgoederen openbare ruimte 2021-2024 Verordening bedrijveninvesteringszone (BIZ) ondernemers Binnenstad Almelo 2022-2025 Verordening bedrijveninvesteringszone (BIZ) bedrijventerrein Bornsestraat 2022-2025 Verordening stimuleringsfonds binnenstad Almelo 2023-2027 Economisch Ruimtelijke Visie Almelo Arbeidsmarktstrategie

2.2.4.2 Uitgelichte activiteiten De activiteiten voor economie zijn opgenomen in het programma 'economie en arbeidsmarkt'.

2.2.4.3 Taakvelden Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling Algemeen beleid ter versterking van de economische bedrijvigheid. 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Exploitatie van bedrijventerreinen. 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Voorlichting, advies en dienstverlening aan lokale bedrijven, startersondersteuning, bijdrage aan regio Twente voor samenwerking op gebied van arbeidsmarktontwikkeling. 3.4 Economische promotie Ondernemersfonds centrummanagement, evenementen stichting Almelo promotie, recreatieve voorzieningen Regio Twente en opbrengsten toeristenbelasting.

2.2.4.4 Indicatoren Indicator Functiemenging van bedrijven en wonen Deze index weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Vestigingen van bedrijven per 1.000 inwoners van 15-64 jaar Bron: waarstaatjegemeente.nl

98

Almelo Grootteklasse

2021 56,3% 51,9%

2022 57,4% 52,4%

2023 58,2% 52,7%

2024 58,8% -

Almelo Grootteklasse

134,5 152,6

141,4 161,5

151,2 170,2

158,1 -

2025

2.2.4.5 Financieel terugkijken Lasten per taakveld

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

2025 N/V

3.1 Economische ontwikkeling

2.213

2.264

52 N

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

6.581

9.278

2.697 N

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

Verschil

378

331

-47 V

3.4 Economische promotie

1.001

992

-10 V

Totaal lasten

10.173

12.865

2.692 N

Begroting na wijziging

Werkelijk

2025

2025

-

-

Bedragen x 1.000 euro Baten per taakveld 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

Verschil 2025 N/V -

-1.255

-1.276

-20 V

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-244

-199

46 N

3.4 Economische promotie

-605

-626

-21 V

-2.104

-2.100

4 N

Begroting na wijziging

Werkelijk

Totaal baten Bedragen x 1.000 euro Saldo per taakveld

Verschil

2025

2025

2025 N/V

3.1 Economische ontwikkeling

2.213

2.264

52 N

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

5.326

8.003

2.677 N

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

133

132

-2 V

3.4 Economische promotie

397

366

-31 V

8.069

10.765

2.696 N

Totaal saldo Bedragen x 1.000 euro

Verschillen: In de verschillenanalyse worden alleen de verschillen tussen begroting en werkelijkheid toegelicht die niet voortkomen uit kapitaallasten en de meerjarige incidentele projecten. Zie hiervoor de toelichting onder 2.2 Basisbegroting. 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur De mutaties in de verliesvoorzieningen van de grondexploitaties werklocaties verklaren per saldo een nadeel van 2,341 miljoen euro ten opzichte van de begroting na wijziging. Het eindresultaat voor grondexploitatie Rohof is uiteindelijk met 978.000 euro verbeterd ten opzichte van vorig boekjaar. Ook de verliesvoorzieningen voor Rhijnbeek en Bedrijvenpark Twente Noord zijn verlaagd met 17.000 euro respectievelijk 157.000 euro. De verliesvoorziening voor XL Businesspark 2 is daarentegen met 3,494 miljoen euro verhoogd. De overige afwijking op de grondexploitaties bij zowel de baten als lasten wordt vrijwel volledig verklaard door budgetneutrale verschillen in de administratieve verwerking van grondexploitaties in de begroting en de jaarverantwoording. Een uitgebreide toelichting op de grondexploitaties is te vinden in paragraaf 3.7 Grondbeleid. Op de grondbank is er sprake van 218.000 euro hogere lasten, waartegenover 195.000 euro hogere baten staan. Dit is veroorzaakt door hogere inname kosten voor ruwe materialen en hogere inkomsten door de verkoop van deze materialen aan o.a.

aannemers, hoveniers en particulieren.

99

2.2.5 Onderwijs 2.2.5.1 Vastgestelde nota's Strategisch beleidsplan sociaal domein 2022 Integraal Huisvesting Plan Onderwijs 2025-2028

2.2.5.2 Uitgelichte activiteiten Versterken samenwerking professionals rondom het jonge kind De organisatie van de tweede editie van het congres Vroeg Erbij heeft plaatsgevonden. Dit keer met het thema ‘de kracht van taal’. Dit congres, gefinancierd vanuit de rijksmiddelen Onderwijsachterstandenbeleid (OAB), is georganiseerd voor de Almelose professionals die werken met kinderen van -10 maanden tot 8 jaar. Er waren zo’n 235 jeugdprofessionals aanwezig. Ook is er een informatiemarkt School & Omgeving georganiseerd, als start van het congres, waar netwerken en kennisdeling centraal stonden. Door de grote opkomst en het brede aanbod van onderwerpen is het doel van het verbinden van professionals en het delen van informatie rondom de doorgaande leer-, zorg- en ontwikkelingslijn ruimschoots behaald. Versterken opvoedondersteuning in kindcentra In negen kindcentra in Almelo (met de hogere gewichtencijfers) zijn ouderkamers gecreëerd afgelopen jaar. Sommige ouderkamers zijn net begonnen en andere draaien nu een jaar. Er worden uiteenlopende activiteiten georganiseerd, afhankelijk van de behoefte van de ouders. De aantallen ouders per activiteit en per ouderkamer zijn zeer verschillend. Ook dit is vanuit de rijksmiddelen OAB gefinancierd. Bevorderen van passend onderwijs In 2025 hebben we concreet ingezet op het verder verbinden van onderwijs en jeugdhulp.

Samen met de samenwerkingsverbanden PO en VO hebben we gewerkt aan een vroegtijdige en preventieve inzet van ondersteuning, onder andere via de pilots Zorg in Onderwijs en Collectief Arrangeren en de voorbereidingen voor een uitbreiding van Collectief Arrangeren binnen de onderwijssubregio Almelo. Hierdoor is de samenwerking tussen het onderwijs en de gemeente versterkt en ontstaat steeds meer een geïntegreerde aanpak rondom leerlingen met extra ondersteuningsbehoeften. Daarnaast zijn we structureel aangehaakt gebleven bij het Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO), waar we zowel beleidsmatig als uitvoerend hebben afgestemd over ontwikkelingen in passend onderwijs en de impact hiervan op gemeentelijke ondersteuning. Onderwijshuisvesting In lijn met de ontwikkeling van de stad gaan we de komende jaren een flink aantal schoolgebouwen vernieuwen of renoveren. Hiervoor hebben wij samen met de schoolbesturen, enkele (kind)partners en Avedan het IHP 2025-2028 opgesteld. Het IHP 2025-2028 is op 18 juni 2024 door de Raad vastgesteld. Samen met de schoolbesturen hebben wij in 2025 de voorbereiding opgestart om een aantal projecten te kunnen realiseren.