Notulen raad 5 juni 2023 - vastgesteld

Wethouder ledema: Ja, voorzitter, ik denk het wel. Ook even van boven naar beneden afpellend, het is ook een beetje de wet van de grote getallen. € 10 miljoen overheveling is natuurlijk ook maar 2o/o van de hele begroting. Dat betekent dus dat we bij 98% die begroting gewoon hebben gevolgd zoals we het bedacht hadden. En daar waar we echt in de problemen komen, worden wij als college gelukkig goed op de hoogte gesteld. We zijn ook met z'n allen, dat weet u ook, een aantaljaar geleden begonnen met prioritering. Wat vinden we nou de projecten die we als eerste moeten oppakken? lk denk dat we daar de raad ook goed in meenemen. Mocht u het gevoel hebben dat dat op sommige momenten nog wat eerder kan, of wat anders, dan staan wij als college ook heel erg open voor allerlei suggesties daarover. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Nog een heel korte vraag. De wethouder noemt het heel snel 'dat is maar 2o/o, dus dat valt allemaal wel mee waar we het over hebben'. Maar van het deel waar wij invloed op hebben, is het natuurlijk wel een ongelooflijk groot deel als we het over € 10 miljoen hebben. Dus ik

44

Raad 5 juni 2023

denk dat het terecht is om even op te merken dat dat wel degelijk van groot belang is. En ja, op de vraag van de wethouder, natuurlijk zullen wij kijken daar waar wij denken dat we meer invloed hadden moeten hebben, zullen we dat melden. De voorzitter: Wethouder ledema

Wethouder ledema: Voozitter, volgens mij zijn we het dan weer redelijk eens. Zól Zoelermeer deed de oproep 'wat je ook doet, probeer in ieder geval je personeel te vinden en te behouden'. Daar zi)n we ook hard mee bezig. We hebben in het verleden ook al recruiters opgesteld. U heeft mij ook een steuntje in de rug gegeven met bijvoorbeeld het traineeship. En ook wel met een klein beetje trots kan ik zeggen dat in een markt waarin 125 vacatures zijn op 100 werkzoekenden, wij vorig jaar gelukkig toch nog de meeste van onze vacatures gewoon vervuld hebben gekregen. We zien ook dat ons personeel voor een stukje aan verjonging toe is. Af en toe doen we ook het aanbod aan een externe - en dat zal mijnheer Van den Boogaard ook plezieren -'we vinden jou zo goed, waarom kom je niet gewoon hier werken?' En daar gaan ze ook nog met enige regelmaat op in. Dat betekent, denk ik ook dat wij bekend staan als organisatie waar je fijn kunt werken en waar het goed en lang vol te houden is. En tot slot de vraag... De voorzitter: Een interruptie van mijnheer Van den Boomgaard. Gaat uw gang. De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u wel voorzitter. Natuurlijk zijn we hartstikke blij als iemand zich voor de gemeente Zoetermeer hard wil maken, dus dat ben ik volledig met de wethouder eens.

Alleen de vraag die ik stelde, was: hoeveel externen blijven liever extern en hebben zo'n termijn dat wij er zelfs afhankelijk van worden? En is ondezocht hoe afhankelijk wij zijn van externen? De voorzifter: Wethouder ledema

Wethouder ledema: Voozitter, de precieze aantallen van alle externen vindt u in de jaarrekeningen. Daar is een hele tabel over opgenomen. We proberen zo goed mogelijk om te gaan met de randvoorwaarden die we voor al die externen hebben. Dus voor ziekteverzuim duurt het zo lang als de ziekte duurt. Als het is omdat wij kennis nog niet hebben, maar wel willen hebben, zijn we ondertussen ook heel erg hard aan het aan het werven. Soms heb je dergelijke specialistische kennis nodig dat je die een keer van buiten betrekt. Dat zijn overigens vaak... Of vaak? Daar zit met name die 1o/o boven de € 125,00. We hebben uit mijn hoofd in twee gevallen vorig jaar echt niet iemand kunnen vinden die wel de expertise had die we nodig hadden en daar hebben we de raad dan ook over geïnformeerd. Dus dat is de afhankelijkheid, denk. De voozitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dank u voorzitter. Een hoop bla, weinig wol, in mijn optiek. De vraag die ik stelde was namelijk: is er wel eens ondezocht hoe afhankelijk wij worden van bepaalde externe mensen in hun kennis, die ze dus niet overdragen aan het ambtelijk apparaat en wij dus blijven inhuren tegen die hogere prryzen? Dat is de enige vraag die ik stelde. Het is een heel groot antwoord, maar is dat bekend? En zo nee, kunnen we het ondezoeken? De voorzitter: Wethouder ledema.

Wethouder ledema: Voorzitter, dan maak ik het heel kort. Dat staat in de memo's die deze raad heeft gehad. De voozitter: Gaat u verder

Wethouder ledema: En dan de laatste vraag, die ging over'wanneer krijgt het geraamte van Terra Nova vlees op de botten?' U weet dat het helaas niet helemaal in onze eigen hand is. Maar we hebben berichten gehoord dat men Q4/Q1 echt aan het bouwen gaat. De vootzitter: Dank u wel, wethouder ledema voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar wethouder

Weeruag.

Raad 5juni 2023

45

Wethouder Weenrag; Dank u voozitter. We hebben een aantal vragen gekregen, bedankt daarvoor. lk heb iets gehoord over de versnelling, ik heb iets gehoord over het ontwikkelen van de gebieden, over kwalitatieve doorontwikkeling. Die voeg ik graag even samen. Dat waren vragen van de SP en D66. Op dit moment hebben we natuurlijk onlangs nog een memo verstrekt van 15 meijl. waarin we aangeven dat we graag de markt wat ruimte geven om te versnellen. lk verwijs graag naar dat memo waarin een aantal handreikingen staat, een aantal oplossingsrichtingen ook. Over die versnelling wil ik ook graag opmerken dat er inmiddels aardig wat projecten lopen, zo'n zeventigtal. Er zit ook het nodige in de prjplrjn.

Waar het gaat om die kwalitatieve doorontwikkeling voor de lange termijn kunnen we echt wel zien dat we een voorwaartse beweging maken voor wat betreft die woonaantrekkelijkheid. Collega ledema noemde dat zojuist ook al even. Daarnaast wil ik ook benadrukken dat we hard werken aan de verdere uitbreiding van ons kennisnetwerk, waaronder met marktpartijen. Denk even aan het Stadsbouwakkoord, maar ook aan Onze Zoetermeerse Bouwsociëteit en de Permanente Marktdialoog Zoetermeer. Het doel van deze netwerkbijeenkomst is toch wel echt met elkaar in gesprek gaan over die kwalitatieve doorontwikkeling op de lange termijn. Verder zijn we ook heel actief in de regio. U kunt denken aan de Verstedelijkingsalliantie. Daar praten we ook met buurgemeenten binnen Haaglanden en samen met de provincie over die ruimtelijke puzzel en de ruimtelijke opgaven die we hebben waarin we inderdaad die kwalitatieve doorontwikkeling met elkaar goed tegen het licht gaan houden. Op de korte termijn ziet u daar onder andere nog gebiedsvisies terugkomen. Ook binnen bestemmingsplannen ziet u daar regelmatig op kwaliteit getoetst worden. En vergeet vooral ook niet natuurlijk de inzet van Welstand en de commissie Ruimtelijke Kwaliteit en onze Stadsbouwmeester. Zoetermeer Vooruit heeft ook een vraag gesteld 'ga nu eens op zoek naar die alternatieve woonvormen'.

Bij een aantal projecten zien we echt wel dat we daar aan zelzijn.lk verwijs onder andere naar de Van Aalstlaan. Binnenkort het Edisonpark. Daar zien we echt mooie voortgang in andere woonvormen, maar ook woon-zorg. Ongetwijfeld zal mijn collega mevrouw Ter Laak daar ook nog wat over zeggen. Het klopt inderdaad dat u mij heeft gezien bíj het Jongseniorenoverleg. lk mocht daar inderdaad een presentatie houden over onze visie, ook voor deze doelgroep. We waren daar ook met de gemeente aanwezig, onder andere met het project van Aalstlaan, het Monuta-gebouw. En ik heb ook gezien hoe enthousiast aanwezigen reageerden op dat project, dus dat geeft mij ook het vertrouwen dat we in die goede richting zitten. Dat wil niet zeggen dat we natuurlijk niet constant in gesprek blijven, ook met die doelgroepen, ook middels participatie. Voozitter, dat was het even voor zover. De voorzitter: Dank u wel wethouder Weerwag. Dan ga ik over naar wethouder Blansjaar.

Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzitter. ledereen ook bedankt voor alle vragen die we gekregen hebben. lk wil meteen met de deur in huis vallen. lk heb van D66 een vraag gekregen over de bibliotheek en dat het jammer is dat de transitie naar een Huis van de Wijk nog niet voortvarend wordt opgepakt. lk kan u zeggen dat de raad ons vorig jaar gevraagd heeft de wijkvestigingen open te houden en dat is tot heden gelukt. We zijn bezig met de hervorming daarvan. Daar zijn we in ieder geval nog steeds mee bezig en we hopen dat dit jaar te kunnen afronden. De PvdA heeft gevraagd over het participatietraject. De score was erg laag met 6,4. De doelstelling was 6,8. Wrj zijn juist heel erg druk bezig geweest met de participatie. Uiteraard zie je daar nog niet direct resultaten van. Er is een experiment geweest met de buurtvisie in de binnenstad met een heel andere aanpak met ruimte voor de inwoners. De evaluatie daarvan volgt dan nog. Daarbij moet ik echt een compliment geven intern aan de ambtenaren die hebben gewerkt aan een participatieladder waarmee ze intern heel goed kunnen zien welk participatietraject ze in moeten gaan. Dat wordt helemaal uitgezet binnen de organisatie. Die wordt ook tussentijds geëvalueerd en het gaat echt de goede kant op. Dus volgend jaar mag u mij afrekenen op de score, maar niet dit jaar. De voozitter: Nou, daar denkt mijnheer Louw anders over.

De heer Louw (PvdA): Als dat een toezegging is van de wethouder, zal ik dat zeker doen. Wanneer bent u zelf tevreden, aan het eind van dit jaar2 De voorzitter: Wethouder Blansjaar

Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzitter. lk moet eerlijk zeggen, eigenlijk ben ik nu altevreden met de voortgang die gemaakt is in zo korte tijd. Er was elgenlijk geen ambtelijk capaciteit beschikbaar. Die is er gekomen en als ik zie wat ze in korte tijd al gepresteerd hebben om dit helemaal uit te zetten...

46

Raad 5juni 2023

begin ik al heel erg tevreden te raken over het hele traject dat nu doorlopen wordt. De voorzitter: Mijnheer Louw

De heer Louw (PvdA): Dat is natuurlijk hartstikke mooi en ik ben blij dat u zegt dat er extra versterking is gekomen. Want ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat we hier toch vaak over participatie praten in commissie en raad en meestal niet echt positief. U zegt wanneer u tevreden bent. Dat was ook mijn vraag. Want dat cijfer van wanneer bewoners tevreden zijn, dat cijfer van 6,4 over 2022, schiet straks omhoog, begrijp ik. De voorzitter: Wethouder Blansjaar

Wethouder Blansjaar: Dan heb ik nog een vraag openstaan van 26l Zoetermeer. Die ging met name over het concrete afual en de afualeilanden, u vroeg om het afval daar te verminderen. Er wordt continu door de afdeling lnzameling gewerkt aan die eilanden. Het is natuurlijk ook een landelijk probleem. Overal in den lande zie je dat. lk ben bij zo'n congres geweest dan zie je dat iedereen daar last van heeft. We hebben wel mensen die eilanden adopteren en als u nog meer mensen weet die dat willen doen, heel graag, want we hebben nog een paar eilandjes over die geadopteerd kunnen worden. Maar we zijn er wel heel druk mee bezig en na de zomer gaan we met een hele bewustmakingscampagne beginnen om met name het afual beter te scheiden, maar ook de eilanden schoon te houden. Tot zover voozitter. De voorzitter: Dank u wel wethouder Blansjaar, dan ga ik naar wethouder Van der Meer.

Wethouder Van der Meer: Ja voorzitter, ik begin met jeugd. ledereen die gekeken heeft, of het nou in de krant was, of in onze jaarrekening, weet dat het daar niet goed mee gaat. lk vlieg het even aan op drie niveaus, om te beginnen het lokale stuk. Gelukkig gaan nu - dat heb ik de vorige keer verteld - in ieder geval vijf projecten van start onder een programmamanager. Van een krijgt u in ieder geval voor de zomer alvast een eerste stand. Dat is de herijking toegang. En ik veruacht eerlijk gezegd dat als wij onze projecten klaar hebben, die lopen allemaal de rest van dit jaar tot aan het einde van het jaar of begin volgend jaar, dat er daarna nog een aantal moeten volgen. Want deze zijn vooral bedoeld om het eens even strak te trekken. Dan moeten we veranderingen gaan inzetten en dat is geen eenvoudige zaak. Het tweede punt is dat we het regionaal doen. Regionaal hebben we een heel ingewikkelde samenwerking - ik lach even naar mevrouw Bout, want wij hebben toevallig van de week in Wassenaar weer gezien hoe ingewikkeld dat wel niet is - waarbij we een deel hebben ondergebracht in een gemeenschappelijke regeling en een deel qua beleid dat eigenlijk niet goed geregeld is qua governance. Dat is ook hoe ik het nu heb aangetroffen en of ik daar veel aan kan veranderen, weet ik niet.

ln ieder geval hebben wij komende maandag, dus over een week, het Uitwerkingsplan Jeugdhulp van Haaglanden op de agenda staan. lk denk dat ik daar nu niet heel veel verder over ga vertellen want we hebben dan alle tijd om het daarover te hebben. En we hebben natuurlijk onze landelijke business, dat er een hervormingsagenda moest komen. Die hebben we nu gehad en het is een diepe teleurstelling. Er staat een heleboel in - wolken, wolken, wolken, wolken - maar de dingen waar we op zitten te wachten als 'hoe gaan we nu de reikwijdte beperken? Hoe gaan we nu afspreken wat er landelijk moet?' moeten allemaal nog komen. Je ziet dus dat daar in staat dat we in 2025 een evaluatie krijgen door een commissie. Dat hebben we al meer gehoord. Terwijl we de wetswijzigingen pas op zijn vroegst per 2024 kunnen verwachten, dus die gaan op zijn vroegst in per 1 januari 2025.We hebben de hervormingsagenda in concept naar u toegestuurd. lntussen is die openbaar en gaan we het in Groningen bij de VNG daarover hebben. Zodra we dat achter de rug hebben, krijgt u van ons een korwszxte samenvatting met eventueel ook de uitkomsten van wat daar bij de VNG is afgesproken. lk stap over naar ondenruijs. Bij onderwijs is het af en toe krap qua scholen. We hebben met elkaar twee integrale huisvestingsplannen afgesproken. Of dat goed gaat komen, heeft ook heel erg te maken met onze prioritering.

U weet, we kunnen maar zo veel projecten doen. lk ga heel erg mijn best doen en kijk ook nu vast naar de collegae, om de scholen erop te krijgen, want die hebben we keihard nodig. Maar we hebben - het is een flauw verhaal - ook maar zo veel mensen die dit soort projecten goed kunnen runnen.

Het potje 'doen wat nodig is', ik kijk even naar de ChristenUnie-SGP, staat ongeveer om de week op mijn wethoudersoverleg en langzaam maar zeker worden daar al hapjes uit genomen. Het is nog bescheiden, maar het begint te komen.

