Notulen raad 27 mei 2025 - vervolg van 12 mei 2025 - vastgesteld

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Dank u wel. Dat is een helder verhaal, maar nogmaals, dat is toch ook gewoon terug te lezen in de ruimtelijke strategie? Daar hoort het toch in thuis? Dat hoeft dan toch niet per se ook hier nog eens in terug te komen? De voorzitter: Mijnheer Van Gils

De heer Van Gils (WD): Voor een deel is dat waar. De ruimtelijke strategie is natuurlijk het document dat hier eigenlijk boven hangt. Het is een beetje bijzonder dat we ze alle twee tegelijkertijd een soort van ter inzage aan het leggen zijn. Maar ja, dit is een uitwerking van die ruimtelijke strategie. lk denk dat het logisch is dat die dingen inderdaad op elkaar voortborduren. Maar ik mis het vooÉborduren van de ruimtelijke strategie in dit stuk nu wel. De voorzitter: U kunt uw betoog vervolgen. O, u heeft nog een interruptie van mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): Dank u wel voozitter. lk hoor de WD iets roepen over een kwaliteitsimpuls op

16

Raad27 mei2025

wflkniveau. Heeft u het dan enkel over het toevoegen van nieuwe woningen aan de wijk, of heeft u het ook over het verbeteren van de omgeving en het verhogen van de kwaliteit van de omgeving? De voorzitter: Mijnheer Van Gils

De heer Van Gils (WD): Hier komen we denk ik echt... Er zit natuurlijk een heel grote link met de ruimtelijke strategie, maar bij het toevoegen van woningen doe je vaak ook al wat met de openbare ruimte van een plek waar wordt gebouwd. Dus in die zin heeft dat impact op elkaar. Maar zeker als je het hebt over wijkwinkelcentra die nu niet zo goed functioneren, is het zo dat als er extra inwoners bij die winkelcentra komen wonen, misschien ineens een tweede supermarkt wel mogelijk is, waardoor er wat meer concurrentie ontstaat, waardoor die supermarkten in hun prijs, maar ook in kwaliteit betere diensten leveren. Dan wordt het misschien wat levendiger en is er misschien nog wel een klein winkeltje waar je ook nog wat kleding kunt kopen. Zo zrln er natuurlijk allerlei dingen waarop het toevoegen van woningen een impuls veroorzaakt. De voorzitter: Nog een doorvraag van mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): Maar u heeft het dus niet concreet over het aanpakken van de directe omgeving, van de woningen en de wijkwinkelcentra? Dus over het openbaar groen bijvoorbeeld? De voorzitter: Mijnheer Van Gils. De heer Van Gils (WD): lk denk dat dat echt een onderdeel is van die ruimtelijke strategie. Dat moeten we zeker ook doen, maar in het kader van het volkshuisvestingsprogramma, om de heer Van Rumpt hopelijk niet tegen het hoofd te stoten, denk ik dat dat een stap te ver is. De voorzitter: Dan kunt u verder met uw betoog.

De heerVan Gils (WD):Voozifter, ik ben aan het einde van mijn termijn, dus dank u wel.

Amendement nr.2505-D ingediend doorWD, ZólZoetermeer, PvdA, PDvZ, CDA, D66, ChristenUnie€GP, GroenLinks, PW Een goede atuveging over instandhouding van betaalbare koop mogelijk maken

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei2025; gelezen het raadsvoorstel Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma (2025-036a03); besluit: aan besluitpunt I een sublid toe te voegen met de tekst: "Met dien verstande dat de daarin genoemde instandhoudingstermijn voor betaalbare koop niet ter inzage wordt gelegd of wordt vastgesteld en in plaats daarvan het college de opdracht te geven nader ondezoek te doen naar onderstaande punten, de raad hierover uiterlijk november 2025 te

.

informeren en de betreffende teksten in het ter inzage te leggen conceptvolkshuisvestingsprogramma aan te passen: l. de wenselijkheid van betaalbare koopwoningen waarbij de gemeente een directe subsidiërende rol heeft (bijvoorbeeld door grondprijskortingen), waarbij in ieder geval ook de financiële haalbaarheid wordt onderzocht; ll. de vorm waarop de gemeente een dergelijk initiatief zou kunnen invoeren, waarbij ten minste te betrekken een zelfbewoningsplicht en/of ovenryinstregeling, waarbij een deel van de ovenarinst van een gesubsidieerde koopwoning aan de gemeente wordt afgedragen. De opbrengsten worden ingezet voor de realisatie van nieuwe betaalbare woningen; lll. de termijn waarop een dergelijke regeling van toepassing moet zijn om impact te maken.""

Amendement nr. 2505-E ingediend door WD, Zoetermeer Vooruit, D66 Betere visualisatie van het woningbouwprogramma per wijk en de stad "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei2025; gelezen het raadsvoorstel Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma (2025-036403); besluit:

Raad27 mei2025

17

a

aan besluitpunt 1 een sublid toe te voegen met de tekst: "Met dien verstande dat de in hoofdstuk B per wijk opgemaakte donut-diagrammen worden vervangen voor een visualisatievorm waarbij per wijk duidelijk zichtbaar wordt gemaakt hoeveel woningen er in absolute aantallen worden toegevoegd (en/of onttrokken) en tevens het totaalovezicht op pagina 16 op een dergelijke manier voor de gehele stad wordt aangepast. Dit om te voorkomen dat er een indruk kan ontstaan bij de lezer dat door een procentuele afname van een prijssegment ook het absolute aantalwoningen kan afnemen, tenntijl dit niet het geval is. Een en ander in lijn met de in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma opgenomen doelstellingen en daaropvolgende actualisatie(s). Bij een andere visualisatie kan gedacht worden aan 'stacked-column-charts', maar een andere visualisatie die bovengenoemde zorg wegneemt, volstaat ook.""

Motie nr. 2505-05 ingediend door WD, CDA, D66 Woningbouw als aanjager van betaalbare woningen De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei2O25;

constaterende dat:

o

in het conceptvolkshuisvestingsprogramma de betaalbaarheid van woningen en het realiseren van meer woningen als los van elkaar staande ondenarerpen worden beschreven;

overwegende dat:

r

de betaalbaarheid van woningen ook en vooral onder druk staat omdat er een tekort aan woningen

.

de enige echte oplossing voor de woningnood en daarbij komende hoge huur- en koopprijzen is

is;

om meer woningen te bouwen, en specifiek voor de gemeente om meer woningbouwlocaties toe te wijzen;

vezoekt het college om: r in het definitieve volkshuisvestingsprogramma een duidelijk verband aan te brengen tussen de thema's 'betaalbaarheid' en 'meer woningen', waarbij het drukken van de huur- en koopprijs van woningen als belangrijk argument voor het toevoegen van woningen aan de stad is wordt aangedragen; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-06 ingediend door WD, CDA, D66 Woningbouw als aanjager van wijk- en buurtvernieuwing De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2025;

constaterende dat: o in het concepfuolkshuisvestingsprogramma beperkt aandacht is voor het feit dat woningbouwontwikkeling kan dienen als kwaliteitsimpuls voor wijken en buurten, zoals het opknappen van verloederde omgevingen, slecht functionerende wijkwinkelcentra, het verbeteren van het openbaar vervoer, en het beter onderhouden van parken en speeltuinen; overwegende dat: r het nadrukkelijker in het volkshuisvestingsprogramma opnemen van de overweging om woningbouw als aanjager te gebruiken van stedelijke vernieuwing kan helpen bij het vergroten van het maatschappelijk draagvlak voor binnenstedelijke woningbouwprojecten; r de kwaliteitsimpuls die woningbouw kan geven aan een gebied een aanvullend criterium is waarmee kan worden afgewogen of een woningbouwproject doorgang moet vinden, naast de directe woonbehoeften van een wijk op basis van een 'balans'tussen segmenten;

vezoekt het college om:

o

in het definitieve volkshuisvestingsprogramma meer aandacht te geven aan de kwaliteitsimpuls die woningbouwprojecten met zich meebrengen en dit te noemen als argument om binnenstedelijke woningbouw toe te staan naast het streven naar een balans tussen woningbouwsegmenten in de stad;

18

Raad27 mei2025

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Prima, dank u wel. Dan geef ik nu het woord aan de heer Ekkelenkamp en de moties en amendementen maken uiteraard deel uit van de beraadslagingen.

