495139 - Bijlage 3 - Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen - rapport BRO

23

4 Trends en ontwikkelingen Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen



Een sterkere verblijfsfunctie draagt bij aan de behoefte aan sfeer en beleving die de afgelopen jaren sterk is toegenomen. Centra veranderen van ‘places to buy’ naar ‘places to be’.

Versterking ruimtelijke randvoorwaarden  Een aantrekkelijk en goed functionerend centrum wordt niet alleen bepaald door het aanwezige voorzieningenaanbod, maar ook de juiste ruimtelijke randvoorwaarden. Daarbij wordt ingezet op de 3C’s: compleet, compact en comfortabel.  Compleet: een uitgebreid en divers voorzieningenaanbod, passend bij de verzorgingsfunctie van het centrum.  Compact: voorzieningen zijn zoveel mogelijk geconcentreerd in een compact centrum met duidelijke routing en heldere zichtlijnen. Daarbij is het van belang dat er voldoende samenhang is en niet te veel (deel)gebieden.  Comfortabel: bezoekgemak- en comfort zijn op orde. Dit betekent dat een centrum goed bereikbaar moet zijn met voldoende parkeercapaciteit (auto’s en fietsen) en een goede kwaliteit van openbare ruimte (o.a. inrichtingselementen, groen, verblijfskwaliteit).

4.2

         

Campagnes en informatie. Beleving erfgoed. Verduurzaming erfgoed. Creatieve maakindustrie en ambacht. Ligging aan het water. Wonen in de binnenstad. Aantrekkelijke entree Oost. Aantrekkelijke entree Zuid. Aantrekkelijke entree Noord. Data en monitor.

Lokale ontwikkelingen

Lopende projecten programma Binnenstad Vanuit het Binnenstadsmanagement wordt ingezet op de volgende projecten voor versterking van de binnenstad:  Transformatie strategie Binnenstad.  Vitale bestemmingen en gebruik panden (in partnerschap met BMZ en VCOZ (geen leegstand)).  Partnerschap vastgoedeigenaren en horeca, en versterken ondernemerschap.  Wonen en slapen boven/naast winkels.  Ondermijning.  Klimaat en groen.  Ruimtelijke kwaliteit via reclame, gebruik en inrichting.

donderdag 3 november 2022

24

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

5

Analyse huidige situatie

5.1

Analyse vraag

Lokaal consumentendraagvlak  Zutphen is de hoofdkern van de gelijknamige gemeente. De hele gemeente telt ruim 48.000 inwoners, waarvan er circa 40.000 in de kern Zutphen wonen. De overige inwoners wonen in de kleine kern Warnsveld en de buurtschappen Bronsbergen en Warken4.  Volgens actuele prognose van Primos neemt het inwonertal de komende jaren toe5. In 2030 telt de gemeente Zutphen bijna 50.000 inwoners. Het kantelpunt ligt omstreeks 2045 wanneer de gemeente op basis van de huidige inschatting ruim 51.300 inwoners telt.  Net als veel gemeenten in Nederland heeft ook Zutphen te maken met vergrijzing. Circa 22% van de bevolking in Zutphen is 65 jaar en ouder. Het is de verwachting dat dit aandeel stevig toeneemt tot ruim 27% in 2030. In 2040 is circa 31,5% van de bevolking 65-plusser.  Het gemiddelde inkomen in de gemeente Zutphen bedraagt circa € 24.800 per inwoner per jaar. Daarmee ligt het inkomen circa 8% beneden het landelijk gemiddelde van circa €27.000 per inwoner per jaar. Wel zijn er grote verschillen binnen de gemeenten. In de wijken Waterkwartier (€20.700) en Zuidwijken (€22.800) is het inkomen relatief laag, terwijl het inkomen in Centrum-De Hoven en Leesten (beide €27.300) en Warnsveld (€26.800) relatief hoog is.

4 5

CBS Statline, kerncijfers wijken en buurten 2021 Dashboard Zutphen in Cijfers

donderdag 3 november 2022

Figuur 4: Ligging Zutphen in de regio (bollen geschaald naar inwonertal)

25

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

Dominante leefstijlen in Zutphen  De vier meest dominante leefstijlen in Zutphen hebben met elkaar gemeen dat deze mensen vooral winkelen in het midden- en laagsegment.  De bestedingsruimte van de groepen Volks en uitgesproken en de Bescheiden ouderen is relatief beperkt.  Zowel de leefstijlen Gewoon gemiddeld en de Gezellige emptynesters trekken er graag op uit. De binnenstad bezoeken ze graag voor de winkels, gezelligheid en het vermaak voor hun (klein)kinderen.

Leefstijlen Zutphen Volks en uitgesproken 31%

22%

Gewoon gemiddeld Gezellige emptynesters

19% 13% 15%

Bescheiden ouderen Overige leefstijlen

geldt dat ze in elk geval gedeeltelijk georiënteerd zullen zijn op Zutphen, specifiek het centrum. Regionaal draagvlak  Het aantal inwoners in de Cleantech regio zal in de komende decennia op basis van de Primos prognoses blijven groeien, met een stijging van ongeveer 4% tussen 2020 en 2030. In 2050 zal de regio ongeveer 9% meer inwoners hebben ten opzichte van 2020. Tot 2030 is de bevolkingsgroei van de regio ongeveer gelijk aan het landelijke percentage (5%). De regionale groei tot 2050 ligt iets lager dan het landelijke percentage (12%).  Het aandeel 65-plussers neemt verder toe: van de huidige 22% naar 25% van de totale bevolking in 2030. Dit aandeel ouderen ligt ongeveer 2% boven het landelijk percentage (23%).  Kijkend naar de omliggende regio (Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Lochem, Voorst) ligt het gemiddelde inkomen hoger op ongeveer € 26.400 per inwoner. Dit is 2% minder dan het landelijk gemiddelde.

