Notulen raad 7 oktober 2024 - vastgesteld

NOTULEN VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE RAAD DER GEMEENTE ZOETERMEER, GEHOUDEN OP MAANDAG 7 OKTOBER 2024

Voorzitter: de heer Bezuijen, burgemeester Secretaris: de heer Blokland, griffier Aanwezig zijn: 38 leden, te weten: de heren Aiobi en Aptroot, de dames Bakkers en Bink-Winterkamp, de heren Van den Boomgaard en Boerboom, de dames Bout-Wijngaards en Brouwer-Weemhoff, de heer Buisman, mevrouw Van Damme, de heren Doncker, Duiven en Ekkelenkamp, de heer Haak, de dames Haak, Hoekstra en Kraneveldt-van der Veen, de heer Markes, mevrouw Mertens, de heer Meijroos, mevrouw Meurs-Troch, de heren Mohammadian, Nawijn, Nikerk, Van der Perk, Van Proosdij en Van Rumpt, de dames Sandifort-Meijer en Siegelaer, de heren Smits, Van der Snoek, Van Steenis, Velner, Van der Vlies, De Vogel en Weekenstroo, mevrouw Van Werkhoven, de heer Zamani Tevens aanwezig zijn: 6 wethouders, te weten: de heer Blansjaar, mevrouw Frinking, de heer ledema, mevrouw Van der Meer, de heer Velzen, de heer Weerwag

Afirezig is: de heer Van Gils AGENDA

1.

Opening en vaststelling agenda

a. Afscheid voorzitter Rekenkamer Zoetermeer M. Bos 2. 3. 4. 5. 6.

Spreekrecht Mondelinge vragen Mededelingen Afdoening ingekomen stukken Hamerstukken a. RaadsvoorstelVergaderschema raad en commissies 2025 b. NAAR DEBAT RaadsvoorstelZienswijze verordening leningen bussen en stallingen MRDH

c. Raadsvoorctel Procesvoorctel paÉicipatie aanpassen Bomenbeleid d. Raadsvoorctel Procesvoorstel paÉicipatie 'Manifest Fysieke Toegankelijkheid' e. Raadsvoorstel Preventie- en handhavingsplan alcoh ol 2024-2027

f. Raadsvoorctel Project Heruorming Specialistische Jeugdhulp Zoetermeer g. Raadsvoorstel Maatregelen Crisisorganisatie Sociaal Domein h. Raadsvoorstel Benoeming lid presidium

i. Besluitenlijst en notulen van í6 september 2024

7.

Debat (inclusief stemmingen):

a. Raadsvoorstel Markt í0: Planuitwerkingskader, businesscase en grondexploitatie b. Raadsvoorstel Zienswijze verordening leningen bussen en stallingen MRDH 8.

Sluiting

VERSLAG

1.

Opening en vaststelling agenda

De vootzitter: Dames en heren, ik open de vergadering van de gemeenteraad Zoetermeer van maandag 7 oktober 2024.|k heet alle aanwezigen op de publieke tribune en iedereen die deze vergadering via de livestream volgt van harte welkom. Fijn dat u er weer allemaal bent. En natuurlijk niet in de laatste plaats ook aan u allen, raadsleden van deze gemeenteraad, want aan u is het vanavond om tijdens de raadsvergadering niet alleen belangwekkende besluiten te nemen, maar besluiten die ook belangrijk zijn voor onze stad en onze inwoners. lk kijk ernaar uit en ik reken er dan ook op dat u er hier vanavond ook een heel mooie vergadering van weet te maken. En ik ga het nog een keer herhalen, want ik vind

Raad 7 oktober 2024

1

het altijd zelf leuk om het nog een keer te herhalen: denkt u aan uw korte interrupties! We gaan over naar de berichten van verhindering. We hebben één bericht van verhindering en dat is de heer Van Gils van de WD. Die is niet aanwezig vanavond. De vaststelling van de agenda, aan de orde is de agenda zoals die op 12 september 2024 in iBabs is gepubliceerd. Afgelopen donderdag ztln daar nog de laatste wijzigingen aan toegevoegd en ik kijk even rond of iemand stemming wenst over het vaststellen van de agenda. Dat is niet het geval, dan is deze vastgesteld. Dan gaan we over naar de spreektijden. Het voorstel is om de spreektijden vast te stellen op vijf minuten per fractie en twintig minuten voor het college. ls er iemand die daar stemming over wenst? Dat is niet het geval, dan mag ik ook constateren dat dat bij dezen is vastgesteld.

a. Afscheid voorzitter Rekenkamer Zoetermeer M. Bos De voozitter: Dan gaan we over naar agendapunt 1.a. en dat is het afscheid van de voozitter van de Rekenkamer Zoetermeer, de heer Bos. lk ga enkele woorden tot hem spreken en daarvoor moet ik even

die kant op lopen. Dames en heren, beste mijnheer Bos, beste Marko, normaaltutoyeren we niet, maardat doe ik bij dezen toch wel even. 'Het leven is als fietsen; om je evenwicht te houden, moet je in beweging blijven.' Dit citaat van Albert Einstein zou uw levensmotto kunnen zijn. Want mijnheer Bos, u houdt niet alleen van fietsen, maar zeker van in beweging blijven. U gaat nooit ergens weg zonder ergens anders alvast te zijn begonnen. ln 2020 ging u met pensioen bij de SER, maar ik denk niet dat u ooit een geranium van dichtbij heeft gezien. Want toen was u al vier jaar voorzitter van onze Rekenkamer. En nu we vandaag - na acht jaar voorzifterschap - afscheid van u nemen, bent u alweer ergens anders aan de slag: u bent al ruim drie jaar lid van het college van de Noordelijke Rekenkamer. Ja, dames en heren, Marko Bos is een dynamische en evenwichtige fietser. En dat is precies wat hem een uitstekende voorzitter van onze Rekenkamer maakte. Want, dat weet u, maar ik zeg het toch, fietsers hebben êen paar interessante eigenschappen: ze zijn dol op cijfeÉjes, ze houden graag bij hoe ver ze rijden en hoe snel. Ze stellen duidelijke doelen en ze weten waar ze naaÉoe willen. En ze zijn vaak heel sociaal; aanspreekbaar, vriendelijk en hulpvaardig. Mijnheer Bos, u bent dat allemaal. En meer.

De afgelopen acht jaar controleerde u met de andere Rekenkamerleden of wij als gemeentebestuur van Zoetermeer ons geld zinnig, zuinig en zorgvuldig uitgaven. Daarbij ging het nooit alleen om de cijfers. Het ging nooit alleen om wat er mis was gegaan. lntegendeel. Zo liet het ondezoek van de Rekenkamer naar onderwijshuisvesting zien dat we het eigenlijk best goed doen. Want, zoals u het zelf zegt 'de Rekenkamer hoeft geen afrekenkamer te zijn', een frjne, positieve insteek, waar we de afgelopen acht jaar veel aan hebben gehad. Want de onderzoeken die de Rekenkamer onder uw voorzitterschap uifuoerde, waren vooral bedoeld om ons, de gemeenteraad en het college, te ondersteunen. Het ging om het evenwicht tussen doelen en resultaten. Om ons te helpen onze doelen te halen. Om ons te helpen om wat we wilden doen nog beter te doen. Een goed voorbeeld daarvan was het onderzoek naar ondermijning. De Rekenkamer inventariseerde de ondermijnende praktijken in Zoetermeer en de knelpunten in de aanpak daarvan. Op basis van dat onderzoek hebben we onze aanpak kunnen verbeteren en versterken. Een ander voorbeeld was het onderzoek over de gemeentebegroting. Dat ondezoek was geen eindpunt maar juist een begin. Het begin van een tijdelijke werkgroep van raadsleden die de aanbevelingen van de Rekenkamer heeft uitgewerkt en voorstellen heeft gedaan om onze begroting te moderniseren.