Raad 5juni 2023

47

Dan was ik van plan om over te gaan naar mijn pakketje Dienstverlening. Van die wachttijden en alles wat daarover stond in de jaarrekening werden we natuurlijk niet vrolijk. Eên van de dingen die we daaraan gedaan hebben, is dat we een 213A onderzoek laten gaan over die dienstverlening, zodat we eens goed kunnen laten kijken door een externe partij 'wat kunnen wij nog verbeteren?' Dair zitten we niet helemaal op te wachten. Van de zomer komt er een nieuw ICT-systeem waard oor ze makkelijker kunnen zoeken. We zijn ook bezig de mensen die aan de telefoon zitten af en toe te laten samenlopen met iemand uit de praktijk elders in de organisatie en vice versa, zodatze goed horen wat er voor antwoorden nodig ziin. Er is een coach aangenomen omdat we daardoor de mensen kunnen opleiden zonder

dat we dus weer mensen wegtrekken, die eigenlijk de ervaren mensen zijn en dan een tijd zitten te verdoen met opleiden. Dus daar is een coach voor. We hebben ook het thuiswerken ontmoedigd, omdat niet bij iedereen thuis de wifi even sterk was om heel goed te kunnen werken vanaf die plaaÍsen. Dus er wordt echt wel op een heleboel fronten aan gewerkt. lk hoop echt dat we volgend jaai betere cijfers kunnen laten zien. Dan was er nog de vraag of wij voorbereid zijn op een digitale crisis. We doen wat we kunnen om voorzorg te doen. We hebben niet zo lang geleden een thema-avond daarover gehad en u vertelt wat we allemaal op dat gebied aan het doen zijn. Het blijft natuurlijk heel spannenO wàt er dan zal gebeuren. We gaan het ook af en toe oefenen met elkaar, hier in huis. Maar of we dan alles kunnen ondórvangen, dat weten wij ook niet. Het is een ingewikkelde wereld. De toegankelijkheid. Toegankelijkheid gaan we vooral merken op het moment dat we nieuwe dingen bouwen. Een van de dingen die we nu aan het oprichten zijn, is de school en de sporthal in het Van Doornenplantsoen. Daar ben ik nog steeds niet gelukkig over wat daar aan toegankelijkheid geregeld is, dus daar zit ik werkelijk bovenop, voor zover dat kan op een school die er nog niet is. We gaarinet Stadstheater doen, in combinatie met de duurzaamheid die we daar willen verbéteren tegelij[ met de toegankelijkheid.

Die komt als het goed is en als het lukt ook dit jaar op de prioriteitenlijst. Èn zoals u in de perspectiefnota kunt lezen, hebben we ook plannen voor zwembad De Veur, een aantal sportaccommodaties en dat zijn dus bestaande gebouwen die we verder willen opknappen. Dan even kijken. Volgens mij is het laatste de vraag van Groenlinks hoe we omgaan met kunstwerken, zoals de bruggen, de viaducten en tunnels. Daar wordt iedere vier tot vijf jaar door gespecialiseerde bureaus visuele inspectie gedaan. En als het nodig is, laat ik weer de aróhleven opduikelen, want we hebben wel wat geleerd. Voorzitter, dat was het. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan is het woord aan wethouder Ter Laak. Gaat uw gang.

Wethouder Ter Laak: Dank u wel vooaitter, en dank u wel raad voor uw reactie op onze jaarstukken. Velen van u hebben zorgen geuit over de zorg en dan met name over de WMO en Oe wa-cnttiist die we daar het afgelopen jaar hebben gehad en op dit moment nog hebben, maar we zijn wel heel sterk aan

het inlopen. Dat inlopen loopt op zich goed. lk ga er ook van uit dat we er de kómende weken in de perspectiefnota ook wel op terug zullen komen. Maar de vraag blijft toenemen. De PW vroeg daarnaar. Dat blijft ook echt een aandachtspunt nu en in de toekomst. We zijn nu flink aan het investeren, dus we investeren door extra mensen in te zetten om die wachtlijst echt weg te werken. Maar we zien ook dat we ook wel op de lange termijn duuzaam zullen moeten investeren in die WMO; hoe krijgen we die op orde en hoe krijgen we het rustig? Maar ook'hoe gaan we aan de gang met het toenemen-van de vraag in de WMO?'Want die vraag zal blijven stijgen, nu en in de toekomst. We worden steeds ouder en eeó kenmerk van ouder worden is dat het komt met gebreken. We zullen er samen echt mee aan de slag moeten. Dat betekent ook wel dat we zullen moeten innoveren en misschien dingen anders moeten gaan doen. En Zoetermeer Vooruit doelde daar ook op met de opmerking 'kijk goeá, zorg dat mensen

passend kunnen wonen'. Dat is echt een hartenkreet die we goed in onze orenkn-open. Want we denken ook echt dat het begint bij een passende woning en passende huisvesting. Als je passend woont, voel je je prettiger en is er meer gezondheid en meer ervaren gezondheid. De voozitter: Mevrouw Bink. Gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel. ls de wethouder het dan met mij eens dat het gat nu nog wel heel erg groot is? Hoeveel woningen moeten er de komende tijd dan niet gebouwd wordàn die aan die eisen gaan voldoen? De wethouder van Wonen zei'er starten binnenkort twee projecten,. Dat binnenkort is ook nog tussen aanhalingstekens, dus hoe gaat u dat aanpakken om Oie SgOó woningen te realiseren? De voozitter: Wethouder Ter Laak.

48

Raad 5juni 2023

Wethouder Ter Laak: Ja, dat klopt. We hebben in 2021 de woonzorgvisie vastgesteld. Die heeft heel nauwkeurig een perspectief geboden of een doorrekening gemaakt van hoeveel woningen we venarachten nodig te hebben en dat zijn enorme aantallen. We zijn van plan om 10.000 tot 16.000 woningen bij te bouwen en er zijn er 5000 tot 6000 nodig die toegankelijk zijn, ook op hoge leeftijd, ook met een rolstoel of rollator. Ja, dat zijn enorme aantallen. Als we nu woningen toevoegen, proberen we juist voor die doelgroepen geschikte woningen toe te voegen. De wethouder van Wonen noemde al een aantal van die projecten. Dus iedere keer proberen we dat programma ook toe te voegen in de bouw. Maar u kunt ook steeds meelezen in onze fysiek-ruimtelijke rapportage hoever we daarmee zijn. Dan sprak de PW over het ziekenhuis. lk denk dat we het afgelopen jaar daar druk mee zijn geweest. Ook het komende jaar zullen we daar intensief mee aan de slag gaan. Het is goed om te merken en fijn om te merken dat in deze raad het belang van een goed ziekenhuis in onze eigen stad breed gedeeld wordt. En de PW sprak het college erop aan dat er inderdaad in het voorjaar van vorig jaar een hoofdlijnenakkoord naar de pers is gelekt, waar de gemeente geen rol in had.

Dat was een akkoord tussen het ziekenhuis, van het ziekenhuis, over hoe zij de toekomst van het ziekenhuis wilden vormgeven en daar hadden ze al in eerste aanleg alleen met de zorgverzekeraars over gesproken. Dat was een conceptrapport dat is gelekt. Daarna zijn we ook echt intensiever dat contact gaan leggen met het ziekenhuis. Het gaat beter, maar dat wil niet zeggen dat we nooit voor verrassingen zullen komen te staan, want het ziekenhuis is ons niet verplicht om alles watztl doen te vertellen. Het is een zelfstandige organisatie. En u zei 'we hebben wel een rol als gemeente'. lk ben heel benieuwd welke rol de PW dan ziet voor zichzelf bij het behoud van het ziekenhuis. De voorzitter: De heer Smitskam heeft een interruptie. Gaat uw gang.

De heer Smitskam (PW): Ja dank u voorzitter. Daar wÍl ik even op reageren. Op het moment dat het ziekenhuis een besluit neemt, of althans, het bestuur of de zorgvezekeraars het besluit nemen om een afdeling of meerdere afdelingen van een ziekenhuis te sluiten, kun je er als gemeente in zoverre iets aan doen dat je bijvoorbeeld bij de ACM aanklopt en hen vraagt of zij daar voor willen gaan liggen. De voorzitter: Wethouder Ter Laak.

Wethouder Ter Laak: Dat besluit dat in de media kwam, was een voorgenomen besluit. Dat was een conceptbesluit, dus dat was toen nog geen besluit. Het klopt wat u zegt over het voorleggen bij de ACM. Dat hebben we ook getoetst bij de AGM. ln dit geval was daarvan geen sprake meer omdat het fusiebesluit om te fuseren met Haga al vele jaren geleden was getoetst en was goedgekeurd. Dus dat proces was al doorlopen. Dus je hebt niet zoveel instrumenten in handen als gemeente. De bedrijfsvoering van het ziekenhuis is van het ziekenhuis. Het ziekenhuis neemt besluiten over het eigen ziekenhuis. Ben ik het eens met het systeem? Nee, totaal niet. Volgens mij zijn we daar heel erg helder over geweest in deze raadzaal Dan is er een vraag gesteld door de PvdA over het bereiken van mensen en het bereiken van de juiste mensen. Dat blijft een lastige vraag. lk kan wel zeggen dat we wel de overtuiging hebben dat de inloophuizen en de inlooppunten van inZet heel goed werken, in die zin datze laagdrempelig zijn. ledereen kan daar naar binnen. ledereen met een vraag, zonder ruggenspraak of een indicatie of wat dan ook. En het is dichtbij. Het is aanwezig op zes plekken in de stad, dus het is niet centraal hier in het stadhuis, maar op zes plekken in de stad. En mensen hebben vertrouwen in inZet. lk denk dat dat ook een belangrijke reden is waarom wij denken dat het werkt op dit moment.

