Notulen raad 11 september 2023 - vastgesteld

f. Raadsvoorstel Zienswijze vijfde wijziging gemeenschappelijke regeling Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden

g. Raadsvoorstel Begrotingswijziging Ontheemden - Vluchtelingen en Asielzoekers h. Raadsvoorstel Actualisatie Kadernota Verbonden PaÉijen

i. Raadsvoorstel Afdoening moties actualisatie juni 2023 j. Raadsvoorstel Vaststellen bestemmingsplan Zilverctraat

k. Raadsvoorstel Uitbreiding Legesverordening 2024in verband met toevoeging leges Kabels en Leidingen

m. Raadsvoorstel Ut|llV verzoek extra uitbreiding in het Stadhuis o. Raadsvoorstel Integraal werken aan een gezonde stad p. Besluitenlijsten en notulen van 26 juni 2023 en 3 juli 2023 De voorzitter: We gaan over naar agendapunt 6, dat zijn de hamerstukken. Aan de orde zijn de raadsvoorstellen die als hamerstukken kunnen worden afgedaan. Die heeft u allemaal kunnen zien op de agenda van vandaag. lk ga eerst vragen of er iemand behoefte heeft aan het geven van een stemverklaring bij een van de raadsvoorstellen. Dat is niet het geval. Dan ga ik in ieder geval één raadsvoorstel, de benoeming van het lid van de Raad van Toezicht OPOZ wel voorleggen. Er is geen vezoek tot schriftelijke stemming ontvangen, dus ik mag er daarom van uitgaan dat de benoeming van betrokkene bij acclamatie voor u akkoord is? (applaus) Dat is het geval, dank u wel. Daarmee is dit raadsvoorstel ook vastgesteld. Dan gaan we over naar de stemming over de andere raadsvoorstellen. ls er iemand die daar apart stemming over wenst? Of mag ik constateren dat deze raadsvoorstellen allemaal zijn aangenomen? Dat is het geval. Dan zijn deze aangenomen, dank u wel. 7

Benoemingen:

a. Raadsvoorctel Benoeming plaatsvervangend voorzitter gemeenteraad tevens voorzitter presidium De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 7, de benoemingen. U heeft gezien dat met het vertrek van mevrouw Wortel er ook een plaats vrijgekomen is als plaatsvervangend voozitter van de gemeenteraad, tevens voorzitter van het presidium. Voor deze functie hebben zich twee kandidaten aangemeld. Mevrouw Bout en mijnheer Duiven. De kandidaten voor het plaatsvervangend voozifterschap van de raad, tevens voozitter van het presidium krijgen dadelijk de mogelijkheid om in maximaal drie minuten aan te geven waarom zij de beste kandidaatzijn voor deze functie. Hierna zal stemming plaatsvinden via stembriefies. Dat is een geheime stemming. Daarvoor hebben we natuurlijk een stembureau nodig. Ja, ja, spannend. lk wil de heren Markes en Smitskam en mevrouw Van Damme verzoeken zitting te nemen in het stembureau waarbij de heer Markes optreedt als voorzitter. Wenst iemand daar stemming over? Niet, dan is dat vastgesteld, dank daarvoor. Dan gaan we over naar de pitches van de kandidaten en ik geef het woord graag eerst voor maximaal drie minuten aan mevrouw Bout. Gaat uw gang.

Mevrouw Bout (PvdA): Voorzitter, collega's, vanavond sta ik hier omdat ik voorzitter van het presidium wil worden en daarmee tevens plaatsvervangend voorzitter van de raad. Commissievoorzitter zijn is een bijzondere en eervolle taak en ik doe dit nu al vijf jaar met heel veel plezier. Je maakt als voorzitter tijdens een commissievergadering op een heel andere manier kennis met je collega's uit de raad en met de collega's van de griffie. Als commissievoorzitter zie je de leden van de gemeenteraad letterlijk en figuurlijk veel beter en je let goed op wat er speelt tijdens de

14

raad 11 september 2023

vergadering. Overzicht houden, iedereen in de ruimte geven om standpunten te verkondigen en zorgen voor meer en beter onderling debat zijn vaardigheden die ik me de afgelopen jaren heb eigen gemaakt. En u weet dat ik in staat ben de vergadering rustig, soepel en onpartijdig en met humor te leiden. Ook het overleggen met de griffier, zonder daarbij de orde van de vergadering uit het ook te verliezen, is nog steeds een mooie uitdaging. En niet altijd gemakkelijk. Vorige week mislukte het nog tijdens de commissie Plenair. Toen wethouder Weerwag ineens onverwacht een vraag aan mij stelde en ik op dat moment net met de griffie overlegde, miste ik de vraag van wethouder Weerwag. Dat is best ingewikkeld. En natuurlijk ben je nooit voozitter in je eentje. Je doet veruit de meeste voorbereidingen samen met de collega's van presidium, de collega's van de grifÍie en ook met de burgemeester die adviseur is van het presidium. En tijdens de vergaderingen gaat het om het samenspel met u allen natuurlijk. Als een vergadering voor de schermen helemaal soepel lijkt, dan kijk ik de vergadering tevreden terug. En als het zoals vorige week dus niet vlekkeloos verloopt, dan probeer ik daar altijd van te leren.

