1. VTH omgevingsrecht jaarverslag 2023 en programma 2024

54

Planning 2023 T1 Energie in integrale controle & hercontroles T1 Hercontroles, overgeheveld uit 2022 T2 Themacontroles energie bij complexe bedrijven T3 Themacontroles energie bij eenvoudige bedrijven Extra controles Rijksregeling VUE (2023) Extra controles Rijksregeling SPUK-THE Totaal

Daarnaast hebben er 2 controles beparingsonderzoek plaatsgevonden.

actualisatie

30 25 21

Realisatie t/m oktober 2023 30 25 10

42

46

25 53 196

20 49 180

vergunningen

en

1

controle

toezicht In de eerste tien maanden van 2023 zijn in totaal 125 fysieke energiecontroles uitgevoerd. Bij 73% van deze controles is door de toezichthouder vastgesteld dat er onvoldoende energiebesparende maatregelen waren getroffen en dat artikel 2.15 van het Activiteitenbesluit werd overtreden. Deze bedrijven en instellingen zijn in de gelegenheid gesteld om dat alsnog te doen. handhaving In de eerste tien maanden van 2023 zijn 55 hercontroles uitgevoerd. Bij de hercontrole is gebleken dat de meeste bedrijven naar aanleiding van de controle de maatregelen daadwerkelijk hebben getroffen. In ongeveer een kwart van de zaken is dit niet het geval. Deze bedrijven ontvangen een tweede termijn of een vooraankondiging voor een last onder dwangsom. Voortgang informatieplicht Circa 65% van de inrichtingen met energiebesparingsplicht (en informatieplicht) heeft inmiddels een rapportage ingediend voor de informatieplicht. De OD verwacht in 2023 de werkzaamheden geheel conform het uitvoeringsplan uit te voeren. Begin 2024 verschijnt een rapportage over heel 2023. De uitkomsten van het project worden ook meegenomen in de voortgangsrapportage Energietransitie.

Evaluatie: resultaten bijgedragen aan behalen doelen?

Energietoezicht levert een belangrijke duurzaamheidsambities, zie ook bijlage III.

bijdrage

Energiebesparingsaanpak

55

aan

de

Programma 2024

In de jaaropdracht 2024 Zwolle, zijn de volgende producten en uren voor energie meegenomen: • 37 energiecontroles (393 uur) • 30 hercontroles (150 uur) • Informatieplicht (administratie) (32 uur) • 4 adviezen vergunningen (24 uur) • 4 besparingsonderzoeken (5 uur) Naast de inzet op basis van de jaaropdracht voert de OD ook andere werkzaamheden uit, zie toelichting bij urenbegroting 2024. • In de jaarlijkse monitor energietransitie rapporteren over de hiervoor genoemde indicatoren

Urenbegroting 2024

De OD is namens ons als bevoegd gezag ‘producteigenaar’ als het gaat om de energiebesparingsaanpak van de onder de scope van dit productblad vallende producten. Vanaf 1 januari 2024 voert de OD de taken energie en duurzaamheid bij bedrijven structureel uit (opgenomen in de reguliere begroting van de OD). Hiervoor is 835 uur beschikbaar. Toelichting: Voorgaande jaren maakte de gemeente gebruikt van de provinciale Subsidie Intensivering energietoezicht. Deze subsidie komt per eind 2023 te vervallen. In plaats van deze subsidie ontvangt de OD nu rechtstreeks middelen uit de landelijke specifieke uitkering Toezicht en Handhaving Energiebesparingsplicht (SPUK THE). Met deze specifieke uitkering kan de OD extra capaciteit realiseren op toezicht en handhaving van de energiebesparingsplicht. Deze middelen zijn niet toegevoegd aan de jaaropdracht (deze worden immers niet door de partners ingebracht). Per saldo is het aantal controles in 2024 nagenoeg gelijk aan die van 2023. Versterkte uitvoering energiebesparing (VUE) vervalt per 1-1-2024 Met de VUE regeling bood Rijkswaterstaat in opdracht van de minister van EZK een ondersteuningsregeling aan om het bevoegd gezag en omgevingsdiensten extra menskracht te geven. De OD ontving hiervoor geen financiële middelen maar rechtstreeks door het rijk gefinancierde personele inzet. Deze regeling komt te vervallen.

