115782RH 2021_BW_00479

College van burgemeester en wethouders Besluit

2021_BW_00479

GOEDGEKEURD

Vergadering van 5 oktober 2021 Team Programma's Projecten en Processen

Meerjarenonderhoudsprogramma Oude IJsselbrug / onttrekkingen reserve civiele kunstwerken Besluitvormend

Zaaknummer: 115782 Portefeuillehouder: Annelies de Jonge Openbaar Ja Embargo Nee

Samenstelling Aanwezig: mevrouw Annemieke Vermeulen, Burgemeester; mevrouw Eva Boswinkel, Wethouder; de heer Mathijs ten Broeke, Wethouder; mevrouw Annelies de Jonge, Wethouder ; mevrouw Laura Werger, Wethouder; mevrouw Monique Stouten, Gemeentesecretaris; mevrouw Nienke Visschers, Adjunctsecretaris

Afwezig: mevrouw Anja de Rouw, Adjunct-secretaris

Besluit Besluitpunt 1 Het college besluit de raad te informeren over het meerjarenonderhoudsprogramma Oude IJsselbrug en onderhoud overige civiele kunstwerken met bijgevoegde presentatie.

Besluitpunt 2 Het college besluit het meerjarenonderhoudsprogramma Oude IJsselbrug vast te stellen en dit ter kennisgeving aan de raad te sturen.

Besluitpunt 3 Het college besluit de raad voor te stellen de ‘reserve bruggen’ te hernoemen naar ‘reserve civiele kunstwerken’.

Besluitpunt 4

1/248

Het college besluit de raad voor te stellen een krediet van € 50.000 beschikbaar te stellen voor de uitvoering van het meerjarenonderhoudsplan bruggen / onderhoud Kunstwerk De Elterweg en te dekken uit de reserve civiele kunstwerken.

Besluitpunt 5 Het college besluit de raad voor te stellen een budget van € 327.000 beschikbaar te stellen voor het baggeren van de Vispoorthaven en Houthaven en te dekken uit de reserve civiele kunstwerken.

Besluitpunt 6 Het college besluit de raad voor te stellen de begroting 2022 dienovereenkomstig te wijzigen (20221).

Besluitpunt 7 Het college besluit op grond van artikel 25, tweede lid van de Gemeentewet geheimhouding op te leggen op het document 'Opbouw reserve civiele kunstwerken', vanwege het belang vermeld in artikel 10, tweede lid, onder b. van de Wet openbaarheid van bestuur.

Besluitpunt 8 Het college besluit de raad voor te stellen de geheimhouding te bekrachtigen van de op grond van artikel 25, tweede lid van de Gemeentewet door het college van burgemeester en wethouders voorlopig opgelegde geheimhouding (vanwege het belang vermeld in artikel 10, tweede lid, onder b. van de Wet openbaarheid van bestuur) op het document 'Opbouw reserve civiele kunstwerken'.

Motivering Aanleiding en context De Oude IJsselbrug bestaat uit twee bruggen, een verkeersbrug en een spoorbrug. De verkeersbrug is in bezit van de gemeente Zutphen. De spoorbrug is van ProRail. De verkeersbrug bestaat uit een boogbrug, een hefbrug en een flink aantal aanbruggen (7 aan de Hovense kant en 1 aan de centrumzijde). De constructie is gebouwd in verschillende perioden. De boogbrug is het meest recent gerealiseerd in 1947. De hefbrug is eveneens in 1947 gerealiseerd, maar bestaat deels uit materiaal van 1865. De aanbruggen aan de Hovense zijde zijn van 1865. De aanbrug aan de centrumzijde is van 1947. Het fietspad op de boogbrug is van 2017, evenals de trappartij naar de uiterwaarde. De Oude IJsselbrug is financieel en beheermatig een grote verantwoordelijkheid van de gemeente Zutphen. De brug vormt een cruciale verkeerskundige schakel tussen de west- en oostzijde van de IJssel en de stad. De brug wordt intensief benut door autoverkeer, fietsers en wandelaars. Waterstaatkundig is de brug een bottleneck voor doorstroming en scheepvaart. De IJsselbrug is een beeldbepalende constructie in het stadssilhouet. In 2019 is door de raad krediet beschikbaar gesteld om het meerjarenonderhoudsprogramma (MJOP) van de IJsselbrug te actualiseren. Dit krediet had twee aanleidingen.

Enerzijds ten behoeve van werkzaamheden als gevolg van een calamiteit aan de hefbrug, anderzijds omdat in de periode 2020 – 2040 onderhoudswerkzaamheden moeten worden verricht, waaronder de vervanging van de aanbruggen in 2033. Deze aanbruggen dienen te worden vervangen vanwege het verstrijken van de technische levensduur. De actualisatie betreft een nadere technische analyse van het benodigde onderhoud aan de brug en specificatie van de kosten voor dit onderhoud. Op grond van de kosten voor onderhoud de komende

2/248

twintig jaar is te begroten hoe we de gemeentelijke reserve langjarig moeten opbouwen, rekening houdend met de afschrijvingstermijnen van vervangingsinvesteringen. Inmiddels is de actualisatie verricht. De resultaten er van zijn financieel opgenomen in de Voorjaarsnota 2021. Door de raad is besloten de begroting van 2022 aan te passen en de jaarlijkse opbouw in de reserve civiele kunstwerken (reserve ck) structureel te verhogen met € 300.000. Met deze structurele verhoging van opbouw kan de gemeente Zutphen voor de langere termijn aan de verplichtingen voldoen om het beheer en onderhoud van de civiele constructies, waarvan de Oude IJsselbrug verreweg het omvangrijkst te beheren object is, op orde te houden. De actualisatie is verricht op basis van een technische analyse, een geactualiseerd twintig jarenplan en bijbehorende financiële raming voor de komende twintig jaar De grootste kostenpost in het meerjarenonderhoudsplan betreft de vervanging van de aanbruggen. Om voor deze fase goed grip te krijgen in de kosten hiervan is een aantal varianten uitgewerkt en doorgerekend. Ter verificatie is deze doorrekening middels een second opinion getoetst. Beoogd effect Zie raadsvoorstel. Argumenten 1.1 De raad willen we informeren met een presentatie. Deze presentatie 'Meerjarenonderhoudsprogramma Oude IJsselbrug en onderhoud overige civiele kunstwerken' is als bijlage bijgevoegd.

2.1 Het meerjarenonderhoudsprogramma bestaat uit een constructieve beschouwing, een inspectierapportage en een 20 jaren onderhoudsplan. Dit is in de bijgevoegde bijlagen gevat: - Bijlage één: Meerjarenonderhoudsplanning 20-jaren beheerplan - Bijlage twee: Constructieve beschouwing - Bijlage drie: Inspectierapportage 20-jaren beheerplan - Bijlage vier: LCC raming 20-jaren onderhoudsplan. Doordat het college akkoord gaat met het meerjarenonderhoudsplan, kan dit vervolgens in de reguliere begroting worden meegenomen als er onttrekkingen uit de reserve moeten worden verricht. Overige beslispunten: zie raadsvoorstel.

7.1 en 8.1 De jaarlijkse opbouw van de reserve bevat detailinformatie over geraamde kosten. Deze jaarlijkse opbouw is daarom niet openbaar.Het college moet dan ook besluiten op dit document voorlopig geheimhouding op te leggen, waarna de raad deze voorlopig opgelegde geheimhouding door middel van bijgevoegd raadsbesluit moet bekrachtigen. Kanttekeningen Zie raadsvoorstel. Communicatie / vervolgtraject / uitvoering Zie raadsvoorstel.

3/248

Rapportage / evaluatie Zie raadsvoorstel. Financiële consequenties Zie raadsvoorstel. Over de jaarlijkse extra opbouw voor de reserve is al besloten in de Voorjaarsnota 2021. Risico’s Zie raadsvoorstel. Personele consequenties N.v.t. Programmadoelen Programma 3. Duurzame leefomgeving Toelichting programmadoelen De goede instandhouding van de Oude IJsselbrug zorgt voor een adequate doorstroming van het verkeer en voorkomt onnodige opstoppingen. De goede instandhouding is een wettelijke verplichting voor de gemeente als beheerder/ eigenaar.

Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14.