Dan was er een vraag of een opmerking vanuit LHN over de toename van huiselijk geweld en ik moet heel eerlijk zeggen, u noemde het percentage en ik schrok me werkelijk een hoedje van die 56% toename huiselijk geweld. lk ben heel snel gaan zoeken in de jaarstukken. Het klopt, op pagina 91 staat dat het aantal meldingen van inwoners bij de politie over huiselijk geweld, dus het vermoeden van inwoners, van buren met name, over huiselijk geweld is gestegen met dat aantal. Dat is een fors aantal. De politie zelf heeft in het afgelopen jaar 8% meer daadwerkelijke meldingen gedaan over huiselijk geweld die bij Veilig Thuis terecht zijn gekomen. Het totaal aandeel stijging van 2021 naar 2022 bij Veilig Thuis is 4o/o mee.r' meldingen. Dat de politie meer meldt, heeft er ook mee te maken dat de politie het afgelopen jaar getraind is om het protocol goed toe te passen. Er was een vraag van de SP over de daklozen en de opvang van daklozen. Het is zo dat we in de regio Haaglanden samenwerken en de gemeente Den Haag is onze centrumgemeente. Zij krijgen financieel het geld en de middelen om de daklozen in de hele regio, dus niet voor de stad Den Haag, maar voor zes gemeenten, samen te regelen. Dat regelen we samen met de gemeente Den Haag. Op het moment

dat mensen uit de opvang kunnen en komen en huisvesting nodig hebben, worden ze het huisvest in

Raad 5juni 2023

49

die hele regio Haaglanden Dank u wel voozitter. De voorzitter: Dank u welwethouder Ter Laak. U heeft overigens kunnen constateren dat het college door zijn spreektijd heen is, maar het lijkt me wel zo netjes, en dat voorstel zou ik aan u willen doen, om wethouder Velzen uiteraard ook de gelegenheid te geven een aantal vragen te beantwoorden. Die geef ik nu het woord. Wethouder Velzen: Dank u wel voorzitter. lk heb een aantal vragen van jullie ontvangen. Dank daarvoor. Allereerst de vraag van de WD over de arbeidsmarkt. Er is een krappe arbeidsmarkt en hoe kan het dan dat er toch nog steeds zoveel mensen in de bijstand zitten? Daarover allereerst de opmerking, als we kijken naar de cijfers van de afgelopen periode, kunnen we voozichtig optimistischer zijn over hoe dat zich nu ontwikkelt. De uitstroom uit de bijstand naar werk trekt weer wat aan. Maar los daarvan, als je kijkt naar die 2500 mensen die in de bijstand zitten, zijn die helaas niet allemaal direct inzetbaar. Dat heeft ermee te maken dat een aantalvan hen de aansluiting op de arbeidsmarkt verloren heeft. Bijvoorbeeld door een gedateerde opleiding. Daarbij ztln de meest kansrijke klanten, de mensen die het makkelijkst weer aan het werk konden, in de huidige arbeidsmarkt al uit zichzelf aan het werk gegaan of met behulp van De Binnenbaan.

Voor die groep die er nu nog in zit, geldt dat we met maatwerk en aandacht zoveel mogelijk van die mensen ook nog moeten laten profiteren van deze krappe arbeidsmarkt. Bijvoorbeeld door ook nadrukkelijk naar parttime uitstroom te kijken. En als dat niet gaat, naar deelname aan maatschappelijk nuttige activiteiten, als dat het hoogst haalbare is. Hier spraken we de afgelopen periode, het afgelopen halfiaar, echt zeer regelmatig over met De Binnenbaan 'hoe kunnen we die uitstroom naar werk vanuit de uitkering laten toenemen?' We spraken niet alleen met De Binnenbaan zelf, maar ook bijvoorbeeld vanmiddag nog in een gesprek met de RvC. Met z'n allen kijken we naar'hoe kunnen we dit verbeteren?' Dan had ik een vraag van de LHN over de LeerWerkmakelaar. Daarover kan ik kort opmerken dat vanuit het ZHC, de Arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal, de voorbereidingen gestart zijn voor een aanbesteding van de LeerWerkmakelaar. En daarbij kijken we er ook nadrukkelijker naar om dat ook bekender te maken. Dan had ik nog een vraag van D66, ik probeer er zo snel mogelijk doorheen. . . De voorzitter: Wethouder Velzen, een interruptie van mevrouw Wortel.

Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter, dank u wethouder voor deze reactie op de vraag die we hadden. Misschien een korte blik op hoe u dat dan doet? Hoe wordt dat dan bekend gemaakt? ls daar iets over te zeggen in het kort? De voorzitter: Wethouder Velzen

Wethouder Velzen: Bedoelt u dan in de in die aanbesteding of in de huidige situatie? De voozitter: Mevrouw Wortel

Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): ln de huidige situatie, want u zegt'er wordt bekendheid aan gegeven'. Wij merken op dat er te weinig bekendheid is onder de jongeren die het nodig zouden kunnen hebben. Maar u zegt net iets anders dan dat wij ervaren. De voozitter: Wethouder Velzen. Wethouder Velzen: Dank u wel voozitter. Nee, ik bedoelde dus eigenlijk te zeggen dat we dat bekender gaan maken met die aanbesteding. Dat nemen we mee, en daarmee zijn we het dus eigenlijk wel met elkaar eens dat dat bekender gemaakt zou moeten worden. Dus we verstaan elkaar zo. Dan D66 met een oproep om te versnellen en op te schalen. Bijvoorbeeld ten aanzien van zonnepanelen. Dat heb ik eerder hier in deze raad al eens geroepen. Daar zijn we het met elkaar over eens. We moeten echt sneller opschalen. Als je dan wel kijkt naar zonnepanelen in Zoetermeer, laat het artikel dat u aanhaalt, dat daarover gaat een kaartje van Nederland zien dat eronder zit. Dan is er daarin wel een beetje verband te zien. ln dat kaartje wordt mooi inzichtelijk in welke delen er nu welveel zonnepa-

nelen op daken liggen en waar wat minder. Dan zie je dat in de westelijke kant van Nederland die

dichtheid wat minder is en de oostelijke kant wat groter. Daar zil ook een relatie met hoogbouw versus laagbouw, waar het bij laagbouw veel makkelijker is om veel zonnepanelen op je dak te leggen, is dat

50

Raad 5juni 2023

bij hoogbouw natuurlijk anders. Maar het blijft een aandachtspunt. Zonnepanelen zijn een nadrukkelijk onderdeel van het programma. Dan de vraag over ondersteuning vanuit het noodfonds, lukt het partners om te ondersteunen? Ja, we zien dat dat lukt. De regeling loopt weliswaar nog en er volgt ergens in de loop van dit jaar een raadsmemo met nadere informatie over de voortgang. We weten bijvoorbeeld, die hebben nu nog niet aangevraagd, dat het Stadstheater nog voornemens is om aan te vragen en het GKC. Ook vanuit de sportverenigingen zien we dat dat nog niet storm loopt, maar we weten ook dat een heel aantal nog op de eindafrekening zit te wachten en dat die dus later in het jaar nog volgen. En dan even door naar de vraag van FVD over armoede en hoe kan dat nou toenemen terwijl de wethouder had toegezegd dat te bestrijden. Dat heb ik toegezegd en ik breng dan even in herinnering, wat ik ook als informatie naar de raad gebracht heb: we hebben een heel mooi plan met elkaar gelanceerd, waarbij we met de maatschappelijke partners samen de schouders eronder zijn gaan zetten. lk noem een voedselbank en de Stichting Urgente Noden. Die hebben ook nog een hele mooie actie gedraaid begin dit jaar waarmee ze € 35.000,00 extra hebben opgehaald om te ondersteunen. lk noem een