Door deze ondezoeken, door altijd te zorgen dat er niet alleen conclusies waren, maar ook aanbeve-

lingen, door mee te denken over een effectieve behandeling van de rapporten door de raad heeft u eryoor gezorgd dat de Rekenkamer relevanter is geworden. Geen tegenwerker maar een meewerker, geen plakker maar een gangmaker. Een onafhankelijk, maar toch niet meer weg te denken onderdeel van ons gemeentebestuur. En alsof dat allemaal nog niet genoeg tijd kosfte, was u ook heel actief in het regionale peloton. U ging niet alleen altijd naar alle vergaderingen van de Vereniging van Rekenkamers - en dat doet blijkbaar niet iedereen, heb ik begrepen - maar u was ook de trekker van een aantal onderzoeken in samenwerking met andere Rekenkamers in de regio. Bijvoorbeeld met de H10 voor een onderzoek naar de jeugdzorg datin 2021werd afgerond. U deed de voorzet voor dit ondezoek, samen met de voozitters van de Rekenkamer van Wassenaar, Voorschoten, Oegstgeest, Leidschendam-Voorburg. Ook zorgde u dat Zoetermeer meedeed aan het ondezoek naar het economisch vestigingsklimaat in de Metropoolregio Rotterdam-Den Haag. lnderdaad, u bent niet bang om in de voorhoede te fietsen. Maar terwijl u naar cijfers en doelen kijkt,

2

Raad 7 oktober 2024

ziet u ook altijd de mensen. U bent een fietser van de zeer sociale soort. lk heb dat zelf vaak ervaren, en ik weet dat ook uw collega's van de Rekenkamer u een echte heer vinden: punctueel, vriendelijk en beschaafd. Een goede voorzitter, een warme collega. lemand die belangstelling toont, de tijd neemt om te luisteren, de moeite neemt om vragen te beantwoorden. Beste mijnheer Bos, beste Marko, ik weet zeker dat ik namens de hele raad, de Rekenkamer en het college spreek als ik zeg dat we u gaan missen. Want in fietsstad Zoetermeer was u acht jaar lang de juiste man, de juiste fietser, op de juiste plaats. Door uw beweging, door uw werk bleven we allemaal in evenwicht. lk ben ervan overtuigd dat u door blijft trappen, dat u de fietser blijft die u nu bent. Het is nu al duidelijk dat u vanuit Zoetermeer een goede invloed heeft op de noordelijke provincies. Een recent rapport van de Noordelijke Rekenkamer heet'Ga toch fietsen'. Nog lang geen geraniums dus en zeker geen tijd om er achter te zitten. Dat zou ook jammer zijn: het Nederlandse bestuur, in alle lagen, heeft mensen als u broodnodig. Om op een evenwichtige manier in beweging te blijven. lk hoop dat u nog heel wat kilometers in de benen heeft. Dank voor al uw inspanningen. (Onder applaus overhandigt de burgemeester de heer Bos een boeket.) De voozitter: En dan geef ik het woord aan de heer Bos zelf.

De heer Bos: Dank u wel, dank voor alle buitengewoon vriendelijke woorden aan mijn adres, dat waardeer ik zeer. lk wil even beklemtonen dat ik, al fietsend, hier de afgelopen jaren heel veel geleerd heb in het Rekenkamenruerk. lk heb veel geleerd over hoe de gemeente werkt, hoe de gemeenteraad functioneert en ik ben ook heel dankbaar dat ik dat allemaal heb mogen leren. En ik hoop dat we ook het lerend vermogen van de gemeente onderwijl door ons werk ook hebben kunnen versterken. Dus ik wil u danken voor alle prettige, plezierige contacten die ik met u de afgelopen jaren heb mogen hebben. lk woon al lang in Zoetermeer en voorlopig ben ik ook van plan dat nog te blijven doen en hier ook rond te fietsen. Dus wie weet zien we elkaar nog eens. Hartelijk dank. (Applaus) De voozitter: Dank u wel mijnheer Bos. Om iedereen ook de gelegenheid te geven de heer Bos een hand te geven, ga ik de vergadering schorsen. lk stel voor dat we dat zo'n vijf à zeven minuten doen. lk schors de vergadering. Schorsing De voorzitter: lk heropen de vergadering en we gaan verder met de agenda.

2.

Spreekrecht

De voorzitter: Daar zijn we aangekomen bij agendapunt 2, het spreekrecht. Daar heeft zich één inspreker gemeld, dat is de heer De Koning, over bomenoverlast. lk wil de heer De Koning vragen om naar voren te komen. Het woord is aan de heer De Koning. Hij heeft vijf minuten. Gaat uw gang.

De heer De Koning: Dank u wel. Goedenavond allemaal. Sinds een aantaljaren zijn wij woonachtig in Zoetermeer en we hebben al enkele jaren geprobeerd het bomenproject aan te kaarten bij de gemeente. Daar krijgen we steeds 'nee' als antwoord want we hebben een anti-kapbeleid. Wat schetste onze verbazing toen we een aantal weken geleden te horen kregen dat er een enquête is

gehouden in een andere wijk waar het project wel is aangepakt en in overleg met bewoners wordt gekeken naar wat een oplossing is. Wij in de wijk Seghwaert-de Leyens, bij Leidsewallen, voelen ons daar nogal gefrustreerd over en toch ook wel boos. We hebben het gevoel dat er niet naar ons geluisterd

wordt. Dat we niet gehoord worden. De bomen, de platanen in de wijk zijn niet geschikt voor in een stadsgebied. We hebben heel vaak geprobeerd aan te geven 'denk met ons mee, het beschadigt ons huis, beschadigt de riolering, beschadigt het straatwerk'. Wijwillen heel graag meedenken om andere, kleinere bomen daarvoor in de plaats te krijgen.

Dat is de vraag aan de gemeente, om daarin nu ook met ons mee te denken. Want afgaande op het dossier dat in Rokkeveen tevoorschijn komt, hebben wijwelzoiets van 'wij willen ook gehoord worden!' Pas geleden hebben we wat bezoek gehad van mevrouw Bink. Die heeft ook wat foto's gemaakt, die zou ik graag later nog met de raad willen delen. En ik heb hier nog wat papieren van buurtbewoners die daar ook meegedeeld willen worden.

Raad 7 oktober 2024

3

De vootzitter: Dank u wel mijnheer De Koning. lk denk dat het goed is dat u de stukken die u heeft even aan de bode geeft, dan zorgen wij ervoor dat die via de griffie aan alle raadsleden worden toegestuurd. Dan dank ik u voor uw inspraak. Dank voor uw komst en dank voor uw inspraak.

3.

Mondelinge vragen

De voorzitter: Dan gaan we door naar agendapunt 3, de mondelinge vragen. Er zijn geen mondelinge vragen aangemeld.

4.

Mededelingen

De voorzitter: We gaan over naar agendapunt 4, de mededelingen. Zijn er mededelingen uit de gemeenteraad? Dat is niet het geval. Mededelingen van het college zijn er voor zover ik weet niet, dus dat betekent dat we naar agendapunt 5 gaan.

5.

Afdoening ingekomen stukken

De voozitter: De afdoening van de ingekomen stukken, is er iemand die daar het woord over wenst te voeren? Dat is niet het geval. ls er iemand die stemming over wil? lk constateer dat er 38 raadsleden zijn en dan is de daarmee de afdoening ingekomen stukken vastgesteld. 6.

Hamerstukken

a. RaadsvoorstelVergaderschema raad en commissies 2025

c. Raadsvoorstel Procesvoorstel paÉicipatie aanpassen Bomenbeleid

d. Raadsvoorctel Procesvoorstel paÉicipatie'Manifest Fysieke Toegankelijkheid' e. Raadsvoorctel Preventie- en handhavingsplan alcoh ol 2024-2027

f. Raadsvoolstel Project Hervorming Specialistische Jeugdhulp Zoetermeer g. Raadsvoorstel Maatregelen Crisisorganisatie Sociaal Domein h. Raadsvoorctel Benoeming lid presidium

i. Besluitenlijst en notulen van 16 september 2024

De voorzitter: We gaan over naar agendapunt 6, de hamerstukken. Aan de orde zijn de raadsvoorstellen die als hamerstuk kunnen worden afgedaan. De titels kunt u allemaal zien op de agenda van vandaag. Over de benoeming, het betrof één benoeming bij 6.h., is geen vezoek tot stemming ontvangen dus ik ga ervan uit dat de benoeming van betrokkene voor u bij acclamatie akkoord is. Dat is het geval. (Applaus) Dank u wel, aldus besloten. Dan de overige hamerstukken. Dan vraag ik of iemand behoefte heeft aan het geven van een stemverklaring bij een van de raadsvoorstellen. lk weet dat de heer Meijroos dat heeft, die had dat al aangekondigd en daarna ga ik naar mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzitter. Persoonlijk ben ik geen fan van de opening van het politieke seizoen. We zijn dan net zes weken vrij geweest en kunnen, mijns inziens, beter weer aan de slag gaan na de vakantie. Nu staat de afsluiting van het politieke seizoen ook weer op de agenda. Ondanks dat het afgelopen jaar geen succes was. Graag dagen we het presidium uit, en de griffie om op andere momenten en op andere wijze te teambuilden als raad. Wij zijn daar groot voorstander van. Maar voor de duidelijkheid eventjes, we zullen niet tegen dit raadsvoorstel stemmen, maar we dagen dus het presidium en de griffie uit. En mochten ze waÍ input nodig hebben, dan kunnen zezich ook bij mijpersoonlijk nog melden. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Meijroos. Die oproep is denk ik ongetwijfeld gehoord door die geledingen. De heer Van den Boomgaard, gaat uw gang. De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u wel voorzitter, ik heb er twee, waarvan een gecombineerd is met f. en g. Maar ik begin met d. Raadsvoorstel Procesvoorstel participatie 'Manifest Fysieke Toegankelijkheid'. Voozitter, uw FVD ligt niet dwars bij participatie maar ervaart wel een leerplicht. De participatieve democratie verdient een robuuste opzet met sterke waarborgen. Kwetsbaarheden voor willekeur en manipulatie moeten eruit. Ook in voorliggend procesvoorstel zijn in de commissies kwetsbaarheden