56

Bijlage I: Kwaliteitscriteria Voor onderstaande tabel is gebruik gemaakt van het concept Strategisch Ontwikkelplan Zwolle d.d. juli 2021, opgesteld door Liberaux. In dat kader is met een 0-meting het onderdeel Kennis en ervaring van 5 deskundigheidsgebieden in kaart gebracht. Hierbij is ook geanticipeerd op de benodigde competenties van een omgevingsadviseur. Zie ook de toelichting onder de tabel. Deskundigheids gebied

Formatie

KC2.2 eis fte

Kennis en ervaring

Beschik bare fte

Conclusie

Conclusie

1. Casemanagen 1a. Gericht op Voldoende Voldoende eenvoudige situaties 1b. Gericht op 2x0,33 >2x0,33 Voldoende Voldoende complexe situaties 2. Vergunningverlening bouwen en ruimtelijke ordening 2a. Gericht op Voldoende Voldoende eenvoudige situaties 2b. Gericht op 2x0,66 >2x0,66 Voldoende Voldoende complexe situaties 3. Vergunningverlening milieu 3a. t/m 3g Belegd bij de OD 4. Toezicht en handhaving bouwen en ruimtelijke ordening 4a. Gericht op Voldoende Voldoende eenvoudige situaties 4b. Gericht op 2x0,66 >2x0,66 Voldoende Voldoende complexe situaties 5. Toezicht en handhaving milieu 5a. t/m 5f Belegd bij de OD 6. Toezicht en handhaving bodem 6a. en 6b. Belegd bij de OD

Aant al mdw

Uitbesteding aan marktpartij toegestaan? >75 %

5074 %

<50 %

Voldoet o.b.v. deskundigheidsgebied 1b 7 7

Nee

Voldoet o.b.v. deskundigheidsgebied 2b 7 7

Nee

Nee

Voldoet o.b.v. deskundigheidsgebied 4b 5 5

Nee

Nee

Nee

57

7. Toezicht en handhaving groene wetgeving Activiteit 1-7 2x0,66 >2x0,66

(Nog) niet beoordeeld 8. Behandelen juridische aspecten vergunningverlening Activiteit 1-3 Belegd bij (milieu) de OD Activiteit 4 (milieu) 0,2 >0,2 Voldoende (Nog) niet beoordeeld Activiteit 1 t/m 4 2x0,66 >2x0,66 Voldoende (Nog) niet (Wabo) beoordeeld 9. Behandelen juridische aspecten handhaving Activiteit 1 t/m 6 Belegd bij (milieu) de OD Activiteit 7 (milieu) 0,1 >0,1 Voldoende (Nog) niet beoordeeld Activiteit 1 t/m 7 2x0,66 >2x0,66 Voldoende (Nog) niet (Wabo) beoordeeld 10. Behandelen juridische aspecten afwijkingsbesluiten Activiteit 1 t/m 5 2x0,33 >2x0,33 Voldoende (Nog) niet beoordeeld 11. Ketentoezicht 11a. t/m 11c. Belegd bij de OD 12. Boa natuur en milieu en fysieke leefomgeving Belegd bij de OD 13. Bouwfysica Activiteit 1 t/m 5 0,66 >0,66 Voldoende (Nog) niet beoordeeld Activiteit 6 t/m 10 0,66 >0,66 Voldoende (Nog) niet beoordeeld 14. Brandveiligheid 14a. activiteit 1-7 0,66 >0,66 Voldoende 5 5 14b. activiteit 8-11 0,66 >0,66 Voldoende 3 3 15. Constructieve veiligheid Activiteit 1 t/m 5 2x0,66 >2x0,66 Voldoende Voldoende 2 2 16. Bouwakoestiek (vervallen, deels opgegaan in deskundigheidsgebied 21 Geluid) 17. Sloop en asbest Sloop 2x0,33 >2x0,33 Voldoende (Nog) niet beoordeeld Asbest Belegd bij de OD 18. Afvalwater

Nee

Nee Nee Nee

Nee Nee Nee

Nee

Nee

Nee

Ja

Nee Nee Ja

Ja Ja

58

19. Bodem, bouwstoffen, water 19a t/m 19e

Belegd bij de OD

Ja

Belegd bij de OD

Ja

59

20. Externe veiligheid Activiteit 1 t/m 6

Belegd bij de OD

Nee

Belegd bij de OD

Ja

(Nog) niet beoordeeld (Nog) niet beoordeeld

Ja

Belegd bij de OD

Nee

Belegd bij de OD

Nee

(Nog) niet beoordeeld

Nee

Voldoende

(Nog) niet beoordeeld

Ja

(Nog) niet beoordeeld (Nog) niet beoordeeld (Nog) niet beoordeeld

Nee

21. Geluid (milieu en bouw)

22. Groen en Ecologie (Wabo) Activiteit 1 2x0,33 >2x0,33

Voldoende

Activiteit 2-4

Voldoende

2x0,66

>2x0,33

Ja

23. Groen en Ecologie (Nb-wet)

24. Luchtkwaliteit

25. Stedenbouw en inrichting openbare ruimte Activiteit 1 2x0,33 >2x0,33 Voldoende Activiteit 2 2x0,33 >2x0,33 26. Exploitatie en planeconomie Activiteit 1 t/m 3 2x0,33 >2x0,33