Raadsvoorstel Oude IJsselbrug en reserve civiele kunstwerken DEF.pdf Begrotingswijziging 2022-1 meerjarenonderhoudsprogramma IJsselbrug.pdf Bijlage 1, meerjarenonderhoudsplanning 20 jaren beheerplan.pdf Bijlage 2, constructieve beschouwing IJsselbrug.pdf Bijlage 3, inspectierapportage 20 jaren beheerplan.pdf Bijlage 4, LCC raming 20 jarenonderhoudsplan.pdf Bijlage 5, Beeldenboek Westelijke aanbruggen.pdf Bijlage 6, second opinion samenvattend overzicht alternatieven.pdf Bijlage 6A, alternatief A.pdf Bijlage 6B, alternatief B.pdf Bijlage 6C, alternatief C.pdf Bijlage 6D, alternatief D.pdf Bijlage 6E, alternatief E.pdf Raadsvoorstel geheimhouding bijlage opbouw reserve civiele kunstwerken DEF.pdf

4/248

VOORBLAD

ONTWERP RAADSVOORSTEL Onderwerp Programma Forum Portefeuillehouder Inlichtingen bij

Soort bevoegdheid Beleidsvrijheid Programmabegrotingswijziging

Griffienummer:

Meerjarenonderhoudsplan Oude IJsselbrug/ onttrekkingen reserve civiele kunstwerken 3. Duurzame leefomgeving -beeldvormend Annelies de Jonge Edwin Koning 06 280 37 851 kaderstellend geen ja

e.koning@zutphen.nl controlerend beperkt

budgetrecht ruim nee

overig

Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor:

5/248

1 van 8

1. Kennis te nemen van het meerjarenonderhoudsprogramma Oude IJsselbrug; 2. De ‘reserve bruggen’ te hernoemen naar ‘reserve civiele kunstwerken’; 3. Een krediet van € 50.000 beschikbaar te stellen voor de uitvoering van het meerjarenonderhoudsplan bruggen / onderhoud Kunstwerk De Elterweg en de kapitaallasten dekken uit de reserve civiele kunstwerken; 4. Een budget van € 327.000 beschikbaar te stellen voor het baggeren van de Vispoorthaven en Houthaven en te dekken uit de reserve civiele kunstwerken; 5. De begroting 2022 dienovereenkomstig te wijzigen (2022-1).

6/248

2 van 8

TOELICHTING

Inleiding/aanleiding De Oude IJsselbrug bestaat uit twee bruggen, een verkeersbrug en een spoorbrug. De verkeersbrug is in bezit van de gemeente Zutphen. De spoorbrug is van ProRail. De verkeersbrug bestaat uit een boogbrug, een hefbrug en een flink aantal aanbruggen (7 aan de Hovense kant en 1 aan de centrumzijde). De constructie is gebouwd in verschillende perioden. De boogbrug is het meest recent gerealiseerd in 1947. De hefbrug is eveneens in 1947 gerealiseerd, maar bestaat deels uit materiaal van 1865. De aanbruggen aan de Hovense zijde zijn van 1865. De aanbrug aan de centrumzijde is van 1947. Het fietspad op de boogbrug is van 2017, evenals de trappartij naar de uiterwaarde. De Oude IJsselbrug is financieel en beheermatig een grote verantwoordelijkheid van de gemeente Zutphen. De brug vormt een cruciale verkeerskundige schakel tussen de west- en oostzijde van de IJssel en de stad. De brug wordt intensief benut door autoverkeer, fietsers en wandelaars. Waterstaatkundig is de brug een bottleneck voor doorstroming en scheepvaart. De brug is een beeldbepalende constructie in het stadssilhouet. In 2019 is door de raad krediet beschikbaar gesteld om het meerjarenonderhoudsprogramma (MJOP) van de Oude IJsselbrug te actualiseren. Dit krediet had twee aanleidingen.

Enerzijds ten behoeve van werkzaamheden als gevolg van een calamiteit aan de hefbrug, anderzijds omdat in de periode 2020 – 2040 onderhoudswerkzaamheden moeten worden verricht, waaronder de vervanging van de aanbruggen in 2033. Deze aanbruggen dienen te worden vervangen vanwege het verstrijken van de technische levensduur. De actualisatie betreft een nadere technische analyse van het benodigde onderhoud aan de brug en specificatie van de kosten voor dit onderhoud. Op grond van de kosten voor onderhoud de komende twintig jaar is te begroten hoe we de gemeentelijke reserve langjarig moeten opbouwen, rekening houdend met de afschrijvingstermijnen van vervangingsinvesteringen. Inmiddels is de actualisatie verricht. De resultaten er van zijn financieel opgenomen in de Voorjaarsnota 2021. Door de raad is besloten de begroting van 2022 aan te passen en de jaarlijkse opbouw in de reserve Beheer Civiele Constructies (reserve BCC) structureel te verhogen met € 300.000. Met deze structurele verhoging van opbouw kan de gemeente Zutphen voor de langere termijn aan de verplichtingen voldoen om het beheer van de civiele constructies, waarvan de IJsselbrug verreweg het omvangrijkst te beheren object is, op orde te houden.

De actualisatie is verricht op basis van een technische analyse, een geactualiseerd twintig jarenplan en bijbehorende financiële raming voor de komende twintig jaar De grootste kostenpost in het meerjarenonderhoudsplan betreft de vervanging van de aanbruggen. Om voor deze fase goed grip te krijgen in de kosten hiervan is een aantal varianten uitgewerkt en doorgerekend. Ter verificatie is deze doorrekening middels een second opinion getoetst.

Beoogd effect De raad informeren over het verrichte onderzoek en het geactualiseerde meerjarenonderhouds-programma van de Oude IJsselbrug in het verlengde van de besluitvorming over de Oude IJsselbrug in de Voorjaarsnota 2021. De raad informeren over de opbouw van de reserve civiele constructies en de onttrekkingen in 2022.

7/248

3 van 8

Argumenten 1.1 Bij de bespreking over de Voorjaarsnota is aangegeven in het najaar met een uitgebreidere toelichting te komen over de Oude IJsselbrug en het meerjarenonderhoudsprogramma 2020 - 2040. Met bijgevoegde bijlagen en een aanvullende presentatie geven we u een uitgebreide toelichting. Het betreft veelal gedetailleerde technische en financiële rapportages die mogelijk wat minder toegankelijk of inzichtelijk is. Met de presentatie en toelichting willen we u zo goed en begrijpelijk mogelijk informeren. Gedurende de toelichting is er ruimte voor vragen of toelichting. De openbare bijlagen van het meerjarenonderhoudsprogramma zijn: - Bijlage 1: Meerjarenonderhoudsplanning 20-jaren beheerplan - Bijlage 2: Constructieve beschouwing - Bijlage 3: Inspectierapportage 20-jaren beheerplan - Bijlage 4: LCC raming 20-jaren onderhoudsplan - Bijlage 5: Beeldenboek Westelijke aanbruggen - Bijlage 6: second opinion, bestaande uit zes deelbijlagen: o Doorrekeningen alternatieven A t/m E o Samenvattend overzicht vijf alternatieven De geheime bijlage betreft de opbouw van de reserve civiele kunstwerken en de onttrekkingen. Deze bijlage is niet openbaar vanwege de marktgevoelige informatie over kostenindicaties over de werkzaamheden die de komende vier jaar worden verricht.

1.2 Om aan de meerjarenonderhouds- en beheerverplichting te kunnen voldoen is een hogere opbouw van de reserve beheer civiele kunstwerken nodig. De actualisatie van het meerjarenonderhoud is financieel vertaald in uitgaven voor de periode 2020 - 2040. Deze uitgaven zijn weer doorgerekend in benodigde opbouw van de reserve civiele kunstwerken. Met deze reserve worden de kapitaallasten gedekt die volgen uit de benodigde investeringen. Wat in de periode 2020 – 2040 vooral speelt is de vervanging van de aanbruggen, groot onderhoud aan de hefbrug en groot onderhoud aan de boogbrug en oostelijke aanbrug. Dit zijn kapitaalintensieve investering. 1.3 Het is een wettelijke verantwoordelijkheid om de financiële huishouding op orde te hebben zodanig dat we aan onze voorziene verplichtingen kunnen voldoen en de functionaliteit van de Oude IJsselbrug kunnen waarborgen. De Oude IJsselbrug is gemeentelijk bezit. Het niet goed beheren en onderhouden geeft risico's en beperkingen in functionaliteit voor wegverkeer (voetganger, fiets, auto) en passerend scheepvaartverkeer. Met betrokken partijen RWS en de provincie Gelderland voert de gemeente overleg of er koppelkansen zijn en of er bereidheid is voor investeringsbijdragen in de grotere beheer en onderhoudsopgave.