De heer Ekkelenkamp (D66): Voorzifter. Het zal u niet verbazen dat D66 vanavond met voorstellen komt over het volkshuisvestingsprogramma. Na een levendig debat in de commissievergadering, ik kijk even naar de publieke tribune waar ons commissielid Yasir el Achkar zit, zullen we vanavond acht moties en een amendement indienen. Waarom deze voorstellen? D66 vindt het belangrijk dat de stad in balans is en dat betekent een balans in woningen voor diverse inkomensgroepen, maar ook in leeftijd. Als D66 breken wij vanavond in het bijzonder een lans voor de jongeren. Jongeren blijven noodgedwongen thuis wonen of vertrekken naar andere steden. Het is niet alleen een probleem van henzelf, dat is een probleem voor de hele stad. Denk aan de instroom op de arbeidsmarkt of de levendigheid in de wijken of in de binnenstad. Daarom roepen wij het college op uit te spreken dat het belangrijk is dat de stad ook op het gebied van leeftijd in balans blijft. We vragen het college om bij de volgende behandeling van het volkshuisvestingsprogramma te zorgen dat het resultaat van het volkshuisvestingsprogramma ertoe leidt dat het aantaljongeren in de stad in 2040 stijgt en dat inzichtelijk wordt gemaakt wat de effecten zijn per doelgroep. Deze motie dienen we samen met Groenlinks en de PvdA in. De voorzitter: U krijgt een interruptie van de heer Meijroos

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Voozitter, dank u wel. Het is een beetje een herhaling van zetten. Ook aan u vraag ik: waarom nu al een voorschot nemen op iets dat nu slechts ter inzage gelegd wordt? Waarom zouden we nu al zo ontzettend sturend bezig ziln? De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp

De heer Ekkelenkamp (D66): Mijnheer Meijroos, ik denk dat het gewoon goed is dat het programma dat straks ter inzage wordt gelegd dan ook de meerderheid van deze raad vertolkt. Daarom is het, denk ik, goed om dat nu zo te doen. Wij zien dat er met name voor de doelgroep jongeren veel te weinig in zit en dat wil ik nu al meegeven. We hopen dat dat wordt geapprecieerd in de stad en misschien komen er nog wel meer opmerkingen die dat nog wat versterken. Dus vandaar. De voorzitter: De heer Meijroos met een doorvraag.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel. Maar bent u het niet met mij eens dat het een totaal verkeerd signaal kan afgeven, bijvoorbeeld aan de ouderen in Zoetermeer, als zij zien dat hier een stuk wordt voorgelegd, eigenlijk een blanco stuk, waar we allemaal blanco ingaan, waar we vervolgens iets van mogen vinden en waarbij D66 dan zegt'nee, het moet wel echt alleen over jongeren gaan straks'? De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp.

De heer Ekkelenkamp (D66): Dan heeft u mij niet goed begrepen, mijnheer Meijroos, want ik heb ook gezegd dat we een stad in balans willen hebben, dus ook qua leeftijdsgroepen. Wij vinden dat die balans nu nog niet voldoende is en daarom dienen we deze voorstellen in. Dus dat is niet ten nadele van ouderen. Nee, het is een aanvulling, zodat het ook voor de jongeren een stad is om in te wonen en straks misschien te gaan wonen. De voorzitter: Gaat u verder, mijnheer Ekkelenkamp.

De heer Ekkelenkamp (D66): Voozifter, we vragen het college om concrete doelstellingen vast te stellen voor het aantalwoningen dat moet worden gebouwd voor jongeren en om hierbij rekening te houden

met jonge alleenstaanden, studenten, jonge stellen en starters in het algemeen. Daarvoor hebben we een motie die we samen indienen met de SP, Groenlinks en de PvdA. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Voozitter, ik ben het natuurlijk met D66 eens als ze zeggen dat we moeten

Raad 27 mei 2025

19

zorgen dat jongeren een huis kunnen vinden. Maar de realiteit is natuurlijk ook dat jongeren vaak de doelgroep zijn die het makkelijkste alternatief hebben om hun woonwens uit te stellen; thuis blijven wonen kan weliswaar als vervelend worden ervaren, maar is ten opzichte van andere doelgroepen niet zo'n heel schadelijk alternatief. Het is de groep die als eerste afualt als we woontekorten hebben. Daarmee is natuurlijk ook de oplossing, als we voor jongeren echt een oplossing willen bieden, om vooral zoveel mogelijk huizen toe te voegen. lk vroeg mij af of de heer Ekkelenkamp en D66 het daarmee eens zijn, in plaats van dat we arbitrair zeggen dat we aan leeftijdsdiscriminatie gaan doen op de woonmarkt. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp.

De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u wel voorzitter. Volgens mij is er geen sprake van leeftijdsdiscriminatie als we ook jongeren een handje helpen op deze woningmarkt. Het zijn met name de jongeren die aan het verkeerde eind van het touw trekken. Uit een rapport van de Woonbond blijkt dat, onder andere, maar liefst negen op de tien jongeren gewoon problemen heeft met het vinden van een woning. Dus als we dat toch een beetje meer kunnen stimuleren in deze stad... Het is helemaal niet zo dat we de balans helemaal naar de kant van die jongeren over laten hellen, maar we vinden dat er nu veel te weinig balans in zit. Dus we willen eigenlijk die andere kant ook in het stuk hebben. Dus vandaar. lk vind dat we daarmee ook misschien wat ouderen helpen, want die vinden vaak ook wel dat de jongeren misschien wat eerder zouden moeten uitvliegen dan ze nu doen. Dus mijnheer Meijroos, ik denk ook meteen aan de doelgroep ouderen, waar u meestal voor pleit. Dank u wel. De voorzitter: Dan heeft u nog een interruptie van de heer Haak.

De heer Haak (PDvZ): Dank u wel voozitter. ln de commissie hebben we uitvoerig over dit ondenarerp gesproken. Dat u wilt bouwen voor jongeren, is prima. Het bouwen voor jongeren staat ook in onze opgave. Maar vindt u zelf niet dat juist het bouwen voor ouderen gestimuleerd moet worden omdat we dan de doorstroming op gang brengen? Als we alleen maar op één segment inzetten, van die jongeren, zullen die jongeren een woning krijgen, maar blijft de rest van de woningmarkt gewoon on hold staan. Door voor ouderen te bouwen, krijg je juist vier of vijf bewegingen, waardoor ook weer woningen voor jongeren vrijkomen. Bent u het daarmee eens? De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp

De heer Ekkelenkamp (D66): Nou, niet geheel, want anders zouden we deze motie natuurlijk niet indienen. Natuurlijk moet je bouwen voor ouderen of voor senioren zodatze kunnen doorstromen. Dat gebeurt nog veel te weinig, denk ik. Dus dat moeten we stimuleren en dat staat volgens mij ook heel goed in het volkshuisvestingsprogramma. Alleen wij zeggen 'doe dat niet alleen voor ouderen, maar ook voor jongeren want ook zij moeten een kans hebben op deze woningmarkt'. De voorzitter: Dan heeft u nog een interruptie van de heer Zanoni.

