Visie sportaccommodaties Gemeente Zwolle - Hospitality Group

5.3

ÉÉN PORTAAL EN ROOSTEREN

Hoofddoel van deze ontwikkelrichting is om het voor de gebruiker eenvoudiger te maken om een zaal, hal of veld te reserveren. Daartoe is het nodig dat de gebruiker inzicht krijgt in de capaciteit (is er een zaal, hal of veld beschikbaar?) en direct op een eenvoudige wijze een zaal, hal of veld kan reserveren. Daarbij geldt dat de urgentie voor de binnensport op dit moment groter is dan voor de buitensport. Om dit doel te bereiken moet een aantal stappen worden gezet, die hierna worden beschreven (waarbij het niet noodzakelijk is om alle stappen te zetten): 1. De bezetting in beeld: De eerste stap is dat voor alle sportaccommodaties in Zwolle (althans de accommodaties die gebruikt kunnen worden door verenigingen, instellingen en [groepen] particulieren) de bezetting inzichtelijk wordt. Via één portaal moet de inwoner van Zwolle inzicht krijgen in de accommodaties (type, functionaliteit en ligging), de momenten waarop de accommodaties bezet zijn en de momenten waarop de accommodatie nog verhuurbaar is. Dat inzicht is er nu slechts gedeeltelijk. Niet voor alle accommodaties in Zwolle bestaat dit inzicht en voor niet alle accommodaties is het inzicht op dit moment gelijk.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

44 | 83

2. Uniformiteit: De tweede stap zou uniformiteit moet zijn. Daarmee wordt bedoeld: a. In de huidige situatie vervult SportService Zwolle de portaalfunctie voor een groot aantal binnen - en buitensportaccommodaties. Echter, deze portaalfunctie kan per accommodatie behoorlijk verschillen. Voor sommige accommodaties biedt de portaalfunctie een volledig inzicht in de bezetting en biedt de mogelijkheid om de accommodatie direct te reserveren. Voor andere accommodaties is het inzicht soms beperkt, kan niet worden gereserveerd, etc. Het toekomstige portaal zal één uniforme dienstverlening moeten bieden. Daarmee wordt bedoeld een actueel en compleet inzicht in de bezetting en de mogelijkheid om direct een zaal of hal te reserveren. b. Aan het portaal moet een stadsbrede systematiek voor de toewijzing van vooral de binnensportcapaciteit ten grondslag liggen. Alleen als de toewijzing van reserveringen naar accommodaties via een objectieve en transparante wijze plaatsvindt kan het portaal op draagvlak rekenen bij de verschillende eigenaren en exploitanten van de accommodaties. 3. Een nieuw rooster: De huidige bezetting (welke gebruikers maken op welk moment gebruik van de accommodaties) van de binnensportaccommodaties is historisch gegroeid. Verbeteringen lijken zondermeer mogelijk (concentreren van verenigingsactiviteiten, specialiseren).

Aanbevolen wordt om – via de systematiek van toewijzing van binnensportcapaciteit – de roosters van de sportzalen en sporthallen opnieuw op te stellen. Dit in eerste instantie als een “papieren exercitie” om vervolgens vast te stellen of deze nieuwe roosters daadwerkelijk substantiële voordelen opleveren voor gebruikers en/of exploitatie. Als dat het geval is, kan het overleg met de gebruikers worden gestart om dit rooster verder aan te scherpen in de praktijk in te voeren. 4. Centraliseren: Een vierde stap zou kunnen zijn dat wordt gestreefd naar meer centralisatie in beheer en exploitatie van de binnensportaccommodaties in Zwolle. Het is al vaker in deze rapportage vermeld, maar er zijn onvoldoende argumenten die pleiten voor een dergelijke rigoureuze stap. Voorgesteld wordt om in ieder geval de eerste twee stappen uit te voeren en wellicht daarna de derde stap. Daartoe is het nodig om een Projectgroep in het leven te roepen die bestaat uit vertegenwoordigers van de gemeente Zwolle (Sport), Sportservice Zwolle, de grote onderwijsinstellingen en andere aanbieders van binnensport in Zwolle (Stichting Sporthal Zuid, Stichting WRZV). Deze projectgroep heeft tot taak om stappen 1 en 2 het komende half jaar uit te werken, waarbij in ieder geval de volgende onderwerpen aan de orde komen: ▪

▪

▪ ▪

De organisatievorm: In de huidige situatie wordt de portaalfunctie uitgevoerd door SportService Zwolle (SSZ). Binnen de Projectgroep moet worden vastgesteld of de toekomstige portaalfunctie ook door SSZ wordt uitgevoerd of dat een nieuw constructie in het leven wordt geroepen. De reikwijdte: De Projectgroep moet vaststellen hoe ver de uniforme dienstverlening van het portaal reikt. Biedt het portaal uitsluitend inzicht in de bezetting, kan ook direct worden gereserveerd, wordt ook direct toegewezen en gefactureerd, etc. De uniforme regels voor toewijzing van de capaciteit: Vastgesteld moet worden op basis van welke cri teria de schaarse capaciteit wordt toegewezen (voorrangsregeling). Op basis van deze uniforme regels kan worden overwogen om de bestaande bezetting van de zalen, hallen en parken tegen het licht te houden en vast te stellen of substantiele verbeteringen mo gelijk zijn.

Verwacht mag worden dat een half tot driekwart jaar nodig is om deze stappen te doorlopen. Naast de inzet van uren van de projectgroepleden heeft deze ontwikkelrichting waarschijnlijk ook effecten op de kosten voor ICT (zowel eenmalig als structureel).

5.4

SPORTWIJKMANAGEMENT

Hoofddoelstelling van deze ontwikkelrichting is de doorontwikkeling van het sportparkmanagement. Ook voor deze activiteit wordt voorgesteld om een Projectgroep in het leven te roepen. Die Projectgroep zal per park moeten vaststellen welke veranderingen doorgevoerd moeten worden om te komen tot Sportwijkmanagement. Sterk samengevat geldt:

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

45 | 83

▪ ▪

Op en rond de multifunctionele parken de samenwerking met partners rondom het park versterken (onderwijs, welzijn en zorg). Vervolgens de volgende accenten per park ▪ Marslanden: uitbreiden met delen van het gebruikersbeheer. ▪ De Verbinding, Zuid en Oost eerst verbreden (meer partners) en daarna uitbreiden met gebruikersbeheer. ▪ Het Hoge Laar: opstarten van het sportparkmanagement.

De tweede stap is de financiering. Doel is om op zijn minst de bestaande budgetten te behouden, eventueel aangevuld met inkomsten uit andere sectoren van het sociale domein.

