1. Gebiedsvisie Centrum Aa-landen (2025)
Tekst van het document
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
83
ciële verrekeningen tussen eigenaren van
fasen. De middelbare school wordt in ieder
modules.
geval buiten de tender(s) gehouden.
De gebiedsvisie zet in op doorstroming. Om
Rol corporatie en zorgaanbieders
de doorstroming binnen de sociale huur op
Woningcorporatie SWZ is de corporatie die
gang te brengen is het van belang dat de
de zorgwoningen zal verhuren in Centrum
sociale huurwoningen groot genoeg worden.
Aa-landen. Zij worden dan ook nauw be-
Daarom zijn de volgende maatregelen opge-
trokken in de planontwikkeling. Ook met
nomen in deze gebiedsvisie:
zorgaanbieders, en in het bijzonder De
– De bandbreedte van sociale huurwonin-
Rivierenhof (Vereen) zal een rol krijgen in
gen wordt 50 en 80 m gvo. 2
– SWZ wordt in het gebied de exclusieve
de planontwikkeling. Daarnaast zullen ook bewoners- en ouderenorganisaties worden
partner voor ontwikkelaars om de sociale
gevraagd mee te denken in de planvorming
huurwoningen uit te nemen, dan wel te
als het gaat om de sociale huurwoningen en
ontwikkelen. Dit wordt privaatrechtelijk
het zorgprogramma.
vastgelegd. – In tenders op gemeentegrond worden
Afbeelding 31: Faseringskaart [vervangen].
Fasering en juridisch planologische strategie
inschrijvende partijen beloond als zij aan-
De diverse modules kunnen los van elkaar
toonbaar bouwen voor doorstroming.
tot ontwikkeling worden gebracht. Voor de
Minimale eis hiervoor worden in de tender
module op gemeentegrond geldt dat de
opgenomen.
middelbare school en de maatschappelijke voorzieningen allereerst een nieuwe plek
Grip op woningbouwprogramma en door-
Tenders
moeten krijgen in het gebied. Dit betekent
stroming
Het uitgangspunt is dat het programma op
dat eerst nieuwbouw voor deze functies ge-
Iedere module wordt gehouden aan de
gemeentegrond wordt getenderd. Dit bete-
realiseerd moet worden. Vervolgens kan de
woningbouwverdeling 30% sociale huur,
kent dat de gemeente marktpartijen uitdaagt
woningbouw op deze grond pas gemaakt
40% middelduur (huur en koop) en 30% vrije
om met plannen te komen voor het gebied.
worden.
sector. Uitruil tussen modules is mogelijk, na
De beste inschrijving krijgt de mogelijkheid
De noord en de zuidkavels kunnen solitair
goedkeuring van de gemeente. In ieder
het programma te ontwikkelen en koopt
ontwikkeld worden. Tijdelijke huisvesting
geval moet de verhouding 30-40-30 voor
de grond van de gemeente. Hoe de grond
voor bibliotheek, wijkcentrum en fysio-
het totaal gehandhaafd blijven, en zal uitruil
wordt getenderd en onder welke voorwaar-
praktijk is misschien nodig.
van programma mogelijk leiden tot finan-
den, wordt nog uitgewerkt in de vervolg-
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
84
Welke juridisch-planologische strategie
komt te liggen. In ieder geval zal het
thema’s kan gesteld worden dat het accent
gevolgd gaat worden hangt af van de uit-
Meander College tijdens schooluren de
voor Centrum Aa-landen ligt op: het op orde
komsten van de nadere onderzoeken die
sportzalen exclusief gebruiken. Er zal onder-
krijgen van de mobiliteit en het parkeren, het
nodig zijn (bijvoorbeeld ecologie, water,
zocht moeten worden of, en hoe sport voor
organiseren van doorstroming op de wo-
verkeer, etc.). Als de afhankelijkheden tus-
de wijk op doordeweekse dagen aangebo-
ningmarkt, en daarmee het inzetten op een
sen deelgebieden op deze thema’s groot
den kan worden in het wijkcentrum.
buitenruimte en (zorg)voorzieningenpro-
zijn, dan is het raadzaam te werken met één
gramma dat past bij de doorstroming.
omgevingsplan voor heel het plangebied.
