Notulen raad 8 april 2024 - vastgesteld

NOTULEN VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE RAAD DER GEMEENTE ZOETERMEER, GEHOUDEN OP MAANDAG 8 APRIL 2024

Voorzitter: de heer Bezuijen, burgemeester Secretaris: de heer Blokland, griffier Aanwezig zijn: 38 leden, te weten: de heren Aiobi en Aptroot, de dames Bakkers en Bink-Winterkamp, de heren Blansjaar (tot 20.10 uur), Van den Boomgaard en Boerboom, de dames Bout-Wijngaards, Brouwer-Weemhoff, de heer Buisman, mevrouw Van Damme, de heren Doncker, Duiven en Ekkelenkamp, mevrouw Frinking, de heren Van Gils en Haak, de dames Haak, Hoekstra en Kraneveldt-van der Veen, de heren Louw en Markes, mevrouw Mertens (vanaf 20. í 5 uur), de heer Meijroos (tot 20.30 uur), mevrouw MeursTroch, de heren Nawijn, Van der Perk en Van Rumpt, de dames Sandifort-Meijer en Siegelaer, de heren Smits, Van der Snoek (tot 20.40 uur), Van Steenis, Velner, Van der Vlies, De Vogel en Weekenstroo, mevrouw Van Werkhoven, de heer Zamani Tevens aanwezig zijn: 6 wethouders, te weten: de heer Blansjaar (vanaf 20.10 uur), de heer ledema, mevrouw Ter Laak, mevrouw Van der Meer, de heer Velzen, de heer Weenlrag Afwezig is: de heer Mohammadian

AGENDA

1

2. 3.

4. 5. 6.

7

8

Opening en vaststelling agenda a. Herstemming benoeming en installatie wethouder W.J. Blansjaar b. Toelating en installatie raadslid W. MeÉens Spreekrecht Mondelinge vragen Mededelingen Afdoening ingekomen stukken Bekrachtiging/opheffing geheimhouding a. Raadsvoorstel Nota waarderen, activeren en afschrijven vaste activa 2024 b. Raadsvoorstel Afdoening moties actualisatie Íebruari 2024 c. Raadsvoorstel Verbetering rappoÉages Sociaal Domein d. Besluitenlijst en notulen van 18 maart2024 Debat (inclusief stemmingen) : a. Raadsvoorstel Meerjarenvisie lnclusie en Diversiteit b. NAAR HAMERSTUKKEN Raadsvoorstel Verbetering rappoÉages Sociaal Domein c. Agenderingsvezoek Opvang Asielzoekers Sluiting

VERSLAG

1.

Opening en vaststelling agenda

De voorzitter: Dames en heren, van harte welkom bij de gemeenteraadsvergadering van 8 april2024. Zoals u weet, doen we na de opening altijd het onderdeel vaststelling van de agenda. lk heb in ieder geval bericht van verhindering onfuangen van mijnheer Mohammadian van Zoetermeer Vooruit, die is afwezig. Dan gaan we over tot de vaststelling van de agenda. De agenda is aan de orde zoals die op 14 maarl2024 in iBabs is gepubliceerd. Als het goed is, heeft u afgelopen donderdag ook gezien dat er nog wijzigingen zijn aangebracht. Daarnaast heeft mijnheer Ekkelenkamp van D66 een motie vreemd aan de orde van de dag aangekondigd. lk stel voor om deze motie toe te voegen als nieuw agendapunt 8. Dat zijn de wijzigingen op de agenda.Zrln er nog mensen die nog iets willen zeggen over de agenda? Mijnheer Velner, gaat uw gang.

raad 8 april2024

De heer Velner (SP): Alvorens we gaan stemmen straks over de benoeming van onze beoogd wethouder, heb ik nog een vraag voor hem. Zou ik die mogen stellen in derde termijn? De voorzitter: Als dat nodig is, ik kijk even rond of daar bezwaar tegen is. Dan gaan we voordat we overgaan tot stemming over tot een derde termijn, dalzal ik ook aankondigen. Kan iedereen zich daarin vinden? lk denk dat er geen bezwaar is, dan gaan we dat eerst doen straks, voordat de herstemming plaatsvindt. Als er verder geen opmerkingen over de agenda zijn, stel ik de agenda vast als net besproken. Dan gaan we naar de spreektijden, ik stel u voor om voor agendapunt 7, debat de volgende spreektijden vast te stellen: zes minuten spreektijd per fractie en 24 minuten voor het college. ls er iemand die daar stemming over wenst? Dat is niet het geval, dan constateer ik dat dat ook is vastgesteld. Dank u wel.

a. Herstemming benoeming en installatie wethouder W'J. Blansjaar De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 1.a, de herstemming benoeming en installatie van wethouder de heer Blansjaar. Zoals u allen weet, ik hoef dat niet te herhalen, maar toch, bij de besluitvorming op 18 maart 2024 staakten de stemmen. Gezien deze uitslag zal er vanavond tijdens deze vergadering herstemming aan de orde zijn. Het verzoek is net gedaan door de heer Velner om voordat we overgaan tot stemming, nog een derde termijn te houden waarbij u de gelegenheid krijgt om vragen te stellen aan de kandidaat, de heer Blansjaar. lk stel voor om de heer Blansjaar te vezoeken achter de katheder plaats te nemen en dan kan hij uiteraard de vragen beantwoorden. Wacht u even tot de heer

Blansjaar achter de katheder staat. lk had in ieder geval een vraag van de heer Velner. Zijn er nog andere leden van de raad die een vraag willen stellen? Dat is niet het geval, dan geef ik het woord aan mijnheer Velner. Gaat uw gang.

De heer Velner (SP): lk heb in feite één vraag voor de heer Blansjaar. Gezien de uitslag van de stemming van de vorige keer is mijn vraag of het wel wijs is om uw kandidatuur te handhaven. Hoe denkt u de helft van de raad die u de vorige keer niet overtuigd heeft, nu wel te kunnen overtuigen in de toekomst? De voorzitter: lk geef het woord aan mijnheer Blansjaar.

De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voozitter. Dat is een heel goede vraag. Vanuit de cultuursector heb ik best veel steunbetuigingen gekregen, dus ik ben heel erg blij dat die daarop gereageerd hebben. Dat er gelijke stemming was, daar kon ik op dat moment eventjes niets aan doen. lk voel me daar wel door gesterkt. Als wij een andere wethouder zouden moeten gaan leveren, dan zou die zich weer een half,aar moeten inwerken, en dan kan die pas echt aan de slag. Dus dat zou een enorme achterstand betekenen, terwijl ik al een jaartje erop heb zitten en een jaar lang wethouder Mertens heb vervangen. Dat is de reden waarom ik zeg: dan ga ik toch nog een poging wagen. ls dat voldoende? De voorzitter: Dank u wel. Dat ga ik even vragen. Mijnheer Velner? Nog behoefte, of is dat voldoende? Mevrouw Van Damme?

Mevrouw Van Damme (SP): Dan heb ik eigenlijk toch wel een klein vraagje. Want u zegt dat u al een jaar erop heeft zitten. ln dat jaar heeft u dus twee keer uit emotie gereageerd. Hoe weten we dat dat dan ook niet meer gebeurt? Want dat was natuurlijk wel het euvel. De voorzitter: Mijnheer Blansjaar

De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voozitter. Ja, dat dat klopt. lk heb uit emotie gereageerd. Dat gesprek is even heel iets dan wat ik op Facebook heb gedaan. Bij dat gesprek is wederzijds vuurwerk afgestoken, laat ik het zo maat zeggen. Wat ik op Facebook heb gedaan, was absoluut fout. Dat had ik niet moeten doen. Dat was in mijn gedachte'ik ben nog geen wethouder, ik mag nog een keertje reageren'. Dat had ik absoluut niet moeten doen. Gewoon dom. Dat kan ik niet terugdraaien Als ik het terug kon draaien, had ik dat absoluut teruggedraaid. Dat was gewoon absoluut dom. lk heb een verkeerde inschatting gemaakt. De voorzitter: Dank u wel. lk kijk rond, als er verder geen vragen zijn, dank ik mijnheer Blansjaar voor het beantwoorden van de vragen. Dan mag hij uiteraard weer plaatsnemen op zijn plaats in de raadzaal. Dat betekent dat ik nu de beraadslagingen sluit en nu overga tot de daadwerkelijke stemming. U heeft