5.5

AANBOD IN WEST

Dit heeft tot doel om de toenemende vraag in West het hoofd te kunnen bieden. Dat geldt voor de binnensport en voor voetbal. 5.5.1 VOETBAL Er zijn twee voetbalverenigingen die een substantiële functie vervullen voor de inwoners van West/Stadshagen. Die verenigingen zijn WVF en CSV ’28. WVF is gevestigd op het park De Weide Steen in Westenholte, CSV ’28 op het park De Verbinding in Stadshagen. WVF komt op De Weide Steen op dit moment al velden tekort (ruim twee velden tekort) en huurt extra capaciteit op De Verbinding. CSV ’28 heeft op dit moment voldoende velden. Daarbij geldt dat deze berekeningen zijn gebaseerd op de KNVB-normen. De gemeente Zwolle laat zich niet zondermeer leiden door deze normen. Neemt niet weg dat in de toekomst in West een tekort aan velden ontstaat. Er zijn meerdere mogelijkheden om vraag en aanbod in West in evenwicht te brengen. Die mogelijkheden worden hierna opgesomd in oplopende mate van ambitie/investeringen. VOETBALLEN OP ZONDAG De eerste mogelijkheid is dat één of beide verenigingen besluiten om ook op zondagen te gaan voetballen. In dat geval zijn vraag en aanbod direct met elkaar in evenwicht. INZET OVERCAPACITEIT HET HOGE LAAR Op het park Het Hoge Laar is overcapaciteit van 2 velden. Het Hoge Laar is weliswaar gevestigd in het Stadsdeel Noord, maar ligt op een steenworp afstand van het ‘oostelijke’ deel van Stadshagen.

Eén van de opties is dat deze overcapaciteit wordt ingezet voor een ‘dependance’ van CSV ’28. Deze vereniging is oorspronkelijk ook afkomstig van Het Hoge Laar. In dat geval ontstaat overigens de situatie waarin WVF De Verbinding inzet als ‘dependance’ en CSV Het Hoge Laar inzet als ‘dependance’. Gevolg is dat 4 voetbalverenigingen zijn gevestigd op Het Hoge Laar en dat WVF en CSV versnipperd worden gehuisvest. Daarbij moet direct worden opgemerkt dat een dergelijke versnippering voor binnensportverenigingen al decennia lang een gegeven is en als acceptabel wordt gezien. UITBREIDEN CAPACITEIT DE VERBINDING Op het sportpark De Verbinding is nog ruimte voor de aanleg van twee extra voetbalvelden. Bij het ontwerp/de realisatie van het park is destijds rekening gehouden met uitbreiding. Eén van de opties is dus om deze uitbreiding daadwerkelijk te gaan realiseren. Met deze uitbreiding zijn vraag en aanbod in West nog niet geheel in evenwicht (in dat geval waarschijnlijk nog 1 veld tekort), maar inzet van de overcapaciteit van Het Hoge Laar zou in dat geval soelaas kunnen bieden. Uitbreiding van De Verbinding brengt een investering met zich mee van circa € 1 miljoen, ex BTW.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

46 | 83

DEPENDANCE IN WEST Naar verwachting heeft het tekort in West vooral betrekking op WVF. Die vereniging heeft nu al een tekort aan velden en als de vereniging verder groeit, neemt dit tekort toe. Een mogelijkheid is om extra capaciteit in West te realiseren voor WVF. Dat heeft als bijkomend voordeel dat WVF geen beroep meer hoeft te doen op capaciteit op De Verbinding, zodat CSV ’28 in dat geval voldoende mogelijkheden heeft om te groeien op De Verbinding. Uitbreiding van de capaciteit op en rond De Weidesteen is niet mogelijk. Uitbreiding moet dus elders worden gevonden. Een mogelijkheid zou zijn om in het deel van Stadshagen, dat de komende tien jaar wordt gerealiseerd/ontwikkeld (De Tippe) een ‘dependance’ te realiseren voor WVF (bijvoorbeeld voor jeugd en/of dames). Die dependance zou moeten bestaan uit 3 velden, kleed-/wasaccommodatie, parkinfrastructuur, parkeergelegenheid en ontsluiting. De benodigde investering ramen wij op circa € 2,8 miljoen ex BTW. Een variant zou kunnen zijn de combinatie met de Capellen Scholengemeenschap. Indien de locatie voor deze school op Stadshagen zou vallen, zou de realisatie van een ‘dependance’ voor WVF kunnen samenvallen met de realisatie van binnen- en buitensport voor deze school. Dat leidt ertoe dat realisatiekosten op zijn minst kunnen worden gedeeld, dat de bezetting goed zal zijn, et cetera.

Nogmaals, het is hoogst onzeker of de Capellen Scholengemeenschap zich daadwerkelijk zal vestigen in West. NIEUW PARK VOOR WVF Een laatste mogelijkheid is om in de geplande uitbreiding van Stadshagen een volledig nieuwe accommodatie voor WVF te realiseren (8 velden, kleed-/clubgebouw, etc.). Dit is een rigoureuze optie en brengt een investering met zich mee van circa € 6,3 miljoen ex BTW. Voor alle tot dusver genoemde bedragen geldt: ▪ ▪ ▪

Exclusief grondkosten Exclusief kantine/bestuurskamers Exclusief voorzieningen voor een bredere maatschappelijke functie

SAMENVATTEND In de volgende tabel zijn de verschillende opties en de financiële consequenties nog eens samengevat weergegeven. Tabel 8: Stichtingskosten opties voetbal West.

Optie

Sti chtingskosten

Voetbal op zondag

€

-

Inzet capaciteit Het Hoge Laar

€

-

Uitbreiding De Verbinding

€

1.000.000

Dependance voor WVF

€

2.800.000

Nieuwe accommodatie voor WVF

€

6.300.000

Gezien de kosten van de verschillende varianten en het feit dat op De Verbinding rekening is gehouden met de uitbreiding, wordt geadviseerd om de uitbreiding te realiseren op De Verbinding, eventueel nog met gebruik van overcapaciteit van Het Hoge Laar. Indien de Capellen Scholengemeenschap zich vestigt in West, wordt geadviseerd om de combinatie met deze school te zoeken voor uitbreiding van binnen - en buitensport. 5.5.2 BINNENSPORT In West ontstaat een tekort aan binnensportaccommodatie, vooral voor het Primair Onderwijs (minstens één zaaldeel tekort). Daarbij geldt dat het exacte tekort afhankelijk is van de ontwikkeling van de huisvesting van

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

47 | 83

Primair en Voortgezet Onderwijs in Zwolle in het algemeen en West in het bijzonder. Net als voor de buitensport geldt dat eventuele vestiging van de Capellen Scholengemeenschap in West aangrijpingspunten biedt om vraag en aanbod in evenwicht te brengen. Bij een goed gekozen locatie voor die scholengemeenschap in combinatie met bijvoorbeeld een sportzaal of zelfs sporthal en buitensport, zijn vraag en aanbod in evenwicht. Investeringen zijn daarmee lastig te voorspellen, maar ter indicatie: ▪ ▪ ▪

Moderne gymaccommodatie: circa € 1 tot € 1,2 miljoen Sportzaal: circa € 3 miljoen Sporthal: circa € 5 miljoen

Bij deze indicaties geldt dat de bedragen exclusief de grondkosten zijn, dat wordt uitgegaan van ‘standaard’ architectonische kwaliteit en energieprestaties conform bouwbesluit.

