04 - Bijlage 1 - Jaarstukken 2024
Tekst van het document
35
Jaarstukken 2024
Wat hebben we bereikt? De functie jurist handhaving is in 2024 ingevuld waarmee invulling is gegeven aan de reguliere handhavingszaken en de taken op het gebied van advisering richting portefeuillehouders, college, raad en burgers. Wat is (nog) niet gelukt? Met de nieuwe organisatie indeling is de functie gefinancierd vanuit incidentele middelen komen te vervallen.
Jurist veiligheid
[Kadernota 2024
nr. 01.02]
[ Stopgezet ]
Wat wilden we? Er komen steeds meer bevoegdheden en taken bij de burgemeester (en in mindere mate ook bij college) terecht op het gebied van openbare orde en veiligheid. Daarnaast komen er steeds meer maatschappelijke ontwikkelingen gerelateerd aan openbare orde op ons af (boerenprotesten, Corona, Oekraïne, Bibob, ondermijning, stikstof, radicalisering etc). Deze actualiteiten vragen inzet op juridisch vlak van eenheid Veiligheid. De BOA capaciteit is hier vorig jaar op aangepast maar de juridische capaciteit blijft achter. Wij willen voldoen aan de taken die nu bij ons liggen. Ook willen wij de burgemeester nu en in de toekomst goed adviseren en ondersteunen. Tenslotte willen wij zware juridische klussen in de keten zelf met de juiste antenne voor openbare orde en veiligheid afwikkelen. Om te kunnen voldoen aan de uitbreiding van bevoegdheden, het beleid en de ontwikkelingen die op ons afkomen, willen wij de formatie op jurist veiligheid uit te breiden met 0,25 fte voor Achtkarspelen. De kosten voor gemeente Achtkarspelen worden geschat op € 29.000. De taak wordt zowel voor Achtkarspelen als Tytsjerksteradiel binnen de WM8KTD uitgevoerd. De totale kosten voor deze taak bedragen € 58.000 waarvan beide gemeenten de helft dragen.
Voor beide gemeenten betekent dit een extra bijdrage van € 29.000, waardoor binnen de WM8KTD een budget van € 58.000 beschikbaar komt voor de uitvoering. In het kader van de aanstaande organisatiewijziging als gevolg van de keuze van de raden is dit onderwerp voor 2024 en 2025 als incidenteel aangemerkt. Wat hebben we bereikt? De functie jurist veiligheid is in 2024 ingevuld. Wat is (nog) niet gelukt? Met de nieuwe organisatie indeling is de functie gefinancierd vanuit incidentele middelen komen te vervallen.
Kwaliteitsmedewerker handhaving
[Kadernota 2024
nr. 01.06]
[ Gereed ]
Wat wilden we? Wij willen voldoen aan onze wettelijke (beleids)taak. Tevens willen wij voldoen aan de substantieel vergrote regierol richting de FUMO. De komst van de Omgevingswet vergroot de noodzaak om wel aan onze beleidsverplichtingen te voldoen.
36
Jaarstukken 2024
Het aansluiten bij de wensen van college/raad en bij de maatschappelijke realiteit, wordt vergroot en is op dit moment niet haalbaar. Daarnaast kunnen wij (als geheel cluster ruimte) niet voldoen aan de Kwaliteitscriteria nu de sturing hierop eveneens binnen de rol van de kwaliteitsmedewerker belegd is. Voldoen aan de kwaliteitscriteria betreft een wettelijke taak. Tenslotte is door het vergroten van het basistakenpakket met de komst van de Omgevingswet, de regierol richting de FUMO vergoot. De FUMO voert uit maar de gemeente is verantwoordelijk en bevoegd gezag. De sturing en coördinatie hierbij is daarom belangrijk. Deze taak kan op dit moment onvoldoende worden uitgevoerd. Om deze taken goed uit te kunnen voeren willen wij de formatie op de functie kwaliteitsmedewerker uitbreiden met 0,25 fte voor Achtkarspelen. De kosten voor gemeente Achtkarspelen worden geschat op € 29.000. De taak wordt zowel voor Achtkarspelen als Tytsjerksteradiel binnen de WM8KTD uitgevoerd. De kosten voor deze taak bedragen € 58.000 waarvan beide gemeenten de helft dragen. Voor beide gemeenten betekent dit een extra bijdrage van € 29.000, waardoor binnen de WM8KTD een budget van € 58.000 beschikbaar komt voor de uitvoering. Wat hebben we bereikt? De functie is ingevuld waarmee de taken geborgd zijn.
Wat is (nog) niet gelukt? Met de nieuwe organisatie indeling is de functie gefinancierd vanuit incidentele middelen komen te vervallen.
Schenken onder de 18 jaar
[Kadernota 2023
nr. 01.02]
[ Op schema ]
Wat wilden we? We willen dat er minder alcohol wordt geschonken aan mensen onder de 18 jaar. Wij hebben geconstateerd dat het naleefgedrag voor wat betreft het schenken onder de 18 jaar slecht is. Wij willen het naleefgedrag op dit punt verbeteren in het belang van de gezondheid en zullen hierop tweejaarlijks proactief controles laten uitvoeren door een extern bureau. Als wij dit niet doen dan blijft het naleefgedrag naar verwachting laag. Dit brengt gevolgen voor de gezondheid met zich mee alsmede gevolgen voor de openbare orde en de handhaving hiervan. De totale kosten voor de gemeente Achtkarspelen worden geraamd op € 30.000. Wat hebben we bereikt? In verband met de opstartfase van de coördinator middelengebruik zijn in 2024 geen controles uitgevoerd op het schenken onder de 18 jaar. We verkennen op welke wijze de controles in de gemeente Achtkarspelen in 2025 uitgevoerd worden. Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand.
37
Jaarstukken 2024
Overige ontwikkelingen Leges drank- en horeca evenementen De opbrengsten van de leges drank- en horeca evenementen zijn in 2024 € 48.000 lager dan begroot. De reden hiervoor is voornamelijk gelegen in de hogere tarieven waar in de begroting mee is gerekend. De realisatie is gebaseerd op lagere tarieven waardoor de opbrengsten in 2024 lager zijn dan begroot. Oorspronkelijk is afgesproken om kostendekkende tarieven te hanteren vanaf 2023. Echter in 2023 is naar aanleiding van de begroting 2023-2026 besloten om de tarieven voor de drank- en horeca evenementen niet te verhogen. Hierbij is afgesproken om voor 2024, op basis van het eerder afgesproken uitgangspunt van 100% kostendekkendheid (en het ingroeipad), ruim voor de Kadernota 2024-2027 de haalbaarheid en wenselijkheid van de stijging van de tarieven goed in beeld te brengen. Dit heeft niet plaatsgevonden waardoor deze onderschrijding zichtbaar wordt in de jaarrekening. Oekraïnegelden Voor de opvang van de Oekraïners wordt door het rijk op drie manieren een vergoeding gegeven. Voor leefgeld particuliere opvang en transitiekosten gebouwen is dat een 100% dekkende vergoeding. Daarnaast wordt voor de gemeentelijke opvang een normvergoeding verstrekt op basis van een gerealiseerde opvangplek per dag. In de begrotingswijziging van december werd uitgegaan van een positief saldo van € 1.115.000 voor opvang Oekraïners.