Leefstijlen regio

Figuur 5: Whooz leefstijlen in gemeente Zutphen

Zutphen in de regio  Zutphen is een middelgrote stad, gelegen in het noordoosten van Gelderland. In de nabijheid liggen diverse grotere steden, waaronder Deventer (ca. 15 km.) en Apeldoorn (ca. 18 km.). Ook Doetinchem (ca. 20 km.) en Arnhem (ca. 25 km) liggen relatief dichtbij.  In de regio liggen tevens diverse kleinere kernen, zoals Dieren, Lochem en Gorssel (ca. 10.000 à 15.000 inwoners). Zeker voor inwoners uit deze kleinere kernen

6 7

Landelijke vrijheid

31%

29%

13%

14%

Gezellige emptynesters Volks en uitgesproken

13%

Gewoon gemiddeld Overige leefstijlen

Dominante leefstijlen in de regio  Op regionaal niveau springt de leefstijl Landelijke vrijheid eruit. Deze groep koopt vooral in winkels in het middenen hogere-segment. Ze hebben wat meer te besteden, waardoor ze bij een bezoek aan het centrum ook meer dan een regulier aanbod aan detailhandel en horeca verwachten. Dit is onder andere kwalitatief goede horeca en ambachtelijke bedrijvigheid. Koopstroomgegevens In 2019 heeft het Koopstromenonderzoek Oost-Nederland plaatsgevonden6. Dit onderzoek biedt voor de gemeente Zutphen inzicht in de binding en toevloeiing van bestedingen binnen de dagelijkse en de niet-dagelijkse sector. Dagelijkse sector: sterke lokale verzorgingsfunctie  De koopkrachtbinding in de dagelijkse sector bedraagt circa 94%. Met andere woorden, circa 94% van de inwoners van de gemeente Zutphen is voor dagelijkse boodschappen georiënteerd op de eigen gemeente. Dit gelijk aan 2015 toen de koopkrachtbinding tevens circa 94% betrof7.  Circa 5% van de bestedingen aan dagelijkse producten vloeit af naar fysieke winkels buiten de gemeente. Ook de afvloeiing is gelijk gebleven ten opzichte van 2015.  De afvloeiing naar online is vooralsnog redelijk beperkt (ca. 2%), iets lager dan in benchmark gemeenten waar circa 3% afvloeit naar het internet.  Ook is sprake van circa 15% toevloeiing.

Met andere woorden, circa 15% van de bestedingen die terecht komen in dagelijkse winkels in Zutphen is afkomstig van buiten de gemeente. Dit zijn met name bestedingen uit

Figuur 6: Whooz leefstijlen in de regio

I&O Research (2020), Koopstromenonderzoek Oost-Nederland 2019 In 2015 werd nog gerekend zonder toerisme, waardoor de resultaten niet volledig vergelijkbaar zijn.

donderdag 3 november 2022

26

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen





de gemeenten Lochem (5%), Brummen (3%) en Bronckhorst (3%). Circa 3% is afkomstig uit overige delen van Nederland en 1% betreft toeristische bestedingen. De binding in de dagelijkse sector is circa 3% hoger dan het gemiddelde in benchmarkgemeenten. Dit kan onder meer worden verklaard door een relatief solitaire ligging van Zutphen (sterk eigen verzorgingsgebied), in combinatie met een stevig dagelijks winkelaanbod. De toevloeiing is circa 5% hoger dan in benchmarkgemeenten. Dit is te verklaren door de ligging van diverse kleine kernen in de directe omgeving van Zutphen. Vanwege een beperkt dagelijks winkelaanbod in deze kernen, zijn inwoners voor dagelijkse boodschappen onder meer georiënteerd op Zutphen.

Niet-dagelijkse sector: bovenlokale tot regionale functie  De koopkrachtbinding in de niet-dagelijkse sector bedraagt circa 54%. Met andere woorden, circa 54% van de inwoners van de gemeente Zutphen is voor niet-dagelijkse aankopen georiënteerd op de eigen gemeente. Ten opzichte van 2015 is de binding met circa 13% afgenomen4. Dit is deels te verklaren door de relatieve nabijheid van grotere binnensteden zoals Arnhem en Deventer, maar ook door de opkomst van online winkelen.  Circa 24% van de bestedingen vloeit af naar fysieke winkels buiten de gemeente. De bestedingen komen met name terecht in Arnhem (4%) dat met haar binnenstad nadrukkelijk een regiofunctie heeft. Tevens vloeien bestedingen af naar Apeldoorn (3%), Deventer (2%) en Lochem (2%). De afvloeiing naar de gemeente Lochem is te verklaren door de vestiging van een van de grootste tuincentra van de regio. In Zutphen is geen tuincentrum.  Circa 10% van de bestedingen vloeit af naar overige gemeenten in Nederland, naar verwachting vooral naar de

donderdag 3 november 2022









grote steden in de omgeving met een (boven)regionale functie (Zwolle, Enschede en Nijmegen). De afvloeiing naar online bedraagt circa 22% en dit is iets boven het gemiddelde in benchmarkgemeenten (20%). Ten opzichte van 2015 is de online afvloeiing met circa 12% toegenomen. Voor niet-dagelijkse aankopen heeft Zutphen een bovenlokale tot regionale functie. De toevloeiing bedraagt circa 52%. Met andere woorden, circa 52% van de bestedingen die terecht komen in niet-dagelijkse winkels in Zutphen is afkomstig van buiten de gemeente. Bestedingen komen met name uit gemeenten zonder eigen groot centrumgebied, zoals Lochem (14%), Bronkhorst (8%) en Brummen (7%). In mindere mate zijn bestedingen tevens afkomstig uit de gemeenten Apeldoorn, Deventer, Voorst, Berkelland en Rheden, evenals andere delen van Nederland (allen <3%). Net als in de dagelijkse sector is de toeristische toevloeiing beperkt (1%). De binding in de niet-dagelijkse sector is circa 6% lager dan in benchmarkgemeenten. Dit is onder meer te verklaren door de nabijheid van enkele (nog) grotere binnensteden, maar ook door het ontbreken van bijvoorbeeld een eigen (grootschalig) tuinaanbod. De toevloeiing is 10% hoger dan in benchmarkgemeenten. Dit is grotendeels te verklaren door de nabijheid va diverse kleine kernen zonder eigen (groot) centrumgebied.







Per week is het aantal bezoekers geraamd op 56.500, met zaterdag als meest bezochte dag. Met dit weekaantal staat Centrum Zutphen op plek 58 van de 146 gemeten winkelgebieden. Dit wekelijkse aantal bezoekers in Zutphen centrum komt neer op ongeveer 1.000 bezoekers per 1.000 m2 WVO. In alle onderzochte winkelgebieden ligt dit aantal tussen 300 en 3.200 bezoekers. De bezoekers per WVO in het centrum van Zutphen behoort tot de 1/3 laagste aantallen. De meest bezochte straten in het centrum zijn de Beukerstraat, Sprongstraat, Houtmarkt en Groenmarkt. Dit zijn ook de straten waar de populaire detailhandel en horeca gevestigd zijn.

