1.1, 2.1, 4.1, 5.1, 6.1 Factsheets 2026
Tekst van het document
Als gevolg van de toenemende complexiteit van projecten en het hoge ambitieniveau van de gemeente, staat het resultaat van de overige grondexploitaties en verwachte nieuwe grondexploitaties onder druk. Deze zullen minder winstgevend zijn dan de gemeente gewend is of zelfs verlieslatend zijn. De winsten uit grondexploitaties vormen een belangrijke bron van financiële dekking voor toekomstige ruimtelijke opgaven. Door de dalende winsten komt deze dekking onder druk te staan. Als een grondexploitatie verlieslatend wordt, moet ook dit verlies gedekt worden wat het probleem verder vergroot. Dit vraagt om een herziening van de financiële sturing en dekking van deze opgaven. Het kan noodzakelijk zijn om sterker te sturen op het financiële resultaat binnen ruimtelijke opgaven in het algemeen en de gemeentelijke grondexploitaties in het bijzonder. Het gemeentelijke ambitieniveau en het stapelen van ambities zijn hierbij belangrijke variabelen. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? - Raadsvoorstel inzake de inhoud en planning van het Beleidskader Grondzaken. - Herziening gronduitgifte- en grondprijzenbeleid.
- Inhoud en positionering portefeuille Vastgoed Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? - Uitwerking keuzes inzake de invulling van de doorontwikkelen van het Beleidskader Grondzaken (onder andere kostenverhaal en financiële bijdragen, proces en budget strategisch verwervingen) - Ontwikkelen duurzaam financieel stelsel voor ruimtelijke ontwikkeling. Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I? - Sterker en actiever (toepassen van) voorkeursrecht door gemeenten - Grondfaciliteit voor de financiering van aankoop (dekking gemeentelijke voorinvestering) - Prijsopdrijvend effect door meer vraag voorkomen (grondspeculatie) - Nieuw instrument om private winsten van grondbezitters meer publiek te kunnen aanwenden. Waarschijnlijk door de mogelijkheden binnen het kostenverhaal te vergroten - Ondersteuning voor boeren die als gevolg van het gebiedsproces hun bedrijf niet op dezelfde
76/106
Verkiezingen
-
plek kunnen voortzetten (extensivering, verplaatsing, uitkoop en compensatie van waardedaling en/of andere schade) Een integrale nationale grondbank ten behoeve van het verplaatsen van agrarische bedrijven
Relevante visies/ beleidsnota’s - Nota Grondbeleid 2025
77/106
Verkiezingen Mobiliteit - Bereikbaarheid Wat speelt er in Zwolle? - Op 7 juli 2025 heeft de raad het Ruimtelijk Toekomstperspectief (kortweg: RTP) vastgesteld. Het RTP is een uitwerking met richtinggevende keuzes voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van de gemeente Zwolle tot 2040 met een doorkijk naar 2050. In het RTP zijn 5 zogenaamde Sleutelgebieden gedefinieerd, waarin verschillende ruimtelijke opgaven samenkomen. Een van deze sleutelgebieden is de Ring van Zwolle. De komende jaren gaan we invulling geven aan de uitwerking van deze opgave. Naast sleutelproject Ring zijn de ontwikkeling van een HOV-verbinding met de oostkant van de stad en de realisatie van station Zwolle-Zuid grote mobiliteitsopgaven uit het RTP. - Daarnaast gaan we ook uitvoering geven aan de Netwerkaanpak Mobiliteit Zwolle. De netwerkaanpak beschrijft de mobiliteitsaanpak en -opgaven voor de komende jaren bij een verder groeiende stad. Dat gaat forse investeringen vragen - De opgaves qua bereikbaarheid voor Zwolle zijn in beeld. Uitdaging voor de komende periode is om deze opgaves op te tillen naar regionaal/nationaal niveau. De opgaves hebben een grotere impact dan alleen Zwolle. Samenwerking en lobby met Rijk/Provincie/Regio zijn hierin erg belangrijk. Cruciale rol hierin speelt het programma regionale mobiliteit onder NOVEX dat wordt vormgegeven.
Dit willen we vorm geven in de vorm van een netwerkaanpak Zwolle en omgeving, die we samen met provincie, Rijk en Regio willen opzetten en die moet leiden tot nieuwe MIRT afspraken. - Begin november 2025 heeft Zwolle in het kader van de Woningbouw en Mobiliteit (kortweg: WoMo) en Woningbouw Korte Termijn (WoKT) subsidie ontvangen voor onder andere de reconstructie van de Middelweg en Burgemeester Roelenweg (inprikkers) en de realisatie van twee langzaam verkeerstunnels onder de Zwartewaterallee door. Komend jaar gaan we starten met de voorbereidingen voor deze projecten. - Op het gebied van het spoor wordt er onderzocht hoe het spoor tussen Zwolle en Meppel robuuster gemaakt kan worden en wordt er in regionaal verband gelobbyd voor een 4e perron in Deventer en op termijn de volledige tweesporigheid tussen Zwolle en Deventer (IJssellijn) en Zwolle en Enschede (richting Munster). - De brug in de A28 over het Zwartewater (ook wel bekend als de Beatrixbrug) dateert deels uit 1939. In 2019 is door RWS geconstateerd dat de brug binnen 15 jaar (dus voor 2034) aan vervanging toe is. Dit heeft niet alleen grote impact op het autoverkeer, maar (mogelijk) ook op de bereikbaarheid van Zwolle en de opgaven van de stad.
De komende tijd gaan we op initiatief van RWS aan de slag met de regioanalyse - Vanuit het ministerie van I&W is subsidie beschikbaar voor zogenaamde Kleine verbeteringen weginfrastructuur HWN (hoofdwegennet) – OWN (onderliggend weggennet). Vanuit Zwolle zijn hier drie projecten voor ingediend, die op dit moment zeer kansrijk zijn voor subsidie, te weten: 2 rotondes bij de afrit A28 Zwolle-Centrum (Roelenweg), een rotonde en extra rechtsafstrook bij de afrit A28 Lichtmis (Hermelenweg en N377) en een optimalisatie van de bestaande verkeerslichten bij de afrit A28 Zwolle-Noord. Bij het BO-Mirt dat naar verwachting begin 2026 plaatsvindt komt er meer duidelijkheid over deze mogelijke subsidies. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? - Een knelpunt op de huidige ring van Zwolle is de Holtenbroekerbrug. Op dit moment loopt een integrale studie naar de nut, noodzaak en consequentie van de mogelijke vervanging van deze brug. - Een besluit over de herinrichting van de Nieuwe Veerallee.
78/106
Verkiezingen -
Uitwerking Plan van Aanpak Sleutelproject Ring. Uitwerking plan/strategie voor uitvoeren van maatregelen binnen de ring/verblijfsgebieden (fietsinfra, parkeren, 30 km/uur invoering, ....) Opzetten van een goede samenwerking met de Bestuurlijk Opdrachtgevers en de nieuwe programmamanager regionale mobiliteit NOVEX. Samenwerking met Rijk, Overijssel en Regio voor de netwerkaanpak Zwolle en omgeving en opnemen resultaten in het BO-MIRT.
Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? - Gefaseerd verder werken aan de transitie om autoverkeer van binnen de Ring naar de Ring te krijgen met mogelijke maatschappelijke weerstand en dilemma’s die dat op kan roepen, bijvoorbeeld afsluiting Drijbersingel, verder aanpassen van Roijensingel, herinrichting Nieuwe Veerallee. - De omlegging van de Kroesenallee. Hier zal een omgevingsplan en een investeringsbesluit voor vastgesteld moeten worden. - Aanpassen van een aantal kruispunten op de IJsselallee ten behoeve van de ontwikkeling Spoorzone en vanwege het versterken van de Ring. - Optimaliseren fietsnetwerk en uitwerken van doorfietsroutes. - Mogelijke vervanging Holtenbroekerbrug. - Realisatie van twee langzaam verkeerstunnels onder de Zwartewaterallee (Rijnlaan, Middelweg). - Reconstructie Middelweg. - Samen met NS, Prorail, Regio de planuitwerking van station Zwolle-Zuid oppakken - Uitwerken van de mobiliteitstransitie binnen de ring en in verblijfsgebieden (fietsinfra, 30 km/uur invoering, ...). Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I? Coalitie akkoord: Daarbij benutten we de strategische kansen van dual-use met defensie, en wordt onderhoud waar mogelijk gekoppeld aan verbeteringen in verkeersveiligheid, regionale bereikbaarheid en doorstroming.
Meer inzet op weerbaarheid Perspectief Zwolle Kansen voor investeringen in A28/Ring Zwolle/N50/N35 benutten van Scharnier/knooppuntfunctie van de Ring voor de nationale en regionale bereikbaarheid. Idem voor spoor (2e knooppunt NL). Voorstel: Gerichte lobby met Provincie en regio Zwolle om Knooppunt Zwolle (Weg en Spoor) als geheel op de BO MIRT agenda 2026 te krijgen als sleutelproject RTP vanuit weerbaarheid/dual use en woningbouw ambities.
Coalitie akkoord: “Voor veel mensen is openbaar vervoer onmisbaar, daarom werken we aan een spoor- en openbaar vervoersnetwerk waarin bereikbaarheid van voorzieningen centraal staat. We zorgen dat het openbaar vervoer een serieus alternatief blijft voor de auto” Perspectief Zwolle
79/106
Verkiezingen Voorstel: gerichte lobby op nodige investeringen op en rond het spoorknooppunt Zwolle: - Station Zwolle-zuid - Fietsparkeren station Zwolle (zuidzijde) en Zwolle Stadshagen. - IJssellijn (Zwolle – Deventer) en Zwolle – Meppel - Zwolle - Münster Coalitie akkoord: “Samen met de gemeenten wordt bezien waar binnen de bebouwde kom de maximumsnelheid zinvol verlaagd kan worden naar 30 km/uur” Perspectief Zwolle •Voorstel: Komen tot principebesluit/implementatieplan om 30 km in woongebieden in te voeren (zijn geen middelen aan gekoppeld, naast SPV) Coalitie akkoord: •“De fiets is een praktisch én gezond vervoersmiddel. Daarom voeren we het Nationaal Toekomstbeeld Fiets uit en zorgen dat OV-knooppunten op de fiets bereikbaar zijn”. Perspectief Zwolle •NTF heeft slechts beperkte structurele MIRT-middelen voor fietsinfra (€ 6 mln/jaar) moet in komende jaren substantieel omhoog om nodige investeringen te kunnen co-financieren Investeringen in het fietsnetwerk en fietsparkeren van Zwolle koppelen aan de woningbouwafspraken en onderdeel uit laten maken van de netwerkaanpak Zwolle en omgeving Relevante visies/ beleidsnota’s - Netwerkaanpak Mobiliteit Zwolle - Mobiliteitsvisie Mobiliteit brengt Zwolle verder - plan van aanpak integraal Zwolle en regiodef.docx
80/106
Verkiezingen Mobiliteit - Mobiliteitstransitie Wat speelt er in Zwolle? De mobiliteitstransitie betekent dat we minder afhankelijk worden van de auto en kiezen voor schonere en duurzamere manieren van reizen. De reden hiervoor is onder meer dat het ruimtebeslag van de auto te groot is en dat deze bij ongewijzigd beleid nog verder toeneemt als gevolg van de groei van de stad. Hierdoor zullen de leefbaarheid en bereikbaarheid van de stad verder onder druk komen te staan. Het uitgangspunt van de mobiliteitstransitie is het STOMP-principe: - Stappen (lopen) - Trappen (fietsen) - Openbaar vervoer - Maas (deelmobiliteit) - Personenauto (privébezit auto) We geven meer ruimte aan lopen, fietsen, openbaar vervoer en deelmobiliteit. De manier waarop we dat willen bereiken is door: 1. Het voorkomen van (auto) verplaatsingen 2. Het veranderen van autoverplaatsingen naar alternatieven als lopen, fietsen en publieke mobiliteit 3. Het verschonen van verplaatsingen door het stimuleren van duurzame vervoerswijzen als elektrische auto’s en deelmobiliteit. Om de mobiliteitstransitie mogelijk te maken, zetten we in op: - Gedragsbeïnvloeding: Mensen stimuleren om anders, minder of schoner te reizen. - Digitalisering en innovatie: Gebruik van actuele data en slimme technologie om mobiliteit efficiënter en toekomstbestendig te maken.
Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? Het college speelt een belangrijke rol in het realiseren van de mobiliteitstransitie. Dit vraagt om beleidskeuzes die STOMP centraal stellen, te weten: - Stappen: Afronden voetgangersnetwerkkaart met bijbehorende uitgangspunten voor inrichting. Op basis van het voetgangersnetwerk wordt een uitvoeringsagenda opgesteld. - Trappen: we stellen een uitvoeringsagenda fiets vanaf 2027 op et vaststelling. We zetten hierbij gericht in op gedragsbeïnvloeding door het opstellen van het fietsstimuleringsplan, met acties om forenzen, scholieren en bewoners te verleiden vaker te fietsen. - OV: In het vierde kwartaal van 2026 wordt besluitvorming over de Visie Publieke Mobiliteit voorzien. Samen met de provincie Overijssel stellen we op basis daarvan een uitvoeringsagenda publieke mobiliteit op. - Maas: we stimuleren deelauto’s zowel in bestaande wijken als bij nieuwbouwprojecten. Voor deeltweewielers doen we een verkenning naar mogelijke vormen van alternatieven voor aanbesteding.. - Ondersteunen van innovatie en digitale oplossingen: Slimmer sturen met een mix van gedragsbeïnvloeding en (dynamisch) verkeersmanagement om onze infrastructurele netwerken (lopen, fietsen, OV en auto) beter te benutten en alternatieven voor de auto te stimuleren. Onderdelen zijn: 1.
Multimodaal netwerkaanpak
81/106
Verkiezingen 2. Minder Hinder aanpak 3. Monitoringsplan -
-
SUMP: In 2026 en 2027 stellen we het Sustainable Urban Mobility Plan (SUMP) op. SUMP is een door Europa verplicht gesteld duurzaam mobiliteitsplan gericht op lange termijn strategie en korte termijn acties. Daarbinnen ligt de focus op integratie (multimodaal), participatie en monitoring. Ontwerpend onderzoek slimme en duurzame verstedelijking: We onderzoeken samen met Rijk en Overijssel hoe we tot een meer integrale aanpak van verstedelijking kunnen komen en verstedelijking te versnellen en welke doorbraken hiervoor nodig zijn op het gebied van financiën, samenwerking/organisatie en digitalisering.
Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? De uitdaging is om de mobiliteitstransitie een structurele plaats te geven in het ruimtelijk beleid van de gemeente. Dit betekent per onderdeel: - Stappen: Komen tot een nota voetgangers met bijbehorende uitvoeringsagenda. - Trappen: We gaan de bestaande samenwerking in het Zwols Fietsplatform (ZFP) verder uitbreiden om daarmee fietsen te stimuleren. Daarnaast werken we verder aan fietsinnovaties en gaan we door met het fietsstimuleringsplan. - OV: Op basis van de vastgestelde Visie Publieke Mobiliteit en de ervaringen met de uitvoeringsagenda gaan we concreet aan de slag met het implementeren. - Maas: we stimuleren deelmobiliteit zowel in bestaande wijken als bij nieuwbouwprojecten. We stellen een uitvoeringsagenda deelmobiliteit op. - Ondersteunen van innovatie en digitale oplossingen: Opstellen van een strategie op data en innovatie voor het programma Mobiliteit, gebaseerd op de datastrategie van de organisatie. Met als doel verkrijgen van integrale inzichten en sturingsmogelijkheden. - SUMP: In 2027 moet de SUMP door de raad worden vastgesteld. Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I? Coalitieakkoord: • • •
we stimuleren het gebruik van deelauto's, fiets en OV we zorgen dat preventie weer gaat lonen. We focussen op de gezondheid van kinderen en op het stimuleren van bewegen in het dagelijks leven voor mensen met en zonder beperking
Perspectief Zwolle • • • • •
Voorstel: Voortzetten van onze inzet om deelmobiliteit te stimuleren Voorstel: Voortzetten inzet via actieplan Fiets, budgetten aan koppelen Voorstel: Komen tot een uitwerking voetgangersbeleid met uitvoeringsagenda Voorstel: Versterken samenwerking sociaal domein op gebied van preventie (gezondheid/participatie). Voorstel: gerichte lobby voor mobiliteitstransitie Zwolle.
Relevante visies/ beleidsnota’s - Fiets: Actieplan Zwolle Wereldfietsstad - Deelmobiliteit: Strategie Deelmobiliteit
82/106
Verkiezingen Mobiliteit - Parkeren en Hubs Wat speelt er in Zwolle? Parkeren Voor Parkeren geldt dat vanaf 1 januari 2026 e.v. de concrete uitwerking plaatsvindt van de Nota Parkeren. Naast het ‘omkatten’ van huidige parkeersectoren in de nieuwe sectoren, worden de parkeertarieven aangepast en vinden de voorbereidingen plaats voor de uitbreiding van de parkeersectoren gerelateerd aan de diverse (woningbouw)ontwikkelingen in de stad. De contouren hiervoor zijn vastgesteld t/m 2029 inclusief de parkeertarieven voor betaald parkeren en de diverse parkeervergunningen en -abonnementen. Op het gebied van fietsparkeren wordt conform de Nota Parkeren de Uitvoeringsagenda fietsparkeren opgesteld. Daarnaast is voor het station Stadshagen een aanwijzingsbesluit vastgesteld om de handhaving op fietsparkeren mogelijk te maken en is het bestaande aanwijzingsbesluit met betrekking tot fietsparkeren in de stationsomgeving geactualiseerd en ter besluitvorming voorgelegd. De noodzaak voor de realisatie van een bewaakte inpandige fietsenstalling aan de zuidzijde van het station Zwolle blijft bestaan. Momenteel zijn er onvoldoende (Rijks)middelen hiervoor vrijgemaakt. Mobiliteitshubs In oktober 2024 heeft de gemeenteraad de Adaptieve ontwikkelstrategie mobiliteitshubs (AOS) vastgesteld.
Dit vormt de basis om de komende jaren werk te maken van toekomstbestendige mobiliteitsoplossingen die aansluiten bij de groeiende vraag naar ruimte, bereikbaarheid en leefbaarheid in de stad. Door middel van deze adaptieve ontwikkelstrategie zijn we in staat om de realisatie van mobiliteitshubs in goede banen te leiden, als randvoorwaarde voor het creëren van de noodzakelijke ruimte voor woningbouw en een kwalitatieve leefomgeving. En tegelijk faciliteren we de mobiliteits- en parkeerbehoefte van bewoners, bezoekers en werknemers van onze (nieuw te ontwikkelen) stad. Met meer ruimte voor voetgangers, fietsers, en ook voor spelen en groen. Belangrijk onderdeel van de AOS is het stadsbrede parkeerexploitatiemodel, ten behoeve van de planning en financiering van de hubstrategie. Halfjaarlijks wordt op basis hiervan het financieel perspectief aan de raad gerapporteerd. In december 2025 is voor de eerste keer een kredietaanvraag gedaan gebaseerd op de AOS. Doel hiervan was onder andere de planvoorbereiding van centrum- en buurthubs in de Spoorzone en het Stadshart, planvoorbereiding voor buurthubs in de bestaande stad en de opbouw van een hubbedrijf. In de loop van 2026 zal het college de Afkoopregeling als onderdeel van de Regeling Mobiliteitsnormen vaststellen.
Daarmee wordt de bijdrage van ontwikkelaars en woningbouwcorporaties aan het realiseren van de mobiliteitshubs geregeld. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? Parkeren - Voor de uitbreiding van gereguleerd parkeren zullen ten behoeve van de invoering de nodige besluiten door college en raad genomen moeten worden (vierde kwartaal 2026). Hierbij gaat het om onder andere Regeling Parkeervergunningen en Aanwijzingsbesluit gereguleerd parkeren en wellicht de Verordening parkeerbelastingen.
83/106
Verkiezingen -
Vaststellen Uitvoeringsagenda fietsparkeren is voorzien in het derde kwartaal 2026. Vaststellen aanwijzingsbesluit fietsparkeren rond station Stadshagen en centraal station is voorzien in het eerste kwartaal 2026.
Mobiliteitshubs - Stadsrandhub Hessenpoort. - In de loop van 2026 zal het college de Afkoopregeling als onderdeel van de Regeling Mobiliteitsnormen vaststellen. - Kredietaanvragen ten behoeve van generieke stedelijke planvoorbereidingskosten voor mobiliteitshubs in Spoorzone, Stadshart en/of Nieuwe Veemarkt. - Kredietaanvragen ten behoeve van realisatie van mobiliteitshubs in Spoorzone, Stadshart en/of Nieuwe Veemarkt. - Beschikbaar stellen nieuwe kredieten voor de realisatie van mobiliteitshubs in de bestaande stad en/of aan de stadsrand. - Beschikbaar stellen kredieten tijdelijk parkeren. - Vaststellen tarief parkeerproduct sociale huur. - Dilemma's college: aanpassing fasering hubs. Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? Parkeren - Verdere uitbreiding van gereguleerd parkeren in de stad. Dit levert over het algemeen wel enige commotie op bij inwoners en ondernemers; verbetering kwaliteit openbare ruimte versus ‘moeten’ betalen voor parkeren. - Meer aandacht voor (verbeteren kwaliteit en kwantiteit) fietsparkeren in de (binnen)stad. Daar waar we autoparkeren beperken moet ruimte gemaakt worden voor onder andere fietsparkeren om daarmee onder andere de mobiliteitstransitie mogelijk te maken. Deze beweging heeft effect op de openbare ruimte. Mobiliteitshubs Naar verwachting spelen dezelfde zaken en dilemma’s als in het eerste jaar.
Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I? Coalitieakkoord: • We werken vaker met multidisciplinaire, domein overstijgende teams. We sturen op doelen in plaats van procedures en vermijden micromanagement. • We focussen op de gezondheid van kinderen en op het stimuleren van bewegen in het dagelijks leven voor mensen met en zonder beperking Perspectief Zwolle: • Dit biedt kansen voor Zwolle om de bestaande samenwerking met het Rijk in de vorm van het ontwerpend onderzoek slimme en duurzame verstedelijking en het komen tot een lokale actieagenda voor de samenwerkingsagenda Toekomstbestendige gebiedsontwikkeling (TBGO) verder te verdiepen en uit te breiden. •
Regie op mobihubs en parkeren is namelijk 1 van de onderdelen die we oppakken in samenwerking met het Rijk en andere partners ( Ontwerpend onderzoek en TBGO). Het resultaat van slimme en duurzame verstedelijking is ook onder meer het komen tot
84/106
Verkiezingen gezonde en beweegvriendelijke openbare ruimte. • Voorstel: Streven naar afspraken bij BO MIRT voor vervolgaanpak slimme en duurzame verstedelijking. Relevante visies/ beleidsnota’s Parkeren - Parkeerstrategie 2040 - Nota Parkeren Mobiliteitshubs - Omgevingsvisie 'Ons Zwolle van Morgen' - Parkeerstrategie 2040 - Adaptieve OntwikkelStrategie Hubs (AOS) - Mobiliteitshub Weezenlanden-Noord: definitief dekkingsvoorstel - Raadsvoorstel herijking financieel perspectief AOS december 2025 - Raadsvoorstel Mobiliteitshub Weezenlanden-Noord december 2025
85/106
Verkiezingen Veiligheid Wat speelt er in Zwolle? De dynamiek van een groeiende, hoogstedelijke omgeving brengt meer druk op de leefbaarheid en de openbare orde en heeft invloed op gevoelens van (on)veiligheid. De groei van de stad is niet alleen zichtbaar in inwoneraantallen en meer woningen, maar ook in de aard en omvang van onze veiligheidsproblemen: - Zorg en Veiligheid: we zien een toename van problematiek op het snijvlak van zorg en veiligheid. Kwetsbare en/of verwarde inwoners en mensen met multi-problematiek vragen om een blijvende intensieve, integrale aanpak waarbij partners naadloos én vroegtijdig samenwerken en aansluiten bij de leefwereld van inwoners om escalatie te voorkomen of indien nodig aan te pakken. - Jeugd en Veiligheid: de afgelopen jaren hebben we met onze partners ingezet op Jeugd en Veiligheid. We voorkomen en doorbreken criminele carrières van jongeren met een aanpak die aansluit bij hun problemen en behoeften. Daarnaast investeren we in preventie via maatwerktrajecten en extra jongerenwerk voor kwetsbare jongeren die geen opleiding volgen, uit dreigen te vallen of zonder werk zitten. - Polarisatie en maatschappelijke onrust: maatschappelijke spanningen nemen toe. Polarisatie over diverse onderwerpen leidt vaker conflicten tussen mensen en groepen en tot demonstraties en betogingen.
We zien een toename van agressie, tegendemonstraties, bedreigingen en incidenten, wat de openbare orde en het veiligheidsgevoel van onze inwoners, bestuurders en raadsleden onder druk zet. - Complexe openbare orde problematiek: er is een forse toename in explosieven (bij woningen) en andere incidenten in de openbare ruimte en daardoor een toename van de inzet van bestuurlijke maatregelen zoals cameratoezicht. Ook zien we de invloed van de georganiseerde criminaliteit al jaren in Zwolle, zorgelijk daarbij is rol van kwetsbare jongeren. We zien een toename van evenementen in Zwolle die qua aard en voorbereiding complexer worden. - Toezicht en handhaving: onze BOA’s zijn de oren en ogen van de gemeente op straat en zij krijgen steeds meer taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden in de openbare ruimte. De vraag naar toezicht in de openbare ruimte wordt steeds groter. In lijn met de landelijke ontwikkelingen zijn we in Zwolle bezig met een inhaalslag door ons team verder te professionaliseren en door te ontwikkelen. Naast de huidige taken willen we meer inzetten op specialistische taken zoals: controles en toezicht ten aanzien van sekswerkers, horeca, ondermijning en coffeeshops. - Weerbaarheid en veerkracht: de uitwerking van dit thema vraagt veel van Veiligheid, bijvoorbeeld in de voorbereiding op daadwerkelijke incidenten en onze crisisorganisatie.
- Integrale aanpak: veiligheid vraagt een brede verankering in alle beleidsdomeinen van de gemeente, van ruimtelijke ordening tot het sociale domein. Alleen door samenwerking over de domeinen heen kunnen we de complexe problematiek op het gebied van openbare orde en veiligheid effectief aanpakken. - Toename omvang en complexiteit veiligheidsvraagstukken: we constateren dat de organisatie om deze vraagstukken op te pakken qua omvang, kennis en flexibiliteit niet voldoende is meegegroeid. Dit geldt voor vergunningverleners, juridisch adviseurs, adviseurs openbare orde en veiligheid en toezicht en handhaving. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? - Vaststelling van een nieuwe Strategische Veiligheidsagenda (eind 2026) - Toekomstvisie 2030 Veiligheid - Borging Preventie met Gezag Welke overige zaken spelen in deze coalitieperiode? - Toekomstvisie 2030 Veiligheid - BOA-stelsel 2028
86/106
Verkiezingen Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I? Het Regeerakkoord Jetten I gaat op diverse onderdelen in op onze (nationale) veiligheid. De hoofdlijnen ten aanzien van veiligheid bij een gemeente zijn: - Veel aandacht voor uitvoering en ruimte voor uitvoerders: “ doenvermogen staat centraal”. - Er wordt een gemeenschapsfonds opgericht om voorzieningen zoals buurthuizen, verenigingsgebouwen te realiseren en te behouden. - De Wet openbare Manifestaties wordt aangepast, waardoor burgemeesters bevoegdheden krijgen tot bestuursrechtelijke handhaving of verplaatsing. - De politie wordt ondersteund en er wordt geïnvesteerd in de operationele slagkracht (wijkagenten, cyber- en zedenrechercheurs). - De behoeften van de politie en het lokale gezag om de openbare orde op straat in onze wijken en online goed te kunnen handhaven zijn leidend. Zij moeten goed toegerust zijn met bevoegdheden en middelen die zij nodig achten. BOA’s en politieagenten die dit nodig hebben, krijgen een bodycam. - Het programma Preventie met Gezag wordt doorgezet. - Mensen met verward of onbegrepen gedrag worden beter geholpen onder meer door bemoeizorg en de realisatie van meer crisisplekken. - De druk op de justitiële keten wordt verlicht door effectievere straffen én snellere sancties. - Het experiment gesloten cannabisketen wordt gecontinueerd.
- Festivals moeten een drugspreventieplan maken. - De minimum leeftijd voor sekswerk wordt verhoogd van 18 naar 21 jaar. Uitstapprogramma's worden voortgezet evenals het programma “Samen tegen Mensenhandel". - Er komt een Nationaal actieplan Stop geweld tegen vrouwen, waarbij gebruik wordt gemaakt van een ketenbrede aanpak. - Betere preventie ten aanzien van digitale onveiligheid. Relevante visies/ beleidsnota’s - Strategische Veiligheidsagenda 2023-2026 - Strategische Beleidsagenda Veiligheidsregio 2023-2026 - Programma Preventie met Gezag - Visie Toezicht in de Openbare Ruimte 2025 - VNG kader/visie op BOA's “Meer armslag voor de handhaver”
87/106
Verkiezingen Huishoudelijke afval & grondstoffen en de stadsreiniging Wat speelt er in Zwolle? Huishoudelijk afval & grondstoffen (A&G) Gemeente Zwolle heeft de afgelopen jaren veel gedaan om de hoeveelheid (rest)afval te verminderen en de kwaliteit van grondstoffen te verhogen en/of te borgen. Deze koers wordt voortgezet met het grondstoffenplan 2025-2030. Sinds 2023 is het tarief op restafval ingevoerd, daarmee is de hoeveelheid restafval gedaald naar 96 kg per inwoner (inclusief 5 kg luiers/incontinentiemateriaal) in 2025 en deze daling zorgt ook voor een relatief lage afvalstoffenheffing ten opzichte van andere vergelijkbare gemeenten in de stedelijkheidsklasse. Stadsreiniging ROVA reinigt de stad op basis van het veegwerkplan en de CROW-beeldmeetlatten. Het gewenste kwaliteitsniveau is in lijn met de Omgevingsvisie Ons Zwolle van Morgen. Volgens de schouw op de beeldmeetlatten ligt de stad er goed bij. De binnenstad wordt op een hoog kwaliteitsniveau onderhouden en de rest van de stad op basis. We merken de afgelopen jaren dat de beleving van inwoners soms anders is dan de gemeten beeldkwaliteit. Dit is ook een van de redenen dat we het ''waardengestuurd werken'' uitwerken. Waarden die horen bij ambitiespoor 3 van de Omgevingsvisie ‘Vitale wijken’. Door de waarden aan te laten sluiten bij de beleving van de inwoners krijgen we meer mogelijkheden voor het maken van keuzes.