In de jaarrekening wordt duidelijk dat het saldo in dit programma uiteindelijk € 1.218.000 is geworden. Op basis van de SISA-verantwoording 2024 is gebleken dat wij namelijk recht hebben op een vergoeding van het Rijk van € 4.028.000. Deze hogere vergoeding wordt voornamelijk veroorzaakt doordat de aanvraag van het voorschot gebaseerd is op gemiddelden van de opvangplekken en dagen terwijl de afrekening op basis van werkelijk gerealiseerde opvangplekken en dagen wordt berekend. Ten opzichte van het voorschot (op basis van gemiddelden) hebben wij meer opvangplekken gerealiseerd over een groter aantal dagen waardoor de vergoeding hoger is dan begroot. Veiligheidsregio Friesland; brandweer en crisisbeheersing De kosten voor de veiligheidsregio zijn in 2024 € 42.000 hoger dan begroot. Deze stijging heeft betrekking op de onderdelen brandweer (€ 32.000) en crisisbeheersing (€ 10.000). De overschrijding van de kosten wordt veroorzaakt doordat in de begroting rekening gehouden is met lagere salariskosten. Deze lagere salariskosten zijn gebaseerd op de oude CAO terwijl in de realisatie de nieuwe CAO wordt verrekend. in een eerdere begrotingswijziging is dit reeds door de Veiligheidsregio aangegeven, maar onze begroting is hierop niet aangepast. Impuls weerbaar bestuur In de begroting is rekening gehouden met de kosten voor weerbaar bestuur van € 32.000.
In 2024 is hiervoor € 5.000 besteed. Op basis van de uitgevoerde werkzaamheden is voldaan aan alle (vooraf) ingeschatte maatregelen. Ten opzichte van de begroting blijkt dat er minder werkzaamheden uit zijn gevoerd dan oorspronkelijk ingeschat. Dit zorgt ervoor dat de realisatie in de jaarrekening 2024 € 27.000 lager is dan begroot.
38
Jaarstukken 2024
Wat heeft het gekost In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van • ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) • ondersteunende medewerkers op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Crisisbeheersing en brandweer
1.801
1.801
1.837
- 36
Openbare orde en veiligheid
579
3.428
3.297
131
2.380
5.229
5.134
95
Totaal lasten Baten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Crisisbeheersing en brandweer
5
5
2
-4
Openbare orde en veiligheid
62
3.867
4.047
180
Totaal baten
67
3.872
4.049
177
- 2.312
- 1.357
- 1.085
272
Saldo van baten en lasten (excl. reserves)
Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat (x € 1.000)
€
271
negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen Lasten - Diverse verschillen per saldo
141 188 25
- Ontwikkeling bijdrage werkmaatschappij
206
- Hogere kosten VRF; brandweer en crisisbeheersing
- 43
Baten
- 47
- Diverse verschillen per saldo - Lagere opbrengsten leges drank- en horeca evenementen
1 - 48
Incidentele voor- of nadelen Lasten - Lagere kosten impuls weerbaar bestuur
130 - 94 27
- Hogere kosten opvang Oekraïners
- 121
Baten
224
- Hogere opbrengsten opvang Oekraïners
224
39
Jaarstukken 2024
Verbonden partijen Hieronder ziet u het overzicht van de Verbonden Partijen die te maken hebben met dit programma. Een Verbonden Partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Een verdere specificatie vindt u in de paragraaf Verbonden Partijen.
Gemeenschappelijke regeling Naam verbonden partij
Vestigingsplaats
Veiligheidsregio Fryslân
Leeuwarden
40
Jaarstukken 2024 Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. Geen indicatoren bij dit programma? In dat geval zijn er geen (verplichte) indicatoren vastgesteld. tableCell12 Taakveld
01. Veiligheid
De icoontjes betreffen de ontwikkeling (O) t.o.v. de laatste meting en de prognose (P) o.b.v. de historie
Misdrijven - Diefstal uit woning per 1.000 inwoners Het aantal diefstallen uit woningen, per 1.000 inwoners. Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
1,30
Ontwikkeling
Begroting 2024
1,40
Rekening 2023
1,30
Achtkarspelen
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
1,10
Ontwikkeling
Begroting 2024
,90
Rekening 2023
1,10
Prognose
Prognose
Misdrijven - Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners Het aantal geweldsmisdrijven, per 1.000 inwoners. Voorbeelden van geweldsmisdrijven zijn seksuele misdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, etc.). Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
4,20
Ontwikkeling
Begroting 2024
4,60
Rekening 2023
4,30
Achtkarspelen
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
2,70
Ontwikkeling
Begroting 2024
2,30
Rekening 2023
2,70
Prognose
Prognose
41
Jaarstukken 2024 Misdrijven - Vernieling en beschadigingen (in de openbare ruimte) Het aantal vernielingen en beschadigingen, per 1.000 inwoners. Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
5,80
Ontwikkeling
Begroting 2024
6,00
Rekening 2023
5,80
Achtkarspelen
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
3,00
Ontwikkeling
Begroting 2024
2,90
Rekening 2023
3,00
Prognose
Prognose
Misdrijven - Winkeldiefstal per 1.000 inwoners Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
2,50
Ontwikkeling
Begroting 2024
2,30
Rekening 2023
2,50
Achtkarspelen
aantal
Rekening 2024
,70
Begroting 2024
,90
Rekening 2023
,70
Prognose
[referentiejaar 2023] Ontwikkeling
Prognose
Verwijzingen Halt Het aantal verwijzingen Halt per 10.000 inwoners van 12 tot 18 jaar. Jongeren van 12 tot 18 jaar die een licht strafbaar vergrijp plegen, worden door de politie of leerplichtambtenaren naar Bureau Halt verwezen voor een passende Halt-straf. Zij krijgen leeropdrachten en er volgen gesprekken met de jongere en de ouders. Op deze manier kunnen jongeren rechtzetten wat zij fout hebben gedaan, zonder dat zij in aanraking komen met het Openbaar Ministerie. Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
9,00
Ontwikkeling
Begroting 2024
8,00
Rekening 2023
8,00
Achtkarspelen
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
4,00
Ontwikkeling
Begroting 2024
3,00
Rekening 2023
3,00
Prognose
Prognose
42
Jaarstukken 2024
2. Verkeer, vervoer en waterstaat
Bij dit programma horen de volgende taakvelden 2.1 Verkeer en vervoer 2.2 Parkeren 2.4 Economische havens en waterwegen
Inhoudelijk Deze onderwerpen waren afkomstig uit onder meer de Kadernota 2024 (jaren 20242027) en eerdere Kadernota's voor zover van toepassing. Hieronder vertellen we per onderwerp • wat we van plan waren • wat we hebben bereikt • wat er (nog) niet is gelukt Ook onderwerpen uit eerdere Kadernota's die nog niet (helemaal) zijn afgewikkeld komen aan de orde.
43
Jaarstukken 2024
Damwand haven Kootstertille
[Kadernota 2024
nr. 02.06]
[ Op schema ]
Wat wilden we? De damwand langs de haven van Kootstertille is in slechte staat en moet worden vervangen. De vervangingskosten zijn geraamd op € 200.000. Wat hebben we bereikt? Er is een overleg met de bodemdalingscommissie ingepland. De uitkomsten van dit overleg zijn van invloed op de nadere uitwerking in het bestek. Wat is (nog) niet gelukt? De damwand is nog niet vervangen.
Groningerstraat (Molenweg - rotonde Skieding) fietspad [Kadernota 2022 naar 1 kant brengen
nr. 02.10]
[ Gereed ]
Wat wilden we? De fietspaden ter hoogte van de Groningerstraat vanaf de Molenweg tot de rotonde De Skieding gaan we naar één kant van de weg brengen. De kosten hiervoor ramen we op € 40.000. De realisatie van dit project vindt plaats in 2022. Na oplevering van dit project worden de kapitaallasten van € 1.200 opgenomen in de begroting van het jaar na oplevering, in dit geval vanaf 2023. Wat hebben we bereikt? Het fietspad is aangelegd bij de werkzaamheden van de reconstructie Groningerstraat. De werkzaamheden zijn binnen het gestelde budget uitgevoerd. De kapitaallasten worden verantwoord vanaf 2025. Wat is (nog) niet gelukt? Niet van toepassing.