2

raad 8 april2024

het ook al in de procesbrief kunnen lezen, dus wat ik ga zeggen zou als het goed is bekend moeten zijn. Maar omdat het een herstemming betreft en ik alle zorgvuldigheid wil waarborgen, stel ik voor de schriftelijke stemming te doen volgens de procedure zoals ook Provinciale Staten die hanteert bij stemmingen

voor de leden van de Eerste Kamer. Dat houdt in dat alle leden van de raad straks een stembriefle krijgen uitgereikt door de bodes. En daarna zaliku op alfabetische volgorde een voor een oproepen om uw stem uit te brengen in het stemhokje dat, vanuit mij gezien, rechts in hoek van de zaal staat. Na het uitbrengen van de stem wordt u gevraagd uw stembriefjes in te leveren in de stembus die hier bij de raadsgriffier staat. We laten vervolgens, zoals gebruikelijk ís, de stembriefles in aanwezÍgheid van de griffier tellen door een stembureau in de schorsing. Wie zou stemming over deze procedure willen hebben? Als dat niet het geval is, dan constateer ik dat deze procedure is vastgesteld. Dan gaan we zoals we dat altijd doen over tot stemming en dan wil ik voorstellen om de volgende leden van de raad in het stembureau te benoemen. Dat betreft mevrouw Hoekstra, de heer Aiobi en de heer Smits, waarbij mevrouw Hoekstra zal optreden als voorzitter. ls er iemand die daar stemming over wenst? Dat is niet het geval. Dan gaan we nu over tot de stemming met de stembriefjes. lk mag de bodes veaoeken om nu de stembriefes uit te delen. Leden van de raad, dames en heren op de publieke tribune en thuis, dank aan de bodes. Dan gaan wij nu over tot stemming zoals we dat hebben afgesproken . lk zal het voor de duidelijkheid nog één keer zeggen.

lk roep u op alfabetische volgorde een voor een op en terwijl de rest van de raadsleden blijft zitten, en proberen ook rustig te zijn, gaat u met het stembriefje naar het stemhokje, brengt uw stem uit en loopt met uw stembriefe naar de stembus hier bij de raadsgriffier en daarna neemt u weer plaats. Als ieder raadslid zijn of haar stem heeft uitgebracht, schors ik de vergadering voor het tellen van de stemmen. lk zal kijken of we dat op een nette manier kunnen doen, zodat als iemand terugloopt, de volgende kan want anders gaat het heel lang duren waarschijnlijk. lk begin en als eerste wil ik de heer Aiobi naar voren roepen.

De voorzitter roept de raadsleden op alfabetische volgorde op om hun stem uit te brengen. De voorzitter: Daarmee zijn we gekomen tot de laatste stem. Als het goed is, heeft ieder aanwezig raadslid zijn of haar stem kunnen uitbrengen. Dat betekent dit dat we het stembureau vragen zijn werk op zich te nemen en daarmee schors ik nu de vergadering. Schorsing

De voorzitter: lk heropen de vergadering en geef het woord aan de voorzitter van het stembureau, mevrouw Hoekstra. Mevrouw Hoekstra (WD): Dank u wel voorzitter. Soms duurt het even voor je weet hoe de microfoon werkt.

Er zijn 38 stemmen uitgebracht, waarvan 38 geldig en 0 blanco. Voor de heer Blansjaar hebben 21 mensen gestemd, tegen 17. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Hoekstra en dank voor het werk aan de leden van het stembureau. Dan concludeer ik dat de heer Blansjaar tot wethouder van de gemeente Zoetermeer is benoemd. Dan kunnen we nu overgaan tot installatie van de benoemde wethouder en daarvoor ga ik achter de katheder staan en vezoek ik mijnheer Blansjaar om naar voren te komen. En ik verzoek inderdaad iedereen te gaan staan, dank u wel. Mijnheer Blansjaar, het staat hier op mijn papier, dus ik moet u echt vragen wat er staat, of u de benoeming tot wethouder van de gemeente Zoetermeer aanvaardt. lk dacht al, dat zal we| maar toch moet ik die vraag stellen. Maar dat is uiteraard in orde. Dan gaan we nu over tot de installatie. lk ga zo dadelijk

de tekst van de eed voorlezen waarna ik u vezoek te antwoorden met'zo waarlijk helpe mij God Almachtig'.

'lk zweer dat ik, om tot wethouder benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voonruendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. lk zweer dat ik, om iets in dit ambt te doen oÍ te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. lk zweer dat ik getrouw zal zrln aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als wethouder naar eer en geweten zal vervullen.' De heer Bfansjaar: Zowaarltlk helpe mij God Almachtig!

raad 8 april2024

3

De voorzitter: Van harte gefeliciteerd met uw benoeming tot wethouder. (applaus) U mag allemaalweer even gaan zitten, maar niet voor lang denk ik. De wethouder neemt nu uiteraard plaats achter de B&Wtafel. We gaan straks schorsen, ik vezoek enige stilte als dat kan.

b. Toelating en installatie raadslid W. MeÉens De voorzitter: Uiteraard is er met het vertrek van de heer Blansjaar ook een plek in de raad vrijgekomen,

een vacature. ln het kader van de toelating van het nieuwe raadslid, mevrouw Mertens, wordt aan u gevraagd u uit te spreken over de geloofsbrieven. lk deel aan de gemeenteraad mee dat het officiële benoemingsbesluit van de voorzitter van het Centraal Stembureau en de geloofsbrieven van mevrouw Mertens inmiddels in handden zijn gesteld van de Commissie voor het Onderzoek van de Geloofsbrieven. Mij is gebleken dat de commissie haar taak reeds heeft verricht en mijnheer Duiven, die al onderweg is, gaat rapport uitbrengen. De heer Duiven (WD): Dank u wel voozitter, de commissie heeft de geloofsbrieven van het benoemde lid van de gemeenteraad, mevrouw Mertens, onderzocht. De commissie heeft het genoegen te rapporteren dat de geloofsbrieven en de daarbij conform de Kieswet overlegde bescheiden in orde zijn bevonden. Het rapport van de commissie is voor de leden zoals gebruikelijk ter inzage neergelegd bij de griffie

en de commissie adviseert de gemeenteraad dan ook mevrouw Mertens als lid van de gemeenteraad toe te laten. De voorzitter: Dank u wel voor uw werk, mijnheer Duiven. lk stel aan de raad voor het advies van de commissie te volgen. ls er iemand die daar stemming over wenst? Dat is niet het geval, aldus besloten. Dan gaan we over tot de installatie van mevrouw Mertens. Dan wil ik mevrouw Mertens vezoeken naar voren te komen en iedereen weer vragen om te gaan staan. De voorzitter: U kent de procedure, mevrouw Mertens, maar toch. lk lees zo dadelijk de belofte voor en dan mag u antwoorden met'dat verklaar en beloof ik'.

'lk verklaar dat ik, om tot lid van de raad benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voonrendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. lk verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk ofenige belofte heb aangenomen ofzal aannemen. lk beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als raadslid naar eer en geweten zal vervullen.' Mevrouw MeÉens (PDvZ): Dat verklaar en beloof ik! De voorzitter: Van harte gefeliciteerd met uw toetreding tot de raad. En een applaus natuurlijkÍ

(applaus)

Dames en heren, mevrouw Mertens zal haar plaats innemen en ik ga de vergadering schorsen om iedereen even de gelegenheid te geven om zowel mijnheer Blansjaar als mevrouw Mertens te feliciteren. lk schors de vergadering tot 20.30 uur. Schorsing

2.

Spreekrecht

De voorzitter: lk heropen de vergadering, leden van de raad, dames en heren op de publieke tribune en thuis. Daarbij meld ik overigens dat de heer Meijroos de vergadering heeft verlaten. We gaan over naar agendapunt 2 van de agenda, dat is het spreekrecht. lk vraag Sam Beekman naar voren te komen. U gaat inspreken over de Meerjarenvisie lnclusie en Diversiteit vanuit het perspectief van een jongere. En u heeft aangegeven dat u met uw voornaam wenst te worden aangesproken. Dus dat ga ik doen, gaat uw gang, Sam.

Sam Beekman: Goedenavond allemaal, mijn naam is Sam. lk ben vijftien. lk woon in Zoetermeer. lk houd me veel bezig met het onderwerp queer emancipatie. Zo ben ik medeoprichter van een queer jongerengroep en zit ik al vier jaar in het GSA-bestuur op mijn school, waarvan ik twee jaar voozitter ben geweest. lk ga vandaag praten vanuit het perspectief van queer jongeren, mijn perspectief dus. En dat doe ik in de vorm van spoken word, want zo uit ik mij het beste. Het heet 'Liever was ik.'