lk wil graag verder werken aan de ingezette lijn van verbeterprocessen voor onze raadsvergaderingen want diverse verbeteringen die Hanneke Wortel en ik bedacht hebben naar aanleiding van de signalen uit de raad zijn nu pas gedeeltelijk uitgevoerd. Zo werken we pas sinds kort met spreektijden per avond in plaats van per ondenarerp. Zozijn wij, allemaal, nog steeds aan het uitproberen hoe we meer kunnen komen tot onderling debat en zo zrln er nog steeds maandagen met een lege agenda, of juist een te volle agenda. Al worden dat er gelukkig steeds minder. En nog steeds stemmen we niet digitaal in deze zaal, maar met handopsteken. En dat in 2023. Die ingezette of nog in te zetten verbeterprocessen wil ik graag afmaken. Beste collega's, ik houd van uitdaging, meer leren en groeien. lk ben al twee keer door de leden van het presidium verkozen tot vicevoorzitter en vanavond hoop ik met uw steun door te groeien naar de functie van voorzitter van het presidium en zodoende ook uw plaatsvervangend voozitter van de raad te worden. Daarom hoop ik vanavond uw stem. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bout voor uw pitch dan ga ik nu het vezoek doen aan mijnheer Duiven om zijn pitch te houden. Gaat uw gang.

De heer Duiven (WD): Dank u wel voozitter, vorig jaar op 9 mei stond ik ook op deze plek om mijn kandidatuur toe te lichten voor het voorzitterschap van het presidium en het plaatsvervangend voorzitterschap van de raad. Voorzitter, de korte versie van mijn pitch vandaag is dat ik met dezelfde drijfueer, dezelfde overtuiging, met dezelfde belofte van toen hier weer sta. Mijn drijfueer was en is om de wijze waarop wij in de raad met elkaar politiek bedrijven en de mores die we daarvoor hanteren te behouden, waar die goed is, en te verbeteren waar die aanpassingen nodig heeft. Mijn overtuiging was en is dat een goed besluit alleen kan bestaan als het proces daar naartoe, het politiek debat, zoals dat met elkaar voeren, transparant, integer en levendig is geweest. Mijn belofie was en is dat ik als lid van deze raad en als lid van het presidium, en ik hoop met uw steun en stem en vertrouwen, straks ook als voorzitter van het presidium daaraan een bijdrage te mogen leveren. Voorzitter, deze raad prijst zich, met recht, gelukkig dat het debat steeds op de bal en niet op de man wordt gespeeld, zoals een van uw voorgangers dat zo treffend uitdrukte. Dat spel op de bal vereist dan wel een eerlijk speelveld, of zoals dat in het Engels veel treffender heet, een level playing field.

lk heb mij hier het afgelopen jaar in het presidium en ook als voozítter van commissies nadrukkelijk hard voor gemaakt. Ons spel op dat eerlijke speelveld is immers het politieke debat dat we met elkaar voeren met uiteenlopende spelopvattingen, verschillende speelstijlen en wisselende tactieken treden wij elkaar tegemoet. Maar wat de uitslag uiteindelijk ook is, het hoort als de politieke strijd is gestreden en de rook is opgetrokken altijd een faire wedstrijd te zijn geweest. Voozitter, als de collega's mij niet zouden kennen, zou ik nog meer moeten zeggen over mijn drijfueer, mijn overtuÍging en mijn belofte. En dan zouden drie minuten ook te kort zijn, maar gelukkig is het overtuigendste punt op mijn cv datgene wat de collega's van mij hebben gezien in mijn rol als lid van deze raad, als commissievoorzitter en als lid van het presidium. Daar ik op 9 mei vorig jaar u eigenlijk alleen maar pretenties kon voorhouden, kan ik die nu staven met zichtbare prestaties. Als u me toestaat voorzitter, richt ik mij nu even rechtstreeks tot de collega's: u kent mij. U weet wat u aan mij heeft. U weet wat u aan mij heeft als basis voor wat u van mij mag verwachten en daarom hoop ik op uw steun, uw stem en vertrouwen voor de functie waarvoor ik mij kandidaat heb gesteld. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Duiven voor uw pitch.

Dat betekent dat we daarmee de pitches van beide kandidaten hebben gehad. lk kijk rond of er iemand anders ook bij dit agendapunt nog het woord wenst te voeren en als dat niet het geval is, gaan we nu over tot de stemming met stembrief,es. lk ga de bodes zo vragen om deze stembriefjes uit te delen. U krijgt als raadslid elk één stembriefle. lk wil u wel graag verzoeken om allemaal te blijven zitten. Dat is voor de bodes het makkelijkst. lk vraag u ook

raad 11 september 2023

15

te blijven zitten totdat de stembriefjes zijn opgehaald want dan gaan we de vergadering schorsen. lk

vezoek nu de bodes de stembrie{es uit te delen. Dames en heren. Het stembureau kan gaan tellen, ik schors de vergadering. Schorsing De voozitter: lk heropen de vergadering, dames en heren en geef het woord aan de voorzitter van he stembureau. De heer Markes, gaat uw gang.

