4. gewijzigd bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

Ter wille van de openheid in het stedenbouwkundig beeld blijft het uitgangspunt waar mogelijk van toepassing om bijbehorende bouwwerken in de zijtuin achter de voorgevel van het hoofdgebouw te plaatsen. Bij de bepaling van de voorzijde wordt gekeken waar de naar de weg toegekeerde grens van een bouwvlak en de naar de weg toegekeerde grens van de gevel van een hoofdgebouw is gelegen. Hierbij is de zijde van de hoofdtoegang van het hoofdgebouw bepalend. In de voortuinen komt de bestemming 'Tuin', waar in principe geen gebouwen en carports zijn toegestaan. Indien in de voortuinen gebouwen aanwezig zijn, wordt ter wille van de eenvoud van regeling en beheer een gebied met de bestemming 'Wonen' aangegeven dat voor 100% mag worden bebouwd. Carports in de voortuinen worden niet wegbestemd, maar binnen de bestemming 'Wonen' met de 'specifieke bouwaanduiding-carport' aangegeven. Carports in de voortuinen worden alleen daar aangegeven waar de bouw van andere bijbehorende bouwwerken niet kan worden toegestaan. Zelfstandige complexen van garageboxen worden binnen de bestemming 'Wonen' met een aparte aanduiding aangegeven. Zo nodig kunnen nadere eisen worden gesteld aan de plaats en de afmetingen van de bebouwing, zodat bij het ontwikkelen van ongewenste situaties nog kan worden ingegrepen.

De huidige beroeps- en bedrijfsmatige activiteiten aan huis, die groter zijn dan de standaardregeling worden als afwijkend gebruik toegestaan. Beroep aan huis: 76/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

Volgens vaste jurisprudentie moet binnen een woonbestemming ook een aan huis verbonden beroep worden toegelaten. Uit de jurisprudentie kan als enige ruimtelijk relevant criterium worden afgeleid het hebben van 'een ruimtelijke uitwerking of uitstraling, die in overeenstemming is met de woonfunctie van het betrokken perceel'. Er is in dit plan een regeling opgenomen voor het gebruik van een deel van een woning voor een aan huis verbonden beroep, zoals in de gemeente Zwolle bij deze bestemming gebruikelijk is. De beperking van het ruimtebeslag van de woning met inbegrip van de bijgebouwen tot 30% van het vloeroppervlak van de woning (met een absoluut maximum van 50 m²) dient om het verlies of de bovenmatige aantasting van de woonfunctie of van het woonkarakter tegen te gaan. Op deze wijze wordt tevens voorkomen dat de verkeersaantrekkende werking te groot zal worden. Het verhuren of anderszins beschikbaar stellen van woonruimte aan derden voor de uitoefening van een beroep of bedrijf, hoe gering ook van omvang, is zonder meer als strijdig met de woonbestemming aan te merken. In de begrippen is een definitie opgenomen over wat onder een aan huis verbonden beroep moet worden verstaan. Het gaat om een dienstverlenend beroep. De definitie van beroep aan huis is gelijk aan de landelijk gehanteerde standaarddefinitie.

Indien er personeel in dienst wordt genomen kan er eerder sprake zijn van een ruimtelijke uitwerking of uitstraling die niet met de woonfunctie in overeenstemming is. Overige bouwwerken: Bij de regeling van deze bouwwerken is geen verschil gemaakt tussen verschillende soorten bouwwerken. Elk bouwwerk dat functioneel past in de bestemming kan worden toegelaten. Volstaan is met algemene bepalingen omtrent de maximum hoogte. Daarbij is voor erf- of perceelafscheidingen aansluiting gezocht bij het criterium voor vergunningvrij bouwen van het Bor en voor de afwijking bij het criterium van de Bouwverordening. Afwijkend gebruik: De hoofdgebouwen met een afwijkend gebruik dat niet valt onder beroep aan huis of met een beroep aan huis groter dan 30% / 50m² zijn met een aanduiding op de plankaart aangegeven. In Bijlage 1 Lijst van afwijkend gebruik behorend bij de regels staat aangegeven welk afwijkend gebruik is toegelaten en voor welk deel van het hoofdgebouw dit afwijkende gebruik is toegestaan. Wet geluidhinder In verband met de Wet geluidhinder is het op een aantal erven niet toegestaan geluidsgevoelige functies te realiseren. De desbetreffende erven zijn aangeduid als 'specifieke vorm van wonen uitgesloten geluidsgevoelige functie'. In de begrippen is omschreven wat onder geluidsgevoelige functies bij woningen moet worden verstaan.

Artikel 28 Wonen - Meergezinshuis Deze bestemming is bedoeld voor meergezinshuizen. Dit zijn flats en andere gebouwen met meerdere naast en/of boven elkaar gelegen woningen, welke in tegenstelling tot het eengezinshuis qua uiterlijke verschijningsvorm als een eenheid beschouwd kunnen worden. De definitie van eengezinshuis en meergezinshuis is opgenomen in de begrippen. Voor deze bestemming gelden de zelfde uitgangspunten en regels als voor de bestemming 'Wonen'. Bijgebouwenregeling: De regels voor bijbehorende bouwwerken wijken af van de regeling voor de eengezinshuizen. Per afzonderlijke gestapelde woning mag buiten het bouwvlak 25 m² worden gebouwd. Daarnaast mag er een onbeperkte oppervlakte worden gebouwd ten behoeve van algemene voorzieningen voor het meergezinshuis. Dit voorzover het bestemmingsvlak dit toelaat. Waar geen bijbehorende bouwwerken gewenst zijn, komt de bestemming 'Tuin'. Afwijkend gebruik:

77/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

De hoofdgebouwen met een afwijkend gebruik dat niet valt onder beroep aan huis of met een beroep aan huis groter dan 30% / 50 m² zijn met een aanduiding op de plankaart aangegeven. In Bijlage 1 Lijst van afwijkend gebruik behorend bij de regels staat aangegeven welk afwijkend gebruik is toegelaten en voor welk deel van het hoofdgebouw dit afwijkende gebruik is toegestaan.

Artikel 29 Wonen - Woonwagen Deze bestemming is voor de woonwagenlocaties in het plangebied. De regels bij deze bestemming volgen zoveel mogelijk de geldende regels zoals vastgelegd in de richtlijnen van de nota 'Woonwagenlocaties en standplaatsen' van april 2000.