4

raad 8 april2024

Liever was ik vanavond buiten, aan het hangen met wat vrienden, lekker zorgeloos, alles even loslaten. Maar als ik buiten ben, dan heb ik nooit die optie. lk kan het nooit even loslaten. Overal waar ik kom, word ik uitgescholden, van kankeremo, naar kankerhomo, van Meerzicht naar Oosterheem. Nergens voel ik mijveilig. Liever was ik vandaag niet naar school gegaan, een plek om mezelf te ontwikkelen verandert in een plek waar ik vastzit met mijn ideeën en mijn gedachtes. Overal waar ik kom, voel ik me niet gewild, er

worden dingen naar mij gegooid, ik word lastiggevallen, uitgescholden, bespuugd en achtervolgd. lk ben een doelwit, een punt van discussie en object waarover gepraat mag worden. Geen mens met emoties. Liever had ik dat het niet nodig was om Paarse Vrijdag te vieren op school. lk had niet willen laten zien dat er een dag is dat je veilig bent. lk had willen zien dat we overal veilig zijn. En niet op initiatief van

mij, een leerling die om hulp schreeuwt. Daarom had ik ook liever niet dat de school de wethouder uitnodigde om te laten zien hoe inclusief wij zijn. Tijdens haar bezoek kwam de waarheid al snel naar boven: leerlingen worden lastiggevallen, gepest en aangevallen, maar erwordt niet genoeg aan gedaan. Liever had ik me vandaag niet kwetsbaar opgesteld. Kwetsbaar zijn houdt mij puur en authentiek. Het houdt me dichtbij mezeli, maar wanneer ik mij openstel, dan komt het telkens weer: het verhaal over de slachtofferrol. Mijn ervaringen zijn niet erg genoeg, niet extreem genoeg. Dan krijg ik te horen dat ik mijn hoofd maar hoger moet houden en dat mijn rug rechter moet zijn. Liever had ik het nut ingezien van vandaag. Niet alleen van vandaag of deze week, maar ook het nut van mijn leven. Transgender mensen doen vijf tot tien keer vaker poging tot zelfmoord. En wij denken hier zeven keer zo vaak over na. lk vraag u er even bij stil te staan. Vijf tot tien keer vaker een poging tot zelfmoord. lk moet dus vijf tot tien keer zo hard vechten om mijn tienerjaren te overleven. Vijf tot tien keer sterker zijn om school door te komen. Vijf tot tien keer zo hard zoeken naar de waarde van mijn leven. Vijf tot tien keer. Dit komt door onveilige thuissituaties, kwetsende reacties, altijd alert moeten zijn en nog veel meer.

Daarom heb ik ook vijf tot tien keer zoveel behoefte aan queer gemeenschappen waar ik mezelf kan zijn zonder restricties, zonder oordelen. Maar zelfs daar kom ik niet tot rust. lk ken geen rust, want op het moment dat ik naar buiten ga, laat ik mijn veiligheid binnen. Liever had ik hier verteld dat ik mij gerepresenteerd voel door de politiek, dat ik het idee heb dat jullie mij horen, dat jullie mijn pijn meevoelen, mijn verdriet meekrijgen en mijn schreeuw om hulp erkennen en oppakken. Liever had ik gezegd dat het anders was, maar ik heb nog lang niet alles verteld. Dit is slechts een deel van mijn verhaal, maar ik ben niet alleen. Daarom nodig ik jullie graag uit op gesprek bij de queer jongerengroep vanuit de organisatie gro-up buurtwerk om ons perspectief te zien en te ervaren. Daarbij wil ik u vragen om open te staan om jongeren op creatieve manieren op te zoeken. Onze meningen zijn belangrijk, verÍrissend en cruciaal. Zonder jongeren, geen toekomst. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel Sam, voor deze bijdrage. Dan ga ik over naar het tweede spreker. Dat is mevrouw Frankena namens het COC Haaglanden. Ook zij spreekt over de Meerjarenvisie lnclusie en Diversiteit. U heeft ook vijf minuten, gaat uw gang. Mevrouw Frankena: Dank u wel voorzitter. En dank allemaal dat ik wat woorden tot jullie mag richten. lk zal me eerst even kort voorstellen. lk ben Maaike Frankena.

lk werk voor het COC Haaglanden. lk ben daar coórdinator voorlichting. lk werk in Zoetermeer, maar ook in vijf andere steden in de regio Haaglanden. Vorige week of twee weken geleden heb ik het debat online gevolgd dat plaatsvond in de raadscommissie en misschien hadden wij als COC daar beter bij aanwezig kunnen zijn, omdat het plotseling ook over ons ging. Maar het zette mij en ons wel aan het denken dat we beter moeten vertellen wat we doen en vooral waarom. Het lijkt wel alsof andere organisaties door zich tegen ons af te zetten ook de mensen voor wie wij werken laten verdwijnen en dat kan niet. De letters van wat wij doen, dat heeft u gezien, dat staat op papier, dat staat in het regenboogbeleid. lk wil er wat kleur aan geven. ln Zoetermeer geven wÍj hoofdzakelijk voorlichtingen en ondersteunen wij GSA's. Sam is daar ook een voorbeeld van. Gender and Sexuality Alliances, oftewel clubjes waar je met jouw medeleerlingen ook anders kan zijn. Je kunt leerlingen vinden die net zo anders zijn als jij. Dat is wat een tiener zoekt. Een clubje, een groep. Als niet-hetero leerling sta je buiten een heel grote groep, dag in, dag uit, van minuut tot minuut. Maar waar vind je dan jouw gelijken? Wij zijn lid van dezelfde voetbalvereniging. Wij houden niet van dezelfde broeken. Waar vind ik mijn gelijke? Bijvoorbeeld bij een GSA.

Dat is een eerste opvang en het is het eerste netwerk voor kinderen, jongeren, tieners. De voorlichtingen zijn goede gesprekken waarbij we leerlingen uitdagen om over zogenaamde vaststaande feiten in hun hoofd na te denken, een eigen mening te vormen en die op een respectvolle manier uit te spreken, ook al is waar het over gaat niet helemaal hun ding en dat alles in gesprek met getrainde lhbtiq-

raadB april2024

5

vrijwilligers uit mijn team. Het doel is hier te bereiken dat leerlingen zich het volgende afuragen: weet ik zeker waar ik het over heb? Oftewel, check your facts. lets dat ik volwassenen ook regelmatig aanraad. En heel belangrijk: hoe ga je om met anders? Want daar komt het vaak op neer. Hoe ga je om met anders? Tegelijkertijd doen we nog meer dingen als we daar staan. We staan te rolmodellen. We staan te rolmodellen voor leerlingen zoals Sam en anderen dat je de middelbare school kunt overleven. En dat klinkt misschien grappig, maar met vier meer lhbtiq-leerlingen - dat is een ander getal dan Sam noemde, omdat we dan ook de lesbische en homoseksuele leerlingen meenemen - die met zelfmoordgedachten rondlopen, is dit wat mij betreft een bloedserieus gegeven. Soms vragen leerlingen ik geef ook wel eens les -'ja, waarom staat u hier eigenlijk?' En dan zeg ik 'vanwege dit'. Vanwege het feit dat er nog altijd hier op school extra leerlingen rondlopen die zichzelf van kant willen maken. Want daar komt het op neer. U kunt daarover nalezen. lk heb stukken mee mogen sturen. Dat vond ik trouwens super-deluxe, dank. We laten onszelf ook zien. Voor veel leerlingen zijn wij de eerste lhbtiq-mensen waar ze mee spreken. Waar ze mee spreken in plaats van over. Bijvoorbeeld afgelopen week gaven we les in Voorburg. lk met een vrijwilligster.