Gezamenlijke partijen verkennen de mogelijkheden om de doorvaarbaarheid op de IJssel en bij de IJsselbrug te verbeteren en het optimaal benutten van de IJssel en de IJsselhavens voor vervoer over water. 1.4 Latere opbouw van de reserve levert hogere jaarlijkse lasten op. Hoe later wordt begonnen met het opbouwen van de benodigde reserve, hoe hoger de jaarlijkse lasten worden van voorziene uitgaven. Dit lijkt op korte termijn aantrekkelijk, maar op langere termijn worden onvermijdelijke uitgaven genegeerd en vooruitgeschoven. Voor de voorziene investeringen en de omvang is het verstandig dat de raad in de voorjaarsnota 2021 een besluit heeft genomen om de jaarlijkse opbouw van de reserve civiele kunstwerken te verhogen. 2.1 De reserve bruggen wordt gebruikt voor alle civiele kunstwerken. In het verleden is de reserve bruggen en de reserve Oude IJsselbrug samengevoegd tot één reserve bruggen (raadsbesluit 01-02-2016). In de reserve zijn alle civiele kunstwerken (waaronder het baggeren) inbegrepen. Wel is het aandeel voor de bestedingen aan de Oude IJsselbrug circa 90% van de reserve. 8/248

4 van 8

3.1 In 2022 wordt het kunstwerk bij de Den Elterweg vervangen. Voor de uitvoering van deze werkzaamheden is een krediet nodig van € 50.000, inclusief voorbereidingskosten. Omdat dit een vervangingsinvestering betreft wordt dit afgeschreven middels kapitaallasten. De kapitaallasten van dit krediet bedragen € 500,- voor 2022 en € 1300,- vanaf 2023 en worden gedekt uit de reserve civiele kunstwerken. 4.1 In 2022 worden de Vispoorthaven en Houthaven gebaggerd. De kosten van dit baggeren wordt geraamd op totaal € 327.000, inclusief voorbereidingskosten. Voor de uitvoering van deze werkzaamheden is een budget nodig en worden gedekt uit de reserve civiele kunstwerken. Deze werkzaamheden mogen niet middels kapitaallasten worden afgeschreven. Derhalve is dit een éénmalige onttrekking uit de reserve. 4.2 De Marshaven en de Industriehaven wordt gebaggerd in respectievelijk 2023 en 2024. Voor de Industriehaven wordt onderzocht of dit in samenhang kan met een extra verdieping om zo toegankelijk te worden voor grotere klassen schepen. Dit onderzoek verrichten we in samenwerking met de provincie Gelderland en ondernemers. Daarnaast is de gemeente Zutphen betrokken bij overleggen met Rijkswaterstaat vanuit het bredere perspectief op de vaarwegen en vaarweg-faciliteiten, zoals havens. 4.3 In 2024 worden werkzaamheden verricht aan de geluidswal te Leesten.

Dit betreft een vervangingsinvestering en wordt vervolgens afgeschreven in jaarlijkse kapitaallasten welke worden gedekt uit de reserve civiele kunstwerken.

Kanttekeningen Het niet goed op orde houden van de Oude IJsselbrug geeft risico's op instandhouding en functionaliteit. Het niet op orde brengen van de reserve civiele kunstwerken betekent dat er onvoldoende dekking is van te voorziene onttrekkingen en uitgaven. Risico’s Het niet tijdig reserveren van voldoende middelen levert een groter financieel risico op in een later stadium dat er te weinig reserve is om aan verplichtingen te kunnen voldoen. De 'boekhoudkundige kostprijs' wordt bij uitstel hoger. Het niet goed beheren en onderhouden van de Oude IJsselbrug kan extra stagnatie opleveren voor autoverkeer en scheepvaart. Dit levert sowieso economische schade op. In het geval van nalatigheid levert dit ook financiële schade op voor de gemeente bij causaal verband.

Communicatie/Vervolgtraject/Uitvoering In de Voorjaarsnota is besloten vanaf 2022 extra middelen op te bouwen voor de reserve civiele kunstwerken. De aanleiding hiervan zijn de voorziene werkzaamheden aan de Oude IJsselbrug conform het meerjarenonderhoudsprogramma 2020 – 2040. Er staan de komende jaren diverse beheer- en onderhoudswerkzaamheden op stapel, zoals ook de genoemde baggerwerkzaamheden en werkzaamheden aan de geluidswal te Leesten. Met betrokken partijen zullen we tijdig communiceren en afstemmen over de uitvoering van de werkzaamheden.

9/248

5 van 8

De genoemde bijlagen zijn openbaar; de presentatie wordt na het forum openbaar. De daadwerkelijke voorbereiding voor de vervanging van de aanbruggen zal vanaf 2026 plaats vinden. Daarvoor vinden wel verkenningen plaats over zgn. koppelkansen met andere opgaven in het gebied en bereidheid bij andere partijen om bij te dragen. Sowieso is met Rijkswaterstaat en de provincie Gelderland overleg over de samenhang met de verbetering van doorvaarbaarheid voor beroepsscheepvaart en het optimaal benutten van de IJssel en de IJsselhavens voor vervoer over water. Diverse raadsleden hebben aangegeven het wenselijk te vinden een technische / inhoudelijke rondleiding te verrichten aan de Oude IJsselbrug. In overleg met de griffie wordt een moment gepland.

Rapportage/evaluatie Als dat nodig is, informeren we de raad over de voortgang, beheer- en onderhoudsactiviteiten en samenhangende zaken.

Financiën Het meerjarenonderhoudsplan civiele kunstwerken 2020-2040 is voor de komende jaren financieel vertaald. Voor 2022 wordt een krediet aangevraagd voor het vervangen van een kunstwerk (€ 50.000) en het baggeren van de havens (€ 327.000). De kapitaallasten en de incidentele uitgaven van het baggeren wordt gedekt door de reserve civiele kunstwerken.

Investering

Kunstwerk Den Elterweg Baggeren Vispoorthaven Baggeren De Houthaven

Investeringsbedrag

50.000

50.000

reserve civiele kunstwerken 2022 2023 2024 2025 500 122.000 205.000 327.500

1.300

1.300

1.300

1.300

1.300

1.300

De stand van de reserve civiele kunstwerken is, na verwerking van dit besluit, € 315.000.

Bijlagen De openbare bijlagen van het meerjarenonderhoudsprogramma zijn: Bijlage 1: Meerjarenonderhoudsplanning 20-jaren beheerplan Bijlage 2: Constructieve beschouwing Bijlage 3: Inspectierapportage 20-jaren beheerplan Bijlage 4: LCC raming 20-jaren onderhoudsplan Bijlage 5: Beeldenboek Westelijke aanbruggen Bijlage 6: second opinion, bestaande uit zes deelbijlagen: - Doorrekeningen alternatieven A t/m E - Samenvattend overzicht vijf alternatieven

10/248

6 van 8

De geheime bijlage betreft de opbouw van de reserve civiele kunstwerken en de onttrekkingen. Deze bijlage is niet openbaar vanwege de marktgevoelige informatie over kostenindicaties over de werkzaamheden welke de komende vier jaar worden verricht.

Stukken die ter inzage liggen Zie hiervoor onder het kopje Bijlagen.

11/248

7 van 8

ONTWERP BESLUIT Griffienummer:

De raad van de gemeente Zutphen, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 5 oktober 2021 met nummer

;

gelet op artikel 189 e.v. van de Gemeentewet besluit: 1. Kennis te nemen van het meerjarenonderhoudsprogramma Oude IJsselbrug; 2. De ‘reserve bruggen’ te hernoemen naar ‘reserve civiele kunstwerken’; 3. Een krediet van € 50.000 beschikbaar te stellen voor de uitvoering van het meerjarenonderhoudsplan bruggen / onderhoud Kunstwerk De Elterweg en de kapitaallasten dekken uit de reserve civiele kunstwerken; 4. Een budget van € 327.000 beschikbaar te stellen voor het baggeren van de Vispoorthaven en Houthaven en te dekken uit de reserve civiele kunstwerken; 5. De begroting 2022 dienovereenkomstig te wijzigen (2022-1).

