191199RH 2021_BW_00370

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Zutphen, de burgemeester,

de secretaris,

29/44

30/44

BIJLAGE Advies Aanbod Aevitae gemeentepolis Zutphen

Advies aanvraag ingediend door Advies 23-6-2021 afgegeven Advies gegeven door BASD leden Inhoud advies Op- en aanmerkingen Goed dat er gekozen kan worden voor maatwerk: de vraag die aansluit bij het aanbod en is afgestemd op de zorgvraag. -

-

-

Waaruit is gebleken dat er geen verdere spelers bestaan in het veld van een aanbod gemeente polis? Antwoord college: BS&F heeft alle verzekeraars gevraagd of zij eventueel belangstelling hebben om de Gemeentepolis in Zutphen uit te voeren. In ons antwoord op uw ongevraagd advies over de Gemeentepolis d.d. 29 augustus 2021 hebben wij u hierover ook geïnformeerd. Waar ligt het risico indien de verzekeringsmts (net gestart en weinig ervaring) niet aan de verplichtingen kan voldoen? Bij Gemeente of bij de particulier? Antwoord college: De verzekeraar EUCARE is risicodrager; die bepaalt feitelijk de inhoud van de pakketten en de premiestelling bepaalt. Aevitea is het volmachtbedrijf dat de distributie en klantbediening uitvoert namens EUCARE. EUCARE heeft zich verzekerd tegen financiële risico’s bij een herverzekeraar. EUCARE valt, net als alle Nederlandse zorgverzekeraars, onder het toezicht van de Autoriteit Financiële Markten (die een vergunning afgeeft), de Nederlandse Zorgautoriteit (controle op zorginkoop, financiën en premiestelling, conform de Zorgverzekeringswet) en De Nederlandse Bank (systeemtoezicht; controle op solvabiliteit). Er is sprake van actieve samenwerking met alle toezichthouders en relevante branchepartners, zoals de Nederlandse Zorgautoriteit, het ministerie van VWS, Zorginstituut Nederland en Zorgverzekeraars Nederland.

De zorgverzekering wordt afgesloten tussen de inwoner/particulier en de zorgverzekeraar. De contractuele verplichting van de gemeente in het kader van de Gemeentepolis behelst de bijdrage in de premie en het vaststellen van de doelgroep die in aanmerking komt voor de Gemeentepolis. De gemeente is niet aansprakelijk als de verzekeraar zijn verplichtingen niet kan nakomen. Aevitea zou het alleenrecht krijgen voor drie jaar wat betekent dat voor de burger? Antwoord college: Dit alleenrecht betekent dat Aevitae voor de periode 2022 2024 de Gemeentepolis in Zutphen uitvoert. In de periode hiervoor heeft Menzis als enige verzekeraar de Gemeentepolis in Zutphen uitgevoerd. 3

31/44

-

-

De inwoner kan elk jaar opnieuw bepalen of hij gebruik wil maken van de Gemeentepolis. Hij/zij kan altijd overstappen naar een andere verzekeraar.. Op 1-1-2021 overstappen naar Aevitae, dan kwijtschelding schulden bij Menzis. Dat lijkt achterhaald bij bespreking van een mogelijk aanbod van Aevitae anno medio 2021. Antwoord college: Menzis heeft aangegeven dat zij de (Zutphense) verzekerden met een Gemeentepolis én de gemeente Zutphen maximaal wil faciliteren om het overstappen vóór 1-1-2022 naar de nieuwe Gemeentepolis mogelijk te maken. Deelnemers aan de Gemeentepolis van Menzis met een betalingsachterstand die overstappen naar de Gemeentepolis van Aevitae kunnen een (kortlopende) betalingsregeling treffen. Als zij deze betalingsregeling nakomen én de premie blijven betalen, wordt de op 31-12-2021 nog openstaande restschuld kwijtgescholden. Dit aanbod van Menzis geldt dus alleen voor de overstappers van de Gemeentepolis van Menzis (die op 31-12-2021 eindigt) naar de Gemeentepolis van Aevitae. Aevitae biedt normale aanvullende pakketten aan van basic tot vip, in 5 stappen. Aanbod gemeentepolis kent slechts 3 variaties. Waarom geen grotere diversiteit aan aanbod om uit te kiezen Antwoord college: Het aanbod van Aevitae bestaat uit drie pakketten die aansluiten bij een lage, gemiddelde en hoge zorgvraag.

Een uitbreiding met een basic pakket is een optie, maar hier is niet voor gekozen, omdat dit voor de doelgroep van de minima risicovol is vanwege de minimale vergoedingen (zorgmijding) en de beperkte hoogte van de vergoeding (ontstaan schulden). Voor mensen met een hoge zorgvraag achten wij de uitgebreide verzekering (derde pakket) toereikend. Toevoeging van een VIP-pakket heeft ook een prijsopdrijvend effect op de gehele polis. Voor inwoners (minima) die gebruik moeten maken van een extra duur aanvullend pakket vanwege bijvoorbeeld een specifieke (chronische) aandoening biedt de gemeente Zutphen overigens compensatie in de vorm van de Tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten.