Passantentelling  Locatus heeft op zaterdag, 29 mei 2021 een passantentelling uitgevoerd in het centrum. Dit betreft voornamelijk het kernwinkelgebied, maar ook het stationsgebied (Nieuwstad) en de Laarstraat.

27

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

5.2

Analyse winkelaanbod

Centrum Zutphen: sterk aanbod zelfstandigen Het winkelaanbod in het centrum van Zutphen betreft 213 winkels met een totale omvang van ruim 36.500 m 2 wvo (tabel 1)8. Het centrum kenmerkt zich door een stevig en gevarieerd boodschappenaanbod en de aanwezigheid van zelfstandige ondernemers en kleinschalige boetiekjes.  Het dagelijks winkelaanbod is redelijk uitgebreid met een stevige moderne supermarkt (Albert Heijn XL) en vier kleinschalige stads-/doelgroepensupermarkten. Daarnaast beschikt het centrum over een redelijk uitgebreid en gevarieerd (vers)speciaalaanbod. Dit betreft zowel regulier aanbod (o.a. bakkers, slagers, slijters, tabak en lectuur) als meer specialistisch aanbod (o.a. koffie/thee, chocola, vlaaien, kaas, vis en zoetwaren). Ook het aanbod persoonlijke verzorging is uitgebreid, met vier drogisterijen (in diverse segmenten), vier parfumerieën en een winkel met haarproducten.  Diverse niet-dagelijkse winkels worden frequent bezocht in het verlengde van de boodschappenfunctie. Dit betreft onder meer bloemenzaken, een dierenwinkel, optiek- en gehoorzaken, kantoorartikelen en winkels met huishoudelijke artikelen. Winkels als Hema zijn waardevol vanwege hun publieksaantrekkende werking.  Het centrum beschikt tevens over een uitgebreid en gevarieerd modisch winkelaanbod. Dit betreft vooral kleding- en schoenenwinkels, maar ook juwelierszaken.

Circa tweederde betreft zelfstandige ondernemers en diverse boetiekjes. De aanwezige ketens zijn vooral winkels in het lage (o.a. Bristol, Scapino) en middensegment (o.a. H&M, Vero Moda, Livera, Jeans Centre) en in beperkte mate hoger middensegment (o.a. OPEN32, Schuurman schoenen, Jac Hensen).

8 9

Tabel 1: Winkelaanbod centrum Zutphen Branche

VKP 2016

VKP 2021

Verschil VKP

WVO 2016

WVO 2021

Verschil WVO

Dagelijks

51

47

-4

7.934

8.627

+693

3

5

+2

3.830

4.371

+541

Mode & Luxe

98

89

-9

17.019

15.997

-1.022

Vrije Tijd

27

19

-8

2.933

2.254

-679

In & om Huis

42

38

-4

7.138

7.032

-106

Detailhandel overig

17

20

+2

2.520

2.614

+94

Totaal

235

213

-22

37.544

36.524

-1.020

Waarvan supermarkten







De vrije tijdsbranche is vooralsnog redelijk vertegenwoordigd, met een sport- en speelgoedzaak, evenals diverse hobby- en mediawinkels. Het vrije tijds aanbod betreft bijna uitsluitend zelfstandige ondernemers. Ook de branche ‘In & om Huis betreft bijna uitsluitend zelfstandige ondernemers. Het zijn met name kleinschalige woonwinkels (zoals woningdecoratie, woningtextiel en verlichting), diverse bruin- en witgoedzaken (o.a. elektro, radio/tv en computers) en ook zijn er drie fietsenwinkels. Tot slot zijn er diverse winkels binnen de categorie ‘overig’, overwegend winkels met tweedehands artikelen.

Ontwikkeling winkelaanbod volgt landelijk trend Tabel 1 toont tevens de ontwikkeling van het winkelaanbod over de afgelopen vijf jaar. De ontwikkeling volgt in grote lijnen het landelijke trendbeeld.

 



Het dagelijks aanbod is juist toegenomen, met name door een toename van kleinschalige supermarktaanbod. Met name het recreatieve winkelaanbod is fors afgenomen. Dit betreft de branches ‘Mode & Luxe’ en ‘Vrije Tijd’. Dit zijn de branches die de meeste hinder ondervinden van het internet. Het overig detailhandelsaanbod is beperkt toegenomen. Dit heeft te maken met de heropleving van tweedehands winkels.

Recreatief aanbod beperkt, kwalitatieve kansen Om het winkelaanbod in het centrum van Zutphen in perspectief te kunnen plaatsen is een benchmark uitgevoerd, waarbij het winkelaanbod is vergeleken met 8 andere ‘hoofdwinkelgebieden groot’ in gemeenten met circa 35.000 tot 60.000 inwoners (tabel 2)9. Hieruit kan het volgende worden opgemaakt:

Tabel 2: Benchmark winkelaanbod centrum Zutphen (aantal verkooppunten) Dagelijks

Supermarkten

Mode & Luxe

Vrije Tijd

In & om Huis

Detail. overig

Zutphen-Centrum

47

5

89

19

38

20

Benchmarkcentra

37

3

102

19

30

12

Locatus winkelgebiedenverkenner, veldwerkdatum augustus 2021, geraadpleegd September 2021 Benchmarkcentra: Bergen op Zoom, Doetinchem, Hoorn, Middelburg, Oss, Roermond, Sneek, Weert

donderdag 3 november 2022

28

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen













Het dagelijks winkelaanbod in het centrum van Zutphen is een stuk uitgebreider, zowel supermarkten als overig dagelijks winkelaanbod. Het uitgebreide (vers)speciaalaanbod in het centrum van Zutphen wordt onderstreept. Dit geldt overigens ook voor de variatie van het versspeciaalaanbod. In de benchmarktcentra zijn slechts drie branches die in het centrum van Zutphen ontbreken, namelijk een poelier, een toko en een nachtwinkel. Specifiek ten aanzien van het supermarktaanbod valt op dat veel benchmarkcentra over twee reguliere supermarkten beschikken. In Zutphen is uitsluitend een Albert Heijn XL gevestigd, maar deze is wel groter dan alle supermarkten in de benchmark. Het recreatief winkelaanbod in het centrum van Zutphen is in kwantitatieve zin relatief beperkt. Dit heeft te maken met de omvang van het Mode & Luxe aanbod dat in benchmarkcentra gemiddeld een stuk groter is (+9). Benchmarkcentra beschikken gemiddeld over meer kindermodezaken en textielsupers. Tevens zijn er in benchmarkcentra branches die niet in het centrum van Zutphen gevestigd zijn, zoals bruidskleding, horlogezaken en porseleinwinkels. Ten aanzien van vrije tijds winkels zijn er in benchmarkcentra diverse branches gevestigd die niet in het centrum van Zutphen aanwezig zijn, zoals een kookwinkel, een muziekwinkel en een buitensportwinkel. Het aanbod ‘In & om Huis’ in het centrum van Zutphen is een stuk ruimer.