Aan het eind van de les kwam er een meisje naar me toe dat zei 'weet je, ik ben eigenlijk bi, maar ik vind het zo moeilijk om dat aan mijn ouders te vertellen'. Toevallig had ik foldertjes bij me. Supersaai, maar die waren ook voor docenten. Dus ik wilde haar zo'n foldertje geven. Maar ze begon zich helemaal af te schermen. Nee, want dan zien haar vriendinnen achter haar dat. Nu hebben we van die bandjes dus ik deed het af en zei 'hier, daar heb je website van ons. Neem alsjeblieft contact op met Jong&Out. Daar zitten begeleiders. Daar zitten mensen, daar zit jouw groep'. 'Jong&Out? NooÍt van gehoord'. 'KUk maar op de website. Ga je groep zoeken'. Zo open is het dus ook niet op alle scholen. Een lhbtiq-leerling heeft vaak veel te verliezen. Vaak begrijpen mensen daar buiten dat niet. Het is voor hen niet duidelijk wat er te winnen is. Daar hebben ze hulp van buitenaf bij nodig. Gaat het goed met lhbtiq-leerlingen? Met een gedeelte wel, maar niet met iedereen. We zijn er ook voor die lhbtiq'ers die zich nog niet sterk genoeg voelen om met een opgeheven hoofd en met een blij hart naar school te gaan. Wij zijn er trouwens ook voor mensen die genderdivers zijn en niet alleen voor mensen die lesbisch en homoseksueelzijn.

Hier in Zoetermeer werken we op dit moment hartstikke goed samen met het jongerenwerk gro-up, met de GGD, met het JlP, voorheen ook - hij kwam net naast me zitten - met het ILOZ. Dat is helaas de laatste tijd wat venaraterd, wij weten ook niet zo goed waarom, maar dat gaan we weer aanhalen. Dat willen we blijven doen. We werken trouwens ook heelgoed samen met de bibliotheek. Die organiseert sprekers en dergelijke. We willen door, scholen helpen met de ingewikkelde aanscherping uit 2021 van de Burgerschapswet. 'U heeft de plicht om te zorgen voor een veilige lhbtiq-klimaat op uw school'. lk zie directies met zulke ogen zitten denken 'wat is dat dan?' Wij van het COC hebben daar een idee over.

-

De voorzitter: Zou u willen gaan afronden, mevrouw Frankena?

Mevrouw Frankena: Ja. U heeft van Sam kunnen horen hoe hen diens school ervaart. Dat is niet leuk te noemen. Zoetermeer en de Zoetermeerse scholen lopen niet voorop bij het ondersteunen van GSAs of bij het aanvragen van voorlichtingen. lk hoop dat u met het aannemen van het beleid vandaag een rolmodel bent, een voorbeeld bent voor de rest van Zoetermeer. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Frankena, voor uw bijdrage. Dan hebben wij verder geen insprekers

meer.

3.

Mondelinge vragen

De voorzitter: Dan gaan we door naar agendapunt 3, dat zijn de mondelinge vragen. Daarvoor wil ik het woord geven aan de heer Van Rumpt die vragen heeft over het Bevrijdingsfestival. Gaat uw gang. De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Voorzitter, dank u wel. Op 5 mei vieren we de bevrijding van Nederland in 1945 en dat we sindsdien in vrijheid leven. Ook dit jaar wordt er in Zoetermeer een Bevrijdingsfestival georganiseerd. ln tegenstelling tot voorgaande jaren zijn en er dit keer drie podia, namelijk Markt, Nicolaasplein en Oostwaarts. Aangezien Bevrijdingsdag dit jaar op een zondag valt, willen wij graag aandacht vragen voor het respecteren van de zondagsrust. De laatste keer dat Bevrijdingsdag op een zondag viel, dat was in 2019, heeft een aantal kerken veel hinder ondervonden tijdens het Bevrijdingsfestival. Nu er ook een podium op het Nicolaasplein komt, is risico op overlast alleen maar toegenomen en daarom hebben wij de volgende vragen. Allereerst: op welke manier is geborgd dat de zondagsrust zoals deze beschreven staat in de Zondagswet gerespecteerd wordt? Ten tweede: wordt

6

raad 8 april2024

er ook bij de opbouw van het festival rekening gehouden met zondagsrust? En ten slotte: in het evenementenbeleid dat wij vorig jaar met elkaar hebben vastgelegd, staat dat via een communicatiestructuur overleg tussen de organisator, gemeenten en bewoners kan plaatsvinden om zo vooraÍ af te stemmen hoe overlast beperkt kan worden. ls er voor het Bevrijdingsfestival overleg geweest tussen de gemeente en/of de organisator en de kerken en bewoners om te bespreken hoe overlast kan worden beperkt? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Rumpt, dan ga ik naar het college. Wethouder ledema.

Wethouder ledema: Voozitter, dank en dank aan de heer Van Rumpt voor de vragen. Zijn eerste vraag was 'hoe wordt geborgd dat de zondagsrust zoveel mogelijk wordt gerespecteerd, zoals die beschreven staat in de Zondagswet?' Die zal op 5 mei zoveel mogelijk gerespecteerd worden. Allereerst begint het

festival om 13.00 uur, zodat in ieder geval geen sprake is van overtreding van die Zondagswet. De burgemeester heeft vanaf 13.00 uur onthefÍing gegeven voor geluidsniveau tot op 200 meter afstand. Mocht dat meer zijn, dan kunnen omwonenden het natuurhlk altijd even melden via 14079. Dan zal een geluidsmeting worden gedaan. En als die meting te hoog is en de klacht is terecht, dan kunnen we daar wat mee. De tweede vraag was 'wordt er ook rekening gehouden met de opbouw van het festival?' Ons is aangegeven dat zoveel mogelijk geprobeerd wordt om alle werkzaamheden al voor de zondag klaar te hebben. ln ieder geval zal tot 13.00 uur die zondagsrust ook gerespecteerd worden. Tot slot vroeg u ook of er overleg is geweest. We hebben op dit moment vaak en veel overleg met alle evenementenorganisatoren. De organisator is ook verplicht om goed in contact te staan met de belanghebbenden in de omgeving. lk heb geprobeerd om vandaag nog even contact op te laten nemen voor de laatste stand van zaken.lk heb de organisator van het 5 meifestival vandaag niet te pakken gekregen. Als me dat morgen of overmorgen wel lukt, zal ik u daar nog eventjes de laatste stand van zaken over geven. De voorzitter: Dank u wel wethouder ledema. lk krjk naar mijnheer Van Rumpt. ls dit voldoende?

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Ja, voldoende inderdaad en als we die terugkoppeling later deze week nog kunnen ontvangen, graag. De voorzitter: Oké, dan hebben we verder geen vragen. Voor de volledigheid, er waren vragen ingediend door mevrouw Bout van de PvdA. Die heeft ze inmiddels beantwoord gekregen, dus die hoeven niet meer gesteld te worden, voor de mensen die denken dat ik iets oversla.

4.

Mededelingen

De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 4, de mededelingen. lk ga eerst kijken of er mededelingen uit de raad zijn. Dat is niet het geval. Mededelingen uit het college? Ook niet.

5.

Afdoening ingekomen stukken

De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 5, ingekomen stukken. ls er iemand die daar het woord over wenst te voeren? ls er iemand die daar stemming over wenst? lk constateer dat we met 37 raadsleden zijn. Dan zijn de ingekomen stukken hiermee afgedaan. 6.

Bekrachtiging/opheffing geheimhouding

a. Raadsvoorstel Nota waarderen, activeren en afschrijven vaste activa 2024 b. Raadsvoorstel Afdoening moties actualisatie iebruari 2024 c. Raadsvoorstel Verbetering rappoÉages Sociaal Domein d. Besluitenlijst en notulen van 18 maarl2024 De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 6, de hamerstukken. Aan de orde zijn de raadsvoorstellen die als hamerstuk kunnen worden afgedaan. Die kunt u allemaalzien op de agenda van vandaag.

Heeft iemand behoefte aan het geven van een stemverklaring over een van deze raadsvoorstellen? Dat is niet het geval. ls er iemand die stemming wenst over een van de raadsvoorstellen? Ook niet het geval, dan constateer ik dat deze stukken zijn vastgesteld.

7.

Debat (inclusief stemmingen)

raadS april2024

7

a. Raadsvoorstel Meeriarenvisie Inclusie en Diversiteit De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 7, het debat. We beginnen met het raadsvoorstel Meerjarenvisie lnclusie en Diversiteit en ik ga eerst kijken wie daar het woord over wensen te voeren. lk zie mijnheer Van den Boomgaard, mevrouw Haak, mevrouw Van Damme, mijnheer Aiobi, mevrouw Brouwer, de heer Smits, de heer Markes, de heer Ekkelenkamp, de heer Meurs. Sorry, mevrouw Meurs! Excuses. En de heer Louw. Dan heb ik volgens mij iedereen gehad. Dan geef ik het woord aan de heer Van den Boomgaard. Overigens, ik wijs u erop dat u zes minuten spreektijd heeft voor beide onderwerpen. Maar dat is natuurlijk ten overvloede gezegd. De heer Van den Boomgaard (FVD): Voorzitter. Het heeft er de schijn van dat we hier vergaderen over maatschappelijke diversiteit en inclusie, maar niets is minder waar. We vergaderen over symboolpolitiek die geen enkele vorm van vermeende achterstelling en grieven van bevolkingsgroepen verhelpt. We vergaderen over een wedstrijdje om de meeste regenboogzebrapaden. Het is de ijdelheid ten top, op uiterlijkheden gericht'kijk ons eens deugen', maar volstrekt betekenisloos. Beleid, jawel, tot 2040, zestien jaren, vier raadsperiodes lang. Om het jaar zal geëvalueerd en bijgestuurd moeten worden.