5.6

ANDERS PROGRAMMEREN

In de kern vereist deze ontwikkelrichting het leggen van verbindingen tussen de verschillende domeinen (cultuur, onderwijs, sport, welzijn en zorg). Centrale gedachte is om voor verschillende groepen (jongste jeugd, tieners, ouders, ouderen, chronisch zieken en mensen met een beperking) toegesneden arrangementen aan te bieden. Het gaat dan doorgaans niet om ‘nieuwe’ dingen te ontwikkelen, maar veel meer om bestaande activiteiten aan elkaar te verbinden. Het ligt voor de hand om deze ontwikkelrichting te laten uitvoeren door SportService Zwolle die op dit moment ook de contacten heeft met het onderwijs, welzijn en de verenigingen. Sportservice Zwolle zou dan als opdracht kunnen meekrijgen om de komende 1,5 jaar op drie locaties in Zwolle (pilots) dergelijke programma’s in te voeren/verder uit te werken. Daarbij ligt het voor de hand om die locaties te koppelen aan de locaties voor het sportparkmanagement 2.0 en de clusters/sportieve omgevingen. De programma’s hebben in ieder geval betrekking op de jeugd, tieners en ouders. Verwacht mag worden dat daartoe minimaal 1,5 Fte per jaar extra ingezet moet worden.

5.7

NIEUWE SPORTEN

De introductie van nieuwe sporten kan plaatsvinden in de binnensport (de moderne gymzalen, maar ook in de bestaande binnensport), maar toch vooral op of rondom sportparken en de openbare ruimte. Daarbij heeft het onze voorkeur om deze ontwikkeling vooral te koppelen aan de ontwikkeling van sportieve omgevingen (zie volgende paragraaf en het sportparkmanagement). De ervaring is nu eenmaal dat het realiseren van voorzieningen voor nieuwe sporten in de openbare ruimte doorgaans niet vaak succesvol is. Dergelijke voorzieningen blijken vooral succes te hebben als deze worden gecombineerd met begeleiding en programma’s. Een goed voorbeeld daarvan zijn fitnesstoestellen in de openbare ruimte. Over het algemeen worden deze voorzieningen nauwelijks gebruikt, tenzij begeleide groepsactiviteiten worden aangeboden rondom deze toestellen. Begeleiding en programma’s kunnen het beste worden aangeboden op en rondom de sp ortparken die het in zich hebben om uit te groeien naar multifunctionele sportieve omgevingen of dat al zijn. De realisatie van deze voorzieningen biedt dan aangrijpingspunten om een parkachtige structuur te realiseren op en rondom de bestaande sportparken en verschillende onderdelen van die parken met elkaar te verbinden. In dat geval bieden die parken voorzieningen voor georganiseerde sport en voor ongeorganiseerde sport.

Deze laatste voorzieningen zijn vaak ook goed geschikt om te verwerken in de trainingsprogramma’s van de georganiseerde sport.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

48 | 83

Figuur 29: Voorbeelden van nieuwe sporten op sportaccommodaties.

Voorzieningen voor nieuwe sporten brengen uiteraard kosten met zich mee, die in de volgende paragraaf worden weergegeven. Naast voorzieningen op en rond de sportparken kan ervoor worden gekozen om op enkele parken (rondom het centrum) enkele voorzieningen aan te brengen in het kader van sport en bewegen, gericht op jeugd. Ook daarvoor geldt dat een koppeling aan de programmering van bijvoorbeeld het onderwijs of Sportservice gewenst is. Per locatie (park in of rondom het centrum) moet in dat geval rekening worden gehouden met investeringen van € 50.000,-- tot € 75.000,--. Als laatste geldt de wens van de wieler- en schaats-/skeelerverenigingen om te komen tot een toekomstbestendige oplossing voor een wieler-/skeelerbaan. Realisatie van een dergelijke voorziening (lengte minimaal 1 kilometer) brengt minimaal € 1 miljoen aan investeringen met zich mee, maar waarschijnlijk meer. Daar staat tegenover dat de betreffende verenigingen ruim 500 leden hebben en een veelvoud daarvan beoefent deze sporten op recreatieve basis.

5.8

CLUSTEREN, SPORTIEVE OMGEVINGEN

De laatste ontwikkelrichting heeft betrekking op het realiseren van sportieve omgevingen, clusters van voorzieningen. De gedachte is om in elk stadsdeel een dergelijke omgeving te ontwikkelen (voor zover nog niet het geval) en elke omgeving een eigen thema/eigen accenten te geven, afhankelijk van de samenstelling van de bevolking rondom deze omgevingen. Daarbij geldt dat deze clustering niet los gezien kan worden van de doorontwikkeling van het sportparkmanagement naar sportwijkmanagement. Het sportwijkmanagement is/wordt verantwoordelijk voor de programmering, de samenwerking en het beheer op en rond deze sportieve omgevingen. In deze paragraaf worden de fysieke ingrepen beschreven die nodig zijn om deze sportieve omgevingen (meer) tot hun recht te laten komen. De volgende ingrepen worden voorgesteld:

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

49 | 83

MARSLANDEN De aanpak van het park Marslanden wordt een combinatie van verschillende ingrepen, t.w.: ▪

▪

▪

Terugdringen overcapaciteit: Marslanden beschikt op dit moment over meer velden/voorzieningen dan nodig. Onderdeel van de transformatie van Marslanden moet zijn om die overcapaciteit (bijvoorbeeld voetbal en tennis) terug te dringen. Concentreren: Marslanden kenmerkt zich in de huidige situatie onder meer door een groot aantal gebouwen en gebouwtjes, gespreid over het park. Dit geeft het park een zeer rommelige uitstraling. Bovendien hebben de meeste gebouwen het einde van de technische levensduur bereikt, wat nog eens extra bijdraagt aan het rommelige en verwaarloosde karakter van het park. De transformatie van Marslanden moet zich ook richten op het sterk terugdringen van het aantal opstallen. Bij voorkeur wordt gekomen tot één centraal kleed /clubgebouw. Ruimtelijke kwaliteit: De transformatie moet ertoe leiden dat de ruimtelijke kwaliteit op en rond het park sterk wordt verbeterd. Daarmee wordt bedoeld: ▪ Herstel van zichtrelaties op het park, logische situering van velden en voorzieningen ten opzichte van elkaar en interne logistiek. ▪ Het realiseren van recreatieve voorzieningen op het park, tussen en langs velden en banen. ▪ Een open relatie van het park met de omgeving, bestaande uit relatief lage hekwerken rondom het park, meerdere entrees, zichtrelaties tussen park en omgeving en directe verbinding met de voorzieningen voor onderwijs en zorg.

Dominante leefstijlen in het directe verzorgingsgebied van Marslanden zijn de postmodernen en kosmopolieten. De dominante huishoudens zijn de jonge digitalen en modale koopgezinnen. Het betreft over het algemeen inwoners die van zichzelf de motivatie hebben om te bewegen. Het accent van het park komt daarmee minder te liggen bij sportstimulering, maar meer bij het tegemoet komen aan de wensen van die inwoners: ▪ ▪ ▪

Nieuwe en uitdagende sporten moeten voldoende aan bod komen (de voorziening van Thor is wat dat betreft een ‘schot in de roos’). Andere lidmaatschapsvormen kunnen worden geïntroduceerd (lidmaatschap van het park). Recreatieve voorzieningen op en rond het park die het gedachtengoed van multisport mogelijk maken. In dat geval kunnen sportieve arrangementen worden aangeboden voor eigenlijk alle bevolkingsgroepen.

