704169 - Bijlage 1 - concept-Omgevingsvisie (80 procent)
Tekst van het document
dragen voor onze leefomgeving. Daarom bieden we ruimte
visies en programma’s. Denk aan een verstedelijkingsagenda,
voor initiatieven van onderop. Tegelijkertijd dragen wij als
de Regionale Energiestrategie en thema’s zoals vitaal landelijk
overheid de verantwoordelijkheid voor het algemeen belang.
gebied en wonen. We zijn niet alleen gericht op de regio
Wanneer maatschappelijke partijen niet in staat blijken een
N O
Stedendriehoek, maar zoeken we ook samenwerking op in de
oplossing te vinden voor opgaven, vraagt dit van ons als
regio Achterhoek. Als gemeente brengen we in regionale
gemeente een meer sturende of regisserende rol. Ook zien we
samenwerkingsprocessen actief de belangen van onze inwoners, bedrijven en organisaties in.
C
SAMENWERKING MET DE PROVINCIE GELDERLAND
Met de invoering van de Omgevingswet intensiveert de samenwerking tussen gemeenten en provincies. De
op bepaalde onderwerpen een belangrijke taak weggelegd
voor de gemeente als hoeder van het zwakkere belang. Wij hebben de plicht dit te beschermen. Denk bijvoorbeeld aan
grote opgaven als klimaatadaptatie, de gezonde en inclusieve samenleving en de energietransitie. Zo kennen we als
gemeente meerdere rollen, afhankelijk van de onderwerpen en opgaven. In de basis stellen we onszelf op als
vernieuwing ligt met name in de toepassing van de wet in de
samenwerkingspartner en facilitator, maar als het nodig is
omgangsvormen tussen (samenwerkende) gemeenten en
nemen we ook de regie. We werken onze rolneming voor de
provincies. We vinden het van groot belang om bij de
verschillende opgaven en/of gebieden uit in de
totstandkoming van beleid en regelgeving van andere
omgevingsprogramma’s (zie Hoofdstuk 6.2).
overheden vroegtijdig mee te kunnen denken als gemeente. Dit om problemen bij lokale toepassing van hogere regelgeving te voorkomen. Bij conflicterende visies van andere overheden wordt vroegtijdig het gesprek aangegaan. Tegelijkertijd hebben we als gemeente de rol om bij te dragen aan ontwikkelingen
68
E C
T P
80%-VERSIE OMGEVINGSVISIE GEMEENTE ZUTPHEN 2040
6.2
INSTRUMENTEN VOOR DE UITVOERING
We leven in een wereld die voortdurend in beweging is.
omgevingsvergunning. We lichten deze instrumenten
Verschillende ontwikkelingen op sociaal, ecologisch,
hieronder nader toe.
economisch en maatschappelijk vlak volgen elkaar in rap
T P
tempo op. Ontwikkelingen en nieuwe inzichten uit maatschappij, de markt en/of wijzigingen in de gemeentelijke organisatie kunnen vragen om aanpassingen of actualisatie van de geformuleerde opgaven, ambities en/of keuzes. Om
E C
tijdig in te kunnen spelen op veranderende omstandigheden is enige flexibiliteit vereist. Deze omgevingsvisie zien wij als dan ook als een dynamisch document. HERIJKING OMGEVINGSVISIE IEDERE VIER JAAR
N O
Om onze omgevingsvisie zo actueel mogelijk te houden,
kiezen we ervoor om deze periodiek te herzien. Het tempo
waarin we de visie aanpassen hangt af van de ervaringen die we opdoen met andere instrumenten en de monitoring van
C
onze doelen. En van de staat van onze fysieke leefomgeving.
We herijken de omgevingsvisie in ieder geval elke vier jaar en
starten hiermee in 2028. Daarnaast is het mogelijk om de visie eerder te herijken, als ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving hier aanleiding toe geven.