Status Gebiedsvisie, ontwerpopgave
Waar mogelijk kunnen delen eigenstandig
In deze Gebiedsvisie wordt het verhaal ver-
Te behandelen vraagstukken in planuitwer-
juridisch-planologische procedures volgen.
telt hoe Centrum Aa-landen kan transforme-
king: ontwerpopgave
De juridisch-planologische strategie zal in de
ren naar een woon-, winkel en ontmoetings-
– Een toekomstbestendig uitgewerkt en ge-
vervolgfase worden uitgewerkt.
centrum voor de gehele wijk. Allereerst is de
toetst mobiliteitssysteem conform STOMP
visie een richtinggevend document, waarin
(zie hoofdstuk 2.5)
School en maatschappelijke voorzieningen
de ambities en richting staat aangegeven
– Inpassen en verbinden van
Het Meander College zal zelf binnen de
hoe het gebied zich zal gaan ontwikkelen.
randvoorwaarden van de gemeente (zie o.a.
Het programma (het wat) en de ruimtelijke
hoofdstuk 4) een ontwerp opstellen voor
indeling (het waar) wordt met de gebieds-
de nieuwbouw. De gemeente Zwolle zal dit
visie vastgelegd. In de deeluitwerkingen
– Sociale veiligheid sportterrein Meander
ontwerptraject begeleiden en beoordelen.
(hoofdstuk 4) staat aangegeven wat hard en
– Bereikbaarheid nood- en hulpdiensten
Voor de nieuwbouw van de maatschappe-
wat zacht is.
– Herinrichting Merwedelaan/Rijnlaan
waterstructuren – Inpassen van kabels en leidingen, trafo’s en warmtesystemen
– Veilig ontsluiten autoparkeren rondom
lijke voorzieningen zal de gemeente een aparte procesmanager aanstellen. Deze zal
De gebiedsvisie geeft een zo compleet mo-
een huisvestingsplan opstellen, met daarin
gelijk beeld wat de ambities en eisen zijn
– Ontsluiten van distributie Jumbo
opgenomen welke organisaties gebruik gaan
voor uiteenlopende thema’s zoals energie,
– Uitwerken van het fietsparkeren rondom
maken van de maatschappelijke voorzie-
water, ecologie, circulariteit en wonen. In de
ning(en) en hoe de exploitatie, beheer en de
verdere planuitwerking zal moeten blijken
– Borgen verkoop/verhuur gebouwde par-
toekomstige eigendomssituatie eruit ziet.
in hoeverre al deze ambities daadwerkelijk
keervoorzieningen aan nieuwe bewoners
Ook zal er een programma van eisen moeten
overeind zullen blijven als de plannen con-
worden opgesteld is samenspraak met de
creter worden. Het zo goed mogelijk sa-
Financiële dekking
betreffende maatschappelijke organisaties.
menvoegen van al deze ambities is nadruk-
De Gebiedsvisie is doorgerekend en is op
Net als voor de maatschappelijke voorzie-
kelijk de opdracht in de vervolgfase van het
hoofdlijnen haalbaar gebleken. Wel is er een
ningen geldt dat ook voor de gymzalen nog
planproces.
financiële bijdrage nodig vanuit de gemeen-
moet worden bepaald waar het eigendom
In de afweging tussen de uiteenlopende
te. Er zijn risico’s die een negatieve uitwer-
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
zuidplot (langs fietsstraat)
Meander
85
king kunnen hebben op de haalbaarheid,
Hierbij zijn ook programmawijzigingen
zoals aanvullende kosten voor slopen, veran-
tussen plots mogelijk om zo tot een beter
derende marktomstandigheden of duurdere
(integraal) plan te komen. In deze afweging
inrichting voor de openbare ruimte.
zal daarin worden meegenomen de faseer-
Ten aanzien voor het realiseren van de
baarheid van het plan, de kwaliteit en en/of
middelbare school is op dit moment geen
integraliteit hiervan en ook mogelijke finan-
dekking binnen de gemeente Zwolle.
ciële voor- of nadelen.
Voor het realiseren van de maatschappelijke voorzieningen en de bibliotheek
Top 10 lijst uit participatie (meest
geldt hetzelfde. Voor de herinrichting van
gestelde vragen).
de openbare ruimte en het realiseren van
Voor deze gebiedsvisie heeft in de maan-
een parkeer-hub op gemeentegrond is een
den oktober en november 2023 partici-
reserving opgenomen in de Strategische
patie plaatsgevonden. De vragen en op-
Investeringsagenda.
merkingen zijn zo goed mogelijk verwerkt
Tot slot is er geld gereserveerd voor het
in de gebiedsvisie (zie bijlage 5 voor het
uitvoeren van verkeersmaatregelen op de
participatiejournaal).