De heer Zanoni (FVD): Dank u voorzitter. Het is natuurlijk absurd om te stellen dat het niet schadelijk is voor jongeren om even langer te wachten op een woning. Dat schaadt natuurlijk het begin van samenwonen en gezinsuitbreiding. Maar om even te reageren op de heer Ekkelenkamp. Wij hebben meerdere keren voorstellen ingediend om Zoetermeerse jongeren een specifieke voorrang te geven op woningen. Als u het zo belangrijk vindt dat die jongeren ook een woning vinden in onze stad, waarom konden we dan niet op uw steun rekenen in het verleden? De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp. De heer Ekkelenkamp (D66): Mijnheer de voozitter, dan vonden we op dat moment blijkbaar de moties

van FVD niet voldoende om onze steun aan te verlenen. Nu hebben we deze moties. We hopen dat u uw steun wel aan deze moties verbindt, mijnheer Zanoni. Dan ga ik door. De voorzitter: Nee, dan heeft u nog een interruptie van de heer Van Steenis en dat is laatste op mijn lijstje. De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u voozitter, het was al een tijdje terug in het debat maar het

20

Raad27 mei2025

ging over de opmerking van de heer Van Gils die wel heel makkelijk stelde - ik denk dat het ook onze rol is om dat goed af te wegen - dat jongeren de groep vormen die het makkelijkst even wat langer op een woning kunnen wachten. Dat is misschien aardig als je een groot huis hebt als ouders en veel ruimte. Maar er zijn ook gezinnen waar dat helemaal niet zo is en waar de spanningen oplopen. lk vroeg me af of de heer Van Gils ook oog heeft voor dat soort gezinnen. De voorzitter: Dat is een interruptie voor mijnheer Van Gils.

De heerVan Gils (WD): Zeker.lk heb er geen pleidooi voorgehouden dat jongeren langerthuis moeten wonen. Dat is zeker niet het geval, maar ik denk dat de constatering uit heel veel ondezoek is dat

jongeren de eerste groep zijn die afuallen op de woningmarkt als we een tekort hebben. Dat heeft te maken met het feit dat het overgrote deel van de jongeren natuurlijk... Dan hebben we het ook over mensen die 22 zijn. Vanaf 29 heb je het wel weer over een andere groep, als je dan nog thuis woont. Maar het is een groep die nog in hun carrière moet groeien. Het is een groep die vaak nog best redelijk thuis kan blijven wonen, dus ze vallen als eerste af. Op het moment dat we gewoon te weinig huizen hebben voor het aantal huishoudens, valt er altijd iemand af. Dus is mijn pleidooi en mijn oproep aan D66: voeg niet nog een categorie van mensen toe waarover we die woningen moeten verdelen, maar voeg meer woningen toe zodat we daar minder lang over hoeven te discussiëren. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis met een doorvraag.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja, dank voozitter. ln ieder geval dank aan de heer Van Gils voor deze verduidelijking want ik denk dat het heel erg helpt dat hij onderschrijft dat we dat goed moeten afiregen. We kennen:het bouwpleidooi van de WD. lk denk dat het heel terecht is dat mijnheer Ekkelenkamp vraagt om aandacht voor zowel de ouderen, als de jongeren en er, kortom, toe oproept dat wij een goede afueging maken. De voorzitter: Prima. Dan stel ik nu voor dat mijnheer Ekkelenkamp zijn betoog vervolgt want we hebben nog zeven moties en één amendement te gaan.

De heer Ekkelenkamp (D66): Mijnheer de voozitter, ik ga door. Verder blijft D66 voor een eerlijk puntenstelsel. De wachttijd voor sociale huurwoningen voor starters en jongeren is vaak langer dan de tijd die ze hebben gehad om punten te verzamelen. Aangezien dat pas vanaf je achttiende kan en de wachttijd vaak langer is dan zes jaar. Wanneer jongeren eindelijk genoeg punten hebben verdiend voor een sociale huunrvoning, verdienen ze hier vaak te veel voor doordat hun salaris is gestegen. Echter, ze verdienen dan meestal nog wel te weinig voor een koopwoning of een huunrtroning in de vrije sector. Met een motie roepen wij ertoe op om b'rj de eerstvolgende heziening van het toewijzingsstelsel van Woningnet Haaglanden de positie van de groep jongeren en jonge stellen die nu vaak tussen wal en schip vallen, te verbeteren. Voozitter, D66 vraagt vanavond ook aandacht voor de huurders onder de 23. De maximale huuÉoeslaggrens daarvoor is zo'n € 480,00. Het is een uitdaging om de bouw daarvoor rendabel te houden. We zouden daarom graag zien dat het college met woningcorporaties in gesprek gaat over het creëren van ruimte in het huisvestingsprogramma voor huurders onder de 23 jaar. Deze motie wordt mede ingediend door GroenLinks en de PvdA.

Verder dienen we vanavond nog meer moties in, maar ik zal ze niet allemaal zo uifuoerig benoemen, voor de herbestemming van leegstaand vastgoed, om dat ook voor permanente huisvesting te gebruiken. We hebben een motie om driedubbele vergrijzing te voorkomen. Een pilot voor een jongerenmakelaar en tot slot een amendement om wat soepeler om te gaan met het verkameren in een suburbaan leefmilieu. Bij dezen dien ik ze allemaal in, inclusief het amendement.

Amendement nr. 2505-F ingediend door D66 Verkameren voor jongeren wanneer het kan. "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2025; besluit: op pagina 23 onder het kopje 'splitsen en verkameren' de tweede bullet te wijzigen in: 'ln het leefmilieu suburbaan vergunnen we verkameren en splitsen gepast. Dat betekent dat we oog houden voor de draagkracht van voozieningen, maar verkameren toestaan wanneer het kan,

.

Raad27 mei2025

21

Het leefmilieu suburbaan bevat diverse gebieden en daar houden we rekening mee. ln gebieden met een arakke leefbaarheid zal het moeilijker zijn om een vergunning aan te vragen voor verkamering of splitsing. ln gebieden waar de leefbaarheid beter op orde is, zullen we onder passende voonruaarden verkameren en splitsing om woningen geschikt voor jongeren of senioren te realiseren eerder toestaan. Dit met het oog op de grote woningcrisis waarin we ons begeven en het gegeven dat we in Nederland relatief op veel vierkante meter per persoon leven."'

Motie nr. 2505-07 ingediend door D66, SP Pilot Jongerenmakelaar

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei2025; constaterende dat: de seniorenmakelaars succesvol zijn gebleken in het helpen van senioren aan een passende wo-

.

r .

ning;

de seniorenmakelaars erg goed scoren op de klanttevredenheidsmeting; uit ondezoek van ING Woonbericht uit september blijkt dat ruim de helft van de starters belangrijke

levensgebeurtenissen zoals samenwonen of het krijgen van kinderen uitstelt omdat ze geen geschikte woning kunnen vinden. Zo'n 49o/o stelt het krijgen van kinderen tenminste twee tot drie jaar of langer uit. Uit ditzelfde onderzoek blijkt dat 60% van de thuiswonende starters graag uit huis willen, maar dat niet te kunnen; ovenltregende dat:

. .