De omgevingsvisie maakt onderdeel uit van de beleidscyclus
van de Omgevingswet. Deze beleidscyclus biedt structuur om de instrumenten van de Omgevingswet te ordenen volgens een logisch proces: beleidsontwikkeling,
beleidsdoorwerking, uitvoering en terugkoppeling. De omgevingsvisie vormt het startpunt van de cyclus. In de Omgevingswet zijn voor onze gemeente drie andere relevante beleidsinstrumenten geformuleerd, elk met hun eigen rol: het omgevingsprogramma, het omgevingsplan en de
69
Figuur 16 Samenhang omgevingsvisie, programma’s en omgevingsplan
80%-VERSIE OMGEVINGSVISIE GEMEENTE ZUTPHEN 2040
OMGEVINGSPROGRAMMA’S In een omgevingsprogramma worden de in de omgevingsvisie
college de gemeenteraad bij het opstellen van programma’s
omgevingsvisie is het omgevingsplan bindend voor inwoners,
en komt zij jaarlijks via de programmabegroting en
ondernemers en initiatiefnemers.
verantwoording terug bij de gemeenteraad met een update.
vastgelegde ambities en keuzes nader uitgewerkt voor
OMGEVINGSVERGUNNING
specifieke thema’s of gebieden. Het programma is het
Naast wettelijk verplichte omgevingsprogramma’s, denken we
instrument van het college van burgemeester en wethouders,
voor de uitvoering van de omgevingsvisie vooralsnog aan de
Initiatiefnemers die activiteiten wensen te verrichten in de
waarin zij de globale beleidslijnen uit de omgevingsvisie verder
volgende programma’s:
fysieke leefomgeving hebben in veel gevallen een
T P
uitwerken. Een programma bevat maatregelen voor
omgevingsvergunning nodig. In het gemeentelijke
bescherming, beheer, gebruik en ontwikkeling van de fysieke
◦
actualisatie visie landelijk gebied
leefomgeving. In een programma worden de ambities
◦
erfgoedprogramma
uitgewerkt in concrete maatregelen. Er staat ook in welke
◦
beleid ten aanzien van werklocaties
middelen nodig zijn om het doel te behalen en op welke
◦
gebiedsgerichte uitwerkingen (o.a. De Mars)
manier we als gemeente gaan sturen (sturingsfilosofie).
◦
sociaal-economische visie, horecavisie, retailvisie
Daarbij gaat het om aspecten zoals financiering en benodigde
◦
…
E C
ruimtelijke en juridische instrumenten.
N O
Het invullen en uitwerke van deze omgevingsprogramma’s kan de gemeente niet alleen. Hierbij zullen (op onderdelen)
inwoners en andere partijen nauw betrokken zijn. Want we
OMGEVINGSPLAN
kunnen dit als gemeente niet alleen. Heldere communicatie en
De juridische verankering van deze omgevingsvisie vindt
gedeelde verantwoordelijkheid zijn hierbij onze
plaats in het omgevingsplan. Het omgevingsplan is de
C
uitgangspunten. Het realiseren van het hoge ambitieniveau in
opvolger van de voormalige bestemmingsplannen, beheers-
deze omgevingsvisie staat of valt met tijdige en transparante
en gemeentelijke verordeningen. Dit omgevingsplan vertaalt
communicatie tussen gemeente, inwoners en andere partijen.
de ambities uit beleid naar concrete regels en voorschriften.
We staan dan ook voor een samenwerking waarbij ieders rol
Het omgevingsplan bevat alle regels over de fysieke
duidelijk is en we elkaar serieus nemen. We gaan hierbij uit
leefomgeving diede gemeente stelt binnen haar grondgebied.
van een gedeelde verantwoordelijkheid We leren van en
hebben respect voor elkaar en zijn bereidwillig tot het sluiten
De Omgevingswet biedt de mogelijkheid om voor bepaalde
van compromissen. Met deze intentie werken we als gemeente
onderwerpen omgevingswaarden op te nemen in het
al jaren. Zo zullen we ook de processen rondom de
omgevingsplan. Met de omgevingswaarden kunnen in
omgevingsprogramma’s inrichten.
bepaalde gebieden of op bepaalde thema’s strengere eisen worden gesteld dan de in rijks- of provinciaal beleid
Het college van burgemeester en wethouders stelt de
vastgelegde waarden. Deze omgevingswaarden bieden de
omgevingsprogramma’s vast. Dit heeft de wetgever zo
mogelijkheid om differentiatie in doelen aan te brengen voor
expliciet vastgelegd om de gemeenteraden te ontlasten en ze
verschillende gebieden/thema’s. In tegenstelling tot de
te helpen om op hoofdlijnen te sturen. Uiteraard betrekt het
70
omgevingsplan is vastgelegd voor welke activiteiten een omgevingsvergunning vereist is.