Vooruitlopend daarop experimenteren we met afwijkende beeldkwaliteitniveaus zoals in het stationsgebied en de winkelcentra. Daarnaast werken we met ROVA aan een nieuw verrekenmodel voor reiniging. Hiermee krijgen we meer inzicht in wat de inzet van ROVA per activiteit kost. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? A&G - Dienstverlening optimaliseren - In 2026 gaan we de inzameling van grondstoffen verder optimaliseren voor de gestapelde bouw en hoogbouw. Dit betekent dat de dienstverlening in sommige delen van de stad aangepast kan worden. Daarnaast gaan we aan de slag met de stroom grofvuil. - Bijsturen op financiën - Financieel wordt vanaf 2026 landelijk de plastic-taks verschoven naar gemeenten. Dit gaat om een bedraag van € 568 miljoen (effect € 30-70 per huishouden). Het tempo en de wijze waarop dit verrekend wordt is afhankelijk van een nieuw kabinet. - Nieuwe afspraken met Verpact doorvoeren - Ook de nieuwe dienstverleningsovereenkomst met de Verpact (organisatie voor producenten van verpakkingen) leidt tot minder inkomsten voor pmd (effect rondom de € 10 per aansluiting) en aanpassing van de dienstverlening. Ons beleidskader moet hierop herijkt worden.
Stadsreiniging - Zicht krijgen op de financiële effecten - In 2026 wordt het nieuwe verrekenmodel van ROVA op de reiniging doorgevoerd. We zien dat de directe reinigingskosten stijgen door elektrificeren van de voertuigen en inzet van (meer) inhuur met name in de gladheidsbestrijding. Ook is de doorbelasting van de straatreiniging aan de afval/rioolheffing verder onderzocht (vervolg op Cebeon onderzoek) en levert de vergoedingsregeling voor Single Used Plastics (SUP) vanuit het verpakkend bedrijfsleven minder op. De verwachting is dat hiervoor aanvullende financiële middelen benodigd zijn. Daarnaast zijn wij inhoudelijk op koers voor het opleveren van een bijgesteld plan van aanpak op bijplaatsingen.
88/106
Verkiezingen Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? A&G - Verder uitrollen GGP 2025-2030 - We koersen op het verder uitrollen van de maatregelen uit het grondstoffenplan 2025-2030. We zetten hierbij in op afvalscheiden en het vergroten van de kwaliteit van grondstoffen (door diverse maatregelen in te zetten). Dit alles met een ondersteunende communicatiecampagne. - Druk op afvalstoffenheffing neemt toe - Vooral de financiën zijn aan verandering onderhevig, onder andere door het ombuigen van de plastic-taks (en daarmee de verhoging van de CO2heffing/verbrandingsbelasting) en de nieuwe overeenkomst met het verpakkend bedrijfsleven. De stroom restafval zal hiermee nog zwaarder belast worden. - Onderzoek naar bedrijfsafval - In de binnenstad dragen we bij aan de planvorming voor het optimaliseren van het bedrijfsafval. Dit is formeel bedrijfsafval waardoor we hier een beperkte rol in vervullen. Stadsreiniging - Volledig schoon is niet haalbaar, dus zoeken we naar oplossingen om de schoonbeleving te verhogen - Volledig schoon is een stille norm geworden van inwoners waardoor de beleving steeds meer afwijkt van onze objectieve (CROW)meetmethodes. Door meer waardengestuurd te gaan werken kunnen we beter communiceren en aansluiten bij de beleving van de inwoners.
We experimenteren met afwijkende beeldkwaliteitniveaus zoals in het stationsgebied en de winkelcentra. De komende jaren leidt dit tot meer inzicht in de kosten en wat de beleving positief beïnvloed. De afvalcoaches concentreren zich de komende jaren op het terugbrengen van bijplaatsingen naar een acceptabel niveau. Met elkaar zullen we wijkgericht ook dit niveau moeten bepalen. Deze inzet doen we samen met de BOA's van TOR en de reinigingsdienst van ROVA. Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I? In het coalitieakkoord wordt verder ingezet op de lijn die door vorige kabinetten is bepaald: “We werken toe naar een volledig circulaire economie in 2050. Dit doen we mede in het belang van strategische grondstoffen.” Circulariteitsdoelen voor 2030 uit het Nationaal Programma Circulaire Economie 2023-2030: Voor een doelstelling voor 2030 hanteren we in ieder geval, in lijn met de EU-kaderrichtlijn afvalstoffen, een doel van 55 procent recycling van stedelijk afval in 2025 en 60 procent in 2030 (stedelijk afval betreft huishoudelijk afval plus het afval uit de kantoor-, winkel- en dienstensector).
Zwolse ambitie 2030 (Hoofddoelen Gemeentelijk Grondstoffenplan 2025-2030): Minimaal 20% (kg) reductie van voor verbranding aan te bieden huishoudelijke grondstoffen door in te zetten op preventie, zuiverheid van ingezamelde grondstoffen en meer grondstoffen uit het restafval halen. Relevante visies/ beleidsnota’s - Omgevingsvisie Ons Zwolle van morgen - Ruimtelijk Toekomstperspectief - Beheerplan Reiniging - Gemeentelijk grondstoffenplan 2025-2030
89/106
Verkiezingen Vitale wijken We werken samen aan vitale wijken waar bewoners zich ‘thuis’ voelen en mee kunnen doen. Dit doen we door integraal wijkgericht te werken; sociaal én fysiek, beleid én uitvoering, samen met inwoners, maatschappelijke partners en andere betrokkenen. Wat verstaan we onder vitale wijken? Een vitale wijk is leefbaar en toekomstbestendig. Waarden uit de Omgevingsvisie en Koers Sociaal Domein geven richting: leefbaar – veilig – solidair – gezond – inclusief – duurzaam – sociaal - gelijke kansen – toegankelijk - passende woningen - goede voorzieningen. Wat speelt er in Zwolle? - De gemeente Zwolle zet in op wijkgericht werken. Dit betekent dat de stad samen met inwoners, organisaties en partners wijkopgaven formuleert en uitvoert. De wijkopgaven 2025-2028 zijn gebaseerd op het Buurt-voor-Buurt onderzoek 2024. Dit onderzoek geeft inzicht in wat er leeft in de wijken en vormt de basis voor de wijkopgaven. Focuspunten binnen de wijkopgaven zijn: Leefbaarheid en welzijn (verbeteren van de woonomgeving, veiligheid en voorzieningen), Sociale cohesie (versterken van verbinding tussen bewoners en het stimuleren van buurtinitiatieven), Duurzaamheid en toekomstbestendigheid (vergroening, energietransitie en klimaatadaptatie). Er is sprake van differentiatie per wijk: elke wijk krijgt maatwerkopgaven.