Qua variatie komt het winkelaanbod nagenoeg overeen. Ook het overige detailhandelsaanbod in het centrum van Zutphen is een stuk ruimer dan in benchmarkcentra. Dit heeft vooral te maken met het ruime aanbod tweedehandswinkels. Wel zijn er in benchmarkcentra diverse branches die niet in het centrum van Zutphen gevestigd zijn, zoals partijgoederen, feestartikelen en souvenirwinkels.

donderdag 3 november 2022



Het niet-dagelijks winkelaanbod in benchmarkcentra is steviger afgenomen dan in het centrum van Zutphen (-34 versus - 21), zeker het aanbod binnen de branche ‘Mode & Luxe’ (-17 versus - 9). Waarbij in Zutphen sprake is van nieuwvestiging van o.a. Cotton Club sinds de laatste meting van Locatus. Dit is tegengesteld aan de landelijke trends.

5.3

Analyse horeca, leisure en diensten

Uitgebreid en gevarieerd horeca aanbod Het centrum van Zutphen beschikt over 77 horecazaken, met name restaurants en fastservice voorzieningen, maar ook diverse drankverstrekkers (onderverdeling op basis van HorecaDNA).





Daarmee is het horeca aanbod redelijk uitgebreid en divers, zeker op het gebied restaurants en fastservice horeca. Het fastservice aanbod bestaat onder meer uit lunchrooms, grillrooms, cafetaria’s, pizzeria’s, sushi, burger restaurants en een ijssalon. Het restaurant aanbod betreft onder meer diverse bistro’s, grand cafés, verschillende wereldkeukens, een stadsbrouwerij en tevens enkele restaurants in een hoger segment. Drankverstrekkers betreffen overwegend cafés en koffiebars. Het uitgebreide horeca aanbod past uitstekend bij de hedendaagse consumentenbehoefte aan ontmoeting, ontspanning, sfeer en beleving. Restaurantbezoek staat gelijk aan een avond uit waarbij de consument volledig wordt ontzorgd. Bij de toename van fastservice horeca speelt ook gemak een rol. Fastservice horeca is doorgaans relatief goedkoop en de consument wordt snel be-

Tabel 3: Horeca- leisure- en dienstenaanbod centrum Zutphen Horeca aanbod

VKP 2016

VKP 2021

VKP Verschil

Fastservice

21

26

+5

Restaurants

30

34

+4

Drankverstrekkers

19

17

-2

Totaal

70

77

+7

VKP 2016

VKP 2021

VKP Verschil

Cultuur

15

12

-3

Ontspanning

3

7

+4

Leisure aanbod

Totaal

18

19

+1

VKP 2016

VKP 2021

VKP Verschil

Ambachten

48

45

-3

Particuliere dienstverlening

23

16

-7

Financiële dienstverlening

7

7

0

Totaal

78

68

-10

Diensten aanbod

29

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen







diend . Zeker vanuit deze branche heeft online bestellen en thuisbezorgen een enorme vlucht genomen. Een ruim horeca aanbod is tevens van belang voor de regionale en toeristische functie van het centrum van Zutphen. Het aantal drankverstrekkers is licht afgenomen. Het traditionele café is minder dan voorheen een trefpunt in het sociale leven van de consument. Hoewel het aanbod redelijk uitgebreid en gevarieerd is, blijkt dat het aanbod bescheiden is ten opzichte van benchmarkcentra, zeker ten aanzien van fastservice horeca en in mindere mate op het gebied van restaurants. Met name fastservice horeca is een sterk groeiende categorie die uitstekend inspeelt op een consumentenbehoefte. Mogelijk liggen hier nog kansen voor versterking van het aanbod. Het gaat dan om toevoegen van onderscheidend aanbod en niet meer van hetzelfde. Diverse benchmarkcentra beschikken over formules zoals Brownies&Downies en Bagels & Beans. Tevens kan worden gedacht aan eigentijdse concepten zoals healthy fast food of de combinatie van horeca met andere functies.

Ruim cultureel aanbod, kansen in ontspanning Het leisure aanbod in het centrum van Zutphen betreft19 voorzieningen op het gebied van cultuur en ontspanning.  Het cultuuraanbod betreft drie musea, zeven galerieën en een kunstuitleen. Verder is ook de bibliotheek gevestigd in het centrum. Op het gebied van ontspanning zijn er drie fitness voorzieningen, twee zonnebankstudio’s en een bioscoop. Tevens is er eigentijds aanbod in de vorm van een escape room.  Het aanbod is redelijk uitgebreid en divers en dit past bij het toenemend belang van een sterk leisure aanbod in een centrum. Het uitgebreide aanbod wordt onderstreept door benchmarkonderzoek. Met name op het gebied van cultuur is het aanbod ruim, te verklaren door het groot aantal galerieën. In tegenstelling tot Zutphen beschikken

donderdag 3 november 2022

Tabel 4: Benchmark horeca aanbod Zutphen-Centrum (aantal verkooppunten)



Fastservice

Restaurants

Drankverstrekkers

Cultuur

Ontspanning

Zutphen-Centrum

26

34

17

12

7

Benchmarkcentra

32

36

16

7

6

diverse benchmarkcentra wel over een theater. Deze is in Zutphen net buiten het centrum gelegen. Ook op het gebied van ontspanning is het aanbod ruimer dan in benchmarkcentra. Wel beschikken deze centra over diverse voorzieningen die niet in het centrum van Zutphen (of elders in Zutphen) zijn gevestigd, zoals een poolcentrum, een casino/amusementenhal, bowling en laser gaming. 