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Zutphen, gehouden op:

De voorzitter,

de griffier,

12/248

8 van 8

Programmabegroting Raadsvoorstel: Meerjarenonderhoudsplan bruggen

Begrotingswijziging 2022 - 1

Griffienummer:

De raad van de gemeente Zutphen; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. ............. team Control, zaaknummer 115782. besluit: de programmabegroting 2022 als volgt te wijzigen: Uitgaven

Bedrag van verhoging

Programma 3 Duurzame leefomgeving Kapitaallasten vervanging kunstwerken Baggeren van de Hout- en Vispoorthaven

Bedrag van verlaging

500 327.000

Inkomsten Programma 3 Duurzame leefomgeving Bijdrage uit Reserve civiele kunstwerken

327.500

0

Bedrag van verhoging

Bedrag van verlaging

327.500

Mutaties reserves en voorzieningen Reserve civiele kunstwerken

Investeringen Krediet vervanging kunstwerken

327.500

0

Bedrag van de onttrekking 327.500

Bedrag van de toevoeging

Bedrag van verhoging 50.000

Bedrag van verlaging

Toelichting: Voor het vervangen van een kunstwerk aan den Elterweg is een krediet nodig van € 50.000. Voor het baggeren van de Houten de Vispoorthaven is een budget nodig van € 327.000. De uit deze investering voortvloeiende kapitaallasten van € 500 en het benodigde budget voor baggeren kunnen wordt gedekt door te beschikken over de reserve civiele kunstwerken.

De raad voornoemd, de voorzitter,

de griffier,

13/248

Nebest B.V. Marconiweg 2 4131 PD Vianen Postbus 106 4130 EC Vianen

T 085 489 01 00 F 085 489 01 01 E info@nebest.nl I www.nebest.nl

Oude IJsselbrug 20 Jarenplan Meerjaren onderhoudsplanning

Opdrachtgever

Gemeente Zutphen

Rapportnummer

01

Status

Definitief

Rapportdatum

12-08-2020

Uitvoering

P. Kooistra, R.F. Faes

Projectleider

ing. R.F. Faes

Autorisatie

Naam

Auteur

R.F. Faes, P. Kooistra

Controle

J.T. van der Welle

Vrijgave

J.T. van der Welle

Paraaf

IBAN NL47 RABO 0171 7681 67 | BIC RABONL2U | BTW NL008929439B01 | HR 23046375

14/248

Op al onze werkzaamheden is de ‘Rechtsverhouding opdrachtgever - architect, ingenieur en adviseur DNR 2011’ van toepassing. Deze voorwaarden liggen op ons kantoor ter inzage en zijn ook in te zien op onze website (www.nebest.nl).

Datum

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug 20 Jarenplan 01

INHOUDSOPGAVE

1

ALGEMEEN .............................................................................................................................1

1.1

Achtergrond ..............................................................................................................................1

1.2

Aanpak .....................................................................................................................................1

1.3

Uitgangspunten ........................................................................................................................1

1.4

Opbouw kosten ........................................................................................................................1

1.5

Noodzaak onderhoudsvoorstellen ...........................................................................................1

1.6

Resultaten ................................................................................................................................1

15/248

Titel

:

Rapportnummer :

1

ALGEMEEN

1.1

Achtergrond

Oude IJsselbrug 20 Jarenplan 01

Om te komen tot een 20 jaren onderhoudsplan is een technische inspectie aan de gehele brug uitgevoerd en is deze constructief beschouwd, zie rapportages 38744-RAP-01_DEF & 200727 38744RAP-02 RapDef Zutphen constructieve beschouwing Oude IJsselbrug. Op basis van de ingewonnen gegevens en uitgevoerde analyse zijn alle maatregelen die de komende 20 jaar benodigd zijn voor het veilig in stand houden van de Oude IJsselbrug in beeld gebracht. 1.2

Aanpak

Dit onderhoudsplan is een vertaling van de inspectie- en berekeningsresultaten naar onderhoudsmaatregelen voor de komende 20 jaar. Per element zijn de maatregelen en onderhoudsintervallen bepaald. De maatregelen zijn vertaald naar verschillende categorieën: correctief onderhoud, cyclisch onderhoud, vervangingsonderhoud en inspecties. 1.3

Uitgangspunten

De geformuleerde maatregelen/kosten gaan uit van het principe ‘wat nu aanwezig is, wordt terug aangebracht’. Daarbij is uitgegaan dat de constructie geen asbest, vervuiling met zware metalen of andere verontreinigingen bevat. In het 20 jarenonderhoudsplan zijn o.a. de volgende project specifieke kosten niet opgenomen: - opstartkosten/inefficiëntie - (milieu)beschermende maatregelen - bereikbaarheidsvoorzieningen (steigerwerk/verkeersmaatregelen) - ondersteuningsvoorzieningen - mobilisatie/demobilisatie - kwaliteitsborging en -toezicht - toeslagen voor avond- en weekendwerk zijn niet opgenomen. - apparaatkosten opdrachtgever 1.4

Opbouw kosten

De kosten bij het geplande onderhoud zijn inzichtelijk gemaakt door middel van een SSK-raming in combinatie met LCC met een doorkijk van 20 jaar. De raming is op voorlopig ontwerpniveau, +/- 30% nauwkeurigheid, opgesteld. Aannames en uitgangspunten zijn omschreven in de bovenstaande paragraaf. De gehanteerde eenheidsprijzen voor onderhoudsmaatregelen zijn uit een kostendatabestand overgenomen. De vervanging van de westelijke aanbrug is geraamd op basis van kengetallen vastgesteld. Hierbij is rekening gehouden met één-op-één vervanging met sloop en aanleg, waarin een bocht wordt gecreeerd, landhoofd verplaatsen en reconstructie westelijke op- en afrit. 1.5

Noodzaak onderhoudsvoorstellen

De noodzaak van de onderhoudsmaatregelen zijn bepaald op basis standaard intervallen (database Rijkswaterstaat voor dit soort type bruggen) in combinatie met de kennis, kunde en ervaring van de instandhoudingsadviseurs, constructeurs en kostendeskundige. Op basis van de inspectieresultaten en herberekening is in een gezamenlijk overleg tussen deze 5 sleutelpersonen het concept IHP opgesteld. Hierbij zijn gezamenlijk de standaard voorgeschreven intervallen beschouwd en vastgesteld. 16/248

Titel

:

Rapportnummer :

1.6

Oude IJsselbrug 20 Jarenplan 01

Resultaten

Het volledige instandhoudingsplan en de bijbehorende SSK-raming zijn opgenomen als bijlagen bij deze rapportage.

17/248

Nebest B.V.

Marconiweg 2 4131 PD Vianen Postbus 106 4130 EC Vianen

T 085 489 01 00 F 085 489 01 01 E info@nebest.nl I www.nebest.nl

Oude IJsselbrug Zutphen Constructieve beschouwing

Opdrachtgever

Gemeente Zutphen

Rapportnummer

38744-RAP-02

Status

Definitief

Versie

1.0

Rapportdatum

27 juli 2020

Autorisatie

Naam

Paraaf

Datum

Auteur

ing. B.H.M. van den Broek BSEng

[digitaal geaccordeerd]

27-07-2020

Vrijgave

ir. A. Otte

[digitaal geaccordeerd]

04-08-2020

IBAN NL47 RABO 0171 7681 67 | BIC RABONL2U | BTW NL008929439B01 | HR 23046375

18/248

Op al onze werkzaamheden is de ‘Rechtsverhouding opdrachtgever - architect, ingenieur en adviseur DNR 2011’ van toepassing. Deze voorwaarden liggen op ons kantoor ter inzage en zijn ook in te zien op onze website (www.nebest.nl).

