361119RH 2022_BW_00394
Tekst van het document
College van burgemeester en wethouders Besluit
2022_BW_00394
GOEDGEKEURD
Vergadering van 20 september 2022 Team Staf Directie
Programmabegroting Zutphen 2023-2026 Besluitvormend
Zaaknummer: 361119 Portefeuillehouder: Eva Boswinkel Openbaar Ja Embargo Nee
Samenstelling Aanwezig: mevrouw Annemieke Vermeulen, Burgemeester; mevrouw Eva Boswinkel, Wethouder; de heer Rick Verschure, Wethouder; de heer Jasper Bloem, Wethouder; de heer Sjoerd Wannet, Wethouder; mevrouw Anja de Rouw, Adjunct-secretaris; de heer Hendri Kasteel, Loco-secretaris
Afwezig: mevrouw Monique Stouten, Gemeentesecretaris
Besluit Besluitpunt 1 Het college besluit de raad voor te stellen de jaarschijf 2023 van de programmabegroting Zutphen 2023 - 2026 vast te stellen. Besluitpunt 2 Het college besluit de raad voor te stellen kennis te nemen van de jaarschijven 2024 - 2026 uit de programmabegroting 2023 - 2026. Besluitpunt 3 Het college besluit de raad voor te stellen de voorgenomen investeringen voor het begrotingsjaar 2023 zoals opgenomen in de programmabegroting 2023 - 2026 vast te stellen en hiervoor de kredieten beschikbaar te stellen. Besluitpunt 4 Het college besluit de raad voor te stellen een bedrag van €500.000 te onttrekken aan de algemene Reserve ten gunste van het budget energiekosten 2023. Besluitpunt 5 Het college besluit de raad voor te stellen kennis te nemen van de najaarsnota.
Motivering 1/435
Inleiding zie raadsvoorstel Beoogd effect zie raadsvoorstel Argumenten zie raadsvoorstel Kanttekeningen zie raadsvoorstel Communicatie zie raadsvoorstel Evaluatie zie raadsvoorstel Financiën n.v.t. Risico’s n.v.t. Personele consequenties n.v.t. Programmadoelen Programma 1. Bestuur Programma 2. Veilige stad Programma 3. Duurzame leefomgeving Programma 4. Een vitale samenleving, iedereen doet mee Programma 5. Aantrekkelijke stad, met een sterke economie Toelichting programmadoelen De programmabegroting 2023 - 2026 heeft betrekking op alle programma's.
Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13.
Raadsvoorstel meerjarenbegroting 2023 - 2026.pdf 1. Programmabegroting 2023 - 2026.pdf najaarsnota programmabegroting 2023 - 2026.pdf 2. Voorstellen noodzakelijk sociaal domein.pdf 3. Voorstellen noodzakelijk ruimte en economie.pdf 4. Voorstellen noodzakelijk bedrijfsvoering.pdf 5. Overzicht voorstellen noodzakelijk.pdf 6. Voorstellen coalitieakkoord sociaal domein.pdf 7. Voorstellen coalitieakkoord ruimte en economie.pdf 8. Voorstellen coalitieakkoord bedrijfsvoering.pdf 9. Overzicht voorstellen coalitieakkoord.pdf 10. Voorstellen coalitieakkoord met dekking reserve-1.pdf 11. Voorstellen niet gehonoreerd.pdf
2/435
VOORBLAD
ONTWERP Invulinstructie RAADSVOORSTEL
Griffienummer:
Onderwerp Programma
Programmabegroting Zutphen 2023 - 2026 Algemene dekkingsmiddelen / Financiën --
Forum Portefeuillehouder Inlichtingen bij
oordeelsvormend Eva Boswinkel Klaas Kamphuis 06-51984879.
Soort bevoegdheid Beleidsvrijheid Programmabegrotingswijziging
kaderstellend geen ja
k.kamphuis@zutphen.nl controlerend beperkt
budgetrecht ruim nee
overig
Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor: 1. De jaarschijf 2023 van de programmabegroting Zutphen 2023 – 2026 vast te stellen. 2. Kennis te nemen van de jaarschijven 2024 – 2026 uit de programmabegroting 2023 – 2026. 3. De voorgenomen investeringen voor het begrotingsjaar 2023 zoals opgenomen in de programmabegroting 2023 – 2026 vast te stellen en hiervoor de kredieten beschikbaar te stellen. 4. Een bedrag van €500.000 te onttrekken aan de Algemene Reserve ten gunste van het budget energiekosten 2023. 5. Kennis te nemen van de najaarsnota.
3/435
1 van 6
TOELICHTING
Inleiding Hierbij bieden wij u de programmabegroting 2023 – 2026 aan. Deze programmabegroting is vanaf oktober 2022 ook te raadplegen via de website. De indeling van de programmabegroting is anders dan de voorgaande jaren. De nieuwe indeling van de programmabegroting is conform de hoofdindeling van het coalitieakkoord die het college dit jaar heeft gesloten. Concreet zijn er nu vier programma’s in plaats van vijf. Door de indeling van de programmabegroting aan te passen aan het coalitieakkoord is het voor u als raad gemakkelijker de voortgang van het coalitieakkoord te volgen dan zonder deze aanpassing. Ook deze programmabegroting is, net als de twee voorgaande programmabegrotingen, structureel sluitend. Dat wil zeggen dat de structurele lasten gedekt worden door structurele baten. In combinatie met het uitgangspunt van realistisch ramen is een structureel sluitende programmabegroting een belangrijk uitgangspunt om te voorkomen dat de gemeente financieel in zwaar weer terechtkomt. Tijdens het Voorjaarsgesprek is door ons aangegeven bij de programmabegroting ook een najaarsnota te presenteren. In deze najaarsnota is aangegeven hoe het coalitieakkoord zijn vertaling heeft gekregen in de programmabegroting. In de najaarsnota is dat op hoofdlijnen beschreven, daarnaast zijn alle mutatievoorstellen als bijlage toegevoegd.
De mutatievoorstellen zijn de concrete plannen voortkomend uit het coalitieakkoord. Al met al heeft dit geleid tot een ambitieuze programmabegroting 2023 – 2026 waar wij als college met veel plezier mee aan de slag gaan.
Beoogd effect Vaststellen van de programmabegroting 2023 waardoor het afgesloten coalitieakkoord tot uitvoering gebracht kan worden en de daarvoor noodzakelijke financiële middelen zijn toebedeeld.
Argumenten 1.1 Er is sprake van een structureel sluitende meerjarenbegroting. De programmabegroting 2023 – 2026 is in financieel opzicht structureel sluitend . Dat wil zeggen dat alle structurele lasten gedekt zijn met structurele baten. Een structureel sluitende meerjarenbegroting is een door de raad vastgesteld kader. 1.2 De jaarschijf 2023 uit de programmabegroting 2022 – 2025 is gecorrigeerd voor financiële wijzigingen. De basis voor de begroting 2023 is de jaarschijf 2023 vanuit de programmabegroting 2022 – 2025. Hierop worden de zogenaamde noodzakelijke wijzigingen aangebracht. Dit betreffen uitgaven voor nieuw wettelijk beleid, onontkoombare uitgavenstijgingen op bestaand beleid, prijs- en loonstijgingen door indexatie en lagere baten. Overigens kan dit ook “omgekeerd” gebeuren. Er kan ook sprake zijn van lagere lasten en hogere baten die van invloed zijn op de begroting 2023. De aangebrachte wijzigingen op de begroting 2023 hebben als basis de “mutatievoorstellen noodzakelijk”. Deze zijn als bijlage toegevoegd aan de programmabegroting 2023 – 2026. 1.3 Het coalitieakkoord is vertaald in de programmabegroting 2023 – 2026. In de programmabegroting 2023 – 2026 is het coalitieakkoord van juni 2022 vertaald. Dit is gedaan aan de hand van de “mutatievoorstellen coalitieakkoord” die als bijlagen aan deze programmabegroting zijn toegevoegd.
Het jaar 2023 is een jaar waarop menig ambitie van het college verder wordt uitgewerkt en de daadwerkelijke uitvoering vanaf 2024 ter hand wordt genomen.