4

Raad 7 oktober2O24

geconstateerd in participatieniveau, opkomstbeheersing en uitslagverwerking. We venarachten dat het college en de raad stevige lessen trekken voor de herziene participatieverordening. Met die venruachting stemmen wij voor. Dan voor f. en g. FVD spreekt vertrouwen uit in de wethouder bij de loodzware opgave om jeugdhulp te beheersen met de venruachtingen dat dat vertrouwen niet wordt beschaamd. ln de commissie was zodanig consensus over de ingeslagen weg dat de raadsvoorstellen als hamerstukken voorliggen. Niettemin is het buitencategorie zware onderwerp debatwaardig. Als we ons huis op orde hebben gebracht, kan meer aandacht uitgaan naar onderliggende jeugdgezondheidszorg. Tot zover. De voorzitter: Dank voor uw stemverklaring. Dan kijk ik of er nog andere stemverklaringen zijn, dat is niet het geval. ls er iemand die stemming wenst over een van deze raadsvoorstellen? Nogmaals, we zijn met 38 raadsleden. Dat is niet het geval, dan zijn de hamerstukken vastgesteld. 7

Debat (inclusief stemmingen) :

a. Raadsvoorstel Markt í 0: Planuitwerkingskader, businesscase en grondexploitatie De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 7 het debat, inclusief stemmingen. We beginnen met het Raadsvoorstel Markt 10. Hierbijgaat het om de ontwikkeling van de bebouwing hier naast het stadhuis en de inrichting van de directe omgeving. Er is in de commissievergadering ook al uitgebreid bij stilgestaan. Uiteraard gaan we vandaag het raadsdebat voeren dus ik ga eerst inventariseren wie daarover willen spreken. Dat weet ik van mijnheer Aptroot, dan de heer Van Proosdij, mijnheer Haak, mijnheer Van Rumpt, mijnheer Van der Vlies. Sorry, Van der Snoek! Excuses, mijnheer Van der Snoek, ik ga u door elkaar halen. Mevrouw Bink, mevrouw Bakkers, mijnheer Van der Perk, mevrouw Bout, mijnheer Velner, mijnheer Boerboom en volgens mij waren ze dalze.lk geef mijnheer Aptroot als eerste het woord. Gaat uw gang. De heer Aptroot (WD): Dank u wel voorzitter. Wat een mooi plan op een toplocatie, bij het nieuwe Centraal Park aan de markt bij het Stadshart met belangrijke voorzieningen in de buurt. Voorzitter, zoals ik bij de commissiebehandeling al vertelde, de enige manier om de woningnood op te lossen is het aanbod vergroten. Alle andere kunstmatige ingrepen hebben een averechts effect. Oftewel voorzitter, voor de woningnood moeten we bouwen, bouwen, bouwen.

We mogen dan nu praten over een mooi plan met een toevoeging van220, of verder in mijn tekst, misschien nog wel iets meer broodnodige woningen. Vol enthousiasme zijn we bij de WD over dit plan. We hebben echter wel een paar ideeën om dit plan nog net even iets mooier te maken en die licht ik graag toe. Deze locatie is voor ons namelijk niet het eindpunt van het Stadshart. Voor de WD is deze locatie het beginpunt of het eindpunt van de Markt en het Centraal Park. Daarom zou de buitenlocatie daarop moeten aansluiten en om dit te bewerkstelligen hebben wij het amendement gemaakt Geef Markt 10 de allure die past bij het Centraal Park. Dat dien ik in samen met ChristenUnie-SGP, Zoetermeer Vooruit, PDvZ, Groenlinks en PvdA. Dan de openbare bewaakte fietsenstallingen. Of Íietsenstalling, want is er eentje natuurlijk. Voorzitter, uit onderzoek blijkt dat de bewaakte fietsenstallingen die we verder hebben in het Stadshart nooit aan hun maximale capaciteit zitten. Sterker nog voorzitter, uit onderzoek blijkt dat er op een dag nooit meer bezoekers zijn dan dat er plekken zijn. Oftewel, als iedereen tegelijk komt, hebben we nog plekken over. ls deze locatie en wat we nu (Jaan doen dan niet zonde van het geld en de plek? Uít onderzoek blfikt ook, voorzitter, dat we op deze locatie veertien woningen kunnen bouwen. Veertien broodnodige woningen voor jongeren.

Met dit in gedachten hebben wij samen met ChristenUnie-SGP een amendement gemaakt een beetje eerbetoon aan de heer Bos, maar die is al weg Fiets de jongerenwoningen de Markt in. Dat dienen we in samen met PDvZ, PvdA, PW, D66, LHN en Groen-

-

-

Links en speciaal nog even dank aan de griffie, want dit was best een moeilijk amendement en we hebben van alle medewerkers heel veel hulp gehad om dat goed te draaien. Maar voozitter, we laten de fietsers niet in de kou staan. Mijn collega, mijnheer Van Rumpt, komt daar straks mee. Om wel plek te maken komt er straks via hem nog een motie om fietsers wel die plek op of rond de Markt te geven. Voorzitter, nog een vraag aan het college. Wij begrijpen dat er bij die paar grote evenementen die we op de Markt hebben straks, het toch handig is om een fietsenstalling te hebben. lk hoop dat die er straks niet is, want dan heeft u mijn amendement aangenomen. Maar voor het geval dat die daar niet is, kunnen we niet voor die paar evenementen de ambtenarenfietsenstalling die in het weekend leegstaat, openstellen voor bezoekers van de evenementen op de Markt? Dan is het in ieder geval tijdelijk open. Dus voorzitter, een resumé van ons. Een geweldig plan met minimaal220 woningen, een schitterend

Raad 7 oktober 2024

5

begin- en eindpunt van het Centraal Park, een toplocatie om te wonen en een toplocatie voor veertien extra jongerenwoningen. Voorzitter, dank u wel.

Amendement nr. 24í0-A ingediend door WD, ChristenUnie-SGP, Zoetermeer Vooruit, PDvZ, GroenLinks en PvdA Geef Markt 10 de allure die past bij het Centraal Park "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 7 oktober 2024; besluit: het raadsvoorstel2024-067776 RaadsvoorstelMarkt 10: planuitwerkingskader, businesscase en grondexploitatie als volgt te wijzigen: besluit '1.9. Het materiaalgebruik van de openbare ruimte sluit aan op het nieuwe materiaalgebruik van het Stadshart' wordt: '1.9. Het materiaalgebruik van de openbare ruimte sluit aan op het nieuwe materiaalgebruik van de nieuw te ontwikkelen Markt en het Centraal Park."'

o

Amendement nr. 24í0-B ingediend door WD, GhristenUnie€GP, PDvZ, GroenLinks en PvdA, D66, PW, LHN Fiets de jongerenwoningen in Markt 10

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 7 oktober 2024; besluit: het raadsvoorstel2024-067776 Raadsvoorstel Markt 10: planuitwerkingskader, businesscase en grondexploitatie als volgt te wijzigen: '1.d. De plannen bevatten nieuwe woningen (ca.22O), nieuwe voozieningen (1.500 m2) en een nieuwe fietsenstalling (1.600 m2). f .i. ln het gebouw op de locatie Frankrijklaan/Reimsstraat komt een nieuwe fietsenstalling. Op de onderste verdieping komt een fietsvooziening voor personeel van de gemeente Zoetermeer. Op de tweede verd ieping een open bare, bewaakte fietsenstalli n g.' als volgt te wijzigen: '1.d. De plannen bevatten nieuwe woningen (ca.220),jongerenwoningen (ca. 14), nieuwe voozieningen (1500 m2) en een nieuwe fietsenstalling ca. (800 m2). f .i. ln het gebouw op de locatie Frankrijklaan/Reimsstraat komt een nieuwe fietsenstalling. Op de onderste verdieping komt een fietsvoorziening voor personeel van de gemeente Zoetermeer.' en aan te vullen met: '1j. Aangepaste punten door te laten werken in het Planuitwerkingskader in bijlage 1 .' en besluit: '9.a. Voor de nieuwe openbare fietsenstalling in de nieuwbouw op de ontwikkellocatie Frankrijklaan/ Reimsstraat een investeringsbudget voor 2028129 van € 2,7 miljoen beschikbaar te stellen; 9.b.