De heer Markes (Zól Zoetermeer): Dank u wel voorzitter en dank voor de eer dat ik vandaag de voorzitter van de tijdelijke Stemcommissie mocht zijn. lk heb geconstateerd dat er in totaal 38 stemmen zijn uitgebracht, waarvan 35 geldig en 3 ongeldig. Van deze 35 geldige stemmen zijn er 23 uitgebracht op de heer Duiven en 12 op mevrouw Bout. Daarmee is de heer Duiven gekozen als plaatsvervangend voozitter van de raad en tevens voozitter van het presidium. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Markes. Ook voor het mooie werk en we zullen onthouden dat u het heel leuk werk vindt om te doen. lk concludeer daarmee dat als plaatsvervangend voozitter van de raad en tevens voozitter van het presidium is benoemd de heer Duiven. Veel succes met dit werk en ook heelveel plezier. lk zou zeggen, daarmee kunnen wij dit agendapunt als afgehandeld beschouwen en is deze benoeming voldaan. 8.

Debat (inclusief stemmingen) :

a. Raadsvoorstel Programma Energietransitie Zoetermeer De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 8. Het debat en allereerst naar agendapunt La Raadsvoorstel Programma Energietransitie Zoetermeer. lk zeg het nog maar een keer, we hebben spreektijden voor de hele avond. Dat is de laatste keer dat ik het zeg. lk ga even kijken wie hier het woord over wenst te voeren. Mijnheer Velner van de SP, mijnheer Van Steenis van Groenlinks, mevrouw Kraneveldt van de PvdA, mijnheer Van der Perk van Zol Zoetermeer, de heer Mooiman van de PW en mijnheer Van den Boomgaard van de FVD. Dan begin ik aan mijn linkerhand met de heer Velner. O, nog twee, mevrouw Bink en mijnheer Zamanl Maar ik ga met u beginnen want u was als eerste, mijnheer Velner. Gaat uw gang. De heer Velner (SP): Dank u wel voozitter, het is goed dat in dit voorstel aandacht is voor energiearmoede naast het feit dat energietransitie noodzakelijk is. Het voorstel is gericht op huiseigenaren, maar we moeten ook vooral de huurders niet vergeten. Zij krijgen namelijk wel de kosten voor energie voor rekening, maar hebben geen invloed op het tempo waarop hun huizen worden verduuzaamd. Er wordt in dit voorstel eindelijk ook specifiek aandacht besteed aan VvE's en eigenaren in gespikkeld

bezit. Dat zal geen gemakkelijk opgave zijn, aangezien iedere eigenaar binnen de VvE een andere financiële situatie heeft waardoor het op één lijn komen lastig kan zijn aangezien het kan gaan om flinke investeringen. Waarbij het ook nog de vraag is welk weegmodel gebruikt wordt. lemand die weinig ener-

gie gebruikt, zal een langere terugverdientijd hebben dan iemand die veel gebruikt. Daarnaast is er natuurlijk ook nog de leeftijd van de eigenaar die een rol speelt. ln hoeverre speelt dit een rol bij de communicatie vanuit het Energieloket? Kan de wethouder daar wat meer over vertellen? ln het voorstel wordt er al wel een voorschot genomen op de wijze waarop de fte's worden ingevuld. Een deel daarvan zal worden ingehuurd. Kan de wethouder een inschatting geven hoeveel van de genoemde 26 fte wordt ingehuurd en voor hoe lang dat zal ztln? Op welke wijze en in welk tempo gaan we in de genoemde wijken Meerzicht, Centrum en Buytenwegh veranderingen zien op dit punt? Kan de wethouder aangeven hoe de fasering van de plannen eruit gaat zien voor de verschillende woningtypen in de genoemde drie wijken? Om toch in control te blijven, hebben we het amendement van Groenlinks mede-ingediend met als doel meer zicht te krijgen in de behaalde resultaten en het tempo waarin de energietransitie plaatsvindt. Tot zover voozitter. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Velner voor uw eerste termijn, dan mijnheer Van Steenis, GroenLinks. De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u wel voozitter, ik houd het kort. Tijdens de commissievergadering hebben we als GroenLinks al onze complimenten geuit voor dit programmaplan Energietransitie.

De doelen zijn ver in de toekomst en we hebben in de commissie dan ook aangegeven goed geïnformeerd te willen worden over de voortgang en de tussentijds resultaten. Geen uitgebreide nieuwe

16

raad 11 september 2023

rapportage, wat weer veel te veel ambtelijke capaciteit kost, alleen de beschikbare cijfers in een duidelijk

ovezicht naar de raad, zodat we daarover met elkaar in gesprek kunnen als dat nodig is. Om dat goed met elkaar af te spreken hebben we een amendement, lnzicht in behaalde resultaten opgesteld, met dank aan de mede-indieners PvdA, SP, Zó! Zoetermeer, CDA en D66. Volgens ons is dit een prima oplossing en ik hoop dat ook de andere partijen dit voorstel zullen steunen. Dank u voorzitter.