4/435
2 van 6
1.4 De taakstelling voor Jeugd is aangepast. In de programmabegroting 2023 – 2026 stond nog steeds een taakstelling voor Jeugd van €1.000.000. Deze taakstelling van €1.000.000 is sinds 2021 in de begroting opgenomen. Daarvoor bedroeg de taakstelling €1.700.000. De afgelopen jaren hebben laten zien dat deze taakstelling niet realiseerbaar is, de uitgaven voor Jeugd blijven, ondanks alle inspanningen om de uitgaven te laten dalen, juist stijgen. Daarom hebben wij de taakstelling voor Jeugd van €1.000.000 structureel uit de begroting gehaald. 1.5 Het is belangrijk de buffer van €500.000 bij aanvang van 2023 ter beschikking te hebben Wij hebben ervoor gekozen een buffer in de programmabegroting in te bouwen van jaarlijks €500.000. Het is belangrijk om deze buffer bij aanvang van het begrotingsjaar 2023 beschikbaar te hebben. Door het hanteren van deze buffer kunnen financiële nadelen ten opzichte van de begroting gecompenseerd worden. Ook kunnen onvoorzienbare uitgaven gedekt worden zonder dat er direct sprake is van een tekort in de begroting. 3.1 De benodigde kredieten worden nu beschikbaar gesteld. De investeringen worden jaarlijks in een meerjarig investeringsplan voor de komende jaren opgenomen.
Door het vaststellen van de programmabegroting stelt u daarmee ook de investeringen uit de eerste jaarschijf van het meerjarig investeringsplan beschikbaar en daarmee de bijbehorende kredieten. 4.1 In de programmabegroting 2023 – 2026 is extra geld opgenomen voor de gestegen kosten van energie. In de programmabegroting 2023 – 2026 is extra geld opgenomen voor de gestegen kosten van energie. Voor 2023 wordt een piek verwacht in de uitgaven, daardoor is voor 2023 een extra bedrag toegevoegd aan de begroting van €1.000.000. Voor de jaren daarna is een extra bedrag toegevoegd van jaarlijks €500.000. Voor het jaar 2023 wordt eenmalig een bedrag van €500.000 vanuit de Algemene Reserve toegevoegd aan de begroting, de resterende bedragen van jaarlijks €500.000 worden ten laste gebracht van het begrotingssaldo. Door de jaarschijf 2023 van deze programmabegroting vast te stellen is een afzonderlijke begrotingswijziging voor de onttrekking van €500.000 aan de Algemene Reserve niet nodig.
Kanttekeningen 1.1 De opgenomen budgetten voor Jeugd zijn met name voor 2026 onzeker en ongunstig. In 2021 heeft een commissie, die belast was met de vraag wat de omvang moet zijn voor de toekomstige budgetten jeugd, aangegeven dat de budgetten fors moesten worden verhoogd. Het Rijk heeft dit overgenomen maar tegelijkertijd ook weer nieuwe bezuinigingen afgekondigd op de budgetten Jeugd. Vanuit de provincie krijgen wij als gemeente bindende rekenregels voor het bepalen van de budgetten Jeugd voor de komende jaren. Voor 2023 verandert er niets, voor de jaren 2024 en 2025 worden de budgetten iets ruimer dan tot nu toe was aangenomen. Voor het jaar 2026 wordt nu rekening gehouden met een budgetverlaging van €1.000.000. Dit nadeel is opgebouwd uit een nadeel in de Algemene Uitkering van €2.500.000 en een ingecalculeerd voordeel op de uitgaven voor Jeugd van €1.500.000 waardoor er een nadeel ontstaat van €1.000.000. Of er in 2026 daadwerkelijk sprake is van een uitgavendaling van €1.500.000 zal nog moeten blijken. Het is echter de uitkomst van de bindende rekenregels zoals voorgeschreven door de provincie. 1.2 De programmabegroting laat een nadeel zien met betrekking tot het Woonplaatsbeginsel. Op dit moment zijn wij als gemeente jaarlijks per saldo ongeveer €600.000 meer kwijt aan uitgaven Jeugd door het zogenaamde Woonplaatsbeginsel.
Deze verschuiving in kosten, waarbij de gemeente waar het kind staat ingeschreven, verantwoordelijk is voor betaling van de zorgkosten en niet de gemeente waar de zorg plaatsvindt, is in principe een kostenneutrale verschuiving van kosten. Voor een aantal gemeenten, waaronder Zutphen, blijkt dit niet zo te zijn. Het is wrang om te beseffen dat er dus ook gemeenten zijn die een voordeel halen op het Woonplaatsbeginsel. Het Rijk is vooralsnog niet bereid om naar deze materie te kijken maar als college gaan wij hier zeker mee aan de slag om deze ongelijkheid op te heffen. 5/435
3 van 6
1.3 De uitkomsten van de septembercirculaire zijn nog niet bekend. Ten tijde van het opstellen van de programmabegroting 2023 – 2026 was de inhoud van de september circulaire nog niet bekend. De uitkomst hiervan kan invloed hebben op de begroting. Mocht dit zo zijn dan gaan wij u hier vanzelfsprekend over informeren bij de presentatie van de programmabegroting 2023 – 2026. 4.1 Het jaar 2026 is begrotingstechnisch een moeilijk jaar. De jaren 2024 en 2025 sluiten met een positief begrotingssaldo van respectievelijk 5,5 miljoen euro en 8,8 miljoen euro naar 1,2 miljoen euro in 2026. Deze sterke daling van het begrotingssaldo in 2026 heeft een aantal oorzaken zoals de herberekening Jeugd, het gegeven dat het Rijk op dat moment de opschalingskorting, die tijdens deze kabinetsperiode is komen te vervallen, onder een andere naam weer voort wil zetten. Tenslotte wil het Rijk de accresberekening wijzigen waardoor de Algemene Uitkering gaat dalen en de gemeente haar eigen inkomsten moet verhogen. Hoe dat proces er uitziet is nog onduidelijk en zorgt op dit moment voor een scherpe daling van het begrotingssaldo 2026.
Financiën
Financieel perspectief Omschrijving Saldo programmabegroting 2021 Effecten opgetreden na programmabegroting - gevolgen circulaire algemene uitkering (voordeel) - indexering - extra indexering Subtotaal
2023 391.800
2024 1.833.600
bedragen x € 1 2025 2026 3.103.900 3.103.900
10.610.800 -2.256.200 -2.033.100 6.321.500
14.358.400 -2.256.200 -2.033.100 10.069.100
17.768.400 -2.256.200 -2.033.100 13.479.100
11.931.900 -2.810.400 -2.033.100 7.088.400
Resultaat zonder nieuwe voorstellen
6.713.300
11.902.700
16.583.000
10.192.300
Voorstellen noodzakelijke aanpassingen Voorstellen gebaseerd op het coalitieakkoord Totaal aangevraagde voorstellen
2.910.400 2.283.400 5.193.800
2.898.600 2.241.400 5.140.000
2.866.800 2.501.300 5.368.100
2.763.100 2.850.500 5.613.600
Begrotingssaldo na verwerking voorstellen
1.519.500
6.762.700
11.214.900
4.578.700
Technische mutaties Toename budget jeugd Herziening rekenmethode jeugd Gewenste buffer Subtotaal mutaties
19.500 1.000.000 500.000 1.519.500
222.700 1.000.000 -475.600 500.000 1.247.100
979.800 1.000.000 -111.000 500.000 2.368.800
805.900 1.000.000 1.095.500 500.000 3.401.400
Saldo programmabegroting 2023 voor bestemming
0
5.515.600
8.846.100
1.177.300
Storten/onttrekking algemene reserve Saldo programmabegroting 2023
0 0
-5.515.600 0
-8.846.100 0
-1.177.300 0
Een negatief bedrag (-) is een negatief resultaat
6/435
4 van 6
Communicatie De planning voor de behandeling van de programmabegroting 2023 – 2026 met forum en raad ziet er als volgt uit: - 03/10/2022: forumspecial waarin het college de begroting financieel en inhoudelijk presenteert - 13/10/2022: informele bijeenkomst waarin technisch-financiële vragen gesteld kunnen worden - 17/10/2022: uiterste datum waarop schriftelijke vragen kunnen worden ingediend - 24/10/2022: beantwoording schriftelijke vragen - 31/10/2022: oordeelsvormend forum - 07/11/2022: besluitvorming door de raad
Uitvoering Na vaststelling door de raad worden in 2023 de activiteiten uitgevoerd zoals verwoord in de begroting.