Motie: Realiseren fietspad met brug Vierstromenland Surhuisterveen
[Kadernota 2023
nr. P2-M1]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? Bij de behandeling van de kadernota 2023 is een motie aangenomen voor het aanbrengen van een fietspad en brugverbinding te realiseren in Vierstromenland Surhuisterveen. De kosten voor de aanleg zijn geraamd op € 75.000. In de meerjarenbegroting 2023-2026 is rekening gehouden met realisatie in 2024. Dit zorgt ervoor dat de kapitaallasten van € 3.375 vanaf 2025 zijn opgenomen in de begroting. Wat hebben we bereikt? In verband met ontwikkelingen over de verkeersveiligheid op de Vierhuisterweg is er een integraal plan gemaakt waar ook de fietsbrug Vierstromenland een onderdeel van is. Dit plan wordt een opgave binnen het nieuwe Mobiliteitsplan zijnde het project aanpassen weginrichting Vierhuisterweg tussen beide rotondes.
44
Jaarstukken 2024
Wat is (nog) niet gelukt? Het mobiliteitsplan wordt in het tweede kwartaal van 2025 voorgelegd aan de raad. Ondertussen zijn de voorbereidingen voor de realisatie van de fietsbrug al in volle gang. In 2025 zal dit project uitgevoerd worden. Met de aanleg wordt rekening gehouden met de planvorming rondom het verkeersveilig inrichten van de Vierhuisterweg.
Nieuw verkeer- en vervoerbeleid
[Kadernota 2023
nr. 02.01]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? Voor het opstellen van het Gemeentelijk Verkeer en Vervoer Plan (Mobiliteitsplan) de benodigde financiële middelen beschikbaar stellen. Deze kosten zijn geraamd op €30.000. Wat hebben we bereikt? Het concept-Mobiliteitsplan heeft ter inzage gelegen. Momenteel zijn we bezig met het verwerken van de binnengekomen zienswijzen. Wat is (nog) niet gelukt? Het nieuw verkeer- en vervoerbeleid is nog niet afgerond. De verwerking van de zienswijzen moet nog afgerond worden. De verwachting is dat begin 2025 het nieuwe verkeer- en vervoerbeleid vastgesteld wordt door de raad.
Parkeren bij de Groenkamp Buitenpost
[Kadernota 2018
nr. 2.2c]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? Er wordt een eenmalig budget beschikbaar gesteld om de parkeerproblemen en doorstroming op te lossen. Wat hebben we bereikt? In verband met het niet verkrijgen van een grondpositie is dit project gestopt. Wat is (nog) niet gelukt? Niet meer aan de orde.
Schoolzones rond scholen
[Kadernota 2018 nr. 2.1coal1]
[ Op schema ]
Wat wilden we? Voor het veilig inrichten van de wegenstructuur rond scholen richten we deze gebieden in als schoolzone. Een schoolzone is een combinatie van een begin en een eind door middel van bebording, verharding/bestrating, drempels/plateaus en/of een wegversmalling. Aanbrengen van een schoolzone kan op verschillende manieren uitgevoerd worden. Bestrating aanbrengen, met belijning (thermoplast), palen en borden plaatsen etc. De kosten per oplossing zijn verschillend.
45
Jaarstukken 2024
Wat hebben we bereikt? Bijna alle schoolzones zijn herkenbaar ingericht door bestrating en schoolzone markering. Het beoogde effect hiervan is dat weggebruikers anticiperen op de situatie door onder andere snelheid te minderen. Wat is (nog) niet gelukt? Alleen schoolzone in Gerkesklooster/Stroobos moet nog worden afgerond. In 2025 vindt deze afronding plaats.
Verkeersplan fietsveiligheid
[Kadernota 2024
nr. 02.02]
[ Op schema ]
Wat wilden we? Op 14 februari 2019 is het Startakkoord Plan Verkeersveiligheid (SPV) 2030 ondertekend door o.a. het Rijk, IPO en VNG. Hierin is afgesproken dat alle wegbeheerders tot een analyse komen van de verkeersveiligheidsrisico’s. Deze analyse is door het college van B&W vastgesteld op 8 februari 2022 en is op 30 maart 2022 via de LIS aangeboden aan de gemeenteraad. Er is €183.000 (exclusief btw) subsidie aangevraagd en toegekend. De co-financiering vanuit de gemeente is op basis van de subsidieaanvraag € 183.000. Per maatregel is een raming gemaakt. Het betreft nieuw beleid en sluit aan op het bestuursakkoord. Een gedeelte (€ 60.000) wordt gedekt uit reguliere onderhoudsbudgetten. De dekking in de programmabegroting 2024 bestaat uit de kapitaallasten die een jaar na de uitvoering ten laste van de exploitatie worden gebracht. Er worden de onderstaande kredieten gevraagd: • 2024: € 56.000 • 2025: € 50.000 • 2026: € 17.000 Wat hebben we bereikt? Een aantal projecten zijn uitgevoerd, namelijk; - Herinrichting Alde Dyk tussen Kootstertille en Buitenpost (totale investering €26.000, 50% SPV subsidie); - Fietssuggestiestroken Warreboslaan en Trije Roeden (totale investering €24.000, 50% SPV subsidie); - Er zijn Drempels aangebracht op de Trije Roeden (totale investering €26.000, 50% SPV subsidie).
Wat is (nog) niet gelukt? Projecten die nog uitgevoerd moeten worden zijn; - Drempels Egypte (totale investering €26.000, 50% SPV subsidie); - Verhoogd plateau en wegversmallingen Reitsmastrjitte (totale investering €34.000, 50% SPV subsidie); - Drempel Warmolsstrjitte (totale investering €13.000, 50% SPV subsidie); - Verbreding Fietspad de Stuken (totale investering €61.000, 50% SPV subsidie); - Fiets voetgangersbrug Gerkesklooster (totale investering €88.000, 50% SPV subsidie); - Ryslaone/Reitsmastrjitte veilige kruispuntoplossing (totale investering €67.000, 50% SPV subsidie). Voor deze projecten zijn we nu bezig met de planvorming in combinatie met onderhoud. Egypte, Warmolsstrjitte en Reitsmastrjitte staan voor 2025 in de planning qua onderhoud. Dan willen we bovenstaande combineren. De veilige kruispuntoplossing Rysloane/Reitsmastjitte is een los project. In 2025 starten we samen met de provincie aan de startnotitie voor het aanpakken van dit knelpunt.
46
Jaarstukken 2024
Vervangen brug Rysloane / Miedwei
[Kadernota 2020
nr. 02.07]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? De brug is aan het einde van zijn technische levensduur en voldoet niet meer aan de eisen. Uit inspectierapporten blijkt dat de brug vervangen moet worden om aan de veiligheidseisen te kunnen voldoen. Naar aanleiding van de motie die aangenomen is tijdens de behandeling van de Kadernota en conform de toezegging van de portefeuillehouder tijdens de raadsvergadering zien we mogelijkheden om de brug te vervangen door een duiker met een paar bovengrondse elementen die moeten benadrukken dat hier een brug heeft gelegen. Hiervoor gaan we in gesprek met het Wetterskip Fryslan. Het financiële voordeel van deze goedkopere uitvoering is meegenomen in de ombuigingslijn Beheer Achtkarspelen. Wat hebben we bereikt? De benodigde vergunningen zijn aangevraagd en verleend. Wat is (nog) niet gelukt? De vervanging van de brug door een duiker met een paar bovengrondse elementen is nog niet gerealiseerd. De werkzaamheden worden uitgevoerd in het 2e kwartaal 2025.
Overige ontwikkelingen Lagere kosten verlichting wegen: De kosten voor de verlichting wegen zijn in 2024 € 164.000 lager dan de bijgestelde begroting. Deze afwijking wordt veroorzaakt door een drietal oorzaken. In de eerste plaats wordt deze afwijking veroorzaakt door een late energieafrekening van de voormalige energieleverancier over de jaren 2022 en 2023. Dit heeft een positief effect gehad van € 50.000. Op de tweede plaats wordt deze onderschrijding veroorzaakt doordat niet alle onderhoudswerkzaamheden zijn uitgevoerd. Als gevolg van interne (ziekte) en externe (gebrek aan personeel) oorzaken zijn niet alle werkzaamheden uitgevoerd en daardoor de kosten lager, het financiële effect hiervan bedraagt € 64.000. Als laatst wordt het verschil veroorzaakt doordat bij de begroting een inschatting is gemaakt van de transportkosten die in rekening gebracht worden voor de levering van energie. Uit de realisatie van 2024 blijkt dat deze kosten lager zijn uitgevallen waardoor er een positief effect is van € 50.000.