-

Eigen bijdrage Wmo bij 1 en 2 niet verzekerd, alleen bij meest uitgebreide pakket, 3. Leidt mogelijk tot oververzekering van mensen die gebruik van Wmo voorzieningen moeten maken. Er is nl geen middenweg via pakket 2. Kan een gemis zijn. Antwoord college: De ervaring is dat mensen die gebruik maken van een Wmovoorziening vaak een hoge zorgvraag hebben. Daarom is de eigen bijdrage Wmo alleen in het meest uitgebreide pakket verzekerd. Wij nemen dit punt wel mee in ons overleg (2x per jaar) met de zorgverzekeraar. Overige vragen  van welke vergoedingen wordt het meest gebruik gemaakt door de minima tot 130% in Zutphen? (Ervaringscijfers) Antwoord college: Wij beschikken (uiteraard) alleen over cijfers van de huidige Gemeentepolis. Bij de volgende kostensoorten zie we de hoogste uitgaven (de verzekeraar spreekt van schadelast): -Tandartskosten volwassenen -Eigen bijdrage WMO -Tandartskosten kinderen

4

32/44

Extra op-en aanmerkingen aangaande vergoedingen

-Brillen/contactlenzen -Voetzorg  Looptijd is 3 jaar: effecten zijn op langere termijn pas zichtbaar. Is er een evaluatie gepland welke inzichtelijk is voor gemeente Zutphen? Antwoord college: Op ambtelijk niveau wordt 2 x per jaar een overleg met de verzekeraar gepland. Door BS&F wordt een regionaal overleg georganiseerd tussen Aevitae en de andere gemeenten die een Gemeentepolis bij Aevitae hebben. In deze overleggen worden de resultaten besproken en mogelijke wijzigingen in de pakketten. Daarbij is met name ook aandacht voor preventie(effecten). Na het tweede jaar plannen wij een evaluatie van de Gemeentepolis, waarbij we ook kijken naar de klanttevredenheid. Wij betrekken u bij deze evaluatie. Ter zijner tijd ontvangt u hiervoor van ons een uitnodiging. Mede op basis van deze evaluatie wordt in het voorjaar van 2024 een besluit genomen over de voortzetting van de Gemeentepolis door Aevitae na de contractperiode 2022-2024.  Van welk aanvullend pakket wordt het meest gebruik gemaakt door de minima in Zutphen ? Als dat pakket plus is (2), dan is dat prijstechnisch onhandig. Die is duurder dan Menzis en relatief duur tov van start (1) en uitgebreid (3). Antwoord college: Het meest gebruikte pakket van de huidige verzekeraar Menzis is GezondVerzekerd 3, waarin het eigen risico is verzekerd (52,4%).

Wij verwachten dat dat een deel van deze verzekerden overstapt naar het (goedkopere) Pluspakket van Aevitae. Vergoedingen 1. Orthodontie (tot 18 jaar) —> kinderen tot 18 jaar toch gratis meeverzekerd? In het start pakket geen enkele vergoeding. Ikv schulden preventie niet aan te raden,niet effectief 2. Vergoeding hoor toestel niet nader gedefinieerd voor pakket 3 3. Kraamzorg: binnen het start pakket geen vergoeding? Zorgelijk! Ikv schuldpreventie en zorgmijding Antwoord college: 1.De kinderen zijn gratis meeverzekerd op het pakket van hun ouders. De maximale tandartsvergoeding in het basispakket is € 200,-. Orthodontie is daarin niet verzekerd. Orthodontie is planbaar, ouders kunnen overstappen naar pakket 2 (Plus) of 3 (Uitgebreid) als zij deze uitgaven voorzien. 2. Hoortoestellen worden vergoed vanuit de basisverzekering. De wettelijk eigenbijdrage is hiervan 25%. De vergoeding uit de aanvullende verzekering is de vergoeding wettelijk eigen bijdrage 25% uit de basisverzekering met een maximum tot €250,- in het uitgebreide pakket van Aevitae (bij Menzis is dit €200,-). 3. Er is bewust gekozen voor een sober basispakket voor inwoners met een lage zorgvraag. Ook voor kraamzorg geldt dat deze in principe voorzienbaar is. Overigens gaat het om de eigen bijdrage die niet verzekerd is in het basispakket; kraamzorg zit in de basisverzekering. 5

33/44

Waarbij de eigen bijdrage alleen geldt voor een bevalling zonder medische indicatie. Als de moeder na de bevalling op medische indicatie in het ziekenhuis moet blijven, hoeft zij geen eigen bijdrage te betalen.

