Bijlage 3 - F 835 2 GEANONIMISEERD Concept jaarverslag 2025 RM DB 31 maart 2026_A26.001614
Tekst van het document
Jaarstukken
2025[ Recreatieschap
Jaarstukken 2025 Recreatieschap
Conceptversie Dagelijks
Rottemeren
Bestuur 31 maart 2026
Voorbereid door: Staatsbosbeheer
Vastgesteld: Bergschenhoek,
31 maart 2026
(geanonimiseerd)
Rottemeren
Jaarstukken 2025| Recreatieschap Rottemeren
Inhoudsopgave JAARVERSLAG 2025 1. BESTUURLIJKE SAMENVATTING 2. LEESWIJZER 3. PROGRAMMAVERANTWOORDING INSTANDHOUDING GEBIEDEN
3. 7 3. 8
Gebiedsbeheer Maatschappelijke betrokkenheid Plannen maken Ondersteunende diensten Algemene dekkingsmiddelen Projecten Mutaties reserves Wat heeft het gekost
4.
PARAGRAFEN
3. 1 3. 2 3. 3 3. 4 3. 5 3. 6
Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Grondbeleid Bedrijfsvoering 4. 6 Openbaarheidsparagraaf 4. 1 4. 2 4. 3 4. 4 4. 5
5. JAARREKENING 2025 5. 1 Balans per 31 december 2025 5. 2 Overzicht van baten en lasten 2025 5. 3 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 5. 4 Toelichting op de balans per 31 december 2025 5. 5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2025 5. 6 Verdeling naar taakvelden
2
6 7 7 10 11 12 14 14 19 20 21 21 23 24 25 27
28 29 29 30 31 34 42
46
Jaarstukken
2025[ Recreatieschap
Rottemeren
bestuurlijke samenvatting zijn de gerealiseerde speerpunten per programma punten zijn verder uitgewerkt in hoofdstuk 3: Programmaverantwoording.
opgenomen.
JAARVERSLAG
2025
Bestuurlijke samenvatting
1. In deze Deze
Bestuurlijke aangelegenheden De samenstelling van het Dagelijks -_Rotterdam:
tevens
voorzitter);
(MN
-_
samenstelling van -
volgt:
Lansingerland: de heer (geanonimiseerd) Zuidplas: de her RN (geanonimiseerd)
-
De
Bestuur is als
de heer (geanonimiseerd)
Rotterdam:
het
de heer
Algemeen
het
en
Dagelijks
Bestuur is als
(geanonimiseerd) tevens
volgt:
voorzitter
en
DB-lid)
en
de
(geanonimiseerd) heer
(geanonimiseerd) -
-
Het
Lansingerland: de heren (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) A tevens DB-lid) nl Zuidplas: de heren (geanonimiseerd) tevens DB-lid) en (geanonimiseerd)
MA
Hoogheemraadschap
bestuur. Namens van
het
HHSK
van
Schieland
is mevrouw
en
de
Krimpenerwaard (HHSK)
(geanonimiseerd) eelnemer
aan
is adviserend de
aan
het
bestuursvergaderingen
recreatieschap.
Ontwikkelingen
2025
Subsidieverordening Bij het vaststellen van de subsidieverordening in 2022 is besloten de verordening in 2024 te evalueren en hiervoor expertise van de gemeente Rotterdam te benutten. Op basis hiervan is een nieuw voorstel en verordening opgesteld. Deze wordt in 2026 vastgesteld en zal per 1 januari 2027 ingaan. Bezuinigingsopdracht en de bijdrage uit de nieuwe beheerregeling recreatiegebieden. Onlangs hebben wij een indicatie ontvangen van de te verwachten bijdrage uit de nieuwe beheerregeling voor de periode 2026 2029. Voor Rottemeren komt dit neer op een jaarlijks bedrag van afgerond € 2.028.000. Het definitieve bedrag volgt in de nog te ontvangen beschikking. In de definitieve beschikking zal ook de verdeling worden opgenomen van de verschillende onderdelen waarop de subsidie is gebaseerd; groot-, regulier- en vervangingsonderhoud en de component toezicht en handhaving. Dit kan nog invloed hebben op de indicatieve bijdrage en het -
labelen
van
de componenten.
Door de bijdragen vanuit de Provincie is er meer tijd en ruimte is voor het concreet invullen van de bezuinigingsopdracht. Echter, gezien de onzekerheid over de bijdrage na 2029, de verwachte
prijsstijgingen, de stijging van de beheerlasten als gevolg van oplevering van projecten Lage Bergsebos en de Uitvoeringsagenda en nieuwe ontwikkelingen en ambities, blijft de bezuinigingsopdracht nog altijd van kracht.
Jaarstukken 2025| Recreatieschap Rottemeren
Uitvoeringsprogramma 2026-2029 In december 2025 is het uitvoeringsprogramma 2026-2029 vastgesteld door het Algemeen bestuur. Daarin zijn een aantal nieuwe projecten opgenomen zoals “herinrichtingsplan perceel Sol” , wandelroute door het Hoekse Park West , vergroening rond jachthaven Rottemeren , herinrichting wandelpad nabij Sluiswachterswoning en een Verkenning naar oefenhelling trailrunnen Hoge Bergse Bos. Overige projecten zijn doorlopend of al voorzien in het eerdere uitvoeringsprogramma. Jaarlijks wordt voor het nieuwe jaar krediet aangevraagd. Met deze werkwijze bieden we de mogelijkheid om tussentijds bij te sturen en om niet al op voorhand beslag te leggen op de reserves en financiële positie van het schap. Beheer , Onderhoud en Exploitatie De in 2025 verrichte werkzaamheden dragen bij aan de doelstellingen van de gemeenschappelijke regeling. In 2025 zijn alle voortkomende werkzaamheden zoals het opruimen van vuil in de gebieden en het onderhouden van de graspercelen en watergangen volgens afspraak uitgevoerd. Een belangrijk aandachtspunt is de dumping van lachgasflessen. Dit is een landelijk probleem en ook in ons gebied zijn in 2025 meer dan 400 lachgasflessen gevonden. In 2025 is wederom het vrijwilligersteam van Rotta ingezet in het Hoge Bergse bos voor het verwijderen van de reuzenberenklauw.
Verder is er samengewerkt met De Erasmus Universiteit Rotterdam bij het onderzoek in de Eendragtspolder. Groot onderhoud In 2025 zijn onder andere de volgende groot onderhoud werkzaamheden uitgevoerd: • Door het gehele Rottemeren gebied zijn er slechte stukken fietspad hersteld en opnieuw geasfalteerd. • Planmatig bosbeheer uitgevoerd in het Lage Bergse bos. • De dagcamping in de Bleiswijksezoom is gerenoveerd. • De bestrating van de parkeerplaatsen in de Bleiswijksezoom is hersteld. • De watergangen in het Lage Bergse bos zijn uitgebaggerd. • De voetpaden in het Lage Bergse bos zijn aangevuld en geprofileerd. • Er is steenbestorting aangebracht bij de oevers nabij de steigers in de Rotte. • Bij een groot aantal aanlegsteigers en vissteigers is het dek vernieuwd. • Het toiletgebouw in het Lage Bergse bos bij de Bokkenplaats is gerenoveerd. Financiële samenvatting Bij de Najaarsrapportage werd rekening gehouden met een tekort van € 37k. Het nadelige saldo 2025 is uitgekomen op afgerond € 80k. Kort samengevat is de toename van het tekort ten opzichte van de gewijzigde begroting van € 43k als volgt te verklaren:
Jaarstukken 2025| Recreatieschap Rottemeren
De lagere baten hebben onder meer betrekking op het liquidatiesaldo uit het Landschapsfonds van € 84k. In de Najaarsrapportage was deze post nog opgenomen als incidentele baat. Het liquidatiesaldo is echter , na akkoord van het Algemeen Bestuur in december 2025 , ingezet als gedeeltelijke financiële dekking van het Uitvoeringsprogramma 2026-2029. Het eigen vermogen voor resultaatbestemming bedraagt per ultimo 2025 € 108, mln. Dit bestaat voor € 94, mln. uit bestemmingsreserves en voor € 14, mln. uit de vrije algemene reserve.
In de hoofdstukken 3 , 4 en 5 wordt nader ingegaan op de financiële resultaten en het vermogen. Resultaatbestemming Het bestuur wordt voorgesteld het tekort van € 79. 645 in mindering te brengen van de algemene reserve.