Artikel 30 Leiding - Hoogspanning Bouwwerken ten behoeve van andere bestemmingen, welke met deze dubbelbestemming samenvallen, mogen uitsluitend worden gebouwd met toepassing van een afwijking , nadat advies van de leidingbeheerder is ingewonnen. Ter bescherming van de leiding is voor het uitvoeren van een aantal werken, geen bouwwerk zijnde, of werkzaamheden een omgevingsvergunningenstelsel van toepassing.

Artikel 31 Leiding - Hoogspanningsverbinding Ook voor deze dubbelbestemming geldt dat bouwwerken ten behoeve van andere bestemmingen, welke met deze dubbelbestemming samenvallen uitsluitend mogen worden gebouwd met toepassing van een ontheffing. Ter bescherming van de leiding is voor het uitvoeren van een aantal werken, geen bouwwerk zijnde, of werkzaamheden een omgevingsvergunningenstelsel van toepassing.

Artikel 32 Leiding - Water Deze bestemming valt samen met andere bestemmingen en wordt daarom dubbelbestemming genoemd. Deze dubbelbestemming omvat het in het plangebied gelegen ondergrondse net van hoofdtransportleidingen voor de drinkwatervoorziening. Deze leidingen transporteren drinkwater van de productielocatie naar centrale punten in de verderop gelegen voorzieningsgebieden (zie kaart ....). In een brief van 27 februari 2004 heeft waterleidingbedrijf Vitens de gemeente verzocht de voor het bedrijf cruciale hoofdtransportleidingen in de bestemmingsplannen op te nemen. Het bedrijf beriep zich daarbij op de 'Handreiking en beoordeling ruimtelijke plannen' van de provincie Overijssel. Voor de invoer van de juiste gegevens heeft Vitens de gemeente later een digitaal bestand met de bedoelde hoofdtransportleidingen toegezonden. De leidingen zijn conform dit bestand opgenomen. Bouwwerken ten behoeve van andere bestemmingen, welke met deze dubbelbestemming samenvallen, mogen uitsluitend worden gebouwd met toepassing van een afwijking, nadat advies van de leidingbeheerder is ingewonnen. Ter bescherming van de leidingen is voor het uitvoeren van een aantal werken, geen bouwwerk zijnde, of werkzaamheden een omgevingsvergunningenstelsel van toepassing.

Artikel 33 Waarde - Archeologie Uitgangspunten voor deze dubbelbestemming zijn: De gebieden die volgens de gemeentelijke archeologische waarderingskaart een grote vondstkans hebben (50% of meer) zijn mede bestemd tot archeologisch waardevol gebied (zie kaart in .3.2.1.) Bij de regeling voor de dubbelbestemming is nauwe aansluiting gezocht bij de Wet op de archeologische monumentenzorg. Bij verstoringen in de bodem met een grotere diepte dan 0,5 meter en een grotere oppervlakte dan 100

78/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

m² zijn specifieke bouwregels en een omgevingsgunningenstelsel conform de regeling uit de Wet op de archeologische monumentenzorg van toepassing. Artikel 34 Waarde - Cultuurhistorie -1 De bebouwing die is gewaardeerd als van hoge cultuurhistorische waarde heeft de dubbelbestemming Waarde - Cultuurhistorie -1 gekregen. Bij het toepassen van deze regeling wordt beoordeeld of er in voldoende mate rekening wordt gehouden met het behoud of herstel van de cultuurhistorische waarden van de gronden. Per object zijn de cultuurhistorisch waardevolle elementen beschreven in de lijst van waardevolle objecten welke is opgenomen in de Bijlage 5 bij de regels Hiermee worden de cultuurhistorische waarden van de bebouwing beschermd.

Artikel 35 Waarde - Cultuurhistorie -2 De bebouwing die is gewaardeerd als van zeer hoge cultuurhistorische waarde heeft de dubbelbestemming Waarde - Cultuurhistorie -2 gekregen. Bij het toepassen van deze regeling wordt beoordeeld of er in voldoende mate rekening wordt gehouden met het behoud of herstel van de cultuurhistorische waarden van de gronden. Per object zijn de cultuurhistorisch waardevolle elementen beschreven in de lijst van waardevolle objecten welke is opgenomen in Bijlage 5 bij de regels Hiermee worden de cultuurhistorische waarden van de bebouwing beschermd. Deze waarde is dusdanig hoog, dat behoud (en bescherming) van deze objecten te overwegen is. Vanwege deze zeer hoge waarde is ook de authenticiteit van het gebouw van belang. Te denken valt hierbij aan het originele metselwerk van de gevels, de detaillering van de kozijnen en de oorspronkelijke dakbedekking. Het gaat hier om het uitwendige beeld, zichtbaar vanaf openbaar gebied. Om de cultuurhistorische waarden te borgen is een regeling tot voorkomen van sloop opgenomen.

4.4

Algemene regels

Artikel 36 Anti-dubbeltelregel De anti-dubbeltelregel moet op grond van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) worden opgenomen om bijvoorbeeld te voorkomen dat, wanneer volgens een bestemmingsplan bepaalde gebouwen en bouwwerken niet meer dan een bepaald deel van een perceel mogen beslaan, het opengebleven terrein niet nog eens meetelt bij het toestaan van een ander gebouw of bouwwerk, waaraan een soortgelijke eis wordt gesteld Artikel 38 Algemene afwijkingsregels In deze regels is als eerste de op grond van vaste jurisprudentie vereiste algemene afwijking in de vorm van de zogenaamde 'toverformule' opgenomen. Bij een omgevingsvergunning moet van het gebruiksverbod worden afgeweken, indien strikte toepassing zou leiden tot een beperking van het meest doelmatige gebruik, welke niet door dringende redenen wordt gerechtvaardigd. Daarnaast wordt in deze regels de bevoegdheid gegeven om bij een omgevingsvergunning af te wijken van bepaalde in het bestemmingsplan geregelde onderwerpen. Hierbij gaat het om afwijkingsregels die gelden voor alle bestemmingen in het plan. Deze regels zijn niet van toepassing, indien en voor zover er specifieke in de bestemming zelf geregelde afwijkingsregels van toepassing zijn. Ten slotte zijn de criteria voor de toepassing van deze afwijkingsregels hier opgenomen.