Stichting Leergeld. We hebben daarnaast het Geldpunt opgericht, er is een noodfonds beschikbaar gesteld, dus we doen hartstikke veel en we hebben echt heel mooie dingen bereikt om samen als stad te laten zien dat we solidair zijn met de mensen die een steuntje in de rug nodig hebben. En dat is een weg die we zijn ingeslagen en daar gaan we mee door. We blijven goed in de gaten houden hoe dit zich ontwikkelt. Maar er bereiken ons ook mooie signalen. lk ben vorig jaar op huisbezoek geweest bij iemand uit de bijstand en die kon op dat moment gewoon echt niet rondkomen. En recent vernamen we van diezelfde mijnheer dat met alle acties die ook de Rijksoverheid heeft ingezet, met allerlei plafonds en koopkrachtmaatregelen, dat die mijnheer op dit moment met alle indexaties die hebben plaatsgevonden, kan rondkomen. 'Ja, de boodschappen zijn duurder geworden', zeihij, 'maar ik kan wel rondkomen, mede door de.... De voorzitter: Wethouder Velzen, moment want mijnheer Van den Boomgaard wil interrumperen.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u wel voorzitter. Het antwoord van de wethouder is deels, want ik had niet alleen gevraagd 'hoe kan dat nou?' lk heb ook aangegeven dat we € 30 miljoen eenmalig kunnen uitgeven en dan hebben we het over fondsen en we doen het hartstikke goed en als we het over energiearmoede hebben, waarin we miljoenen gepompt hebben, we een handyman langs sturen bij sommige mensen. Uíteindelijk heeft dat vijftien eurootjes per maand opgeleverd voor die mensen. Dat is niks. Dat is niks voor die mensen. Die hebben gewoon schulden die veel groter zijn dan die €15,00 per maand. En wij hebben gewoon €30 miljoen op de plank.Daar gaat het mij om en dan sluiten we ook aan bij de woorden van mevrouw Brouwer: hebben wij dat dan goed besteed? Kunnen wij dat verantwoorden naar die mensen? De voorzitter: Dank u wel. Reactie van wethouder Velzen

Wethouder Velzen: lk geloof dat ik in mijn reactie net er heel duidelijk over was dat we dus ook een hele hoop geld hebben ingezet om die mensen te ondersteunen. lk denk niet dat we er met elkaar dan ineens komen door te zeggen 'dan gaan we van die € 30 miljoen die we nu over hebben gehouden, waar ook heel duidelijke aanwijsbare redenen voor zijn die al zijn uitgelegd, rucksichtslos zonder plan nog eens een keertje € 10 miljoen daarheen brengen'. Dat doen we telkens met een plan. Dat hebben we vorig jaar gedaan, daar hebben we best veel geld voor beschikbaar gesteld. En zoals ik net al zei, we blijven continu die ontwikkelingen monitoren en als het nodig is, dan komen we vanzelf naar de raad terug met 'we moeten nu hier dit bedrag aan uitgeven'. Vergeet ook niet dat al dat geld dat in dat duurzaamheidsfonds gaat en al die andere plannen, op een veel belangrijkere manier ook bijdragen aan tegengaan van die armoede, namelijk het naar beneden brengen van die energierekening. En die manier is een veel duuzamere manier om eryoor te zorgen dat we die mensen ondersteunen. Even kijken. Voorzitter, dan ga ik gauw door naar de laatste vragen. Er is ook nog een vraag van de PvdA over het Geldpunt. Bereiken we daar de mensen die we willen bereiken? De evaluatie daarvan moet nog gedaan worden.

Maar als we kijken naar de cijfers die we nu maandelijks gerapporteerd krijgen van het Geldpunt, zien we dat dat lukt. We zien dat we in de wijk, laagdrempelig mensen bereiken, maar daarover komen we nog naar u toe met een nadere evaluatie om daar meer inzicht in te geven. En dan als laatste de vraag van Groenlinks over'wat doen wij in Zoetermeer om circulair te zijn?'Als we daarnaar kijken, maken we bij ieder project afiaregingen tussen de verschillende belangen die daarin gelden. Dat is enerzijds wat er circulair kan en andezijds ook wel wat de kosten daarvan zijn en hoe je dat tegen elkaar afweegt in de businesscase van zo'n project.

Raad 5juni 2023

51

En dan ben ik, denk ik, door mijn vragen heen, voorzitter. De voozitter: Dank u wel Wethouder Velzen. lk zie nog wel een interruptie van mijnheer Van Steenis. De heer Van Steenis (GroenLinks): Dank voozitter en wethouder bedankt voor de beantwoording van de vraag over de circulaire economie. Ja, uiteraard maakt u een goede afireging tussen wat kan en wat de kosten zijn, maar waar wij op doelden in het betoog was ook wel 'hoe ziet die visie er voor de toekomst uit?'Waar staan we nu, hoe ontwikkelen we en wat is daarvoor nodig in de komende jaren, of decennia, mag ik wel zeggen, want uiteindelijk is dat einddoel in 2050. De voorzitter: Wethouder Velzen

Wethouder Velzen: Dank u wel voorzitter. Daar kan ik op dit moment nog niet heel veel over zeggen, anders dan dat we de visie hebben dat circulair bouwen heel wenselijk is, maar het is ook wel heel duur. De voozitter: Mijnheer Van Steenis, gaat uw gang. De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja dank voorzitter. Circulair bouwen duur? Ja, maar de kosten die we in de toekomst moeten gaan maken, zullen waarschijnlijk hoger zijn, dus het is een beetje de vraag waar we verstandig aan doen. Het gaat ook zeker niet alleen om circulair bouwen by the way. Circulaire economie is wel heel veel breder dan dat en ik verwacht ook geen concreet antwoord verder op dit moment van u, anders dan de toezegging dat we op een gegeven moment daar met elkaar wat uitgebreider over in gesprek gaan. Dat kan het best op basis van een voorstel, uiteraard. De voorzitter: Wethouder Velzen.

Wethouder Velzen: Ja, dank u wel en uiteraard is dat een onderwerp dat wel degelijk ook bij ons onder de aandacht blijft. En ja, we gaan op enig moment aan de hand van een voorstel daar nader over praten. De voorzitter: lk zag mevrouw Van Damme nog.

Mevrouw Van Damme (SP): Dank u welvoozitter. De voorzitter: Moment, mevrouw Van Damme, mijnheer Van Steenis wil nog kort een laatste keer.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Voozifter. Heel kort, ik hoor hier een soort van kleine beperkte toezegging. Dan hoor ik ook graag wanneer we dat mogen verwachten en wanneer dat naar de raad komt. De voozitter: Wethouder Velzen

Wethouder Velzen: Dank u wel. lk vind het even lastig om nu aan een termijn te komen, want als ik nu iets roep, dan moet ik dat uit mijn duim zuigen. lk stel voor dat ik dat even mee terug neem naar de tweede termijn. De voorzitter: Mevrouw Van Damme, gaat uw gang.

Mevrouw Van Damme (SP): Dank u wel voorzitter. lk hoor de wethouder net zeggen dat er mooie doelen zijn bereikt en dat de mensen in de bijstand nu rond kunnen komen en dat we de komende jaren zo door willen gaan. Heel fijn dat het allemaal tijdelijk is. Maar zullen we niet kijken of kan het college niet kijken naar structurele oplossingen in plaats van overal potjes voor vinden, zo dat dat gewoon helemaal niet nodig is? De voorzitter: Wethouder Velzen.