De uit de investering van de openbare fietsenstalling voorfuloeiende kapitaallasten op basis van een levensduur van 50 jaar en een rente van % (annul'tair) € 86.417,00 vanaf 2030 te dekken vanuit het begrotingssaldo; 9.c. De uit de investering van de openbare fietsenstalling voortvloeiende onderhoudslasten van € 21.200,00 vanaf 2030 te dekken vanuit het begrotingssaldo; 9.d. De kosten voor bewaking van de nieuwe openbare fietsenstalling van € 105.000,00 vanaf 2030 te dekken vanuit het begrotingssaldo.' te laten vervallen."

r

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Aptroot voor uw eerste termijn en dan ga ik over naar de eerste termijn van de heer Van Proosdij en dat is zijn maidenspeech. Er zijn heel veel dingen anders dan thuis kan ik u vertellen, maar gaat u verder. De heer Van Proosdij (CDA): Ben ik in beeld? Ja, nu wel toch? Dank u wel voozitter. Soms vallen dingen op hun plek zonder dat je het meteen door hebt. ln 2018 besloot ik de stap naar de politiek te maken. Dat was geen impulsieve keuze. Er gingen veel gesprekken en twijfels aan vooraf.

6

Raad 7 oklober 2024

Net toen ik dacht'nu is het moment om in te stappen', gebeurde er iets opmerkelijks: de oude raadzaal op Markt 10 waar jarenlang het lot van Zoetermeer werd besproken werd gesloopt. Alsof de stad zelf zei 'nou, als jij begint, houden wij ermee op'. Die raadzaal voelde als een plek waar de tijd leek stil te staan. Na lange vergaderingen stapte je naar buiten en ineens was het nacht. En toen verdween die plek zomaat, van de ene op de andere dag. Wat achterbleef was een leegte, een gat. Maar voozitter, die leegte bleef niet lang onaangeroerd. Mensen vulden het tijdelijk in en met wat hulp van de gemeente ontstond er iets kleins, iets eenvoudigs, een crossbaantje, een klimwand, wat groen. Geen grootse plannen, geen dure architectuur, maar iets waar kinderen konden spelen en mensen konden samenkwamen. Het was misschien wel de meest pure vorm van stadsontwikkeling, door de mensen en voor de mensen. Maar, zoals dat vaker gaat met tijdelijke oplossingen was het niet voor altijd. Nu ligt er een plan voor Markt 10, het plan uitwerkingskader. Een plan dat de uitgangspunten voor de toekomstige ontwikkeling van dit gebied schetst. Het CDA Zoetermeer vindt het een veelbelovend plan met bijvoorbeeld meer fietsparkeerplaatsen, zonnepanelen en een betere verbinding tussen Stadshart en Dorpsstraat. En laten we het minibos niet vergeten. Een prachtig idee. Het klinkt bijna poëtisch.

Maar laten we wel wezen. Een plan op papier is slechts een begin. De echte uitdaging ligt in de uitvoering. En juist daar speelt openbare ruimte een cruciale rol. Voorzitter, de openbare ruimte is namelijk wat de stad echt tot leven brengt. Het zijn niet de stenen die het verschil maken, maar wat er tussen die stenen gebeurt. Markt 10 moet een plek worden waar de mensen elkaar ontmoeten, waar kinderen veilig kunnen spelen en waar je zonder zorgen je fiets kunt neerzeften in een bewaakte fietsenstalling. Een plek die uitnodigt, waar iedereen zich welkom voelt. Die aandacht voor de openbare ruimte vormt natuurlijk een essentieel onderdeel van het plan maar we moeten het belangrijkste deel niet vergeten . De 220 woningen, voornamelijk in het middeldure en dure segment. Daar zijn wij als CDA Zoetermeer blij mee. Ze zijn niet alleen nodig om het plan financieel haalbaar te maken maar ze bieden ook kansen voor mensen die een volgende stap in hun wooncarrière

willen zetten. Helaas zijn de woningen duur en kan niet iedereen ze betalen. Het CDA Zoetermeer vindt dat we niet mogen vergeten dat er ook andere groepen zijn die een plek nodig hebben, bijvoorbeeld starters, senioren en mensen die wat extra hulp nodig hebben. Het college verzekert ons dat elders in de stad aan hen wordt gedacht, hopelijk kunnen we daarvan op aan, maar het is echt aan ons om ervoor te zorgen dat iedereen daadwerkelijk een thuis krijgt. Behalve over de woningen en openbare ruimte moeten we ook nadenken over hoe we de stad toekomstbestendig maken, voor de toekomst van onze kinderen zouden wij vroeger zeggen. Duuzaamheid speelt gelukkig in het PUK een belangrijke rol. Denk aan de natuur, inclusief bouwen, groene daken

die regenwater opvangen en bijdragen aan biodiversiteit en geveltuinen die insecten aantrekken en hittestress verminderen. Dat zijn initiatieven waar we volledig achter staan voorzitter. Maar duuzaamheid moet meer zijn dan een modewoord. Het moet voelbaar zijn in je portemonnee wanneer je energierekening daalt. Het moet zichtbaar zijn in het groen om ons heen en voelbaar in de frisse lucht die we inademen. Duurzaamheid is pas echt waardevol als het de kwaliteit van ons dagelijks leven verbetert.

Voorzitter, hoewel dit plan veel potentie heeft, mogen we de risico's niet onderschatten. Het project van deze omvang vereist zorgvuldige financiële controle. Halvenarege ontdekken dat het geld op is, kunnen we ons niet permitteren. Als CDA Zoetermeer zien wij dit voorstel als solide plan met potentie, maar uiteindelijk, voorzitter, zijn het niet de stenen of de cijfers die bepalen of een project slaagt. Maar het zijn de mensen die er straks wonen, werken en leven. Hun welzijn, hun geluk, dat is waar het om draait. Voorzitter, mijn politieke reis begon symbolisch met de sloop van de oude raadzaal. En nu, met mijn maidenspeech voelt het alsof we samen met Markt 10 aan een nieuw hoofdstuk beginnen. Dit project is geen eindpunt, maar het begin van iets moois. We bouwen niet alleen met stenen maar aan de stad waar iedere inwoner van Zoetermeer zich niet alleen thuis voelt maar ook gezien en gewaardeerd voelt, ongeacht wie je bent en waar je vandaan komt. Ja voorzitter, er zullen onderweg uitdagingen zijn, maar ik geloof dat we die kunnen overwinnen door samenwerking en door een helder doel voor ogen te houden. Dank u wel. (Applaus) De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Proosdij voor uw maidenspeech en daarmee voor uw eerste termijn. lk ga over naar mijnheer Haak. Gaat uw gang. De heer Haak (PDvZ): Voorzitter, dank u wel.

De PDvZ is verheugd dat er nu eindelijk weer gang komt in de ontwikkeling van Markt 10. Aantrekkelijke woningen in het centrum van Zoetermeer is de wens

Raad 7 okÍober 2024

7

van veel nieuwe bewoners. Dat daarbij gekozen kan worden voor een bijzondere architectuur voor de gebouwen zullen wij als PDvZ zeker toejuichen. Een nieuwe aanbesteding geeft ook weer kansen dat dit project nu eindelijk van de grond komt. De plannen zijn in ieder geval voor de PDvZ hoopgevend dat de aanbesteding dit keer wel lukt. Samen met de ontwikkeling van het Centraal Park mogen we uitkijken naar een prachtig stukje Zoetermeer. De ondergrondse parkeergarage is uit de plannen geschrapt en het budget dat daarvoor was gereserveerd kan nu worden ingezet voor aanleg van een parkeervooziening elders in de binnenstad. Gevolg van deze plannen is wel dat de huidige fietsenstalling op de Frankrijklaan moet wijken. Daarvoor komt er een nieuwe fietsenstalling. Samen met de Zoetermeerse WD en anderen dienen wij een amendement in om de fietsenstalling in het nieuwe gebouw op de locatie Frankrijklaan-Reimsstraat te plaatsen, maar met voldoende ruimte op de onderste verdieping voor het personeel van de gemeente, en deze aangepaste punten mee te nemen in dat plan uitwerkingskader. Voorzitter. De PDvZ is ook blij dat de vernieuwde participatie goed is verlopen. Er is rekening gehouden met de wensen van de omwonenden. Toch hebben we nog wat zorgen. Niet zozeer over de ontwikkeling van Markt 10, maar over de ontwikkeling van het Centraal Park.