6

34/44

BIJLAGE 5: GEMEENTEPOLIS VAN AEVITAE VOOR DE GEMEENTE ZUTPHEN Uitgangspunten Het aanbod van Aevitae aan Zutphen is een natura zorgverzekering voor minima met de keuze uit drie aanvullende pakketten. Dat is vergelijkbaar met de huidige inrichting van de Gemeentepolis van Menzis, die eveneens bestaat uit drie aanvullende pakketten. Uitgangspunten van dit aanbod zijn o.a. het maximaal ontzorgen van klanten bij oversluiten, het ondersteunen bij gezondheid en vitaliteit (met nadruk op preventie) en een goede samenwerking met BS&F en aansluiting op www.gezondverzekerd.nl (toegang tot gemeentepolissen). Aevitae biedt een contract aan met een looptijd van drie jaar (2022-2024). Een looptijd van drie jaar wordt gekozen omdat Aevitae wil investeren in preventie om de zorgkosten te drukken. De effecten hiervan zijn zichtbaar op de lange(re) termijn. Het aanbod van Aevitae is gebaseerd op de Gemeentepolis zoals die ontwikkeld is voor Lochem. Lochem was in 2020 de eerste gemeente waarvoor Aevitae een Gemeentepolis heeft aangeboden. Zowel voor de gemeente als de verzekeraar was dit aanleiding om goed na te denken over een toekomstbestendige Gemeentepolis, die aantrekkelijk is voor de minima in de gemeente en voor de verzekeraar en de gemeente betaalbaar blijft. In samenwerking met BS&F is een Gemeentepolis ontwikkeld waarbij een aantal weloverwogen keuzes zijn gemaakt.

Als adviesbureau dat actief is voor veel gemeenten met een Gemeentepolis, beschikt BS&F over een uitgebreide expertise op dit terrein en een goed overzicht van de ontwikkelingen op de markt. Hoewel de uitgangspositie van Lochem een andere was dan die van Zutphen (Lochem is in 2018 overgestapt van Menzis naar Salland) zijn de gemaakte keuzes ook relevant voor Zutphen. (a) Een duidelijk(er) onderscheid tussen een startpakket, een pluspakket en een uitgebreid pakket. Het huidige Gemeentepolis van Menzis kent een algehele brede dekking, in twee opzichten: er worden veel zorgkosten vergoed en de vergoeding bedraagt meestal 100% (tot een maximum bedrag). Deze brede dekking maakt de polis duur en op termijn moeilijk houdbaar. In plaats van een brede dekking door alle pakketten heen is gekozen voor een meer geprofileerd aanbod, waarbij de pakketten zijn afgestemd op de zorgvraag (laag, gemiddelde en hoog). Bij de vergoedingen wordt scherper gekeken naar wat echt nodig. De vergoeding van de eigen bijdrage Wmo bijvoorbeeld wordt alleen vergoed in het uitgebreide pakket, voor mensen met een hoge zorgvraag. De zorgkosten dié worden vergoed, worden vrijwel altijd 100% vergoed (tot een maximaal bedrag). Dit om te voorkomen dat er bij zorgkosten een bedrag overblijft dat de verzekerde zelf moet betalen (bij reguliere verzekeringen wordt meestal 75%-80% vergoed in de aanvullende verzekering).

(b) Het startpakket is ingericht voor minima met een lage zorgvraag. Dit zijn doorgaans jongere (alleenstaande) inwoners. Het startpakket is soberder dan huidige Garant Verzorgd 1 van Menzis, maar kent een bredere dekking dan de budgetpolissen in de markt. Doel van dit startpakket is om er voor te zorgen dat deze groep aanvullend verzekerd is of blijft. Niet alle noodzakelijke zorgkosten worden immers vergoed uit (of gecompenseerd door) de basisverzekering (zoals tandartskosten vanaf 18 jaar). Het startpakket voorkomt dat minima met een lage zorgvraag een budgetpolis af sluiten of zich niet aanvullend verzekeren. Daarmee wordt ook voorkomen dat deze doelgroep door onderverzekering financiële risico’s loopt of zorg mijdt. Op verzoek van Zutphen (en in overleg met de gemeente Lochem) is in het pakket vanaf 2022 een (maximale) vergoeding voor brillen en lenzen opgenomen. (c) Het verplicht eigen risico is niet alleen verzekerd in het uitgebreide pakket voor mensen met een hoge zorgvraag, maar ook in het middenpakket. De verzekering van het verplicht eigen risico wordt door veel deelnemers aan de Gemeentepolis gezien als een belangrijk pluspunt. Door de verzekering van het verplicht eigen risico hoeft men zich geen zorgen maken over onverwachte kosten.

Deelnemers aan de Gemeentepolis kiezen niet zelden voor het duurste pakket om zich in te dekken tegen een eventuele betaling van het eigen risico, terwijl hun zorgvraag niet hoog is en veel van vergoedingen in het pakket niet nodig zijn. Om deze oververzekering te voorkomen is de keuze gemaakt om ook in het middenpakket het verplicht eigen risico te verzekeren. In de premiestelling van het gemiddelde en uitgebreide pakket is de