Jaarstukken 2025 | Leeswijzer
2. Leeswijzer In deze jaarstukken wordt inzicht gegeven in de voortgang van het realiseren van de doelen en prestaties uit de Programmabegroting 2025 en de Najaarsrapportage 2025. Daarnaast wordt inzicht geboden in de realisatie van additionele projecten (kredieten). In de tabellen zijn de realisatiecijfers over het jaar 2025 opgenomen. De lasten en de baten zijn gepresenteerd als positieve bedragen in hele euro’s. De jaarstukken zijn opgesteld naar de eisen die het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) daaraan stelt. In de bestuurlijke samenvatting (hoofdstuk 1) is op hoofdlijnen ingegaan op de belangrijkste ontwikkelingen en resultaten in 2025. In hoofdstuk 3 is de programmaverantwoording opgenomen. Hierin worden de doelen en prestaties toegelicht door beantwoording van de drie W-vragen: 1. Wat hebben we bereikt? 2. Wat hebben we gedaan? 3. Wat heeft het gekost? Hoofdstuk 4 zal daarna worden ingaan op de volgens het BBV verplichte en voor het schap relevante paragrafen , te weten: Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Grondbeleid Bedrijfsvoering Openbaarheidsparagraaf. Hoofdstuk 5 bevat de jaarrekening 2025 met daarin de waarderingsgrondslagen , de balans per 31 december 2025 met toelichting en het overzicht van baten en lasten met toelichting. Tevens is in hoofdstuk 5 de aanvullende (o. a.
wettelijke verplichte) informatie opgenomen.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
3. Programmaverantwoording Instandhouding gebieden De programmaverantwoording is opgebouwd uit de volgende onderdelen: Gebiedsbeheer Maatschappelijke betrokkenheid Plannen maken Ondersteunende diensten Algemene dekkingsmiddelen Projecten (kredieten) Mutaties reserves Wat heeft het gekost Dit hoofdstuk geeft per programma een toelichting op de gerealiseerde doelen , de gevolgde aanpak en de kosten hiervan.
3. 1
Gebiedsbeheer
Wat hebben we bereikt? De natuur- en recreatiegebieden binnen de Gemeenschappelijke Regeling zijn onderhouden conform het principe ‘schoon , heel en veilig’ voor een optimaal gebruik door de bezoekers. Onder het beheer van de gebieden vallen tevens diverse exploitaties , die bijdragen aan de recreatieve kwaliteit. Wat hebben we daarvoor gedaan en wat heeft het gekost? Het Gebiedsbeheer is gerealiseerd door middel van de volgende producten: 1. Onderhoud ; 2. Economisch beheer ; 3. Regelgeving & handhaving ; 4. Communicatie Ad. 1 Onderhoud Het product gebiedsbeheer gaat over het onderhouden van de natuur- en recreatiegebieden en de daarbij behorende beheertaken. De basis voor de reguliere onderhoudswerkzaamheden is beschreven in het terreinbeheermodel (TBM). Dit model is opgebouwd uit doeltypen met specifieke recreatieve doelen en maatregelen gerelateerd aan marktconforme normprijzen per doeltype. Continue evaluatie van de onderhoudswerkzaamheden draagt bij aan het voortdurend actualiseren van het terreinbeheermodel en het beheersbaar houden van zowel de te treffen onderhoudsmaatregelen als de kosten. Bij grote afwijkingen kan deze evaluatie leiden tot een voorstel tot begrotingsaanpassing. Ten behoeve van de werkzaamheden voor het groot onderhoud wordt gebruik gemaakt van een jaarlijks geactualiseerde meerjarenonderhoudsprognose.
Op basis hiervan wordt ter egalisatie van kosten een voorziening getroffen. Met behulp van het uitvoeren van diverse inspecties , wordt de staat van het beoogde groot onderhoud getoetst. De bevindingen uit deze voortdurende evaluatie worden verwerkt alvorens de werkzaamheden worden uitgevoerd. Jaarlijks worden de
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
geplande lasten , de dotatie aan de voorziening Groot Onderhoud en de werkelijke kosten gemonitord. Ad. 2 Economisch beheer De taken die binnen economisch beheer worden uitgevoerd zijn: het formuleren c. q. actualiseren van het grondbeleid ; het beheer van grondposities op basis van het vastgestelde grondbeleid ; het beheer van exploitaties. Beheer grondposities Het beheer van grondposities betreft het actief beheer van de grondpositie (gronden en opstallen binnen het werkingsgebied) zodanig dat dit bijdraagt aan de lange termijnstrategie van het recreatieschap. Het resultaat hiervan is dat voldaan wordt aan de rechten en plichten die het bezit van grond met zich meebrengt. Hieronder valt ook het afstoten van posities die geen recreatief belang dienen , alsmede het verwerven van gronden die van belang kunnen zijn voor toekomstige ontwikkelingen van het recreatieschap. Beheer exploitaties Het beheer van exploitaties heeft betrekking op het aangaan van overeenkomsten met derden gericht op de exploitatie en/of het gebruik van schapsgronden en –opstallen (passend binnen de huidige ambities van het recreatieschap) , alsmede het actief administratief , financieel , juridisch en relationeel beheren van deze overeenkomsten. Noemenswaardige ontwikkelingen • De wijzigingsovereenkomst erfpachtrecht voor Flow , Food & Adventure , gevestigd aan de Strandweg 5 te Zevenhuizen , is getekend.
De notariële afhandeling vindt plaats februari 2026. Hiermee is het gebruik uitgebreid en gelegaliseerd. De canon is verhoogd en de exploitant levert vanaf 1 januari 2026 een bijdrage aan het onderhoud van de parkeerplaats. • De woning gelegen aan de Hoeksekade 133 te Bergschenhoek is gereed gemaakt voor verkoop. Er moet nog een sanering van asbest- en loodvervuiling plaatsvinden. Als dat gereed is , kan de woning worden aangeboden aan de markt. • In december 2025 is de huurwoning aan de Strandweg 17 te Zevenhuizen vrijgekomen , welke momenteel in leegstandsbeheer worden uitgegeven. Door uitgifte aan de leegstandsbeheerder komen er geen huurinkomsten meer binnen per 1 januari 2026. • In 2025 is de woning aan de Bergweg Zuid 163a te Bergschenhoek leeg opgeleverd. Na een korte periode van leegstandsbeheer zijn de opstallen in december gesloopt waarna het perceel braak ligt in afwachting van aanplant van nieuw bos en verdere inrichting. • Er zijn een aantal recreatiewoningen op de Koornmolen van eigenaar veranderd. • In 2025 zijn een aantal opstalrechten gevestigd met nuts- en telecombedrijven , alsmede overeenkomsten getekend welke in 2026 notarieel afgehandeld zullen worden. • In 2025 zijn een aantal overeenkomsten gesloten voor werkzaamheden met betrekking tot de aanleg van telecommunicatiekabels en aanhorigheden.
• In 2025 zijn een aantal grensgeschillen aan het Korenmolengat opgelost. Een tweetal percelen is vervreemd aan de aangrenzende eigenaren. Tevens is gebruik van grond vastgelegd in een huurovereenkomst (3x).
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
Ad. 3 Regelgeving & handhaving Regelgeving & handhaving bestaat uit de volgende onderdelen: • Vergunningen , ontheffingen en toestemmingen ; • Toezicht en handhaving. Vergunningen , ontheffingen en toestemmingen Wanneer een gebruiker of organisatie een bepaalde activiteit wil uitvoeren binnen het recreatieschap kan hiervoor een vergunning , ontheffing of toestemming worden aangevraagd. Dit komt voort uit het oogpunt van de doelstellingen van de Gemeenschappelijke Regeling en de openbare orde en veiligheid. Het schap verleent vergunningen en ontheffingen omdat er een vastgestelde verordening van kracht is. Toestemmingen worden vanuit de eigenstandige privaatrechtelijke bevoegdheid van het schap zelf gegeven. Toezicht en handhaving Toezicht en Handhaving (T&H) bestaat uit de onderdelen gastheerschap , daadwerkelijke handhaving en de regierol bij samenwerking. De invulling van de drie onderdelen leidt tot een compleet palet van activiteiten op de doelstelling schoon , heel en veilig in een gebied. Dit palet wordt ingevuld op basis van de aard en het gebruik van het gebied. Basisuitgangspunten voor de inzet van T&H zijn de veiligheid van de gebruikers van de gebieden zo goed mogelijk waarborgen en de eigendommen van het schap heel houden.