Willen we nog evenementen houden op het Marktplein, dan zullen we echt met elkaar - omwonenden, evenementenorganisaties en de gemeente - rond de tafel moeten zitten en realistische plannen moeten maken. Tot zover. De voorzitter: Mijnheer Haak, er is een interruptie van mevrouw Bout.

Mevrouw Bout (PvdA): Ja, ik wil nog heel even terugkomen op het participatietraject. lk heb alvast een stukje voor mijn tweede termijn geschreven en dan wil ik het ook over de participatie hebben. lk vind juist dat het helemaal niet zo soepel verlopen is. De afgelopen zes jaar, sinds het afbreken van de oude raadzaal, waar mijnheer Van Proosdij net aan refereerde, heb ik vele mailtjes gehad. De laatste participatiebijeenkomst is augustus 2023 geweest. De bewoners hebben de plannen voor variant 2 gewoon uit de stukken moeten halen. Die ztln daar niet over geïnformeerd. Hoe ziet u dan dat het een succes is geweest? De voozitter: Mijnheer Haak.

De heer Haak (PDvZ): Dank u wel voorzitter. lk heb wel gelezen in de stukken dat het wel goed... Er zijn heelveel dingen die de bewoners hebben genoemd, meegenomen in de nieuwe plannen. Dus ik begrijp niet helemaal waar u dan vandaan haalt dat dat niet gelukt is. De voorzitter: Mevrouw Bout nog?

Mevrouw Bout (PvdA): Nou ja, die mailtjes komen gewoon vanzelf binnen in mijn mailbox, mijnheer Haak. Afspraken die niet nagekomen worden, beloofde deadlines die niet gehaald worden. Mensen die vergeten zijn om te worden uitgenodigd, stukken die je dus uit de krant moet lezen of uit de stukken uit iBabs moet halen en waar je als bewoner geen bericht van krijgt. Dus ja, zo kom ik daarbij. Heeft u dat dan niet zo ewaren? De voozitter: Mijnheer Haak, gaat uw gang

De heer Haak (PDvZ): Dank u welvoozitter. Nee, zeker niet. En normaal gesproken, als er een participatieproces is dat niet naar tevredenheid van bewoners is, zit de hele tribune vol en komen er mensen inspreken. lk heb vanavond niemand gezien die dat heeft gedaan. Dus ik ga er nog steeds vanuit dat er gewoon goed overleg is geweest. Natuurlijk, niet iedereen kan tevreden gesteld worden, maar dat weet u zelf ook. De voozitter: Dank u wel, ik kijk nog... Mijnheer Aptroot, gaat uw gang. Ook nog een interruptie

De heer Aptroot (WD): Voozitter, dank u wel. U zei net iets over de paÉicipatie aan het einde, over evenementen op de markt. Nu ben ik hier bij een bewonersavond geweest met alle inwoners langs de Markt en die zeiden 'houd alsjeblieft die evenementen hier'. Volgens mij hebben wij een duidelijk signaal gehad van alle winkeliers 'houd alsjeblieft die evenementen hier'. Wat bedoelt u ermee dat er betere participatie moet komen? Want volgens mij is die er geweest en was de uitkomst duidelijk: houd die evenementen alsjeblieft in het centrum. De voozitter: Mijnheer Haak.

8

Raad 7 oklober2O24

De heer Haak (PDvZ): Dank u wel voorzitter. Dan heeft u mij niet goed verstaan. Participatie was met bewoners, dat is goed gegaan. Waar ik op doel is dat bij de inrichting van de nieuwe Markt rekening moet worden gehouden met hoe we dat gaan inrichten, zeker voor evenementen. Want als we bijvoorbeeld de bomen heel dicht bij elkaar zetten op de Markt,'dan worden ook de zichtlijnen voor evenementen natuurlijk steeds minder. Dus daar doel ik op: ga alsjeblieft met elkaar praten om dat goed voor elkaar te krijgen. De voorzitter: Dank u wel. Verder geen interrupties. Dan dank ik mijnheer Haak voor zijn eerste termijn en ga ik over naar mijnheer Van Rumpt.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voozitter. Vanavond zullen we met elkaar het plan uitwerkingskader, de businesscase en de grondexploitatie van zowel Markt 10 als de Frankrijklaan vaststellen. Zoals we in de commissie ook al hebben aangegeven kunnen we ons goed vinden in het PUK. ln vergelijking met de eerdere plannen gaan wê de bouwhoogte verlagen, het bouwoppervlak vergroten en komt er geen openbare parkeergarage. De ChristenUnie-SGP kan zich daar goed in vinden. We hopen

dat dit ertoe zal leiden dat er nu wel een succesvolle aanbesteding wordt uitgevoerd en dat de 220 woningen snel gerealiseerd zullen worden. Voorzitter, we hebben wel moeite met het vergroten van de structurele lasten met ruim € 300.000,00. Met bezuinigingen in aantocht willen we dat het liefst voorkomen. Daarom hebben we samen met de WD een amendement opgesteld om de openbare fietsenstalling niet te realiseren. We hebben daar vier argumenten voor: 1. We besparen zo heel veel geld, namelijk € 2 miljoen incidenteel en € 200.000,00 structureel. 2. We kunnen op deze plek veertien jongerenwoningen realiseren. 3. De huidige drie openbare bewaakte fietsenstallingen staan te leeg. 4. Een openbare fietsenstalling aan de Frankrijklaan zou een beetje verstopt zitten, met het risico dat deze bijna niet gebruikt zal worden. Net zoals bij de Hoogvliet momenteel het geval is. We zijn wel van mening dat het wenselijk blijft om aan deze zijde van het Stadshart je fiets te kunnen parkeren. Daarom dienen we eên motie in om bij Centraal Park fietsparkeermogelijkheden te realiseren. Deze motie dienen we in mede namens de WD, PvdA, LHN, D66, PW, PDvZ en Groenlinks. Daarnaast willen we de wethouder vezoeken te kijken naar fietsparkeermogelijkheden rond evenementen. Mogelijk dat er iets tijdelijks mogelijk is op de fietsparkeerplekken voor ambtenaren die in het weekend toch niet gebruikt worden.

Voorzitter, we hopen dat we snel hijskranen kunnen zien rond Markt 10 en de Frankrijklaan en dat het Stadshart ook aan deze zijde weer een uitnodigende uitstraling zal krijgen. Dank u wel.

Motie nr. 2410-0l ingediend door ChristenUnie-SGP, WD, PvdA, Groenlinks, D66, PW, PDvZ, LHN

Stalde fiets(enstalling) bij Centraal Park "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 07 oktober 2024; constaterende dat:

.

na het aannemen van het amendement "Fiets de jongerenwoningen in Markt 10" er geen openbare bewaakte fietsenstalling komt aan de Frankrijklaan;

overwegende dat: r het nog steeds wenselijk is om bij toegangen vanuit alle windrichtingen tot het stadshart je fiets goed te kunnen parkeren; draagt het college op: . bij Centraal Park parkeermogelijkheden voor fietsen te creëren, bijvoorbeeld door het plaatsen van zogenoemde fietsnietjes; . de kosten hiervan te dekken uit de reserve Fonds Zoetermeer 2040; en gaat over tot de orde van de dag." De voozitter: Dank u wel mijnheer Van Rumpt voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar mijnheer Van der Snoek. Gaat uw gang.