35/44

verzekering van het eigen risico verdisconteerd, waarbij er rekening mee gehouden is dat in het uitgebreide pakket het eigen risico meestal volledig wordt benut en in het middenpakkket dat niet altijd het geval is. (d) Meer aandacht voor gezondheidspreventie. Dit om de gezondheid van de deelnemers te bevorderen en op termijn zorgkosten te drukken. In alle aanvullende pakketten is er een vergoeding voor preventie-activiteiten, zoals preventieve cursussen, leefstijlprogramma’s en stoppen met roken. Bovendien heeft Aevitae aangegeven naast de Gemeentepolis ook breder te willen samenwerken op het gebied van preventie en positieve gezondheid. Dit sluit goed aan bij de strategische visie in het sociaal domein, waarin de beweging van zorgen voor naar zorgen dat wordt gemaakt en preventie een belangrijk uitgangspunt is. (e) Lage(re) premie, waardoor de Gemeentepolis (weer) aantrekkelijk wordt voor minima. De premie is de afgelopen jaren steeds hoger geworden. Dat komt enerzijds door de eerder genoemde brede dekking. Dat maakt dat de Gemeentepolis van Menzis relatief duur is geworden in de loop van de jaren. Anderzijds is de gemeente hier debet aan door een lage gemeentelijke bijdrage in de premie, die de afgelopen drie jaar niet verhoogd is, en door de verzekering van het verplicht eigen risico voor 50% in de premie door te berekenen.

Gevolg is dat de premie van de Gemeentepolis, met name van het uitgebreide pakket, in toenemende mate als duur wordt ervaren door de gebruikers. Ook de BASD gaf vorig jaar in een ongevraagd advies dit signaal af. Na een continue stijging van het aantal deelnemers aan de Gemeentepolis in de jaren 2015-2019, zien we vanaf 2020 een (lichte) daling inzetten, vooral bij Garant Verzorgd 3, waarin het verplicht eigen risico verzekerd is. De gemiddelde bijdrage van de gemeente Zutphen in de premie(s) van de Gemeentepolis bedroeg in 2019 nog € 294,-; in 2020 is dat € 183,- (het landelijke gemiddelde is € 305,-) Om de premie voor de Gemeentepolis aantrekkelijk te maken is, naast de minder brede dekking zoals genoemd onder (a) en (b), een financiële impuls nodig bij de gemeentelijke bijdrage in de premie en bij de verzekering van het verplicht eigen risico. De premie van startpakket is in de nieuwe Gemeentepolis bijna € 20,- per maand lager; die van het uitgebreide pakket ruim € 20,- per maand. De premie van het pluspakket is € 2,50 per maand hoger, maar dat is inclusief de verzekering van het eigen risico. In onderstaand overzicht een vergelijking van de verschillen in 2021. Tabel 1: Overzicht premies Aevitae en Menzis 2021 Premie 2021

Aevitae Start 150,95

Aevitae Plus* 199,62*

Aevitae3 Uitgebreid* 222,67*

Menzis GV 1 159,10

Menzis GV2 174,10

Menzis GV 3* 237,48

Premie regulier 19,80 30,00 40,00 6,80 6,80 24,54 Bijdrage Gemeente 5,42 10,29 12,59 9,12 10,47 14,21 Korting verzekeraar Premie 125,73 159,33 170,08 143,18 156,83 191,18 Gemeentepolis *verplicht eigen risico verzekerd (in reguliere verzekering is eigen risico niet verzekerd)

Let op 1: Bovenstaand overzicht van verschillen in premies is van toepassing voor 2021. De premie van de Gemeentepolis is gebaseerd op de premie van de reguliere pakketten van de zorgverzekeraars. De premie van deze reguliere pakketten wordt jaarlijks door de zorgverzekeraar vastgesteld en bekend gemaakt eind oktober/begin november. De hoogte van de premie van de Gemeentepolis (basiszorgverzekering + aanvullend pakket) wordt bepaald door op de reguliere premie de bijdrage van de gemeente (in de premie) en de korting van de zorgverzekeraar in mindering te brengen. De bijdrage van de gemeente is voor de contractperiode van de nieuwe Gemeentepolis vastgesteld op de genoemde bedragen. De korting van de zorgverzekeraar is een contractueel vastgelegd percentage van de premie. Bij een wijziging van de reguliere premie in oktober/november 2021 kan de premie voor 2022 dus (ietwat) wijzigen.

36/44

Dekking Gemeentepolis De dekking van zorgkosten in de pakketten van de Gemeentepolis van Aevitae komt op veel punten overeen met die van Menzis. Ten opzichte van Menzis is er een aantal verschillen, dat in onderstaand overzicht wordt benoemd. Deze verschillen vloeien vooral voort uit de genoemde uitgangspunten. Punt 1-6 van het overzicht zijn de punten waarop Aevitae zich (bewust) positief onderscheidt van Menzis. Bij de overige punten is de dekking van Menzis op dit moment (in 2021) gunstiger. Om de Gemeentepolis betaalbaar te houden is er bij Aevitae sprake van selectievere dekking in de pakketten (als gevolg van uitgangspunt 1) en zijn maximale vergoedingen van de zorgkosten van Aevitae (ietwat) lager. Naast de dekking zijn er bij sommige zorgkosten ook andere relevante verschillen, die in het overzicht zijn benoemd. Zo kent Aevitae bijvoorbeeld geen wachttijd bij orthodontie en wordt bij brillen en hoortoestellen niet met gecontracteerde aanbieders gewerkt. Niet alle verschillen zijn te herleiden tot verschillen in dekking. In het gesprek met Aevita kwamen naar aanleiding van vragen van de BASD deze twee (positief te waarderen) zaken naar voren: -spuiten van suikerpatiënten worden niet online, maar via de lokale apotheek geleverd. -bij preferente medicijnen heeft de apotheek de regie; Aevitae vergoedt werkzame stoffen.