Rijnlaan en het versterken van de groen/ blauwe structuur langs de Zwartewaterallee. Deze middelen zijn gedekt via de WBI (wo-
01 Waarom wordt het winkelcentrum niet betrokken in de plannen?
ningbouwimpuls) regeling vanuit het Rijk,
De eigenaar van het winkelcentrum is wel
provinciale gelden en bijdragen vanuit de
degelijk betrokken in de plannen. Echter, de
ontwikkelaars aan de Zwartewaterallee en de
eigenaar heeft aangegeven niet te willen
Gemeente Zwolle.
slopen en/of nieuwbouwen. Bouwen bovenop het bestaande winkelcentrum is bouw-
Planuitwerking en flexibiliteit.
technisch niet mogelijk.
Het modulaire karakter maakt het mogelijk dat modules individueel ontwikkeld kunnen worden, maar ook dat in een later stadium
02 Hoeveel parkeerplaatsen verdwijnen en hoeveel komen er bij?
modules samengevoegd kunnen worden
Voor de woningen komen er nieuwe parkeer-
indien hiertoe bereidheid bestaat. Hierdoor
plaatsen. Het precieze aantal parkeerplaatsen
kunnen voor bepaalde thema’s integraal
is afhankelijk van de dan geldende parkeer-
oplossingen worden gevonden (over de
normen en het type woningen.
modules heen), zoals water en/of parkeren.
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
86
03
Kan het fietsverkeer van de rotonde
parkeren op acceptabele loopafstand op
het winkelcentrum: met de nadruk op parke-
gescheiden worden?
maaiveld het vertrekpunt.
ren, distributie en veilige fietsroutes.
06 Blijft het parkeren gratis voor
09 Wat voor soort woningen komen er?
De ambitie is om zoveel mogelijk stromen te scheiden. Zo wordt de doorstroming verbe-
bezoekers?
terd en ook de veiligheid. Deze ambitie en opgave is een prominent onderdeel en eerste
Ja.
doelgroepen. Starters, gezinnen, zorgbehoe-
stap in de uitwerking van deze visie naar stedenbouwkundig plan. 04 Hoe kan het plein zowel gezellig-
Veelal appartementen voor uiteenlopende venden, en met name doorstromers.
07 Waarom moeten er 400 woningen komen? Eerder werd namelijk gesproken
10 Hoe hoog wordt de bebouwing?
over 300 woningen.
De basis is 4 tot 5 lagen en dat is dus circa
heid als veiligheid bieden zonder
Enerzijds zijn de 400 woningen nodig om tot
13- 16 meter. Er komen een aantal hoogte-
overregulering?
een financieel haalbaar plan te komen. An-
accenten in het gebied variërend van 21 tot
De inrichting van het plein is een belangrijk
derzijds staat in de Startnotitie uit 2023 aan-
45 meter. De middelbare school krijgt een
aandachtspunt in de stedenbouwkundige
geven dat onderzocht moest worden of niet
hoogte van 16 meter.
uitwerking die in de volgende fase plaats-
meer dan 300 woningen mogelijk zijn, om zo
vindt. De veiligheid wordt geborgd door de
meer woningzoekenden een nieuwe woning
inrichting van het plein zelf, met voldoende
te kunnen bieden.
verlichting bijvoorbeeld. Maar ook de functies aan het plein (wonen en ontmoetings-
08 Hoe zorgt de gemeente voor een
functies) waardoor er genoeg sociale contro-
balans tussen het streven om het
le op het plein is.
centrumgebied als huiskamer van de wijk te ontwikkelen en het bescher-
05
Welke parkeernorm per nieuwbouw-
men van de economische belangen
woning wordt gehanteerd? En waar
van winkeliers en vastgoedeigenaren,
komen die?
bijvoorbeeld door gratis parkeren te
Voor deze visie is gebruik gemaakt van de
faciliteren?