Raad 7 oklober2O24

I

De heer Van der Snoek (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. Markt 10, een nieuwe start. Nieuwe ronde, nieuwe kansen. Groter bouwoppervlak, minder hoog. Circa 220 woningen. Woningen die gaan zorgen voor de doorstroming. Mijn fractie hoopt dat er nu een aanbesteding volgt waarbij er wel partijen zijn die met een haalbaar plan komen. Fietsen. Wij zullen het amendement Fiets de jongeren in Markt 10 mede indienen, waardoor naast een besparing ook nog eens veertien jongerenwoning kunnen worden toegevoegd. Woningen die keihard nodig zijn. Wel dient er een mogelijkheid te komen om fietsen te blijven parkeren. Helaas ziet mijn fractie dat mensen zich slecht laten leiden en fietsen stallen waar het hun het beste uitkomt. Het liefst nemen ze ze mee de winkel in, of de kroeg in. De motie Stal de fiets bij Centraal Park zullen wij dan ook mede indienen zodat er ook aan deze zijde een openbare fietsenstalling is. Helaas weten veel bewoners niet waar de bewaakte fietsenstallingen zijn. Het volgende belangrijke punt is het evenemententerrein. Wij begrijpen dat tijdens de aanleg van Centraal Park en Markt 10 de binnenstad niet de aangewezen plek is voor evenementen, of grote evenementen. Graag zien we op korte termijn op welke plekken het college deze evenementen wel wil laten plaatsvinden. Maar nog belangrijker vinden wij dat als alles is opgeleverd, we weer een bruisende bin-

nenstad krijgen. Evenementen, zoals bijvoorbeeld Zoetermeer Culinair, kunnen volgens onze fractie prima blijven plaatsvinden op de Markt, ook omdat dit bijdraagt aan de verbinding tussen het Stadshart en de Dorpsstraat. Bij het vorige raadsvoorstel hebben wij ook al aangegeven dat we ook weer graag de markt op de Markt willen. Hoe ziet de wethouder dit? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Snoek voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar mevrouw

Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, dank u wel. Een mooi plan heeft het college voor ons neergelegd, we zijn er blij mee. Tijdens de participatie kwam ook naar voren dat de inwoners de gebouwen te hoog vonden en die zijn dus ook verlaagd. De inwoners voelden zich gehoord. ln tegenstelling tot de PvdA, hebben wij dus andere woorden gehoord. De passing waar Zoelermeer Vooruit ook gelukkig mee is, is het ophakken in twee delen, de gebouwen en openbare ruimte blijven bestaan en het minibosje ook. Dat brengt mij bij het amendement van de WD. Dat hebben we mede-ingediend omdat wij dat ook een heel goed amendement vinden. Met de keuze van de woningen die worden gerealiseerd, in het middeldure en dure koopsegment, kan Zoetermeer Vooruit ook leven. Wij zijn van mening dat je voor iedereen moet bouwen en dat je niet overaljongerenwoningen in moet bouwen of realiseren. We hebben ook behoefte aan meer gezinswoningen. Wij fietsen dus niet mee met de WD, wat betreft de jongerenwoningen, ook omdat we vanmiddag de ambtenaren hebben gesproken. Een ambtenaar zei 'als we dit gaan doen, wordt het nog veel moeilijker met de aanbesteding'. Jongeren nemen ook auto's mee, en dan krijg je een onrendabele top en dat wordt gewoon moeilijker om een businesscase rond te kr'rjgen. Dus wat dat betreft doen wij niet mee. De voozitter: Mevrouw Bink, een interruptie van mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Ja voozitter. Ja, dat mag u zeggen, mevrouw Bink, want u keek me ook zo aan, dat ik dacht'u daagt mij uit nu'. lk ben het met u eens dat we door de onrendabele top hierdoor net iets meer geld gaan uitgeven. Maar u kunt toch niet zeggen dat als wij€2,2 miljoen minder uitgeven door dit plan, hier een onrendabele top zit? Dat we hierdoor een paar ton meer uitgeven aan parkeervoozieningen, ben ik helemaal met u eens. Maar hoe legt u uit dat we €2,2 miljoen minder uitgeven, € 200.000,00 structureel minder en dat u zegt dat we nu duurder uit zijn. lk begrijp u niet. De voorzitter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): lk heb niet gezegd dat we duurder uit zijn. lk heb gezegd dat de businesscase moeilijker wordt en dat de aanbesteding ook moeilijker wordt. En we hebben al een misser gehad hiervoor met de aanbesteding, dus het lijkt me niet verstandig om daarop in te zetten. lk vind ook, of mijn partij vindt ook, dat we dadelijk allerlei fietsen bij nietjes krijgen en omdat we dan weer niet genoeg ruimte hebben omdat die Íietsen overal neergezet moeten worden, moeten we weer handhavers inhuren, net zoals één handhaver voor zestig milieueilanden. Dat gaat ook geld kosten. De voozitter: lk zag nog een interruptie van mevrouw Bout.

10

Raad 7 oklober2024

Mevrouw Bout (PvdA): Dank u wel. lk ben twee weken geleden bij een vastgoedevenement geweest. Daar heb ik de hele middag allerlei commerciële partijen horen praten over bouwen. Die geven eigenlijk stuk voor stuk aan dat zij op dit moment een maatschappelijk draai aan het maken zijn. Dat ze genoegen nemen met wat minder financieel rendement, dat zij zien dat een gemengde bouw beter is voor de wijk en zij zeggen 'wat voor beter is voor de wijk is ook beter voor ons gebouw, dus wij staan hier achter'. Hoe kijkt u daar dan naar? De voorzitter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dat heeft u gehoord. Dat is heel mooi en wij zijn zeker ook voor bouwen voor alle doelgroepen. Maar waarom zou je in dit project, als de businesscase al zo moeilijk ligt en als de samenstelling als zo moeil'rjk ligt, het dan nog ingewikkelder maken? Als u dan zegt'we doen helemaal niets voor de jongeren in de binnenstad', is dat niet waar. Want op de Engelandlaan 140 worden dadelijk 85 sociale huunaroningen en goedkope kleine woningen gebouwd en op de Engelandlaan 270 komen 150 kleine studio's. Dus om nu te zeggen 'we doen niets voor de jongeren' en daarom moeten we die veertien jongerenwoningen nu in dit gebouw bouwen - wat trouwens ook een aanname is, want dan ga je uit van 60 m2 voor een jongere, maar dat kan ook kleiner worden of groter worden. De voorzitter: lk zag nog een interruptie van mevrouw Bout.

Mevrouw Bout (PvdA): lk hoop niet dat u nu impliceert dat ik heb gezegd dat wij niets voor jongeren doen, want dat heb ik niet gezegd. lk heb alleen gezegd dat commerciële ontwikkelaars genoegen nemen met iets minder rendement om een beter gebouw weg te zetten. De voorzitter: Mevrouw Bink nog een reactie?

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Nee, ik heb u goed gehoord, maar het was voor mij een mooi bruggetje. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. lk kijk rond of er nog iets anders is? Nee, mevrouw Bink is ook al weg Mevrouw Bakkers, gaat uw gang. Mevrouw Bakkers (D66): Dank u wel voozitter. Vanavond besluiten we met zijn allen over een impuls voor onze stad. Een impuls voor de verblijfskwaliteit aan de Markt. Een impuls qua woningen en een impuls qua groen, eigenlijk allemaal goede zaken. Over de plannen voor een hoogwaardig binnenstedelijk woon- en verblijfsgebied die bijdragen aan de woningbouwopgave en kwaliteitssprong van de stad kan onze fractie eigenlijk alleen maar enthousiast zijn. Maar collega Aptroot zei het al 'kan het plan nog een stukje mooier? Dat kan, want D66 vindt, net als de WD en vele andere partuen in deze raad dat de jongerenwoningen een plek moeten kr'rjgen in de plannen. Mijn collega, Yasir el Achkar, bevroeg daar de wethouder al over tijdens de commissiebehandeling en het zaadje dat voor de jongerenwoningen in de commissie is geplant, is uitgegroeid tot een amendement. Dank aan de heer Aptroot en volgens mij ook de heer Van Rumpt, die het initiatief namen om het amendement op te stellen. Als het amendement straks wordt op aangenomen komt er dus een mooi aantaljongerenwoningen bij.

De financiële ruimte daarvoor komt uit het efficiënter omspringen met de bestaande fietsenstallingen en de benutting daarvan kan beter, zo blijkt. En over het beter benutten van de fietsenstallingen gesproken, daarover dient D66 een motie in. Want als we bijvoorbeeld kijken naar de stalling bij Cadenza is de bekendheid en zichtbaarheid daarvan eigenlijk suboptimaal, speciaal voor de PvdA. Dat kan natuurlijk beter en efficiënter. We vragen daarom het college die zichtbaarheid en bekendheid te vergroten en daarbij ook meteen mee te nemen of dit niet goed zou zijn voor andere, openbare, bewaakte fietsenstallingen.