Artikel 39 Algemene wijzigingsregels Deze regel maakt het mogelijk de bestemmingen 'Groen', 'Tuin', 'Verkeer - Erftoegangsweg', 'Wonen'

79/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

alsmede 'Wonen - Meergezinshuis' onder in deze regel omschreven voorwaarden zodanig te wijzigen dat de situering en de vorm van de in het plan aangegeven bouwvlakken met bijbehorende tuinen, erven, wegen en groenvoorzieningen worden gewijzigd dan wel nieuwe bouwvlakken met bijbehorende tuinen, erven, wegen en groenvoorzieningen worden aangegeven. Artikel 40 Algemene procedureregels Hierin wordt de standaardprocedure bij Zwolse bestemmingsplannen voor de voorbereiding van een besluit tot het stellen van een nadere eis beschreven. Artikel 41 Overige regels In dit artikel wordt geregeld dat bij een omgevingsvergunning voor het bouwen en/of een omgevingsvergunning voor een wijziging van het gebruik wordt voorzien in voldoende parkeergelegenheid voor motorvoertuigen. Daarbij moet worden voldaan worden aan de parkeeropgave, zoals neergelegd in de “Regeling Parkeernormen 2016 ". Indien deze regeling wordt gewijzigd, moet rekening worden gehouden met deze wijziging. Bij een omgevingsvergunning kan hiervan worden afgeweken, indien anderszins in voldoende ruimte kan worden voorzien. Ten slotte kan bij een omgevingsvergunning worden afgeweken in bijzondere omstandigheden, onder andere op basis van criteria van de “Regeling Parkeernormen 2016”.

4.5

Overgangs- en slotregels

Artikel 42 Overgangsrecht Het overgangsrecht is vastgelegd in de vorm zoals in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is voorgeschreven. Tevens is een hardheidsclausule opgenomen in de vorm van persoonsgebonden overgangsrecht op de wijze zoals door de regering bij de totstandkoming van het Bro werd aanbevolen. Artikel 43 Slotregel Als laatste wordt de slotregel opgenomen. Deze regel bevat zowel de aanhalingstitel van het plan, de aanhalingstitel van de regels van het plan als de vaststellingsregel van het plan.

4.6

Bijlagen

Bijlage 1 Lijst van afwijkend gebruik: Bijlage 2 Lijst met horecacategorieën: Bijlage 3 Staat van bedrijfsactiviteiten bij functiemenging: De staat van bedrijfsactiviteiten bij functiemenging is een algemene staat die toegepast wordt bij bestemmingsplannen van de gemeente Zwolle. De staat is gebaseerd op het VNG-rapport 'Bedrijven en milieuzonering' van maart 2009. De staat behoort bij de bestemming .Artikel 5 Bedrijf. De staat maakt als Staat van bedrijfsactiviteiten bij functiemenging onderdeel uit van de regels en daardoor heeft zij rechtstreekse werking. Een niet in de staat genoemd bedrijf kan dus niet worden gevestigd, evenmin als een wel genoemd bedrijf, dat als niet toelaatbaar staat aangegeven. Een zodanig bedrijf kan in een concreet geval qua aard en invloed op de omgeving toch wel aanvaardbaar zijn. Daarom is voorzien in een afwijking voor gelijkwaardige bedrijven. De formulering is afgestemd op de eisen die de jurisprudentie daaraan stelt. In de Staat van bedrijfsactiviteiten bij functiemenging is voorafgaand aan de staat een algemene verklaring van de opzet van de staat en de betekenis van de gebruikte afkortingen opgenomen. Bijlage 5 Lijst met cultuurhistorisch waardevolle bebouwing en structuren:

80/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

4.7

Handboek

Dit bestemmingsplan is vervaardigd conform de richtlijnen van het 'Handboek bestemmingsplannen Zwolle' versie 21.

81/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

Hoofdstuk 5 5.1

Uitvoerbaarheid

Economische uitvoerbaarheid

Het bestemmingsplan is conserverend van karakter. Omdat de gemeente binnen het conserverende gedeelte van het plangebied geen nieuwe ontwikkelingen met financiële consequenties initieert, is het niet nodig om bij dit bestemmingsplan een exploitatieplan voor het conserverende gedeelte te voegen.

5.2

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

5.2.1

Overleg met de buurt

Dit bestemmingsplan betreft de actualisatie van het bestemmingsplan Zwolle zuidoost en een aantal bestemmingsplannen die na de vassttelling van dit bestemmingsplan in 2009 zijn vastgesteld. Omdat er geen nieuwe ontwikkelingen worden mogelijk gemaakt, wordt geen aparte inspraak georganiseerd. Wel is het het bestemmingsplan onder de aandacht gebracht van de bewoners door het 11 december 2019 voorontwerpbestemmingsplan aan te kondigen op de gemeentelijke website. Tevens is een persbericht uitgebracht. Daarnaast zijn de wijkverenigingen en de winkeliersverenigingen in kennis gesteld van het voorontwerpbestemmingsplan. 5.2.2

Uitkomsten overleg

Provincie Samenvatting reactie Er wordt geconstateerd dat het bestemmingsplan past in het provinciaal ruimtelijk beleid. Indien het plan in de huidige vorm in procedure wordt gebracht, zijn er vanuit het provinciaal belang geen beletselen voor het verdere vervolg van deze procedure. Hiermee is, voor zover het de provinciale diensten betreft, voldaan aan het ambtelijke vooroverleg als bedoeld in het Besluit ruimtelijke ordening. Reactie gemeente Hier wordt kennis van genomen. Waterschap Drents Overijsselse Delta Samenvatting reactie Het waterschap heeft geen opmerkingen op dit voorontwerpbestemmingsplan. Reactie gemeente Hier wordt kennis van genomen. Veiligheidsregio IJsselland Samenvatting reactie Er wordt geadviseerd om bij nieuwe ontwikkelingen, die binnen het conserverend bestemmingsplan passen, de nieuw te ontwikkelen panden te laten voorzien van afsluitbare mechanische ventilatie. Scenario's Over de IJsselallee worden verschillende gevaarlijke stoffen vervoerd. Hierbij zijn verschillende scenario's