Hoe denkt het college de impact meetbaar te maken? Welke resultaten naar objectieve maatstaven moeten worden aangetoond om het belastende beleid voort te zetten? ln de raadscommissie is naar voren gekomen dat het beleid voorbijgaat aan de diversiteit binnen de gemeenschappen die ermee gediend moeten zijn. Heel veel uitstekend functionerende medeburgers die homo zijn, of religieus, of vrouw, of met een migratieachtergrond, waarschuwen juist voor averechtse effecten en andere wezenlijke gevaren. De inspreker van Stichting De Roze Leeuw wil gelijk behandeld worden en niet als een exotische vogel, vertelde hij. De oppositie, uw FVD, begrijpt dat. Welke plek geeft het college in de meerjarenvisie aan mensen die last en schade ondervinden van dit beleid? Het beleid ontketent concurrentiestrijd tussen belangengroepen. Vrouwen en lhbtiq+'ers hebben prioriteit, maar racisme zou een groter probleem zijn, hoorden we in de commissie. De netwerkregisseur voert kennelijk de regie over het netwerk van belangengroepen. Voor diversiteit in politieke gezindten is al helemaal geen ruimte als bijvoorbeeld rechtse denkbeelden als een gevaar voor de stad worden aangemerkt. FVD heeft hier schriftelijke vragen over gesteld. Tot overmaat van ramp, voorzitter, en daarmee sluit ik af, stevenen we af op een begrotingsravijn dat ons dwingt te bezuinigen op lasten waar geen baten tegenover staan.

ln welke voorzieningen is het college van plan om structureel te snijden om dit ijdele beleid voort te kunnen zeften? Tot zover. Dank u voorzitter.

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van den Boomgaard. Dan ga ik naar mevrouw Haak, voor haar eerste termijn.

Mevrouw Haak (PDvZ): Dank voorzitter. Het is voor sommige groepen moeilijk om zich voor te stellen dat aandacht voor diversiteit en inclusie noodzakelijk is. ls het niet te woke? ls er nu wel echt een probleem? Deze mensen kunnen toch gewoon meedoen? En waarom moeten wij ons aanpassen aan een minderheid? Mensen houden over het algemeen gewoon niet echt van veranderingen. Zeker niet als gewoon gaat zoals het gaat en als het voor jou goed gaat. Waarom moet het dan per se anders? Maar helaas laten de cijfers - we hebben het net ook al gehoord - een ander beeld zien. Maar met name de ervaringen die we horen, ook net van de insprekers, geven ons aan dat er echt wel wat mis is. En ik, als vrouw, ben bijvoorbeeld niet eens een minderheid. Volgens mij zijn we in de wereld in de meerderheid. Maar toch is het nodig om de focus te leggen op vrouwenemancipatie. Waarom? lk weet zeker dat elke vrouw hier in de zaal minimaal drie voorbeelden kan geven waarin zij als vrouw anders, ongelijk, oneerlijk of zelfs bedreigend is behandeld of beoordeeld. En dan zijn wij als vrouwen nog vrij gangbaar. Hoe heftig is het dus als je transgender bent, of een minder gangbaar gender hebt? De cijfers liegen er niet om. Gelukkig wordt in dit raadsvoorstel genoeg aandacht gegeven via verschillende netwerken, verschillende sporen, om die problemen onder de aandacht te brengen.

Het is ook nodig als overheid om te stimuleren dat het gesprek gevoerd wordt en om als gemeente te laten zien dat we inclusief willen zijn, dat we een voorbeeld hebben. Helaas werkt het niet zo dat hoe meer aandacht er is, hoe groter de acceptatie is. Er zit een fijne lijn tussen de hoeveelheid aandacht die positief is en wanneer het frustratie gaat opwekken. Wij vinden dat het raadsvoorstel zoals het er nu ligt een goede balans heeft gevonden tussen deze twee zaken en we zullen dat raadsvoorstel dan ook steunen. En daarnaast geeft de tweejaarlijkse evaluatie ook genoeg ruimte om bij te sturen als het nodig is of om de focuspunten te veranderen. Tot zover. Dank u wel.

8

raad 8 april2024

De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik over naar mevrouw Van Damme, SP.

Mevrouw Van Damme (SP): Dank u wel voozitter. De SP die vindt dat iedereen gelijkwaardig is. Man, vrouw, homo, hetero, bi, transpersonen, zwart, wit, gelovig, ongelovig, gevaccineerd en ongevaccineerd. Samen maken wij Zoetermeer. De SP Zoetermeer gelooft erin en knokt voor een sociale samenleving. Samenleven is niet altijd makkelijk. Maar wij willen ons niet laten verdelen. Wij accepteren geen discriminatie, racisme en uitsluiting en wij kiezen radicaal voor het samenwerken, leven, samen naar school gaan. Wij zullen, dit gezegd hebbende, dus ook het raadsvoorstel steunen. Daar staan wij achter, maar we zullen ook alert zijn op het verlopen ervan. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn mevrouw Van Damme. Dan ga ik naar mijnheer Aiobi.

Gaat uw gang. De heer Aiobi (GroenLinks): Dank u wel voozitter, voorzitter. Namens Groenlinks uit ik mijn oprechte waardering voor de stappen die Zoetermeer probeert te zetten op het gebied van diversiteit en inclusie. Wij zijn blij dat er specifieke doelen zijn gesteld om kwesties als vrouwenhaat en de uitdagingen waar de lhbti+-gemeenschap mee kampt, aan te pakken. Toch moeten we erkennen dat onze ambitie verder moet reiken. Het onderwerp inclusie en diversiteit binnen onze stad vraagt om een bredere benadering waarbij we ook rassendiscriminatie, uitsluiting op basis van geloof en zichtbare of onzichtbare beperkingen aanpakken. We horen vaak van verschillende vormen van microagressie die dagelijks plaatsvinden. Ook net van de insprekers. Deze subtiele vormen van discriminatie en uitsluiting kunnen diepe impact hebben, zeker als voortkomen uit machtsposities zoals die van een leraar tegenover een leerling. Jongeren in Zoetermeer ervaren deze microagressies, hetgeen hun gevoel van veiligheid en welkom zijn in onze gemeenschap ondermijnt. Daarom is het bijzonder zorgwekkend dat Stichting iDb meer gastlessen weerbaarheid gaat geven, terwijl we juist proactief het gesprek aan moet gaan, met daders vooral. Daarnaast is het essentieel dat onze meldpunten voor discriminatie toegankelijker en zichtbaarder worden.

Te vaak horen we dat slachtoffers van discriminatie, uitsluiting en microagressies niet de stap zetten om dit te melden of niet weten waar ze dit moeten melden. Dit moet veranderen. Wij vinden dan ook dat het probleem aan de voorkant aangepakt hoort te worden en niet pas nadat er meerdere meldingen binnenkomen. We weten namelijk al dat het helaas plaatsvindt. We moeten een omgeving creeren waarin iedereen zich gehoord en gesteund voelt. Daarom dienen we een motie in om extra aandacht te vragen voor de stagediscriminatie onder mbo-studenten, samen met de PvdA en D66. Discriminatie op basis van afkomst, zichtbare of onzichtbare beperkingen bij het vinden van stageplaatsen is een directe belemmering voor de professionele en persoonlijke ontwikkeling van onze jongeren. Dit is onacceptabel. Wij stellen voor om in samenwerking met het mbo, ondernemers en jongeren te onderzoeken of een stagemakelaar en een specifieke coalitie tegen stagediscriminatie effectief kunnen bijdragen aan het oplossen van dit probleem. Tot slot pleiten wij voor een uitbreiding van de toetsing op raadsvoorstellen. Deze worden al getoetst op toegankelijkheid en bruikbaarheid voor gehandicapten. We zouden dat willen vervangen door een inclusietoets waarbij naast de gevolgen van de fysieke toegankelijkheid ook expliciet gekeken wordt naar de impact van andere aspecten, zoals die van inclusiviteit.