Tabel 2: Overzicht dekkingen Aevitae en Menzis 2021 Dekking aanvullende Aevitae pakketten 1 Verzekering eigen Start: nee risico Plus: ja Uitgebreid: ja 2 Eigen bijdrage Start: geen dekking medicijnen Plus: maximaal € 250,Uitgebreid: maximaal € 250,3 Preventieve cursussen Start: maximaal € 125,Plus:maximaal € 125,Uitgebreid: maximaal € 250,4 Leefstijlprogramma Start: geen dekking Plus: maximaal € 1250,Uitgebreid: maximaal € 1500,5 Stoppen met roken Start: maximaal € 125,Plus: maximaal € 125,Uitgebreid: maximaal € 250,6 Diëtetiek (advisering Start: maximaal € 125,en gewichtsconsulent) Plus: maximaal € 125,Aanvullend op Uitgebreid: maximaal € 250,basisverzekering 7

Eigen bijdrage Wmo

8

Tandzorg

9

Orthodontie (tot 18 naar)

Start:geen Plus: geen Uitgebreid: 100% Start:maximaal € 200,Plus: maximaal € 250,Uitgebreid: maximaal € 500,Start: geen Plus: maximaal € 1000,Uitgebreid: maximaal € 2000,N.b: Geen wachttijd

37/44

Menzis GV 1: nee GV 2: nee GV 3: ja GV 1: geen dekking GV 2: maximaal € 100,GV 3: maximaal € 250,GV 1: maximaal € 50,GV 2: maximaal € 50,GV 3: maximaal €100,GV 1: geen dekking GV 2: geen dekking GV 3: geen dekking GV 1: basisverzekering GV 2: basisverzekering GV 3: basisverzekering GV 1: geen GV 2: maximaal 2 uur GV 3: maximaal 4 uur N.b. Dieetkosten: maximaal € 650,- bij medische noodzaak GV 1: maximaal € 300,GV 2: maximaal € 300,GV 3:maximaal € 300,3 tandartsverzekeringen, niet gekoppeld aan aanvullende pakketten: (€ 250; € 500; € 750). GV 1: maximaal € 2000,GV 2: maximaal € 2000,GV 3: maximaal € 2000,N.b.: wachttijd van 1 jaar!)

10 Fysiotherapie, oefentherapie, bewegingstherapie 11 Alternatieve geneeswijzen 12 Hoortoestel (eigen bijdrage) 13 Eigen bijdrage kraamzorg (ziekenhuis/thuis) 14 Eigen bijdrage zittend ziekenvervoer 15 Mantelzorg (vervangend) 16 Brillen, contactlenzen (1 x per 2 jaar)

Start: maximaal 9 x Plus: maximaal 12 x Uitgebreid: maximaal 21 x Start: geen Plus: maximaal € 200,Uitgebreid: maximaal € 400,Start: geen Plus: maximaal € 125,Uitgebreid: maximaal € 250,Start: geen dekking Plus: 50% Uitgebreid:100% Start: geen Plus: 50% Uitgebreid:100% Start: geen Plus: maximaal 10 dagen Uitgebreid: maximaal 10 dagen Start: geen (in 2022: € 50,-) Plus: maximaal € 100,Uitgebreid: maximaal € 150,Vergoedingen 1 x per 2 jaar

GV 1: maximaal 9 x GV 2: maximaal 18 x GV 3: maximaal 32 x GV 1: geen GV 2: maximaal € 400,GV 3: maximaal € 600,GV 1: maximaal € 100,GV 2: maximaal € 150,GV 3: maximaal € 200,GV 1: 100% (gecontracteerd) GV 2: 100% (gecontracteerd) GV 3: 100% (gecontracteerd) GV 1:100% GV 2: 100% GV 3: 100% GV 1: geen GV 2: maximaal € 2325,GV 3: maximaal € 2325,GV 1: maximaal € 75 GV 2: maximaal € 125,GV 3: maximaal € 175,Vergoedingen 1 x per 2 jaar

Let op 2: Bovenstaand overzicht is gebaseerd op de Gemeentepolis van Aevitae en Menzis in 2021 in respectievelijk Lochem en Zutphen. Deze informatie over de pakketten van de Gemeentepolis 2021 is te vinden op www.gezondverzekerd.nl (door BS&F gemaakte en onderhouden website waarop de Gemeentepolissen van alle gemeenten staan). Op dit moment is er nog geen vergoeding voor brillen en contactlenzen in het startpakket van Aevitae opgenomen. Dit is vanaf 2022 wel het geval. De Gemeentepolis van Aevitae in 2022 (voor Zutphen en Lochem) is gelijk aan die van 2021 (plus brillen en contactlenzen). Van Menzis is niet bekend of er wijzigingen komen in de Gemeentepolis 2022. De (exacte) vergelijking tussen Aevitae en Menzis voor 2022 kan dus nog niet gemaakt worden.