Voor de georganiseerde sport zal Marslanden moeten beschikken over 2 voetbalvelden, een multifunctioneel rugbyveld en voorzieningen voor korfbal, tennis, dit aangevuld met recreatieve voorzieningen. De stichtingskosten hangen vanzelfsprekend sterk af van het ontwerp en de mate waarin bestaande velden/banen gehandhaafd blijven. Wij raming de kosten op circa € 4,8 miljoen (exclusief BTW, tennis, kantine, bestuurskamer). Daarbij is geen rekening gehouden met mogelijke herontwikkelingsopbrengsten. Het sportpark Marslanden zal immers fors kleiner worden.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

50 | 83

Figuur 30: Voorbeeld van multifunctioneel rugbyveld.

DE VERBINDING In het Stadsdeel West is behoefte aan meer voorzieningen voor sport en bewegen in de openbare ruimte voor jeugd en jongeren. Op het sportpark De Verbinding is behoefte aan meer samenhang (ruimtelijk en inhoudelijk) tussen de verschillende onderdelen van het park. Beide behoeftes kunnen ‘hand in hand gaan’ als de verschillende onderdelen (voetbal, tennis, korfbal) door middel van een groenstructuur, gecombineerd met eigentijdse sporten in de buitenruimte, aan elkaar worden verbonden. De kosten van een dergelijke ingreep kunnen relatief beperkt blijven, maar zullen een grote toegevoegde waarde hebben op het gebied. De recreatieve voorzieningen worden ingezet voor jeugd, voor ouders, etc. Het spreekt voor zich dat – indien de oplossing voor het capaciteitstekort voor voetbal in West wordt gevonden op De Verbinding – beide ontwikkelingen ‘hand in hand’ gaan. Figuur 31: De Verbinding.

HET HOGE LAAR De opgave op Het Hoge Laar is van een andere orde. De kwaliteit van de verschillende onderdelen van dit park/gebied is op zichzelf voldoende tot goed, met uitzondering van het deel voetbal. Bij Het Hoge Laar is het

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

51 | 83

verder vooral wenselijk dat deze onderdelen meer met elkaar in verbinding worden gebracht en dat de verbinding met het buitengebied wordt verbeterd. Het gaat vooral om de herinrichting van het gebied tussen HC Zwolle en de accommodatie van AV PEC (parkeerplaats bij HC Zwolle en de omgeving Luttekeweg en Urksteeg). Het is op dit moment niet of nauwelijks mogelijk om de kosten voor een dergelijke ingreep te ramen. Nader onderzoek is nodig om de haalbaarheid verder in kaart te brengen en de aard en de omvang van de ingrepen. Pas dan kan worden vastgesteld of de voordelen opwegen tegen de investeringen. Figuur 32: Zone tussen AV PEC en HC Zwolle.

Daarnaast is een betere verbinding (fysiek, maar vooral qua programmering) met de wijken AA-landen en Holtenbroek wenselijk. Gezien de bevolkingssamenstelling van die wijken zal de programmering zich moeten richten op sportstimulering voor alle leeftijdsgroepen (Holtenbroek) en ouderen (AA-landen). ZUID Voor het Stadsdeel Zuid zijn er twee opties om te komen tot een sportieve omgeving. De eerste optie ligt in de combinatie van De Siggels met de ontwikkeling van de huisvesting van het Primair Onderwijs in Zuid. Op een steenworp afstand van dat park zijn twee scholen voor Primair Onderwijs gevestigd. In Zuid is sprake van overcapaciteit van scholen, die nog verder toeneemt. Afhankelijk van de keuzes m.b.t. het Primair Onderwijs kan een ruimtelijke verbinding worden gemaakt tussen het park en het onderwijs (inclusief de bijbehorende binnensport). Een min of meer vergelijkbare mogelijkheid doet zich voor bij Jo van Marle. Ook in de buu rt van dat park zijn scholen gevestigd. Bij het sportpark is ook een openbaar park gevestigd. De combinatie van onderwijs, sportpark en park biedt ook kansen. OOST Voor de sportzone Oost in het algemeen en De Pelikaan in het bijzonder worden geen fysieke ingrepen voorgesteld.

5.9

PRIORITEITEN

In dit hoofdstuk zijn tal van maatregelen beschreven. Elk van die maatregelen is op zichzelf zinvol, maar vanzelfsprekend is het maatschappelijke effect van de ene maatregel groter dan de ander. Ook de financiële en andere gevolgen verschillen per maatregel. ‘Last-but-not-least’ geldt de gemeente Zwolle niet over de financiële middelen beschikt om alle maatregelen uit te voeren. Om de gemeente zicht te geven op een prioriteitsstelling zijn alle maatregelen door ons beoordeeld aan de hand van de volgende aspecten:

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

52 | 83

▪

▪ ▪

De maatschappelijke effecten: Per maatregel is gekeken hoe groot het maatschappelijk effect is als deze wordt ingevoerd (aard en omvang van de groep), de mate van urgentie (wat gaat er mis als de maatregel niet op korte termijn wordt ingevoerd) en de passenheid bij gemeentelijke beleidsuitgangspunten. De financiële impact van een maatregel als gevolg van investeringen en/of structurele exploitatiekosten. De haalbaarheid, waarbij is gekeken naar de mate waarin de gemeente afhankelijk is van derden, de mate waarin ruimtelijke beperkingen kunnen worden verwacht en of er voldoende draagvlak is bij de stakeholders.

De resultaten van deze beoordeling is weergegeven in de volgende figuur. In de figuur is elke maatregel als een bolletje weergegeven en gepositioneerd aan de hand van: ▪ ▪ ▪

De horizontale as, die schematisch de financiële impact weergeeft (van laag tot hoog). De verticale as, die schematisch de maatschappelijke impact weergeeft (van laag tot hoog). De kleur van het bolletje dat de haalbaarheid weergeeft (donkergroen is hoog, rood is laag).

Figuur 33: Zicht op prioriteiten

LINKSBOVEN, HOGE PRIORITEIT Linksboven in de figuur staan de maatregelen die relatief de minste kosten met zich meebrengen en waarvan de maatschappelijke impact gemiddeld tot hoog zijn. Het betreft ‘één portaal, roosteren’, anders programmeren, het sportwijkmanagement, de introductie van nieuwe sporten en het ‘uitbreiden van De Verbinding’. Deze maatregelen zouden een hoge prioriteit kunnen krijgen. MIDDEN, GEMIDDELDE PRIORITEIT Middenin de figuur zijn enkele maatregelen opgesomd die hetzij weinig kosten met zich meebrengen, maar ook weinig maatschappelijk rendement zullen hebben, of juist hoge kosten met weinig of onvoldoende rendement. Twee van die maatregelen zijn eigenlijk opties van hetzelfde (Hoge Laar als overloop voor voetbal West, of

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

53 | 83

‘dependance in West). Drie maatregelen hebben betrekking op het upgraden van sportieve omgevingen (Marslanden, Verbinding en Hooge Laar). Daarvoor geldt een gemiddelde tot forse maatschappelijke impact hebben, maar ook forse investeringen. LAGE PRIORITEIT Een lage prioriteit heeft nieuwbouw van een accommodatie voor WVF. De investeringen wegen niet op tegen de maatschappelijke impact. MODERNE GYMACCOMMODATIE Een status aparte heeft de ingreep moderne gymaccommodatie. Het maatschappelijk effect is groot, maar de investeringen waarschijnlijk ook. Daarbij geldt dat de omvang en herkomst van die investeringen op dit moment niet kunnen worden ingeschat. Veel hangt ook af van de reductie van het aantal gymzalen die gepaard kan gaan met deze ingreep. Voorgesteld wordt om de prioriteit van deze maatregel nog verder te laten afhangen van het Strategisch HuisvestingsPlan voor het onderwijs.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