Ambachtelijke dienstverlening op peil gebleven Het centrum van Zutphen telt 68 dienstverleners (tabel 3), overwegend ambachten en in mindere mate particuliere en financiële dienstverlening.  Sinds 2016 is het aanbod met tien voorzieningen afgenomen, met name in de particuliere dienstverlening. Dit betreft diensten met een baliefunctie of intermediaire functies die landelijk sterk zijn afgenomen (concurrentie internet). Het aanbod in het centrum van Zutphen betreft onder meer enkele reisbureaus, makelaars en uitzendbureaus. Ter indicatie, sinds 2016 zijn ook drie uitzendbureaus en een reisbureau verdwenen.  De ambachtelijke dienstverlening is redelijk op peil gebleven. Landelijk is sprake van een heropleving van am-

bachten en bovendien ondervinden ambachten nauwelijks hinder van het internet. Het aanbod in het centrum is redelijk uitgebreid en gevarieerd. Het betreft onder meer een groot aantal kappers, maar ook schoenreparatie, tattooshops, kledingreparatie, schoonheidsspecialisten, een nagelstudio en een dierentrimsalon. Ook zijn er specifieke ambachten zoals een pottenbakker, lijstenmaker en enkele edelsmeden. Het dienstenaanbod in benchmarkcentra is fors groter (+42). Opvallend is het hoge aantal ambachten in benchmarkcentra. Dit aanbod is vooral veel uitgebreider in kwantitatieve zin. Het type aanbod is namelijk vergelijkbaar met het aanbod in het centrum van Zutphen.

Tabel 5: Benchmark dienstenaanbod Zutphen-Centrum (aantal verkooppunten) Ambachten

Particuliere dienstverlening

Financiële dienstverlening

Zutphen-Centrum

45

16

7

Benchmarkcentra

69

29

13

30

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

5.4

Analyse leegstand

Tabel 5: Leegstand Zutphen-Centrum10

Leegstand geconcentreerd op cruciale plekken De leegstand op basis van Locatus bestaat uit alle verkooppunten die in gebruik zijn geweest als winkel, horeca, leisure of andere commerciële diensten maar waar momenteel geen actieve functie aanwezig is. De Locatus leegstand is daardoor breder dan alleen de winkelleegstand.  De leegstand in het centrum van Zutphen bedraagt 49 panden met een totale omvang van ruim 6.300 m2 wvo. Dit komt neer op een leegstandspercentage van circa 11,4% van het aantal verkooppunten en 11,3% van het totale wvo. Dit is iets hoger dan het landelijk gemiddelde van respectievelijk 8% (vkp) en 7,7% (wvo).  In onderstaande tabel is de leegstand in het centrum van Zutphen tevens vergeleken met de gemiddelde leegstand in de twaalf benchmarkcentra.

Leegstand

VKP 2016

VKP 2021

VKP verschil

WVO 2016

WVO 2021

WVO verschil

Aanvang / Frictie

31

21

-10

3.058

1.972

-1.086

Langdurig

14

14

0

1.602

2.028

+426

Structureel

7

5

-2

734

1.120

+386

9

+9

1.185

+1.185

49

-3

6.305

+956

Verbouw Totaal

52

5.394

Tabel 6: Benchmark leegstand Zutphen-Centrum



Leegstand

VKP

WVO

Zutphen-Centrum

49

6.305

Benchmarkcentra

66

11.841

Hieruit volgt dat de leegstand in het centrum van Zutphen een aanzienlijk lager is dan in vergelijkbare centrum-gebieden, zowel in aantal verkooppunten als in winkel-vloeroppervlak. In Zutphen staan er relatief veel kleine pandjes leeg. In tegenstelling tot het landelijke beeld is de leegstand sinds 2016 in omvang redelijk bescheiden toegenomen en in aantal verkooppunten zelfs licht afgenomen. Een groot deel van de leegstand betreft aanvang/frictieleegstand. Dit zijn panden die minder dan een jaar leegstaan en/of noodzakelijk om dynamiek in het centrum op te kunnen vangen. Figuur 7: Leegstandsontwikkeling Zutphen-Centrum

10

In 2016 hanteerde Locatus nog onderverdeling naar ‘verbouw’ leegstand

donderdag 3 november 2022

31

5 Analyse huidige situatie Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen









11

Dat sprake is van dynamiek wordt tevens bevestigd door de aanzienlijke verbouwingsleegstand. Dit zijn panden die momenteel worden verbouwd en een reeds een nieuwe invulling / functie krijgen. Figuur 2 toont de spreiding van de leegstand en de ontwikkeling sinds 2016. De leegstand in het kernwinkelgebied en de oostelijke entree van de binnenstad hebben de meeste impact voor de uitstraling van de binnenstad. Op deze plekken doet de leegstand de meeste afbreuk aan het centrum. De voornaamste uitdaging is om juist deze plekken gevuld te krijgen door middel van concentratie en transformatie. Daarbij kan tevens worden ingezet op aantrekken van ontbrekende subbranches, waardoor de diversiteit van het centrum verder toeneemt. De gemiddelde huurprijzen en oppervlaktes van de panden kunnen hierin een uitdaging vormen om naar te kijken. In het kernwinkelgebied vindt ook nog altijd dynamiek plaats. Verschillende leegstaande panden staan minder dan een jaar leeg en bovendien worden diverse panden verbouwd en krijgen een nieuwe invulling. Ten opzichte van 2016 valt op dat de leegstand in de aanloopstraten (o.a. Marspoortstraat, Laarstraat, Spittaalstraat) en de Groenmarkt is afgenomen en zich nu veel meer concentreert in het kernwinkelgebied (o.a. Turfstraat, Korte Beukerstraat en noordelijk deel Breukerstraat).

De structurele leegstand (> 3 jaar) heeft zich bovendien verplaatst vanuit Nieuwstad en het westelijk deel van de binnenstad naar meer de periferie.

Tabel 7:

Indicatie huurprijzen en oppervlaktes per deelgebied.

Deelgebied

Gemiddelde huurprijs per m2

Bandbreedte huurprijs per m2

Gemiddelde oppervlakte panden11

Kernwinkelgebied

€182,-

€24 - €374

110 m2

Nieuwstad

€107,-

€81 - €130

143 m2

Polsbroek

€113,-

€67 - €192

359 m2

-

-

158 m2

Gemengde uitlopers

€155,-

€46 - €247

95 m2

Noorderhaven

€108,-

€89 - €160

209 m2

’s Gravenhof e.o.