82/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

mogelijk. Omdat het om een conserverend bestemmingsplan gaat, ga ik hier niet in op het scenario waarbij een BLEVE ontstaat. Eventuele maatregelen hiervoor zijn maatwerk en zijn niet relevant zolang er geen concreet (bouw)plan is. Dit geldt ook voor het scenario waarbij een plasbrand ontstaat bij een incident bij het spoor. Bij een incident op de IJsselallee met toxische stoffen kan een giftige wolk ontstaan die over Zwolle-zuidoost trekt. De aanwezigen krijgen dan het advies om binnen te schuilen, ramen en deuren te sluiten en de ventilatie af te sluiten. Reactie gemeente Hier wordt kennis van genomen. Tennet Samenvatting reactie De onderliggende bestemming "Bos" (artikel 9) is naar de mening van Tennet strijdig met artikel 32 Dubbelbestemming Leiding – Hoogspanningsverbinding, omdat voor de bestemming Bos veel activiteiten zijn toegestaan die strijdig zijn met artikel 32. Er wordt verzocht om een voorrangsbepaling op te nemen, bijvoorbeeld; ' In geval van strijdigheid van bepalingen" gaan de regels van dit artikel vóór de bepalingen die ingevolge andere artikelen op de desbetreffende gronden van toepassing zijn'. Reactie gemeente Voor deze dubbelbestemming geldt dat bouwwerken ten behoeve van andere bestemmingen, welke met deze dubbelbestemming samenvallen uitsluitend mogen worden gebouwd na dat advies is gevraagd van de leidingbeheerder.

Ter bescherming van de leiding is voor het uitvoeren van een aantal werken, geen bouwwerk zijnde, of werkzaamheden een omgevingsvergunningenstelsel van toepassing. In artikel 32 van de regels is voor bijvoorbeeld het aanplanten van bomen de onderstaande voorwaarden opgenomen: a. geen afbreuk wordt gedaan aan het doelmatig en veilig functioneren van de bovengrondse hoogspanningsverbinding; b. de veiligheid van mens, dier en goederen niet in gevaar wordt gebracht; c. vooraf schriftelijk advies is ingewonnen van de betrokken leidingbeheerder. Naar onze mening biedt dit voldoende garantie dat de leveringszekerheid en veiligheid niet in gevaar worden gebracht. Samenvatting reactie Op dit moment staan er al bomen onder de hoogspanningsverbinding en ligt het onderhoud hiervan bij de gemeente. Vooral onder de zogenaamde Jukkenlijn (Harculo) is het onderhoud erg intensief vanwege de beperkte hoogte van de spanningvoerende draden. Er wordt voorgesteld om de enkelbestemming ter breedte van de belemmerde strook te wijzigen in bijvoorbeeld "Groen" of "Natuur", zodat het bestemmingsplan een toekomstige aanpassing van de inrichting mogelijk maakt. Gedacht wordt aan laagblijvende struiken of heide in deze strook. Graag willen zij met de gemeente in gesprek gaan om een duurzame oplossing te realiseren.

Reactie gemeente Het opnemen van een andere bestemming dan Bos bijvoorbeeld Groen of Natuur maakt geen verschil voor een mogelijke aanpassing van de inrichting. Dit is in beide bestemmingen mogelijk. Indien er in verband met het veilig functioneren van de hoogspanningsverbinding geen hoge bomen mogen worden aangeplant, biedt deze regeling voldoende bescherming. Het houtopstand hier verwijderen en er bijvoorbeeld een bloemenmengsel inzaaien is dus mogelijk. Het omvormen van bos naar een bloemenveld zal alleen kunnen wanneer er voldoende middelen beschikbaar zijn. Deze zijn momenteel niet beschikbaar. Vitens Samenvatting reactie 83/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

In de toelichting ontbreken de gevolgen voor de drinkwatervoorziening die naar hun mening moeten worden meegenomen in de afweging van de energie-alternatieven. Door een groter energietransport ondergronds, die warmte afgeven, kan de temperatuur van het drinkwater boven de wettelijke toegestane norm komen. Reactie gemeente Zwolle is op de hoogte van het risico op warmteuitstraling van warmtenetten. Om uitstraling van warmte te beperken, zal de afstand tussen aan te leggen warmtenetten en het drinkwaternet zo ver mogelijk uit elkaar worden gelegd. Onze inzet is warmteleidingen indien mogelijk in de straat te leggen, naast de rioolleidingen. Aangezien drinkwaterleidingen zich meestal in de berm of het trottoir bevinden, is de afstand tussen de warmte- en drinkwaterleidingen in die situatie zo'n 1,5 meter. Zwolle hanteert bij de uitwerking de NEN7171 (norm met criteria voor infrastructuur in de ondergrond in de openbare ruimte). De gemeente houdt bij het ontwerpen rekening met de ligging van parallelle drinkwaterleidingen. Zwolle zal in voorkomend geval in de voorlopig ontwerpfase (VO) een partij als Rotterdam Engineering laten rekenen aan de beïnvloeding. Ten aanzien van de zorg over opwarming van drinkwaternet (op straatniveau) spelen ook bovengrondse ontwikkelingen een rol.

Door bijvoorbeeld hittestress is de bodem dicht bij het oppervlak erg warm (vooral in hoogstedelijk gebied). In theorie kan het drinkwaternet ook vanaf de bovenkant door stijgende temperaturen worden opgewarmd. Met klimaatadaptieve maatregelen, zoals meer groen en schaduw in de openbare ruimte, is de gemeente Zwolle hier bewust op aan het bijsturen. De zorg (Vitens mist in de betreffende bestemmingsplanparagraaf een relatie met de Vitens belangen) wordt begrepen, echter ons inziens is niet het bestemmingsplan (en de toelichting) het instrument om hier aandacht aan te besteden. Zwolle zal bij de verdere uitwerking van de transitievisie warmte en wijkuitvoeringsplannen Vitens betrekken. Prorail Samenvatting reactie In het uiterste noorden van de verbeelding heeft de spoorlijn de bestemming Groen (artikel 16) graag wijzigen in bestemming Verkeer – Railverkeer (artikel 26).Dit geldt ook voor een perceelsgedeelte in het zuidwesten , waarin de spoorlijn de bestemming Groen heeft. Reactie gemeente Dit zal worden aangepast, met uitzondering van de percelen die in het geldende bestemmingsplan ook de bestemming Groen hebben te weten : ZLE 00 P 3026, ZLE 00 L 5269 en ZLE 00 L 5270 Deze percelen zijn niet in gebruik als spoorlijn. Als de bestemming zou worden gewijzigd in Verkeer Railverkeer zou dit wel mogelijk zijn.