47
Jaarstukken 2024
Wat heeft het gekost In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van • ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) • ondersteunende medewerkers op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Economische havens en waterwegen
104
105
93
12
Parkeren
40
35
36
-
Verkeer en vervoer
6.335
6.377
6.148
229
Totaal lasten
6.480
6.517
6.277
240
Baten exclusief reserves
Begroting primitief
Economische havens en waterwegen
Begroting definitief
Rekening
Verschil
35
54
58
4
-
-
-
-
Verkeer en vervoer
377
628
756
128
Totaal baten
411
682
814
132
- 6.069
- 5.835
- 5.463
372
Parkeren
Saldo van baten en lasten (excl. reserves)
Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat (x € 1.000)
€
372
negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen Lasten - Lagere kosten gladheidsbesrijding door zachte winter
177 15 30
- Hogere kosten sloothekkelen
- 15
Baten
162
- Ontwikkeling personeelskosten
79
- Diverse verschillen per saldo
83
Incidentele voor- of nadelen
195
Lasten
164
- Lagere kosten verlichting wegen
164
Baten
31
- Meer leges aanleg uitritten en inkomst SPV maatregel De Trije Roeden
31
48
Jaarstukken 2024
Verbonden partijen Hieronder ziet u het overzicht van de Verbonden Partijen die te maken hebben met dit programma. Een Verbonden Partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Een verdere specificatie vindt u in de paragraaf Verbonden Partijen.
Vennootschap / Coöperatie Naam verbonden partij
Vestigingsplaats
Coöperatie Openbare Verlichting & Energie Fryslân, OVEF
Leeuwarden
Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. Geen indicatoren bij dit programma? In dat geval zijn er geen (verplichte) indicatoren vastgesteld.
49
Jaarstukken 2024
3. Economie
Bij dit programma horen de volgende taakvelden 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 3.4 Economische promotie
Inhoudelijk Deze onderwerpen waren afkomstig uit onder meer de Kadernota 2024 (jaren 20242027) en eerdere Kadernota's voor zover van toepassing. Hieronder vertellen we per onderwerp • wat we van plan waren • wat we hebben bereikt • wat er (nog) niet is gelukt Ook onderwerpen uit eerdere Kadernota's die nog niet (helemaal) zijn afgewikkeld komen aan de orde.
50
Jaarstukken 2024
Agenda Netwerk Noordoost Fryslân III
[Kadernota 2022
nr. 03.01]
[ In ontwikkeling ]
Wat wilden we? De gemeente Achtkarspelen werkt samen met Dantumadiel, Noardeast-Fryslân en Tytsjerksteradiel, Provinsje Fryslân en Wetterskip Fryslân in het Netwerk Noordoost. Na succesvolle afronding van de regionale samenwerkingsagenda’s ANNO I en ANNO II willen we de samenwerking in Noordoost Fryslân voortzetten in ANNO III, zoals besproken in de raadsvergadering van 25 maart 2021. Om hier invulling aan te geven, wordt de samenwerkingsagenda ANNOIII uitgewerkt. De ondersteuning van de regionale samenwerking in ANNO wordt 'lyts en linich' georganiseerd, passend bij de uit te werken tûke agenda. De jaarlijkse bijdrage aan de ANNO organisatie is afgelopen jaren gebaseerd op een bijdrage per inwoner. Omdat de omvang van de derde agenda op dit moment wordt uitgewerkt, wordt de financiële bijdrage van de gemeenten in ANNOII als uitgangspunt genomen. Voor Achtkarspelen betreft dit een jaarlijkse bijdrage van € 37.876. De looptijd van de agenda is vooralsnog t/m 2025. Bij het opstellen van de begroting van de derde ANNO samenwerkingsagenda stellen we, waar mogelijk, de bijdrage naar beneden bij. Wat hebben we bereikt? Eind 2024 hebben de gemeenten Achtkarspelen, Dantumadiel, Noardeast-Fryslân en Tytsjerksteradiel samen met provincie Fryslân en Wetterskip Fryslân bij het Rijk een aanvraag ingediend voor een nieuwe Regio Deal.
Zij bundelen hun krachten om de brede welvaart in Noordoost-Fryslân te versterken, waar het goed wonen is, met sterke verbindingen en een ondernemende geest. Met deze nieuwe aanvraag wordt in de periode 2026 t/m 2030 ingezet op drie pijlers voor de versterking van de samenwerking tussen de gemeenten, provincie Fryslân, Wetterskip Fryslân, het Rijk en partijen in de regio in lijn met de ANNO-agenda: • Noflik wenje: inzet op woningbouw, goede voorzieningen, zorg en welzijn, en een groenblauwe leefomgeving die een gezond leven stimuleert; • Ferbining: zorgen voor vervoerszekerheid en werken aan een goede ontsluiting van de oostflankregio, wat essentieel is voor een sterke regio; • Undernimmend: stimuleren ondernemerschap en benadrukken het belang van een leven lang leren, zodat iedereen in de regio kan floreren. Dit is de zesde en laatste ronde van de Regio Deals van het Rijk. De regio sloot eerder voor de periode van 2020-2025 met het Rijk een Regio Deal af. Via de subsidieregeling Versnellingsagenda wordt geld uit de Regio Deal beschikbaar gesteld voor projecten die de economie stimuleren. Wat is (nog) niet gelukt? In februari 2025 wordt duidelijk of de aanvraag regiodeal wordt gehonoreerd.
51
Jaarstukken 2024
Overige ontwikkelingen Hogere winstrealisatie grondexploitaties bedrijventerreinen Op de bedrijventerreinen is in 2024 een totale winst gerealiseerd van € 92.000. Deze winst kan gespecificeerd worden naar het volgende complex: Lauwerskwartier Surhuisterveen € 92.000 In de begroting was rekening gehouden met een winst van € 17.000. Dit is voor de jaarrekening een voordeel van € 75.000. Voor een uitgebreidere toelichting op de grondexploitaties wordt verwezen naar de paragraaf Grondbeleid en de Meerjaren Prognose Grondbeleid.
Wat heeft het gekost In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van • ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) • ondersteunende medewerkers op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
52
42
38
5
Economische ontwikkeling
540
559
474
85
Economische promotie
114
123
112
10
5
5
22
- 17
711
729
645
84
Fysieke bedrijfsinfrastructuur Totaal lasten Baten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
6
6
5
-2
Economische ontwikkeling
-
1
1
-
Economische promotie
24
24
32
9
Fysieke bedrijfsinfrastructuur
17
17
106
89
Totaal baten
47
48
144
96
- 664
- 681
- 502
179
Saldo van baten en lasten (excl. reserves)
52
Jaarstukken 2024
Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat (x € 1.000)
€
179
negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen
104
Lasten
83
- Ontwikkeling bijdrage werkmaatschappij
84
- Diverse verschillen per saldo
-1
Baten
21
- Diverse verschillen per saldo
21
Incidentele voor- of nadelen
75
Baten
75
- Hogere winstrealisatie grondexploitaties bedrijventerreinen
75
Verbonden partijen Niet van toepassing
53
Jaarstukken 2024 Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. Geen indicatoren bij dit programma? In dat geval zijn er geen (verplichte) indicatoren vastgesteld. tableCell12 Taakveld
03. Economie
De icoontjes betreffen de ontwikkeling (O) t.o.v. de laatste meting en de prognose (P) o.b.v. de historie
Functiemenging De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Nederland
%
Rekening 2024
54,20
Begroting 2024
53,80
Rekening 2023
53,80
Achtkarspelen
%
Rekening 2024
44,80
Begroting 2024
44,10
Rekening 2023
44,10
[referentiejaar 2023] Ontwikkeling
Prognose
[referentiejaar 2023] Ontwikkeling
Prognose
Vestigingen (van bedrijven) Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
181,80
Ontwikkeling
Begroting 2024
174,10
Rekening 2023
174,10
Achtkarspelen
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
171,60
Ontwikkeling
Begroting 2024
164,00
Rekening 2023
164,00
Prognose
Prognose
54
Jaarstukken 2024
4. Onderwijs
Bij dit programma horen de volgende taakvelden 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
Inhoudelijk Deze onderwerpen waren afkomstig uit onder meer de Kadernota 2024 (jaren 20242027) en eerdere Kadernota's voor zover van toepassing. Hieronder vertellen we per onderwerp • wat we van plan waren • wat we hebben bereikt • wat er (nog) niet is gelukt Ook onderwerpen uit eerdere Kadernota's die nog niet (helemaal) zijn afgewikkeld komen aan de orde.