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

INHOUDSOPGAVE 1

INLEIDING ...............................................................................................................................4

1.1

Achtergrond ..............................................................................................................................4

1.2

Aanpak .....................................................................................................................................4

1.3

Constructieve beschouwing .....................................................................................................4

1.4

Projectscope/afbakening ..........................................................................................................5

1.5

Versiebeheer ............................................................................................................................5

2

GEGEVENS VAN DE CONSTRUCTIE ...................................................................................6

2.1

Archiefonderzoek .....................................................................................................................8

2.2

Hoofddraagconstructie ...........................................................................................................11

2.3

Constructieve inspectie ..........................................................................................................15

3

BEOORDELING ARCHIEFSTUKKEN – RAPPORTAGES ..................................................16

3.1 3.1.1 3.1.2

Rapport – Bepaling restlevensduur Oude IJsselbrug te Zutphen, Rijkswaterstaat, 1990 .....16 Westelijke aanbruggen...........................................................................................................16 Boogbrug ................................................................................................................................17

3.2

Rapport – Bepaling restlevensduur staalconstructie aanbruggen Oude IJsselbrug, Witteveen+Bos, 2004 .............................................................................................................18

3.3

Rapport – Nader onderzoek schade Oude IJsselbrug te Zutphen, Witteveen+Bos, 2005 ....20

3.4

Rapport – Controleberekening einddwarsdragers (Renovatie Oude IJsselbrug), Witteveen+Bos, 2005 .............................................................................................................21

3.5

Rapport – Visuele inspectie Westelijke aanbrug van de IJsselbrug te Zutphen, Witteveen+Bos, 2007 .............................................................................................................22

3.6

Rapport – Inspectie IJsselbrug Zutphen, Reef Bouw, 2011 ..................................................23

3.7

Rapport – Oude IJsselbrug – Schaderegistratie gemeente Zutphen, Nebest, 2013 .............23

3.8 3.8.1 3.8.2

Rapport – Hoofdoverspanning en oostelijke aanbrug Oude IJsselbrug, Nebest, 2013 .........24 Boogbrug ................................................................................................................................24 Oostelijke aanbrug .................................................................................................................24

3.9

Rapport – Westelijke aanbrug Oude IJsselbrug, Nebest, 2013 .............................................25

3.10

Rapport – Oude IJsselbrug Zutphen: Belastingproef, OSMOS Benelux, 2014 .....................26

3.11

Rapport – Constructieve raakvlakken met bestaande boogbrug BIJZ/HIJZ, Bouwcombinatie Damsteegt – CT deBoer DIJZ, 2017 ......................................................................................27

4

BEOORDELING CONSTRUCTIEVE RISICO’S....................................................................28

4.1

Westelijke aanbruggen...........................................................................................................29

4.2

Boogbrug ................................................................................................................................30

4.3

Oostelijke aanbrug .................................................................................................................31

19/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

5

WESTELIJKE AANBRUGGEN – VERMOEIINGSBEREKENING .......................................32

5.1 5.1.1 5.1.2

Inspectie hoofddraagconstructie westelijke aanbruggen .......................................................32 Vakwerk .................................................................................................................................32 Onderzijde dek .......................................................................................................................34

5.2 5.2.1 5.2.2 5.2.3

Uitgangspunten vermoeiingsberekening................................................................................34 Algemeen ...............................................................................................................................34 Normen, richtlijnen en voorschriften ......................................................................................34 Overige aspecten ...................................................................................................................35

5.3 5.3.1 5.3.2

Bepaling restlevensduur westelijke aanbrug..........................................................................36 Aantal voertuigen ...................................................................................................................36 Te toetsen onderdelen ...........................................................................................................37

6

CONCLUSIE ..........................................................................................................................40

Bijlage 1 Constructieve documenten Bijlage 2 Staaldiktemetingen Bijlage 3 Vermoeiingsanalyse

20/248

Titel

:

Rapportnummer :

1

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

4

INLEIDING

Binnen het project ‘Oude IJsselbrug 20-Jarenplan’, met contractnummer WERK 03-2019, is één van de werkzaamheden het uitvoeren van een constructieve beoordeling van de Oude IJsselbrug, met name de oude westelijke aanbruggen. Deze rapportage bevat deze beoordeling. 1.1

Achtergrond

De gemeente Zutphen heeft recent groot onderhoud verricht aan de Oude IJsselbrug. Hierbij zijn diverse grote aanpassingen uitgevoerd, waarvan de verbreding van het fietspad aan de zuidzijde de meest ingrijpende is. Het is voor de gemeente Zutphen van groot belang om te weten in welke staat de Oude IJsselbrug op dit moment verkeert. Dit geeft inzicht in de maatregelen die de komende 20 jaar benodigd zijn om de Oude IJsselbrug in stand te houden. 1.2

Aanpak

Om te komen tot een 20-jarenonderhoudsplan is voorafgaand aan de constructieve beschouwing een technische inspectie uitgevoerd van de gehele brug. Op basis van de ingewonnen gegevens en uitgevoerde constructieve beschouwing zijn alle maatregelen die de komende 20 jaar benodigd zijn voor het veilig in stand houden van de Oude IJsselbrug in beeld gebracht. 1.3

Constructieve beschouwing

De Oude IJsselbrug bestaat uit meerdere overspanningen van verschillende brugtypen. Sinds de bouw van de brug hebben diverse verbouwingen plaatsgevonden, waarvan de verbreding van het fietspad (zuidzijde) aan de hefbrug, boogbrug en oostelijke aanbrug de meest recente is. In de loop der jaren zijn verschillende onderzoeken uitgevoerd aan de brug. Hierbij moet worden gedacht aan nader onderzoek van diverse schades, visuele inspecties, verificatieberekeningen, restlevensduurbepalingen, verkeerstellingen en een belastingproef (westelijke aanbruggen). In deze rapportage is de constructieve beschouwing opgenomen van de Oude IJsselbrug. Er is een uitgebreide bureaustudie verricht, waarbij alle door de gemeente Zutphen beschikbaar gestelde stukken zijn bestudeerd in relatie tot de constructieve veiligheid van de brug. Op basis van deze bureaustudie zijn per overspanning (brugtype) de constructieve risico’s inzichtelijk gemaakt en beoordeeld. De resultaten van de bureaustudie laten zien dat de grootste constructieve risico’s zich voordoen bij de westelijke aanbruggen. Met name de resultaten van de in het verleden uitgevoerde vermoeiingsberekeningen duiden op een verhoogd risico op vermoeiingsschade aan diverse constructieonderdelen van de aanbruggen. In de archiefberekeningen zijn deze constructieonderdelen als kritisch aangeduid.

Om meer inzicht te krijgen in de vermoeiingslevensduur van de kritische constructieonderdelen, en dus de restlevensduur van de westelijke aanbruggen, is besloten de vermoeiingsberekening uit 2013 (opgesteld door Nebest [9]) te actualiseren.

21/248

Titel

:

Rapportnummer :

1.4

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

5

Projectscope/afbakening

De Oude IJsselbrug bestaat uit diverse overspanningen en is opgedeeld in vier hoofdonderdelen (deel gemeente), zie figuur 1.1.

Figuur 1.1: Overzicht overspanningen Oude IJsselbrug • • • •

Blauw gemarkeerd: Rood gemarkeerd: Groen gemarkeerd: Geel gemarkeerd:

Westelijke aanbruggen. Hefbrug. Boogbrug. Oostelijke aanbrug.

Een constructieve beschouwing van de hefbrug, landhoofden, tussensteunpunten, funderingen, remmingwerken en aanlanding vallen buiten de scope van de opdracht. 1.5

Versiebeheer

Dit document wordt bijgewerkt als uitgangspunten gedurende het proces worden gewijzigd. Tabel 1.1: Versiebeheer Versie Datum 0.1 22-07-2020 1.0 27-07-2020

Omschrijving van de wijzigingen en opmerkingen Checkprint Definitief

22/248

Titel

:

Rapportnummer :

2

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

6

GEGEVENS VAN DE CONSTRUCTIE

De Oude IJsselbrug bestaat uit in totaal tien overspanningen met een totale lengte van circa 338 meter. De overspanningen zijn uitgevoerd als vakwerkbruggen, hefbrug, boogbrug en plaatliggerbrug. De overspanningen kennen verschillende stichtingsjaren. Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn de hefbrug en hoofdoverspanning (nu uitgevoerd als boogbrug, toen als vakwerkbrug) opgeblazen door de geallieerden om de Duitse opmars te verhinderen.