54 | 83

BIJLAGE 1: GESPREKSPARTNERS N a am

Ins telling

Freddy Eikelboom

WRZV-hallen

Roel Veeninga

Sporthal Zuid

Daphne de Vries

Gemeente Zwolle, onderwijs

Gert Rave

Gemeente Zwolle, onderwijshuisvesting

Bertus Jeensma

Gemeente Zwolle, sport

Thijs Keuper

Sportservice Zwolle

Aart Janssen

Gemeente Zwolle, sport

Martijn Mellema

Sportservice Zwolle

Jaco van Gent

Deltion College Sport

Jan Wiegers

Deltion College Sport

Erna van Dijk

Gemeente Zwolle, sociale domein

Thomas van de Staak

Landstede – CSE

Wouter de Haas

Bedrijfsleider On Campus

Marco Hart

Vivente

Frans Steine

OOZ

Alle wijkmanagers

Gemeente Zwolle

Robbert Jan Sluiter

Gemeente Zwolle/ICS

Leontien Thewissen

Sportservice Zwolle

Froukje Idsardi

Gemeente Zwolle, Kenniswerker

Martijn Walgien

Wijz

Loes Boetes

Sportservice Zwolle

Simone van Loenen

Gemeente Zwolle, speelplekken

Peter van Saane

Gemeente Zwolle, openbare ruimte en parken

Olaf ten Thij

Hockeyclub Zwolle

Lars Polling

TC ‘91

Linda de Leeuw

Korfbal Oranje Zwart

Jeroen van Ettekoven

VV WVF

Jan Pap

Be Quick ‘28

Harro Velthuis

VV SVI/MVO De Siggels

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

55 | 83

Jan Nijhuis

Stichting Sportpark Marslanden

Cor-Jan Bruggeman

TV PAF

Robbert Bonsink

Sportservice Zwolle

Grace Brok

Sportservice Zwolle

Marcus Jan Schiere

Sportservice Zwolle

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

56 | 83

BIJLAGE 2: SAMENSTELLING PROJECTGROEP EN KLANKBORDGROEP Projectgroep Daphne de Vries Gert Rave Serge Westerdiep Bertus Jeensma Aart Janssen Yolande Slagman-Duthler Erna van Dijk Froukje Idsardi Simone van Loenen Peter van Saane

Kl ankbordgroep Freddy Eikelboom Roel Veeninga Bertus Jeensma Aart Janssen Thijs Keuper Martijn Mellema Jaco van Gent Jan Wiegers Hans Roman Wouter de Haas Robbert Jan Sluiter Martijn Walgien Jan Nijhuis Harro Velthuis

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

57 | 83

BIJLAGE 3: QUICK-SCAN SPORTHALLEN INLEIDING Wij hebben de financiële jaarstukken ontvangen van de Stichting Sporthal Zuid, de Stichting Sporthal WRZV, Het Anker (Sportservice Zwolle) en Rechterland BV ( Landstede Sportcentrum). De jaarstukken zijn door ons heringedeeld naar onze systematiek van indelen van inkomsten en kosten (voor de onderlinge vergelijkbaarheid en de vergelijking met andere sporthallen in onze benchmark). Dat houdt in dat wij de inkomsten en exploitatiekosten vergelijken zonder de subsidies en zonder de eigenaarslasten.

HET EXPLOITATIERESULTAAT Het exploitatieresultaat van de sporthallen in Zwolle kan de toets der kritiek meer dan doorstaan. De verschillende beherende instellingen blijken alle in staat om de exploitatiekosten grotendeels of meer dan geheel te dekken met eigen inkomsten (verhuur, horeca). Dat is niet gebruikelijk. De meeste sporthallen in Nederland hebben te maken met exploitatietekorten, die doorgaans door de gemeente worden afgedekt. In de volgende tabel zijn de exploitatieresultaten van de hallen uitgedrukt in een drietal kengetallen en vergeleken met een groep van andere Nederlandse sporthallen. De volgende kengetallen zijn weergegeven: ▪

▪

▪

Het resultaat per m² sportvloer. Dit kengetal ontstaat door de inkomsten uit verhuur en horeca te verminderen met alle exploitatiekosten en het resterende getal te delen door het vloeroppervlak van de sportvloer(en). Het resultaat per gebruiksuur: Ook bij dit kengetal worden in eerste instantie de kosten afgetrokken van de inkomsten en wordt het dan resterende getal gedeeld door het aantal hele sporthaluren waarop de hallen bezet zijn. Het dekkingspercentage, dat ontstaat door de inkomsten (verhuur, horeca) te delen door de totale exploitatiekosten.

De resultaten van de andere sporthallen zijn weergegeven in kwartielen (1 e kwartiel, mediaan, 3 e kwartiel). Deze begrippen hebben de volgende betekenis: Stel, de sporthallen in Zwolle worden vergeleken met 100 andere sporthallen. De exploitatieresultaten van die andere 100 sporthallen worden dan in een volgorde geplaatst van laag naar hoog (van slecht naar goed). Sporthal nummer 25 in die volgorde is het 1 e kwartiel, sporthal nummer 50 is de mediaan en sporthal nummer 75 is het derde kwartiel. De slechts scorende 25 accommodaties en de best scorende 25 accommodaties worden dus buiten de vergelijking gehouden. In sporttermen: het 1 e kwartiel is ‘degradatiegevaar’, de mediaan is de ‘middenmoot’, het 3 e kwartiel is de ‘subtop’. In de volgende tabel zijn de kengetallen voor Zwolle weergegeven alsmede de resultaten van de benchmark. Tabel 9: Exploitatieresultaten sporthallen Zwolle vergeleken.

Res ultaat

Sporthal Zuid

W RZV

La ndstede

Het Anker

1 e kwartiel

Mediaan

3 e kwartiel

Per m² sportvloer

€

3,73

€

33,02

€

90,26

€

-12,97

€ -35,48

€ -24,52

€ -5,33

Per gebruiksuur

€

2,53

€

19,41

€

39,05

€

-6,69

€ -25,32

€ -14,33

€ -3,79

64%

77%

94%

Dekkingspercentage

102%

127%

143%

91%

Uit de tabel blijkt dat alle sporthallen in Zwolle een dekkingsgraad hebben die hoger is dan toe doen gebruikelijk. Het dekkingspercentage van Landstede is uitzonderlijk goed, dat van de WRZV-hallen zeer goed en dat van Sporthal Zuid en het Anker goed. Zonder de eigenaarslasten laten drie van de vier hallen een exploitatieoverschot zien, wat niet gebruikelijk is. Ook de resultaten per vierkante meter sportvloeroppervlak en de resultaten per gebruiksuur zijn (fors) beter dan te doen gebruikelijk.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

58 | 83

HOGE INKOMSTEN De belangrijkste oorzaak van de goede exploitatieresultaten is dat de inkomsten van de hallen in Zwolle veel hoger zijn dan wij normaliter aantreffen. Die hoge inkomsten hebben de volgende oorzaken: ▪