Evaluatie Rapportage over de uitvoering van de programmabegroting 2023 vindt plaats via de twee bestuursrapportages, de twee actualisaties hiervan en de jaarrekening 2023.
Bijlagen -
Programmabegroting 2023 – 2026 Najaarsnota Mutatievoorstellen noodzakelijk Sociaal Domein Mutatievoorstellen noodzakelijk Ruimte en Economie Mutatievoorstellen noodzakelijk Bedrijfsvoering Mutatievoorstellen coalitieakkoord Sociaal Domein Mutatievoorstellen coalitieakkoord Ruimte en Economie Mutatievoorstellen coalitieakkoord Bedrijfsvoering Mutatievoorstellen niet gehonoreerd Totaaloverzicht mutatievoorstellen noodzakelijk Totaaloverzicht mutatievoorstellen coalitieakkoord Voorstellen gedekt uit een reserve
Stukken die ter inzage liggen
7/435
5 van 6
ONTWERP BESLUIT Griffienummer:
De raad van de gemeente Zutphen, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van
met nummer
;
gelet op artikel 189 e.v. van de Gemeentewet; besluit: 1. De jaarschijf 2023 van de programmabegroting Zutphen 2023 – 2026 vast te stellen. 2. Kennis te nemen van de jaarschijven 2024 – 2026 uit de programmabegroting 2023 – 2026. 3. De voorgenomen investeringen voor het begrotingsjaar 2023 zoals opgenomen in de programmabegroting 2023 – 2026 vast te stellen en hiervoor de kredieten beschikbaar te stellen. 4. Een bedrag van €500.000 te onttrekken aan de Algemene Reserve ten gunste van het budget energiekosten 2023. 5. Kennis te nemen van de najaarsnota.
Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Zutphen, gehouden op:
De voorzitter,
de griffier,
8/435
6 van 6
Programmabegroting 2023
1
Programmabegroting 2023 - 2026 9/435
Inhoudsopgave Inleiding ....................................................................................................................................................3 Begroting in 1 oogopslag ..........................................................................................................................4 Programma's ............................................................................................................................................6 Politiek dichtbij .....................................................................................................................................7 Wonen en leefbaarheid ..................................................................................................................... 16 Werken en leren ................................................................................................................................ 41 Zorgen en samenleven ...................................................................................................................... 54 Overzicht algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................ 82 Paragrafen .............................................................................................................................................
84 Lokale heffingen ................................................................................................................................ 85 Weerstandsvermogen en risicobeheersing....................................................................................... 91 Onderhoud kapitaalgoederen ......................................................................................................... 100 Financiering ..................................................................................................................................... 104 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................ 109 Verbonden partijen ......................................................................................................................... 113 Grondbeleid..................................................................................................................................... 120 Openbaarheidsparagraaf................................................................................................................. 126 Financiële begroting ............................................................................................................................
128 Inleiding ........................................................................................................................................... 129 Overzicht baten en lasten (2021 - 2023) ......................................................................................... 130 Overzicht baten en lasten (2024 - 2026) ......................................................................................... 131 Uitgangspunten begroting 2023 ..................................................................................................... 132 Meerjarige incidentele baten en lasten per programma .................................................................... 133 Structurele onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves 2023-2024 ...................................... 135 Structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves 2025-2026 ........................................... 137 Meerjarenbegroting 2023 - 2026 .................................................................................................... 139 Meerjarige ontwikkelingen reserves en voorzieningen .................................................................. 140 Investeringsplan ..............................................................................................................................
141 Subsidies .............................................................................................................................................. 143 Overzicht producten per programma ................................................................................................. 146 Overzicht taakvelden ....................................................................................................................... 151 Overzicht beleidsindicatoren........................................................................................................... 153 Geprognosticeerde balans .............................................................................................................. 160 2
Programmabegroting 2023 - 2026 10/435
Inleiding Uitvoeren coalitieakkoord ‘natuurlijk betrokken, gelijk vooruit’ De komende vier jaar gaan we het coalitieakkoord uitvoeren. Uitgangspunt voor ons is dat we werken aan een ‘Sterke stad en dorp met eigen identiteit en betrokken inwoners’. We zijn blij dat er weer meer financiële armslag is de komende jaren. Dat geeft ons de ruimte en de verantwoordelijkheid om stap voor stap het coalitieakkoord uit te voeren, de basis op orde te brengen en inwoners en partners de kans te geven om initiatieven te realiseren. We kijken er naar uit om samen met u de handen uit de mouwen te steken. Beslissingen nemen we aan de hand van de volgende zes toetsstenen: 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Vergroot het de kansengelijkheid van onze inwoners? Verkleint het onze ecologische voetafdruk? Draagt het bij aan sociale samenhang en inclusiviteit? Is het ambitieus maar realistisch? Kunnen we het uitleggen aan iedere inwoner van de gemeente? Versterkt het de positie van de gemeente Zutphen?
We zien drie strategische doelen in het coalitieakkoord die door alle programma’s heen lopen: Kansengelijkheid, voldoende werk en sociale samenhang We zetten in op kansengelijkheid: talenten optimaal inzetten door sterk onderwijs, vergroten van bestaanszekerheid en genoeg werk. We bieden mensen perspectief op zinvol werk; sterker dan voorheen leggen we verbinding tussen werk, inkomen, onderwijs, welzijn en zorg. We zetten in op het vergroten van de sociaal-economische veerkracht en weerbaarheid. Duurzaam wonen, werken, leven, bezoeken, ondernemen en produceren We willen dat Zutphen een aantrekkelijke, groene en toekomstgerichte gemeente is om te wonen en te werken. Voor jong en oud, voor mensen met verschillende achtergrond en inkomens. Met plek voor iedereen in alle woonwijken, met cultuur voor iedereen, met gevarieerde woonvormen, en met een aantrekkelijk buitengebied. We zetten vol in op vergroening en op groene en innovatieve energiebronnen. We willen dat de energietransitie rechtvaardig is: haalbaar voor iedereen. Sterke, inclusieve buurten met eigen identiteit die door bewoners zelf bepaald, beheerd en verrijkt worden We werken aan verbindingen tussen inwoners, organisaties en de gemeente om samen kansen te creëren die bijdragen aan het vergroten van betrokkenheid en samenhang, behoud en eventuele toevoeging van voorzieningen in de buurten.
We geven inwoners meer invloed. Inwoners nemen en krijgen hun eigen verantwoordelijkheid in het vormgeven van hun leefomgeving.
In ons dagelijks werk, in de uitvoering van de wettelijke taken, in nieuwe opgaven en in de samenwerking met de partners houden we deze drie strategische doelen steeds voor ogen. Zij maken ons verhaal, zij geven ons richting en inspireren om samen met u, de inwoners en ondernemers te werken aan een sterk Zutphen en Warnsveld. 3
Programmabegroting 2023 - 2026 11/435
Begroting in 1 oogopslag
4
Programmabegroting 2023 - 2026 12/435
5
Programmabegroting 2023 - 2026 13/435
Programma's
6
Programmabegroting 2023 - 2026 14/435
Politiek dichtbij
Burgemeester Annemieke Vermeulen Bestuurlijke coördinatie, bestuurlijke vernieuwing, bestuurlijke samenwerking (regionaal, provinciaal en nationaal), justitiediensten (contacten en huisvesting), representatie en communicatie, verkiezingen, internationale contacten, Lokale democratie. Programma Organisatieontwikkeling.