Indien de keuze wordt gemaakt om geen financiering beschikbaar te stellen voor het gehele palet vindt primair inzet op daadwerkelijke handhaving plaats. Hiermee wordt prioriteit gegeven aan de veiligheid van de recreant en worden andere zaken alleen aangepakt als de beschikbare middelen niet volledig aan handhaving besteed moeten worden. Bij Toezicht en handhaving wordt veel samengewerkt met de collega's uit de gemeenten en HHSK. Er vindt regelmatig overleg plaats met deze keten partners zodat er nog beter kan worden samengewerkt. De handhaving in de Rottemeren is dit jaar conform het handhavingsplan uitgevoerd. Voor ieder kwartaal zijn er een aantal prioriteiten gesteld waarop de focus in die periode gericht is. Daarnaast zijn er ook een aantal handhavingsacties geweest op strategische momenten om de regels weer eens onder de aandacht te brengen , zoals visserijcontroles en mountainbikeacties , wel wordt er door handhaving gesignaleerd dat er meer dumpingen zijn , sinds de gemeenten geld vragen voor de afvalstromen van de bewoners. Ad. 4 Communicatie De (potentiële) bezoekers en , waar relevant , het externe netwerk zijn geïnformeerd over de mogelijkheden , werkzaamheden en veranderingen in de recreatiegebieden. De wijze van informatieverstrekking is afgestemd op de doelgroepen , waarbij zoveel mogelijk gebruik is gemaakt van digitale en sociale media.
Bij onderwerpen waarvan de verwachting was dat die veel vragen zouden oproepen organiseerden wij informatiebijeenkomsten in het gebied waarbij onze medewerkers beschikbaar waren voor het beantwoorden van vragen. Gemeente Zuidplas heeft gevraagd om tijdens de raadscommissie vergadering op 19 februari 2025 een toelichting te geven over het Recreatieschap Rottemeren en dan specifiek over de ontwikkelingen op het grondgebied van gemeente Zuidplas.
Jaarstukken
Op
heeft
(geanonimiseerd) Mes
weer
een
28 mei 2025
2025
| Programmaverantwoording
burgemeester van gemeente Rotterdam een bezoek gebracht aan de Rottemeren. Tijdens deze tocht werd zij door de directeur Staatsbosbeheer, programmamanager en de boswachter beheer bijgepraat over de lopende projecten en andere ontwikkelingen in het gebied. Eind 2025
is er
griffies aan ontwikkelingen. en
via de
nieuwe
‘Achter de Schermen’ verzonden
de raadsleden
Deelproduct Gebiedsbeheer,
aan
de bestuursleden, de ambtenaren
de stakeholders te informeren
om
wat heeft
het
over
de diverse
gekost?
Lasten Programma instandhouding en ontwikkeling gebieden
| Realisatie 2024
Personeel Materieel Gebiedsbeheer
Baten
_|Primakre begroting
Begroting na _wiziging
Realisatie
Realisatie
2025
2025
2025
2024
|
1.341.909
1.523.100
1.516.800
1.543.466
3659166
3692230
4.199.800
4671373
1095575
5,001.076
5.215.330
5.116.600
6214840
1,095,575
Primaire begroting)
Begroting na wijziging
205
2025
0
0
Realisatie 2025 0
0
870.200
1,074,310
1.031.832
870.200
1,074,310
-1,031,832
afwijkingen ten opzichte van de gewijzigde begroting zijn: Hogere lasten € 498k: Betreft de extra dotatie van € 535k vanuit het overschot 2024. De dekking vanuit de algemene reserve is, vanwege regelgeving BBV, verantwoord onder de mutaties reserves. In feite zijn de beheerlasten met € 37k lager uitgevallen. Lagere baten € 42k: De in de Najaarsrapportage opgenomen incidentele bate van het Landschapsfonds (€ 84k) wordt ingezet als gedeeltelijke financiering van de Uitvoeringsagenda 2026-2029 zoals vastgesteld in het AB van december 2025. Na eliminatie van deze post is er een kleine plus van € 42k.
De
e
e
3.2
Maatschappelijke
Wat
hebben
we
betrokkenheid
bereikt?
Bij
het aanbesteden
als
mogelijk
onze
goed maatschappelijke verantwoordelijkheid te nemen door: Het inventariseren en selecteren van partijen die in staat zijn om (een deel van het) natuuren recreatieschap te onderhouden (het samenstellen van de onderhoudsbestekken en het In het aanbestedingsproces). aanbestedingsproces wordt aandacht besteed aan mogelijke SROI-trajecten (social return on investment); Maken van afspraken met maatschappelijke partijen, vrijwilligers e.d. Steun middels financiële bijdragen vanuit de subsidieverordening voor initiatieven die bijdragen aan het Landschapspark De Rotte. hebben
we
e
e e
Wat
en
laten uitvoeren
daarvoor
gedaan
en
van
de onderhoudswerkzaamheden
wat heeft
het
proberen
we
zo
gekost?
Vrijwilligers: Ook in 2025 is
samengewerkt met de vrijwilligers van Rotta. moeilijk bereikbare gebiedjes onderhouden zoals de Wiebertjes en Zij Korenmolengat. Verder zijn circa 15.000 stuks reuzenberenklauw uitgestoken, wat overigens een project van de lange adem wordt vanwege de zeer hardnekkige groei van deze plantensoort. hebben
er weer
intensief
diverse kleine
en
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
De stichting Natuurpolders Hennipgaarde heeft in de Hennipgaarde weer onderhoud verricht aan hun akkers. Helaas kost het onderhoud veel tijd en het brengt niet op wat ervan verwacht wordt. De Stichting gaat de mogelijkheid onderzoeken of de akkers anders ingericht kunnen worden. SROI: Het werkontwikkelbedrijf Promen uit Gouda beheert net als in voorgaande jaren het hygienebestek van het regulier onderhoud. De werkzaamheden bestaan onder meer uit: • Verzamelen en afvoeren zwerfafval • Legen afvalbakken Schoonmaken van: • Ondergrondse containers • Meubilair • Toiletgebouwen • Terreinbebording Deze werkzaamheden worden , net als de afgelopen jaren , naar volle tevredenheid uitgevoerd. Financiële bijdragen vanuit de subsidieverordening: In 2025 heeft het recreatieschap aan 7 initiatieven subsidie toegekend met een totaal bedrag van € 16. 175. Het gaat om initiatieven zoals , Rotte Dam Loop , Dauwtrappen Moerkapelle , Festival rond Bleiswijks Verlaat , het Waterfestival , Avondvierdaagse Bleiswijk , en stichting natuurwijs voor de Parel. Aan de hand van de beoordelingssystematiek zijn 5 initiatieven afgewezen.
Overzicht vrijwilligers Rottemeren:
Organisatie Zonnepont 't Verlaat Vogelwacht ROTTA Hennipgaarde Bredius runderen
V e r g o e ding 2025 883 3. 800 7. 951 1. 485
A a n t al vrijwil li g e rs 12 40 50 1
Deelproduct Maatschappelijke betrokkenheid , wat heeft het gekost? Lasten Programma instandhouding en ontwikkeling gebieden Personeel Materieel Maatschappelijke betrokkenheid
Realisatie 2024 45. 633 47. 250 92. 883
Primaire begroting 2025 46. 600 75. 000 121. 600
Begroting na wijziging 2025 35. 000 17. 000 52. 000
Realisatie 2025 25. 197 11. 521 36. 718
Er zijn minder aanvragen ingediend en gehonoreerd dan voorgaand jaar en dan begroot. Het budget is daardoor niet volledig benut. Aan dit deelproduct zijn geen directe baten gekoppeld.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
3. 3
Plannen maken
Wat hebben we bereikt? Het verder uitvoeren en uitbouwen van de Uitvoeringsagenda 2025-2028 en de voorbereiding voor de 2026-2029 agenda. Wat hebben we daarvoor gedaan en wat heeft het gekost? Planvorming & gebiedsontwikkeling: In overleg met alle betrokkenen (diverse SBB adviseurs , leden van het VAAC en het beheerteam) wordt een gemeenschappelijk kader geboden op de gewenste ontwikkeling in het werkingsgebied van het schap , aansluitend op de ambitie van het bestuur , de vraag van de recreant (leefstijlen) en het aanbod (positionering van het specifieke gebied). Tevens worden alle voorbereidende en uitvoerende werkzaamheden gedaan die noodzakelijk zijn om (een deel) van het gebied te (her)ontwikkelen conform de ambitie van het bestuur. Hiermee wordt samen met de omgeving van het schap ingespeeld op actuele trends en ontwikkelingen. Verder is er geïnvesteerd in contacten met de vele stakeholders in het gebied waardoor goed zicht is gekregen wat er leeft om zo passende projecten te kunnen voorstellen. In 2025 zijn de projecten uit de eerste Uitvoeringsagenda verder uitgewerkt en deels uitgevoerd. Er is een tweede agenda voorgelegd aan het bestuur voor uitvoering in 2026 en verder. Onder 3. 6 hoofdstuk Projecten wordt nader ingegaan op de individuele projecten van de Uitvoeringsagenda.