Dit kan echter niet zonder geluidsonderzoek en de noodzaak moet worden onderbouwd. In het kader van dit conserverende bestemmingsplan wordt de bestemming Groen voor deze percelen gehandhaafd. Samenvatting reactie De beide spoorviaducten, Ittersumallee en Oldeneelallee, zijn bestemd als Verkeer (artikel 24). ProRail ziet dit graag gewijzigd in de bestemming Verkeer – Railverkeer (artikel 26). Bij de opsomming “ met daaraan ondergeschikt”, kan dan “(on)gelijkvloerse kruisingen met wegen” worden opgenomen. Reactie gemeente In een bestemmingsplan kan maar één hoofdbestemming worden opgenomen. Indien twee hoofdbestemmingen elkaar kruisen, wordt de onderliggende bestemming opgenomen, in casu de bestemming Verkeer. ( zie hieronder artikel 24 van regels van het bestemmingsplan) In de regels bij deze bestemming worden als ondergeschikte functie infrastructurele voorzieningen opgenomen. Hieronder worden dus ook spoorwegen verstaan. In de bouwregels is bepaald dat de bouwhoogte van deze

84/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

bouwwerken 10 meter mogen bedragen.

85/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

86/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

BIJLAGEN BIJ DE T OELICHT ING

87/275

5 juli 2021 bestemmingsplan Zwolle-zuidoost

Bijlage 1 Cultuurhistorische quikscan

88/275

CULTUURHISTORISCHE QUICKSCAN Onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel Gemeente Zwolle Onderzoek i.o.v. de gemeente Zwolle, afd. monumentenzorg en archeologie oktober 2013

drs. C.J.B.P. Frank drs. F.A.C. Haans mw. drs. C.H.J.M. van den Broek mw. V. Delmee BSc drs. J.H.J. van Hest ing. G. Korenberg mw. drs. M. Lemmens mw. drs. L. Valckx

COLOFON Opdrachtgever Gemeente Zwolle Afdeling Monumentenzorg en archeologie Analyse en fotografie drs. C.J.B.P. Frank drs. J.H.J. van Hest Historisch beeldmateriaal Historisch Centrum Overijssel Diverse beeldbanken en literatuur Dit is een uitgave van het Monumenten Advies Bureau, Nijmegen, oktober 2013, copyright MAB Nijmegen 2013

Bredestraat 1 6542 SN NIJMEGEN tel: 024-3786742 fax:024-3792477

E-mail: Info@monumentenadviesbureau.nl /Website: www.monumentenadviesbureau.nl MONUMENTEN ADVIES BUREAU

CULTUURHISTORISCHE QUICKSCAN ONDERZOEKSGEBIED ZWOLLE-ZUID EN SCHELLE/OLDENEEL, ZWOLLE

INHOUDSOPGAVE:

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel Zwolle II oktober 2013 II blad 2

1 INLEIDING 1.1 Cultuurhistorie in het gebied ten zuiden van de IJsselallee 1.2 Nieuw bestemmingsplan voor Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel 1.3 De cultuurhistorische quickscan 1.4 Het doel van de analyse 1.5 Werkzaamheden

5 5 5 6 6 6

2 SCHETS ONDERZOEKSGEBIED 2.1 Ligging en begrenzing 2.2 Algemeen historisch ruimtelijk beeld 2.3 Historische ensembles in Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel 2.4 Bebouwingskarakteristiek; historische bebouwing 2.5 Groen- en groenstructuren

8 8 8 10 13 17

3 HISTORISCH-RUIMTELIJKE ONTWIKKELING 3.1 Vroege ontwikkeling 3.2 Na de middeleeuwen ste 3.3 Grote veranderingen in de 20 eeuw 3.4 Na de Tweede Wereldoorlog

22 22 23 26 26

4 QUICKSCAN CULTUURHISTORISCHE KWALITEIT 4.1 Cultuurhistorische waarden, algemene omschrijving 4.2 Historische ruimtelijke structuren 4.3 Historische bouwkunde 4.4 Historische groenstructuren

33 33 33 36 38

5 AANBEVELINGEN

40

5.1 Inleiding 5.2 Aanbevelingen t.a.v. de karakteristiek gebied 5.3 Aanbevelingen t.a.v. de hoofdstructuren 5.4 Bebouwing/objecten 5.5 Rooilijnen, erfscheidingen, groen, etc.

40 40 40 40 40

6 OBJECTLIJSTEN PROJECTGEBIED

41

7 LITERATUUR / BRONNEN

44

LIJST CULTUURHISTORISCH WAARDEVOLLE BEBOUWING

45

BIJLAGEN : Cultuurhistorische waardenkaart

Grote foto’s: De Mars langs de Gerenbroek, een oud pad met laanbeplanting, waar de bebouwde kom overgaat in het landelijke en bosrijke gebied, p. 4 Het ruimtelijke beeld van de Nieuwe Deventerweg wordt in belangrijke mate gekenmerkt door historische lintbebouwing, vooral uit het interbellum, p. 7 Karakteristieke bebouwing in de Schellerlanden, aan de Burgemeester De Vos Van Steenwijklaan, p. 16 Boer Van de Vegte ploegt aan de Kleine Veerweg (Inklaar 2010, 48), p. 21 In de Gerenlanden leveren water en bebouwing een stadsbeeld met afwisselend vormgegeven ‘grachtenpanden’, p. 32

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 3

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 4

1 INLEIDING 1.1 Cultuurhistorie in het gebied ten zuiden van de IJsselallee Het onderzoeksgebied omvat het gebied ten zuiden van de IJsselallee (N337), die deel uitmaakt van de ring van Zwolle. Het gebied wordt gekenmerkt door een groot aantal woonbuurten die in het kader van de naoorlogse uitbreidingen van Zwolle vanaf de jaren 1970 tot stand kwamen. De meest recente ontwikkelingen dateren uit de late 20ste en vroege 21ste eeuw, met onder meer de door grootschalige schoolgebouwen gedomineerde campus van de hogeschool Windesheim in de noordwesthoek van het onderzoeksgebied. Aan de andere zijde van de IJsselallee gaat de bebouwing hier over in de al even grootschalige kantorenzone ten zuiden van het spoorwegemplacement (Hanzeland). De verstedelijking van dit deel van Zwolle bracht een grote dynamiek in het agrarische gebied. Door de vele ontwikkelingen verdween uiteindelijk een substantieel deel van het landelijke gebied. De stad rukt er steeds verder op in zuidelijke richting. Toch is vooral in de zone langs de IJssel nog steeds de sfeer te proeven van de prestedelijke periode, toen dit gebied (tot 1967) nog deel uitmaakte van het Zwollerkerspel. Van de drie oude buurtschappen Ittersum, Schelle en Oldeneel worden de twee laatste nog in sterke mate bepaald door het beeld van dijken, wilgenreeksen en verspreide boerderijen.