Figuur 2.1: Locatie Oude IJsselbrug te Zutphen, ontleend aan GoogleMaps

23/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

Figuur 2.2: Overzicht Oude IJsselbrug

7

Figuur 2.3: Overzicht hefbrug en boogbrug

Figuur 2.4: Opgeblazen hefbrug en hoofdoverspanning 1940, bron: www.kijkopzutphen.nl

24/248

Titel

:

Rapportnummer :

2.1

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

8

Archiefonderzoek

De volgende archiefdocumenten zijn door de gemeente Zutphen verstrekt en bestudeerd. De archiefdocumenten bestaan uit diverse rapportages, memo’s en tekeningen. Gezien de omvang van het aantal documenten zijn de documenten onderverdeeld in rapportages en tekeningen. De in tabel 2.1 genoemde rapportages zijn opgenomen in bijlage 1. In dit document wordt door middel van [Nr.] verwezen naar de documenten (bronnen) zoals genoemd in de onderstaande tabel en overzichten. Tabel 2.1: Constructieve rapportages Nr. Doc.nr. Omschrijving 1 / Bepaling restlevensduur Oude IJsselbrug te Zutphen 2 ZU106-10 Bepaling restlevensduur staalconkoea2/003 structie aanbruggen Oude IJsselbrug 3 ZU106-12/dijk/001 Nader onderzoek schade Oude IJsselbrug te Zutphen 4 ZU106-13/duif/003 Controleberekening einddwarsdragers (Renovatie Oude IJsselbrug) 5 ZU106Visuele inspectie Westelijke aanbrug 16/beet2/005 van de IJsselbrug te Zutphen 6 / Inspectie IJsselbrug Zutphen 7 22776 Oude IJsselbrug – Schaderegistratie gemeente Zutphen 8 23383-1 Hoofdoverspanning en oostelijke aanbrug Oude IJsselbrug 9 23383 Westelijke aanbrug Oude IJsselbrug 10 / Oude IJsselbrug Zutphen: Belastingproef 11 AD16-0744-BERBrugverbreding en Groot Onderhoud 002 Oude IJsselbrug te Zutphen – Constructieve raakvlakken met bestaande boogbrug BIJZ/HIJZ

25/248

Door Rijkswaterstaat

Datum 1990

Witteveen+Bos

2004

Witteveen+Bos

2005

Witteveen+Bos

2005

Witteveen+Bos

2007

Reef Bouw B.V. Nebest

2011 2013

Nebest

2013

Nebest OSMOS Benelux

2013 2014

Bouwcombinatie Damsteegt – CT deBoer DIJZ

2017

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

9

Westelijke aanbruggen – tekeningen

26/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

10

Boogbrug – tekeningen

Oostelijke aanbrug – tekeningen

27/248

Titel

:

Rapportnummer :

2.2

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

11

Hoofddraagconstructie

Westelijke aanbruggen De westelijke aanbruggen zijn uitgevoerd als stalen vakwerkbruggen met een laaggelegen rijvloer en ze overspannen de uiterwaarden. De vakwerkbruggen hebben verschillende overspanningslengtes. In tabel 2.2 zijn de objectgegevens opgenomen.

Figuur 2.5: Zijaanzicht zuidzijde westelijke aanbruggen (deel A betreft deel van spoorbrug)

Figuur 2.6: Dwarsdoorsnede hoofdrijbaan westelijke aanbruggen In diverse documenten wordt verwezen naar velden van de vakwerkbruggen. In figuur 2.7 is de nummering van de velden opgenomen. De velden zijn oplopend genummerd van oost naar west. De bruggen worden aangeduid met de codering van de steunpunten bijvoorbeeld brug FG, zie figuur 2.5.

Figuur 2.7: Nummering velden vakwerkbruggen van oost naar west

28/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

12

Tabel 2.2: Objectgegevens westelijke aanbruggen Objectgegevens Beschrijving Brugtype Vakwerkbrug met laaggelegen rijvloer Rijvloer Hoofdrijbaan – beton Fietspad – lightdek Overspanningslengte in [m] 32,23-4x 32,76-32,55-22,51 Bouwjaar 1890 Verbouwingen Circa 1943 – aanbrengen versterkingen hoofdliggers en vervangen houten rijdek Na 1945 – herstellen oorlogsschade 2004 – verbreding fietspad met lightdekconstructie

29/248

Bron [9] [9], [12] en [29] t/m [47] [9] [9] [11] en [12] [14] t/m [26] [29] t/m [47]

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

13

Boogbrug De boogbrug is uitgevoerd als een stalen verstijfde staafboogbrug en overspant de IJssel. In tabel 2.3 zijn de objectgegevens opgenomen.

Figuur 2.8: Zijaanzicht noordzijde boogbrug

Figuur 2.9: Dwarsdoorsnede rijvloer hoofdrijbaan boogbrug Tabel 2.3:Objectgegevens boogbrug Objectgegevens Beschrijving Brugtype Verstijfde staafboogbrug Rijvloer Hoofdrijbaan – beton Fietspad – vezelversterkte kunststof Overspanningslengte in [m] 89,32 Bouwjaar 1947 Verbouwingen 2017 – verbreding fiets-/ voetpad

30/248

Bron [8] [48] en [64] [8] [8] [62] t/m [69]

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

14

Oostelijke aanbrug De oostelijke aanbrug is uitgevoerd als plaatliggerbrug en overspant de ontsluitingsweg van de IJsselkade. In tabel 2.4 zijn de objectgegevens opgenomen.

Figuur 2.10: Zijaanzicht noordzijde oostelijke aanbrug

Figuur 2.11: Dwarsdoorsnede hoofdrijbaan oostelijke aanbrug Tabel 2.4: Objectgegevens oostelijke aanbrug Objectgegevens Beschrijving Brugtype Plaatliggerbrug Rijvloer Hoofdrijbaan – beton Fietspad – vezelversterkte kunststof Overspanningslengte in [m] 12,0 Bouwjaar 1947 Verbouwingen 2017 – verbreding fiets-/ voetpad

31/248

Bron [8] [70] en [77] [8] [8] [77] t/m [85]

Titel

:

Rapportnummer :

2.3

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

15

Constructieve inspectie

In opdracht van de gemeente Zutphen heeft Nebest B.V. een schade-inventarisatie uitgevoerd aan de Oude IJsselbrug in de gemeente Zutphen. Scope van de werkzaamheden: •

•

Het uitvoeren van een schaderegistratie met foto's. o De onderzijde van de westelijke aanbruggen is geheel onder handbereik met een hoogwerker geïnspecteerd. De onderzijde van de hoofdoverspanning is met een drone op beeld vastgelegd en aan de hand van een 3d-meshmodel beoordeeld. Het uitvoeren van staaldiktemetingen aan verschillende onderdelen om een correct beeld van de (lokale) constructieve afname als gevolg van materiaalaantasting te krijgen. De materiaalafname is met behulp van een schuifmaat vastgelegd.

In deze inspectie zijn de volgende onderdelen niet meegenomen: • • • • • •

Slagbomen en slagboomkasten. Hefgedeelte. Remming- en geleidewerk. Bedieningsgebouw. Installaties (ten behoeve van hefbrug en verlichting). Steunpunten (in beheer van ProRail).

Tijdens de inspectie is het bestaande conserveringssysteem visueel beoordeeld. Hierbij is geen enkele noodzaak vastgesteld om de dikte of hechting te bepalen. Het conserveringssysteem is in 2017 aangebracht, waarbij de brug is gestraald en met spuittechniek opnieuw is geconserveerd. De resultaten van de inspectie zijn opgenomen in het rapport met kenmerk 38744-RAP-01.