Tot slot voorzitter D66 zal ook het amendement van de PvdA om de € 5,2 miljoen die we beschikbaar stellen voor de openbare parkeergarage... De voorzitter: Wacht evên, een interruptie van de heer Van der Snoek. Gaat uw gang. De heer Van der Snoek (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja voorzitter, dank u wel. Over de motie Beter benutten van de fietsenstalling. U had het net over het 'het raadsvoorstel kan veel mooier'. Dat gebeurt door de amendementen. lk zou uw motie mooier willen maken en bij de drie bullets 'vezoekt het college', de

Raad 7 oktober 2024

11

tweede en de derde bullet te schrappen. Dus'te onderzoeken'schrappen en gewoon de bekendheid en zichtbaarheid van openbare betaalde fietsenstallingen te vergroten. Punt. De voorzitter: Mevrouw Bakkers

Mevrouw Bakkers (D66): Als u dat ondezoeken zo uitlegt - want u kent D66 als een pragmatische partfl -'neem meteen in die slipstream ook de rest mee', is de motie zo ook eigenlijk bedoeld. Dus als dat u kan overtuigen om daar met die uitleg straks voor te stemmen, maken we het samen mooier. De voorzitter: Gaat u verder, mevrouw Bakkers

Mevrouw Bakkers (D66): Dank u wel. lk had het net nog even over dat amendement van de PvdA, daar fietsen we de fiets in. Supermooi ook. Dat kan dus ook op onze steun rekenen. Die dienen we mede in. En dat geldt overigens ook voor de motie van de ChristenUnie-SGP om de fiets goed te kunnen stallen bij het Centraal Park. Tot zover.

Motie nr. 2410-02 ingediend door D66, PvdA, GhristenUnie-SGP, WD, GroenLinks Beter benutten fietsenstallingen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 7 oktober 2024; constaterende dat:

o r . r

rrê het aannemen van het Amendement Fiets de jongerenwoningen in Markt 10, de bewaakte fietsenstalling Z-stal Cadenza de dichtstbijzijnde bewaakte fietsenstalling is vanuit de opening van het Stadshart aan de kant van de markt. Maar de bekendheid en zichtbaarheid sterk verbeterd kunnen worden zodat de efficiëntie ervan omhoog kan; meerdere openbare bewaakte fietsenstallingen in het Stadshart nog beter benut kunnen worden; de grootste uitdaging bij de Íïetsenstallingen niet de gewone stallingen zijn maar de toename van elektrische fietsen die hier niet in passen (zowel fatbikes als andere varianten). Zeker omdat er geen belijning voor de scooters en elektrische fietsen zijn; het op de plattegrond van de 'Welkomstborden' bij de openingen van de stad niet duidelijk vermeld staat waar de bewaakte fietsenstallingen staan;

overwegende dat:

r

r . r

met de nieuwe plannen voor de Markt en het Gentraal Park er meer potentiële gebruikers zich aan deze kant van het Stadshart zullen bevinden; het belangrijk is dat Zoetermeer en het Stadshart toegankelijk zullen blijven voor fietsers; de gemeente kosten maakt voor het bewaken van de fietsenstallingen en dat het dus efficiënter is wanneer deze meer worden gebruikt; het voor bezoekers van evenementen op de markt ook duidelijk moet zijn waar zij hun fiets bewaakt kunnen stallen;

vezoekt het college:

r r

r

de bekendheid en zichtbaarheid van Fietsenstalling Z-stal Cadenza te vergroten; te onderzoeken of het nuttig is om ook de andere openbare bewaakte fietsenstallingen in het Stadshart zichtbaarder te maken om daarmee te zorgen voor efficiënter gebruik; te onderzoeken hoe de bewaakte fietsenstallingen beter kunnen worden ingedeeld op basis van de veranderde behoeften van gebruikers;

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bakkers voor uw eerste termijn, dan ga ik over naar mijnheer Van

der Perk. De heer Van der Perk (Zó! Zoetermeer): Vooaitter. Zó1. Zoetermeer is blij met de keuze voor scenario 2 in het planuitwerkingskader voor Markt 10. We snappen dat sommige omwonenden liever scenario I hadden gezien, maar de overkluizing in het plan bleek gewoon te duur en te ingewikkeld. We moeten realistisch blijven en zorgen dat we niet weer tegen problemen aanlopen, zoals eerder gebeurde bij de aanbesteding van Markt 10. Scenario 2 maakt optimaal gebruik van de ruimte voor woningen en is een haalbare keuze.

12

Raad 7 oktober2O24

Tijdens de commissievergadering hebben we al uitgebreid stilgestaan bij het voorstel, dus nu wil ik vooral onze visie delen op het zojuist ingediende amendement van de WD. We zouden het jammer vinden als het openbare mindervalidentoilet niet meer gerealiseerd wordt. Als het toilet verdwijnt door het weghalen van de openbare fietsenstalling in dit plan is het onzeker wat ermee gebeurt. Kan de wethouder toezeggen dat, als het amendement wordt aangenomen, er een andere plek wordt gevonden voor het toilet? Het was een goed plan, dat aansluit bij de motie Meer openbare toileften, ingediend door de WD, waarin gevraagd werd om te ondezoeken hoe er meer openbare toiletten in de binnenstad kunnen komen. De voozitter: Mijnheer Van der Perk. Een interruptie van de heer Aptroot. Gaat uw gang.

De heer Aptroot (WD): Voozitter, zo'n uitdaging kan ik natuurlijk niet laten lopen. lk ben het met u eens, zeker als het een WD-plan was, het was een uitstekend plan voor meer openbare toiletten. Maar bent u echt met ons eens dat dat de beste locatie is, om dat op de tweede etage in een gebouw te doen, en dat het dan echt toegankelijk is voor iedereen? De voorzitter: Mijnheer Van der Perk.

De heer Van der Perk (Zó! Zoetermeer): lk weet niet of het de beste locatie is, maar het is wel een locatie die mee kan worden genomen. De voozitter: Gaat u verder?

De heer Van der Perk (Zó! Zoetermeer): Dank u wel. We begrijpen de vraag naar meer jongerenwoningen en dat de fietsenstalling extra kosten met zich meebrengt. Maar naast al die woningen moeten we ook zorgen voor goede vooaieningen in de stad. Een stad met alleen woningen is niet leefbaar en niet aantrekkelijk. Daarom hebben we drie redenen waarom Zót. Zoetermeer dit amendement niet zal steunen. Ten eerste: Zoetermeer staat bekend als fietsstad met goede bereikbaarheid per fiets. Door de fietsenstalling te schrappen verminderen we de toegankelijkheid, zeker voor jongeren die vaak afhankelijk zijn van de fiets. Bovendien ligt deze stalling naast een RandstadRailhalte, een evenementenlocatie en het Stadhuisplein met veel uitgaansgelegenheden. Het lijkt ons een gemiste kans om juist daar een goede fietsenstalling te hebben. Ten tweede: we moeten naar de toekomst kijken. De WD zegt dat de huidige fietsenstallingen niet vol zitten, maar de stad groeit. We gaan straks 7000 woningen bouwen in het Entreegebied, dicht bij de binnenstad. We willen dat die mensen straks vooral de fiets pakken om naar het centrum te komen. Waarom zouden we nu niet investeren in voorzieningen die die groei opvangen? En ten derde: het gaat niet alleen om woningen bouwen, maar ook om investeren in goede voozieningen die het wonen aantrekkelijk maken.

Het is verminderen van fietsvoorzieningen in het centrum kan de kwaliteit van de leefomgeving onder druk zetten. Goede fietsvoorzieningen horen daar gewoon bij, zeker in de stad als de onze. Tot slot, voorzitter. Laten we niet vergeten dat we bouwen aan de toekomst voor Zoetermeer. Dat betekent niet alleen woningen neerzetten. Maar ook investeren in voorzieningen die onze stad leefbaar, aantrekkelijk en bereikbaar houden. Een goede fietsenstalling hoort daarbij. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Perk voor uw eerste termijn. Dan gaan we over naar mevrouw Bout namens de PvdA. Mevrouw Bout (PvdA): Voorzitter, de fractie van de PvdA waarschuwde ooit voor een money pit. En de eerste aanbesteding van Markt 10 is inderdaad, helaas, jammerlijk mislukt. Dat lag echter aan veel meer factoren dan de PvdA toen kon vermoeden. Niet alleen de irreële wensen en te weinig geld voor het plannen speelden ons parten, maar ook de coronacrisis, de leveringsproblemen, hoge materiaalkosten, sneller verloop bij de ambtenaren en het personeelstekort in alle sectoren van een heel Nederland en de stikstofcrisis. Achteraf gezien begrijpelijk, maar wel een heel dure les. Er is al heel veel geld en tijd besteed aan deze paar vierkante meters in de stad en omdat het inmiddels zo'n beschamend stukje stad was geworden, is er van het gat in de Markt tijdelijk iets vrolijks gemaakt.