een pilot met een jongerenmakelaar niet alleen jongeren kan helpen aan een passende woning, maar de jongerenmakelaar na afloop van de pilot ook een adviesrapport kan uitbrengen dat beleidsmakers helpt om de problemen voor jongeren op de woningmarkt aan te pakken; wanneer een jongerenmakelaar dezelfde vrijheden krijgt als de seniorenmakelaar, dit kan helpen om jongeren die nu tussen wal en schip vallen aan een passende woning te koppelen;

vezoekt het college: r te ondezoeken of het mogelijk is om een pilot te starten voor een jongerenmakelaar, die jongeren

r r

die op zichzelÍ willen wonen of jonge stellen die voor het eerst samen willen wonen helpt met het zoeken van een passende woning; hierin de optie mee te wegen dat de jongerenmakelaar, met hulp van de gemeente of SHV, na afloop van de pilot met een adviesrapport komt over hoe jongeren kunnen worden geholpen op de woningmarkt; hierover terug te koppelen aan de raad uiterlijk in Q1 2026;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-08 ingediend door D66 Uitgangspunt Zoetermeer: Een eerlijk puntenstelsel voor jongeren "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei2025: constaterende dat: zowel in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma, als in het woningbehoefteondezoek, wordt benoemd dat het juist de jongeren en jonge gezinnen zijn die tussen wal en schip vallen op de woningmarkt; de wachttijd voor sociale huunroningen voor starters en jongeren vaak langer is dan de tijd die ze hebben gehad om punten te verzamelen, aangezien dit pas vanaf je achttiende kan en de wachttijd vaak langer is dan zes jaar. wanneer jongeren eindelijk genoeg punten hebben verdiend voor een sociale huurwoning, dan verdienen ze hier vaak te veel voor doordat hun salaris is gestegen. Echter verdienen ze dan meestal nog wel te weinig voor een koopwoning of een huunroning in de vrije sector; uit ondezoek van ING Woonbericht uit september blijkt dat ruim de helft van de starters belangrijke levensgebeurtenissen zoals samenwonen of het krijgen van kinderen uitstelt omdat ze geen geschikte woning kunnen vinden. Zo'n 49o/o stelt het krijgen van kinderen tenminste twee tot drie jaar of langer uit. Uit dit zelfde onderzoek blijkt dat 60% van de thuiswonende starters graag uit huis willen, maar dat niet te kunnen.

r

r .

r

22

Raad27 mei2025

overwegende dat: het van groot belang is om woningen zo eerlijk mogelijk te verdelen. En dat daarom blinde vlekken, zoals de blinde vlek voor jonge gezinnen, zo snel als mogelijk uit het systeem moeten worden gehaald; andere woonregio's al veel verder zijn in het moderniseren van de manier waarop woningen worden toegewezen;

.

.

vezoekt het college:

.

.

dat Zoetermeer als uitgangspunt neemt dat bij de eerstvolgende herziening van het toewijzingsstelsel van Woningnet Haaglanden de positie van de groep jongeren en jonge stellen die nu vaak tussen wal en schip vallen wordt verbeterd; dat de wethouder hiervoor ook gaat pleiten in de gesprekken met vertegenwoordigers van de andere gemeenten uit de regio. En ook in gesprekken met andere belangrijke actoren. En de raad daarover informeert na afloop van de eerste gesprekken over de herziening;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-09 ingediend door D66, GroenLinks, PvdA Balans in leeftijd: Voorkom daling percentage jongeren in 2040 "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei2O25; constaterende dat:

r

o . r

in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma wordt uitgegaan van de venrachting dat er in 2040 40% minder jongeren in Zoetermeer zullen zijn; uit het woningbehoefteondezoek blijkt dat de groei of daling voor deze groep vooral afhankelijk is van wat de gemeente gaat bouwen en niet van de autonome/natuurlijke groei; er in Visie Zoetermeer 2040 wordt gesteld dat het de bedoeling is dat Zoetermeer bewoners, waaronder jongeren, beter kan vasthouden; in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma wordt aangegeven dat jongeren in Zoetermeer nog

.

vaak noodgedwongen thuis blijven wonen of vertrekken naar studentensteden; er in Nederland en in de regio Haaglanden in het bijzonder, een groot tekort is aan woningen voor

r

jongeren; het college in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma nadrukkelijk ambieert dat de stad en alle wijken in balans zijn, maar hierin alleen kijkt naar inkomensgroepen en niet naar leeftijdsgroepen;

ovenalegende dat: het voor de stad Zoetermeer belangrijk is dat er genoeg jonge mensen in de stad blijven wonen; zowel in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma, als in hetwoningbehoefteondezoek, als in verschillende onderzoeken wordt benoemd dat het juist de jongeren zijn die tussen wal en schip vallen op de woningmarkt;

o r

vezoekt het college:

. .

uit te spreken dat het belangrijk is dat de stad ook op het gebied van leeftijd in balans blijft; brj de volgende behandeling van het volkshuisvestingsprogramma te zorgen dat het resultaat van

het volkshuisvestingsprogramma ertoe leidt dat aantaljongeren in de stad in2040 stijgt. En inzichtelijk te maken wat de effecten zijn per doelgroep;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-í0 ingediend door D66 Voorkom driedubbele vergrijzing "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei2O25; constaterende dat: in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma wordt aangegeven dat Zoetermeer last heeft van dubbele vergrijzing: de Zoetermeerder wordt steeds ouder en de 'oude Zoetermeerder' wordt ook relatief steeds ouder.

r

Raad27 mei2025

23

a

in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma wordt aangegeven dat er de komende jaren in Zoetermeer volop gaat worden gebouwd voor senioren; senioren niet snel verhuizen, omdat dit voor hen vaak meer nadelen dan voordelen heeft;

ovenregende dat: . er een risico bestaat dat de dubbele vergrijzing die we al kennen in Zoetermeer overgaat in een driedubbele vergrijzing wanneer je te weinig grip hebt op de toewijzingen en de doorstroming dan stokt;

vezoekt het college:

r .

. .

in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma op te nemen dat het de ambitie is dat er zoveel mogelijk Zoetermeerse ouderen doorstromen naar de seniorenwoningen; om voor elk jaar afspraken met woningcorporaties en marktpartijen te maken over de verdeling van de lokale toewijzing, zodat de stad in balans blijft, de doorstroming kan worden bevorderd en driedubbele vergrijzing kan worden voorkomen; brj te houden of het bouwên van seniorenwoningen leidt tot doorstroming op de woningmarkt of een driedubbele vergrijzing in de hand werkt; de raad voor de volgende behandeling van het volkshuisvestigingsprogramma een voorstel te doen toekomen om hierop te kunnen sturen;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-ll ingediend door D66, SP, Groenlinks, PvdA Doelen stellen voor het bouwen van woningen voor jongeren en jonge stellen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en27 mei 2025; constaterende dat: uit onderzoek van ING Woonbericht uit september blijkt dat ruim de helft van de starters belangrijke levensgebeurtenissen zoals samenwonen of het krijgen van kinderen uitstelt omdat ze geen geschikte woning kunnen vinden. Zo'n 49o/o stelt het krijgen van kinderen tenminste twee tot drie jaar of langer uit. Uit ditzelfde onderzoek blijkt dat 60% van de thuiswonende starters graag uit huis willen, maar dat niet te kunnen; in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma wordt uitgegaan van de venrachting dat er in 2040 40% minder jongeren in Zoetermeer zullen zijn; er in de Visie Zoetermeer 2040 wordt gesteld dat het de bedoeling is dat Zoetermeer bewoners, waaronder jongeren, beter kan vasthouden; in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma wordt aangegeven dat jongeren in Zoetermeer nog vaak noodgedwongen thuis blijven wonen of vertrekken naar studentensteden;

.

o .

r

overwegende dat: het belangrijk is dat jongeren in Zoetermeer kunnen blijven wonen of er kunnen settelen; het vaststellen van concrete doelstellingen helpt om de voortgang van onze woningbouwopgave te volgen; het vaststellen van concrete doelstelling zowel het college, als de ambtenaren, als de raad helpt met het maken van beslissingen over de woningbouwopgave;

r o o

vezoekt het college: . om in het uiteindelijke volkshuisvestigingsprogramma concrete doelstellingen vast te stellen voor

r

het aantalwoningen dat moet worden gebouwd voor jongeren; hierbij rekeningen te houden met:jonge alleenstaanden, studenten, jonge stellen en starters in het algemeen;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-12 ingediend door D66, GroenLinks, PvdA Woningen voor jongeren onder de 23 jaar "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei2025;