32/248

Titel

:

Rapportnummer :

3

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

16

BEOORDELING ARCHIEFSTUKKEN – RAPPORTAGES

De door de gemeente Zutphen verstrekte archiefstukken zijn bestudeerd en beoordeeld. In dit hoofdstuk is een korte samenvatting opgenomen van de resultaten, conclusies en aanbevelingen met betrekking tot constructieve veiligheid per rapport. Indien relevant, zullen er ook kanttekeningen worden geplaatst bij de inhoud van de rapporten. 3.1

Rapport – Bepaling restlevensduur Oude IJsselbrug te Zutphen, Rijkswaterstaat, 1990

Nr. 1

Doc.nr. /

Omschrijving Bepaling restlevensduur Oude IJsselbrug te Zutphen

Door Rijkswaterstaat

Datum 1990

Voorafgaand aan het plegen van groot onderhoud heeft de gemeente Zutphen besloten om in 1990 een onderzoek uit te laten voeren naar de technische capaciteit van de brug. In dit onderzoek is de statische sterkte van de brug onderzocht en is onderzoek gedaan naar de restlevensduur van de brugdelen. In de berekening worden de westelijke aanbruggen, de hefbrug en de boogbrug behandeld. Het onderzoek is uitgevoerd door Rijkswaterstaat in opdracht van de gemeente Zutphen. 3.1.1

Westelijke aanbruggen

In 1971 is materiaalonderzoek aan de westelijke aanbruggen uitgevoerd. Hierbij zijn de chemische samenstelling, de statische sterkte en de vermoeiingssterkte bepaald. Het welijzer is vervaardigd met behulp van het Bessemerproces, waardoor het koolstof- en zwavelgehalte relatief laag is en het fosfor- en het siliciumgehalte relatief hoog. Het materiaal heeft een inhomogeen karakter. Ondanks deze verschillen in samenstelling ligt de statische sterkte van het materiaal op het niveau van staal 37. Voor de statische berekening zijn de toelaatbare spanningen conform de VOSB 1963 gebruikt. Van de westelijke aanbruggen zijn de bruggen met een overspanning van 31,7 m maatgevend geacht boven de aanbrug van 22 m. Voor de verkeersbelasting is uitgegaan van VOSB ’63 klasse 60 met een stootcoëfficiënt van 1,3 [-]. De restlevensduur is bepaald door de vermoeiingsschade die in het verleden is opgetreden in mindering te brengen op de vermoeiingssterkte van het onderdeel. Met de restcapaciteit en een inschatting van jaarlijkse vermoeiingsschade is de restlevensduur berekend. Bepaling van de vermoeiingsschade is uitgevoerd aan de hand van de proeven die in 1971 zijn uitgevoerd aan de diagonalen van de aanbruggen. Voor de logaritmen van de spanningswisselingen tot breuk zijn vier lijnen getekend.

Hiervan is de maatgevende beschreven met: 45,1 𝑁𝑁 = � � 3,13 ∗ 107 𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆𝑆

In bovenstaande beschrijving van een S-N lijn is alle vermoeiingsschade van voor 1971 verwerkt. Uit de berekening blijkt dat de grootste spanningswisselingen optreden in de trekdiagonalen van de middelste velden. Het is niet bekend of het betonnen dek schuifvast is verbonden met de stalen liggers. In document [1] is ervan uitgegaan dat de dwarsdragers schuifvast verbonden zijn, de langsdragers niet. Het resultaat van de statische berekening, waarbij verkeersklasse 60 is gehanteerd, is dat de capaciteit van de dwarsdragers in de rijvloer met 11% wordt overschreden. In de berekening is opgenomen dat de rijvloer tenminste geschikt geacht wordt voor verkeersklasse 45. Het betonnen rijdek wordt niet maatgevend geacht. De restlevensduur voor de westelijke aanbruggen is vastgesteld op 30 jaar, vanaf 1990.

33/248

Titel

:

Rapportnummer :

3.1.2

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

17

Boogbrug

De hoofdligger van de boogbrug is uitgevoerd in staal 52, de boog en hangers in staal 37. Voor de verkeersbelasting is uitgegaan van VOSB ’63 klasse 60 met een stootcoëfficiënt van 1,21 [-]. Het is niet bekend of het betonnen dek schuifvast is verbonden met de stalen liggers. In document [1] is ervan uitgegaan dat de dwarsdragers schuifvast verbonden zijn, de langsdragers niet. Het resultaat van de statische berekening, waarbij verkeersklasse 60 is gehanteerd, is dat de rijvloer tenminste geschikt geacht wordt voor verkeersklasse 45. Het betonnen rijdek wordt niet maatgevend geacht. De restlevensduur van de boogbrug is vastgesteld op ruim 35 jaar vanaf 1990.

34/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

18

3.2

Rapport – Bepaling restlevensduur staalconstructie aanbruggen Oude IJsselbrug, Witteveen+Bos, 2004

Nr. 2

Doc.nr. ZU106-10 koea2/003

Omschrijving Bepaling restlevensduur staalconstructie aanbruggen Oude IJsselbrug

Door Witteveen+Bos

Datum 2004

In 2004 heeft Witteveen+Bos aanvullend onderzoek uitgevoerd naar de restlevensduur van de westelijke aanbruggen. De resultaten uit rapport [1] zijn gebruikt voor het uitvoeren van een verfijnde schadeberekening. In figuur 3.1 is een fragment uit [2] opgenomen. Hierin zijn de resultaten per onderdeel van de brug weergegeven. In vergelijking met de berekening uit document [1] is in document [2] wel de materiaalafname als gevolg van corrosie meegenomen. Door de in 2004 bekende verdeling van vrachtverkeer heeft Witteveen+Bos een gunstigere verkeersbelasting aangehouden dan Rijkswaterstaat in 1990.

Figuur 3.1: Tabel 2, ontleend aan [2] Uit bovenstaande resultaten blijkt dat de restlevensduur vooral afhankelijk is van de diagonalen in veld 5 en 6 van de brug. Langsdragers rijvloer Voor de langsdragers is de gewenste restlevensduur van 21 jaar (tot 2025) niet bereikt wanneer de materiaalafname groter is dan 16%. Hierbij is uitgegaan van een laststelsel van 30 ton. De langsdragers worden slechts belast door een enkele wagen.

35/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

19

Dwarsdragers rijvloer Voor de dwarsdragers mag de materiaalafname maximaal 21% zijn. Als dit wordt overschreden, dan wordt de gewenste levensduur van 21 jaar (2025) niet bereikt. Op basis van de berekeningsresultaten worden enkele aanbevelingen gedaan: •

• •

Het regelmatig inspecteren van (de meest kritieke onderdelen van) de brug, zodat eventuele tekenen van overbelasting tijdig kunnen worden gesignaleerd. Indien de tekenen van overbelasting tijdig worden opgemerkt, kunnen maatregelen worden getroffen zoals het versterken of vervangen van het betreffende onderdeel. Het op voorhand vervangen van de meest kritieke staven in de vakwerken. Het weren van het (zware) vrachtverkeer op de aanbruggen. Door het weren van het vrachtverkeer (voertuigen boven de 10 ton en aslasten boven de 5 ton), zal de vermoeiingsschade nog slechts in een zeer laag tempo voortschrijden. Aangezien enkele staven kritiek zijn, wordt wel aanbevolen regelmatig inspecties uit te voeren, maar de kans op (tekenen van) overbelasting zal door het weren van het vrachtverkeer gering zijn.

In de berekening wordt gesteld dat alle bovenstaande maatregelen de mogelijkheid bieden om de brug tot na 2025 in gebruik te houden.

36/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

20

3.3

Rapport – Nader onderzoek schade Oude IJsselbrug te Zutphen, Witteveen+Bos, 2005

Nr. 3

Doc.nr. ZU106-12/dijk/001

Omschrijving Nader onderzoek schade Oude IJsselbrug te Zutphen

Door Witteveen+Bos

Datum 2005

In de oostelijke aanbrug is de door de gemeente Zutphen scheurvorming geconstateerd. Witteveen+Bos heeft onderzoek uitgevoerd naar de schade aan de oostelijke aanbrug. In aanvulling op dit onderzoek zijn ook de boogbrug en de westelijke aanbruggen visueel geïnspecteerd. Het onderzoek is uitgevoerd in januari 2005. Het doel van het onderzoek was om de gemeente inzicht te verschaffen in de oorzaak van de schade en tevens een uitspraak te doen over de constructieve veiligheid in relatie tot de toegestane verkeersbelasting. In de oostelijke aanbrug is in twee van de vier liggers ernstige scheurvorming geconstateerd. Ook de westelijke aanbruggen, de hefbrug en de boogbrug zijn visueel geïnspecteerd op scheuren in de staalconstructie. Op basis van de berekeningen in combinatie met de opgetreden schade is geconcludeerd dat de reststerkte van de aanbrug zeer beperkt is. Uit de berekening volgt dat vermoeiing de hoofdoorzaak is van het bezwijken van twee van de vier hoofdliggers. Waarschijnlijk heeft een combinatie van de vermoeiingsschade en een aanrijding en/of overbelasting van de brug geleid tot het bezwijken van de hoofdliggers. Dit verklaart mogelijk de vrij plotselinge scheurvorming. In de staalconstructie van de westelijke aanbruggen, de hefbrug en de boogbrug zijn geen scheuren geconstateerd. Wel zijn er diverse schades aanwezig.