38/44

BIJLAGE 6: NOTITIE SAMENVATTING ONDERZOEKEN GEMEENTEPOLIS Uit de Nieuwsbrief BS&F (samenvatting)

1. Onderzoeken “Fact-finding Gemeentelijke collectiviteiten” en “Ongewenste zorgmijding vanwege financiële redenen” In het najaar van 2020 heeft Minister van Ark de resultaten van twee eerder toegezegde onderzoeken verstuurd aan de Tweede Kamer. Het eerste onderzoek “Fact-finding Gemeentelijke collectiviteiten” bevat veel statistieken en informatie over ontwikkelingen in en rondom de Gemeentepolis. In het tweede onderzoek is gekeken naar maatregelen die gemeenten en zorgverzekeraars nemen om ongewenste zorgmijding vanwege financiële redenen tegen te gaan. In deze nieuwsbrief de belangrijkste bevindingen uit beide onderzoeken. 1. Onderzoek “Fact-finding Gemeentelijke collectiviteiten” Uit dit door Zorgweb uitgevoerde onderzoek blijkt dat vrijwel alle Nederlandse gemeenten (95%) momenteel een Gemeentepolis aanbieden en dat de deelname de afgelopen jaren met circa 30% is gestegen van 525.000 naar 685.000 deelnemers in 2020. De geringe daling in 2020 laat zich makkelijk verklaren doordat een zorgverzekeraar in een aantal gemeenten niet langer een Gemeentepolis wil aanbieden. Wij zien dit als een incident en verwachten dat het aantal deelnemers aan de Gemeentepolis in 2021 opnieuw zal stijgen.

Uit het onderzoek blijkt verder dat gemeenten de afgelopen jaren de Gemeentepolis voor een grotere groep bereikbaar hebben gemaakt door de inkomensgrenzen voor deelname aan de Gemeentepolis verder te verruimen. De minister vindt het positief dat minima binnen de Gemeentepolis uit steeds meer verschillende aanvullende verzekeringen kunnen kiezen. Deze keuzevrijheid bij aanvullende verzekeringen is over de periode 2015 tot heden toegenomen van ongeveer de helft naar circa 90% van de gemeenten. Zij wijst er wel op dat de premie van de uitgebreide aanvullende verzekering door de vele dekkingen hoog is. In reactie hierop willen wij toelichten dat de dekking van de basis aanvullende verzekeringen de afgelopen jaren juist verlaagd is om de Gemeentepolis ook aantrekkelijk te maken/houden voor minima met een lagere zorgvraag. De dekking van de gemiddelde aanvullende verzekeringen is ongeveer gelijk gebleven en die van de uitgebreide is verruimd met specifieke dekkingen voor minima met een hoge zorgvraag. Meer dan 60% van de gemeenten heeft er bijvoorbeeld voor gekozen in deze aanvullende zorgverzekeringen een eigen risico regeling op te nemen. De minister gaat ook in op haar voornemen om de collectiviteitskorting in 2023 af te schaffen op de basisverzekering.

Wel blijft het voor gemeenten onverminderd mogelijk om een Gemeentepolis aan te bieden, hierbij inhoudelijke afspraken te maken met zorgverzekeraars en een premiebijdrage te verstrekken voor de aanvullende verzekering binnen de Gemeentepolis. Ook mogen zorgverzekeraars nog steeds een korting op de aanvullende verzekering geven. De collectiviteitskorting op Gemeentepolissen is relatief laag. Omdat deelnemers aan de Gemeentepolis wel geconfronteerd worden met een premieopslag om de collectiviteitskorting van anderen mee te financieren verwacht de minister dat afschaffing van

39/44

de korting voor mensen met een Gemeentepolis niet tot een premieverhoging zal leiden. Hierover hebben wij eerder een nieuwsitem gepubliceerd. 2. Onderzoek “Ongewenste zorgmijding vanwege financiële redenen” In dit door Verwey-Jonker uitgevoerde onderzoek is gekeken naar maatregelen van gemeenten en zorgverzekeraars die effectief zijn om ongewenste zorgmijding door kwetsbare groepen vanwege financiële redenen tegen te gaan. Uit het onderzoek blijkt dat nog altijd een aanzienlijke groep mensen in Nederland zorg mijdt. De onderzoekers stellen dat het tegengaan van ongewenste zorgmijding door kwetsbare verzekerden erg belangrijk is en dat zorgmijding om financiële redenen nooit op zichzelf staat, maar vaak gepaard gaat met andere problemen zoals schulden, schaamte en een beperkte kennis van het zorgverzekeringsstelsel. De onderzoekers zien de Gemeentepolis als een belangrijke basis om zorgmijding te voorkomen. Het verzekeren van eigen bijdragen, het bieden van een ruime dekking en het bieden van een eigen risico regeling levert een belangrijke bijdrage aan het verminderen van ongewenste zorgmijding. Aangezien de Gemeentepolis niet voor iedereen passend is, is onderzoek gedaan naar mogelijke aanvullende maatregelen.