Uit de prestedelijke periode is dan ook nog het een en ander terug te vinden in het gebied en ook de recentere ontwikkelingen vertellen een boeiend verhaal van de expansie van Zwolle.

1.2 Nieuwe bestemmingsplannen voor Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel Op 1 januari 2012 is artikel 3.1.6, tweede lid, onderdeel a, van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd. Daarmee dienen cultuurhistorische waarden uitdrukkelijk te worden meegewogen bij het vaststellen van bestemmingsplannen. Dit betekent dat gemeenten een analyse moeten verrichten van de cultuurhistorische waarden in een bestemmingsplangebied en daar conclusies aan verbinden die in een bestemmingsplan verankerd worden. De gemeente Zwolle werkt daarom verder aan de inventarisatie van cultuurhistorische waarden in Zwolle. De cultuurhistorische component wordt in quickscans uitgediept. De quickscan vertelt in het kort het verhaal van het gebied aan de hand van een aantal belangrijke ruimtelijke thema’s en beschrijft de belangrijke relicten van de historische ontwikkeling, die we in het onderzoeksgebied kunnen zien. Zowel de historische

relicten als het ruimtelijke en stedenbouwkundige karakter van Zwolle-Zuid vormen de cultuurhistorische component en dragers van dit stadsgedeelte. De voor het buitengebied bedoelde bestemmingsplannen omvatten ook het direct ten westen van Zwolle-Zuid liggende gebied van de oude buurtschappen Schelle en Oldeneel. Om een helder overzicht te hebben, is er voor gekozen om in de onderhavige quickscan zowel de bebouwde kom van Zwolle-Zuid alsook het buitengebied van Schelle en Oldeneel op te nemen.

afb. 1 Aan de Nieuwe Deventerweg 99 staat Huize Berkenhove. Net als de lintbebouwing uit het interbellum aan deze oude verbindingsweg dateert dit huis uit de tijd van het Zwollerkerspel.

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 5

1.3 De cultuurhistorische quickscan De volgende onderdelen komen in de quickscan aan de orde: Beknopte beschrijving van de historisch-ruimtelijke ontwikkelingen van het onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel in hoofdlijnen; Beschrijving en overzicht van de aanwezige cultuurhistorische aspecten (structuren, bouwkundige objecten, ensembles, groen); Kwalificatie van de cultuurhistorische kwaliteit van de bebouwing (indifferent, attentiewaarde, waardevol, zeer waardevol); Duiding van de cultuurhistorische waarden, in woord en beeld (Cultuurhistorische kaart) Aanbevelingen ter behoud en versterking van de aspecten met een hoge cultuurhistorische waarde; Historisch kaart- en beeldmateriaal;

cultuurhistorische waardenkaart. De archeologische component maakt geen deel uit van deze quickscan. Monumenten Advies Bureau, oktober 2013

De begrenzing van het in de quickscan bedoelde onderzoeksgebied ‘beperkt’ zich tot de bebouwde kom in Zwolle-Zuid en het open gebied in de IJsselbocht. Voor de begrenzing zie afb. 2 en paragraaf 2.1. 1.4 Het doel van de analyse Deze analyse beschrijft de cultuurhistorie in Zwolle-Zuid en het buitengebied Schelle/Oldeneel ten behoeve van het bestemmingsplan dat voor het plangebied wordt opgesteld. In het nieuwe bestemmingsplan zal ook het cultuurhistorische aspect aandacht krijgen en in vergelijking met het vigerende plan worden ge-update. 1.5 Werkzaamheden De gegevens voor deze analyse zijn verzameld tijdens veldwerkbezoek aan het gebied (3 april 2013), archiefonderzoek en studie van diverse dossiers en documentaties van de gemeente Zwolle. In het bijzonder zijn gebruikt de Inventarisatie historische boerderijen in de gemeente Zwolle, oktober 2002 (Buro 2) en de Cultuurhistorische analyse van het buitengebied van de gemeente Zwolle (Lantschap – adviesbureau voor landschap en cultuurhistorie, in samenwerking met het Bureau voor Bouwhistorie en Architectuurgeschiedenis, 2009). Alle boerderijen met erven die in 2011 door het Oversticht zijn beschreven, zijn niet in onze inventarisatie opgenomen. Het voor u liggende rapport bevat de hierboven in paragraaf 1.3 opgesomde onderdelen. Alle relevante cultuurhistorische aspecten zijn weergegeven op de

afb. 2 Luchtfoto projectgebied, via googlemaps.

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 6

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 7

2 SCHETS ONDERZOEKSGEBIED 2.1 Ligging en begrenzing Het onderzoeksgebied omvat de bebouwde kom van “Zwolle-Zuid” en het daaraan grenzende buitengebied van de oude buurtschappen Schelle en Oldeneel. Het gebied is gesitueerd langs de zuidflank van het stadsgebied van Zwolle, ten zuiden en zuidwesten van het Hanzeland en de naar het zuidoosten afbuigende spoorlijn richting Twente. De IJsselallee (N337) vormt de noordelijke begrenzing van het plangebied. Als de Ring-Zuid maakt dit tracé deel uit van de hoofdontsluitingsring rondom de kern van Zwolle. Voorbij de Oldeneelallee gaat de IJselallee over in de Wijheseweg die via een bocht de oostelijke grens van het gebied vormt (HoogZuthem). De Hollewandsweg, de Schermerhornstraat en het Beekmanpad markeren de zuidgrens; dat is direct ten noorden van de buiten het onderzoeksgebied vallende IJsselcentrale (Centrale Harculo). Aan de westzijde vormt het bochtige verloop van de IJssel de gebiedsbegrenzing. De spoorlijn Zwolle-Amersfoort markeert grofweg de tussen de IJssel en de IJsselallee liggende grens, maar valt zelf buiten het onderzoeksgebied. Zwolle-Zuid omvat een groot aantal naoorlogse woonbuurten: Schelle met de Schellerhoek en de Schellerlanden, Geren, de Gerenlanden en het Gerenbroek, Ittersum, de Ittersumerlanden en het Ittersumerbroek, de Oldenelerlanden en het Oldenelerbroek.