Geadviseerd wordt om, gelet op de staat van de gehele brug (met name de westelijke aanbruggen en de boogbrug), in de toekomst zwaar verkeer op de brug tot een minimum te beperken zowel qua gewicht als frequentie. In het advies wordt gesproken over een lastbeperking van 30 ton. De gehele brug dient na iedere bijzondere gebeurtenis (bijvoorbeeld aanrijding) en minimaal tweemaal per jaar te worden gemonitord. Hierbij dient er rekening mee te worden gehouden dat in de komende jaren mogelijk grotere of kleinere reparaties uitgevoerd moeten worden.

37/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

21

3.4

Rapport – Controleberekening einddwarsdragers (Renovatie Oude IJsselbrug), Witteveen+Bos, 2005

Nr. 4

Doc.nr. ZU106-13/duif/003

Omschrijving Controleberekening einddwarsdragers (Renovatie Oude IJsselbrug)

Door Witteveen+Bos

Datum 2005

Tijdens inspecties is door middel van staaldiktemetingen geconstateerd dat de verbindingen van de einddwarsdragers aan de hoofdliggers (nabij de opleggingen) plaatselijk ernstig zijn gecorrodeerd. De statische berekening en de vermoeiingsberekening van deze aansluiting laten zien dat het kritiek is in de draagkracht van de brug, uitgaande van verkeersklasse 300. Geadviseerd wordt om de dwarsdragers niet lokaal te versterken. Wel wordt geadviseerd om een regelmatige controle op scheuren in de staalconstructie en het betonnen rijdek uit te voeren. Op meerdere plaatsen is het beton aan de onderzijde van de dwarsdrager afgebrokkeld. Er is geadviseerd om op deze locaties het beton te herstellen.

38/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

22

3.5

Rapport – Visuele inspectie Westelijke aanbrug van de IJsselbrug te Zutphen, Witteveen+Bos, 2007

Nr. 5

Doc.nr. ZU10616/beet2/005

Omschrijving Visuele inspectie Westelijke aanbrug van de IJsselbrug te Zutphen

Door Witteveen+Bos

Datum 2007

In opdracht van de gemeente Zutphen heeft Witteveen+Bos in 2007 een visuele inspectie uitgevoerd aan de westelijke aanbruggen. Het doel van de inspectie was het vaststellen van de aanwezige schades en vaststellen of er schade is ontstaan aan de staalconstructie door vermoeiing. Hieronder zijn de belangrijkste conclusies naar aanleiding van de inspectieresultaten opgenomen met betrekking tot de constructieve veiligheid: • • • • • • •

In de diagonalen en delen van de rijvloer is materiaalafname geconstateerd als gevolg van corrosie. Het corrosieproces is gestopt omdat in 2003 de gehele brug is geconserveerd. Aangetaste onderdelen zijn tijdens de renovatie in 2003 niet gerepareerd. Voegovergangen zijn niet voorzien van een voegband. Hierdoor zijn er open en dus lekkende voegen aanwezig. Als gevolg van de lekkende voegovergangen ontstaat er corrosieschade aan de onderflenzen van de einddwarsdragers. Schades aan de onderzijde van het betonnen rijdek zijn beperkt. Windverbanden bij brug 3 en brug 8 hangen door. Bij een hoge windbelasting kunnen de windverbanden gaan klapperen en op den duur gaan scheuren. Ter plaatse van enkele voegovergangen zijn ernstig gecorrodeerde bevestigingsmiddelen geconstateerd.

Hieronder zijn de belangrijkste adviezen opgenomen uit het inspectierapport met betrekking tot de constructieve veiligheid: • • • • • • • •

Ontbrekende bouten aanbrengen in stalen hoofddraagconstructie boven de rijvloer. Bepalen restlevensduur van de diagonalen in de vakwerkliggers van de bruggen. Ontbrekende bouten aanbrengen en aanwezige bouten aanhalen met het juiste aanhaalmoment in de stalen hoofddraagconstructie van de rijvloer. Aanwezige oorlogsschade niet herstellen. Aanpassen windverbanden brug 3 en brug 8. Vaststellen staat bevestigingsmiddelen voegovergangen en indien nodig vervangen. Aanpassen voegovergangen zodat er geen open voegovergangen meer zijn. Uitvoeren van een gericht technische inspectie op rijdek brug 4 naar de oorzaak van natte plekken.

39/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

23

3.6

Rapport – Inspectie IJsselbrug Zutphen, Reef Bouw, 2011

Nr. 6

Doc.nr. /

Omschrijving Inspectie IJsselbrug Zutphen

Door Reef Bouw B.V.

Datum 2011

In 2011 heeft Reef Bouw B.V. een visuele inspectie uitgevoerd van de Oude IJsselbrug. In het inspectierapport worden de geconstateerde schades benoemd. De inspectieresultaten zijn niet vergeleken met de eerder uitgevoerde inspecties door Witteveen+Bos. Hierdoor heeft het inspectierapport weinig tot geen meerwaarde met betrekking tot het beoordelen van de constructieve veiligheid. 3.7

Rapport – Oude IJsselbrug – Schaderegistratie gemeente Zutphen, Nebest, 2013

Nr. 7

Doc.nr. 22776

Omschrijving Oude IJsselbrug – Schaderegistratie gemeente Zutphen

Door Nebest B.V.

Datum 2013

In opdracht van gemeente Zutphen heeft Nebest B.V. in 2013 een schade-inventarisatie uitgevoerd aan de Oude IJsselbrug. De werkzaamheden van Nebest omvatten destijds: • • • •

• •

Het uitvoeren van een schaderegistratie met foto's en afmetingen van aanbruggen en hoofdoverspanning (De onderzijde van de aanbrug wordt met een hoogwerker geïnspecteerd en de hoofdoverspanning met een verfwagen. De verfwagen wordt in de maand juni/juli vervangen). Het uitvoeren van een schaderegistratie met foto's en afmetingen van beide kademuren aan de westzijde van de brug. Het uitvoeren van staaldiktemetingen op de consoles van het fietspad ter plaatse van de aansluiting met het betonnen rijdek. Het uitvoeren van laagdiktemetingen aan de conservering op de bovenzijde van de boogconstructie van de hoofdoverspanning (inzet hoogwerker op rijdek met behulp van twee verkeersregelaars) en bij de vakwerkliggers van de aanbrug. Ook worden laagdiktemetingen aan de conservering uitgevoerd aan de onderzijde van de aanbrug en de hoofdoverspanning. Het uitvoeren van stroefheidsmetingen op het fietspad met inzet van een floor-slide-control. Het uitvoeren van een waterpassing op het fietspad om de zettingen te kunnen monitoren.

In de inspectierapportage zijn de diverse schadebeelden genoemd. Vermeld wordt dat de schadebeelden aan de onderzijde van de hoofdoverspanning (boogbrug) nog niet zijn opgenomen in het rapport in verband met het vervangen van de inspectiewagen. In het inspectierapport wordt gesproken over ontbrekende en gecorrodeerde bouten ter plaatse van de voegovergangen. Ook is op een enkele locatie een ontbrekende bout/klinknagel geconstateerd.

40/248

Titel

:

Rapportnummer :

Oude IJsselbrug Zutphen 38744-RAP-02

24

3.8

Rapport – Hoofdoverspanning en oostelijke aanbrug Oude IJsselbrug, Nebest, 2013

Nr. 8

Doc.nr. 23383-1

Omschrijving Hoofdoverspanning en oostelijke aanbrug Oude IJsselbrug

Door Nebest B.V.

Datum 2013

In opdracht van de gemeente Zutphen heeft Nebest B.V. een bureaustudie uitgevoerd van eerdere inspectie- en onderzoeksrapporten en van de hierin getrokken conclusies over de restlevensduur van de boogbrug en de onderdoorgang. Verder is binnen de bureaustudie op basis van de in 2013 uitgevoerde inspecties van deze objecten een nieuwe uitspraak gedaan over de restlevensduur van de boogbrug en de oostelijke aanbrug en over de onderhoudsbehoefte van deze objecten. De restlevensduur aangaande vermoeiing van de hoofdoverspanning en de oostelijke aanbrug van de Oude IJsselbrug is bepaald op basis van eerdere constructieve beschouwingen/berekeningen aangevuld met visuele inspectiebevindingen in 2013. Alleen de hoofddraagconstructies van beide constructies zijn beschouwd. 3.8.1