Voldoende

27. Cultuurhistorie Activiteit 1 t/m 5 2x0,33

>2x0,33

Voldoende

Activiteit 6 t/m 10

>2x0,33

Voldoende

2x0,33

Activiteit 11 t/m 2x0,33 >2x0,33 Voldoende 15 28. Energiebesparing en duurzaamheid

Nee Nee

Belegd bij de OD

*De aantallen medewerkers in de tabel zijn iets achterhaald. Er zijn in 2022 en 2023 enkele medewerkers vertrokken en een aantal nieuwe medewerkers in dienst gekomen die het EVP/EVC nog moeten doorlopen. Zij werken op dit moment onder begeleiding van ervaren collega’s. In 2024 gaan wij deze tabel actualiseren op basis van de vernieuwde verordening uitvoering en handhaving, waarbij wij ook het stappenplan competentieprofielen zullen betrekken.

60

Conclusies en toelichting De overall conclusie is dat medewerkers van de gemeente Zwolle voldoende robuust zijn daar waar het gaat om de thuistaken die met de nulmeting in beeld zijn gebracht. Uit de nulmeting blijkt dat voldaan wordt* aan de vijf onderzochte deskundigheidsgebieden: - Casemanagen - Vergunningverlening bouwen en ruimtelijke ordening - Toezicht en handhaving bouwen en ruimtelijke ordening - Brandveiligheid - Constructieve veiligheid Voor de overige 22 deskundigheidsgebieden ligt het grootste gedeelte binnen het taakveld van de Omgevingsdienst IJsselland en een klein deel binnen taakvelden van andere afdelingen van de gemeente. Voor de overige deskundigheidsgebieden met uitvoering door de gemeente (met name adviseurs) heeft de beoordeling nog niet plaatsgevonden (zie oranje arcering). Voor deze deskundigheidsgebieden voldoen we wel wat betreft eis fte, maar zijn de medewerkers nog niet beoordeeld wat betreft kennis en vaardigheden. Over het algemeen zijn het HBO (+) functies die ook als zodanig zijn ingevuld. Voor zover wij weten beschikken de medewerkers over de juiste opleiding, werkervaring en aanvullende kennis zoals vermeld in de kwaliteitscriteria.

61

Bijlage II: Uitgangspunten conceptbeleid Wet kwaliteitsborging voor het bouwen Met de invoering van het stelsel kwaliteitsborging voor het bouwen verandert er veel voor de gemeente Zwolle. De bouwtechnische beoordeling van aanvragen voor gevolgklasse 1 bouwwerken en het houden van toezicht hierop verschuift met de inwerking van de Wkb van de gemeente naar de private kwaliteitsborger. Voor de bouwtechnische activiteiten ontvangt de gemeente niet langer een vergunningsaanvraag, maar een melding. De gemeente blijft als bevoegd gezag belast met het toezicht op de naleving van de bouwregelgeving en draagt zorg voor de bestuursrechtelijke handhaving bij overtreding van de regelgeving. Met onderstaande uitgangspunten is getracht een werkbare balans te creëren tussen het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging dat wordt geïntroduceerd en de verantwoordelijkheden als bevoegd gezag. Melding bouwactiviteit De initiatiefnemer informeert de gemeente over het instrument voor kwaliteitsborging en de kwaliteitsborger die in het bouwproject wordt ingezet. Met de melding bouwactiviteit worden ook een door de kwaliteitsborger vastgestelde risicobeoordeling en borgingsplan aangeleverd.