55
Jaarstukken 2024
Gebiedsteam-zorg in de school (GIS)
[Kadernota 2024
nr. 04.02]
[ In ontwikkeling ]
Wat wilden we? GIS, staat voor het Gebiedsteam in de Scholen; dit betreft een proeftuin op de samenwerking Onderwijs en Zorg; gemeente en de scholen hebben het project ondergebracht onder het Nationaal Plan Onderwijs (NPO); de proeftuin is ingericht in Achtkarspelen en Tytsjerksteradiel vanuit de preventie-gedachte; door lage drempels, korte lijnen en betere samenwerking; samen zware problemen en (dure) hulpverlening voorkomen. De scholen ervaren het project reeds positief. De ontwikkeling en resultaten van de proeftuin worden nauwlettend gevolgd, een onderzoeksrapportage volgt in het najaar 2023. Voor het verlengen van de proeftuin in 2024 wordt uitgegaan van 54 uren per week verdeeld over 22 scholen in Achtkarspelen. Omgerekend gaat het om de inzet van 1,5 fte. De kosten voor gemeente Achtkarspelen bedragen € 132.000 voor het jaar 2024. Wat hebben we bereikt? De inzet van de gebiedsteams in de scholen is voortgezet in 2024. Ook de onderzoeksmonitor werd verlengd. De ervaringen zijn vervolgens meegenomen in het onderzoek en de resultaten daarvan zijn gerapporteerd aan de gemeenteraad. In de overtuiging van het belang, gezien de positieve bevindingen, heeft de raad in november 2024 voor verlenging gekozen voor vooralsnog twee jaar (2025 en 2026). De basisscholen en de scholen voor voortgezetonderwijs houden aldus de gewenste beschikking over een GIS.
Tussen de GIS en het jongerenwerk in de VO-scholen is goede onderlinge samenwerking en afstemming een aandachtspunt. De nadere ontwikkeling van de gezamenlijke inzet van de beide functies is in preventieve zin van belang. De ontwikkeling en resultaten worden ook de komende periode gevolgd. Wat is (nog) niet gelukt? De ontwikkeling en resultaten moeten ook de komende periode worden gevolgd. De inrichting daarvan wordt opgepakt.
56
Jaarstukken 2024
Overige ontwikkelingen Onderwijsachterstandenbeleid. In 2019 is het Onderwijsachterstandenbeleid landelijk herijkt. De ontvangen middelen mogen gedurende een periode van vier jaar worden ingezet. De huidige periode loopt van 2023 tot en met 2026. Op grond van de regeling mag de gemeente eventuele middelen die overblijven meenemen naar het volgende jaar. In 2024 hebben we € 62.000 meer aan inkomsten ontvangen vanuit het Rijk voor onderwijsachterstandenbeleid dan de begrote € 824.000. De definitieve toekenning onderwijsachterstandenbeleid 2024 vond plaats eind september. Dit was te laat om deze mee te nemen in de begrotingswijziging. Daarnaast is er € 5.000 vrijgevallen, zijnde een oude balanspost, waarvan de inschatting is dat we deze gelden mogen houden. De lasten binnen het onderwijsachterstandenbeleid zijn € 42.000 hoger geweest dan begroot. Dit is reeds gebaseerd op de hogere baten die binnen gekomen zijn. We dienen over de baten verantwoording af te leggen. Onderbesteding mogen we meenemen naar het volgende jaar. Leerlingenvervoer Op leerlingenvervoer is een totaal nadeel ontstaan van € 83.000. Op de kosten van het leerlingenvervoer verricht door Jobinder is een nadeel ontstaan van € 19.000. Het nadeel wordt veroorzaakt door een toename van het aantal leerlingen, waaronder Oekraïners en nieuwkomers.
Het verschil komt vooral door de sterk gestegen kosten leerlingen Oekraïne. Dat was in 2023 nog € 10.000 en nu ruim € 37.000. Bij het leerlingenvervoer exclusief het vervoer door Jobinder is een nadeel ontstaan van € 64.000. Dit is onder te verdelen in een structureel nadeel van € 41.000. Deze was er in 2023 al en hierop is niet ingegrepen. De resterende hogere lasten van € 23.000 worden veroorzaakt doordat er ook hier sprake is van een toename van het aantal leerlingen, wat mede wordt veroorzaakt door de toename van het aantal migranten uit andere landen. Hierbij valt te denken aan nieuwkomers en Oekraïners. Onderwijshuisvesting basisonderwijs Onderhuisvesting kent over 2024 een voordeel van € 141.000 ten opzichte van de begroting. Het voordeel wordt met name behaald bij de post kleine schades en overige uitgaven. In de begroting is voor huisvesting primair onderwijs een structureel budget opgenomen voor kleine schades. Omdat hier sprake is van externe factoren die niet te beïnvloeden zijn, is door de gemeente op rekeningbasis altijd een afwijking te verwachten. Gedurende 2024 zijn er weinig schades geweest. Het totaal bedrag is € 2.500. Derhalve is er sprake van een onderbesteding van € 5.000. Tevens is er gedurende 2024 € 35.000 van de verzekering ontvangen. Dit had betrekking op vergoede schade n.a.v. een inbraak bij de Lichtbron uit 2023.
Dit betreft een incidenteel voordeel. Daarnaast is bij de overige uitgaven een voordeel behaald van 87K. Uit hoofde van schoolbouw project renovatie de Wynroas te Harkema volgden enkele facturen voor een bedrag van € 12.000. Er werd echter in 2024 geconstateerd dat een aantal facturen (ook uit eerdere jaren) die door de gemeente waren betaald voor de renovatie van de Wynroas door Noventa moesten worden betaald. Dit is in 2024 gecorrigeerd en levert een voordeel op van € 76.000. Met Stichting Roobol is een compromis gesloten aangaande de aanleg van een noodlokaal Mienskip. Hier is € 30.000 voor betaald.
57
Jaarstukken 2024
Ook is in de overige uitgaven een voordeel behaald als gevolg van vrijval SUVIS Oanrin Twijzel voor ruim € 53.000. Er stond hiervoor nog een verplichting, maar door het Rijk is besloten dat we de volledige subsidie mogen houden. Feitelijk betreft dit een vergoeding voor kosten die in eerdere jaren zijn gemaakt. Peuteropvang Peuteropvang heeft de afgelopen decennia een serieuze plek verworven als 'voorschool'. Er wordt waarde gehecht aan het bereik en de ontwikkeling van integrale kindcentra (IKC). Hierdoor kan vorming en talentontwikkeling, kansenbeleid, achterstandenbestrijding en opvoedingsondersteuning plaatsvinden. Op het budget is een voordeel ontstaan van € 38.000 door onderbesteding. De onderbesteding wordt veroorzaakt door hoog personeelsverloop binnen de afdeling in combinatie met het moeilijk vervullen van vacatures. Hierdoor ontbreekt de capaciteit om initiatieven en activiteiten te ontplooien. Er is gedurende 2024 € 7.500 als coulance uitgekeerd aan dorpshuis Twijzel na bezwaarschrift op een eerdere afgewezen subsidieaanvraag. Het overige budget is niet gebruikt en deels zijn de kosten op andere budgetten verantwoord.