Het rapportcijfer van Zwolle is nog steeds hoog (7,8) maar dalend ten opzichte van voorgaande jaren. De irritatie over rommel op straat stijgt en meer mensen voelen zich onveilig (groepen jongeren, drugsgebruik- en handel, slecht verlichte plekken). - Het versterken van Wijkgericht werken, het van buiten naar binnen redeneren (de gemeente luistert actief naar bewoners en vertaalt signalen naar concrete acties), partnerschap met inwoners (bewoners worden gezien als gelijkwaardige partners bij de uitvoering van wijkopgaven) wordt de komende jaren doorgezet. Thema’s daarin zijn, visie op Vitale Wijken, het verbinden van sociaal, fysiek, veiligheid in de wijkcyclus en de koppeling met de beheercyclus (nota kapitaalgoederen), waardengestuurd beheer, de rol van de wijkwethouder. - Wijkmanagement is niet alleen coördinatie, maar een manier van werken waarbij maatschappelijke opgaven centraal staan. De maatschappelijke opgaven zijn complex en vragen om samenwerking met corporaties, welzijnsorganisaties, ondernemers en bewoners. Wijkmanagement zorgt voor het verbinden van bewoners, organisaties en gemeente. Het signaleren van kansen en knelpunten, en het coördineren van uitvoering van wijkopgaven. - Er zit spanning tussen de groeiende en bestaande stad (sociale en fysieke leefomgeving), waarbij de bestaande stad onder druk staat.
Wijkbudgetten worden aangesproken voor de effecten van gebiedsprogramma’s op de bestaande stad. Onderzoek heeft uitgewezen dat de Zwolse wijkbudgetten relatief laag zijn ten opzichte van vergelijkbare steden en onvoldoende zijn om de behoeften in de wijken te vervullen. Budget om bewonersinitiatieven aan te jagen en te stimuleren en subsidies (laagdrempelig, snel en niet bureaucratisch) blijven nodig en zijn randvoorwaardelijk voor de wijkopgaven. Daar waar het gaat om beheer van de openbare ruimte wordt dit meegenomen in de in 2027 vast te stellen nota kapitaalgoederen. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? - Besluitvorming over thema’s betreffende versterking wijkgericht werken. - In evenwicht brengen van ambities, budgetten en de capaciteit wijkgericht werken - Vaststellen Participatieverordening. - Eindigen subsidieregeling Initiatiefrijk Zwolle, beleid wijkbudgetten t.b.v. bewonersinitiatieven
90/106
Verkiezingen -
Uitkomsten Buurt-voor-Buurt onderzoek 2026, eventuele bijstelling wijkopgaven. Duurzame en structurele financiering van buurtinitiatieven zoals bijvoorbeeld Dierenweide/Beleeftuin Dieze-Oost.
Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? - Wijkopgaven 2029 – 2032 Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I?
Relevante visies/ beleidsnota’s - Omgevingsvisie Ons Zwolle van morgen 2030. - Koers sociaal domein 2024-2030 - Bewegen ontmoeten sporten en spelen (BOSS beleid) - Groen- en recreatiebeleid. (Groen en recreatiebeleid) - Wijkopgaven 2025-2028
91/106
Verkiezingen Kapitaalgoederen in de buitenruimte Wat speelt er in Zwolle? De openbare ruimte staat onder druk door de groei van de stad en het intensievere gebruik ervan. De kapitaalgoederen in de openbare ruimte zijn van grote maatschappelijke waarde en brengen noodzakelijke kosten voor onderhoud en vervanging met zich mee. In de in 2027 vast te stellen Nota beheer Kapitaalgoederen brengen we de kosten voor het uitvoeren voor onderhoud, vervanging en het wegwerken achterstalligheid in beeld. De kosten van het uitvoeringsprogramma BOSS beleid is, zoals in 2025 bestuurlijk besloten, integraal onderdeel van de Nota. De Meer Jaren Opgave Programmering prioriteert de integrale onderhouds- en vervangingsopgaven en voeden daarmee de nota. We bieden keuzes aan die we hierin zouden kunnen maken, mede in het licht van ontwikkelingen zoals druk op financiën, capaciteit (intern/extern), uitvoeringskracht, leefbaarheid etc. In het visiedeel van de nota leggen we het waardengestuurd beheer ter besluitvorming voor. Wat een leefbare en vitale stad precies is, moet nog worden uitgewerkt. Het staat wel vast dat dit raakt aan het fysieke én sociale domein en meer moet aansluiten bij de behoefte van de inwoners. Dat betekent dat we de fysieke en sociale waarden moeten vaststellen en besluiten wat de Zwolse ambitie hiervoor is. Dat geeft richting aan de stad die we willen zien.
Het vastgestelde BOSS beleid geeft richting aan de bijdrage die beheer kan leveren aan sociale opgaven, zoals gezondheid, bewegen, ontmoeten, sporten, spelen. Als we de waarden gedefinieerd hebben, kunnen we ook op die waarden rapporteren en bestuurlijke verantwoording afleggen met behulp van een dashboard. Iedere wijk heeft zijn eigen behoeften, prioriteiten en opgaven om tot die ambitie te komen. Beginnend met een analyse, komen we tot een wijkvisie en wijkopgave en vertalen we die naar een wijkuitvoeringsprogramma. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? - De Nota beheer kapitaalgoederen buitenruimte 2028-2032 bieden we in 2027 ter besluitvorming aan. De nota bestaat uit de visie over strategisch beheer van de openbare ruimte en de impact op onderhoud en vervanging, zowel de kosten, als te maken keuzes en de bijdragen aan de maatschappelijke waarden. Met name in de bestaande stad ligt een opgave vanwege de ouder wordende stad. Maar ook het zorgen voor de vitale wijken (leefbaarheid, gezondheid, veiligheid) betekent bijvoorbeeld een klimaatbestendige stad. We schetsen scenario’s en inzicht in de te verwachten kosten om zo om ambitie en verwachting in balans te brengen. Keuzes voor een realiseerbaar scenario, zowel in budgetten als capaciteit leggen we het college voor.
De nota 2028-2032 bevat ook de kosten van het uitvoeringsprogramma van het BOSS beleid (bewegen ontmoeten sporten en spelen in een gezonde openbare ruimte), zoals in 2025 bij de vaststelling van het BOSS-beleid is besloten. - De Nota stellen we op in nauwe samenhang met het Gemeentelijke Riolerings Programma (GRP 2028-2032), die we ook in 2027 ter besluitvorming aanbieden. Dilemma is hoeveel geld het geheel (bijvoorbeeld het klimaatbestendig maken van de hele stad) gaat kosten en hoe we dat kunnen bekostigen. In de uitwerking van de Nota werken we ook mogelijke financieringsmogelijkheden uit, die we voorleggen ter besluitvorming. - We werken waardengestuurd werken uit. Naast de technische en rationele waarden spelen waarden als gezondheid, klimaatadaptatie en leefbaarheid een rol. Dit betekent dat we naast wat we altijd al deden (technisch en rationeel) we ook op de andere waarden willen gaan sturen. Ook de extra kosten worden in beeld gebracht.
92/106
Verkiezingen -
-
Versterken Wijkgericht werken betekent meer aandacht voor de specifieke opgaven en prioriteiten per wijk. Mede gevoed door de leefwereld van de inwoners. Dilemma kan zijn dat de opgaven per wijk dermate zijn dat er keuzes gemaakt moeten worden over prioritering over de wijken heen. De Meer Jaren Opgave Programmering die we in 2025 gestart zijn, ronden we in 2026 af en is input voor de P&C cyclus, in lijn met de op te stellen Nota Kapitaalgoederen en het GRP. De resultante van de programmering bieden we het college aan.
Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? - In de komende periode bieden we ook het GRP 2028-2032 aan ter vaststelling. Dit GRP hangt nauw samen met het klimaatbestendig inrichten van de bestaande stad, zowel wat betreft de maatregelen, als kosten en inkomsten. Onderdeel van de Nota is het inzichtelijk maken van de manieren om de kosten te kunnen dekken, door bijvoorbeeld de afschrijftermijnen aan te passen of wijkgericht af te schrijven en de overige inkomsten als rioolheffing te beschouwen. Klimaatbestendig maken is een integrale opgave is en daarom is het van belang het GRP en de Nota Kapitaalgoederen in samenhang te besluiten. Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I?
Relevante visies/ beleidsnota’s - Omgevingsvisie Ons Zwolle van morgen - Ruimtelijk Toekomstperspectief - GRP 2-022-2026 - Koers sociaal domein 2024-2030 - BOSS beleid - Groen en Recreatiebeleidsplan (inclusief bijlagen)
93/106
Verkiezingen Vechtrand en Zwolle-Zuid/zuid Wat speelt er in Zwolle? In juli 2025 heeft de gemeenteraad unaniem het Ruimtelijk Toekomstperspectief (RTP) voor Zwolle vastgesteld. Onderdeel van dit RTP is de aanwijzing van twee gebieden waar grootschalige gebiedsontwikkeling is voorzien, namelijk het gebied Vechtrand en het gebied Zwolle-Zuid/zuid. Daarnaast is in juli 2025 voor Vechtpoort 1 en Zwolle zuid/zuid voorkeursrecht gevestigd voor een periode van 3 jaar. Het RTP is verwerkt tot een aangevulde ontwerp-Omgevingsvisie. Deze heeft in het vierde kwartaal van 2025 ter inzage gelegen. De gemeenteraad heeft de zienswijzenota op 9 februari vastgesteld. Met dit besluit ligt het traject aanvulling omgevingsvisie voorlopig stil: er is behoefte aan een gebiedsvisie waarin het perspectief van de gebieden Vechtrand en Zwolle-Zuid/zuid ruimtelijk wordt vastgelegd. We starten in 2026 twee gebiedsprocessen op, om te komen tot twee gebiedsvisies. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? Om deze gebiedsprocessen met tempo te doorlopen, is (bestuurlijke) richting en (organisatorische) structuur nodig. De planning voor deze gebiedsvisies wordt onder meer bepaald door het voorkeursrecht wat gevestigd.
Om te komen tot twee gebiedsvisies zien we de volgende besluitmomenten: - Tweede kwartaal 2026 college/raad In het eerste kwartaal starten we voor beiden gebieden met het opstellen van startnotities. De bestuurlijke vaststelling volgt door het nieuwe college in kwartaal 2 en door de raad in september 2026. We starten in na besluitvorming door het college met het opstellen voor gebiedsvisies. - Vierde kwartaal 2026 college/raad We streven ernaar om aan het einde van kwartaal 4 voor beide gebieden een gebiedsvisie gereed te hebben. Bestuurlijke vaststelling volgt zo snel mogelijk. Relevante visies/ beleidsnota’s • Het Ruimtelijk Toekomst Perspectief (RTP) • De aangevulde ontwerp-omgevingsvisie • Nota van zienswijzen aangevulde ontwerp-omgevingsvisie
94/106
Verkiezingen Spoorzone Wat speelt er in Zwolle? Zwolle groeit en verandert. De Spoorzone is een sleutelgebied in deze ontwikkeling. Het gebied is veel meer dan een optelsom van losse projecten. De Spoorzone is onderdeel van een groter, samenhangend centrumgebied en heeft een grote regiofunctie. Hier werken we aan de ontwikkeling van het groenste station van Nederland, aan woningbouw, infrastructuur en het realiseren van een innovatiedistrict. We bouwen aan een stadswijk van de toekomst waar alles samenkomt, elkaar versterkt en bijdraagt aan een groter geheel. Veel verschillende partijen werken aan dit gebied, ieder vanuit hun eigen expertise. De ontwikkeling loopt en kent al mooie mijlpalen op en om het station zoals de busbrug, ondergrondse fietsenstalling Stationsplein, de Passerelle, verwerving van de Rode Hal, komst van Biltin als innovatiecluster en start van de eerste woningbouw in het Gildenhof. Doelstellingen zijn het creëren van 3.000 – 4.000 woningen in de Spoorzone en het ontwikkelen van een innovatiedistrict in een gebied waar we nauwelijks grondpositie hebben. Om te woningbouw doelstellingen te halen worden (met behulp van Rijks- en provinciale subsidies waaronder de Woningbouw Impuls gelden) grote infrastructurele maatregelen voorbereid en gerealiseerd, waaronder twee onderdoorgangen onder het spoor.
Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? - Diverse samenwerkingsovereenkomsten, ruimtelijke ontwikkelplannen en anterieure overeenkomsten per deelgebied vaststellen. - Een besluit over herinrichting van de Nieuwe Veerallee en IJsselallee, met een belangrijke relatie tot het stedelijke perspectief. - Huisvesting van ArtEZ en Cibap in het Spoorkwartier. - Samenwerking met vastgoedeigenaren en Stichting Innovatiedistrict Spoorzone Zwolle. - Programmering en financiering van programmering Rode Hal (zie ook factsheet Cultuur). Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? - Grote ambities op thema’s die volop in ontwikkeling zijn en veel kennis en expertise vragen op gebied van klimaat, energie en mobiliteit. - Balans in de gebiedsontwikkeling. Wonen – Economie (inclusief cultuur en onderwijs) – Station. - Parallelle ontwikkeling van de deelgebieden vraagt sterke regie op ontwikkeling en uitvoering. - Ambities Innovatiedistrict vanuit Regio Deal Regio Zwolle. - Programmering Rode Hal Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I?
Relevante visies/ beleidsnota’s - Ontwikkelkader Spoorzone - Visie openbare ruimte Spoorzone - Mobiliteitsbeleid Spoorzone - Investeringsvoorstel Spoorzone 2025 - nvu Willemskwartier - nvu Hanzekwartier - nvu Spoorkwartier
95/106
Verkiezingen
96/106
Verkiezingen Stadshart Wat speelt er in Zwolle? Het realiseren van een toekomstbestendig Stadshart, dat is de centrale ambitie van het ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen’ dat op 23 mei 2022 door de raad is vastgesteld. Een Stadshart dat in balans is; dat talent aantrekt, een gevarieerd woningaanbod heeft en waar zowel overdag als ‘s avonds altijd iets te beleven valt, maar waarin ook aandacht is voor gezondheid, leefruimte en groen. Een Stadshart dat groeit naar een nieuwe vorm van stedelijkheid, met behoud van de belangrijkste kenmerken en kernwaarden van Zwolle: een historische stad, een groene deltastad, een ondernemende stad, een culturele stad, een compacte, gastvrije en bereikbare stad, die toegankelijk is voor iedereen. Met ‘Ons Stadshart van Morgen’ wordt ingezet op binnenstedelijke groei, dat wil zeggen dat we meer gaan wonen, werken en recreëren in hetzelfde stukje stad. Om een completer en veerkrachtiger Stadshart te realiseren, maken we de ‘sprong’ over de singel en wordt de binnenstad vergroot door de omliggende wijken beter te verbinden en hier diverse gemengde buurten te ontwikkelen. Een programma met onder andere ca. 2.500 woningen, uitbreiding van het culturele aanbod, nieuwe mobiliteitsoplossingen en een aantrekkelijk werkprogramma wordt gerealiseerd. Hierbij staan vijf ontwikkelprincipes centraal: 1.