De onderzoekers concluderen dat deze maatregelen de financiële situatie van kwetsbare verzekerden verder kunnen verbeteren, een bijdrage kunnen leveren aan het beter informeren van burgers over compensatiemaatregelen en dat ze kunnen bijdragen aan het maken van een bewustere keuze voor een passende zorgverzekering. 3. Duiding BS&F Uit de onderzoeken blijkt dat nagenoeg alle gemeenten een Gemeentepolis aanbieden, dat de deelname stijgt en dat de Gemeentepolis nog steeds een waardevol instrument is om op efficiënte wijze aan meerdere doelstellingen te werken. Het verminderen van ongewenste zorgmijding is daar één van. Het stoppen van de korting op de basisverzekering in 2023 verandert daar weinig aan. Verder valt ons op dat de Gemeentepolis nogal eens als duur gezien wordt. Wij vinden dit opmerkelijk omdat uit het onderzoek tevens blijkt dat minima binnen de Gemeentepolis kunnen kiezen uit een basis, een gemiddelde en een uitgebreide aanvullende verzekering. De premie van de basis aanvullende verzekering is vaak niet hoger dan een euro of 15 en daar gaan de korting en de gemeentelijke bijdrage dan nog van af. De premie van de uitgebreide aanvullende verzekering is inderdaad hoog, maar daar staat ook heel veel extra dekking tegenover en vaak ook een vergoeding van het gehele verplichte eigen risico.

Wanneer je naar de prijs-prestatieverhouding kijkt is de premie van de Gemeentepolis ten opzichte van hetgeen geboden wordt dus laag. Oftewel: deelnemers betalen minder voor meer dekking. Uit consumptiecijfers van de zorgverzekeraars blijkt dat de deelnemers aan deze uitgebreide pakketten ook heel veel gebruik maken van de betreffende dekkingen. Ze hebben deze zorg dus ook echt nodig. Omdat juist voor minima de betaalbaarheid zo belangrijk is, doet de minister een oproep om er oog voor te houden dat geen sprake is van onnodige sturing naar de meest uitgebreide aanvullende dekking. Wij onderschrijven deze oproep en vinden het erg belangrijk dat deelnemers kiezen voor de beste bij hun zorgvraag passende Gemeentepolis. Daarom introduceren we dit jaar op www.gezondverzekerd.nl de zogenaamde keuzehulp. Deze keuzehulp adviseert deelnemers op basis van inhoudelijke vragen over hun zorgbehoefte over de beste bij hun persoonlijke situatie passende Gemeentepolis. Ook wordt duidelijk

40/44

aangegeven wanneer de Gemeentepolis minder goed past. Hiermee voorkomen we dat onze doelgroep niet onderverzekerd is maar ook dat niet onnodig voor een te dure uitgebreide dekking wordt gekozen. Wij zijn ervan overtuigd dat deze keuzehulp ervoor gaat zorgen dat nog meer minima gaan kiezen voor de best passende zorgverzekering.

2. MAATSCHAPPELIJKE KOSTEN BATEN ANALYSE (MKBA) BS&F heeft onderzoeksbureau Rebel gevraagd een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) uit te voeren van de Gemeentepolis. In een MKBA worden maatschappelijke baten van een interventie afgewogen tegen de kosten van de betreffende interventie, in dit geval de Gemeentepolis. Om de (tussentijdse) bevindingen te valideren heeft Rebel voor het uitvoeren van de MKBA een begeleidingsgroep samengesteld met daarin vertegenwoordigers van een aantal zorgverzekeraars en gemeenten. Onderstaand alvast de drie belangrijkste bevindingen van de MKBA: A. De vier effecten van de Gemeentepolis zijn: 1. De Gemeentepolis leidt tot 35% minder aanvragen voor de bijzondere bijstand medische kosten. 2. Deelnemers aan een meentepolis hebben gemiddeld 40% minder betalingsachterstanden. 3. De gemeentepolis leidt tot een vermindering van zorgmijding en daardoor op lange termijn tot minder zorggebruik en een betere gezondheid. 4. De Gemeentepolis helpt gemeenten bij een effectief beleid op maat voor minima. De Gemeentepolis is daarom een effectief middel om te komen tot domein overstijgende samenwerking gericht op minima. B. Effect 1 en 2 leveren jaarlijks een maatschappelijke waarde op van meer dan 162 miljoen euro (=710.000 deelnemers maal €229,-). Op basis van de beschikbare data bleek het niet mogelijk om effect 3 en 4 te kwantificeren.

De leden van de begeleidingsgroep zijn er wel van overtuigd dat deze effecten significante positieve baten opleveren. C. De Gemeentepolis kost de gemeente per deelnemer jaarlijks gemiddeld €227,(gemeentelijke bijdrage en extra uitvoeringskosten). Het levert de gemeente gemiddeld €213,- op (minder verstrekkingen bijzondere bijstand, minder uitvoeringskosten en minder kosten n.a.v. schuldenaanpak). Per saldo kost het gemeenten dus jaarlijks €14,om een inwoner deel te laten nemen aan een Gemeentepolis en daarin een bijdrage te verstrekken van €217,-.