De op de spoorlijn naar Amersfoort aansluitende noordwestelijke hoek omvat een campus met scholen, bekend staande als Windesheim. Het gebied wordt doorsneden door de naar het zuiden aftakkende spoorlijn richting Deventer. Andere hoofdverbindingen zijn de Nieuwe Deventerweg met de in het verlengde daarvan gelegen Hollewandsweg, en de Oldeneelallee die de Nieuwe Deventerweg kruist. Aan de westzijde is het open gebied in aansluiting op de IJsselbocht bewaard gebleven (Schellerbroek, Oldeneel). Hier liggen de oude buurtschappen Schelle en Oldeneel. In de zuidoostelijke hoek bevindt zich de groenzone van Hoog-Zuthem, met het oude landgoed Zandhove. Verder zijn er verschillende parken, waaronder het Schellerpark, Oldenelerpark en het Ittersumerpark. 2.2 Algemeen historisch ruimtelijk beeld Het ruimtelijke beeld van het onderzoeksgebied wordt door de naoorlogse

ontwikkelingen sterk gekenmerkt door de verstedelijking, met enerzijds woonbuurten die karakteristiek zijn voor de stedenbouw in de jaren 1960 en 1970 (Staatsliedenbuurt, Ittersumerlanden, Gerenbroek en Gerenlanden). De Staatsliedenbuurt dateert uit de vroege jaren 1960 en is nog orthogonaal aangelegd, terwijl de overige hier genoemde buurten zijn opgezet volgens de bloemkoolstructuur. Anderzijds zijn er de jongste buurten uit de jaren 1980 en 1990 (Oldenelerlanden, Ittersumerbroek, Oldenbroek). Speels aangelegde en autoluwe woonerven met meanderende reeksen woningen die worden afgewisseld door markante water- en groenstructuren zetten de toon. Tussen de woonbuurten vertellen bewaard gebleven oude verbindingsstructuren zoals de Nieuwe Deventerweg, de Zwarteweg en de Grenslaan nog steeds op een herkenbare manier het verhaal van de prestedelijke periode. In die periode verdichte zich de lintbouwing langs deze wegen en kwamen er steeds meer burgerhuizen. Toch zijn hier nog steeds enkele verspreide boerderijen te vinden uit de periode van het Zwollerkerspel toen het gebied nog werd bepaald door een landelijk karakter. En alhoewel Zwolle zich steeds meer in zuidelijke richting uitbreidt zijn het Schellerbroek en het gebied rondom Oldeneel ook nu nog landelijk en agrarisch.

In de uiterwaarden van de IJssel zetten de IJssel- en Schellerdijk, maar ook verspreide boerderijen, slingerende wegen met bomenreeksen, en enkele oude kolken de toon. In het algemeen wordt het onderzoeksgebied dan ook bepaald door het contrast ‘dichtstedelijk’ en ‘landschappelijk-open’. Achterin hoofstuk 3 is een kaartje toegevoegd waarop de historische ontwikkelingen in kleur zijn aangeduid (afb. 55).

afb. 3 Ligging en (globale) begrenzing van het onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel (buitengebied).

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 8

afb. 7 In het gebied behoren de Zwarteweg en het tracé van de Oude Deventerstraatweg, Nieuwe Deventerweg en Hollewandsweg tot de belangrijkste prestedelijke verbindingsstructuren. Laatstgenoemd tracé vormt de hoofdonsluitingsweg in het onderzoeksgebied.

afb. 4, 5, 6. Bovenaan het Ittersumerpark met zicht op de IJsselcentrale. In het midden het Schellerbroek met de in 2010 vernieuwde spoorbrug over de IJssel. Onderaan de Burg. De Vos van Steenwijklaan met links de spoorlijn richting Deventer.

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 9

2.3 Historische ensembles in Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel Inleiding Voor de verstedelijking werd het ruimtelijke beeld van het onderzoeksgebied bepaald door een landelijk en agrarisch karakter met verspreid liggende boerderijen. Door de verstedelijking en de ontwikkeling van diverse woonbuurten is dit karakter verdwenen. Met uitzondering van het landelijke gedeelte in de westelijke helft van het gebied. Hier zijn nog enkele markante historische ensembles te vinden. Ze bestaan uit historische boerderijen, kleine bebouwingsclusters rond de dijk, en het open agrarische landschap. Verder bleven in het verstedelijkte gebiedsdeel de oude hoofdverbindingen behouden. Ze vormen deels nog markante historische ensembles, met lintbebouwing die vooral uit het interbellum dateert. Hieronder volgen de verschillende waardevolle ensembles.

afb. 8 en 9 De Oude Deventerstraatweg, lintbebouwing en laanbeplanting.

Schelle: Oude Deventerstraatweg / Zwarteweg / Grenslaan / Schellerdriehoek / Schellerbergweg / Schellerallee / Van Laersweg Kern oude buurtschap met lintbebouwing en restanten agrarisch gebied. Oude Deventerweg / Zwarteweg / Grenslaan Met de Grenslaan omsluiten de Oude Deventerstraatweg en de Zwarteweg het wigvormige terrein dat bekend staat als de Schellerdriehoek. De Schellerdriehoek is een weidegebied/grasland dat een restant is van de prestedelijke structuren, opmerkelijk binnen dit verder in de verstedelijking opgenomen gedeelte van het onderzoeksgebied. Na jarenlange onzekerheid over de toekomst van deze groenzone, is uiteindelijk in overleg met de wijkbewoners gekozen voor een parkaanleg (2008). Ook genoemde straten zijn restanten uit de prestedelijke fase, waardoor hier sprake is van een waardevol historisch ensemble, zeker in combinatie met het ertussen liggende grasland, de relicten van oude verkavelingsstructuren, groenelementen en diverse boerenerven. Aan weerskanten van de Oude Deventerstraatweg bevindt zich lintbebouwing uit diverse periodes, die tegelijk met de aanwezige laanbeplanting en een aan de oostkant van de straat gelegen sloot karakteristiek is voor het ruimtelijke beeld van deze weg. Diverse panden dateren uit het interbellum, waaronder enkele markante middenstandsvilla’s.