 Wij gaan de bouwmelding risicogestuurd / steeksproefgewijs toetsen Op basis van de bij de melding bouwactiviteit ingediende risicobeoordeling en borgingsplan wordt bepaald of er extra informatie- of controlemomenten noodzakelijk zijn, gelet op gebiedsspecifieke, locatiegebonden of projectgerelateerde risico’s Gereedmelding Bij de gereedmelding krijgt de gemeente door middel van het dossier bevoegd gezag gegevens en bescheiden over de gerealiseerde bouwactiviteit die inzichtelijk maken of het gerealiseerde bouwwerk voldoet aan de bouwtechnische regels. Het dossier bevoegd gezag moet de gemeente inzicht geven in de wijze waarop bij het bouwen rekening is gehouden met de in het borgingsplan opgenomen risico’s.  Wij toetsen het dossier bevoegd gezag op volledigheid; bij aandachtspunten vindt ook een bouwtechnische beoordeling plaats De bouwtechnische beoordeling is gericht op vooraf vastgestelde risico’s (gebiedsspecifieke, locatiegebonden of projectgerelateerde risico’s) en door de gemeente geformuleerde informatie- of controlemomenten. De vooraf geformuleerde aandachtspunten worden dan specifiek bekeken in het dossier. Toezicht door gemeente  Wij houden steekproefsgewijs / risicogestuurd toezicht tijdens het bouwen Op basis van vastgelegde informatie- of controlemomenten wordt toezicht uitgevoerd.

Deze informatie- en controlemomenten betreffen bijvoorbeeld controles van later aan het zicht onttrokken constructies zoals o.a. funderingen, wapening in betonconstructies, van belang zijnde aansluitdetails en

62

brandwerende doorvoeren. Daarnaast kan steekproefsgewijs toezicht gehouden worden t.a.v. specifieke onderwerpen op grond van risico’s. De steekproef kan op verschillende manieren worden bepaald: a.d.h.v. signalen over instrumenten of kwaliteitsborgers, op basis van ontvangen klachten/verzoeken om handhaving of op basis van eigen constateringen. Ook het door de kwaliteitsborger vastgestelde borgingsplan kan aanleiding geven tot het houden van toezicht indien maatregelen t.b.v. de bijzondere lokale omstandigheden en eventueel overige bouwaspecten niet voldoende geborgd zullen worden naar mening van het bevoegd gezag. Deelopleveringen Op grond van artikel 2.21 (ingebruikname bouwwerk) van het Bbl mag een bouwwerk pas in gebruik genomen worden twee weken na gereedmelding. Bij een project met meerdere woningen zou ingebruikname volgens de letter van de wet dus pas zijn toegestaan nadat de laatste woning gereed is. Gereedmelding per woning of deeloplevering bestaat niet onder de Ow en Wkb.  Wij vragen bij deeloplevering risicogestuurd aanvullende informatie op Het bevoegd gezag kan op grond van artikel 2.20, eerste lid, van het Bbl aanvullende informatie opvragen in geval van bijzondere risico’s die van invloed zijn op het voldoen van de bouwactiviteit aan de regels van het Bbl.

Deze mogelijkheid kan als volgt worden ingezet: bevoegd gezag informeert de initiatiefnemer dat het deeloplevering ziet als een extra risico ziet waarmee nadrukkelijk rekening gehouden dient te worden in de risicobeoordeling en borgingsplan; bevoegd gezag verzoekt de initiatiefnemer de planning van de verschillende fasen van oplevering aan te leveren; bevoegd gezag bepaalt welke informatie voor ingebruikname relevant is en moet worden aangeleverd voor ingebruikname per fase; bevoegd gezag verzoekt de initiatiefnemer de betreffende informatie er deellevering aan te leveren en geeft daarbij aan wanneer deze uiterlijk aangeleverd moet worden. Hierbij wordt aangegeven dat niet tijdig aanleveren van de informatie voor het bevoegd gezag aanleiding kan zijn om het verbod op ingebruikname daadwerkelijk te handhaven; bevoegd gezag bepaalt op basis van de aangeleverde informatie of aanvullend toezicht nodig is Casco opleveringen Voorbeelden van casco opleveringen zijn woningen die worden opgeleverd zonder badkamer of afwerking van wanden, vloeren en plafonds. In geval van een casco levering zullen delen van het bouwwerk niet klaar zijn. Indien dit delen betreft die op grond van de voorschriften van het Bbl verplicht zijn, dan zal een kwaliteitsborger geen verklaring kunnen afgeven bij oplevering en is gereedmelding dus niet mogelijk.

Ingebruikname zonder gereedmelding is niet toegestaan.  Wij vragen bij casco oplevering risicogestuurd aanvullende informatie op Aangaande casco opleveringen wordt ervoor gekozen dezelfde werkwijze toe te passen

63

Bijlage III: Project Energie en Duurzaamheid Evaluatie 2023 (informatieve bijlage)

64

65

66

67

68

69

Bijlage IV: VTH Uitvoeringsprogramma 2024 Omgevingsdienst IJsselland

70