41/44

BIJLAGE 7: NOTITIE HOE WERKT DE GEMEENTEPOLIS? De Gemeentepolis is een collectieve zorgverzekering voor minimahuishoudens. In de Participatiewet is vastgelegd dat een gemeente een Gemeentepolis kan aanbieden aan inwoners met een laag inkomen. Wat een laag inkomen is, bepaalt de gemeente. In Zutphen is dat 130% van de bijstandsnorm(en). Een Gemeentepolis bestaat uit de basiszorgverzekering en een aanvullende verzekering. De gemeente sluit een contract af met een zorgverzekeraar die de Gemeentepolis in de gemeente wil uitvoeren. Uitgangspunt zijn de reguliere pakketten van de betreffende zorgverzekeraar. De pakketten van de Gemeentepolis kennen extra vergoedingen boven op de vergoedingen van de reguliere pakketten en vergoeden meestal 100% van de kosten (tot een maximum bedrag). De verzekeraar geeft een korting op de premie van de basisverzekering en de aanvullende verzekering. De gemeente betaalt een bijdrage in de premie(s). De gemeente bepaalt hoe hoog deze bijdrage is. Daarnaast betalen de meeste gemeenten een bijdrage in de verzekering van het verplicht eigen risico. Door de bijdragen en kortingen is de Gemeentepolis uitgebreider dan de reguliere pakketten van de betreffende verzekeraar én goedkoper. De Gemeentepolis heeft haar ‘roots’ in het gemeentelijke armoedebeleid (bijzondere bijstand voor medische kosten).

De Gemeentepolis heeft zich inmiddels ontwikkeld tot een instrument dat het integrale sociale domein ondersteunt. De basis wordt gevormd door het compenseren van inwoners voor hun meerkosten aan zorg en ondersteuning, een gemeentelijke verantwoordelijkheid die fors is toegenomen met de decentralisatie van inkomensregelingen voor chronisch zieken en gehandicapten in 2015. Deze decentralisatie is door de meeste gemeenten ingevuld door binnen de Gemeentepolis het verplicht eigen risico te verzekeren. Daarnaast kan de Gemeentepolis een belangrijke rol vervullen bij onder andere schuldhulpverlening en gezondheidsbevordering. Nagenoeg alle Nederlandse gemeenten bieden hun inwoners een Gemeentepolis aan (2021: 95%). Dit instrument draagt op meerdere manieren bij aan gemeentelijke doelstellingen in het brede sociale domein: Compenseren van zorgkosten Gemeenten hebben de verantwoordelijkheid om mensen met een laag inkomen en/of hoge zorgvraag te compenseren voor hun zorgkosten. Dit gebeurt sinds jaar en dag op grond van gemeentelijk armoedebeleid maar is nog relevanter geworden met decentralisatie van inkomensregelingen voor chronisch zieken en gehandicapten. De gemeentepolis maakt het mogelijk om zorgkosten voor mensen met een lage (basisvariant) dan wel hoge (uitgebreide variant) gericht te compenseren.

Verbeteren verzekeringspositie van kwetsbare inwoners Mensen met een laag inkomen zijn gemiddeld genomen minder goed verzekerd tegen zorgkosten. Andersom zijn mensen met hoge zorgkosten financieel niet altijd in staat om zich afdoende te verzekeren. Met de gemeentepolis kunnen gemeenten mensen met een laag inkomen en/of hoge zorgvraag een passende zorgverzekering bieden. Bovendien geven

42/44

de meeste zorgverzekeraars korting op de basis- en aanvullende zorgverzekering als onderdeel van de gemeentepolis. Verschuiven van budget: van uitvoering naar inhoud Maatwerkoplossingen vanuit Wmo en bijzondere bijstand voor medische kosten vragen relatief veel uitvoeringscapaciteit. En daarmee budget wat niet direct ten goede komt aan de aanvrager. Gemeenten zetten de Gemeentepolis in als ‘voorliggende voorziening’ die de meest aangevraagde zorg(kosten) vergoed. Hiermee wordt het aantal aanvragen voor medische kosten teruggebracht en gaat minder budget op aan uitvoeringslasten. Vermindering schuldenproblematiek Juist mensen met een laag inkomen dreigen zich beperkt te verzekeren, waardoor (onverwacht) hoge kosten voor zorg of het eigen risico niet betaald kunnen worden. Dan dreigt royement van de aanvullende verzekering of zelfs instroom in de bestuursrechtelijke premieheffing. Met de Gemeentepolis kan dit voorkomen worden: een passende verzekering voor al dan niet verwachte zorgkosten wordt toegankelijker dankzij een bijdrage van de gemeente in de premie. Daarnaast houden veel gemeenten zorgpremies in op de uitkering van bijstandsgerechtigden. Ook hiermee wordt het risico op wanbetaling en dus schulden beperkt. Ten slotte kunnen mensen in het wanbetalersregime uitstromen naar de Gemeentepolis, als gemeenten en zorgverzekeraars hierover afspraken maken.

Verbinden van de zorgverzekeraar aan de domeinen preventie, re-integratie en participatie De Gemeentepolis biedt de mogelijkheid om de zorgverzekeraar te verbinden aan gemeentelijke doelstellingen in het sociale domein, niet alleen qua armoedebeleid (van oudsher) maar ook op terreinen als preventie (gezondheidsbevordering), re-integratie en participatie. De gemeentepolis legt de ‘brug’ naar organisatie en financiering van de zorgverzekeraar.

43/44

44/44