Wethouder Velzen: Ja. Dank u wel, zoals ik al zei, ik haalde net een voorbeeld aan van iemand in de bijstand die rond kan komen. Maar daar zijn natuurlijk zo veel verschillende situaties, ook waarin dat bij mensen het weer niet lukt. Dus zoals ik net ook al zei, blijven we echt wel heel goed monitoren op de korte termijn, maar ook op de lange termijn, hoe we deze mensen het beste kunnen ondersteunen. Daar gaan we ook aan de slag met het herzien van beleid rond de bijzondere bijstand. Er komt volgend jaar

52

Raad 5juni 2023

ook een herziening van de Participatiewet onze kant op. Daar gaan we mee aan de slag. Dat gaat ook

weer heel veel impact hebben voor deze mensen, dus ik kan u vezekeren, dat blijft echt onze volle aandacht houden. Dank u. De vootzitter: Dank u wel wethouder Velzen, als er verder geen vragen meer zijn, dank ik u voor uw

eerste termijn. Burgemeester Bezuijen: Wat mij betreft, kan ik heel kort zijn want ik heb niet veel vragen gekregen, dus dat maakt het heel kort. Het enige was uiteraard het preventief fouilleren van de LHN, maar daar hebben wij het vaker over gehad. Die discussie hebben we vaker gehad, dus dat zal ik niet herhalen. Wel was er nog de vraag van de heer Van Gils van de WD over handhaving en de aantrekkelijkheid van ons als werkgever. lk kan in ieder geval melden dat we op dit moment 33 handhavers hebben. Dus bijna alle vacatures zijn ingevuld en daar zijn we natuurlijk heel blij mee, met hier en daar wel wat vedoop. U heeft ook bij die bijeenkomst al gehoord dat we juist met die verschillende banen en de aantrekkelijkheid van het werk proberen mensen ook te binden. Uiteraard is salariëring daar ook een belangrijke voonruaarde, maar er wordt hard aan gewerkt en ik heb er goede hoop op dat dat blijft lukken. Het zal niet zo zijn dat iedereen altijd tot in de eeuwigheid zal blijven, maar ik denk dat dat zeker wel het

gevalis. Het laatste punt dat ik wil noemen is dat we juist met het MBO Rijnmond ook bezig zrln om mensen hier op te leiden via stages. Dus dat betekent dat we automatisch ook proberen daarmee het aantal boa's op peil te houden. Dat in ieder geval van mijn kant. De heer Meijroos, gaat uw gang.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzitter. U walst over het preventief fouilleren heen, maar we roepen het aljaren. Het loopt de spuigaten uit in Zoetermeer. Wanneer is voor u de maat vol? Want we kunnen maar blijven wachten en wachten en wachten en de cijfers lopen alleen maar op. En iedere keer walst u er overheen en zegt u 'dat gaan we niet doen, gaan we niet doen', tenruijl het in heel veel steden wel succesvol is. Gewoon aangewezen locaties waar dat toch kan gebeuren. Burgemeester Bezuijen: Ja, nu lokt u mij uit en ik geef mezelf het woord. Volgens mij hebben we de discussie al vaker hier gevoerd en ik heb ook steeds gezegd dat het wat mij betreft een instrument is dat ik zeker zal inzetten als het nodig is. Daarvoor heb je wel locaties nodig die ook duidelijk zichtbaar zijn en waar je het op kunt inzetten, want het vereist een behoorlijk grote capaciteit. lk ben het overigens niet met u eens dat het overal een groot succes is want er zijn ook steden waar ze er zeker minder succesvolle ervaringen mee hebben, juist omdat je ook allerlei andere mensen moet gaan fouilleren. Dus er zitten zeker ook beperkingen aan het instrument. Maar ik heb altijd gezegd, en we hebben ook wel eens een moment gehad dat het bijna zover was dat we het moesten inzetten, dat ik op het moment dat het noodzakelijk is zeker niet zal schromen om dat te doen. lk.

ben het niet helemaal met u eens dat de cijfers ineens overlopen. We hebben zeker te maken met dat heeft u ook al gezegd - een toename van het aantal steekwapens in de stad. Dat is ook iets waar we ons heel druk over maken op dit moment om juist via scholen en op allerlei manieren jongeren te stimuleren, om te demotiveren om die dingen te hebben, om het zo maat te zeggen. Nogmaals, wat mij betreft, wil ik niet doen alsof ik eroverheen wals, het was meer ook om reden van de tijd, maar het is ook omdat we die discussie vaak voeren. Maar nogmaals, wat mij betreft is er geen enkele aanleiding om niet te zeggen dat als het nodig mocht zijn, ik het dan zeker zal neezetten. Maar dat doe ik dan wel op basis van goede informatie en adviezen van de politie. Want die heeft daar ook het meest zicht op. De voorzitter: Als er geen andere vragen of opmerkingen meer zijn, stel ik voor dat wij gaan kijken of er behoefte is aan een tweede termijn. Dan ga ik gewoon de lijst af. Mijnheer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Dank aan het college en alle ambtenaren die zo laat nog aan het werk zijn voor alle antwoorden. lk heb verder geen vragen. De voorzitter: Dank u wel. Het CDA. De heer Weekenstroo.

De heer Weekenstroo (CDA): Heel kort eigenlijk, we zijn heel blij dat we te horen krijgen dat er druk wordt gewerkt aan de modernisering. Het mag wat ons betreft nog wel een tandje sneller en harder, maar we begrijpen ook de inzet dat het goed en nauwkeurig moet gebeuren. Dus liever goed en nauwkeurig dan te snel en dat we dadelijk een begroting hebben die niet klopt en wordt afgewezen.

Raad 5juni 2023

53

Tot slot. U ontvangt, denk ik namens het gehele actiecomité Raden in Vezet complimenten dat we door blijven zetten op de lijn die we hebben ingestoken, waarbij we er in ieder geval voor zorgen dat de gemeente Zoetermeer en alle andere gemeenten in Nederland voldoende geld in de portemonnee hebben. dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de SP, mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): Dank u wel voorzitter. Dank voor de beantwoording van de gestelde vragen. Maar ik wil toch ingaan op een aantal punten en vragen die nog niet of niet voldoende antwoord zijn.

Wethouder ledema gaf aan in zijn bijdrage dat hij de P&C-cyclus wil verbeteren. Meerdere partijen hebben al aangegeven vanavond datze meer grip willen op de onderbesteding in de begroting en de keuzes die het college daarmee maakt. Daar heb ik ook al aandacht aan besteed in mijn bijdrage. lk ben even nieuwsgierig naar de wijze waarop dat gaat plaatsvinden. En ftjn dat de wethouder van Wonen in overleg is met de buurt over plannen op de locatie van het Monuta-gebouw en dat er goed op gereageerd is door de doelgroep. Maar ik heb nog geen reactie gehad op de vraag naar de vooÉgang bij de Entree en de versnelling bij de geplande woningbouw. Hoe wil het college dat op korte termijn toch gaan realiseren? Goed te horen dat ook de wethouder van Zorg zegt dat de wachtlijsten binnen de WMO afnemen. We zullen de wethouder hierop kritisch volgen, startende aanstaande maandag met de uitwerking van onder andere jeugdhulp in Haaglanden. Veel moet dan nog komen waarbij als eerste de herijking toegang jeugdhulp besproken zou worden. Het bevreemdt ons nog wel dat je als Zoetermeerder in de daklozenopvang in Den Haag terechtkomt en als ze daar eventueel op later moment weer vertrekken, de kans bestaat dat ze niet meer terug kunnen komen naar onze stad. Vindt het college dat wenselijk? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Velner voor uw tweede termijn. Dan ga ik naar mevrouw Wortel.

Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzitter en college bedankt voor de beantwoording en ook natuurlijk de ambtenaren bedankt dat u hier nog bent en tot nu toe dit werk voor ons heeft verricht. lk heb nog wel twee vragen die niet beantwoord zijn in de reacties van het college. Een aan de heer ledema of de wethouder kan aangeven of wat betreft de ozb ook dit jaar weer het totale bedrag teruggegeven wordt aan de inwoners. Die vraag heb ik in mijn beleving niet teruggekregen, graag een reactie daarop. En een vraag aan mevrouw Van der Meer over de zorgen over de basisscholen dat de problematiek onder kinderen van invloed is op het aannemen van nieuwe kinderen op bepaalde scholen, zodat kinderen daarom naar andere wijken moeten. U heeft het wel gehad over twee stichtingen of instellingen die zich bezighouden met die verdeling daarvan. Maar het wordt nog steeds, naar mijn beleving, niet goed gedaan, om kinderen adequaat op de juiste school te krijgen. Graag nog een reactie voozitter,

dank u. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Wortel. Dan ga ik naar D66, mevrouw Bakkers.