Deelproduct Plannen maken , wat heeft het gekost? Lasten Programma instandhouding en ontwikkeling gebieden Personeel Materieel Plannen maken
Realisatie 2024 94. 369 59 94. 427
Primaire begroting 2025 100. 000 0 100. 000
Begroting na wijziging 2025 100. 000 0 100. 000
Realisatie 2025 76. 521 400 76. 921
In de Najaarsrapportage is het begrote budget voor de personele inzet niet gewijzigd. Uiteindelijk bleek voor 2025 minder ureninzet nodig dan verwacht. Dit heeft mede te maken met het feit dat er ook directe uren op de deelprojecten van de Uitvoeringsagenda worden verantwoord. Aan dit deelproduct zijn geen directe baten gekoppeld.
3. 4
Ondersteunende diensten (Overhead)
Wat hebben we bereikt? Kwalitatief bestuurlijke en juridische advisering aan het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur , over ten minste de volgende aandachtsgebieden: lopende zaken , beleid , ontwikkelingen en toekomst van het schap ; nieuwe of gewijzigde wet- en regelgeving die van invloed zijn op het schap ; financieel beleid , begroting en verantwoording.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
Daarbij is rekening gehouden met wat er speelt op de betreffende beleidsvelden en met het netwerk binnen en buiten het schap. Dit netwerk bestaat uit schapsdeelnemers , ambtelijk apparaat , natuur- en milieuorganisaties en andere stakeholders in het schapsgebied. Daarnaast zijn alle bestuursvergaderingen voorbereid , inclusief verslaglegging van bestuursvergaderingen en het zorgdragen voor het uitvoeren van de actiepunten. Wat hebben we daarvoor gedaan en wat heeft het gekost? De ondersteuning van het Dagelijks en het Algemeen Bestuur heeft plaats gevonden door het leveren van de volgende producten: 1. Bestuurlijke ondersteuning en advisering 2. Juridische ondersteuning en advisering 3. Financiën. Ad. 1 Bestuursproducten De bestuursproducten omvatten: het voorbereiden en plannen van bestuursvergaderingen ; het verslagleggen van bestuursvergaderingen en het (laten) uitvoeren wat afgesproken is ; het signaleren van knelpunten in de uitvoering en het aandragen van oplossingen ; het fungeren als eerste aanspreekpunt voor schapsdeelnemers , ambtelijk apparaat en stakeholders voor alle zaken/projecten die in schapsverband spelen ; het vertegenwoordigen van de schapsbesturen in ambtelijke en bestuurlijke netwerken en gremia van de deelnemers ; de eindtoets op bestuursvoorstellen. Ad.
2 Juridische ondersteuning en advisering Deze dienstverlening ziet op de juridische advisering op het gebied van publiek- en privaatrecht. Hieronder kan met name worden verstaan ; het adviseren over , beoordelen en opstellen van overeenkomsten. Ook het beoordelen van aansprakelijkstellingen jegens het recreatieschap en het aansprakelijk stellen van derden en ondersteunen bij het opstellen en wijzigen van de Gemeenschappelijke Regeling , de Gebiedsverordening of de daartoe behorende aanwijzingsbesluiten. Bij eventuele gerechtelijke procedures wordt er opgetreden als gemachtigde. Tot slot behoren ook het behandelen van bezwaar- en beroepzaken en zaken op grond van de WOO (Wet Open Overheid) en Wet Bibob (Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur) tot de juridische ondersteuning en advisering. Ad.
3 Financiën In het kader van de financiële ondersteuning zijn de volgende activiteiten uitgevoerd: • verzorgen van de financiële administratie van de Gemeenschappelijke Regeling: tijdige en systematische vastlegging van baten , lasten en in- en uitgaande geldstromen ; • incasseren van gelden als gevolg van verkoop , heffing en/of in privaatrechtelijke overeenkomsten overeengekomen vergoedingen ; • uitvoeren van de interne controle gericht op getrouwheid en rechtmatigheid op financieel gebied , waarbij de nadruk ligt op ‘inkoop en aanbestedingen’ , het betalingsverkeer en de volledigheid van huur- en erfpachtopbrengsten ; • toetsen van bestuursvoorstellen op incidentele en/of structurele financiële consequenties ; • het voeren van periodieke budgetgesprekken met budgethouders en projectleiders ;
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
• • • •
opstellen van de planning & control producten , zoals begroting , najaarsrapportage en jaarstukken ; werkzaamheden in het kader van de vennootschapsbelastingplicht ; voorbereiden van de werkzaamheden van de accountant (interim controle , subsidiecontroles , jaarrekeningcontrole). Ondersteuning van de uitvoering van de rechtmatigheidscontrole door de ingehuurde derden partij.
Ondersteunende diensten , wat heeft het gekost? Lasten Programma instandhouding en ontwikkeling gebieden
Bestuurlijke diensten Financiële diensten Juridische diensten Totaal Overhead
R e a l i s a ti e 2 02 4 192. 380 308. 520 13. 394 514. 294
P r im a i re begroting 2025 203. 000 225. 450 34. 400 462. 850
Begroting na wijziging 2025
R e a l is a t ie 2025
202. 250 306. 000 20. 500 528. 750
212. 726 330. 480 5. 433 548. 639
De lasten voor de bestuurlijke ondersteuning zijn afgerond € 20k hoger uitgekomen dan begroot. Van de juridische ondersteuning (- € 15k , grotendeels vraag gestuurd) is minder gebruik gemaakt dan verwacht , terwijl de bestuurlijke (€ 10k) en met name de financiële ondersteuning (€ 24k) iets meer uren nodig hadden dan ingeschat. Er zijn extra uren gemaakt (effect circa € 13. 000) ten behoeve van tussenrapportages toekomstperspectief en de bezuinigingsopgaaf , en voor aanlevering uitgevraagde stukken en uitbesteed werk Verbijzonderde Interne Controle (VIC , effect circa €11k) .
3. 5
Algemene dekkingsmiddelen
Algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen bestaan uit de bijdragen van de deelnemende gemeenten in het schap en de rentebaten. Baten Programma instandhouding en ontwikkeling gebieden
R e n t e b a t en Deelnemersbijdragen Algemene middelen
R e a l i s a ti e 2 02 4 -5 3 1 . 5 0 6 -4. 488. 600 -5. 020. 106
P r i m a i re begroting 2025 -420. 000 -4. 793. 825 -5. 213. 825
Begroting na wijziging 2025 -350. 000 -4. 793. 825 -5. 143. 825
R e a l is a t ie 2025 -292. 022 -4. 793. 825 -5. 085. 847
Bij de Najaarsrapportage was al rekening gehouden met lagere rentebaten. In het 4 e kwartaal 2025 is de rentevergoeding gemiddeld zelfs onder de 2% gezakt wat tot gevolg had dat de rentebaten afgerond nog eens € 58k lager uit zijn gevallen.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
3. 6
Projecten
De projecten (meestal investeringen met maatschappelijk nut) worden gefinancierd uit de reserves van Rottemeren en bijdrage derden. Hiertoe wordt een zogenaamd krediet verstrekt. Eventueel ontvangen subsidies vanuit cofinanciering worden hierop in mindering gebracht. De controle op de voortgang van de projecten en de uitputting van de kredieten worden bewaakt in een projectadministratie. In onderstaande tabel zijn de lopende en dit jaar afgesloten projecten opgenomen. Alleen de projecten die daartoe aanleiding geven worden nader toegelicht. Projectnaam Beheer Rottekijkers Upgrade verlengde molengangpad Kwaliteitsimpuls Lage Bergse bos , realisatie Ontwikkellocaties fase II Opstellen subsidie verordening Handboek meubilair Restauratie inlaat nabij Merenweg Bleijswijk Reconstructie van Oudheusdenweg en Slingerkade Versterken Biodiversiteit Verbindingen Op en langs de Rotte Herbouw Hooiberg Verkenning Eendragtspolder Trainingsroute wielrenners Willem-Alexanderbaan Subsidie Coordinatie Aanlegsteiger Bleiswijkse Zoom Uitvoering monitoring biodiversiteit Herinrichting kavel Hoekse Park West Uitgifte semi-maatschapelijk centrum Lage Bergse bos Oeverversterking Fase II Uitgifte de Weide Bleiswijkse Zoom Saneren Bergweg Zuid 163a Subtotaal