80%-VERSIE OMGEVINGSVISIE GEMEENTE ZUTPHEN 2040
6.3
MONITORING
Met de vaststelling van deze omgevingsvisie zetten we als
BIJSTELLEN VAN DE OMGEVINGSVISIE
gemeente een duidelijke koers uit richting 2040. Tegelijkertijd zijn we ons ervan bewust dat nieuwe inzichten en
In de toekomst kan blijken dat bepaalde ontwikkelingen ertoe
ontwikkelingen in de samenleving ons vragen om alert te
leiden dat onderdelen van de omgevingsvisie onvoldoende
blijven op de toepasselijkheid van ons beleid. Ook vraagt de
uitwerking kennen of onvoldoende te handhaven zijn.
Omgevingswet ons om scherp te zijn op onze rol als gemeente
Bijvoorbeeld omdat doelen nauwelijks gerealiseerd worden en/
binnen de uitvoering van de wet. Daarbij gaat het om het
of de omgevingsprogramma’s niet genoeg aansluiting vinden
monitoren van de kwaliteit van onze leefomgeving, toezien op
bij de vragen en verwachtingen vanuit de samenleving. Ook
naleving van vastgelegde regels en het tijdig evalueren van
kan de ontwikkeling van nieuw nationaal, provinciaal en/of
beleidsdoelen en inzet van instrumenten. Binnen de
lokaal beleid betekenen dat we de huidige omgevingsvisie op
beleidscyclus van de Omgevingswet komen deze onderdelen
onderdelen moeten aanpassen of aanscherpen.
aan bod in het onderdeel terugkoppeling.
E C
N O
Wanneer er sprake is van ingrijpende aanpassingen, dan
kunnen wij als gemeente de omgevingsvisie bijstellen. Hierbij
MONITORING EN EVALUATIE
betrekken we de samenleving actief. De wijze waarop we dit
Het dynamische karakter van de omgevingsvisie stelt de
doen wordt vooraf met de gemeenteraad van Zutphen
gemeente in staat flexibel te reageren op ontwikkelingen en
afgestemd. De gemeenteraad stelt uiteindelijk een (herijkte)
nieuwe inzichten. Monitoring en evaluatie vormen een
omgevingsvisie vast.
C
belangrijke pijler in het doelgericht uitvoeren van de Omgevingswet.
MONITORING OP OMGEVINGSPROGRAMMANIVEAU
TOEZICHT EN HANDHAVING
Als gemeente zijn wij verantwoordelijk om de staat van de fysieke leefomgeving te volgen en waar nodig te waarborgen.
Het monitoren en evalueren van de gestelde beleidsdoelen
Ook moeten wij toezien op het naleven van regels en
vindt plaats op het niveau van omgevingsprogramma’s. In de
voorschriften. In de praktijk komt het erop neer dat wij toezicht
programma’s zullen we de doelen, de realisatie met tijdspad
houden op de vergunningen die verleend worden op grond van
en de monitoring concreter uitwerken voor bepaalde thema’s
het omgevingsplan. Ook zien we toe op naleving van de
en/of gebieden.
algemene regels in het omgevingsplan en in onze programma’s.
71
T P
80%-VERSIE OMGEVINGSVISIE GEMEENTE ZUTPHEN 2040
6.4
FINANCIERING
Onze ambities zijn groot. Het uitvoeren van de ambities en doelen uit deze omgevingsvisie gaat gepaard met de nodige investeringen. Denk aan ingrepen in de infrastructuur omwille
T P
van bereikbaarheid, werkzaamheden in de ondergrond voor op de warmtetransitie, het klimaatbestendig maken van de openbare ruimte en het landelijk gebied, het instandhouden van voorzieningen en het beschermen van onze
E C
cultuurhistorische kwaliteiten. [PM: in overleg met gemeente, nota kostenverhaal]
N O
C 72
80%-VERSIE OMGEVINGSVISIE GEMEENTE ZUTPHEN 2040
6.5
BIJLAGEN
N O
E C
C 73
T P
C
N O
E C
T P