Wethouder Eva Boswinkel Wijkgericht werken, wijkregie en Waterkwartier
Wethouder Sjoerd Wannet Bedrijfsvoering en dienstverlening, Inwonersparticipatie en herinrichting Stadhuis
7
Programmabegroting 2023 - 2026 15/435
Ambitie Lokaal betrokken en wijkgericht Wij zijn een open en laagdrempelige gemeente, dicht bij alle inwoners. We zijn zichtbaar in stad, dorp en wijken. We staan voor democratische vernieuwing en een betrouwbare overheid. We maken gebruik van de aanwezige kwaliteiten in de samenleving. We stimuleren dat inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en buurten actief oppakken wat zij zelf kunnen. Samen werken wij verder aan een inclusief Zutphen waarin inwoners met elkaar verbonden zijn, naar elkaar omkijken, waarin iedereen van betekenis is. We streven naar sterke wijken met een stevige sociale cohesie en een eigen identiteit die grotendeels door wijkbewoners zelf bepaald, beheerd en verrijkt wordt. We zetten in op kansengelijkheid: talenten optimaal inzetten door sterk onderwijs, vergroten van bestaanszekerheid en genoeg werk. We hebben in onze dienstverlening oog voor de menselijke maat. We zorgen ervoor dat zaken zorgvuldig worden opgepakt en dat we transparant en aanspreekbaar zijn. Onze dienstverlening is toegankelijk en begrijpelijk, zodat iedereen eenvoudig zaken met ons kan doen. We sluiten aan bij landelijke standaarden voor (digitale) dienstverlening. Onze inwoners zien de gemeente Zutphen als een benaderbare, betrouwbare en transparante organisatie met een open blik. Onze communicatie is duidelijk, efficiënt, toegankelijk, inclusief en betrouwbaar.
Over gemeentegrenzen heen Wij zetten ons in voor een goede samenwerking met de regio Stedendriehoek (Cleantech Regio), onze buurgemeenten en de provincie Gelderland. Als gemeente staan wij voor meervoudige en maatschappelijke opgaven. Die opgaven gaan over onze gemeentegrens heen, vragen grote investeringen en hebben soms conflicterende belangen. De rol van de regio neemt daardoor aan belang toe. Ook het Rijk verwacht in toenemende mate van regio’s, dat zij een rol pakken in complexe maatschappelijke opgaven zoals de Regionale Energietransitie en het woon- en stikstofdossier.
Doelstellingen en inzet Product 001 Bestuur Doelen:
Wij zijn actief op regionaal, provinciaal en landelijk niveau. Wij hebben een goede relatie met onze buurgemeenten.
Inzet:
8
Wij vergroten en delen onze kennis met partners als VNG, de middelgrote gemeenten in Nederland (M50) en de middelgrote Gelderse gemeenten (RS4). Programmabegroting 2023 - 2026 16/435
In de regio Stedendriehoek (Cleantech Regio) werken wij onder andere samen aan de woningbouwopgave, het verduurzamen van bedrijventerrein De Mars (onderdeel van regiodealproject), het verduurzamen van bestaande woningen via het project Transform, de snelfietsroute Zutphen-Deventer en regiodealprojecten Techniekfabriek en de Pilot ‘Wijkgericht werken aan talentontwikkeling’. Wij voeren gezamenlijke lobby-activiteiten uit voor bijvoorbeeld vervoer over spoor (goederenvervoer) en vervoer over water (bevaarbaarheid IJssel, Industriehaven en Oude IJsselbrug). Met de provincie Gelderland werken wij samen aan concrete projecten en opgaven, zoals de woonopgave en het project smart grid. We zetten ons in om met onze directe buurgemeenten en buurregio’s een goede relatie op te bouwen en met elkaar positieve resultaten te bereiken. Verder werken wij samen in verschillende regionale verbanden. In de zorgregio Midden IJssel/Oost Veluwe maken we onder andere afspraken over gezamenlijke inkoop van jeugd- en Wmo-voorzieningen. Andere voorbeelden van samenwerkingsverbanden zijn de Veiligheidsregio, Veilig thuis, de GGD en de Arbeidsmarktregio. Op het gebied van toerisme werken we samen met het Hanzestedenverbond en de stichting Achterhoek Toerisme. Bij de inhoudelijke programma’s komen wij hierop terug.
Product 003 Burgerzaken Doelen:
(Digitale) dienstverlening waarbij een goed antwoord op de vraag van inwoners, bedrijven en instellingen voorop staat. Alle publieke contacten vinden plaats op één locatie met één receptie. Optimaal gebruik maken van onze centrale hal in het stadhuis.
Inzet:
Er komt een bruikbare dienstverleningsvisie. Wij blijven werken ‘op afspraak’. Onze dienstverlening is vrijwel geheel gedigitaliseerd, wij zijn bezig met de afronding van de laatste producten. Wij richten de hal van het stadhuis opnieuw in. Wij bieden hulp en uitleg bij digitale aanvragen in het stadhuis. Wij organiseren de verkiezingen voor Provinciale Staten en Waterschappen.
Product 005 Communicatie Doelen
9
Een optimale verbinding en contact met onze samenleving; we zien en horen wat er in onze samenleving gebeurt: in de stad, het dorp en de wijken. Door een aantal landelijke thema’s, zoals de toeslagenaffaire en niet nagekomen beloftes in Groningen, is het vertrouwen in de overheid afgenomen. We werken aan het herstel van dat vertrouwen. We organiseren onze crisiscommunicatie effectief, we geven proactief adviezen gebaseerd op onze kennis van wat er speelt in de samenleving. Programmabegroting 2023 - 2026 17/435
Onze communicatie is eenvoudig en in duidelijke taal, zowel via geschreven tekst als (bewegend) beeld. Wij communiceren begrijpelijk voor iedere inwoner.
Inzet
Bij onze communicatie zetten wij de inwoner centraal. Wij luisteren naar onze inwoners en sluiten aan bij wat er leeft. Wij brengen ‘buiten’ naar binnen. In onze communicatie-uitingen nemen we de toetsstenen uit het coalitieakkoord als uitgangspunt. Wij pakken onze rol in de heersende polarisatie en de verdere verharding die we zien in de samenleving, door duidelijke uitleg te blijven geven wat we voor onze inwoners doen en waarom. Daarbij gaan we met de burgemeester voorop het gesprek aan met mensen die het vertrouwen in de politiek/overheid zijn verloren. We zetten communicatie in om zoveel mogelijk inwoners te bereiken en hen te informeren over regelingen waar zij mogelijk aanspraak op kunnen maken. Met ‘nieuwe’ media willen we andere doelgroepen bereiken, zoals met het maken van een podcast. We zetten onze eigen communicatiekanalen, zoals de website, Facebook, Instagram en Twitter (doel)gericht in. Af en toe vragen wij de mening van onze volgers. LinkedIn gebruiken we om te laten zien wie wij zijn als professionele organisatie. We investeren in de samenwerking en goede relatie met lokale media en we volgen de landelijke ontwikkelingen over versterken van lokale publieke media. We stimuleren het delen van inspirerende verhalen van onze inwoners en bijzondere projecten in onze gemeente (inwoners als ambassadeurs).
Product 007 Anders samenwerken Doelen:
Elke wijk heeft een passende wijkorganisatie, een wijkcentrum of een ontmoetingsplek, waar inwoners terecht kunnen voor vragen en advies, voor ondersteuning van een goed idee, waar statushouders begeleiding kunnen krijgen en wijkgenoten elkaar kunnen ontmoeten. Iedere inwoner kan het initiatief nemen om iets te doen voor de eigen buurt. Goede ideeën komen beter en sneller op de plek terecht waar ze gerealiseerd kunnen worden. Wij willen goed samenwerken met inwoners en hen een belangrijke rol geven bij ontwikkelingen die plaatsvinden in de gemeente, in hun wijk en buurt.
Inzet:
10
Wij gaan gericht aan de slag met de doorontwikkeling van het wijkgericht werken en inwonersparticipatie. Hiervoor zetten wij extra middelen in. Wij leggen spelregels voor samenwerken met inwoners vast in een participatieverordening. We zetten het beleidskader “anders samenwerken” voort en borgen deze manier van werken in onze organisatie. Wij faciliteren met het Zutphenfonds Mede in Zutphen, die met het Mede In Model (burger)initiatieven uit de samenleving ondersteunt. Deze initiatieven gaan over leefbaarheid, zorg, sport, cultuur en onderwijs.