Budget Uitgaven t/m 2024 40. 000 8. 297 999. 238 244. 746 10. 203. 825 4. 119. 242 197. 000 133. 283 43. 000 10. 872 34. 000 4. 169 72. 000 8. 812 1. 210. 000 118. 556 40. 000 30. 042 63. 000 0 97. 500 12. 277 29. 000 3. 045 73. 000 0 27. 500 0 67. 100 42. 000 0 50. 000 50. 000 240. 000 50. 000 70. 000 13. 698. 163 4. 693. 340
Afgesloten kredieten: Waterkwaliteit Bleiswijkse Zoom Oeverversterking fase I Beeindigen erfpachtovereenkomst 't Ezelsbruggetje Beschoeiing landtong sluis Zevenhuizer Verlaat Kwaliteitsimpuls Lage Bergse bos , uitwerken planning Programmamanagement Uitvoeringsprogramma 2025-2028 Fase 2 Vaarnetwerk Rottebanbrug , verblijfsplek aan de Rotte Uitbreiding MTB route Subtotaal
320. 915 421. 760 20. 000 150. 000 100. 000 80. 000 370. 000 489. 210 351. 000 2. 302. 885
Totaal alle projecten
16. 001. 048
239. 367 324. 938 0 0 85. 228
Uitgaven 2025 Uitgaven t/m 2025 Saldo 31-12-2025 5. 073 13. 370 26. 630 4. 119 248. 864 750. 374 2. 419. 229 6. 538. 471 3. 665. 354 21. 006 154. 290 42. 710 12. 248 23. 120 19. 880 31. 854 36. 023 -2. 023 8. 812 63. 188 1. 010. 096 1. 128. 652 81. 348 9. 223 39. 265 735 0 63. 000 81. 084 93. 361 4. 139 7. 146 4. 101 21. 855 2. 499 2. 499 70. 501 12. 907 12. 907 14. 593 0 67. 100 16. 200 16. 200 25. 800 6. 473 6. 473 43. 527 8. 600 8. 600 41. 400 126. 580 126. 580 113. 420 9. 268 9. 268 40. 732 43. 198 43. 198 26. 802 3. 823. 756 8. 517. 096 5. 181. 067
341. 584 296. 102 107. 798 1. 395. 016
18. 000 22. 745 123. 967 9. 123 80. 342 9. 134 170. 181 256. 499 689. 991
239. 367 342. 938 22. 745 123. 967 94. 351 80. 342 350. 718 466. 283 364. 296 2. 085. 007
81. 548 78. 822 -2. 745 26. 033 5. 650 -342 19. 282 22. 927 -13. 296 217. 878
6. 088. 356
4. 513. 747
10. 602. 103
5. 398. 945
Van het totaalbudget van de lopende projecten van € 137, mln. is circa € 52, mln. gedekt door eigen bijdragen uit de reserves en circa € 85, mln. door bijdragen derden. Van het openstaande saldo per 31 december 2025 van € 52, mln. wordt 08, mln. gedekt door de reserves en € 46, mln. door bijdragen derden. De bijdragen derden hebben voornamelijk betrekking op de projecten Verlengde Molengangpad (Budget € 10, mln. Saldo 08, mln. ) en Lage Bergse bos (Aandeel in het budget € 75, mln. Saldo € 37, mln. ). De bijdrage derden Verlengde Molengangpad betreft een in het verleden ontvangen afkoopsom van het toenmalige Ontwikkelingsbedrijf Rotterdam. De bijdrage derden Lage Bergse bos bestaat uit cofinanciering van de deelnemende gemeenten , Rijkswaterstaat en de Provincie Zuid-Holland.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
Toelichting per project voor zover relevant: Beheer Rottekijkers De 3 Rottekijkers zijn nog van prima kwaliteit en kunnen de komende jaren nog blijven staan. In 2025 is een Rottekijker verstevigd in zijn stabiliteit met trekstangen en schoren. Verwachting is dat deze kijkers nog minimaal 3 jaar blijven staan. Verlengde Molengangpad De gemeenteraad van Zuidplas heeft in maart 2025 besloten om het bestemmingsplan voor het Verlengde Molengangenpad niet vast te stellen. Daarmee is een einde gekomen aan het project. Op dit moment wordt nog onderzocht of het Recreatieschap de gemaakte kosten voor de aanvullende onderzoeken die zijn gedaan in opdracht van de gemeente Zuidplas , kunnen worden teruggevorderd. Het gaat om een bedrag van € 47. 329 en het krediet zal na ontvangst definitief worden afgesloten. Kwaliteitsimpuls Lage Bergse Bos – Uitvoering Plantwerk van bosplantsoen is in uitvoering en het planten van solitaire bomen heeft plaatsgevonden. Komende winter 2026/2027 wordt weer een deel plantwerk uitgevoerd. De aansluiting van het fietspad met Rotterdam is gerealiseerd. De voormalige parkeerplaatsen Bokkenplaats , Vossenplaats en Konijnenplaats zijn opgeheven en ingeplant met bosplantsoen waarmee de omvorming naar bos gereed is. De parkeerplaatsen: Zwijnenplaats , Muizenplaats en Mollenplaats zijn opnieuw ingericht.
De vergraving tussen restaurant Bergse Plas en de Mollenplaats is in uitvoering. De Eekhoornplaats en omgeving molenstomp G2 zit in de engineeringsfase In het AB van 7 juli 2025 is via een mededeling gevraagd het budget te wijzigen in verband met extra ontvangen gelden vanuit subsidies en bijdragen. Project ontwikkellocaties fase 2 ; Bleiswijkse Zoom (“Ezelsbruggetje”) In het Algemeen bestuur van 7 juli 2025is de Verkenning Bleiswijkse Zoom vastgesteld. In het bestuur is besloten de Verkenning nader uit te werken in een voorlopig ontwerp. Hiervoor is via het Uitvoeringsprogramma 2026-2029 apart budget beschikbaar gesteld. Op kosten van dit krediet is ook de verkenning Sluiswachterswoning gemaakt en deze is ook vastgesteld in het algemeen bestuur van juli 2025. Hierbij is besloten een samenwerkingsovereenkomst op te gaan stellen met Jachthaven Rottemeren , gemeente Zuidplas , HHSK en recreatieschap voor verdere ontwikkeling van het gebied. Opstellen subsidieverordening De nieuwe subsidieverordening met de bijhorende subsidieregeling is opgesteld met behulp van deskundige inbreng van de gemeente Rotterdam. De subsidieverordening en –regeling is vastgesteld in het algemeen bestuur van juli 2025. De gemeenten zullen nu zorgen voor formele vaststelling door de gemeenteraden en de gemeente Rotterdam verzorgt de publicatie , de afrekening van de gemeente Rotterdam moet nog komen.
Eind 2025 blijft €19k over van dit krediet , het voorstel is om dit bedrag te reserveren voor toekomstige wijzigingen van de subsidieregeling. De regeling kan zonder besluitvorming van de gemeenteraden door het Dagelijks bestuur aangepast worden. Handboek meubilair en infra Een ontwerpbureau heeft eind 2024 opdracht gekregen om het handboek Meubilair op te stellen. Een conceptversie van het handboek is opgeleverd door het ontwerpbureau in samenspraak met
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
Staatsbosbeheer. In het AB van december 2025 is een extra budget van €15k beschikbaar gesteld als onderdeel van het uitvoeringprogramma de Rotte. Hiermee vullen we de productbladen aan met specificaties voor meer beeldbepalende elementen in de Rottemeren. Renovatie monumentale inlaat Na overleg met HSSK is een sluizenbouwer benaderd. Deze heeft een aantal opties verstrekt zodat begin 2025 kon worden begonnen met de uitvoering , dit is echter niet doorgegaan. Begin 2026 is gebleken dat er behalve een vergunning via Lansingerland ook een vergunning via HHSK moet worden aangevraagd. De verwachting is in april 2026 te starten met de restauratie als alle vergunningen rond zijn. Reconstructie van Oudheusdenweg en Slingerkade De uitvoering is in 2024 gestart en op 2 mei 2025 naar tevredenheid opgeleverd. Er geldt nog onderhoudstermijn van een jaar en daarna kan de klus worden afgesloten. Het budget is verlaagd met € 240k en dit is bestemd voor een nieuw krediet Harde Oevers Fase 2. 2 mei 2026 is het eind van de onderhoudstermijn en wordt deze formeel door de aannemer aan het recreatieschap overgedragen. We maken tot die tijd nog kosten voor het ingenieursbureau welke het onderhoudstermijn monitort voor het recreatieschap. Versterken biodiversiteit Binnen dit bestaande krediet is afgelopen jaar door een stagiair een bioblitz en 5 excursies georganiseerd.