▪

▪

▪

Tarieven: De tarieven voor het gebruik van een sporthal liggen in Zwolle fors hoger dan elders in den lande. In Zwolle bedraagt het tarief inmiddels ruim € 70,-- per uur. In de meeste hallen in Nederland bedraagt het tarief circa € 45,-- per uur. Bezetting: Al eerder in deze notitie is vermeld dat het gebruik van de sporthallen de toets der kritiek goed kan doorstaan. Een goede bezetting (aantal verhuurde uren) maal een hoog tarief zorgen er beide voor dat de inkomsten uit de verhuur van de hallen relatief hoog zijn. Overige verhuur: De uitzonderlijk hoge inkomsten van Landstede worden ook veroorzaakt door verhuur van fitness, kantoorruimte, et cetera. Dat maakt de exploitatieresultaten van Landstede minder goed vergelijkbaar. Met uitzondering van Het Anker wordt de horeca in eigen beheer geëxploiteerd en zijn de horeca-inkomsten aanzienlijk.

In de volgende tabel zijn enkele kengetallen weergegeven die uitdrukking geven aan de inkomsten van de hallen in Zwolle, wederom vergeleken met onze benchmark. Tabel 10: Inkomsten sporthallen Zwolle vergeleken.

Sporthal Zuid

W RZV

La ndstede

Het Anker

1 e kwartiel

Mediaan

3 e kwartiel

Inkomsten per m2 sportvloer

€ 165,24

€ 153,59

€ 302,15

€ 139,63

€ 61,60

€ 81,49

€ 90,62

Inkomsten verhuur

€ 101,53

€ 118,97

€ 191,81

€ 139,63

€ 52,78

€ 73,16

€ 89,14

Inkomsten overig

€

€

2,61

€ 27,75

€

-

€

5,83

€

9,92

€

12,71

Bruto-marge horeca

€ 38,91

€ 18,64

€ 55,02

€

-

€ 16,92

€

17,38

€

20,23

Inkomsten per fte personeel

€ 65.248

€ 122.462

€ 189.084

€ 133.581

€ 74.503

€ 82.044

€ 91.306

Inkomsten per gebruiksuur

€ 112,05

€ 90,28

€ 130,71

€ 72,04

€ 47,83

€ 49,39

€ 52,17

Inkomsten

1,39

IETS HOGERE KOSTEN De exploitatiekosten van de sporthallen in Zwolle zijn iets hoger dan wij normaliter aantreffen. Dat wordt vooral veroorzaakt door hogere personeelskosten. Dat vindt op zijn beurt weer zijn oorsprong in de wijze van exploitatie van de horeca. De horeca wordt overwegend in eigen beheer geëxploiteerd, wat vanzelfsprekend leidt tot meer personele inzet en hogere personeelskosten. De energiekosten zijn – voor zover bekend – normaal. De schoonmaakkosten zijn in twee accommodaties relatief hoog, maar worden in di e accommodaties gecompenseerd door iets lagere personeelskosten. In de volgende tabel zijn de kosten uitgedrukt in kengetallen en vergeleken met onze benchmark. Daarbij is enig voorbehoud op de cijfers van Het Anker op zijn plaats. Voor deze accommodatie vindt nog overleg plaats tussen gemeente en SportService Zwolle over de toerekening van kosten naar Het Anker.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

59 | 83

Tabel 11: Exploitatiekosten sporthallen Zwolle vergeleken.

Kos ten

Sporthal Zuid

W RZV

La ndstede

Het Anker

1 e kwartiel

Mediaan

3 e kwartiel

Per m² sportvloer

€ 161,51

€ 120,57

€ 211,88

€ 152,61

€

€ 103,89

€ 112,86

% van de inkomsten

98%

78%

70%

109%

131%

131%

Per m² sportvloer

€ 85,86

€ 60,27

€ 63,51

€ 47,08

% van de inkomsten

52%

39%

21%

34%

43%

49%

54%

% van de kosten

53%

50%

30%

31%

35%

37%

41%

Per m² sportvloer

€ 15,69

€ 25,00

€ -

€ 21,87

% van de kosten

10%

21%

0%

14%

per m² sportvloer

€ 19,82

€ 10,96

€ 84,93

€ 83,66

als % van de kosten

12%

9%

40%

55%

Exploitatiekosten 91,31 120%

Personeelskosten €

37,98

€

38,49

€ 44,04

Energiekosten €

19,53

€

18%

24,95

€

24%

34,44 33%

Onderhoud en schoonmaak

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

€

13,59 13%

€

14,07 13%

€

27,47 26%

60 | 83

BIJLAGE 4: BEWEGEN IN HET SOCIALE DOMEIN

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

61 | 83

BIJLAGE 5: SPREIDING BUITENSPORT VOETBAL

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

62 | 83

VOETBAL

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

63 | 83

VOETBAL

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

64 | 83

TENNIS

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

65 | 83

TENNIS

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

66 | 83

BIJLAGE 6: HEATMAPS SPORTEN IN DE BUITENRUIMTE RENNEN

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

67 | 83

FIETSEN

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

68 | 83

ROEIEN

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

69 | 83

BIJLAGE 7: LEEFSTIJLEN VAN MOTIVACTION Als afzonderlijk document toegevoegd

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

70 | 83

BIJLAGE 8: VERSLAG BIJEENKOMST MET SPORTVERENIGINGEN VERSLAG BIJEENKOMST Donderdag 12 september 2019 Locatie: Indoor Skate Centrum Zwolle

DOEL EN OPZET VAN DE BIJEENKOMST In een fraai decor kwamen ruim 60 vertegenwoordigers van zo’n 35 sportverenigingen bijeen om de resultaten van het project Actualisatie Sportaccommodatiebeleid Zwolle te bespreken. Het doel van de avond was om inzicht te geven in de belangrijkste sterke en minder sterke punten van het huidige accommodatiebeleid en om op een interactieve wijze met elkaar in gesprek te komen over de kaders voor het toekomstige beleid. Hiervoor is de avond als volgt opgezet: 5. Inloop 6. Opening en korte toelichting Indoor skatepark 7. Presentatie uitkomsten onderzoek door Hospitality Group 8. Eerste interactieve deel 9. Korte pauze (en verwerken uitkomsten deel 1) 10. Tweede interactieve deel 11. Afsluiting en napraten

DEEL 1 VAN DE AVOND Na een welkomstwoord van onze gastheer presenteert Dick Leijen de bevindingen van het onderzoek in vogelvlucht. Achtereenvolgens wordt ingegaan op vraag ‘Wat gaat er goed?’, ‘Wat kan er beter?’ en ‘Wat zou er anders kunnen/moeten?’. Aanwezigen mogen tijdens de presentatie vragen stellen, maar door de grote opkomst blijft het aantal vragen tijdens de presentatie beperkt. De interactie komt echter volledig op gang tijdens het interactieve deel. Na de presentatie wordt aan alle deelnemers de vraag gesteld in hoeverre men het eens of oneens is met de b eelden over sport, bewegen en sportaccommodaties in Zwolle. Aan alle deelnemers worden de volgende twee vragen gesteld: ▪ ▪

Wat zijn de drie belangrijkste onderwerpen/opmerkingen/conclusies uit de presentatie waar je het zeer mee eens bent? Wat zijn de drie belangrijkste onderwerpen/opmerkingen/conclusies uit de presentatie waar je: ▪ Het niet mee eens bent. ▪ Of waar je je zorgen over maakt. ▪ Of die je hebt gemist.