Programmabegroting 2023 - 2026 18/435
11
Wij ondersteunen de wijkbewoners van De Hoven bij hun wens om een wijkcentrum voor hun wijk te realiseren. Het is onze inzet om een financiële bijdrage te leveren aan de totstandkoming van het wijkcentrum. Met het programma Balans in het Waterkwartier werken we aan het versterken van het Waterkwartier. We betrekken inwoners actief bij ontwikkelingen in de buurt en we werken aan de verbetering van alle leefdomeinen. We stellen samen met inwoners en partners een wijkontwikkelingsplan op en we gaan vanuit verschillende invalshoeken meer (integraal) wijk- en buurtgericht werken. Zo koppelen we sociale interventies aan de energietransitie in Helbergen, werken we aan het toeleiden naar werk voor inwoners die een grote afstand hebben tot de arbeidsmarkt en stimuleren we buurtinitiatieven. We leren van de ervaringen en werkwijze in het Waterkwartier en willen deze opbrengst toepassen in andere buurten/wijken.
Programmabegroting 2023 - 2026 19/435
Gerelateerde informatie Product Bestuur Regio in Balans: op weg naar een nieuwe Strategische agenda voor de Cleantech Regio (20222030), versie 1.0 (25-2-2022) Product Burgerzaken I en ICT beleid Zutphen 2021-2023 (vastgesteld door het college op 9 februari 2021). I-visie Zutphen 2021-2023 (vastgesteld door de gemeenteraad op 23 maart 2021). Product Anders Samenwerken Kader Anders Samenwerken (2021). Wijkontwikkelingsplan De Hoven 2015 – 2025. Wijkontwikkelingsplan De Zuidwijken 2012 – 2022.
12
Programmabegroting 2023 - 2026 20/435
Financiën Bedragen x € 1.000
Rekening
Raming
Raming
Raming
Raming
Raming
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Lasten (excl. mutaties reserves) 001
Bestuur
2.340
2.834
3.196
3.127
3.086
3.086
003
Burgerzaken
1.307
1.268
1.370
1.412
1.412
1.412
005
Communicatie
103
88
91
91
91
91
007
Wijkgericht werken
292
433
598
533
533
533
4.042
4.623
5.255
5.163
5.122
5.122
Totaal lasten Baten (excl. mutaties reserves) 001
Bestuur
-233
-25
-25
-25
-25
-25
003
Burgerzaken
-647
-473
-450
-711
-720
-788
005
Communicatie
007
Wijkgericht werken
-879
-498
-475
-736
-745
-813
3.163
4.126
4.780
4.426
4.376
4.308
Totaal baten
1
Mutaties reserves Toevoeging reserves Onttrekking reserves Totaal mutaties reserves
13
Programmabegroting 2023 - 2026 21/435
Aanvullende informatie Subsidies programma 1 Subsidieregeling/doel
Subsidiedoel/organisatie
Raming 2023
(bedragen *€1) Programma 1 Wijkgericht werken
14
Dorpsraad Warnsveld
Programmabegroting 2023 - 2026 22/435
€ 15.200
Beleidsindicatoren programma 1 Taakveld Indicator Programma 1. Politiek dichtbij 0. Bestuur en ondersteuning 0. Bestuur en ondersteuning 0. Bestuur en ondersteuning
0. Bestuur en ondersteuning
Bezetting
eenheid
Fte per 1000 inwoners Apparaatskosten Kosten per inwoner Externe inhuur Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen overhead % van totale lasten
periode Zutphen Provincie Nederland 2022
8,95
2023
923
2023
0,2%
2023
9,80%
23/435
Bron
Beschrijving
Eigen gegevens Eigen begroting Eigen begroting
Het aantal Fte per 1.000 inwoners.
Eigen begroting
Percentage overheadkosten ten opzichte van de totale lasten exclusief toevoegingen aan reserves.
Apparaatskosten (personele- en loonkosten, huisvestingskosten, tractiemiddelen, facilitaire en automatiseringsksosten per inwoner. Percentage externe inhuur van de totale loonsom inclusief inhuur.
Wonen en leefbaarheid
Wethouder Eva Boswinkel Energietransitie
Wethouder Jasper Bloem Wonen en Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Omgevingswet, Noordrand De Hoven (inclusief Rivier in de Stad), Leesten Schouwbroek, Omgevingsvisie gemeente Zutphen, Noorderhaven Noord
Wethouder Sjoerd Wannet Cultuur, erfgoed en culturele evenementen, Verkeer (project werken), Natuur en Klimaat, Water, Openbare ruimte, Verkabelen hoogspanningsleidingen, Oude Ijsselbrug, Ontwikkeling Hanzehof en Buitensociëteit, Klein Vaticaan / Baudartius
16
Programmabegroting 2023 - 2026 24/435
Wethouder Rick Verschure Vastgoed, Vergunningen, Grondstoffen en circulaire economie, Polsbroek/Polsbroekpassage
17
Programmabegroting 2023 - 2026 25/435
Ambitie Jongeren, ouderen, gezinnen en mensen met een hoog, midden of laag inkomen: iedereen voelt zich thuis in Zutphen, Warnsveld en De Hoven. We willen dat woningen betaalbaar zijn. De binnenstad is aantrekkelijk, de daar omheen liggende woonwijken zijn prettig leefbaar en groen, de werklocaties zijn goed bereikbaar en zijn goed onderhouden. We hebben voorzieningen die passen bij het verzorgingsgebied en de behoeften van onze inwoners. We willen een rechtvaardige energietransitie, waarbij we concrete doelen en haalbare doelen stellen voor de lokale opwekking van groene energie. We werken samen met inwoners en ondernemers om de energietransitie voor elkaar te krijgen. We benutten zo veel mogelijk de beschikbare bebouwde ruimte voor opwekking van zonne-energie en gaan samen met inwoners, eigenaren, corporaties en ontwikkelaars aan de slag om woningen en gebouwen van het aardgas af te halen of klaar te maken om van aardgas af te gaan. We zetten samen met inwoners en ondernemers onze schouders onder een duurzame, aantrekkelijke en klimaatbestendige leefomgeving. Duurzaam openbaar vervoer, deelauto’s, de e-bike, slim parkeren en slimme mobiliteit worden belangrijker. Binnen de stad kun je snel en veilig lopen en fietsen. Iedereen kent Zutphen als een stad die goed bereikbaar is per spoor, over water, over de weg én over snelfietspaden.
Voor duurzaam wonen, werken en verplaatsen is denk-, doorzettings- en uitvoeringskracht nodig. We doen dit samen met bewoners, bedrijven en instellingen. Waar dat kan ondersteunen we maatschappelijke initiatieven. We waarderen onze natuurlijke omgeving zoals de IJssel met haar uiterwaarden, de Berkel, het landelijk gebied, de groen zone tussen Zutphen en Warnsveld en het groen rondom de vestingwerken. We zetten in om het bomenbestand en de ecologische waarde te vergroten. Bij herinrichting, uitbreiding of inbreiding ontwikkelen we natuurinclusief waarbij groen een volwaardig uitgangspunt in het ontwerp is. De gemeente Zutphen heeft een compact stedelijk gebied. Nieuwbouw en nieuwe ontwikkelingen realiseren we in het bestaande stedelijk gebied of direct tegen de bebouwde omgeving. De herstructurering van De Mars en realisatie van Noorderhaven, transformaties in de binnenstad en de ontwikkeling van Leesten en Noordrand De Hoven zijn hier goede voorbeelden van. We zetten in op diverse transformaties en inbreidingen, met -waar dat kan- het herbenutten van bestaand vastgoed. De grotere uitbreidingslocaties Leesten en De Hoven bieden ruimte voor starters en doorstroming en voor nieuwe inwoners. We zijn trots op onze stad en het dorp en hun geschiedenis. De gemeente Zutphen heeft een rijkdom als het gaat om historisch erfgoed.
Het is de drager van onze geschiedenis en het geeft de stad en dorp identiteit en sfeer. We zijn zuinig op ons erfgoed. Daarom gaan we nieuwe monumenten aanwijzen en beschermen. De missie van het Erfgoedcentrum van de gemeente Zutphen is om die verhalen van de stad levend, zichtbaar en toegankelijk voor het voetlicht te brengen zodat Zutphen het bruisend cultureel centrum van het oosten wordt. We vertellen en delen het verhaal van stad, dorp en wijken met inwoners om bij te dragen aan sterke wijken met een stevige sociale cohesie en een eigen identiteit die grotendeels door wijkbewoners zelf bepaald, beheerd en verrijkt wordt.