24

Raad27 mei2025

constaterende dat: . de maximale huurtoeslaggrens voor huurders onder 23 jaar in 2025 e 477,20 is; r dat het voor woningcorporaties steeds onrendabeler wordt om voor deze doelgroep te bouwen; r in het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma wordt gesteld dat er balans is als er voor elke doelgroep gebouwd wordt; ovenregende dat: . wonen boven de huurtoeslaggrens erg nadelige gevolgen kan hebben voor jongeren met een kleine portemonnee;

vezoekt het college:

r . r

in het volkshuisvestingsprogramma ook ruimte te creëren voor huurders onder de 23 jaar; om in de gesprekken die worden gevoerd met woningcorporaties ook te spreken over hoe er kan worden samengewerkt om toch woningen te realiseren voor deze doelgroep; hierover terug te koppelen aan de raad bij de volgende behandeling van het huisvestingsprogramma;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-í3 ingediend door D66, SP Herbestemming leegstaand vastgoed voor gemeenschappelijk wonen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei 2025; constaterende dat: . de beschikbare ruimte voonaroningbouw in Zoetermeer schaars is; r veel jongeren uit Zoetermeer vertrekken, waardoor het aantal jongeren afneemt; . er in de regio veel behoefte is aan studenten- en jongerenhuisvesting; . er onder (voornamelijk) senioren veel animo is voor alternatieve woonvormen zoals het knarrenhofle; ovenltregende dat: het college voornamelijk wil inzetten op permanente huisvesting, maar de inzet van bestaand leegstaand vastgoed vooral ziet als optie voor tijdelijke invulling; het college erkent dat Zoetermeer te weinig,studentenhuisvesting aanbiedt, terwijl dit positief zou zijn voor het vestigingsklimaat van onder meer de Haagse Hogeschool en mboRUnland;

r

o

verzoekt het college: . waar mogelijk, leegstaand vastgoed zoals scholen en kantoren, ook te gebruiken voor permanente huisvesting gericht op gemeênschappelijk wonen, zoals Knarrenhofies en studentenkamers; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2505-14 ingediend door D66 Zoetermeer studentenstad "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei 2025; constaterende dat: o Nederland en de provincie Zuid-Holland grote problemen kennen met het huisvesten van studen-

. .

ten; er een enorme vraag is naar studentenwoningen in studentensteden waaraan zij niet volledig kunnen voldoen; Zoetermeer goede OV-verbindingen heeft met verschillende studentensteden;

ovenregende dat: o Zoetermeerook haarverantwoordelijkheid moet nemen in de regionale huisvestingsproblemen van studenten;

Raad27 mei2025

25

. .

huisvesting geen barrière zou moeten zijn voor studenten wanneer zij een opleiding kiezen; meer studenten goed zijn voor de Zoetermeerse economie;

vezoekt het college:

. .

. . r

om in de bouwdoelstellingen voor studentenwoningen niet alleen rekening te houden met de opleidingen die zich al in Zoetermeer bevinden , maar ook met de regionale vraag en de druk die er ligt bijde studentensteden om ons heen; om nog in2025 te spreken met de universiteiten van Leiden, Delft, Rotterdam en Utrecht en de Hogescholen van Den Haag, Rotterdam en Leiden en met mboRijnland over de rol die Zoetermeer kan spelen in zowel de huisvesting van studenten als het bieden van locaties voor de opleidingen; dit onderwerp ook te agenderen in regionale en provinciale overleggen; een nationale studentenorganisatie, zoals het lnterstedelijk Studenten Overleg (lSO), te laten reageren op de uitkomsten van deze gesprekken; hierover terug te koppelen naar de raad uiterlijk in Q1 van 2026;

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Dan maken het amendement en de moties deel uit van de beraadslaging. U was klaar met uw betoog? Dan geef ik nu het woord aan mevrouw Bink. Gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, ik geloof dat hij het nu doet. Voozitter, terugkijkend naar het debat van 12 meijl. in de commissie Stad kunnen we tot de conclusie komen dat er toen een goed debat was. Daarom ga ik het vanavond niet overdoen. Wij vinden nog steeds dat dit stuk zo gepresenteerd had kunnen worden aan de inwoners en organisaties. Laat de inwoners en organisaties het stuk beoordelen. Met de feedback uit het veld komt er dan een aangepast raadsvoorstel in november naar ons toe. College, er zijn commissieleden en raadsleden druk in de weer geweest met moties en amendementen. Volgens mij hebben we hettreurige resultaat, een record, van25 moties en amendementen. Zoetermeer Vooruit vindt dat veel moties en amendementen te vroeg komen. Maar van wat wij steunen, hopen wij dat het een aanvulling zal zijn. Dank u wel. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Voozitter, dat we moties en amendementen indienen bij een heel groot on- het volkshuisvestingsprogramma gaat over heel veel mensen en over een heel acuut probleem - en dat verschillende partijen daar op een andere manier over denken en daar hun ideeën over kenbaar maken in de gemeenteraad, is toch niet treurig? Dat bent u toch wel met mij eens? U kunt het er niet mee eens zijn dat we het nu moeten wijzigen en u kunt dat later willen doen. Maar het is toch niet treurig dat partijen in de Zoetermeerse gemeenteraad hun mening geven over dit volkshuisvestingsprogramma? denalerp

De voorzitter: Mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Ja voozitter, dank u wel. lk heb het over het treurige resultaat van 25 moties en amendementen op een raadsvoorstel dat ter inzage gelegd wordt. Dat vind ik best veel. De voozitter: Een doorvraag van mijnheer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Voozitter, ik denk dat de betere venruoording voor het feit dat we hier 25 moties hebben, is dat we hier met zijn allen onze invloed kunnen uitoefenen om ervoor te zorgen dat we het beste volkshuisvestingsprogramma voor Zoetermeer krijgen. Daar is niets treurigs aan. De voorzitter: Mevrouw Bink, wilt u daarop reageren?

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Ja, ik wil daar nog even op reageren. Het wordt ter inzage gelegd aan de inwoners en aan de organisaties en stakeholders. Je kunt ook denken 'al die moties en amendementen duwen die mensen een bepaalde richting op'. Wat is er mis aan om het zo in te brengen dat inwoners er gewoon heel open op kunnen reageren? De voorzitter: lk heb nog een interruptie van mevrouw Kraneveldt.

26

Raad27 mei2D25

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter. lk wil me graag aansluiten bij mijnheer Van Gils. Ten eerste is er expliciet een uitnodiging van het college om invloed uit te oefenen op dit conceptvolkshuisvestingsprogramma door amendementen in te dienen. Het staat specifiek in de stukken dat wij daaÉoe worden uitgenodigd. Dat is één. Maar daarnaast is het zo dat, als wij nu niets doen, maar wel ideeën hebben over dit volkshuisvestingsprogramma, en dan straks de definitieve versie komt en wij daar niets van onze opmerkingen in terugzien, er vast ook iemand zal zeggen la, maar nu kunnen jullie niets meer doen want anders gaan jullie wijzigen in wat de inwoners hebben gezegd, want die hebben dat stuk gezien. Als jullie er nu pas in gaan wijzigen, voelen de inwoners zich misschien ook een beetje bedonderd'. Dan kun je toch maar beter nu proberen een beetje wat aan te geven voor dit concept, dan dat je het straks doet? De voozitter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, wij denken daar toch anders over. Wij vinden dat het stuk zo gepresenteerd kan worden aan de inwoners. Wij vinden gewoon 25 moties en amendementen op een raadsvoorstel dat ter inzage gelegd wordt, echt veel. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voorzitter, ik deel de mening dat het veel is, maar blijkbaar hebben we dus ook allemaal een mening erover, dus het gaat tenminste ergens over. Maar dan ga ik ervan uit dat u straks helemaal niets meer indient want dan hebben de inwoners gesproken. De participatie is geweest. Als u dan nog wat gaat veranderen, zou ik me als inwoner pas echt gepiepeld voelen. De voorzitter: Mevrouw Bink

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Nou, wij denken daar toch echt anders over want we geven nu de inwoners als eerste de kans om wijzigingen aan te brengen, net als de stakeholders en de organisaties. Als wij dan nog wat vinden, kunnen wij dat aanpassen want dan komt het nog een keer naar de raad om onze aanpassingen eventueel te doen. De voorzitter: Dan heeft u nog een interruptie van mijnheerZanoni.