Amendement nr.2309-A ingediend door GroenLinks, PvdA, SP, Zó! Zoetermeer, CDA en D66 lnzicht in behaalde resultaten "De raad van de gemeente Zoetermeer in vergadering bijeen op 11 september 2023; gelezen het raadsbesluit programmaplan energietransitie met nr. 2023-040288, a

besluit voorafgaand aan besluitpunt 6. een nieuw besluitpunt toe te voegen, luidende:

'6. De raad periodiek (minimaal jaarlijks) te informeren over de behaalde resultaten op de genoemde doelen in relatie tot het (eind)resultaat zoals beschreven. Het gaat om resultaten zoals het aantalwoningen aardgasvrij, het aantal woningen die het isolatiedoel bereikt hebben en het lokaal duurzame opgewekte vermogen.'; en de overige besluitpunten te hernummeren."

De voorzitter: Dank u wel en u dient het amendement nu in? Dank u wel, ik ga naar mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voozitter, zoals ik ook al in het commissiedebat heb gezegd, kr'tjgen we nog niet heel veel extra energie van dit programmaplan. Er staan wel goede dingen in, zonder meer, dus we zijn er ook zeker niet tegen. We zullen ook voor stemmen als PvdA, maar of hier nu alles in staat wat we nodig hebben om onze doelen in 2040 te halen? Dat betwijfelen we, maar we hopen dat we met de extra fte die nu eindelijk binnenmarcheren op het stadhuis nu meer kunnen gaan doen dan we eerst dachten en tot nu toe hebben gedaan. lk heb drie amendementen om het voorstel nog een beetje beter te maken. We vinden het heel erg belangrijk dat de participatie van inwoners, verenigingen, organisaties en bedrijven wordt vastgelegd als echt streven in het raadsbesluit, want daar heeft het nog wel eens aan geschort. Dus laten we hopen dat daar nog wat extra's mee kan gebeuren. Dan hebben we jaren geleden gevraagd om een duuzaamheidsplatform. DuurSamen wilwel maar het is er niet van gekomen. Toen vonden we dat raadsbreed goed idee. Wij vinden dat nog steeds een goed idee dus graag nu via een amendement wel inzetten zodat het er komt en zodat iedereen in een oogopslag weet waar die dingen kan halen, of je nu een bedrijf of een inwoner bent. Eén platform waar alles op het gebied van duuzaamheid te vinden is. En vervolgens Aardgasvrij in 2040.

Het college zegt'aan die ambitie houden we nog steeds vast'. Dat juichen wij zeer toe. Zet hem dan ook maar in het raadsbesluit want dat onderstreept nog een keer het belang van dit doel en deze ambitie. Alle drie de amendementen zijn mede-ingediend door Groenlinks en D66. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Kraneveldt, dan worden die opgehaald en zullen ook onderdeel vormen van de beraadslaging en besluitvorming.

Amendement nr.2309-8 ingediend door PvdA, GroenLinks, D66 Prog ra mmaplan Energ ietransitie 2023: Aard gasvrij in 2040

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 11 september 2023; besluit Raadsvoorstel 2023-040288 'Programma Energietransitie Zoetermeer'als volgt aan te passen: voorafgaand aan besluitpunt 3. een nieuw besluitpunt toe te voegen, luidende '3. Daarbijvastte houden aan de eerdervastgestelde ambitie datZoetermeerin204O energiezuinig en aardgasvrij is.' en de overige besluitpunten te hernummeren."

. .

Amendement nr.2309-G ingediend door PvdA, GroenLinks, D66 Programmaplan Energietransitie 2023: lnstellen duurzaamheidsplatform "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 11 september 2023;

raad 11 september 2023

17

besluit Raadsvoorstel2O23-040288 'Programma Energietransitie Zoetermeer'als volgt aan te passen: . voorafgaand aan besluitpunt 6. een nieuw besluitpunt toe te voegen, luidende '6. ln samenwerking met relevante partners in de stad een digitaal duuzaamheidsplatform in te richten, waarin allerlei Zoetermeerse organisaties, bedrijven, inwoners en natuurlijk de gemeente zelf kunnen participeren en elkaar kunnen vinden, informeren en versterken.' . en de overige besluitpunten te hernummeren."

Amendement nr.2309-D ingediend oor PvdA, GroenLinks, D66 Programmaplan Energietransitie 2023: lnwoners, verenigingen, organisaties en bedrijven "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 11 september 2023; besluit Raadsvoorstel2023-040288 'Programma Energietransitie Zoetermeer' als volgt aan te passen: . voorafgaand aan besluitpunt 6. een nieuw besluitpunt toe te voegen, luidende: '6. De inzet op participatie en communicatie te intensiveren, niet alleen richting inwoners, verenigingen en bedrijven m.b.t. hun eigen energievooziening, maar ook richting partnerorganisaties in de stad die met kennis en deskundigheid een bijdrage kunnen leveren aan het duurzaamheidsbeleid. Zij worden tijdig betrokken bij het maken van nieuw beleid.' . en de overige besluitpunten te hernummeren." De voorzitter: Dan gaan we over naar mijnheer Van der Perk. De heer Van der Perk (Zól Zoetermeer): Dank u wel voorzitter. Zol Zoetermeer is blij dat dat de warmtevisie een serieus onderwerp is geworden, wat wij bij motie hebben gevraagd, en serieus onderdeel van de energietransitie is. We zijn blij dat er wordt samengewerkt met inwoners en organisaties en dat zijworden betrokken bij de energietransitie. We zullen de samenwerking en samenspraak met aandacht volgen.