Gelet op het aantal aanwezigen wordt er gekozen voor een werkwijze dat de deelnemers per verenigin g de antwoorden op een groene post-it (vraag 1) en een rode post-it (vraag 2) schrijven. Per post-it één antwoord. De antwoorden worden massaal opgeschreven en ingeleverd. Per persoon levert deze werkwijze in totaal 6 antwoorden op, waarmee we in het vervolg van de avond aan de slag kunnen. Onderaan het verslag treft u een opsomming aan van alle gegeven antwoorden op de hier gestelde vragen. In de pauze zijn alle antwoorden geclusterd en gecategoriseerd. Uit alle antwoorden komen de onderstaande hoofdthema’s naar voren, waarmee we in deel 2 van de avond verder kunnen:

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

71 | 83

Onderwerpen waar deelnemers het mee eens zijn: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Multifunctioneel Sportparkmanagement / ondernemerschap 1 loket Meer samenwerking op sportpark Goede verdeling van aanbod (kwantitatief) Beleid Demografische ontwikkelingen Ontwikkeling van aanbod/parken Ongeorganiseerd sporten

Onderwerpen waar deelnemers het niet mee eens zijn, of waar zorgen over zijn of zaken die gemist worden : ▪ Vraag-/aanbodvergelijking ▪ Huurtarieven ▪ Beheer/exploitatie/budget ▪ Voortbestaan kleine verenigingen ▪ Wantrouwen in politieke besluitvorming ▪ Het onderzoek zelf ▪ Integratie/ samenwerking ▪ Wielerbaan/ skeelerbaan ▪ Te veel loketten ▪ Tennishal ▪ Vrijwilligers

DEEL 2 VAN DE AVOND Na een korte pauze presenteren we de bovenstaande onderwerpen aan de deelnemers. Bij enkele onderwerpen wordt om een korte toelichting gevraagd aan de indiener. Dit levert een aardige discussie en goede verdieping van het onderwerp op. De deelnemers voelen zich vrij om op elkaar te reageren en hebben de mogelijkheid aanvullende punten naar voren te brengen. Over de volgende onderwerpen is een toelichting gevraagd aan de deelnemers: ONDERWERPEN WAAR MEN HET MEE EENS IS Samenwerking en multifunctionaliteit De aanwezigen benadrukken de noodzaak van samenwerking van verenigingen op en rond de verschillende accommodaties. Die samenwerking heeft betrekking op inhoud (samen meer betekenen voor de inwoners van Zwolle), maar ook op beheer en exploitatie. ONDERWERPEN WAAR MEN HET NIET MEE EENS IS/ZORGEN OVER MAAKT Vraag-/aanbodvergelijking Bij sommige deelnemers is de indruk ontstaan dat de vraag-/aanbodvergelijking in hun ogen te beperkt is. Bij hen leeft de vrees dat deze vergelijking te ‘mathematisch’ is aangepakt. Meer concreet: ▪ ▪

De vergelijking lijkt alleen cijfermatig te zijn gemaakt op basis van landelijke ontwikkelingen en met onvoldoende oog voor de specifieke situatie in Zwolle. De vergelijking lijkt zich vooral gericht te hebben op de bestaande voorzieningen. De indruk leeft dat er onvoldoende gekeken is naar ‘witte vlekken’ (wat is er nog niet aan accommodaties in Zwolle waar wel behoefte aan zou zijn.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

72 | 83

Zo wordt door één van de verenigingen aangegeven dat de wielerbaan in het rapport ontbreekt. Er ligt in het rapport te veel focus op de grotere verenigingen en sporten, terwijl de behoefte aan een (nieuwe) wielerbaan zeker groot is. Ook wordt er gereageerd op de bezetting van de zalen. In de avonden en met name in de piekuren is de vraag volgens meerdere verenigingen groter dan het aanbod. Huurtarieven Er wordt ook een toelichting gegeven op het onderwerp huurtarieven. Vooral de binnensportverenigingen geven aan dat de tarieven van zalen en velden niet of onvoldoende belicht zijn in de presentatie. Volgens insprekers ligt de huidige huurprijs in Zwolle hoger dan in omliggende plaatsen en is de verhouding tussen prijs en kwaliteit niet op orde. Dit wordt gemist in het rapport en de presentatie. Beheer/exploitatie/budget De deelnemers maken zich zorgen over het beschikbare budget om plannen al dan niet te kunnen invoeren. Men vraagt zich af of er voldoende financiën zijn om de voorstellen daadwerkelijk te kunnen realiseren. Voorbestaan kleinere verenigingen De kleinere verenigingen missen een actief ondersteuningsbeleid vanuit de gemeente Zwolle.

De kleine verenigingen maken zich zorgen over hun voortbestaan (voldoende leden, voldoende vrijwilligers, voldoende financiën) en zouden graag zien dat de gemeente (al dan niet via Sportservice Zwolle) hen actiever gaat ondersteunen, ook om een gevarieerd aanbod van sporten in Zwolle in stand te houden. PRIORITEITEN Het tweede deel gaat verder met het waarderen (of scoren) van de groene (deelnemers zijn het eens) en rode (deelnemers zijn het oneens, hebben zorgen of missen iets) onderwerpen. Aan de deelnemers wordt de volgende vraag gesteld: ▪

Welke groene en rode onderwerpen vinden jullie het meest belangrijk voor het vervolg en moeten zeker terug komen in de definitieve nota en/of vervolguitwerking?

Iedere deelnemer krijgt 4 post-its en mag bij zowel de groene als de rode 2 post-its plakken. Dit levert de volgende scores en ranking op. G ROEN

SCORE ROOD

SCORE

Multifunctioneel

16

Wielerbaan/ skeelerbaan

15

Sportparkmanagement / ondernemerschap

14

Huurtarieven

15

1 loket

10

Voortbestaan kleine verenigingen

14

Meer samenwerking op sportpark

9

Vraag-/aanbodvergelijking

7

Goede verdeling van aanbod (kwantitatief)

5

Beheer/exploitatie/budget

6

Beleid

5

Tennishal

5

Demografische ontwikkelingen

4

Integratie/ samenwerking

4

Ontwikkeling van aanbod/parken

4

Het onderzoek zelf

2

Ongeorganiseerd sporten

-

Wantrouwen in politieke besluitvorming

1

Te veel loketten

-

Vrijwilligers

-

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

73 | 83

Naar aanleiding van de scores krijgen de deelnemers de ruimte om te reageren op de scores en/of om extra toelichting. Hier wordt door enkele deelnemers gebruik van gemaakt. De volgende opmerkingen zijn gemaakt: ▪ Een verrassende uitkomst van de avond is de hoge score voor de wieler-/skeelerbaan. De wens om te komen tot een dergelijke voorziening wordt nogmaals benadrukt en het grote aantal ‘stemmen’ is een krachtig signaal. ▪ Nogmaals worden de hoge tarieven in vooral de binnensport onder de aandacht gebracht en de drukte in de hallen tijdens de populaire avonduren. ▪ Ook wordt er gevraagd naar het vervolg van het proces en wat er met de feedback die vanavond is besproken wordt omgegaan. Met de input van de avond zal het eindrapport nog op een aantal pun ten worden aangevuld of aangepast, waarna het definitieve eindrapport zal worden aangeboden aan de gemeenteraad. Dit verslag wordt als bijlage bij het eindrapport opgenomen. Tot slot wordt gezamenlijk geconcludeerd dat de opzet van de avond een prettige en goede manier was om de reacties en zorgen op te halen. AFSLUITING AVOND De avond wordt afgesloten met een aantal voortgangsafspraken.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