Op basis van het totale aantal vestigingen en WVO’s volgens Locatus.

donderdag 3 november 2022

32

6 Resultaten enquête Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

6

Resultaten enquête

6.1

Onderzoeksopzet en respons

In Augustus en september 2021 heeft een enquête plaatsgevonden, waarbij zowel ondernemers als vastgoedeigenaren (niet-woningen) gevestigd in en rondom het centrum van Zutphen zijn ondervraagd. De resultaten bieden onder meer inzicht in:  Het functioneren en het toekomstperspectief van het aanbod in het centrum van Zutphen, evenals de bereidheid om te investeren in concrete plannen.  Kwaliteiten en knelpunten in het centrum.

In totaal hebben 81 respondenten deelgenomen, waaronder 25 ondernemers, 32 vastgoedeigenaren en 24 ondernemers met eigen vastgoed. De ondernemers vertegenwoordigen diverse branches, met name kleding en mode, juwelier en optiek, dienstverlening, horeca en ‘overige’ branches. Verschillende respondenten hebben de enquête niet volledig ingevuld, maar deze respons biedt desondanks waardevolle informatie.

donderdag 3 november 2022

6.2

Functioneren en toekomstperspectief

Economisch klimaat vóór de Coronacrisis  Circa 85% van de ondernemers beoordeelde het economisch functioneren van hun zaak voor aanvang van de coronacrisis goed tot zeer goed. Impact coronacrisis  Ruim de helft van de ondernemers heeft te maken met een lagere omzet door de coronacrisis. Dit betreft met name de branches ‘kleding en mode’, ‘horeca’ en ‘juwelier en optiek’. Deze branches kampen met een omzet daling van ten minste 25%.  Circa een derde van de ondernemers geeft aan dat hun omzet is toegenomen, veelal tot 25%. Dit betreft met name (vers)speciaalzaken en persoonlijke verzorging.  Diverse ondernemers hebben gebruik gemaakt van steunpakketten door de overheid, met name de NOWregeling, de TOZO en de TVL. Toekomstperspectief na de Coronacrisis  Ondernemers zijn positief ten aanzien van het toekomstperspectief van hun zaak. Bijna 80% is positief tot zeer positief gestemd.  Ten aanzien van het toekomstperspectief voor het centrum zijn ondernemers tevens positief gestemd, 80% is positief tot zeer positief.  Circa 80% van de ondervraagde ondernemers verwacht niet dat ze hun zaak binnen nu en vijf jaar hoeven te sluiten. De overige 20% van de ondernemers geeft aan nog niet te weten of ze hun zaak binnen 5 jaar verwachten te sluiten.  De stemming onder de ondervraagde vastgoedeigenaren geeft een gemixt beeld.

Circa een derde geeft aan positief te zijn over het toekomstperspectief van hun vastgoed, een derde is neutraal, maar ook een derde is

negatief gestemd. Deze laatste groep heeft vooral vastgoed in Nieuwstad (o.a. Nieuwstad, Overwelving), het stationsgebied en de periferie van het centrum (o.a. Boompjeswal, Rijkenhagen, Spittaalstraat).

Herkomst van klanten: primair lokaalverzorgend  Om meer inzicht te krijgen in de herkomst van bezoekers is ondernemers gevraagd een inschatting te maken waar hun klandizie vandaan komt. Daarbij is een onderscheid gemaakt tussen bezoekers uit de kern Zutphen (1), bezoekers uit de gemeente Zutphen (2), bezoekers uit de regio (3) en bezoekers buiten de regio (4).  Gemiddeld genomen is ruim 25% van de bezoekers afkomstig uit de kern Zutphen. Nog eens bijna 29% van de bezoekers komt bovendien uit de gemeente. Dit betekent dat ruim de helft van de bezoekers afkomstig is uit de eigen gemeente. Het centrum heeft echter ook nadrukkelijk een functie voor de regio (22%) en daarbuiten (24%)  Dit betekent dat het centrum een belangrijke functie heeft voor de eigen inwoners, maar dat er zeker sprake is van een bovenlokale / regionale functie, evenals een toeristische verzorgingsfunctie.

33

6 Resultaten enquête Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen



De herkomstcijfers uit de enquête corresponderen sterk met de KSO cijfers voor de niet-dagelijkse sector. Dit is te verklaren doordat deze sector, evenals de horecasector, sterk zijn vertegenwoordigd in de enquête. Enkel de toeristische functie van het centrum correspondeert niet met de uitkomsten uit de sector. Het KSO geeft aan dat slechts 1% van de bestedingen niet-dagelijks afkomstig is uit de toeristische sector. Naar verwachting is dit veel lager dan de realiteit.

Verhuur vastgoed  Circa 90% van de ondervraagde vastgoedeigenaren heeft het eigendom momenteel verhuurd, overwegend aan winkelondernemers (65%) en in mindere mate horeca (18%), dienstverlening (12%) of overige ondernemers (5%).  Leegstaande panden staan minder dan een jaar leeg. Dit correspondeert met de uitkomsten van de leegstandanalyse, waaruit blijkt de langdurige / structurele leegstand redelijk beperkt is.  Bij ruim de helft van de vastgoedeigenaren heeft de Coronacrisis de verhuurbaarheid beïnvloed. Circa 40% heeft maatregelen getroffen om de verhuurbaarheid te vergroten, zoals huurkorting, maar ook een huurvrije periode of uitstel van huur.  De helft van de vastgoedeigenaren beoordeeld de verhuurmarkt in Zutphen positief. Circa 20% is negatief tot zeer negatief. Vestigingskenmerken  Van de ondervraagde vastgoedeigenaren is geen enkele eigenaar negatief over de huidige vestigingslocatie van hun vastgoed. Circa 75% beoordeelt de locatie als goed. Wel ervaren sommige vastgoedeigenaren problemen met de mogelijkheden voor het pand op basis van het

donderdag 3 november 2022



bestemmingsplan. Zij hebben vooral behoefte aan mogelijkheden voor wonen. Van de ondervraagde ondernemers is bijna twee derde positief tot zeer positief over de huidige vestigingslocatie. Toch ondervinden ondernemers problemen met de huisvesting of locatie van hun bedrijf, met name ten aanzien van matige parkeermogelijkheden en bereikbaarheid voor klanten en matige bevoorradingsmogelijkheden.