Wij vinden het belangrijk dat we jaarlijks op de hoogte worden gehouden en daarom dienen we het amendement van GroenLinks mede in. Zól Zoetermeer zal vanavond instemmen met het programma Energietransitie Zoetermeer. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Perk, dan ga ik naar de heer Mooiman.

De heer Mooiman (PW): Dank u welvooaitter. Tal van eerdere besluiten liggen ten grondslag aan het programma Energietransitie, waaronder de lokale verkenning wind- en zonnestroom. We zijn blij dat specifiek uit dat stuk de inzet omtrent wind duidelijk naar voren komt. Wat de PW betreft, komt er geen wind bij in Zoetermeer en het is goed om te zien dat het college deze mening deelt. We willen het nog wel iets scherper maken door ook die locaties expliciet te benoemen en extra windlocaties uit te sluiten. We dienen hiervoor samen met de WD en FVD een amendement in.

Verder hebben we zorgen als het gaat over ambitie van college om in 2040 al een aardgasvrije bebouwde omgevíng te hebben, waar het rijk 2050 hanteert. We hebben dit al vaker aangehaald en de financiêle onderbouwing en dekking van die ambitie ontbreekt nog steeds. ln het stuk staat wel dat de ambitie met de beschikbare middelen niet haalbaar is en dat de doelstelling wellicht bijgesteld moet worden na deze coalitieperiode. Dat laatste lijkt ons ook goed, maar eigenlijk weten we dus al dat dit het geval dient te zijn. Ook zijn we kritisch over de manier waarop de auto wordt omschreven, ondanks dat ook wij inzetten op OV en fiets, moeten we niet aan het oog verliezen dat de auto nog steeds het belangrijkste vervoermiddel is en naar waarschijnlijkheid zal blijven, geëlektrificeerd of niet. Laten we waken voor beleid dat auto's de stad uit jaagt. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Mooiman en ik heb begrepen dat u een amendement indient. Dat zal straks op iBabs te vinden zijn. Een interruptie van mevrouw Brouwer, gaat uw gang.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja voozitter, ik wil twee vragen stellen aan de heer Mooiman. De eerste is: als we dit amendement zouden aannemen, zou dat dan ook betekenen dat als een windmolen vervangen zou worden door een nieuw type met meer vermogen, dat niet zou mogen? En de tweede is: is uw amendement eigenlijk bedoeld om het verplaatsen van windmolens onmogelijk te maken?

18

raad 11 september 2023

De voorzitter: De heer Mooiman

De heer Mooiman (PW): Dank voorzitter. Nee, waar het gaat om vermogen. We hebben nu natuurlijk een bestaand vermogen in Zoetermeer en in het stuk staat ook dat we daar niets aan toe gaan voegen. Dus op het moment dat je windturbines zou vervangen voor andere types, dien je daar ook rekening mee te houden, neem ik aan. Waar het gaat om het vervangen van windturbines en het eventueel verplaatsen van windturbines, is het inderdaad zo dat we op de locaties, anders dan die nu beoogd zijn, geen verrassingen willen en dat we dat dus ook uitsluiten, extra locaties. De voorzitter: lk kijk even naar mevrouw Brouwer? Mijnheer Haak, gaat uw gang.

De heer Haak (PDvZ): Ja. lk heb ook nog even een vraag aan de heer Mooiman. De bedoeling is dat er in Zoetermeer 10.000 tot 16.000 nieuwe woningen bijkomen. lk hoor uit uw betoog dat we nu eigenlijk al voldoende energie hebben, maar hoe gaan we dat doen? De voorzitter: De heer Mooiman.

De heer Mooiman (PW): Ja voorzitter, dank u wel. lk weet niet precies waar de heer Haak dat vandaan haalt. lk denk dat het stuk zelf vrij duidelijk is, in ieder geval over de korte termijn, over hoe men wil voldoen aan de energiedoelen en daar doe ik verder geen afbreuk aan.

Amendement nr.2309-E ingediend door PW, WD, FVD Geen extra windturbinelocaties in Zoetermeer "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 11 september 2023; besluit Raadsvoorstel2023-040288'Programmaplan Energietransitie 2023'als volgt te wijzigen: voorafgaand aan beslispunt 6. een nieuw beslispunt toe te voegen: 'Geen extra vermogen aan windenergie toe te voegen dan wat momenteel al in Zoetermeer is gerealiseerd, en geen extra locaties voor windturbines in Zoetermeer aan te wijzen of toe te voe-

.