18
Programmabegroting 2023 - 2026 26/435
De gemeente Zutphen is een aantrekkelijke gemeente om te wonen en werken, zowel voor onze inwoners als voor nieuwe inwoners. En dat willen we ook in de toekomst blijven. We zetten in op sociale en economische balans, een goed voorzieningenniveau en dynamiek en levendigheid in de stad. In de omgevingsvisie schetsen we hoe de groei van onze gemeente vorm krijgt in relatie tot stedelijke vernieuwing, ruimtelijke kwaliteit, verduurzaming en economische versterking.
Doelstellingen en inzet Product 210 Wegen Doelen
Onze wegen zijn veilig voor al het verkeer, goed beheerd en onderhouden en bevorderen de doorstroming van het verkeer. We hebben een actueel meerjarenonderhoudsprogramma voor wegen. Onze straatverlichting is technisch op orde en duurzaam.
Inzet
19
In 2023 stelt het college het ‘Assetmanagementplan Wegen Gemeente Zutphen’ vast. Dit Assetmanagementplan heeft betrekking op het onderhoud aan de wegen (asfalt, elementen, cementbeton en onverhard) inclusief markering, graskanttegels en bermen. Met dit plan krijgen wij inzicht in de staat van onderhoud van onze wegen en de afgesproken organisatiedoelen. Ook kunnen wij hierdoor beter integraal afwegen welke wegen als eerste moeten worden aangepakt. Niet alles kan immers tegelijk. Op dit moment beschikt de gemeente niet over een vastgesteld beleidsplan wegen, hier wordt aan gewerkt. Er wordt gewerkt met de z.g. CROW-normen. Daarin staat hoe de gemeente de komende periode omgaat met de verhardingen. Het beleidsplan stellen we op op basis van assetmanagement. Daarbij spelen mee: wet- en regelgeving, beleid en ambitie, de strategische, tactische en operationele kaders en de financiën. Tegen de achtergrond van wet- en regelgeving is de risicoaansprakelijkheid voor de gemeente als wegbeheerder een factor van belang en de beschikbaarheid van beheer- en onderhoudsmiddelen. Voor verschillende wegen en locaties hanteren we verschillende onderhoudsniveaus. In 2023 passen we het uitvoeringsprogramma voor de aanpak van wegen en verbetering van de mobiliteit aan. De basis hiervoor is het nieuwe vastgestelde beleidsplan wegen.
Het financiële kader is de ruimte die in de begroting van 2023 is opgenomen. In het uitvoeringsprogramma nemen we met prioriteit op: o de uitwerking en uitvoering van verkeersonveilige situaties, zoals de Leeuweriklaan. Klimaatadaptatie en vergroening worden hierbij mee genomen. Lopende zaken zoals de herinrichting van de Kanonsdijk, de Weg naar Voorst, de Paulus Potterstraat en de Lange Hofstraat nemen we mee in het uitvoeringsprogramma, zodat een integraal beeld ontstaat van inzet van capaciteit en middelen. We hebben een vervangingsplan voor de openbare verlichting. We streven naar een zo energiezuinig mogelijke toepassing. In 2023 komt er een krediet beschikbaar om in 2023 en 2024 Programmabegroting 2023 - 2026 27/435
een deel van de openbare verlichting te vervangen. Het werk word in fases uitgevoerd en per wijk afgerond.
Product 211 Mobiliteit Doelen Het centrumgebied van Zutphen is duurzaam, aantrekkelijk en goed bereikbaar. Ons parkeerbeleid, de verkeerscirculatie, de bevoorrading en ruimte voor fietsers en voetgangers passen we hierop aan. Zutphen is goed bereikbaar met de fiets, het openbaar vervoer en de auto. Binnen de stad verplaats je je gemakkelijk te voet of met de fiets. Verkeersveiligheid, bereikbaarheid en minder CO2 uitstoot zijn het uitgangspunt voor verkeer en mobiliteit in de in 2023 op te stellen omgevingsvisie. Voor bedrijven, werkenden en lokaal verkeer is van belang dat de N314, N345, N346 en met name de N348 goed blijven doorstromen. We stimuleren MaaS (Mobility as a Service). Waar dat kan werken we samen met andere overheden (regio, provincie, rijk) bijvoorbeeld bij de fietsroute F348, stimuleren van vervoer over water, en zero-emissie binnensteden. We faciliteren bedrijfsmatige mobiliteit via spoor en water. Inzet
20
Bij het formuleren van de omgevingsvisie, stellen we de kaders voor een nieuw mobiliteitsbeleid en verkeerscirculatieplan. Onderdelen hiervan zijn onder meer de afweging over de verkeerssnelheden op de wegen binnen de bebouwde kom. Voor de binnenstad formuleren we een nieuwe parkeervisie en uitvoeringsplan behorend bij deze parkeervisie. Voor de N348 tussen Eefde en Gorssel formuleren we een integraal gemeentelijk standpunt over de gewenste snelheid op deze hoofdweg naar Zutphen. Samen met de gemeenten Deventer en Lochem en de provincie Gelderland bepalen we het type investering dat past bij de snelfietsroute FN348 en de investeringen die we met de beschikbaar gestelde middelen verrichten. We werken in 2023 aan het uitvoeringsplan mobiliteit binnenstad. Hier betrekken we inwoners en ondernemers bij. Waarbij het uitgangspunt is om de ruimtelijke kwaliteit van de binnenstad te verbeteren. Dit uitvoeringsplan heeft samenhang met de omgevingsvisie. In de omgeving Lange Hofstraat en Groenmarkt zetten we in op meer ruimte voor voetgangers en het beperken van het autoverkeer. Omdat de effecten van een autoluw gebied bredere gevolgen hebben, pakken we dit op in samenhang met de omgevingsvisie en het perspectief dat we daarin schetsen voor de binnenstad. In het participatietraject van de Paulus Potterstraat wordt een fietsstraat als kader meegegeven.
Op basis van de vastgestelde integrale laadvisie en plaatsingsbeleidsplan werken we in 2023 verder aan de uitrol van laadpalen. De groei in het aantal laadpunten heeft een grote impact op het elektriciteitsnet en het beslag op de openbare ruimte. Belangrijk is dat de laadpunten zorgvuldig en tijdig worden ingepast. Liander, die laadpalen moet voorzien van stroom, is nauw betrokken om op tijd voldoende spanning te leveren aan de laadpalen.
Programmabegroting 2023 - 2026 28/435
In 2023 gaan we in samenwerking met de provincie en de CleanTech regio verder werken aan de ontwikkeling van beleid rond snelladen en laadinfrastructuur voor de logistieke sector. We denken regionaal mee over de uitgangspunten voor de concessie van regionale treindiensten.
Product 222 Havens en kaden Doelen We beheren en onderhouden onze havens, kaden en infrastructuur goed en functioneel en kijken naar mogelijke koppelkansen bij uitvoering. We hebben voor de langere termijn in beeld waar onze werkzaamheden liggen, welke investeringen nodig zijn en hoe we deze willen uitvoeren. Voor kleinere en urgente zaken hebben we een direct werkbudget om in te zetten.
Inzet
21
De Vispoorthaven, de Houthaven en de Marshaven worden in 2023 gebaggerd.
De Industriehaven wordt in 2024 uitgebaggerd. Omdat er naast baggeren ook sprake is van een verkenning naar extra verdieping van de Industriehaven, koppelen we de uitvoering van de baggerwerkzaamheden aan een go / no go op de extra verdieping. Uiterlijk eind 2023 moeten we de keuze maken of we de industriehaven extra verdiepen.
De geluidswal bij Leesten wordt in 2023 hersteld en verbeterd. Bij deze verbetering planten we een nieuwe groenstructuur.
Het kunstwerk bij de Den Elterweg, dat tevens dienst doet als geluidsscherm, wordt in 2023 vervangen door een geluidswal. Het kunstwerk wordt binnen de geluidsschermen vervangen door een nieuw kunstwerk in overleg met de kunstenaar. De geluidswal richten we ecologisch in.