Mevrouw Bakkers (D66): Dank u wel voorzitter. Ook vanuit D66 dank voor de beantwoording en al het werk rondom de jaarrekening. Fijn te horen van het college dat de afronding van de Huizen van de Wijk dit jaar kan gaan plaatsvinden. lk heb nog een vraag waarvoor ik geen ruimte had in de eerste termijn en die wil ik toch nog heel even stellen, want het baart ons als D66 wel zorgen dat er steeds minder gebruik wordt gemaakt van de gemeentepolis omdat juist de doelgroepen voor wie deze voorziening wordt aangeboden, gebaat zijn bij een voordelige, maar zo volledig mogelijke ziektekostenpolis. ln de beantwoording van de vraag hierover wordt aangegeven dat er momenteel wordt onderzocht in hoeverre de gemeentepolis als middel aansluit bij de behoefte van de doelgroep. Daarbij wordt ook steeds gekeken naar wat de oozaken zijn van de daling en wat de maatschappelijke impact van de gemeentepolis is. Kan de wethouder ons informeren over de eerste bevindingen en over de richting waaraan wordt gedacht? Dank u. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bakkers. lk ga naar mijnheer Haak, PDvZ.

De heer Haak (PDvZ): Dank u Voorzitter. Trouwens, goedemorgen. We zijn tevreden over de antwoorden van het college en nogmaals willen we de ambtenaren bedanken voor het vele werk dat ze hebben verzet. Dank u wel.

54

Raad 5juni 2023

De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de PvdA.

De heer Louw (PvdA): Ja dank u wel voorzitter. Op dit vroege tijdstip, ik had het nog niet gezegd, maar ook complimenten ook namens de PvdA voor iedereen die aan de jaarstukken heeft gewerkt en vanavond voor alle antwoorden heeft gezorgd. Dank aan het college voor de reactie in de eerste termijn. lk ben blij dat dienstverlening voor dit college belangrijk is. Mijn partij hecht, dat heb ik al eerder gezegd, aan een sterke overheid. Overigens betekent dat niet ongebreideld uitbreiden. Het gaat er natuurlijk ook om dat de ambtenaren handelen vanuit de maatschappelijke bedoeling. Dus als we maatregelen nemen om inwoners, ondernemers en verenigingen te helpen uit de financiële crisis te komen, helpt een ondoordachte huurverhoging voor alle huurders van gemeentelijke panden, zoals vorig jaar, natuurlijk niet. Dat moet toch niet meer gebeuren als we hier allemaal zeggen die dienstverlening zo belangrijk te vinden.

Hulp bieden, voorzitter, is ook problemen bij de kop pakken waar bijvoorbeeld onze schietvereniging mee kampt. Deze club zit in een sterk verouderd pand, waardoor de vereniging met een aantal beperkingen wordt geconfronteerd. Eind vorig jaar meldde het college voorlopig niet door te gaan met plannen voor nieuwbouw van deze Zoetermeerse vereniging, omdat er andere prioriteiten zijn gemaakt, zoals bijvoorbeeld de uitbreidingsplannen van SnowWorld. Omwonenden van het Motion Beweeg College kregen deze maand te horen dat er geen buurtvisie komt voor het Van Doornenplantsoen omdat zij geen prioriteit zijn. Dit doet natuurlijk iets met mensen. Hoe denkt u dat inwoners zich voelen als zij te horen krijgen dat ze geen prioriteilztln? Dienstverlening blijft dus belangrijk, prioriteiten stellen ook. lk sluit me even aan bij de bijdrage van mijnheer Van Steenis dat het fijn zou zijn als we prioriteiten dan ook hier in de raad kunnen vaststellen. Tot slot voozitter, bij de aanpak van problemen moet de overheid volgens de ombudsman snel met burgers om tafel en erkennen dat er fouten zijn gemaakt. Maar vervolgens moet die overheid wel de tijd nemen om naast mensên te gaan staan en het weloverwogen en vooral ook samen op te lossen. En daar is een sterke overheid voor nodig. Dank u wel. De vootzitter: Dank u wel mijnheer Louw. Dan ga ik naar Zoetermeer Vooruit. Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel. Wat het bouwen betreft in Zoetermeer, vinden we het afgelopen jaar gewoon matig. Er is weinig of niet alternatief gebouwd. De wethouder wist voor de toekomst wel twee projecten op te noemen. Maar als we dan kijken naar 2030, dus over zeven jaar, en dan zien dat er 5500 woningen bijkomen, rolstoeltoegankelijk en dergelijke, dan denken wij 'dat is best ingewikkeld'. Wij vragen ons echt af hoe de wethouder dit gaat realiseren. Dan nog even een vraagje aan mijnheer Blansjaar. Die had het over de participatieladder, volgens mij,

maar ik denk dat ik het verkeerd begrepen heb, dat die soort van opnieuw is uitgevonden. Maar we hebben die toch aljaren? De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de PW. De heer Smitskam.

De heer Smitskam (PW): Dank u voozitter. Allereerst dank aan college voor het beantwoorden van de vragen. En verder laat ik deze termijn voor wat hij is. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de ChristenUnie-SGP. Mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): lk heb geen tweede termijn nodig voorzitter. De voozitter: Dank u wel. Dan ga ik naar Groenlinks, Mijnheer Van Steenis.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u voorzitter. Dat ging opeens heel snel. Bedankt voor de beantwoording van vragen, waaronder het inhoudelijke antwoord op de vragen over het cyberrisico en de visuele inspectie van kunstwerken. Maar de vraag was breder bedoeld. We krijgen graag nog antwoord op de aandacht die we vroegen voor de beperkte risicoparagraaf in het algemeen, het inschatten

en kwantificeren van risico's die we als stad lopen. Gezien het tijdstip nu mag het college daar ook toezeggen om daar met een memo of op een andere manier op terug te komen. De aanpassing van de begroting volgt het nieuwe werken, gaf de wethouder aan. Wanneer komt daar een concreet voorstel voor aan de raad? Misschien kunnen we een en ander combineren met het punt hiervoor.

Tot slot. Met belangstelling kijken we uit naar het antwoord op onze vraag over de visie op circulaire

Raad 5juni 2023

55

economie. Wanneer gaan we concreet met elkaar erover in gesprek? Dat antwoord krijgen we van de wethouder in tweede termijn, hebben we begrepen. Tot zover voozitter. De voozitter: Dank u wel mijnheer Van Steenis dan ga ik naar mijnheer Van den Boomgaard, FVD.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voorzitter, nieuwe dag, nieuwe kansen. ln het coalitieakkoord was het superduidelijk dat dit college het beste voor zou hebben met ons verenigingsleven. Wat ik net aangaf, gezond uit de lockdown komen en er stonden kreten als 'vitaal en gezond voor de stad' en 'we moeten het sport- en verenigingsleven koesteren'. Dat is niet gebeurd. lk heb al aangegeven toen de huurverhoging van gemeentelijke panden van 14,5o/o eraan kwam dat het verenigingsleven in hoge nood zou komen. En dat is gebeurd. 2 meijl. is er een open brief gekomen aan dit college, die nog beantwoord dient te worden, over dat hen het water aan de lippen staat. En wat heeft dit college gedaan om de daad bij het woord te voegen? Niets. En het zijn niet de kleinste verenigingen, het zijn grote sportverenigingen. lk heb nog een minuut en ik ga die minuut ook gebruiken. En hoe ga ik die

gebruiken? lk ga al die verenigingen opnoemen. Dat is MHCZ, TP Buytenwegh, TV Seghwaert, ARV llion, FC Zoetermeer, SV DSO, Budoschool Kai Sei, \NVZ Zoetermeer, SV DWO, SVO Buytenpark, Grizzlies, Zoebas, Zovoc,ZV Zoetermeer, Bowling SV, ZKV De Sprinters, Tourvereniging Zoetermeer' 77, HKS Zoetermeer, SV Zoetermeer, BV Zoetermeer Hammerheads, John McCormick, CGV Zoetermeer en Pro Patria. Al deze verenigingen staat het water aan de lippen. We zouden ze gezond uit de lockdown halen, de energieprijzen zijn enorm gestegen. We hebben er niets aan gedaan. En we gaan zelfs de huur exorbitant verhogen. En dan nog even naast de schietvereniging met die motie die er is die de heer Louw heeft benoemd. lk vraag dit college om zelfreflectie: wat hebben ze gedaan en wat gaan ze doen? De vootzitter: Dank u wel mijnheer Van den Boomgaard voor uw tweede termijn. Dan gaan we naar mijnheer Van der Vlies? Geen behoefte zie ik aan zijn gebaar. Dan gaan we naar het college voor de tweede termijn. lk begin met wethouder ledema.