58
Jaarstukken 2024
Wat heeft het gekost In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van • ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) • ondersteunende medewerkers op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
2.451
2.613
2.714
- 101
Onderwijshuisvesting
1.196
981
813
168
Totaal lasten
3.647
3.594
3.527
67
Baten exclusief reserves
Begroting primitief
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
Saldo van baten en lasten (excl. reserves)
Rekening
Verschil
856
934
1.001
67
-
-
-
-
856
934
1.001
67
- 2.791
- 2.660
- 2.526
134
Onderwijshuisvesting Totaal baten
Begroting definitief
Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat (x € 1.000)
€
134
negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen Lasten - Diverse verschillen - Lagere lasten Peuteropvang
-7 - 74 12 38
- Hogere lasten Leerlingenvervoer
- 82
- Hogere lasten achterstandenbeleid
- 42
Baten
67
- Hogere baten achterstandenbeleid
67
Incidentele voor- of nadelen
141
Lasten
141
- Lagere lasten Onderwijshuisvesting basisonderwijs
141
59
Jaarstukken 2024
Verbonden partijen Niet van toepassing.
60
Jaarstukken 2024 Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. Geen indicatoren bij dit programma? In dat geval zijn er geen (verplichte) indicatoren vastgesteld. tableCell12 Taakveld
04. Onderwijs
De icoontjes betreffen de ontwikkeling (O) t.o.v. de laatste meting en de prognose (P) o.b.v. de historie
% Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers) Het percentage van het totaal aantal leerlingen van het VO en MBO (12 - 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat. Nederland
%
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
2,40
Ontwikkeling
Begroting 2024
1,90
Rekening 2023
2,40
Achtkarspelen
%
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
2,20
Ontwikkeling
Begroting 2024
1,70
Rekening 2023
1,50
Prognose
Prognose
Absoluut verzuim Er wordt gesproken van absoluut verzuim als een leerplichtige en/of kwalificatieplichtige jongere niet op een school of instelling staat ingeschreven. Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
6,30
Ontwikkeling
Begroting 2024
2,70
Rekening 2023
2,70
Prognose
(Er is sprake van hoger absoluut verzuim ten opzichte van de vorige referteperiode (2022). )
Achtkarspelen
aantal
[referentiejaar 2020]
Rekening 2024
0,00
Ontwikkeling
Begroting 2024
0,00
Rekening 2023
0,00
Prognose
61
Jaarstukken 2024 Relatief verzuim Er is sprake van relatief verzuim als een jongere wel op een school staat ingeschreven, maar gedurende een bepaalde tijd de lessen/praktijk verzuimt. Ook veelvuldig te laat komen kan hiertoe worden gerekend. Per 1.000 leerlingen. Nederland
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
27,00
Ontwikkeling
Begroting 2024
20,00
Rekening 2023
24,00
Achtkarspelen
aantal
[referentiejaar 2023]
Rekening 2024
48,00
Ontwikkeling
Begroting 2024
41,00
Rekening 2023
41,00
Prognose
Prognose
62
Jaarstukken 2024
5. Sport, cultuur en recreatie
Bij dit programma horen de volgende taakvelden 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties 5.3 Cultuurpresent., -prod. en -participatie 5.4 Musea 5.5 Cultureel erfgoed 5.6 Media 5.7 Openb. groen en (openlucht)recreatie
Inhoudelijk Deze onderwerpen waren afkomstig uit onder meer de Kadernota 2024 (jaren 20242027) en eerdere Kadernota's voor zover van toepassing. Hieronder vertellen we per onderwerp • wat we van plan waren • wat we hebben bereikt • wat er (nog) niet is gelukt Ook onderwerpen uit eerdere Kadernota's die nog niet (helemaal) zijn afgewikkeld komen aan de orde.
63
Jaarstukken 2024
Aanleg fietspad Skeanpaed - Wyldpaed-west
[Kadernota 2022
nr. 05.12]
[ In ontwikkeling ]
Wat wilden we? Voor het realiseren van een veilige fietsverbinding tussen Twijzelerheide (Skeanpaad), Wyldpaed-West en de provinciale weg (N355) is een budget benodigd van (bruto) € 180.000. Wat hebben we bereikt? Het verkrijgen van de percelen waarhet fietspad over komt te liggen is nog niet afgerond. Hierna kunnen we de omgevingsvergunning aanvragen.
Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand.
Coördinator Spitkeet (2024-2025)
[Kadernota 2024
nr. 05.02]
[ Gereed ]
Wat wilden we? We willen van de Spitkeet een toekomstbestendig museum maken dat kan doorgroeien in bezoekersaantal en in educatieve functie. Ter uitvoering van de aangenomen motie tijdens de behnadeling van de Kadernota verstrekken we een extra structurele subsidie van € 50.000 om de bedrijfsvoering te professionaliseren. Wat hebben we bereikt? Themapark De Spitkeet ontvangt een extra structurele subsidie van € 50.000. Met de gemeentelijke subsidie heeft Themapark De Spitkeet een coördinator aangesteld voor instandhouding en continuïteit van het museum. De coördinator zorgt voor de praktische uitvoering van de professionaliseringsslag van het museum. Wat is (nog) niet gelukt? Niet van toepassing.
Ekstra formaasje Frysk taalbelied
[Kadernota 2024
nr. 05.04]
[ Op schema ]
Wat wilden we? Dit jier wurdt de Nota Frysk taalbelied aktualisearre en sille de ambysjes op it mêd fan it Frysk oanskerpe wurde. Doel fan de Nota Frysk taalbelied is it kreëarjen fan rânebetingsten foar it behâld en fuortsterkjen fan de Fryske taal. Om de kommende jierren de ambysjes útfiere te kinnen, is ekstra formaasje nedich. De kosten voor gemeente Achtkarspelen bedragen € 25.000 per jaar. In het kader van de aanstaande organisatiewijziging als gevolg van de keuze van de raden wordt dit budget voor 2024 en 2025 incidenteel aangevraagd. Wat hebben we bereikt? Yn oktober 2024 is in Koördinator Frysk begûn foar 6 oeren yn 'e wike. De koördinator Frysk hâldt har dwaande mei útfiering fan de ambysjes fan it Frysk taalbelied. Sa is der bygelyks wer in kursus Frysk skriuwen foar doarpskrantsjes/-websides en ferienings pleatslik belang útein set en binne der buorden mei 'wolkom/oant sjen' pleatst by de kombuorden fan de doarpen yn Achtkarspelen.
64
Jaarstukken 2024
Wat is (nog) niet gelukt? Niet van toepassing
Inspecties en opstellen MJOP voor overige sportaccommodaties
[Kadernota 2020
nr. 05.09]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? Een onafhankelijke inspectie en een meerjarige onderhoudsplanning (MJOP), ook in samenspraak met de verenigingen, om de kwaliteit van de buitensportaccommodaties in beeld te brengen en voor de toekomst op niveau te houden. Wat hebben we bereikt? In 2024 is besloten om eerst met het buitensportbeleid te her ontwikkelen. Hierdoor is de inspectie niet uitgevoerd en is er ook geen MJOP opgesteld. Wat is (nog) niet gelukt? De uitkomsten van het gesprek over het buitensport beleid zullen de kaders gaan bepalen voor de toekomst. Als die kaders helder zijn kan bepaald worden wat de vervolgacties moeten zijn om de toekomstige onderhoudsverplichtingen in beeld te brengen.