De gezonde, groene en waterrobuuste deltastad; 2. De duurzame en circulaire stad; 3. De ondernemende en creatieve stad; 4. De stad met de menselijke maat; 5. De bereikbare stad. Het ontwikkelprogramma is vertaald naar een strategische uitvoeringsagenda voor de komende vijf jaar, die op 13 februari 2023 door de raad is vastgesteld. We hebben de ambitie van het ontwikkelprogramma omgezet in concrete projecten en acties. Daarbij houden we rekening met wat er al speelt en bouwen we voort op de bestaande karakteristiek van de verschillende wijken en plekken binnen het Stadshart. Op basis van een goed onderbouwde prioritering en fasering gaan we aan de slag om het beste uit het Stadshart te halen. Dit doen we samen met de inwoners, ondernemers en bezoekers van het Stadshart. Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? Besluitvorming op korte termijn: - Ruimtelijk Ontwikkelplan Roelenkwartier - Broerenkwartier: ruimtelijke randvoorwaarden Next en Fraterhuis - Mobiliteitstransitie: hub Roelenkwartier en buurthub Noordereiland - Ontwerpen herinrichtingsprojecten: Assendorperstraat, Koestraat, Burgemeester van Roijensingel, Nieuwstraat, Zuidwestelijk kwadrant, openbare ruimte Broerenkwartier en Weezenlanden-Noord.
- Omgevingsplannen en overeenkomsten met ontwikkelaars voor o.a.: Noordereiland, Roelenkwartier, Weezenlanden-Noord, Parkstraat, de Bolster Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? Besluitvorming over diverse gebiedsontwikkelingen en projecten in het Stadhart, zoals Noorderkwartier, waaronder ook de verhuizing van Hedon, Roelenkwartier, Broerenkwartier, Weezenlanden-Noord, de Singel van Zwolle, locatieontwikkelingen (Parkstraat en de Bolster) en projecten voor herinrichting openbare ruimte. Verder zijn belangrijke thema’s voor het Stadshart: mobiliteit en parkeren, groen, cultuur en netcongestie. Relevante visies/ beleidsnota’s Ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen’ Uitvoeringsagenda 'Ons Stadshart van Morgen' Parkeerstrategie 2040 Adaptieve OntwikkelStrategie Hubs (AOS) Netwerkaanpak Mobiliteit Zwolle
97/106
Verkiezingen Transformatie Oosterenk Wat speelt er in Zwolle? In november 2020 heeft de gemeenteraad de gebiedsvisie ‘sterk, groen en gezond Oosterenk’ vastgesteld. We streven de volgende doelen na: 1. We transformeren Oosteren tot een hoogwaardig, prettig en leefbaar gemend stedelijk woon- en werkgebied. 2. We creëren een aantrekkelijk, herkenbaar en bruisend centrum in het gebied. Een kloppend hart in Oosterenk. 3. We creëren een toekomstbestendig leef- en werkklimaat in Oosterenk met een uitnodigende uitstraling, ruimte voor ontmoeting en (sociale) verbinding. In september 2024 heeft de gemeenteraad het Ruimtelijk ontwikkelingsplan voor het centrumgebied van Oosterenk vastgesteld (circa 570 woningen). In juni 2024 heeft de gemeenteraad besloten om een ontwikkelkader op te stellen voor Oosterenk, om beter te kunnen sturen op de vastgestelde ambities en om de volgende stappen in de ontwikkeling van Oosterenk te zetten. Het Ontwikkelkader geeft richting aan de toekomstige ontwikkeling en transformatie van het gebied en dient als instrument om investeringen, beleid en besluitvorming te sturen. Hiervoor zijn ruimtelijke, programmatische, economische en kaders nodig. Dit kader leggen we in 2026 ter besluitvorming aan het college voor. Dit vormt een belangrijk besluit in de verdere ontwikkeling van Oosterenk in de komende collegeperiode.
Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? In de eerste helft van het jaar wordt het ontwikkelkader- /strategie Oosterenk afgerond en besluitvorming hierover zal naar verwachting door een nieuw college worden genomen. Nieuw college/nieuwe raad – derde kwartaal 2026 CR Besluitvorming ontwikkelkader-/strategie C Intentieovereenkomst Isala Nieuw college/nieuwe raad – vierde kwartaal 2026 CR Omgevingsplan deelproject Stadsrand(onderdeel van centrumontwikkeling) CR Besluitvorming naar aanleiding van uitwerking 1e fase van het ontwikkelkader/strategie. Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? - Vervolg ontwikkeling van Oosterenk in de overige fasen van de gebiedsontwikkeling. - Verbinding met het gebiedsproces Vechtrand. - Verbinding met de sleutelproject Ring. Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I?
Relevante visies/ beleidsnota’s - Gebiedsvisie ‘sterk, groen en gezond Oosterenk’ (2020) - Ruimtelijk Ontwikkelplan Centrumgebied Oosterenk (2024)
98/106
Verkiezingen Holtenbroek Wat speelt er in Zwolle? Het toekomstperspectief Holtenbroek vormt sinds 2025 vertrekpunt voor het gebiedsprogramma Holtenbroek. Hieruit volgen de volgende ontwikkellijnen voor het gebiedsprogramma (zie ook onderaan directe link naar toekomstperspectief); - Een goede start - Leven lang wonen - Gezond en veilig - Groeien en bloeien - ZorgSaam leven Het gebiedsprogramma kenmerkt zich met een fysieke woonopgave van circa 2050 woningen waarvan inmiddels 119 (10/1/26) zijn gerealiseerd. De grootste projecten binnen de gebiedsprogramma zijn; Zwartewaterallee (waaronder ook winkelcentrum Aa-landen), Stadsdeal, Zwartewaterzone, diverse plotontwikkelingen verspreid door de wijk Holtenbroek of aangrenzend hieraan. Naast de fysieke opgave is het gebiedsprogramma heeft de raad in 2025 ook budget beschikbaar gesteld voor verdere uitwerking van het toekomstperspectief. Dit perspectief is naast een kader voor bestaande ontwikkeling ook een visie op nieuwe activiteiten in het belang van de gemeente, belangengroepen én diverse bewoners(-groepen).
Welke zaken en dilemma’s spelen op korte termijn (eerste jaar van de collegeperiode)? Welke besluiten zijn in deze periode nodig? Huidig college/ huidige raad – eerste kwartaal 2026 C - Startnotitie & SOK Junco/Lostad plot C - Programma van eisen en aanbestedingsstrategie vd Capelle locatie C - Startnotitie Zwartewaterzone C - IOK Zwartewaterkwartier C - SOK Zwartewaterkwartier C - SOK Soho Demissionair college/nieuwe raad – tweede kwartaal 2026 C - Vervolg toekomstbeeld C - SOK SOHO C - SOK & AOK noordplot (Aa-landen) C - SOK & AOK Jansen plot (Aa-landen) C - NvU Meander met betrokken drie partijen Demissionair college/nieuwe raad – derde kwartaal 2026 (indien noodzakelijk) C - Voorontwerp omgevingsplan Aa-landen (gebied) C - Herijking krediet Meander college
Nieuw college/nieuwe raad – vierde kwartaal 2026 C/R - ROP zwartewaterkwartier C/R - ROP Aa-landen (gebied)
99/106
Verkiezingen C/R - AOK zwartewaterkwartier R - ROP Aa-landen (gebied) C - Ontwerp omgevingsplan Aa-landen (gebied) Welke zaken en dilemma’s spelen tijdens de rest van de collegeperiode? - Keuze om te starten met de gebiedsvisie voor Holtenbroek Zuid. - Het vervolg van het toekomstbeeld krijgt in de loop van het eerste kwartaal vorm dit kan leiden tot beslissingen over vervolg. Welke aandachtspunten zijn er vanuit het coalitieakkoord Jetten I? Relevante visies/ beleidsnota’s - Toekomstperspectief Holtenbroek (2025) - Visie Aa-landen (2025) - Visie Zwartewaterallee (2021)
100/106