De resultaten van de bioblitz zijn gepresenteerd in een A4 dat ook beschikbaar is gesteld aan het bestuur. De komende maanden start de aanbesteding voor de monitoring van vlinders en libelle. De voorbereidende kosten komen ten laste van dit budget. Daarnaast is een nieuwe stagiair gestart met als opdracht om te onderzoeken of de biodiversiteit en de landschappelijke kwaliteit van de zogenaamde “bruikleenlandjes” versterkt kan worden. Het kleine resterende bedrag wordt in 2026 gebruikt voor de organisatie van de tweede bioblitz medio mei 2026. Het krediet dient verlengd te worden naar 31 december 2026. Verbindingen Op en langs de Rotte Dit project is nog niet gestart. Voorgesteld wordt het krediet te verlengen naar 31 december 2026. Herbouw Hooiberg Juni 2024 is de vergunning verleend en vervolgens is de aanbesteding (toezicht & uitvoering) op de markt gezet. T. b. v. de uitvoering is ook een flora en fauna Quickscan uitgevraagd met positief resultaat. Herbouw van de hooiberg is afgelopen september 2025 gestart en naar tevredenheid in november 2025. De verwachting is dat het krediet in 2026 afgesloten kan worden nadat bekend is wat de verzekering vergoedt. Verkenning Eendragtspolder In nauwe samenwerking met gemeente Zuidplas is een verkenning uitgevoerd. De Verkenning is in juli 2025 door het algemeen bestuur vastgesteld. Van het krediet is nog € 21k beschikbaar.
Dit bedrag wordt ingezet voor de vervolgstappen. Het bestuur heeft opdracht gegeven om de samenwerking met de agrariërs te versterken en het gebied meer te betrekken bij het landschapspark de Rotte. Dit zal ook doorlopen in 2026. In 2026 zullen enkele bankjes en informatiepanelen geplaatst worden met uitzicht op het agrarische gedeelte.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
Trainingsroute wielrenners Willem-Alexanderbaan Het bestuur heeft in 2024 besloten om de wegen rond de Willem Alexanderbaan in voorrang te zetten en enkele aanpassingen te doen om het aantrekkelijker te maken voor wielrennen. Gemeente Rotterdam en Zuidplas hebben beide een bijdrage gedaan voor de realisatie. Gemeente Zuidplas moet het benodigde verkeersbesluit nog nemen. Daarna kan het project in uitvoering. Subsidie- en fondsen coördinatie In maart 2025 is gestart met de opdracht om de mogelijkheden voor subsidies en fondsen voor de vijf recreatieschappen , waaronder Recreatieschap Rottemeren , optimaal te benutten. Voor Rottemeren zijn dit de projecten Kwaliteitsimpuls Bleiswijkse Zoom , Locatie-ontwikkeling molenstomp , herijking Marketingplan , natuurvriendelijke oevers , het opknappen van kunstobjecten en het verbeteren van de omgeving van de jachthaven en de sluiswoning. Het bureau heeft een scan gemaakt van de mogelijkheden. Conclusie is dat er weinig subsidies of fondsen zijn waar het recreatieschap nu gebruik van kan maken. Het bureau heeft ook een overzicht gemaakt van de regeling Boerenlandpaden.
Daarnaast heeft Ignite Group voor alle schappen een brede scan gemaakt van kansen voor subsidie- en fondsenwerving en specifiek voor het versterken van biodiversiteit , natuureducatie en via grote ruimtelijke ontwikkelingen bij de NOVEX-en Zuidelijke Randstad , Haven en Groene Hart. Deze bieden kansen voor de komende jaren. Voorgesteld wordt het krediet te verlengen tot 31 december 2026. Uitvoering monitoring biodiversiteit (uitvoering programma fase 2) In het AB december 2024 is de monitoringssystematiek vastgesteld. Afgesproken is dat voor de uitvoering € 42. 000 per jaar beschikbaar te stellen voor 2 jaar en dat daarna de bestaande monitoring voor de Eendragtspolder versoberd wordt zodat dat vrijkomende bedrag gebruikt kan worden voor het gehele Rottemeren gebied. Vanuit dit krediet is na AB besluit in december 2024 opdracht gegeven voor het uitvoeren van een eerste monitoring van de flora in het gebied. De inventarisaties hebben plaatsgevonden en de rapportage ontvangen we begin 2026. Aan de hand van de resultaten zal in samenspraak met ecoloog en boswachter ecologie gekeken worden of het beheer aangepast dient te worden om zo de biodiversiteit te versterken. Voor het resterende bedrag zal de monitoring van Vlinders en Libellen opgestart worden. Bekeken moet worden of dit bedrag voldoende is. Voorgesteld wordt het krediet te verlengen tot 31 december 2026.
Aanlegsteiger Bleiswijkse Zoom De uitvoering van dit krediet zal in maart 2026 plaatsvinden samen met groot onderhoudsprojecten. De verwachting is dat het krediet in juni 2026 zal worden opgeleverd. Voorgesteld wordt het krediet te verlengen naar 31 december 2026. Herinrichting kavel Hoekse Park West In 2024 heeft het recreatieschap een perceel van circa 3 hectare aangekocht in het Hoekse Park West. Het perceel sluit perfect aan bij de bestaande recreatiegebieden en biedt volop kansen om de landschappelijke kwaliteit , de biodiversiteit en de openbaarheid te verbeteren. Daarnaast zal het perceel in erfpacht worden uitgegeven aan Boerderij Lansingerland voor beweiding en hooiland. Er is een plan gemaakt voor de inrichting. Aan de kopse kant worden bomen en struiken geplant. Aan de fietspad zijde komen knotwilgen en in het land komen diverse rijen met struiken en bomen. Rotterdam de boer op en provincie Zuid-Holland (middels een subsidie) dragen de kosten. De werkzaamheden starten dit najaar en zullen begin 2026 afgerond worden. Voorgesteld wordt het krediet te verlengen naar 31 december 2026.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
Uitgifte semi-maatschappelijk centrum LBB Het programma van eisen is vastgesteld door het algemeen bestuur in juli. In het najaar heeft de marktconsultatie plaatsgevonden. Het programma van eisen wordt aangescherpt en de overige aanbestedingsdocumenten opgesteld. Na bestuurlijke vaststelling zal in 2026 de daadwerkelijke aanbesteding starten. Voorgesteld wordt het krediet te verlengen naar 31 december 2026. Harde Oevers Fase II De werkzaamheden zijn in het 4 e kwartaal van 2025 gestart. Eind 2025 heeft de aannemer de werkzaamheden volgens planning afgerond , in het voorjaar 2026 staat het aanplanten gepland en indien nodig maaien en aansluitend wordt het werk definitief opgeleverd. Nieuwe kredieten: Uitgifte de Weide Bleiswijkse Zoom In 2025 is de marktconsultatie geweest. Naar aanleiding daarvan is het programma van eisen nader uitgewerkt en is de aanbestedingsleidraad opgesteld. Alle documenten worden door het Dagelijks bestuur vastgesteld begin 2026. Daarna start de officiele procedure. Saneren Bergweg Zuid 163a Het slopen en afvoeren van een drietal opstanden is voor het einde van 2025 naar tevredenheid uitgevoerd. Echter door een onenigheid met naast liggende buren is een deel van de sloot niet doorgegraven. Begin januari 2026 zijn door het kadaster de rooilijnen uitgezet.
In het voorjaar 2026 zal het laatste stuk sloot nog uitgegraven worden , dit hangt samen met het plaatsen van de pompput en wat uit het funderings onderzoek van het asfaltpad komt. Er zijn twijfels of er al of niet asbest in de bestaande wegfundering zit. Eind maart 2026 zal hier meer duidelijkheid over zijn. Voorgesteld wordt het krediet te verlengen naar 31 december 2026. Afgesloten kredieten: Waterkwaliteit Bleiswijkse Zoom Alle werkzaamheden zijn uitgevoerd en het project is afgesloten , alleen in het voorjaar 2026 is er nog een bestuurlijk overdracht moment tussen HHSK en het Recreatieschap Rottemeren. Oeverversterking fase I / sluis Beschoeiing Zevenhuizer Verlaat Voor de oeverbeschoeiing bij de botenverhuur en de sluis is een ander krediet aangemaakt , de werkzaamheden zijn uitgevoerd en het werk is opgeleverd. Beiden projecten zijn afgesloten. De officiële opening was een mooi moment voor alle partijen , de kadastrale overdracht van de beheer grenzen moeten nog geactualiseerd worden zodat in de toekomst alle partijen weten wie welke verantwoordelijkheid heeft. Beëindigen erfpachtovereenkomst 't Ezelsbruggetje Alle gebouwtjes en hekwerken die op de ezelwede staan zijn begin 2025 gesloopt. Ook is onder een groot deel van het terrein het kunststof worteldoek verwijderd. Terrein is weer gereed om opnieuw uitgegeven te worden. Het krediet is met € 2.
745 overschreden en wordt conform de melding in de Najaarsrapportage gedekt vanuit de Algemene Reserve. Het krediet is afgesloten.