gen."' De voorzitter: Verder geen vragen? Dan stel ik voor over te gaan naar mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja dank u wel, voorzitter. Met niet-kloppende weer- en klimaatmodellen wordt de bevolking angst aangepraat. De welbekende klimaathoax. Met het geld dat rondgaat in de energietransitie en andere klimaatgerelateerde onderurerpen kunnen we een hoop problemen in Zoetermeer oplossen. Wind en zon zijn onbetaalbaar als warmte en energiebron in het Nederlands klimaat. Zonnepanelen zijn het nieuwe asbest en elektrische auto's zijn zelfs in de klimaatideologie niet zo COz-vriendelijk als ze zich voordeden. Zonnepaneeleigenaren worden meer beboet als zij terugleveren en windmolens, ook wel gehaktmolens van vogels genoemd, worden stilgezet op momenten dat het elektriciteitsnetwerk volloopt omdat ons stroomnetwerk het niet aankan. Onder het mom van energietransitie wordt druk op de inwoners uitgeoefend om geen eigen auto te bezitten, terwijl een wethouder bijvoorbeeld zelfs een eigen parkeerplaats bij het stadhuis heeft. Doe as we say, not as we do. Dit is vergaande inperking van de vrijheid van onzê inwoners. En wie dient dit college hier? De WD, de autopartij, of de LHN, de lokale belangen, claimen ze. Maar ze gaan hier wel volledig in mee. FVD Zoetermeer zal tegen dit raadsvoorstel stemmen. Dank u wel voorzitter. De voozitter: Voor we verdergaan, zie ik een interruptie van mijnheer Van Gils. De heer Van Gils (WD): Ja voorzitter dank u wel.

Mijnheer Van den Boomgaard haalt een aantal punten aan waarom hij niet gelooft in de klimaatverandering, maarwat u en uw achterban ook moet aanspreken is een goedkopere energierekening. Dat is ook iets wat de energietransitie teweegbrengt. Bent u daar dan ook tegen, of vindt u toch ook 'ik wil mensen ook helpen met een betaalbare energierekening'?

De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voorzitter. Mijnheer Van Gils maakt een heel grote fout. lk geloof wel dat er klimaafuerandering is, maar dat het nu niet uniek is. Dat vooropgesteld. En de invloed van de mens is nihil. De tweede vraag was of... Help me heeleven?

raad 11 september 2023

19

De voorzifter: Mijnheer Van Gils.

De heer Van Gils (WD): Voorzitter, ik stelde maar één vraag, het andere was êen conclusie. De vraag was of u de lagere energierekening die de energietransitie ook veroorzaakt niet belangrijk vindt. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dan heb ik het weer helder, dank u wel voozitter. Het is niet goedkoper, dat is juist het hele eieren eten. Waarom? Er wordt met subsidies gegooid als het gaat om zonnepanelen op daken te leggen et cetera, maar ondertussen kun je gaan betalen als je teruglevert. Hetzelfde geldt als je elektrisch rijdt, elektrisch rijden is nu al duurder aan het worden dan als je met een benzinemotor of zelfs een dieselmotor rijdt. Dus het wordt niet goedkoper. Dat is een fabeltje en ik ben blij dat dat uit de lucht gehaald is. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Bink, gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter. ln de commissie Stad heeft mijn collega al aangegeven positief te zijn over dit raadsvoorstel. Het is heel belangrijk en daarom vinden wij ook dat het geëvalueerd moet worden. Ook zien wij het belang van een digitale ontmoetingsplek, een duurzaamheidsplatform, maar we vragen ons wel af of de gemeente dit moet doen of dat de inwoners, bedrijven en organisaties dit zelf moeten doen. Hier kunnen inwoners natuurlijk hun voordeel mee doen. Laat het dan wel laagdrempelig blijven en niet al te technisch worden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bink. Dan mijnheer Zamani, gaat uw gang. De heerZamani (D66): Dank voorzitter. D66 zelzich in voor een energierevolutie. Wij willen dat mensen en bedrijven zo veel mogelijk zelf makkelijk en goedkoop schone energie kunnen opwekken. Deze energietransitie vergt grote investeringen waarbij vasthouden aan een langetermijnvisie, in ons geval 2040, essentieel is. Daarom dienen we de amendementen van PvdA en Groenlinks mede in. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Zamanl lk kijk rond want ik heb verder niemand meer op mijn lijstje staan die vanuit de raad het woord wenst te voeren. Als dat niet het geval is, kijk ik naar de wethouder of hij mogelijkheid ziet nu te reageren. Wethouder Velzen.

Wethouder Velzen: Dank voozitter, ik heb op een punt nog even wat overleg nodig met de ambtenaren. De vootzitter: Dan stel ik voor dat we even vijf minuten schorsen tot 21 .45 uur. lk schors de vergadering. Schorsing De voozitter: Dames en heren, ik heropen de vergadering met de opmerking dat ervijf amendementen in iBabs staan. Dus die kunt u daar terugvinden. Dan geef ik het woord aan wethouder Velzen namens het college.