De lessen van de toeslagenaffaire hebben ons geleerd dat institutionele processen vaak onbedoeld discriminerende effecten kunnen hebben. De voorzitter: Mijnheer Aiobi, een interruptie van mevrouw Haak. Mevrouw Haak (PDvZ): Dank u wel voozitter. lk zie in de motie die we stiekem al hebben gekregen dat er inderdaad in die inclusietoets dan moet worden gekeken naar andere aspecten van inclusiviteit. Maar wat zijn dan die andere aspecten? Dat staat ook niet in de motie en voor mij is het nu heel vaag. De voorzitter: Mijnheer Aiobi.

De heerAiobi (GroenLinks): Dank u wel voorzitter, er wordt op dit moment getoetst op toegankelijkheid

en bruikbaarheid voor gehandicapten. Dus de toegankelijkheid. Maar we zouden ook graag willen zien dat getoetst wordt of het inclusief genoeg is als het aankomt op rassendiscriminatie, bijvoorbeeld, of voor mensen uit de lhbtiq-gemeenschap bijvoorbeeld. En dat geldt niet voor elk raadsvoorstel, maar het is belangrijk dat je alles meeneemt, zodat het niet alleen bij toegankelijkheid blijft. De voorzitter: Mevrouw Haak, voldoende? Mijnheer Van den Boomgaard.

raad 8 april2024

I

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dank u voorzitter. lk hoor de heer Aiobi aangegeven dat alles meegenomen dient te worden. Hoe denkt de heer Aiobi dan over ongevaccineerden die dus geen behoefte hadden aan een experimenteel ding in hun lichaam, om het zo maar te zeggen? Of, zoals afgelopen weken is gebleken, dat mensen met rechtse denkbeelden een gevaar zouden zijn voor de maatschappij, wat eigenlijk ook echt ontoelaatbaar is als je het over diversiteit hebt in politieke gezindten. Dus wat is uw mening daarover? De voorzitter: Mijnheer Aiobi

De heer Aiobi (Groenlinks): Dank u wel voozitter. Als ik het heb over inclusiviteit, dan heb ik het over iedereen, dus ook mensen die rechtse denkbeelden hebben, ook mensen die wel of niet gevaccineerd zijn. We hebben het over iedere inwoner van Zoetermeer. De voorzitter: Gaat u verder

De heer Aiobi (GroenLinks): De laatste zin. Door deze processen kritisch onder de loep te nemen en te toetsen op inclusiviteit kunnen we een Zoetermeer creëren dat werkelijk openstaat voor iedereen. Dank u wel. De voorzitter: Voordat u naar uw plek loopt, zag ik in ieder geval nog een interruptie van mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voorzitter. lk wil graag nog even wat vragen over de motie over stagediscriminatie, over de stagemakelaar. lk zou graag iets meer willen weten van hoe mijnheer Aiobi dat voor zich ziet. Moet zo'n makelaar een soort tussenpersoon zijn, waarbij bijvoorbeeld de achternaam van een stagiair niet duidelijk is bij de sollicitatie bijvoorbeeld? Of kijk ik daar nu verkeerd

naar? De voorzitter: Mijnheer Aiobi De heer Aiobi (Groenlinks): We vragen vooral dat het college kijkt naar bestaande stagemakelaars in andere gemeenten bijvoorbeeld, waar studenten langs kunnen gaan bij een contactpersoon als ze problemen ondervinden bij het vinden van stageplekken. En dat kan van alles zijn. Dus dat hoeft niet alleen met de achternaam te maken te hebben. Dat kan ook bijvoorbeeld ook zijn 'ik heb paars haar en ik word niet aangenomen', of ik heb een tatoeage'. Het kunnen allerlei verschillende redenen zÍjn, maar het gaat om iemand, een contactpersoon, waar de studenten langs kunnen gaan om in ieder geval advies in te winnen. De voorzitter: lk kijk nog naar mevrouw Brouwer? Dan ga ik eerst naar de heer Markes, want die had als eerste zijn hand opgestoken.

De heer Markes (Zól Zoetermeer): Dank u wel voozitter. lk hoorde de heer Aiobi net praten over het instellen van een coalitie tegen stagediscriminatie. ln de meerjarenvisie heb ik gezien dat we al een coalitie hebben voor inclusie en diversiteit. Waarom zouden we die stagediscriminatie niet daar kunnen beleggen? De voorzitter: Mijnheer Aiobi.

De heer Aiobi (GroenLinks): Dank u wel voorzitter. Wat ons betreft, is het dan aan het college om te kijken naar wat een goede afilrreging is. Maar met de coalitie vragen we echt expliciet aandacht voor het probleem op het mbo. Dit is een probleem dat echt aljaren bestaat en alle initiatieven die we tot nu toe hebben opgezet, hebben eigenlijk niet goed genoeg geholpen om dit probleem op te lossen. Dus daarom vragen we nu die extra aandacht met een coalitie. De voorzitter: lk ga naar mevrouw Meurs. Die had ook een interruptie.

Mevrouw Meurs (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter. lk weet dat op het hbo-onderwijs stagemakelaars zijn en ik vraag me af of die er niet ook op het mbo al zijn. En anders vraag ik me af of mijnheer Aiobi niet denkt dat het iets is dat de school moet organiseren in plaats van de gemeente.

10

raad 8 april2024

De voorzitter: Mijnheer Aiobi

De heer Aiobi (GroenLinks): Dank u wel voorzitter. Zeker. Wij moedigen ook scholen aan om dat te organiseren, maar het wordt lang niet door alle scholen gedaan. Dus als wij vanuit de gemeente een stagemakelaar kunnen regelen, kunnen we ook de studenten van de scholen waar geen stagemakelaar is, meenemen op deze manier. Dus de studenten die het lastig vinden om een stageplek te vinden, kunnen dan bij de stagemakelaar van de gemeente advies inwinnen. De voorzitter: Mevrouw Meurs

Mevrouw Meurs (Zoetermeer Vooruit): Ja, ik vraag me wel aÍ hoe er dan gekeken wordt naar de zware bezuinigingen die ons te wachten staan. De voorzitter: Mijnheer Aiobi.

De heer Aiobi (Groenlinks): Zeker. Het is ook een opgave voor het college om dat te onderzoeken in eerste instantie. Dus het is niet van... De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard en dan mevrouw Hoekstra.

De heer Van den Boomgaard (FVD): lk twijfelde voorzitter, maar u zag het goed, dus dank daarvoor. lnderdaad. Er zijn kosten mee gemoeid en het is ook onnodig. ln artikel 1 staat heel duidelijk aangegeven dat discriminatie in wat voor vorm dan ook niet is toegestaan. Dus als we gewoon handhaven, hoeven deze extra kosten niet gemaakt te worden. Dus ik denk, mijnheer Aiobi, zullen we ons daar gewoon aan houden en ons daaraan committeren en samen een motie indienen om de handhaving gewoon een keertje op orde te hebben? De voorzitter: Mijnheer Aiobi De heerAiobi (GroenLinks): Dank u wel voorzitter. lk ben het ermee oneens dat omdat artikel 1 bestaat, daarmee het probleem is opgelost. De stagediscriminatie op het mbo is reëel. Studenten hebben daar enorm veel last van en daarom vind ik het belangrijk dat er speciale aandacht hiervoor komt. De voorzitter: Kort, mijnheer Van den Boomgaard, gaat uw gang.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja voorzitter, ik hoorde mijnheer Aiobi aangegeven dat h'rj het er niet mee eens is. Maar heel eerlijk, daarmee staat dus in artikel I dat het al strafbaar is. Dus wat wil de heer Aiobi dan nog meer als het al strafbaar is? De voorzitter: Mijnheer Aiobi

De heer Aiobi (GroenLinks): Dank u wel voorzitter. Het gaat niet alleen om het feit dat het strafbaar is, maar het gaat er ook om dat studenten iemand hebben waat ze langs kunnen gaan en bij wie ze advies kunnen inwinnen. Omdat studenten vaakzelf niet weten, vanwege een machtspositie bijvoorbeeld, hoe ze hiermee moeten omgaan. Dus het is ook echt voor de studenten die hier last van hebben en niet alleen omdat er een wet bestaat. Het is echt voor de studenten. De voorzitter: lk ga naar mevrouw Hoekstra.