Vooral investeringsbereidheid bij ondernemers  Circa twee derde van de ondernemers geeft aan de komende jaren geen investeringsplannen te hebben voor hun onderneming of vastgoed.  Respondenten die wel plannen hebben, geven aan te willen verbouwen (interieur en/of exterieur) of hun pand te vergroten. Sommige ondernemers hebben de afgelopen periode reeds geïnvesteerd.  Een aantal ondernemers overweegt verplaatsing van de huidige zaak naar een andere locatie, naar een andere locatie in de binnenstad, dan wel een andere locatie binnen de gemeente. Oorzaken zijn onder meer matige parkeermogelijkheden voor klanten, matige bevoorradingsmogelijkheden en/of te kleine of onpraktische bedrijfsruimte.  Vijf van de ondervraagde vastgoedeigenaren geven aan de komende jaren te willen investeren in hun vastgoed. Zes vastgoedeigen twijfelen over eventuele investeringen. Daarbij wordt vooral gedacht aan transformatie naar wonen of ander functies.

6.3

Kwaliteiten en knelpunten

In de enquête is tevens aandacht besteed aan de voornaamste kwaliteiten en aandachtpunten voor het centrum van Ommen. Daaruit komt het volgende naar voren.

Kwaliteiten

Ontbrekende voorzieningen  Vergaderlocatie, kantoorruimte, werkruimte.  Meer kwaliteit op het gebied van horeca. Bagel & Beans, restaurant met kleinere kwalitatieve hapjes, etc.  Specialistisch versaanbod.  Gratis parkeerplek voor medewerkers in de binnenstad.  Blijven inzetten op kleine zelfstandige ondernemers.  Geen grote ketens.  Buitenlandse eet- en cultuurwinkels  Speelgelegenheid  Zorgfuncties  Vertier voor de jeugd: poppodium, amusementshal, etc.  Openbare toiletten  Wonen, luxe appartementen, wonen boven winkels.  Specifiek aanbod, zoals een babywinkel Kansen  Kernwinkelgebied compacter maken.  Leegstand zo veel mogelijk voorkomen.  Leegstand tegengaan door verplaatsing en clustering bestaande winkels.  Betere samenwerking tussen gemeente en ondernemers.  Goede bewegwijzering.  Meer groenvoorzieningen  IJsselkade gezelliger en toegankelijke maken.  Zo veel mogelijk wonen boven winkels.

34

7 Vigerend beleid Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

    

Aandacht voor toegankelijkheid mindervaliden. Parkeergelegenheid bij iedere aanloopstraat. Gratis parkeren, betere parkeervoorzieningen. Fietsenstalling om zwerffietsen tegen te gaan. Fietsoverlast tegengaan. Fietsers weren uit voetgangersgebied.

Knelpunten binnenstad Uit de knelpuntenkaart komen de volgende knelpunten naar voren:  Een groot aandeel van de knelpunten bevinden zich op of rondom de Polsbroekpassage. De plek wordt beschreven als sfeerloos en verouderd, met een slechte uitstraling en leegstand. Dit is zonde aangezien het één van de entrees van de stad is voor bezoekers die met de auto komen.  Slechte uitstraling van de Overwelving en met name het C&A pand. De verbinding tussen het stationsgebied en het kernwinkelgebied wordt ook als onaantrekkelijk beschreven.  Er is wat variatie in de knelpunten die worden beschreven voor het kernwinkelgebied: o.a. fietsparkeeroverlast, vrachtverkeer, en de uitstraling openbare ruimte.

Figuur 8: Knelpuntenkaart Zutphen-Centrum

donderdag 3 november 2022

35

7 Vigerend beleid Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

7 7.1

Vigerend beleid Provinciaal beleid

Omgevingsvisie ‘Gaaf Gelderland’ (2018) In haar omgevingsvisie spreekt Provincie Gelderland de visie uit om een schoon, gezond, veilig en welvarend Gelderland te worden. Hiervoor zijn ambities geformuleerd voor de zeven thema’s: energietransitie; klimaatadaptatie; circulaire economie; biodiversiteit; bereikbaarheid; vestigingsklimaat; woon- en leefomgeving. Hieruit zijn de volgende ambities relevant voor de transformatie van binnenstad Zutphen:  In 2050 is Gelderland klimaatbestendig, wat betekent dat ze goed voor bereid zijn op klimaatverandering (o.a. wateroverlast en hittestress).  Gelderland werkt natuurinclusief, waarbij biodiversiteit overal waar mogelijk wordt versterkt en ingepast.  De concurrerende positie met Amsterdam, Brussel en Keulen wordt versterkt, waarbij geprofiteerd wordt van Gelderland’s unieke combinatie van stedelijke en groene kwaliteiten.  Een woningaanbod met diverse woningtypen en -milieus, passend bij de vraag. Daarbij wordt de bestaande bebouwde omgeving benut voor onder andere duurzame woningen en klimaatadaptieve maatregelen.

7.2



  

Een grotere complementariteit in vormen van stedelijke recreatie in de drie steden. Afstemming van culturele voorzieningen en evenementen is hierbij wenselijk. Herstructurering en inbreiding in de binnenstedelijke randzones van de drie steden (o.a. Zutphen). Menging van nieuwe kantoren in woon- en stationsomgevingen binnen stedelijk gebied. Ruimte voor de rivieren, ook in woon- en werkgebieden.

Omgevingsagenda 2.0 (Cleantech Stedendriehoek, 2016) De regio Stedendriekhoek (Apeldoorn, Deventer, Zutphen en tussenliggende gemeenten) hebben samen zes ambities benoemd:  Energieneutraal in 2030.  Toekomstbestendige binnensteden en (dorps)kernen.  Een schoon mobiliteitssysteem.  Innovatie en cleantech business stimuleren.  Goede aansluiting onderwijs – arbeidsmarkt.  Zichtbare Cleantech Regio Stedendriekhoek. Hierbij kent de Omgevingsagenda 2.0 vier ‘vliegwielprojecten’”, waaronder één valt onder de toekomstbestendige binnensteden en dorpskernen. Hieruit komt naar voren:  Het belang van beleving in een binnenstad of dorpskern voor een aantrekkelijk verblijfsklimaat.  Meer onderscheidend en complementair aan de regiosteden zijn, om als gehele regio onderscheidend te zijn.