De heer Zanoni (FVD): Dank u wel voozitter. lk hoor mevrouw Bink zeggen 'terinzagelegging en daar komen veel mensen op af. Maar wat denkt u dat mensen vinden van een terinzagelegging? Nodigt dat uit om daadwerkelijk te participeren en inbreng te geven? De voorzitter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Volgens mij weet de heer Zanoni ook dat dit raadsvoorstel mede tot stand is gekomen door de participatie. De voorzitter: Dan is er nog een interruptie van de heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): lk wilde graag reageren op de opmerking van mevrouw Kraneveldt en daarmee eigenlijk - anders vergeet ik hem zo meteen - een vraag stellen aan college: is het zo dat u zonder moties ons verhaal uit de commissievergadering niet meeneemt? Dat zou ik namelijk heel raar vinden. lk ben benieuwd hoe het college daarop reageert. De voorzitter: Dank u wel. Dan denk ik dat u door kunt gaan. Maar u was klaar?

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): lk was klaar, voozitter De voorzitter: Dan stel ik voor dat ik nu het woord geef aan mevrouw Kraneveldt. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u welvoorzitter.

De PvdA is er niet op tegen dat dit conceptvolkshuisvestingsprogramma ter inzage wordt gelegd. We zijn het niet met alles erin al eens, maar we vellen ons oordeel pas als we de definitieve versie krijgen in november. Voor nu willen we met twee amendementen en een motie de wethouder een aantal zaken

Raad27 mei 2025

27

meegeven voor de definitieve versie. Hiertoe zijn we ook expliciet uitgenodigd door het college zelf in het raadsvoorstel, mijnheer Meijroos. Allereerst het amendement Gebalanceerde wijken als harde doelstelling gebalanceerde wijken met woningen voor diverse doelgroepen. Dat is eigenlijk het kernpunt van dit hele programma. Om focus te houden en goed daarop te sturen, vinden we dat het niet slechts een streven zou moeten zijn, zoals het college zelf aangeeft, maar een harde doelstelling. Dan het amendement Houd consistente percentages en bandbreedtes aan. Er wordt nogal een beetje gegoocheld, zeg ik met alle respect, met diverse bandbreedtes, met verdelingen. Dat vinden wij venrarrend. Dus vandaar een oproep: wees daar consistent in. Kijk daar nog eens goed naar. Dan hebben we ook nog een motie Betrek inwoners tijdig bij de plannen voor hun wijk. We weten hoe het gegaan is met de kavelpaspoorten. Mensen hadden helemaal niet door dat er een kavelpaspoort voor hun wijk, voor een bepaalde locatie, werd vastgesteld. Toen er een bouwplan kwam en de wethouder zei Ja, maar dit was het kavelpaspooÉ en dan had u toen moeten piepen', voelden de inwoners zich niet betrokken.

Wij zouden zeggen: voorkom dat nu en zorg dat we bijvoorbeeld met een publieksvriendelijke versie van de plannen naar de inwoners toe gaan, zodatze weten wat wij met het volkshuisvestingsprogramma voor hen voor ogen hebben voor die wijk. De voorzitter: U heeft een interruptie van mijnheer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Voozitter, ik vroeg me af of mevrouw Kraneveldt kan uitweiden over hoe zij dat dan voor zich ziet. De plannen zijn op dit moment op sommige plekken echt heel zacht. Dan zijn wijken ook best groot. Dan is ook een beetje de vraag wat we dan precies aan de inwoners vertellen. 'Er komen meerwoningen in uwwijk, maarwe weten nietwaar. We weten ook nog niet hoe ze eruitzien'. Dus we weten eigenlijk niets anders dan dat er woningen komen. ls dat ook niet een beetje angst zaaien? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Nou, dat weet ik niet. lk denk dat als wij destijds beter over de kavelpaspoorten van al die solitaire bouwlocaties in de stad hadden gecommuniceerd en mensen zich hadden gerealiseerd dat we daarover hadden besloten, we daarna heel veel problemen hadden kunnen voorkomen. Ook al is iets nog zacht. Ook al is nog niet alle informatie beschikbaar. lk denk dat het toch heel goed is als mensen weten wat er in de wijk gaat gebeuren. Ook al duurt het nog even voordat die plannen gerealiseerd worden. lk denk dat ze daar recht op hebben. Hier hangt heel veel vanaf, dus waarom zou je onze inwoners daar niet wat vroeg in meenemen? Dat is het idee. De voorzitter: Dan heeft u nog een interruptie van mijnheer Van Rumpt

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Voorzitter, dank u wel. Mevrouw Kraneveldt heeft het in de motie over de ervaring met de kavelpaspoorten die we niet nog een keer zouden willen. Daar zijn we het helemaal mee eens, uiteraard. Maar waar ze vervolgens eigenlijk toe oproept, lijkt toch wel een beetje alsof we een soort kavelpaspoort gaan maken want we zeggen 'We hebben plekken in de wijk en daar kunnen we dan een x-aantal woningen bouwen, ongeveer dan'. Dat geeft toch juist een beeld naar onze inwoners alsof we eigenlijk al wat schetsen hebben liggen in onze ladekasten waar zij ook straks nog even over mee mogen praten? We hebben nu toch juist heel helder gezegd 'we hebben een opgave per wijk', dat laten we helder zien met dat stuk, en 'we gaan er nog mee aan de slag om het verder uit te werken en we komen nog met participatie en we gaan nog in gesprek met u'. Waarom moeten we dit nu zoveel harder vastleggen dan voorgesteld? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): We maken nu geen kavelpaspoorten, maar we hebben wel per wijk een soort hoofdstukjes in dit volkshuisvestingsprogramma waarin wê zeggên 'we gaan ongeveer zo veel bijbouwen. Daar gaat misschien wat verdwijnen. We willen dat beter in balans brengen'. lk denk dat mensen in zo'n wijk dat ook graag zouden willen weten. Ook al kan je, bij wijze van spreken, nog niet heel concreet meepraten over een bepaald bouwprogramma, omdat dat er nog niet is, toch denk ik dat je mensen wel in een vroeg stadium kunt meenemen in wat we hier met zijn allen besluiten. We hangen aan het jaar 2040 namelijk wel ontzettend veel op. Huisvesting is voor mensen een ontzettend belangrijk thema, dus waarom zou je dat niet doen?

28

Raad27 mei2025

De voozitter: Een doorvraag van mijnheer Van Rumpt. De heerVan Rumpt (ChristenUnie-SGP): Voorzitter, dank u wel. Maarwe gaan toch juist onrust creëren als we zeggen in dit stuk'op locatie X zijn wij van plan 200 woningen te bouwen voor 2035'? Dan voelen

mensen zich toch juist gepasseerd? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Nee, dat denk ik niet. lk zie niet in waarom ze zich dan gepasseerd zouden voelen. Dan begrijp ik u misschien niet goed. De voorzitter: lk denk dat u verder kunt met uw betoog.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk weet niet hoeveel minuten is nog heb? De voorzitter: Nog 42 seconden

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Aha,42 seconden. Ja, delen van minuten dan. Voorzitter, we hebben natuurlijk aandacht voor het bouwen voor ouderen, maar jongeren zijn natuurlijk ook belangrijk. Daarom dienen we ook een aantal voorstellen van D66 mede in. Het amendement van de WD over goed onderbouwde instandhoudingstermijnen dienen we ook graag mede in. We hopen dat de doelgroepenverordening en het ondezoek naar die instandhoudingstermijn er snel komt. En van de SP tot slot, dienen we de voorstellen over de gelijke definities en de leegstandsverordening mede in. Dank u wel.