Wethouder Velzen: Dank voozitter. Zo vaak kunnen we hier niet staan, dus ik dacht 'dan doe ik het ook gewoon'. Dank raad voor de vragen en het meedenken met de amendementen en dank ook voor de complimenten die er uitgesproken zijn voor dit voorstel. Fijn om te horen, fijn ook om die over te kunnen brengen aan de ambtenaren die zo hard gewerkt hebben de afgelopen tijd om tot dit voorstel te komen. Daar is nogal wat energie, bloed, zweet en tranen in gaan ziften dus mooi dat we vandaag dit voorstel kunnen behandelen. lk behandel eerst even het aantal vragen dat is gesteld en daarna behandel ik de amendementen. De eerste vraag was van de SP over'wat doet leeftijd nu voor het energieloket, et cetera?' Leeftijd kan een van de factoren zijn die uiteraard een rol kan spelen bij de energietransitie. Er wordt nÍet heel specifiek rekening mee gehouden, maar we zetten wel bijvoorbeeld in op verschillende communicatiemiddelen om verschillende doelgroepen te bereiken. Dan is leeftijd uiteraard ook een onderdeeldaarvan. De volgende vraag ging over hoeveelfte van het hele zwikje dat genoemd werd, wordt ingehuurd. Dat is uiteraard lastig te zeggen. Het liefste willen wij dat iedereen gewoon vast in dienst komt. Dat vinden

20

raad 11 september 2023

we het fijnst, maar we kunnen niet in een glazen bol kijken, dus wat niet lukt, gaat dan met inhuur via derden.

Dan de fasering voor de wijken Buytenwegh, Meerzicht, Centrum. We hebben al vaker gezegd in dit plan rondom de energietransitie 'we volgen de natuurlijke momenten in de wijken', dat bepaalt met name de fasering van hoe we deze opgave aangaan. En vandaar ook dat deze wijken nu als eerste aan de beurt zijn. Dus dat is eigenlijk een belangrijk onderdeel van de Íasering. Dan was er nog een vraag van mevrouw Brouwer gesteld aan de PW, maar die wil ik toch ook even beantwoorden. En dat gaat over de vraag over het vervangen van windmolens door andere met een hoger vermogen en verplaatsen naar een nieuwe locatie. Wat het college betreft, is het wel handig dat dat wel mogelijk blijft, al moeten we wel zo reëel zijn in te zien dat het verplaatsen van een windmolen in onze gemeente nagenoeg onmogelijk is. Maar het zou wel handig zijn als het vervangen door een sterker model zou blijven kunnen, want we hebben een flinke opgave te gaan met zijn allen en dat draagt er wel aan bij. De voozitter: Wethouder, een interruptie van de heer Mooiman.

De heer Mooiman (PW): Dank u welvoorzitter. lk begrijp de wethouder zeer zeker. Zeker in een stad als Zoetermeer heeft dat natuurlijk een enorme impact. Tegelijkertijd staat er natuurlijk wel in het raadsvoorstel, of niet in het raadsvoorstel, maar wel in het onderliggende document, in het programma, duidelijk dat we geen capaciteit, geen vermogen toevoegen bovenop wat er nu al beschikbaar is. Dus dat wil ook zeggen dat op het moment dat we nieuwe modellen toevoegen, dat niet meer gaat worden dan we nu al hebben. Dat blijft wel staan, neem ik aan? De voorzitter: Wethouder Velzen

Wethouder Velzen: Dank u wel. Dan leggen we dat, denk ik, net op een andere manier uit, zo dat ik vooral kijk naar de kwantiteit van het aantalwindmolens en daarvan is het heel duidelijk. Dan reageer ik ook meteen op uw amendement. lk denk namelijk dat het amendement niet nodig is. Want als we kijken naar het besluit dat voorligt, maar ook als we kijken naar - en dan moet ik even kijken want ik wil daar geen foutje in maken - besluit 2 bij het Raadsbesluit Lokale Verkenning Windenergie en Zonnestroom, aangenomen op 25 januari 2021 , heeft uw raad ook al heel duidelijke dingen gezegd over windenergie. Om dat nog iets duidelijker te maken, heeft uw eigen partij een motie ingediend Geen windturbines dwars door Zoetermeer, die is aangenomen op 17 mei 2021 die daar ook heel duidelijk over is. Dus ik denk dat we vanuit de raad hier in Zoetermeer er al heel duidelijk ovêr geweest zijn wat we met wind willen, namelijk niet meer windmolens erbij. Dat is ook iets waar ik me de afgelopen maanden in onder andere de RES heel erg hard voor heb gemaakt. Dat wordt me niet altijd in dank afgenomen door de rest van de regio, maar daar zijn we vanuit Zoetermeer gewoon heel duidelijk over: niet meer windmolens erbij. Verder laat ik het aan het oordeel van de raad hoe met dit amendement om te gaan. De voorzitter: lk stel voor dat u verdergaat met de behandeling.

Wethouder Velzen: Ja. Dank voozitter. Op het amendement van Groenlinks kan ik positief reageren. lk denk dat het goed is om nog even met elkaar kijken welke indicatoren we daarvoor kunnen opstellen. En ik zou vooral het aanbod willen doen om daarvoor weer de klankgroepen te gebruiken die in een voorgaande periode ook gebruikt is om met elkaar daar tot de juiste indicatoren te komen. De voozitter: Mevrouw Bink en dan de heer Mooiman. U had nog wat over het eerdere punt, maar ik zag eerst mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, ik heb er geen bezwaar tegen als u eerst de windmolens afmaakt. De voorzifter: Windmolens afmaken lijkt me nu ook weer... Maar ik snap wat u bedoelt. lk ga dan eerst nog even naar de heer Mooiman want die wil nog even terugkomen op de windmolens, gaat uw gang. De heer Mooiman (PW): Dat klinkt niet verkeerd hoor, trouwens, mevrouw Bink. Maar nee, even serieus. De motie die wij indertijd hebben ingediend, en trouwens ook veel dank voor uw inzet binnen de RES-regio, ging inderdaad specifiek over het voorstel en het zoekgebied dat er toen lag. Er was duidelijk wind ingetekend dwars door Zoetermeer, vandaar de titel van de motie toen. En deze gaat echt over heel Zoetermeer, dat we dus ook nergens verrassingen willen, maar ook zelfs willen uitsluiten, op het