Wethouder ledema: lk begin met de vragen van de SP over de P&C-cyclus en de onderbesteding. Helemaal voorkomen van onderbesteding kunnen we waarschijnlijk nooit, maar we proberen al wel bij de volgende perspectiefnota over een paar weken een kleine aanzet daartoe te geven. Zoals u daarin kunt lezen. Daarnaast gaan we samen met de Auditcommissie aan de slag met een aantal aanbevelingen die we hebben gekregen en komen we eind dit jaar met een voorstel naar uw raad. En dan sluit ik het laatste deel van de vraag af met de beantwoording van de vraag van Groenlinks 'wanneer kunnen we de nieuwe P&C-cyclus tegemoetzien?' Dat is in principe volgend jaar bij de volgende perspectiefnota. Dan vroeg de SP nog naar het versnellen van de Entree. lk heb onlangs in de commissie ook al uitgelegd dat we op dit moment op een complex moment in die processen staan. Daaraan is nog weinig veranderd in die twee weken. Maar ik kan wel even wijzen op bijvoorbeeld de Binnenstad waar we eigenlijk dezelfde curve door hebben gemaakt. Op een gegeven moment zei daar ook iedereen 'hoe zit dat nou?' En daar zijn op dit moment zes projecten in uitvoering. Dus het is ook wel een soort levenscyclus die dit soort grote projecten hebben. En nogmaals, ik kom daar meerdere keren dit jaar nog bij u op terug. Tot slot de vraag van de LHN over de ozb.

We hadden vorige week in de commissie bijna een hamerstuk waarin het voorstel stond om te veel ontvangen ozb boven de € 1 miljoen altijd terug te geven. Uw raad heeft er helaas voor gekozen om dat niet vanavond te behandelen, maar over twee weken. Dus op uw vraag 'gaat het college dat voortaan doen?' moet ik u het antwoord even schuldig blijven. Dat ligt aan de beraadslaging en de besluitvorming in uw raad. De voorzitter: Mevrouw Wortel.

Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzifter. Dank u wel, de heer ledema. Wij houden hoop en we hebben een goed idee erbij. De voozitter: Wethouder ledema verder nog?

Wethouder ledema: Nee voozitter, ik kan me dat heel goed voorstellen. Dank u wel. De voorzitter: lk kijk naar wethouder Weerwag

Wethouder Weenrag: Dank u voozitter. En dank u raad voor uw inbreng in de tweede termijn. lk heb

56

Raad 5juni 2023

de vraag openstaan van mijnheer Van den Boomgaard over wat het college gedaan heeft voor alle verenigingen en wat het nog gaat doen. lk kan in ieder geval zeggen dat wij afgelopen donderdag een goed gesprek hebben gehad met de sportuerenigingen die u zojuist opnoemde. Zij hebben zich verenigd en vertegenwoordigen ook een aantal andere verenigingen in onze stad. lk ben daar zelf aanwezig geweest en ik heb ook heel goed naar ze geluisterd. lk heb de zorgen meegenomen. Het was een goede agenda en er volgt nog verslaglegging. En daar zullen we ook absoluut serieus stappen mee maken over hoe we met elkaar verder kunnen in de toekomst om het voor sportverenigingen wat draaglijker te maken. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja dank u voorzitter. lk hoor'we hebben gesproken en hebben verslag vastgelegd en goed geluisterd'. Het moet nog blijken of het goed luisteren was want meestal volgen daar daden uit. lk ben eigenlijk veel meer benieuwd naar die daden. Heeft de wethouder al een idee wat hij kan doen? Nogmaals, er ligt dus incidenteel geld op de plank en we hebben dus stante pede op dit moment 25 grote sportverenigingen met heel grote problemen. Dus we kunnen praten tot we een ons wegen, maarwat gaan we nou concreet doen? De voorzitter: Wethouder Weenrvag

Wethouder Weerwag: Dank u voorzitter. U spreekt over heel grote problemen. Op het moment dat een sportvereniging urgente nood heeft, dan kunnen ze daarvoor inderdaad bijons terecht. Daar is ook het Sportloket voor waar de sportverenigingen ook naartoe gestuurd worden op het moment dalze die hulp nodig hebben. Wat we afgelopen donderdag hebben besproken, is onder andere bijvoorbeeld - ik wil u best wat richtingen meegeven kijken of we een Sportraad kunnen heropenen, zoals we die in het verleden hebben gehad. Daar is behoefte aan. lk heb zelf ook toegejuicht om op die manier ook vinger aan de pols te houden om inderdaad die stappen die we nu voorwaarts hebben gemaakt, ook te monitoren. Dank u voorzitter.

-

De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard

De heer Van den Boomgaard (FVD): lk mis toch de zelfreflectie, voorzitter, want is het niet juist dit college dat 14,5o/o huurverhoging wil doorvoeren in plaats van de daad bij het woord te voegen en op te komen voor de verenigingen? Volgens mij is het heel simpelom dat zo snel mogelijk van tafelte hebben en de sportverenigingen weer licht aan het eind van de tunnel te laten zien. En dat hoeft niet via een raad of via een andere praatgroep. Het is gewoon een kwestie van doen. 6,5% gaan we nu al doorvoeren, 8% aan huurverhoging hangt nog als het zwaard van Damocles boven hun hoofd, terwijl in de sociale huur 3,1% huurverhoging de max is en in de vrije sector 4,1%.Wi) gaan daar gewoon nog eens een keertje dubbel en dwars overheen. Er zryn gewoon concrete zaken die de wethouder kan doen. De vootzitter: lk zie mevrouw Sandifort en dan de wethouder en dan wil ik dit ondenrerp afronden en

verdergaan. Mevrouw Sandifort (WD): Dank u wel voorzitter. Volgens mij lopen nu terugkijken en vooruitkijken een beetje door elkaar. lk stel voor dat mijnheer Van den Boomgaard gewoon wat mooie moties gaat maken voor het voorjaarsdebat over drie weken. Vindt u ook niet? De voorzitter: Dank u wel. lk kijk nog naar wethouder Weenlrrag of hij nog behoefte heeft om hier verder

op te reageren.

Wethouder Weerwag: Ja, dank u voorzitter. Nogmaals, als er echt nood aan de man is, dan is daar een noodfonds voor en daar kunnen ze op dit moment al echt een beroep op doen en daar wil Ík het voor nu even bij laten. Dank u wel. De voozitter: De heer Nawijn. De heer Nawijn (Lijst Hilbrand Nawijn): lk vind dat mijnheer Van den Boomgaard wel een heel belangrijk punt aanhaalt. 25 verenigingen hebben zich inderdaad gewend tot het publiek in Zoetermeer en dat zijn niet de minste verenigingen, dat zijn de grootste. lk heb alleen als signaal dat ik hoop dat de wethouder

echt wat gaat doen en niet alleen een Sportraad instelt, want daar hebben we niets aan. Weer een

Raad 5 juni 2023

57

bureaucratisch ding erbij. lk hoop dat we echt daadwerkelijk wat gaan doen. En dat is belangrijk. Er zijn verenigingen, is mij verteld, die zelfs bezig zijn om hun reserves te gebruiken voor deze tijd. En dat is toch wel een heel ernstige zaak. Er zijn ook verenigingen die wel redelijk rond kunnen komen, maar serieus nemen van dit signaal van die 25 verenigingen lijkt me absoluut een belangrijk punt. De voorzitter: Ja. lk zie mevrouw Van Werkhoven ook nog en die wil ik echt als laatste nog het woord geven want we hebben dit punt eigenlijk al een beetje gehad en zoals mevrouw Sandifort terecht zei, we gaan dat zeker nog bespreken hier op 26 juni a.s. Mevrouw Van Werkhoven.

Mevrouw Van Werkhoven (Groenlinks): Voozitter, kort ordevoorstel. lnterrupties zouden kort zijn en bij voorkeur in de vorm van een vraag. De voorzitter: Daar heeft u helemaal gelijk in. Dank u wel. MijnheerVan den Boomgaard, gaat uw gang.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, en de spreektijd voor het college was 24 minuten, dat is ook niet gehaald. Aan mevrouw Sandifórt. Het voorstellen van moties gaan we ook zeker doen. Alleen ik zoek meer zelfreflectie want niet ik heb de belofte gedaan aan het verenigingsleven, dit college heeft een belofte gedaan. Mij vragen ze alleen maar'waar blijft die belofte nu?' De voorzitter: Volgens mij is het helder en volgens mij hebben we dit voldoende gewisseld. lk stel voor door te gaan in het college naar wethouder Blansjaar.