Amendement nr. 2505-G ingediend door PvdA, Groenlinks, GhristenUnie-SGP, Zoetermeer Vooruit Hou consistente percentages en bandbreedtes aan "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op27 mei2025; besluit: raadsbesluit 2025-036403'Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma'als volgt te wijzigen: aan beslispunt 1, luidende: "ln te stemmen met de terinzagelegging van het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma gemeente

r

Zoetermeer" het volgende toe te voegen: ", met dien verstande dat het Volkshuisvestingsprogramma duidelijker en consistenter moet zijn over de streefpercentages en bandbreedtes met betrekking tot de drie woningsegmenten.""

Amendement nr.2505-H ingediend door PvdA, GroenLinks, D66, SP Gebalanceerde wijken als harde doelstelling "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2025; besluit: raadsbesluit 2025-036403'Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma' als volgt te wijzigen: aan beslispunt 1, luidende: "ln te stemmen met de terinzagelegging van het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma gemeente

a

Zoetermeer" het volgende toe te voegen: ", met dien verstande dat het creëren van gebalanceerde wijken niet slechts als een streven, maar als een harde doelstelling wordt geformuleerd."" Motie nr. 2505-í5 ingediend door PvdA, GroenLinks, D66 Betrek inwoners tijdig bij de plannen voor hun wijk "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2025; constaterende dat:

r

in 2018 door de raad bij de 'Versnellingsagenda Woningbouw' zogenoemde richtinggevende

Raad27 mei2025

29

a

a

a

'kavelpaspoorten'werden vastgesteld voor een twintigtal solitaire bouwlocaties in de stad; deze kavelpaspoorten in grote lijnen aangaven welke soorten woningbouw voorwelke doelgroepen en welke bouwhoogtes er per locatie gewenst waren, zodat hierop proactiever gestuurd en de woningbouw versneld zou kunnen worden; er over deze kavelpaspoorten destijds geen echte participatie is geweest, waardoor later omwonenden van een concreet bouwproject zich soms overvallen voelden omdat ze geen weet hadden van zo'n kavelpaspoort; omwonenden daardoor soms het gevoel hadden dat ze niet serieus genomen werden omdat het kavelpaspoort in plaats van 'richtinggevend'als 'kaderstellend'werd gepresenteerd en er in hun ogen 'dus toch niets meêr aan te doen was';

ovenregende dat: r in het volkshuisvestingsprogramma uitspraken worden gedaan over hoe per wijk het woningaanbod beter in balans moeten worden gebracht en met welke woningsegmenten;

o r .

inwoners van Zoetermeer het recht hebben om te weten welke soort woningen in hun wijk gebouwd gaan worden tot 2040 en ook (waar dat mogelijk is) op welke locaties deze dan gebouwd moeten worden en welke invloed dat heeft op de samenstelling en leefbaarheid en voorzieningen in hun wrjk;

voorkomen moet worden dat hetzelfde gebeurt als met de kavelpaspoorten en dat mensen zich overvallen voelen als een concreet bouwproject zich aandient; eên publieksvriendelijke vertaling van het volkshuisvestingsprogramma per wijk zou helpen zodat inwoners kunnen zien wat dit in de toekomst voor hun wijk betekent;

verzoekt het college:

.

r

een publieksvriendelijke vertaling van het volkshuisvestingsprogramma te maken per wijk, waarbij behalve segmenten en aantallen ook (waar dat mogelijk is) de locaties worden aangegeven waar deze zouden kunnen komen en indien mogelijk op welke termijn; in de wijken inwoners hierover actief te informeren, en het gesprek aan te gaan om hen mee te nemen in het hoe ên waarom van de plannen;

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Dank u wel. De motie en amendementen die worden ingediend maken hierbij deel uit van de beraadslagingen. Dan geef ik nu het woord aan mijnheer Van Steenis. De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u voorzifter, Wonen is een basisrecht voor iedereen, voor oud en jong, en alles wat er tussenin zit, zou ik haast willen toevoegen. Dat mensen aljaren wachten op een betaalbare woning, is dan ook onacceptabel. Verhalen van inwoners uit Zoetermeer laten zien hoe de woningnood levens vertraagt of zelfs volledig stilzet. Het wordt hoog tijd dat Zoetermeer echt actie gaat ondernemen. Groenlinks herkent en steunt veel van de mooie ambities uit het volkshuisvestingsprogramma. Tegelijkertijd maken we ons zorgen over de uitvoerbaarheid ervan. Daarom ondersteunen we verscheidene initiatieven van de partijen vanavond en dienen we als fractie Groenlinks twee amendementen in. Van ambitie naar realisatie van woningen, gesteund door PvdA, SP en D66. Hiermee vragen we om een Íinanciële paragraaf bij het definitieve programma, zodat we weten wat het kost en of we het ook echt op deze manier kunnen uitvoeren. De tweede is Balans breng je niet met minder sociale huurwoningen, gesteund door de PvdA en SP.

ln het gebiedsprogramma dreigt het aantal sociale huurwoningen via het huurbeleid af te nemen, Dat is niet de balans die noodzakelijk is in deze stad. Wij willen dat de wachttijden korter worden en daarvoor moet het aantal sociale huunroningen minimaal gelijk blijven. Tot zover voozitter. De voozitter: U heeft een interruptie van mijnheer Van Gils. De heer Van Gils (WD): Ja voorzitter, evên een verhelderende vraag over die balans. Gaat het GroenLinks dan erom dat het totaalaantal sociale huurwoningen in de stad niet mag afnemen, of dat het echt per wijk nergens mag afnemen? De voorzitter: Mijnheer Van Steenis

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank voorzitter, en dank voor de vraag. Dat is een goede vraag

30

Raad27 mei2025

Nee, het gaat om het totaal. Binnen de wijken hebben we uiteraard wat gevarieerde percentages, sterk afhankelijk van het huidige karakter van de wijk. Het lijkt ons juist heel verstandig om daarin te variëren. De voorzitter: Dan heeft u nog een interruptie van de heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u welvoozitter. lk heb een drietal andere amendementen langs horen komen van, onder andere, de PvdA en WD, die inhoudelijk met het stuk iets doen waardoor het stuk beter leesbaar wordt of begrijpelijker wordt voor de inwoners. Wat u doet met uw

amendementen, is al een stukje politieke invulling geven. Vindt u dat ook niet te vroeg? ls dat niet iets voor in november? De voozitter: Mijnheer Van Steenis

De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja dank, voozitter. lk sluit een klein beetje aan op het verhaal dat mevrouw Kraneveldt bijvoorbeeld net al even aangaf. Wij vinden het ook belangrijk om van tevoren aan de bewoners al een klein beetje mee te geven hoe wij erin staan. Dan heb ik het over'wij'als raad, dus bij meerderheid aangenomen, uiteraard. Dan kan het heel netjes worden opgenomen in dit programma en dan mag de inwoner er zich daarna zelf over uitspreken. De vootzitter: lk zie geen andere interrupties en u was klaar met uw betoog. De twee amendementen maken nu deel uit van de beraadslagingen.