Mevrouw Hoekstra (WD): Dank u wel voorzitter. lk wilde graag een vraag stellen, juist ook over ditzelfde onderwerp. Binnen het mbo bestaat de organisatie SBB en SBB heeft van alles te maken met stages en dergelijke. Daar zijn ook personen bij wie je klachten kunt indienen, aan wie je vragen kunt stellen en bij wie je voor allerlei processen en ondersteuning terechtkunt, zoals u ze net allemaal beschreef. Dat wordt al aangeboden. Dus ik vraag me af, in hoeverre wat u voorstelde nog wat bijdraagt, aan wat er nu alvoorhanden is. De voorzitter: Mijnheer Aiobi.

De heer Aiobi (Groenlinks): Dank u wel voorzitter. lk heb ook contact gehad met ze en ik heb ze deze vraag ook eerst gesteld voordat ik met de motie kwam. Studenten kunnen een melding maken met

raad 8 april2024

11

naam. Dat wil niet iedereen. Als je het anoniem doet, wordt er alleen een signaal afgegeven. Voor de rest wordt er dan niet gehandeld. Ze moeten wachten totdat er meerdere signalen binnenkomen. En tot die tijd hebben meerdere studenten of jongeren in Zoetermeer daar last van. Dus vandaar, omdat studenten niet de kans hebben om het ook anoniem te doen en omdat alleen een signaal wordt afgegeven, is het gewoon niet voldoende op dit moment. Daarom dus de extra aandacht. De voorzitter: Mevrouw Hoekstra

Mevrouw Hoekstra (WD): Dank u wel voorzitter. lk ben bekend met de SBB dus vandaar dat ik erover begon. Een tip voor die studenten die hiermee zitten: het kan natuurlijk altijd ook via de school. Dan hoeft de student het niet zelt aan te geven maar kan de student anoniem blijven, maar kan de bpvdocent die melding alsnog doen, waardoor er wel wordt gehandeld. Dus er zijn al mogelijkheden die u aandraagt. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Aiobi, nog een reactie? Als er verder geen vragen zijn, dan dank ik u voor uw eerste termijn en ga ik over naar mevrouw Brouwer voor haar eerste termijn.

Motie nr. 2404-02 ingediend door GroenLinks, PvdA, D66 Aanpak van stagediscriminatie "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op

I april2024;

constaterende dat: stagediscriminatie een significant probleem vormt dat de toegang tot werk en onderwijs voor studenten met een migratieachtergrond, de lhbtiq+-gemeenschap en studenten met een zichtbare of onzichtbare beperking belemmert; het mbo een cruciale fase is in de educatieve en professionele ontwikkeling van jongeren, waarin gelijke kansen op een stageplek van essentieel belang zijn;

.

o

overuegende dat:

o .

alle studenten, ongeacht hun achtergrond of beperking, recht hebben op eerlijke en gelijke kansen bij het vinden van een stageplaats; een proactieve aanpak nodig is om stagediscriminatie te identificeren, aan te pakken en uiteindelijk uit te bannen;

vezoekt het college: r in overleg te treden met mbo-instellingen, lokale ondernemersverenigingen, en andere relevante stakeholders om een coalitie te vormen tegen stagediscriminatie; r de mogelijkheid te onderzoeken voor de invoerÍng van een stagemakelaar in Zoetermeer, die als taak heeft om discriminatie bij het toewijzen van stageplekken tegen te gaan en de match tussen studenten en stageplaatsen te verbeteren; o initiatieven te ondersteunen die bijdragen aan de bewustwording en preventie van stagediscrimi-

.

natie binnen onze gemeente; de gemeenteraad voor 2025 te informeren over de voortgang van deze inspanningen en de effectiviteit van de genomen maatregelen;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2404-03 ingediend door GroenLinks, PvdA, D66 Toets lnclusie "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op

I april2024;

constaterende dat: het college een Meerjarenvisie lnclusiviteit en Diversiteit heeft opgesteld; dit plan ambities op dit gebied weergeeft voor de komende zestien jaar; de visie uitstraalt dat Zoetermeer een stad is waar respect, gelijkwaardigheid en compassie kernwaarden zijn en waar discriminatie en sociale uitsluiting geen plek hebben; in spoor 1.3 staat dat de gemeente het goede voorbeeld geeft, want zij normeert en agendeert gewenst gedrag;

o o o r

12

raad 8 april2024

overwegende dat: . de gemeente ook binnen het vast te stellen beleid normeert en gewenst gedrag kan agenderen; e raadsvoorstellen daarom al getoetst worden op duurzaamheid en op toegankelijkheid en bruikbaarheid voor gehandicapten, zoals de wethouder in de commissievergadering ook benoemde; o deze laatstgenoemde tekst niet alle aspecten van de Meerjarenvisie lnclusiviteit en Diversiteit bevat;

verzoekt het college: o de Toegankelijkheidstoets te vervangen door een lnclusietoets, waarbij naast naar de gevolgen voor de fysieke toegankelijkheid van een raadsvoorstel ook expliciet gekeken wordt naar de impact

van ervan op andere aspecten van inclusiviteit; en gaat over tot de orde van de dag." Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u welvoozitter, na een flinke commissiebehandeling van

dit ondenrverp kunnen we vanavond redelijk kort zijn. Wij willen graag een stad waarin mensen naar elkaar omzien en respecfuol verschillend kunnen zijn. Compassie, begrip, verbondenheid en gelijkwaar-

digheid. Dat zijn maar woorden, maar het zijn wel krachtige woorden. We zijn tevreden dat deze meerjarenvisie hier weer over gaat. Ook de dappere poging om de doelen te formuleren rond de impact van het beleid kunnen we waarderen. Zoals u inmiddels weet, hameren wij op een beroepsmatig neutrale overheid die het goede zoekt voor de breedte van de stad en de ideologie overlaat aan de samenleving. En dat laatste gegeven bepaalt vanavond in hoge mate ons stemgedrag over de moties die worden ingediend. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Brouwer voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar de heer Smits voor zijn eerste termijn en ik wil iedereen er meteen aan herinneren dat dit zijn maidenspeech is. Dat betekent dat hij geen vaste tijd heeft en u mag niet interrumperen.

De heer Smits (PW): Ja, dank u wel voorzitter. Voor mij is het ook een keer spannend om vanaf deze

kant zo te spreken. Gelukkig heb ik de tijd. Dat scheelt, dan kan ik rustig aan doen. Voordat ik wil beginnen over de Meerjarenvisie lnclusie en Diversiteit wil ik er eigenlijk een klein verhaaltje aanplakken, dat erg belangrijk is en eigenlijk in vele punten meegenomen kan worden. Het gaat eigenlijk over de volkstuin. ln mijn volkstuin ben ik van plan veel diverse planten en groenten te verbouwen en om dit in goede banen te kunnen leiden, moet ik ervoor zorgen dat de grond van mijn tuintje vruchtbaar is en blijft. Dan plant ik de zaadjes en de stekjes van de gewassen die heel vrij in mijn tuintje mogen groeien. Deze gewassen hebben elkaar uiteindelijk ook nodig om er een mooie tuin van te maken. Alleen groeit er tot mijn grote ergernis af en toe wat onkruid doorheen dat harder groeit dan de gewassen. Als ik hier niets aan doe, zal mijn tuintje een grote bende van onkruid worden waar ik uiteindelijk geen invloed meer op krijg. Dus om ervoor te zorgen dat de gewassen ongestoord in mijn tuin$e kunnen groeien, moet ik mijn tuintje bijhouden en alles aanpakken dat er niet in thuishoort, dus ook heel veel onderhoud plegen. Het is mijn taak dat deze gewassen ongestoord kunnen genieten van de vrijheid in mijn tuin. Doe ik mijn werk niet goed, dan zal het nooit een mooie tuin worden. En hetzelfde geldt voor mijn stad, deze stad. Dan kan ik meteen doorgaan.