We vervangen een aantal bruggen over de Laakse Oever.
In 2023 introduceren we nieuwe voorschriften voor de bediening van de Oude Ijsselbrug in overleg met ProRail en RWS.
Een aantal nieuwe constructies is toegevoegd aan het beheerprogramma en wordt in 2023 technisch geschouwd.
Programmabegroting 2023 - 2026 29/435
Product 310 Gemeentelijke panden en gronden Doelen
We hebben een vastgoedportefeuille die past bij onze taken. Waar we vastgoed hebben zetten we dat maatschappelijk in. De panden die we hebben houden we duurzaam en kwalitatief op orde. Vastgoed dat niet tot de kernportefeuille hoort, gaan we verkopen, waarbij we kijken naar de toekomstige bestemming van de panden in relatie tot maatschappelijke mogelijkheden. Onze panden worden verduurzaamd, waarbij we 'no regret' maatregelen op korte termijn en in het meerjarenonderhoudsprogramma de langere termijn verduurzaming hebben opgenomen.
Onze inzet
Onderhoud en verduurzamen eigen panden
We hebben een meerjarig onderhoudsprogramma (MJOP) voor onze panden. Structureel bekijken we wat aan onderhoud nodig is. Ons beleid is gericht op onderhoud op een redelijk niveau (onderhoudsniveau 3). De actualisatie van uitvoer en prijzen gebeurt eerder dan de geplande 5 jaar. Dit wordt veroorzaakt door de sterk stijgende materiaalprijzen en de krapte op de arbeidsmarkt. Bij investeringen en onderhoud staat duurzaamheid voorop.
Uitvoering 'no regret' duurzaamheidsmaatregelen aan de gemeentelijke vastgoedportefeuille.
Vertaling bouwkundige verduurzaming in het meerjarenonderhoudsprogramma.
Accommodaties
22
De behoefte aan maatschappelijk vastgoed (bijvoorbeeld sporthallen, buurtcentra) is altijd in beweging. Wij wegen financieel en maatschappelijk rendement tegen elkaar af. Op die manier maken we afgewogen keuzes rond het afstoten of aankopen van panden. Ons accommodatiebeleid ligt vast in een beleidskader, echter door recentelijke juridische uitspraken is een herijking noodzakelijk. Het sport en accommodatiebedrijf is eind 2021 opgericht en de binnensport (gymzalen) is overgedragen voor beheer.
Programmabegroting 2023 - 2026 30/435
Product 543 Regionaal archief en erfgoedcentrum Doelen Regionaal Archief Zutphen
Het rijke archivalische erfgoed van Zutphen is goed (wettelijk) beschermd en beheerd. Het Regionaal Archief Zutphen groeit verder in haar functie als informatiecentrum voor erfgoed in de wijde regio. De huisvesting van het Regionaal Archief en het archiefdepot is voor de komende 30 jaar toekomstbestendig.
Erfgoedcentrum
Het merk en de organisatie van het Erfgoedcentrum Zutphen staan als een huis. Het netwerk van opengestelde monumenten is vergroot en het aanbod in de bestaande opengestelde locaties is verbeterd. Het ‘Verhaal van Zutphen’ is breed bekend en leeft bij inwoners en bezoekers. In Zutphen is er praktisch onderwijsaanbod op het gebied van erfgoed.
Inzet Regionaal Archief Zutphen
Het archief zet in op digitale ontsluiting van de collecties van archeologie, monumentenzorg en het stedelijk museum op het erfgoed(internet)portaal van de gemeente Zutphen. We onderhouden onze dienstverleningsovereenkomsten met omliggende gemeenten en breiden deze waar mogelijk uit. We zijn trekker voor erfgoed binnen het regionaal Cultuur en Erfgoedpact. We werken het huisvestingsonderzoek voor het Regionaal Archief Zutphen en de erfgoeddepots Archief, Archeologie en Stedelijk museum uit tot een concreet bouw of verbouwplan.
Erfgoedcentrum 23
Momenteel zijn er verschillende huisstijlen van de erfgoedteams. Deze passen we in 2023 aan tot één huisstijl met één communicatiestrategie. We formuleren een vernieuwingsplan van het centraal Erfgoed(internet)portaal. We zetten de uitvoering van het uitvoeringsprogramma voor erfgoed voort. We werken vanuit erfgoed en vastgoed een plan uit voor de openstelling van de gemeentelijke monumentale eigendommen. We verbouwen de Bourgonjetoren tot een bezoekerscentrum voor de Hanze(dagen), renoveren de Wijnhuistoren tot bezoekerscentrum voor de Beiaard en gaan de burgerzaal herinrichten. We geven uitvoering aan het Regionaal Hanzejaar ‘Leve de Hanze’. Programmabegroting 2023 - 2026 31/435
We verbinden erfgoed aan culturele evenementen bijvoorbeeld met de inzet van onze volgende innovaties: de Mobiele Archeohotspot voor publieksarcheologie en de Mobiele Erfgoed Tentoonstelling voor participatieve exposities over de geschiedenis van Zutphen. We starten verhalenprojecten in de wijk met onze innovatieve methode Hi-Story. Wij gaan onderzoeken of er, in samenwerking met het Gelders restauratiecentrum, een mogelijkheid bestaat tot het oprichten van een praktisch onderwijsaanbod in de vorm van een opleidingscentrum vakmensen historisch erfgoed. We onderzoeken hierbij de mogelijkheid voor samenwerking met de Techniekfabriek. Wij continueren onze inzet samen met het Nationaal Centrum Erfgoedopleidingen en de Schildersvakopleiding voor de nationale opleiding restauratieschilder in Zutphen.
Product 544 Monumenten en erfgoed Doelen
Het rijke monumentale erfgoed van Zutphen is goed (wettelijk) beschermd en beheerd. De monumentenlijst wordt aangevuld met nieuw beschermd monumentaal erfgoed. Monumentale panden worden verduurzaamd. De gegevens over monumenten zijn toegankelijk digitaal ontsloten. De huidige kwaliteit van onze aantrekkelijke en monumentale binnenstad is behouden en waar mogelijk versterkt.
Inzet
We adviseren op het gebied van monumentenzorg en schakelen waar nodig hulp in. We stellen een nieuwe werkwijze voor het aanwijzen van monumenten vast en voeren die uit. We helpen eigenaren met advies over het verduurzamen én het behoud van de monumentale waarden. We zetten onze kennis en ervaring in bij de oprichting en uitvoering van de taskforce zon op dak en verduurzaming monumenten. We maken bestaande overheidsgegevens en documentaties over monumenten toegankelijk via het erfgoedportaal op internet. We helpen ondernemers en eigenaren met advies en subsidie om monumenten te onderhouden en gevels te verbeteren.
Product 545 Archeologie Doelen
Het rijke archeologische erfgoed is goed (wettelijk) beschermd en beheerd. De positie van team archeologie als archeologisch kenniscentrum van Oost Gelderland is behouden en versterkt. Archeologie is een bron van inspiratie voor ruimtelijke plannen en de identiteit van de wijk. De huisvesting van het Archeologisch depot is voor de komende 30 jaar toekomstbestendig. We betrekken het (brede) publiek bij het werk van team archeologie bij culturele evenementen.
Inzet
24
Programmabegroting 2023 - 2026 32/435
We voeren archeologisch onderzoek uit (veldwerk, uitwerking, rapportage, conservering en deponering). We beschermen archeologisch erfgoed bij ruimtelijke plannen in het licht van de Omgevingwet. We maken een groslijst van de belangrijkste vindplaatsen die voor de status van gemeentelijk archeologisch monument in aanmerking komen. We delen onze kennis door middel van dienstverleningsovereenkomsten met omliggende gemeenten en de Omgevingsdienst Achterhoek en we breiden waar mogelijk onze dienstverlening uit. We maken archeologische resten zichtbaar en toegankelijk in de openbare ruimte. We betrekken archeologisch erfgoed als inspiratie bij ruimtelijke plannen (herstel structuren, naamgeving, kunst, identiteitsdragers in wijken). We maken een digitale ontsluiting van de archeologische kennis, vondsten en kaarten; We zijn betrokken bij het ontwikkelen van een uitvoeringsplan op basis van het huisvestingsonderzoek Regionaal Archief Zutphen en de erfgoeddepots Archief, Archeologie en Stedelijk museum; Grote collectiestukken (gevelstenen etc.) die nu in het depot liggen, herplaatsen we op een passende wijze in de stad en dorp in overleg met pandeigenaren.