Regionaal beleid

Regionale Structuurvisie Stedendriehoek 2030 (2007) De structuurvisie waar geheel gemeente Zutphen onder valt is de regionale structuurvisie van de regio Stedendriehoek, vastgesteld in 2007. Hierin is de hoofdzakelijke ambitie het maken van een schaalsprong naar een stedelijk netwerk tussen de gemeenten, op ruimtelijk en bestuurlijk gebied. In de visie komen onder andere de volgende punten naar voren:

donderdag 3 november 2022

Woonagenda Cleantech Regio 2018-2023 De regio zet met de Woonagenda in op een toekomstbestendige woningvoorraad en –omgeving, door de juiste woning voor de juiste doelgroep op de juiste plek te realiseren. Hierbij staan drie thema’s centraal:  Sterke steden, dynamische kernen en een vitaal platteland: inzetten op complementariteit, met Zutphen als ‘sterke en kleurrijke samenleving’.

 

Verduurzamen en klimaatbestendig maken van de (bestaande) voorraad. Wonen en zorg: een meer integrale en kwalitatieve benadering van wonen met zorg.

Evaluatie en herijking Woonagenda Cleantech Regio 2018 (2020): Omdat er een aantal nieuwe thema’s begonnen te spelen is in 2020 een herijking opgesteld voor de Woonagenda van 2018. Hieruit kwamen de volgende punten naar voren:  Korte termijn: versnellen woningbouw 2020-2022: de woningvraag is 40% hoger dan in 2018 verondersteld was. Daarom zullen naast inbreidings- en transformatielocaties ook nieuwe uitleglocaties nodig zijn.  Lange termijn: herpositionering Cleantech Regio in landelijke verstedelijkingsopgave tot 2040. Het versterken van de regio’s rol in het opvangen van de landelijke woningbehoefte versterkt ook de vitaliteit van haar steden en dorpen.

7.3

Gemeentelijk beleid

Structuurvisie Binnenstad Zutphen (2012) Naast de regionale structuurvisie is er voor binnenstad Zutphen ook een specifieke structuurvisie. Al in deze visie uit 2012 wordt de ambitie van Zutphen uitgesproken om de aantrekkelijkste binnenstad van Nederland te zijn. Hierbij moeten historie en water voelbaar zijn en de stedelijke dynamiek harmonisch samengaan met de menselijke maat. Hierbij staan drie thema’s centraal:  Historische schatkist: gebruik maken van de vele historische kwaliteiten voor toekomstige ontwikkelingen.  Rivier(en)stad: de twee rivieren als inspiratie voor ruimtelijke en stedelijke kwaliteit.  Stedelijke dynamiek: het bevorderen van een gezonde mengeling van stedelijke activiteiten tussen functies, gebouwen, openbare ruimtes, doelgroepen, faciliteiten etc.

36

7 Vigerend beleid Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

Woonvisie gemeente Zutphen 2019-2024 In deze woonvisie zijn drie integrale woonambities opgesteld waar de gemeente zich tussen de jaren 2019 en 2024 op richt:  Sterke positie als centrumgemeente: een breed scala aan woonmilieus aanbieden. Hierbij moet onder andere wonen in de binnenstad toegankelijk zijn voor meer typen huishoudens, en Noorderhaven een modern woonmilieu worden.  Ambitieus in energietransitie en verlaging van woonlasten: energieneutraal in 2030, en bij de verduurzaming inzetten op het verlagen van woonlasten en verbeteren van de kwaliteit van woning.  Sociaal-economisch evenwicht in woonwijken: met name jonge huishoudens meer mogelijkheden geven op de huurwoningmarkt. Daarnaast meer balans brengen in specifieke (kwetsbare) wijken door andere typen woningen toe te voegen.

Horecavisie Zutphen 2017-2022 Met de horecavisie wordt invulling gegeven aan de gemeentelijke ambitie om de actuele vraag naar horeca te faciliteren, een kwaliteitsimpuls te geven aan de bestaande en nieuwe horeca, en als bijdrage om in de top-10 ‘meest aantrekkelijke binnensteden van Nederland’ te komen. Daarbij komen onder andere de volgende speerpunten naar voren:  Verbeteren balans leefbaarheid/levendigheid  Aansluiten op de behoefte: verbreden en verbeteren aanbod.  Onderscheidend vermogen en innovatie faciliteren, en mogelijk maken van mengvormen.

Visie mobiliteit in de binnenstad (2018) In deze mobiliteitsvisie stelt gemeente Zutphen een aantal hoofddoelstellingen op het gebied van mobiliteit in de binnenstad richting het jaar 2025, waaronder:  Bijdragen aan een bereikbare, verkeersveilige, leefbare, gastvrije, levendige en duurzame binnenstad.  Hanteren van het stop!-concept: eerst voetgangers faciliteren, dan fietsers, dan het OV en als laatste de auto.  Verblijfsgebieden zijn verkeersluw, zonder doorgaand verkeer.  De wens om in 2025 fietsstad van het jaar te zijn.  In 2025 zichtbaar en voelbaar autoluw.

Gelet op de juridisch-planologische risico’s (Dienstenrichtlijn) én de benodigde inspanning, is het de vraag of ruimtelijk planologische sturing op laagwaardige dienstverlening de beste optie is. Mogelijk hebben zachtere instrumenten meer resultaat om de beoogde kwaliteitsverbetering te borgen. Denk bijvoorbeeld aan diverse subsidies, of samenwerkingsverbanden. BRO adviseert om altijd een ‘en-en’ strategie toe te passen. Dus ruimtelijk sturing via zowel juridisch-planologische ‘harde’ regulering als via de ‘zachtere’ instrumenten. We denken graag met u mee over de optimale instrumentenmix!

eenvoudiger (zie volgend kader). Voor dienstverlening is dit lastiger. Dat maakt de regeling kwetsbaar. Immers, tegenstanders van de regulering (zoals vastgoedeigenaars en ondernemers) kunnen de regeling (mogelijk succesvol) aanvechten. Er bestaat daarmee een wezenlijk afbreukrisico.

Naast deze hoofddoelstellingen zijn er ook doelstellingen geformuleerd per verkeersmodaliteit en stadslogistiek.

donderdag 3 november 2022

37

7 Vigerend beleid Toekomstbeeld Binnenstad Zutphen

Hoofdvestiging Boxtel Bosscheweg 107 5282 WV Boxtel T +31 (0)411 850 400 Vestiging Amsterdam Rhijnspoorplein 38 1018 TX Amsterdam T +31 (0)20 506 19 99 Vestiging Venlo Industriestraat 94 5931 PK Tegelen

www.bro.nl | info@bro.nl donderdag 3 november 2022

T +31 (0)77 373 06 01

38