Amendement nr.2505-l ingediend door GroenLinks, PvdA, SP, D66 Van ambitie naar realisatie van woningen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei2025; gelezen het raadsbesluit Raadsvoorstel Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma met nr.2025-036403; besluit:

.

aan beslispunt 1, luidende "ln te stemmen met de terinzagelegging van het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma gemeente Zoetermeer" een sublid toe te voegen: "met dien verstande dat bij het definitieve Volkshuisvestingsprogramma een aanvullende financiële paragraaf toegevoegd wordt waarin de financiële uitvoerbaarheid van de ambities van het Volkshu isvestingsprogramma wordt toegel icht. ""

Amendement nr. 2505-l ingediend door Groenlinks, PvdA, SP Balans breng je niet met minder sociale huunruoningen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 en 27 mei2025; gelezen het raadsbesluit Raadsvoorstel Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma met nr. 2025-036403; besluit: a

aan beslispunt 1, luidende "ln te stemmen met de terinzagelegging van het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma gemeente Zoetermeer" een sublid toe te voegen:

"met dien verstande dat bij het definitieve Volkshuisvestingsprogramma de optelsom van de gebiedsprogramma's via huurbeleid van het totaalaantal sociale huunrvoningen effectief nul of hoger is."" De voorzitter: Dan geef ik nu het woord aan mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): Dank u wel voorzitter, ik heb tijdens de commissievergadering in de bijdrage van de SP al vrij uitgebreid stilgestaan bij het begrip betaalbaarheid en wat het standpunt van onze partij hierbij is. De betaalbaarheid van de woningen staat de laatste jaren namelijk steeds verder onder druk. Hierdoor staan steeds meer groepen aan de zijkant - dat moeten we niet willen - die zich een koopwoning niet meer kunnen veroorloven. Jongeren kunnen namelijk niet starten aan hun wooncarrière en senioren kunnen niet doorstromen naar een kleinere, passende koopwoning of huunaloning.

Raad27 mei2025

31

Vanavond bespreken we het ontwerp volkshuisvestingsprogramma dat op een aantal punten wel mag worden aangepast. Het begin daarvoor zit al direct in de definitie van betaalbaarheid. Hiervoor hebben we dan ook een motie voorbereid met de titel Schep duidelijkheid over de definitie betaalbaarheid. Daarnaast hebben we een motie over gelijke definities met als titel Hanteer gelijke definities binnen het volkshuisvestingsprogramma Stad in Balans. Die wordt gesteund door Groenlinks en PvdA. Die motie wordt ingediend omdat er bij de Entree termen worden gebruikt die afirvijken van de overige gebruikte termen. Dat schept, onzes inziens, verwarring, nu en in de toekornst. Dat moet je voorkomen. Daarnaast moeten we leegstaande kantoren veel actiever aanpakken. Hiervoor hebben we een amendement voorbereid met de titel Leegstand actiever aanpakken en dat wordt gesteund door GroenLinks en PvdA. We zullen vanavond veel moties en amendementen steunen en we dienen ereen aantal mede in. De voorzitter: U heeft een interruptie van mijnheer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Ja voozitter, ik had de SP eigenlijk ook venracht over de doelstellingen in dit volkshuisvestingsprogramma, want die zijn fors. Dat werd net al even door de PvdA genoemd. Het gaat om een planvoorraad van wel 16.000 woningen. Tegelijkertijd is de SP ook vaak tegen de bouwplannen als ze dan daadwerkelijk gerealiseerd moeten worden. lk vroeg me dus af of de SP met dit volkshuisvestingsprogramma voor die echte ambitie is om zoveelwoningen toe te voegen en daar dan uiteindelijk de daad bij het woord gaat voegen bij de realisatie, De voorzitter: Mijnheer Velner

De heer Velner (SP): Wij zijn niet tegen de komst van die 16.000 woningen in de planvoorraad. Maar de betaalbaarheid moet daar wel een heel duidelijk onderdeel van uitmaken. Jongeren en senioren moeten die doorstroom kunnen maken. Dat is op dit moment heel slecht het geval. De voorzitter: Een doorvraag van de heer Van Gils. De heer Van Gils (WD): Dat is toch ook belangrijk want het volkshuisvestingsprogramma stelt daar de doelstellingen voor. lk zie u die ook niet wijzigen, maar gaat u dan wel die realisatie uiteindelijk steunen, want het is welzo'n beetje voor 60% de categorie betaalbaar, van al die bouwprojecten zoals de Entree, zoals in de binnenstad en in alle andere wijken? De voozitter: Mijnheer Velner, De heer Velner (SP): lk ga hier niet de discussie uit de commissie opnieuw doen. Toen heb ik een hele

bijdrage gehad over betaalbaar. Dat ging met name over betaalbaarheid van koopwoningen waar je twee keer een modaal inkomen voor nodig had. Dat is niet bereikbaar voor 60% van onze inwoners. De voorzitter: Nog één doorvraag van mijnheer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Voozitter, dan proef ik hier toch dat de SP nu aan het terugkrabbelen is en zegt 'we gaan straks bij alle bouwplannen die dan komen toch weer kritisch zijn, want ze zi'1n dan net niet betaalbaar genoeg'. Maar ze worden alt'rjd verkocht aan mensen, dus er zijn altijd mensen die daar proÍijt bij hebben. Dan krijgt u de doorstroming waar de SP om vroeg, maar uiteindelijk moet wel de daad bij het woord gevoegd worden. Daar begint het uiteindelijk mee. Dus dat wil ik de SP wel voor houden. De voorzitter: Wilt u daarop reageren. Mijnheer Velner? Dan heeft u nog een interruptie van de heer

Van Rumpt. De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Ja, voozitter dank u wel. Over de motie Schep duidelijkheid over de betaalbaarheid, even los van de inhoud. U roept het college op inzicht te verschaffen voor de terinzagelegging. Wat heeft u aan inzicht voor de terinzagelegging als u er vervolgens niet meer in over gesprek gaat? Als u dan nog oproept'ik wil graag inzicht hebben voordat we het definitief vaststellen', kan ik me daar wat bij voorstellen. Of wilt u die terinzagelegging vasthouden, net zolang tot we er inzicht in hebben gehad en daar nog een keer het gesprek over hebben gehad met elkaar? De voorzitter: Mijnheer Velner

32

Raad27 mei2025

De heer Velner (SP): Mijn doelstelling is met name om duidelijkheid aan de voorkant mee te geven over wat hier onder de definitie van betaalbaarheid wordt verstaan. De voorzitter: Een doorvraag van mijnheer Van Rumpt.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Voorzitter, ik probeer het nogmaals, wat hebben we daaraan voor de terinzagelegging? De voorzitter: Mijnheer Velner

De heer Velner (SP): Dat in ieder geval de definitie van bepaalde termen duidelijk is door er bedragen aan te hangen. De voorzitter: U kunt verder met uw betoog. U was klaar? Dan mag u de moties en het amendement inleveren en maken ze deel uit van de beraadslagingen.

Amendement nr.2505-K ingediend door SP, GroenLinks, PvdA Leegstand actiever aanpakken

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2025; gelezen het raadsbesluit Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma (2025-036403); besluit: in te stemmen met de terinzagelegging van het Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma gemeente Zoetermeer; met dien verstande dat een extra alinea wordt opgenomen in het 'Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma definitief concept op pagina 23 met de volgende tekst: "Om leegstand van kantoren tegen te gaan kan de gemeente een leegstandsverordening invoeren, met een leegstandsbelasting, om eigenaren te stimuleren andere mogelijkheden te ondezoeken voor invulling van het pand"."

Motie nr. 2505-í6 ingediend door SP Schep duidelijkheid over defi nitie betaalbaarheid "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2025; gelezen het raadsbesluit Ontwerpvolkshuisvestingsprogramma (2025-036403); constaterende dat: . binnen het volkshuisvestingsprogramma een hoofdstuk speciaal gewijd is aan de betaalbaarheid; . Zoetermeer daarin ook zijn verantwoordelijkheid wil nemen; r 60% van de huishoudens in Zoetermeer een inkomen heeft tot 1,5x modaal (dat is € 69.750,00); r niet duidelijk is hoe groot de groep in Zoetermeer is die zit tussen 1,5x en 2x modaal; r koopwoningen als betaalbaar worden gezien voor huishoudens met een inkomen tot 2x modaal (dat is € 93.000,00);