74 | 83

OPSOMMING VAN ALLE ANTWOORDEN VRAAG 1: WAT ZIJN DE DRIE BELANGRIJKSTE ONDERWERPEN/OPMERKINGEN/CONCLUSIES UIT DE PRESENTATIE WAAR JE HET ZEER MEE EENS BENT? ▪ Aanbod grote zalen ▪ Aanbod grote hallen (1/2 sportveld minimaal) is te klein en sportzalen (79) te groot. Dit aanpakken. ▪ Spreiding accommodaties (herkenning) ▪ Goede verdeling aanbod ▪ Vermindering gymzalen ▪ Saneren gymzalen ▪ Rugby groei + zomer leaguerugby, meer velden + kleedkamers, ruimte op sportpark beperkt. ▪ Minder kleine zalen, méér grote hallen ▪ Vermindering aantal gymzalen (79 is veel!) ▪ Kwaliteit gymzalen moet omhoog ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Sportparken met parkmanagement in plaats van Sportservice Zwolle Sportparkmanagement met voldoende budget, bevoegdheden en verantwoordelijkheden Binnensportaccommodatiemanager (tussen de regels door gelezen) zal zorgen voor betere afstemming en bezetting. Versnippering en kleinschaligheid heeft ook positieve kanten (zie deze hal) 1 gezamenlijk clubhuis per sportpark

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Versnippering exploitatie en beheer accommodaties Centraal roosteren 1 loket Eén loket voor huur zalen Eén loket AirBnB voor vrije/beschikbare / centraal boeken Eén loket voor aanvraag sportaccommodatie

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Multifuctionele sportparken Multifunctionele accommodatie Multifunctioneel sportpark Marslanden Multifunctioneel sportpark Benadering van sportparken (ook binnen) als centrale multifunctionele ontmoetingsplek Multifunctionele sportparken en accommodaties Ontwikkelen samenhang bewegen en spel op de parken (multifunctioneel) Gymzalen omturnen naar multifunctionele binnensportaccommodaties zorgt voor meer flexibiliteit in gebruik Sportaccommodaties multifunctioneler maken Meer samen Flexibele (opblaas??) hallen gefaciliteerd (of gefinancieerd) door gemeente

▪ ▪ ▪

Groei stadshagen in beeld Voorspelling demografische ontwikkeling Afname jeugdleden (herkenning)

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Visie sport en sportstad Zwolle sportstad Weergave wijze van financiering Duidelijke gebracht Gemeente professioneel met sport

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

75 | 83

▪

SSZ

VRAAG 2: WELKE ONDERWERPEN VONDEN JULLIE MINDER GOED (ONDERBELICHT, ONEENS, ONHERKENBAAR, ONTBREKEND) IN DE PRESENTATIE OVER DE ACCOMMODATIEVISIE? ▪ Te veel versnippering, meer integraal samenwerken ▪ Integratie met zorg, onderwijs en andere sectoren op sportpark ▪ Integralere samenwerking binnen gemeente ▪ Te veel loketten sportaccommodaties ▪ Politiek polderen, geen keuzes maken ▪ Kiezen met emotie en niet met verstand ▪ Door politiek polderen ▪ Wie stuurt sportpark management aan? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Veldhuur gebaseerd op kostprijs, voor ons gevoel huur te hoog Zaalhuur is niet besproken. Zwolle is duurder dan veel andere gemeenten Kosten zaalhuur lopen te veel uiteen Accommodaties betaalbaar maken door externe sporten/ evenementen Zorgelijk; zelf onderhoud sportpark. Terugtrekkende beweging gemeente. Budget onvoldoende. Zorgelijk: exploitatie sportpark kleine vereniging Huur capaciteit hoog -> zaalhuur nog hoger, niet acceptabel Huur hoog. Zorgen om budget en dreigend tekort. Staat niet in verhouding. Zorgen: financiele lasten beperken. Doorontwikkelen kleine sportverenigingen. (vb. seniorenbadminton WIJSZ niet te financieren door vereniging.

▪ ▪ ▪

Geen inzicht gegeven in exploitatie van de hallen -> Geen bestaansrecht voor binnensport Toekomstige rol van verenigingen bij gebruik, betalen & onderhoud nog diffuus. Bezuinigingsplan: Huurverhoging staat haaks tegenover visie bewegen (stijgende lijn sport)

▪ ▪ ▪ ▪

Geen aandacht voor een wielerbaan Wielerparcours Geen tennishal (permanent) Tennis is monosport (ondergrond), dus bevind zich aan de (verkeerde) kan van de discussie (multisport). Maar wel knelpunten in west. Zorgen; wegdrukken van kleine verenigingen door de grote. Actieve ondersteuning van accommodatie -> kleinere buitensporten Ondersneeuwen kleine verenigingen O.a. uitbreiding van en veiligheid skeelerbaan.

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Beschikbaarheid ruimte (t.b.v. binnensport) Beschikbaarheid sporthal winterseizoen; naar onze mening veel te weinig Straal van 4 km geldt alleen voor grote sporten Conclusie overschot gymzalen te veel gebaseerd op huidige behoefte (piekbelasting) Zaalruimte en de verdeling daarvan is nu een probleem Bezetting van de zaal is nu niet in orde. Nu is het niet mogelijk om ’s avonds een hal te huren, omdat er geen capaciteit is in avonden Vraag < behoefte klopt niet. Behoefte binnen is groter, zeker in de avonduren. Te weinig goede indoor accommodaties

▪ ▪

Toekomstige groei in Oost niet benoemd Middengroep tieners krimpt, tieners + rennen/plannen. Zou een wezenlijke impact kunnen hebben.

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

76 | 83

▪ ▪

Groei in zwolle west groter dan benoemd (tennis) – zie presentatie TC’91 stadshagen Zorgeljk: afname leden – leegloop dorpen

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Gemist: typische voorbeelden in steunen waar het goed (samenwerkende multisport) is geregeld Meer ondernemersgeest toestaan / belonen. Niet straffen. Tijdspanne tot 2030 is te beperkt Te matematische benadering Waar is de financiele paragraaf? Consequenties onduidelijk. Hoe uit te voeren: nu al tekort aan vrijwilligers Beschikbaarheid en hoeveelheid vrijwilligers Gaan er niet teveel sporten onder 1 noemer, bijv. ‘gym’ Eigen clubhuis in landstede hal Veilig buiten sporten Bereikbaarheid accommodaties (parkeren en fietsers) Beleid op buitenlocaties? Prioriteitenstelling accommodatiebeleid 1 e 5 jaar

VISIE SPORTACCOMMODATIES ZWOLLE

77 | 83