Jaarstukken
KI LBB Uitwerken subsidieonderzoek Het binnenhalen van de subsidies 2025 afgesloten kon worden.
en
Inv.planning overige bijdragen
2025
| Programmaverantwoording
is afgerond waardoor
het krediet eind
Programmamanagement Uitvoeringsprogramma 2025 Op de post programmamanagement worden diverse taken van de programmamanager geschreven, variërend van contacten onderhouden met het netwerk in het gebied (bewoners, ondernemers, etc.), bespreken nieuwe initiatieven, opstellen voortgangsrapportages, bestuursvoorstellen, begeleiding projecten etc etc. Het budget is in 2025 volledig gebruikt. Het krediet is afgesloten. Voor de jaarschijf 2026 is een nieuw krediet aangevraagd. Vaarnetwerk
de Rotte fase 2
project is nu formeel afgesloten. Het restant van het budget, bijna € 20k bleek niet meer nodig. Het budget van het jaarlijks beheer en onderhoud van het vaarnetwerk De Rotte is voldoende om de laatste bebording van in de Eendragtspolder op orde te brengen. De aanpassingen van de informatiepanelen die bij het netwerk horen konden niet meer in 2025 uitgevoerd worden. De goede samenwerking met het Hoogheemraadschap Krimpenerwaard en Schieland zet zich voort los van dit project. De uitbreiding van bedieningstijden voor tussenliggende bruggen naar de Hollandse IJssel ligt nog bij gemeente Zuidplas. Het
Verblijfsplek Rottebanbrug In de eindafrekening van het project dit vooral te maken
met
een
deel
van
nog € 22k, zoals in de najaarsrapportage de fundering die niet verwijderd kon worden. Er
resteert
gemeld had zijn het
afgelopen jaar wel aantal vernielingen geweest aan de zitbank, die het beheerteam voortvarend heeft gerepareerd. De verblijfsplek wordt gewaardeerd door de recreanten. Op de nog te ontvangen subsidie van de waterrecreatie na is het krediet afgesloten. Uitbreiding MBT-route Hoge Bergse Bos Het MTB-parcours voor beginners en de uitbreidingen van het bestaande parcours voor de gevorderden is 17 mei 2025 geopend door wethouder (geanonimiseerd) samen met de MTB-vereniging Dirty Hill. In het afgelopen najaar is de uitbreiding van het technische parcours naast de ski berg geoptimaliseerd met kombochten en extra hobbels. Dit heeft wel tot meerkosten geleid, waardoor er een tekort op de projectbegroting is ontstaan. Dirty Hill is tevreden over het resultaat. We hebben een samenwerkingsovereenkomst met Dirty Hill opgesteld. De accountantscontrole is in de afrondende fase om het project met de provincie Zuid-Holland te kunnen afrekenen. Op de nog te ontvangen subsidie na is het krediet afgesloten.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
3. 7
Mutaties in reserves
In hoofdstuk 5 onder toelichting op de balans worden de toevoegingen en onttrekkingen nader toegelicht.
Jaarstukken 2025 | Programmaverantwoording
3. 8
Wat heeft het gekost
Overzicht van baten en lasten 2025 Lasten Programma instandhouding en ontwikkeling gebieden Personeel Materieel Gebiedsbeheer
Realisatie Primaire begroting 2024 2025 1. 341. 909 1. 523. 100 3. 659. 166 3. 692. 230 5. 001. 076 5. 215. 330
Baten Realisatie 2025 1. 543. 466 4. 671. 373 6. 214. 840
35. 000 17. 000 52. 000
25. 197 11. 521 36. 718
0
0
0
76. 521 400 76. 921
0 0 0
0 0 0
206. 935 5. 791 212. 726 247. 368 83. 112 330. 480 5. 433
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Personeel Materieel Maatschappelijke betrokkenheid
45. 633 47. 250 92. 883
46. 600 75. 000 121. 600
Personeel Materieel Plannen maken
94. 369 59 94. 427
100. 000 100. 000
100. 000 0 100. 000
Personeel Materieel Bestuurlijke diensten Personeel Materieel Financiële diensten Personeel Materieel Juridische diensten Overhead
184. 151 8. 229 192. 380 227. 768 80. 753 308. 520 13. 394 0 13. 394 514. 294
194. 500 8. 500 203. 000 203. 700 21. 750 225. 450 30. 900 3. 500 34. 400 462. 850
196. 000 6. 250 202. 250 234. 000 72. 000 306. 000 17. 000 3. 500 20. 500 528. 750
Rentebaten Deelnemersbijdragen Algemene middelen
0 0 0
Saldo gewone bedrijfsvoering
5. 702. 681
Personeel Materieel Totaal Kredieten
111. 154 206. 240 317. 394
Saldo van Baten en Lasten
6. 020. 074
Totaal Mutatie reserves Gerealiseerd resultaat
0
0 0 0 5. 899. 780
Saldo
Begroting na wijziging 2025 1. 516. 800 4. 199. 800 5. 716. 600
Realisatie 2024
Primaire begroting 2025 0 0 -1. 095. 575 -870. 200 -1. 095. 575 -870. 200
0 5. 433 548. 639
0 0 0
0 0 0
Begroting na wijziging 2025
Realisatie 2025 0
-1. 074. 310 -1. 074. 310
0 -1. 031. 832 -1. 031. 832
Realisatie Primaire begroting 2024 2025 1. 341. 909 1. 523. 100 2. 563. 591 2. 822. 030 3. 905. 501 4. 345. 130
Begroting na wijziging 2025 1. 516. 800 3. 125. 490 4. 642. 290
Realisatie 2025 1. 543. 466 3. 639. 542 5. 183. 008
0
45. 633 47. 250 92. 883
46. 600 75. 000 121. 600
35. 000 17. 000 52. 000
25. 197 11. 521 36. 718
0 0 0
0 0 0
94. 369 59 94. 427
100. 000 0 100. 000
100. 000 0 100. 000
76. 521 400 76. 921
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
0 -2. 256 -2. 256 0 0 0 0 0 0 -2. 256
184. 151 8. 229 192. 380 227. 768 80. 753 308. 520 13. 394 0 13. 394 514. 294
194. 500 8. 500 203. 000 203. 700 21. 750 225. 450 30. 900 3. 500 34. 400 462. 850
196. 000 6. 250 202. 250 234. 000 72. 000 306. 000 17. 000 3. 500 20. 500 528. 750
206. 935 3. 535 210. 470 247. 368 83. 112 330. 480 5. 433 0 5. 433 546. 383
-531. 506 -4. 488. 600 -5. 020. 106
-420. 000 -4. 793. 825 -5. 213. 825
-350. 000 -4. 793. 825 -5. 143. 825
-292. 022 -4. 793. 825 -5. 085. 847
-531. 506 -4. 488. 600 -5. 020. 106
-420. 000 -4. 793. 825 -5. 213. 825
-350. 000 -4. 793. 825 -5. 143. 825
-292. 022 -4. 793. 825 -5. 085. 847
-6. 218. 135
-6. 119. 935
-413. 000
-184. 245
179. 215
757. 182
0 -236. 369 -236. 369
111. 154 -111. 154 0
0 0 0
102. 570 1. 140. 430 1. 243. 000
290. 436 994. 046 1. 284. 482
6. 397. 350
6. 877. 117
-6. 115. 681
-6. 084. 025
102. 570 1. 140. 430 1. 243. 000
290. 436 1. 230. 415 1. 520. 851
0 -317. 394 -317. 394
0 0 0
5. 899. 780
7. 640. 350
8. 397. 968
-6. 433. 075
-6. 084. 025
-6. 218. 135
-6. 356. 304
-413. 000
-184. 245
1. 422. 215
2. 041. 664
35. 000
35. 000
35. 000
35. 000
-157. 110
-157. 100
-1. 420. 430
-1. 997. 019
-122. 110
-122. 100
-1. 385. 430
-1. 962. 019
6. 055. 074
5. 934. 780
7. 675. 350
8. 432. 968
-6. 590. 184
-6. 241. 125
-7. 638. 565
-8. 353. 323
-535. 110
-306. 345
36. 785
79. 645
0 0 0
0 0 0
4. Paragrafen Weerstandsvermogen
4. 1
en
risicobeheersing
Het weerstandsvermogen weerspiegelt de mate waarin het schap in staat is middelen vrij te maken om de risico's die zich in de praktijk voordoen op te vangen zonder dat dit betekent dat het beleid veranderd/ ingekrompen moet worden. Conform de nota weerstandsvermogen wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het schap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. Voor de waardering van de omvang van het weerstandsvermogen wordt de volgende tabel gehanteerd. Ratio weerstandsvermogen Waarderingscijfer A B C D E F
Ratio weerstandsvermogen > 20 14 < x < 20 10 < x < 14 08 < x < 10 06 < x < 08 < 06 ,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
Betekenis Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende Ruim onvoldoende
Risicoanalyse Risico’s
Aard van het risico
Financiële omvang risico
Kans van optreden * H / M / L
Impact (meerjarig)
Stortplaats Hoge Bergse bos
Grondwaterverontreinigi
n. v. t.
n. v. t.
n. v. t.