Miedengebied
[Kadernota 2018
nr. 5.7h]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? Om de toeristische mogelijkheden van de Miedengebieden verder te verkennen is onderzoek nodig. Hierbij kijkt de gemeente onder andere naar hoe de gebieden met elkaar verbonden kunnen worden, wat er nog ontbreekt en hoe we de natuurwaarden kunnen behouden. Ook wordt er promotiemateriaal ontwikkeld en kleine aanvullingen in het toeristische aanbod gerealiseerd. Wat hebben we bereikt? Het doel is om het budget van € 30.000 te gebruiken voor het versterken van de toeristische waarden door de aankoop van grond benodigd voor een fietspad in de Drogehamstermieden. Wat is (nog) niet gelukt? De onderhandelingen voor de aankoop van de grond vinden nog plaats en naar verwachting wordt de grond in 2025 aangekocht.
Motie Jild Wâldsang foar Frysktalige musicals groepen 7 [Kadernota 2024 en 8
nr. P5-M1]
[ Gereed ]
Wat wilden we? Via de subsidievaststelling 2022 delen we Cultuurcentrum de Wâldsang mee dat ze de niet-gebruikte subsidie tijdens de coronaperiode niet hoeven terug te storten. In het najaar 2023 vindt een overleg plaats met Cultuurcentrum de Wâldsang over de besteding van dit bedrag.
65
Jaarstukken 2024
Wat hebben we bereikt? Cultuurcentrum de Wâldsang heeft een Frysktalige musical ontwikkeld, 'De Lêste Piraat fan Blauforlaet'. Op 1 februari 2025 was de preview in De Lantearne in Surhuisterveen tijdens het relatieconcert van het cultuurcentrum. Wat is (nog) niet gelukt? Niet van toepassing
Motie Meer beweegroutes in de gemeente
[Kadernota 2024
nr. P5-M3]
[ Op schema ]
Wat wilden we? Meer 'beweegroutes' in de gemeente is opgenomen in het bestaande gezondheid- en sportbeleid voor de komende jaren. Het is een onderdeel vanuit de specifieke uitkering in het kader van het gezond en actief leven akkoord. Wat hebben we bereikt? De motie is opgenomen in de uitvoer van het onderdeel inrichting fysieke ruimte op bewegen in het gezond en actief leven akkoord van Achtkarspelen. Van hieruit wordt de beweechrûte Buitenpost blijvend opengesteld voor gebruik en worden er extra beweeginitiatieven in Augustinusga en Gerkesklooster gerealiseerd in samenwerking met de plaatselijke organisaties. Wat is (nog) niet gelukt? Niet van toepassing
TOP (Toeristische Overstap Punten)
[Kadernota 2018
nr. 5.7i]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? Achtkarspelen wil één of twee Toeristische Overstap Punten (TOP) realiseren. TOP’s zijn speciaal ingerichte (kleinschalige) parkeerplaatsen met uniforme uitstraling nabij routeknooppunten van bewegwijzerde vaar-, fiets- en wandelroutes. Wat hebben we bereikt? Eerst een korte toelichting op het gestelde doel: Een TOP is een informatiezuil, geen kleinschalige parkeerplaats. In 2024 is in samenspraak met Marrekrite en Plaatselijk Belang Buitenpost de locatie van de TOP en de inhoud (teksten, foto's etc.) van de zuil bepaald. Ook is met NS/Prorail een overeenkomst opgesteld om de zuil op hun stationsgrond bij het station in Buitenpost te mogen plaatsen. Wat is (nog) niet gelukt? De plaatsing heeft nog niet plaatsgevonden en staat gepland in '25.
Uitvoering Kultuernota Ut de kûlizen
[Kadernota 2024
nr. 05.03]
[ Vertraging ]
Wat wilden we? In beide gemeenten is de Kultuernota Ut de kûlizen vastgesteld. In het uitvoeringsplan van de cultuurnota zijn nieuwe actiepunten opgenomen. Voor uitvoering van de structurele activiteiten, zoals een digitaal cultuurloket en het organiseren van een cultuurmarkt/-platform, is structureel extra budget (•€ 7.000) nodig. 66
Jaarstukken 2024
Wat hebben we bereikt? De afgelopen jaren was er onderbezetting op cultuur. Hierdoor hebben de nieuwe actiepunten in de Kultuernota Ut de kûlizen vertraging opgelopen. Wat is (nog) niet gelukt? Naar verwachting is in de loop van 2025 voldoende bezetting op cultuur. Vanaf dat moment zullen activiteiten conform planning gaan lopen.
Verbeteren en uitbreiden wandel- en fietsmogelijkheden [Kadernota 2018 nr. 5.7coal1] [ Vertraging ]
Wat wilden we? De gemeente wil recreatie en toerisme in Achtkarspelen bevorderen door het realiseren van een uitstekende wandel- en fietsinfrastructuur. Hiervoor geeft Achtkarspelen uitvoering aan het Padenplan. Dit is een uitwerking van wensen van plaatselijke belangen en gemeente om gebieden en paden te verbinden. Het budget is bedoeld voor haalbaarheidsonderzoeken, aanleg, beleving en verbetering van toeristische paden. Wat hebben we bereikt? Het zogenaamde 'padenplan' was geen projectplan met concrete prioriteiten. Het was een verzameling van routes en trajecten, zonder concrete vervolgstappen. Ook is er geen budget meer beschikbaar voor de aanleg van paden, dit budget is een aantal jaar geleden komen te vervallen omdat daadwerkelijke realisatie van paden lastiger bleek dan gedacht. In 2021 is een motie ingediend om uitvoering te geven aan het 'padenplan', deze motie staat nog open. Verwachtingen over hoe concreet het 'padenplan' was en wat het in de praktijk voorstelde, hebben uit elkaar gelopen. In 2024 is er een projectplan uitgewerkt. In dit projectplan zijn de routes en trajecten uit het 'padenplan' bezocht en beoordeeld op diverse factoren. Daarnaast is het vigerend lokaal, provinciaal en landelijk beleid geschetst, gekoppeld aan de kansen die uitvoering van het projectplan biedt.
Voor de beoordeling en prioritering is samengewerkt met de afdeling beheer, ook zijn de plaatselijk belang verenigingen in oktober '24 geïnformeerd over de voortgang en de beoordeling van de routes en trajecten. Tevens zijn de betrokken bestuurders op de hoogte gehouden van de voortgang. Uit de beoordeling is een top tien van meest kansrijke routes en trajecten gekomen. Binnenkort (Q1 2025) wordt het projectplan bestuurlijk besproken en voorgelegd aan de raad. Zo kan ook de openstaande motie worden afgedaan. Wat is (nog) niet gelukt? Er zijn nog geen financiële middelen beschikbaar om routes of trajecten te realiseren. De raad kan eventueel besluiten om op basis van het projectplan financiële middelen beschikbaar te stellen. Op het moment dat er op korte termijn geen financiële middelen beschikbaar komen, dient het projectplan als startklaar en geprioriteerd plan op het moment dat zich wel financiële middelen voordoen.
67
Jaarstukken 2024
Overige ontwikkelingen Ontwikkelingen sportactivering Net als in 2023 zijn voor 2024 SPUK GALA gelden ontvangen van het Rijk. Bij de opbrengsten is een bedrag van € 269.000 verantwoord. Dit is het bedrag dat in 2024 van het Ministerie is ontvangen voor de SPUK GALA gelden die betrekking hebben op de onderdelen voor sportactivering (€ 226.000). Daarnaast is een deel van de middelen die wij in 2023 hebben ontvangen meegenomen naar 2024 (€ 43.000). Ten aanzien van de kosten, is in 2024 voor sportactivering € 309.000 besteed. Als dekking worden de van het Rijk ontvangen middelen van de SPUK GALA hiervoor ingezet (€ 269.000). Daarbovenop worden de middelen voor het 'reguliere' budget (€ 309.000 - € 269.000) € 40.000 hiervoor aangewend. De verantwoording in dit programma laat het volgende zien. De opbrengsten met betrekking tot sportactivering zijn in de jaarrekening € 38.000 lager dan begroot. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt doordat in de laatste begrotingswijziging van 2024 ten aanzien van de SPUK GALA onvoldoende rekening gehouden is met de reeds bestaande (opbrengst) budgetten. Dit betekent dat de ontvangsten van de SPUK GALA (€ 269.000) volledig zijn toegevoegd aan de bestaande budgetten (€ 133.000) in de begroting terwijl hier sprake is van een overlap. Dit zorgt ervoor dat in de begroting een totaalbedrag is opgenomen van € 402.000.