Zwolse regeling Parkeernormen. Die verwijst
Beide belangen worden gediend in de Ge-
naar de meest actuele landelijke parkeerken-
biedsvisie. Aan de oostzijde van het winkel-
cijfers van het CROW. De parkeerplaatsen
centrum wordt ingezet op toevoegen van
komen zoals in deze visie is aangegeven bij
(woon)programma en investeren in de ver-
de meeste modules in/onder het bouwblok,
blijfs- en woonkwaliteit van het gebied. De
inpandig. Daar waar dit niet mogelijk is, is
westzijde is gericht op het functioneren van
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
87
Vervolgstappen en contractering
Het mobiliteitsplan is belangrijke input voor
We volgen voor Centrum Aa-landen de
de stedenbouwkundige uitwerking. Een
‘routekaart’ van de Zwolse methode van
goed functionerende, veilige en toekomst-
gebiedsontwikkeling. Na vaststelling van
bestendige verkeersstructuur is voorwaar-
de startnotitie heeft de gemeente Zwolle,
delijk voor het toevoegen van programma.
samen met de eigenaren in het gebied deze
De in deze visie opgenomen knelpunten en
gebiedsvisie opgesteld, om de uitgangs-
ambities t.a.v. mobiliteit zijn belangrijk voor
punten en ambities van de gemeente Zwol-
het realiseren van een goed functionerende,
le concreet te maken en uit te werken. Na
veilig bereikbaar centrum Aa-Landen. Maat-
vaststelling door de gemeenteraad is deze
regelen zijn - zo is uit de participatie ook
gebiedsvisie kaderstellend voor de verdere
gebleken - zeer gewenst. Dit betekent dat de
planuitwerking.
mobiliteitsopgave niet los gezien kan worden van de verdere ontwikkeling van het centrum
De volgende stappen in de routekaart zijn:
Aa-landen.
– Een samenwerkingsovereenkomst tussen eigenaren in het gebied. – Twee ruimtelijk ontwikkelingsplannen (een voor de zuid kavel, één voor de rest). – Het ruimtelijk ontwikkelingsplan is een verdere uitwerking van de gebiedsvisie en
Participatie In het vervolg zijn er nog een aantal momenten waarop participatie zal plaatsvinden. Namelijk: – Voor het vaststellen van het Ruimtelijk
bevat onder meer:
Ontwikkel Plan (ROP) en het Steden-
– Mobiliteitsplan;
bouwkundig Plan.
– Waterhuishoudkundig plan;
– Bij de vaststelling van het omgevingsplan.
– Inrichtingsplan voor de openbare ruimte;
Ten aanzien van het omgevingsplan geldt
– Programmatabel;
een wettelijke plicht tot participatie, en
– Diverse onderzoeken (zoals flora
zijn ook beroep en bezwaar-procedures
en fauna);
mogelijk.
– Beeldkwaliteitsplan.
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
88
BRONNEN
De Swollenaar (2017) Winkeliersvereniging: 40-jarige Dobbe onverminderd aantrekkelijk, 22 oktober 2017. Gemeente Zwolle (2021a) Omgevingsvisie 2030, mijn Zwolle van morgen, 13 september 2021. Gemeente Zwolle (2021b) Programma Wonen en Zorg, 19 juli 2021 Gemeente Zwolle (2020) Gebiedsvisie Zwartewaterallee, Buro MA.AN, 23 november 2020. Gemeente Zwolle (2023) Startnotitie winkelcentrum Aa-landen, 16 oktober 2023. Gemeente Zwolle (2016) Bestemmingsplan Aalanden, 21 november 2016. Companen (2022) Wonen in een 3e levensfase, Gemeente Zwolle, maart 2022. Gemeente Zwolle (2024) Cijfers over Zwolle, https://cijfersoverzwolle.nl/. AM Wonen (2021) Doorschuiven alstublieft, 29 november 2021. Rigo (2024) Advies doorstroming Utrecht, 23 januari 2024. Platform 31 (2022) Een nieuw thuis, stimuleren van doorstroming van senioren op de woningmarkt, juli 2022 Platform 31 (2023) Werken aan doorstroming van senioren, toolkit voor een aanpak, november 2023. Platform 31 (2021) Doorstroming stimuleren van senioren op de woningmarkt. Quickscan van tien praktijkvoorbeelden, 4 maart 2021 Platform 31 (2020) Woonprofielen van senioren, 13 juli 2020 PentaRho (2022) Droom van Aa-landen, 29 juni 2021
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
89
BIJLAGEN
1. Achtergrondinformatie Aa-landen (2025) 2. Companen woononderzoek (2022) 3. Verkeersonderzoek Bonotraffics (2024) 4. Participatiejournaal 5. Gebiedsvisie Zwartewaterallee
Colofon Visieboek Aa-landen Realisatie Gemeente Zwolle Stedenbouwkundig ontwerp De Zwarte Hond Grafisch ontwerp Krukkeland
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
90
Gebiedsvisie centrum Aa-landen – gemeente Zwolle – maart 2025
91