De villa’s zijn vooral bij de aansluiting op de Grenslaan te vinden (westzijde van de weg). Verder zijn er enkele panden uit de

afb. 10 en 11 Nieuwe Deventerweg, met De Handschoen op nr. 103.

afb. 12 en 13 Huize Zandhove en één van de boerderijen die verspreid aan de Hollewandsweg nog zijn te vinden.

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 10

ste

vroege 20 eeuw (bijvoorbeeld op de nrs. 82-84 en 86-88), een aantal zogeheten ‘Spits-, Moos- of M-huizen’ (vooroorlogse tweekappers naar ontwerp van de in Zuid gevestigde aannemersfamilie Mozes Spits) en nog ste een enkel vroeg 20 -eeuws boerderijtje (nr. 53). Het ruimtelijke beeld van de Zwarteweg wordt gekenmerkt door lintbebouwing met vrijstaande burgerhuizen die voor een belangrijk deel uit het interbellum dateren. Ook hier is een aantal Spitshuizen en een enkel boerderijtje te zien. De boerderijtjes bevinden zich onder meer op de nrs. 22, 26 en 57. Aan de zuidzijde van de Grenslaan bevindt zich langs het gedeelte tussen de Zwarteweg en de Vrouwenlaan een strook lintbebouwing met vrijstaande middenstandsvilla’s uit het interbellum. Deze strook loopt deels om langs de westzijde van de Oude Deventerstraatweg. Ook hier wordt het ruimtelijke beeld mede bepaald door hoge laanbeplanting, en is er een langs de woningen gelegen sloot met bruggetjes. Vrouwenlaan Waar de Zwarteweg en de Oude Deventerstraatweg aansluiten op de Nieuwe Deventerweg bevindt zich een kruising met de Vrouwenlaan. Aan deze kruising – bij de spoorlijn naar Deventer – staan twee markante historische boerderijen. De boerderij op nr. 175 heeft een historisch bijgebouw.

Schellerweg / Schellerallee Vanaf de onder de IJsselallee doorlopende Schellertunnel biedt het oude tracé van de Schellerweg vanuit het Hanzeland (Assendorperlure) toegang tot Zuid. Er bevindt zich (redelijk jonge) laanbeplanting, en aan weerskanten van de straat is er deels aaneengesloten lintbebouwing die de voor een belangrijk deel nog uit de tweede helft van de 19 eeuw dateert, met zelfs enige in oorsprong nog oudere bebouwing (nr. 21 = 1741). De bebouwing onderging in veel gevallen een aantal wijzigingen, waardoor hoofdvormen en detaillering zijn aangetast. Van een vergelijkbaar karakter als de lintbebouwing aan de Schellerweg is de aan de noordzijde van de Schellerallee liggende lintbebouwing, ook hier met een aaneengesloten karakter. Hier gaat het om een strook die uit de ste vroege 20 eeuw dateert, en tot aan de Schellerweg reikt. De Schelleralllee is aangelegd in 1870.

afb. 14 en 15 De Zwarteweg, met links twee zogeheten Spitswoningen.

afb. 16 en 17 Links de Grenslaan, rechts de Schellerweg.

afb. 18 en 19 Links de Schellerallee, rechts de Van Laersweg.

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 11

Van Laersweg Parallel aan de Schellerallee bevindt zich een markant ensemble dat ste bestaat uit een reeks aaneengesloten woningen uit de vroege 20 eeuw. Ook hier zijn de woningen door verbouwingen zowel in de hoofdvormen als de detaillering nogal eens gewijzigd, maar met hun aan de overzijde van de straat gelegen overtuinen vormen ze een markant historisch ensemble. De overtuinen behoorden tot de laatste bezittingen van de marke Ittersum die in de geschiedenis van dit deel van Zuid een belangrijke rol speelde. Interbellumwoningen aan de Schellerbergweg In westelijke richting gaat de Schellerallee (voorbij de Forelkolk) over in de Schellerbergweg. Het meest oostelijke deel van deze weg is opgenomen binnen de verstedelijking, maar aan de zuidoostkant bevindt zich hier nog een strook lintbebouwing met vrijstaande burgerhuizen en middenstandswoningen uit het interbellum. Een groot aantal van deze panden bestaat uit dubbele woningen die vanuit één opzet tot stand kwamen. De woningen worden voorafgegaan door een sloot met bruggetjes, en er is laanbeplanting. Vlakbij deze reeks is langs de Steenwetering het markante complex van uitspanning De Bierton te vinden (Schellerbergweg 27) met aan de overzijde een historisch boerderijtje op nr. 2.

Mede door de ligging aan de Zandwetering en in combinatie met de laanbeplanting langs de Schellerbergweg vormen deze panden een waardevol historisch ensemble. Nieuwe Deventerweg: Ittersum In het verlengde van de Oude Deventerstraatweg bevindt zich ook aan de Nieuwe Deventerweg een waardevol historisch ensemble. De Nieuwe Deventerweg heeft een opmerkelijk breed profiel. Vooral naar het zuiden toe is er vrij jonge bebouwing, maar ook aan deze weg wordt het beeld sterk bepaald door lintbebouwing met vrijstaande woningen en burgerhuizen uit het interbellum. Net als aan de Oude Deventerstraatweg en de Zwarteweg staan ook aan de Nieuwe Deventerweg enkele Spitswoningen (bij de aansluiting op de Oldeneelweg). Verder zijn er nog enkele oude boerderijen zoals op de nrs. 24 en 103 (De Handschoen = RM), en bevinden zich langs deze straat het voormalige buiten Berkenhove (nr. 99) en Huize Ittersum (nr. 129 = RM). Met name bij deze buitens en de

afb. 20 en 21 De Schellerbergweg en de boerderijtjes aan de Vrouwenlaan 175-177.

afb. 22 Oldeneelweg 4-4a (GM) maakt deel uit van een boerderijenzwerm die karakteristiek is voor het oude Oldeneel.

afb. 23 Huize Schellerberg bij de Bosweg/Schellerbergweg in Schelle (RM).

historische boerderijen zijn delen van verkavelingsstructuren herkenbaar gebleven.

Cultuurhistorische quickscan, onderzoeksgebied Zwolle-Zuid en Schelle/Oldeneel, Zwolle II oktober 2013 II blad 12

de

prestedelijke