2.
Renterisico’s
n. v. t.
n. v. t.
€ 0
3.
Specifieke risico’s op projecten inkoop bijdragen derden etc.
De renterisiconorm schrijft voor hoeveel maximaal geleend mag worden voor een periode langer dan 1 jaar. In de bedrijfsvoering van het recreatieschap kunnen zich risico’s voordoen op specifieke onderdelen. Dit kunnen ook risico’s betreffen m. b. t. subsidies. Hier wordt uitgegaan van 2% van de structurele inkomsten.
Niet kwantificeerbaar
L
€ 0
€ 122. 000
n. v. t.
€ 122. 000
1.
,
4.
ng.
,
Niet gekwantificeerde risico's
*De financiële impact wordt berekend door bij een hoog risico 80% bij een gemiddeld risico 50% bij een laag risico 20% van het bedrag van de financiële omvang te nemen. ,
en
Risico 1: Nazorg grondwaterverontreiniging stortplaats Hoge Bergse Bos Uit de eindinspectie van de stortplaats in het Hoge Bergse Bos is gebleken dat het beheerssysteem dat rondom de stortheuvels is aangelegd niet optimaal werkt. Er is een (klein) risico dat in de toekomst een verontreiniging in het grondwater in de omgeving wordt vastgesteld , waardoor bodemsaneringsmaatregelen noodzakelijk zijn. Met dit risico is in het door Gedeputeerde Staten goedgekeurde nazorgplan geen rekening gehouden. Indien een dergelijke saneringsnoodzaak aanwezig is , dan is de provincie Zuid-Holland van mening dat het recreatieschap gedurende 10 jaar (tot 1 juli 2025) rekening moet houden met kosten op basis van de maatregelen en de mogelijke kosten die op € 87. 000 worden geraamd wat bij een lage kans leidt tot een impact van € 17. 400. Nu de termijn van 10 jaar is verstreken , is het risico voor het recreatieschap niet langer aanwezig. Risico 4: Niet gekwantificeerde risico’s Hier wordt uitgegaan van 2% van de structurele inkomsten. Voor dit beleid volgt het schap het rijksbeleid voor gemeenten. Het rijk stelt voor de minimale buffer van de algemene reserve op 2% van de som van de structurele inkomsten. Dit bedrag is daarmee het minimaal gewenste/benodigde weerstandsvermogen voor niet gekwantificeerde risico's.
Ratio Weerstandsvermogen Zoals hiervoor aangegeven wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het schap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. Het saldo van de algemene reserve per 31 december 2025 bedraagt vóór resultaatbestemming € 13, mln. Voor toekomstige uitgaven van de projectkredieten ligt er vrijwel geen claim meer op de algemene reserve. Het onbelaste saldo van de algemene reserve bedraagt dan € 13, mln. De maximum omvang van de gekwantificeerde risico’s bedraagt € 122k. Daarmee is de ratio van het Weerstandsvermogen ruim 10 , wat overeenkomt met de kwalificatie ‘uitstekend’. In de nota Reserves en Voorzieningen van het schap is opgenomen dat de ratio altijd minimaal C oftewel 10, ‘voldoende’ moet zijn. Kengetallen BBV In het BBV (=financiële regelgeving voor gemeenten , provincies , Gemeenschappelijke Regelingen) staat dat er in de jaarstukken enkele kengetallen moeten worden opgenomen. Normen: Netto schuldquote: < 90% is minst risicovol , 90-130% is neutraal , > 130% is meest risicovol. Solvabiliteitsratio: > 50% is minst risicovol , 20 - 50% is neutraal , < 20% is meest risicovol. Structurele exploitatieruimte: evenwicht (0 of positief). De kengetallen staan in onderstaande tabel. Kengetallen netto schuldquote
solvabiliteitsratio structurele exploitatieruimte
Rekening 2025 -36 55% -7%
Begroting 2025 -52 65% 5%
Rekening 2024 -92 58% 11%
Deze kengetallen geven enig inzicht in de financiële positie en de financiële weerbaar- en wendbaarheid van de organisatie. De netto schuldquote geeft een beeld van het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Omdat het schap geen schulden heeft is er sprake van een negatieve schuldquote. De solvabiliteitsratio wordt berekend als het percentage van het totale eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen van het schap. Dit geeft inzicht in de mate waarin het schap in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. De solvabiliteit neemt af als gevolg van de toegenomen investeringen in maatschappelijk nut , met name in het Lage Bergse bos. Het kengetal “structurele exploitatieruimte” geeft aan of de structurele baten groter zijn dan de structurele lasten. Dit wordt in het kengetal als percentage van de totale baten uitgedrukt. Dit kengetal zegt in feite iets over het structurele jaarrekeningsaldo , d. w. z. zonder alle incidentele baten en lasten. Door de toegenomen uitgaven voor gebiedsbeheer (gestegen prijzen materialen en arbeid) en bestuurlijke ondersteuning (overhead) is een structureel tekort ontstaan. Met de provinciale bijdrage uit de nieuwe beheerregeling recreatiegebieden Zuid-Holland , zal vanaf 2026 een structureel overschot ontstaan.
4. 2 Onderhoud kapitaalgoederen Het goed onderhouden van de gebieden is een belangrijke taak voor het schap om duurzaam gebruik mogelijk te maken. Als basis voor het plannen van regulier- en groot onderhoud en vervangingsinvesteringen wordt het Terrein Beheer Model (TBM) gehanteerd. Dit model is gebaseerd op zogenaamde doeltypen (bijvoorbeeld speel- en ligweide , strand of bos) waarvoor een gestandaardiseerde inrichting met daarbij behorende onderhoudscycli en normkosten zijn bepaald. Het totaal aan oppervlaktes , stuks en lengte van de aanwezige doeltypes bepaalt met de cycli en de normkosten de geplande lasten voor meerjarig duurzaam onderhoud. De geplande lasten van groot onderhoud fluctueren van jaar tot jaar. Dit kan een direct en groot effect hebben op het jaarresultaat en daarmee op de jaarlijkse deelnemersbijdrage. Om dit ongewenste effect zoveel mogelijk te voorkomen heeft het schap ervoor gekozen om een egalisatievoorziening groot onderhoud in te stellen. Jaarlijks wordt een vastgestelde dotatie ten laste van de exploitatie gebracht en de werkelijke onderhoudslasten worden ten laste van de Voorziening verantwoord. Jaarlijks worden de geplande lasten , de dotatie en de werkelijke kosten gemonitord. Elk jaar wordt de dotatie opnieuw berekend en vastgesteld tenzij uit de monitoring volgt dat eerder een bijstelling nodig is.
De onttrekking aan de voorziening groot onderhoud in 2025 bedraagt exclusief de personeelscomponent afgerond € 1. 536. 0000. De werkelijke lasten worden in mindering gebracht van de voorziening groot onderhoud. In de begroting 2025 is op basis van de toenmalige Meer Jaren Onderhoudsplanning (MJOP) een bedrag opgenomen van € 1. 441. 000 (excl. p-comp). Het verschil tussen de begrote en de werkelijke onttrekking van circa € 95. 000 is vooral veroorzaakt door het verschuiven van werkzaamheden en wijzigingen in de MJOP-cyclus:
Verloop uitgaven groot onderhoud
* € 1. 000 1. 441
Startbudget jaarschijf 2025 Doorgeschoven naar 2026
-615 746 131 -36
Uitgevoerd van voorgaande jaren Saldo verschuivingen binnen de MJOP Overige mutaties Totaal mutaties boekjaar 2025 Totaal uitgaven 2025
95 1. 536
Onderstaande tabel laat het verwachte verloop van de voorziening groot onderhoud beheer zien voor de komende jaren.
De onttrekkingen vanaf 2026 zijn gebaseerd op het MJOP van eind 2025. Voor 2026 was de dotatie aan de voorziening groot onderhoud opgehoogd met € 112k. Vanaf 2027 wordt de voorziening opgehoogd met € 300. 000 als gevolg van onder meer asfaltwerkzaamheden en baggerwerken roeibaan Eendragtspolder. In de volgende tabel wordt het verwachte verloop van de voorziening groot onderhoud gebouwen weergegeven: VOORZIENING VASTGOED Stand voorziening 1 januari Dotatie Onttrekkingen uitgaven Stand voorziening 31 december
2025 187. 760 17. 000 6. 386 198. 374
2026 198. 374 17. 000 40. 470 174. 904