Bent u er recent al eens wezen kijken voorzitter? Nu gaan we verder met Markt 10 2.0. Daarover zijn positief, maar een nieuwe mislukking zou te gênant voor woorden zijn. En dus moeten we beter letten op doelmatigheid en soberheid. Maar alleen praten over de kosten en over kostenreductie voor de nieuwe plannen, wil de PvdA niet. We letten namelijk

Raad 7 oktober 2024

13

ook op uitstraling, duuzaamheid, de natuur en het woongenot. Daarom dienen we het amendement van de WD over het materiaalgebruik mede in. De PvdA is blij dat de bouwhoogte is verlaagd, zoals we in 2018 ook al eens voorstelden. En het is frjn dat de hoeveelheid woningen, ondanks de verlaging van de toren, toch op peil blijft. Jammer dat hiervoor de rooilijnen enkele meters op moeten schuiven, maar daar hebben we begrip voor. Dit is een belangrijke stap om de balans in de wijk te bewaren en toch voldoende woonruimte te creëren. En als politieke partijen moeten we niet alleen opkomen voor de huidige bewoners, maar moeten we ook opkomen voor diegenen die nu nog niet eens weten dat ze hier over zeven jaar gaan wonen. Met de woningnood en de uitkomsten van de participatie in gedachten is het cruciaal om te blijven zoeken naar mogelijkheden voor een mooie mix aan woningen, met ook betaalbare woningen op deze locatie. Daarom dient de PvdA het amendement van de WD mede in. Door de wens voor een bewaakte openbare fietsenstalling te laten varen, maken we ruimte voor jongerenwoningen. ln Den Haag doen ze er een straatje bij, in Zoetermeer doen we er een verdieping bij en zo pakken we de wooncrisis voor jongeren samen aan. Ook een motie van de ChristenUnie-SGP en een motie van D66 dienen we mede in.

Zelf dienen we een amendement in samen met WD, ChristenUnie-ScP, D66, Groenlinks, PW en FVD. Het amendement vraagt om de € 5,2 miljoen uit besluitpunt 4 beschikbaar te houden voor parkeren en fietsen. Een amendement uit 2019 van de D66 en de PvdA samen riep of roept het college op om in het ontwerp van Markt 10 rekening te houden met de schaduwwerking. De tekeningen in dit PUK lijken hier rekening mee te houden. We zullen goed opletten wat er te zijner tijd uit de wind-, schaduw- ên bezonningsonderzoeken komt. Tot slot, voorzitter, horen we graag van de wethouder of wij bij de plannen voor Markt 10 de 30- en 45graden vuistregel gaan hanteren. Hierwas vorige week wat verwarring over, dus we zijn benieuwd naar het antwoord. Dank u wel.

Amendement nr. 24í0-G ingediend door PvdA, WD, GhristenUnie-SGP, D66, GroenLinks, PW, FVD Parkeer het voor een andere keer

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 7 oktober 2024; besluit: lid 4 van raadsvoorstel2024-067776 Raadsvoorstel Markt 10: planuitwerkingskader, businesscase en grondexploitatie' zijnde: 'Het beschikbaar gestelde budget van € 5,2 miljoen voor de onrendabele top van de openbare parkeergarage voor 2025 met dekking van de reserve Fonds Zoetermeer 2040, in te trekken en beschikbaar te houden voor aanleg van een parkeervoorziening elders in de Binnenstad.' als volgt te wijzigen: 'Het beschikbaar gestelde budget van € 5,2 miljoen voor de onrendabele top van de openbare parkeergarage met dekking van de reserve Fonds Zoetermeer 2040, in te trekken en beschikbaar te houden voor aanleg van (een) parkeervoorziening(en) voor auto's en/of fíetsen elders in de Binnenstad."' De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn mevrouw Bout. Dan ga ik over naar mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): Dank u wel vooaitter. Blij dat we vanavond eindelijk dit raadsvoorstel bespreken over Markt 10. lk wil allereerst het college bedanken voor het beantwoorden van technische vragen van de SP in de commissievergadering. Dat heeft voor ons al veel duidelijk gemaakt. Hieruit blijkt namelijk dat mijn opmerking dat de plannen slecht met elkaar waren te vergelijken toch niet zo vreemd was als op het eerste oog leek. Uit de beantwoording blijkt namelijk dat er behalve de 25 koopwoningen, ook 161 parkeerplekken en een fietsenstalling voor het personeel, die deels openbaar zalzijn, bijkomen. Waardoor er wel 2200 m2 minder ruimte is voor commerciële voorzieningen. De exploitatie ontwikkelt zich negatiever door hogere kosten, door onder andere de plannen voor de fietsenstalling, het bouwrijp maken en het venrijderen van de riolering. Daarnaast blijken de opbrengsten ook nog eens lager uit te vallen door huidige marktomstandigheden die de grondwaarde drukken. Dit alles zorgt ervoor dat wij als raad goed op de hoogte moeten blijven van de vorderingen op dit project, aangezien er voor ons als gemeente behoorlijke financiële risico's in zitten. Vandaar dat we in de commissie aangedrongen hebben op meer gewicht toekennen aan het advies uit het evaluatierapport: zorg voor een stevige basis onder het project door het opstellen van een goede

14

Raad 7 oktober2O24

projectopdracht en projectplan, inclusief projectgovernance en beheersing. Hiervoor hebben we een amendement voorbereid met de titel Stevige basis onder het project Markt í0. We moeten als raad een aantal projecten kunnen benoemen waarover waar actiever geïnformeerd worden naast de halfaarrapportage programma's en projecten. We zullen het amendement van de PvdA steunen en staan positief tegenover de motie van D66 en het amendement van de WD en ChristenUnie-SGP om de bewaakte fietsenstalling op de tweede etage in te ruilen voor veertien jongerenwoningen. Daarmee wordt ook nog eens deels voldaan aan wat in het eindverslag van de participatie wordt aangegeven: ga voor een goede mix van huur- en koopwoningen. Alhoeweldit voor ons als SP wel zeet aan de magere kant is. We hadden graag wat meer ruimte gewild voor huurwoningen in dit plan. Maar helaas, dat is niet het geval. Tot zover.

Amendement nr. 24í0-D ingediend door SP Een stevige basis onder project Markt 10

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op7 oktober 2024; Raadsvoorstel2024-067776 Raadsvoorstel Markt 10: planuitwerkingskader, businesscase en grondexploitatie' besluit toe te voegen aan het besluit: '14. De raad per kwartaal afzonderlijk te informeren over de inhoudelijke en financiële voortgang van het project Markt 10."' De voorzitter: Dank u wel mijnheer Velner voor uw eerste termijn, dan ik over naar mijnheer Boerboom voor zijn eerste termijn.

De heer Boerboom (Groenlinks): Dank u wel voorzitter. Voorzitter, een groene, duurzame, levendige binnenstad waar het fijn wonen en leven is voor jong en oud. Dat is en blijft de ambitie die Groenlinks heeft met onze binnenstad. Markt 10 neemt een belangrijke plaats in om dat mogelijk te maken. We zijn dan ook blij dat er nu een nieuw voorstel ligt nadat de vorige aanbesteding een groot debacle is geworden. Voorzitter, in het voorstel van Markt 10 herkennen we veel punten die voor Groenlinks belangrijk zijn, onder andere het bouwen van een substantieel aantal woningen, de aandacht voor een Tiny Forest, de vergroening van de Markt en ook een betere verbinding tussen de Dorpsstraat en het Stadshart. Daartegenover staat een grote kritische kanttekening waar het gaat over parkeren en vervoer. Tijdens de commissievergadering hebben wij begrepen van de wethouder dat hij binnen afzienbare tijd met de mobiliteitsstrategie binnenstad komt. Wat Groenlinks betreft, is het daarom heel vreemd dat wij vandaag een besluit moeten nemen over het parkeren van fietsen en auto's. Hoe kunnen wij dat op dit moment beoordelen? Graag een reflectie van de wethouder op hoe hij het zelf ziet. Dat heeft Groenlinks ook doen twijfelen over het fietsparkeren en het parkeren van auto's in het voorstel.