De kosten voor sportactivering die in dit programma ten laste gebracht worden van SPUK GALA bedragen in totaal € 269.000. Oftewel van de beschikbare SPUK GALA middelen van € 402.000 is €269.000 besteed waardoor er een onderschrijding is van € 133.000. Omdat naast het Rijk ook nog andere middelen zijn ontvangen € 95.000 resteert een negatief verschil in de opbrengsten van (€ 133.000 € 95.000=) € 38.000. Daarnaast blijkt dat de kosten voor sportactivering in dit programma € 68.000 bedragen. In de begroting was een bedrag opgenomen van € 307.000. Het verschil bedraagt € 232.000. Dit verschil wordt veroorzaakt doordat de middelen voor SPUK GALA zijn toegevoegd aan de bestaande budgetten. De uitkomst laat echter zien dat de SPUK GALA gelden geheel als dekking worden ingezet voor de 'reguliere' taken ten aanzien van sportactivering. Anders geformuleerd kan gesteld worden dat de reguliere taken gefinancierd zijn met de gelden uit SPUK GALA. Dit zorgt ervoor dat de kosten in de jaarrekening € 239.000 lager zijn dan de begroting. Ontwikkelingen zwembaden De opbrengsten van de zwembaden zijn in 2024 €32.000 lager dan begroot. Deze daling wordt voornamelijk veroorzaakt door de terugbetaling van de SPUK-MEOZ (Specifieke uitkering meerkosten energie openbare zwembaden) 2022. Op basis van een theoretisch model is in 2023 een voorschot ontvangen en doorbelast naar het zwembad NV De Kûpe.
In 2024 is op basis van nacalculatie, op grond van de werkelijk betaalde energieprijzen en het werkelijke energieverbruik, de definitieve berekening gemaakt dat heeft er per saldo in geresulteerd dat een deel van het ontvangen voorschot moest worden terugbetaald. De meerkosten zijn in rekening gebracht bij het zwembad. Omdat zwembad De Kûpe medio 2024 opgenomen is in de gemeentelijke organisatie wordt dit bij de liquidatie van de NV verrekend met de gemeente. Buitensport De kosten voor de buitensport zijn in de jaarrekening 2024 ten opzichte van de begroting € 120.000 hoger. Deze afwijking wordt voornamelijk veroorzaakt door een tweetal oorzaken. In 2024 is voor € 35.000 aan kosten gemaakt voor de huur van lichtmasten. Daarnaast heeft herstel van kunstgrasvelden plaatsgevonden, de totale (extra) kosten hiervan bedragen € 45.000. Daarnaast zijn nog extra (kleine) onderhoudswerkzaamheden verricht en zijn de onderhoudswerkzaamheden duurder geworden waardoor het restant van het verschil wordt veroorzaakt.
68
Jaarstukken 2024 Deze ontwikkelingen en hogere prijzen waren niet verwerkt in de begroting waardoor dit verschil ten opzichte van de realisatie in de jaarrekening zichtbaar wordt. Ontwikkelingen Sporthallen en gymlokalen In 2024 zijn de opbrengsten € 67.000 hoger dan begroot. Deze afwijking wordt voornamelijk veroorzaakt door de vastgestelde eindafrekening van de SPUK-SPORT 2023 (€ 35.000) en de berekende (op basis van de realisatie) SPUK-Sport 2024 (€ 66.000). Tegenover deze hogere opbrengsten van de SPUK-SPORT staan enkele lagere opbrengsten dan begroot. Deze negatieve ontwikkelingen worden veroorzaakt door lagere huuropbrengsten (€ 12.000) doordat minder verhuur heeft plaatsgevonden. Daarnaast zijn er voor 2024 geen opbrengsten van nutsvoorzieningen in rekening gebracht omdat deze vanaf 2024 niet meer doorbelast hoeven te worden (de kosten komen vanaf 2024 ook niet meer ten laste van de gemeente). Omdat de begroting hier niet op is aangepast zorgt dit ervoor dat deze opbrengsten in de jaarrekening € 10.000 lager zijn dan begroot. Het restant van € 12.000 betreffen kleinere negatieve afwijkingen. Vleckehûs Het gerealiseerde resultaat van It Vleckehûs bedraagt over 2024 € 69.000 (2023: €68.000). Uit de verschilverklaring van dit programma komt een afwijking tussen de begroting en jaarrekening naar voren.
De opbrengsten zijn in de jaarrekening € 63.000 hoger dan de begroting, de afwijking van de kosten bedraagt € 20.000 (hogere kosten). Deze afwijking wordt veroorzaakt doordat gedurende 2024 geen bijstelling van de begroting op basis van de jaarrekening 2023 heeft plaatsgevonden terwijl de realisatie wel in lijn ligt met 2023. Recreatieve voorzieningen De kosten voor de recreatieve voorzieningen zijn € 21.000 lager dan begroot. Deze afwijking wordt voornamelijk veroorzaakt doordat de onderhoudskosten in 2024 lager zijn dan begroot. De reden van deze afwijking is dat er in 2024 minder onderhoudswerkzaamheden zijn uitgevoerd. Op basis van de uitgevoerde keuringen bleek dat de recreatieve voorzieningen aan de eisen voldeden en geen onderhoud nodig was. Ontwikkelingen groen De kosten voor groen een negatief effect ten opzichte van de begroting zien in de jaarrekening (€ 36.000). Dit negatieve effect wordt voornamelijk veroorzaakt de prijzen van het geplande (en dus uitgevoerde) onderhoud hoger waren dan begroot. Dit prijseffect is niet aangepast in de begroting waardoor dit verschil in de jaarrekening ontstaat.
69
Jaarstukken 2024
Wat heeft het gekost In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van • ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) • ondersteunende medewerkers op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Cultureel erfgoed
68
51
56
-5
Cultuurpresent., -prod. en -participatie
552
546
556
- 10
Media
998
995
1.016
- 21
Musea
635
641
705
- 64
Openb. groen en (openlucht)recreatie
2.391
2.346
2.228
118
Sportaccommodaties
2.521
2.598
3.048
- 450
586
1.089
936
153
7.752
8.267
8.545
- 278
Sportbeleid en activering Totaal lasten Baten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Cultureel erfgoed
22
22
25
2
Cultuurpresent., -prod. en -participatie
41
41
52
11
Media
283
283
346
63
Musea
223
246
256
10
Openb. groen en (openlucht)recreatie
10
31
24
-7
Sportaccommodaties
595
650
692
42
Sportbeleid en activering
116
438
400
- 38
1.291
1.712
1.795
83
- 6.462
- 6.555
- 6.750
- 195
Totaal baten Saldo van baten en lasten (excl. reserves)
70
Jaarstukken 2024
Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat (x € 1.000)
€
- 195
negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen
- 396
Lasten
- 517
- Diverse verschillen per saldo
15
- Lagere lasten recreatieve voorzieningen
21
- Ontwikkeling bijdrage werkmaatschappij
42
- Ontwikkeling personeelskosten
- 388
- Hogere lasten buitensport
- 120
- Hogere lasten groen
- 36
- Hogere lasten sporthallen en gymlokalen
- 31
- Hogere lasten It Vleckehûs
- 20
Baten
121
- Diverse verschillen per saldo
23
- Hogere opbrengsten It Vleckehûs
63
- Hogere opbrengsten sporthallen en gymlokalen
67
- Lagere opbrengsten zwembaden