Product 550 Cultuur Doelen
Zutphen is met een gevarieerd en inclusief aanbod van (nieuwe) kunst en cultuuruitingen het bruisend cultureel centrum van het oosten. Brood op de plank voor de makers, de toeleveringsbedrijven, de creatieve sector, de horeca en het toerisme. De Buitensociëteit is het podium van de stad. Ook voor amateurverenigingen moet het mogelijk zijn zonder hoge financiële drempels dat podium te pakken. Zutphen is muziekstad. Op veel plekken valt er veel te genieten voor muzikale fijnproevers. De Buitensociëteit biedt een podium aan een breed spectrum aan stijlen, van klassiek, pop tot urban. Graafschap Bibliotheken blijft gevestigd op de locaties Broederenkerk en Warnshuus. Daarnaast worden in de wijken activiteiten aangeboden gericht op het stimuleren van geletterdheid (taalvaardigheid, digitale vaardigheid) ter bevordering van kansengelijkheid. Alle inwoners voelen zich uitgenodigd en aangetrokken om cultuur te beleven en zelf te maken. Inwoners en bezoekers vinden makkelijk wat er cultureel is en kan in Zutphen. Ieder kind komt vanzelfsprekend in aanraking met cultuur. Cultuur is onderdeel van dagelijks leven: thuis, familie, kinderopvang, school en buiten school in de wijk. Zorg-, welzijnsorganisaties en zorgcoördinatoren op scholen zijn bekend met de preventieve werking van cultuur en het aanbod van culturele activiteiten in Zutphen.
Culturele organisaties hebben hun krachten gebundeld. Ze maken gebruik van elkaars expertise en faciliteiten en ondersteunen en faciliteren culturele initiatieven in de stad.
Inzet
25
Wij zetten meer in op (de kwaliteit van) culturele evenementen en verspreiden de evenementen deels over de wijken en Warnsveld in overleg met de wijkregisseurs. Daarbij sluiten we aan bij de stadsmarketing waarmee we Warnsveld en De Hoven als toeristische trekpleisters meer onder de aandacht brengen. Programmabegroting 2023 - 2026 33/435
Om Zutphen regionaal en landelijk op de kaart te zetten als cultuurstad van het oosten wordt tweejaarlijks het Edith Meijering Stipendium uitgereikt. Hiermee bevorderen we het kunstklimaat in de provincie in het algemeen en in Zutphen in het bijzonder. Jonge kunstenaars/schrijvers krijgen de kans zich te ontwikkelen en te profileren. Wij stimuleren een inclusief cultuuraanbod dat recht doet aan de verscheidenheid aan culturen en etniciteiten in onze stad. De culturele basisorganisaties houden we aan de afspraak over ‘nomadisch programmeren’: niet alleen programmeren binnen de eigen muren, maar ook in de wijken en op straat. Zutphen Promotie krijgt opdracht voor het maken en onderhouden van een actueel en compleet overzicht van het cultuuraanbod in de stad. Wijkcentra en buurthuizen worden gestimuleerd om aan inwoners een podium te bieden voor culturele activiteiten. Wij stimuleren het cultureel ondernemerschap door partijen binnen en buiten de cultuursector te verbinden en te faciliteren met kennis, ruimte, vergunningen en subsidie.
In 2023 wordt een programma van eisen en wensen geformuleerd voor de renovatie en de programmering van de Hanzehof, berekenen we het investeringsbudget dat hoort bij dit programma van eisen, bepalen we de planning van renovatie, en de totale lasten van het vastgoed (beheer en onderhoud, eigenaarslasten, kapitaallasten, historische investeringen), de exploitatieomvang van de programmering en indicatief de omvang van de subsidie horend bij deze programmering. De bibliotheek blijft in de Broederenkerk. Dit is vastgelegd in de prestatieafspraken. Om dit langjarig vast te leggen is onderzoek nodig welke mogelijkheden en beperkingen de bibliotheek heeft om haar bedrijfsvoering hier te kunnen verrichten. Wij ondersteunen lokale makers. We breiden daarvoor met ingang van 2023 de Subsidieregeling Cultuurinitiatieven gemeente Zutphen 2019 uit met de mogelijkheid voor het aanvragen van een meerjarige subsidie.
Product 560 Groen, water en klimaatadaptatie Doelen
26
We streven naar een groene, klimaatbestendige en natuurinclusieve ruimtelijke inrichting. De openbare ruimte nodigt uit voor recreatief medegebruik en draagt bij aan de leefkwaliteit van onze inwoners. We geven uitvoering aan de doelen van het Bomenbeleidsplan. Dit doen we door het uitbreiden van het bomenbestand, het verbeteren van de vitaliteit van onze bomen en te zorgen voor de juiste boom op de juiste plek. We versterken de huidige groenstructuur waarbij verbindingen tussen dorp, stad en buitengebied leidende principes zijn. Zo creëren we een groen netwerk voor mens en natuur. Hiervoor worden de perspectieven en ambities uit de Groenatlas gehanteerd. We stellen kaders voor het beperken van wateroverlast, hitte en droogte in het klimaatadaptatiebeleid. Dit is noodzakelijk voor het realiseren van een toekomstbestendige leefomgeving. Onze inwoners, werknemers, ondernemers en bezoekers moeten veilig en aangenaam kunnen wonen, werken, ondernemen en recreëren onder alle weersomstandigheden. We richten ons op een waterrobuust systeem waarbij de kwaliteit en kwantiteit van water in onze gemeente wordt gewaarborgd. Hiermee anticiperen we op het veranderende klimaat en geven we invulling aan de wettelijke zorgplichten uit het Watertakenplan 2021-2025.
Programmabegroting 2023 - 2026 34/435
We onderzoeken in overleg met het Waterschap de mogelijkheid om op een verantwoorde wijze zichtbaar, natuurlijk water toe te voegen aan het watersysteem binnen de gemeente Zutphen. We geven richtlijnen voor het verbeteren van de leefgebieden van plant en dier in het biodiversiteitsbeleid. Hierbij wordt uitgegaan van de basisbehoeften van soorten: voedsel, veiligheid, vocht, voortplanting en verbindingen. We werken zowel voor als met de samenleving aan vergroening, klimaatadaptatie en natuur. We vergroten de bewustwording over deze thema’s en benutten de energie uit de samenleving.
Inzet
27
Biodiversiteit, toevoeging van volwaardig groen en klimaatadaptieve, waterrobuuste inrichting nemen we in de uitwerking en uitvoering mee bij gebiedsontwikkelingen, herinrichtingen, civiele vervangingen en gemeentelijke voorzieningen. De komende jaren speelt dit bijvoorbeeld bij de woningbouwprojecten Helbergen, De Hoven en Schouwbroek, de herinrichting van de Paulus Potterstraat, de aanpak van de geluidswal Leesten en inrichting van het buitenterrein bij de nieuwbouw van Kompaan. In de omgevingsvisie is biodiversiteit, groen, klimaatadaptatie en water integraal onderdeel. In het verlengde daarvan formuleren we een beleid- en uitvoeringsplan klimaatadaptatie. De resultaten van de verrichte onderzoeken naar hittestress, waterverdeling en langere termijn gevolgen van klimaatverandering nemen we hierin mee. We stimuleren de toevoeging van groene daken en het verminderen van verhard oppervlakte bij bedrijven en particulieren. Bij bedrijventerrein De Mars werken we samen met ondernemers en grondeigenaren om groen toe te voegen, waar mogelijk verhard oppervlakte te verminderen, daken te benutten voor vergroening en bebouwing in positieve zin te benutten voor biodiversiteit. We faciliteren en stimuleren het private initiatief bij de Linie van Hooff om verhard oppervlakte te verminderen, groen en ruimte voor natuurlijk spelen toe te voegen.