Ook de PW Zoetermeer wil een stad waarin alle inwoners zich welkom en thuis voelen. Met daarin ook gelijke ontwikkelingskansen voor alle inwoners. Een stad waar betrokkenheid van inwoners, meedoen, meepraten en meedenken vooropstaan. Waar we staan voor gelijke kansen en geen plaats is voor discriminatie en sociale uitsluiting. Een stad waar iedereen gelijk behandeld moet worden en waar niemand een voorkeursbehandeling zou moeten krijgen. Door een bepaalde groep extra aandacht te geven, ga je juist naar ons idee een aversie creëren en dat is juist wat we willen voorkomen. We zien graag dat er meer geïnvesteerd worden in het bijbrengen van respect naar elkaar en hoe we moeten omgaan met elkaar door minder symboolpolitiek te gebruiken, door gewoon bij te brengen hoe we anders kunnen zijn. Dat werd net al aangeven door mevrouw; hoe ga je om met anders? Natuurlijk zijn we er dan nog lang niet. Maar door meer te investeren in het aanpakken van de ooaaak zullen alle bewoners zich uiteindelijk meer geaccepteerd kunnen voelen. Of dit voorstel hier ook echt aan zal meewerken? lk hoop het. lk hoop niet dat we hier meer onderscheid mee creëren, maar dat we in ieder geval een samenleving moeten kunnen ondersteunen in deze problematiek. Wel moeten wij ervoor waken dat we zelf ook onderscheid maken en hierdoor bewoners vergeten.

Want er wordt in de stukken veelal gesproken over bepaalde groepen, waardoor we soms de rest van de inwoners vergeten.

raadB april2024

13

Dank u wel. (applaus)

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Smits, voor uw maidenspeech. Dan gaan we over naar de heer Markes. De heer Markes (Zól Zoelermeer): Dank u wel voorzitter, ik begin met een paar vragen. ls het normaal om een baksteen door een ruit te gooien puur en alleen omdat daar een regenboogvlag achter hangt? Behoort het tot onze normen en waarden om mensen uit te schelden, puur en alleen omdat ze van een ander ras zijn? Of is het eerlijk dat vrouwen minder verdienen dan mannen louter en alleen op grond van hun geslacht? WatZól Zoetermeer betreft, is het antwoord op al dit soort vragen: nee. We vinden het daarom zorgwekkend dat uit de cijfers van iDb blijkt dat er inwoners in Zoetermeer zijn die discriminatie ervaren. De voorzitter: lk zie een interruptie. Mijnheer Van den Boomgaard, gaat uw gang.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dank u voorzitter. lk hoor'een baksteen' en dat triggert me altijd wel. Dat is wel een dingetje dat in de gemeente Zoetermeer in de raad en de commissie waar we het vaker over dit item hebben gehad, als voorbeeld is gegeven. lk heb alleen één vraag aan de heer Markes: is het bij de wet toegestaan om tiberhaupt bij iemand om wat voor reden dan ook een baksteen door de ruit te gooien? De voorzitter: De heer Markes De heer Markes (Zól Zoetermeer): Voorzitter, ik moet toegeven dat ik geen rechtenspecialist ben, maar voor zover ik had begrepen, is dat nooit toegestaan. Daarom vind ik het ook zo schokkend dat het is gebeurd. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard. De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja vooaitter. lk ben hartstikke blij dat de heer Markes dus aangeeft dat het iiberhaupt al niet is toegestaan, ongeacht welke vlaggen er ook achter het raam of deur hangen. Dus dan een vervolgvraag aan de heer Markes. Waarom moeten we dan in plaats van inclusiviteit in deze kamer praten over exclusiviteit, waarmee je wellicht onnodig meer olie op het vuur gooit dan nodig is en dus de mensen die het betreft, meer schade berokkent dan we goed kunnen maken? De voorzitter: De heer Markes

De heer Markes (Zól Zoetermeer): Voozitter, zo sta ik er niet in. lk heb een aantal voorbeelden genoemd waarvan de ene waar mijnheer Van den Boomgaard aan refereert, er één was. Maar ik heb een aantal voorbeelden genoemd van zaken die blijkbaar in Zoetermeer gebeuren waar ik van zou zeggen dat dat niet kan. En inderdaad, dit was een voorbeeld daarvan. lk hoop dat wij met dit beleid eryoor gaan zorgen dat het niet weer gebeurt. De voorzitter: Gaat u verder

De heer Markes (Zól Zoelermeer): Dank u wel. Zoals ik al zei, vinden we het zorgwekkend en teleurstellend dat uit de cijÍers van Stichting iDb en ook de insprekers van vandaag, blijkt dat er inwoners in Zoetermeerzijn die zich gediscrimineerd voelen. En wat Zó!Zoelermeer betreft, leven we in Zoetermeer met elkaar en voor elkaar, wat inhoudt dat men elkaar respecteert en op een normale manier met elkaar omgaat. We zouden het liefst zien dat deze principes vanzelfsprekend zijn, gedreven door het gezonde verstand van onze gemeenschap. Desondanks wordt duidelijk dat we nog niet zover zijn. Een realiteit waar Zól Zoetermeer niet van weg wil kijken. Daarom zijn we blij dat er vanuit het college een visie is opgesteld omtrent inclusie en diversiteit. Voorafgaand aan de commissievergadering had Zol Zoetermeer twijfels over de mate waarin het voorgestelde beleid daadwerkelijk aansluit op de doelgroep en ook daadwerkelijk kan helpen om de problemen op te lossen. Hierover hebben we vragen gesteld en de antwoorden van het college hebben ons voldoende duidelijkheid verschaft. Daarom kunnen we vandaag instemmen met het raadsvoorstel. We verwachten dat dit zal bijdragen aan een Zoetermeer waar iedereen zich veilig, op zijn gemak en gelukkig kan voelen. Daarbij hopen we dat wanneer deze visie afloopt, over zestien jaar, de problematiek

14

raad 8 april2024

rond discriminatie is verdwenen, zodat we de energie van deze stad kunnen richten op andere kwesties

Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Markes, voor uw eerste termijn. Dan ga ik naar mijnheer Ekkelenkamp.

De heer Ekkelenkamp (D66): Voorzitter, het is toch vreselijk als je anders bent en daar telkens voor moet knokken, op je school, op je sportvereniging. Dat je steeds beter je best moet doen dan anderen omdat je in de ogen van anderen gewoon beter je best moet doen. Dat is raar. We hebben het net gehoord van de insprekers, van Sam en van Maaike. Het is heel verdrietig eigenlijk om te vernemen dat het ook nog steeds in Zoetermeer het geval is. Dat is natuurlijk iets dat we niet alleen als gemeente kunnen verhinderen, dat is iets wat we met zijn allen moeten tegengaan; de scholen, maar ook ieder van ons in zijn eigen omgeving. lk denk dat dat misschien wel de belangrijkste boodschap is vanavond. We kunnen dat niet alleen. De school en de gemeente staan soms ook machteloos in dit soort zaken. Maar het is natuurlijk wel een tendens in de samenleving die eigenlijk heel verkeerd is en waar we tegen moeten knokken. Voor mijn partij, D66, is het werk aan zo'n inclusieve en diverse samenleving een belangrijk kernpunt. ledereen moet ten volle kunnen meedoen aan onze samenleving. Het plan onderliggend aan het raadsvoorstel, is dan ook een goed plan. De bewoording is ambitieus en het is goed uitgelegd hoe de doelen straks in de toekomst moeten worden behaald. De fractie van D66 is hier blij mee. Toch zijn er verbeteringen mogelijk. Er wordt veel met maatschappelijke partners samengewerkt.

Dat is op zich goed, maar de gemeente vergeet soms haar eigen rol. Er staat nu strikt genomen alleen iets in over etnisch profileren, terwijl verderop staat dat de gemeente een belangrijke rol vervult in die doelstellingen. Dat kan dus beter. Het gemeentelijk beleid heeft immers effect op alle inwoners, van welke aftomst en met welke seksuele oriëntatie of overtuiging dan ook. Op elk vlak - sport, sociaal domein, fysiek domein is het in acht nemen van inclusie daarom belangrijk. Waarom is dat dan belangrijk? Omdat mensen nu eenmaal onbewust bevooroordeeld zijn. En dat geldt ook voor algoritmes en systemen die we gebruiken. Daarnaast is gebleken dat achterstandsgroepen de hulpverlening, participatietrajecten en dienstverlening van de gemeente niet goed weten te vinden. Werken met mensen betekent maatwerk en dat betekent automatisch inclusief werken. Een lnclusietoets is daarom belangrijk. Daardoor wordt dit op elk aspect van nieuw beleid expliciet meegenomen. Daarom dienen we de motie met betrekking tot de lnclusietoets van Groenlinks graag mee in. Stagediscriminatie, het kwam net al even voor in een debatje, is helaas nog steeds een hardnekkig probleem. De motie van Groenlinks om dit tegen te gaan, dienen we ook mede in. Niet in de veronderstelling dat dat het einde is, want er moet nog heel veel gebeuren.