raad 11 september 2023

21

moment dat men extra vermogen op wil stellen, of extra windturbines vanwege het vervangen van. Dat we dat gewoon op de locaties houden zoals dat nu beoogd is. En het is dus eigenlijk een extra waarborg vanuit mijn fractie, waar de raad zichzelf mee in positie stelt. De voorzitter: Wethouder Velzen, wilt u daar nog op reageren?

Wethouder Velzen: Nee, ik denk dat het aan de raad is om te oordelen aan de hand van de discussie welke keuze u wilt maken. De vootzitter: Dan hebben we dit onderwerp gehad en dan ga ik naar mevrouw Bink want u wilde volgens mij op het andere punt nog een interruptie doen. Gaat uw gang. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, zeker dank u wel. Wij hebben zelf ook gezegd dat we evaluatie heel erg belangrijk vinden. Maar u heeft een memo geschreven in 2013 dat u de energietransitie jaarlijks zou evalueren. Wat is dat memo nu anders dan dit amendement? De voorzitter: Wethouder Velzen

Wethouder Velzen: Volgens mij sluit dat elkaar niet uit en met wat ik zojuist heb gezegd, is het denk ik welgoed met hetverstrijken van de tijd... Datwas in 2013 en we zijn inmiddels in2023. Het landschap rondom energietransitie verandert zo gigantisch snel iedere dag. Er is zo veel gaande waardoor ik zelf de indruk heb, en met mij mijn team, dat het zeker geen kwaad kan om goed kijken naar de indicatoren 'wat meten we nu? hoe zit dat vandaag de dag?' Om daar dan met elkaar nog even goed naar te kijken. lk denk dat het sowieso nooit kwaad om daar met de raad samen het gesprek over te voeren zodat we daar dezelfde venr/achtingen bij hebben. Daarmee gaan we dus niet - en dat vind ik wel belangrijk hele nieuwe rapportages optuigen en systematieken en dergelijke. Nee, maar binnen de bestaande rapportagevorm kijken we naar'wat kunnen we daar nog een beetje tweaken aan die indicatoren?' De voorzitter: lk stel voor dat u verdergaat.

Wethouder Velzen: Ja, dank. lk ben er bijna. Even kijken, de amendementen. Er is een aantal amendementen van de PvdA. Als eerste heb ik staan Aardgasvrij in 2040. Wat mij betreft, is het amendement overbodig. lk heb dat vorige week in de commissie ook gezegd. Het is heel duidelijk de ambitie. We hebben in geen enkel van de stukken gezegd dat die anders wordt, dus om dat dan nu nog een keerte herbekrachtigen... Dan zou ik mezelf haast onzekerheid kunnen venarijten. Volgens mij is dat niet nodig, het blijkt wat ons betreft gewoon duidelijk uit de stukken. De vootzitter: Wethouder Velzen, een interruptie van mevrouw Kraneveldt. Gaat uw gang.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Ja, het is natuurlijk een belangrijke ambitie. We hebben die ooit al eens naar beneden bijgesteld en het is juist heel belangrijk dat we die vasthouden. lk begrijp gewoon niet zo goed waarom het college zelf niet een aantal belangrijke pijlers van het beleid in het raadsbesluit zelf zet. Soms zit het verstopt in het raadsvoorstel, in de toelichting, en dan denk ik, net zoals bij de doelen straks bijde klimaatadaptatie'zet het gewoon in het raadsvoorstelzelf, dan geef je ook nog eens het belang van dat soort ambities aan'. Dat is toch wel de stip op de horizon waar dit hele beleid onder hangt. De voorzitter: Wethouder Velzen.

Wethouder Velzen: Er zit niet zozeer een vraag in vervat, wel vooral uw mening en zoals ik vorige week ook al zei in de commissie, ik denk dat we hierin van mening verschillen. lk vind het niet nodig. Dat doet niets af aan de ambitie. Dus daar zou ik het bij willen laten. Wat mij betreft, is het aan het oordeel van de raad om een keuze in te maken 'vinden we dat belangrijk ja of nee?' Wat het college betreft overbodig, maar het is duidelijk oordeel raad om hier zelf een keuze te maken en aan te geven of die ambitie er wel of niet nog een keer in moet komen te staan. Dan ga ik gelijk door naar het duuzaamheidsplatform. We vinden het daar als college ook belangrijk dat dit een initiatief is dat uit de samenleving moet komen. Het werd volgens mij ook al genoemd door

Zoetermeer Vooruit. Er is de vorige keer ook gekeken samen met een partij om dat idee tot stand te kunnen brengen, waarbij wel vanuit de gemeente is aangegeven, toen ook, 'oké, zo kunnen we er met zijn allen naar kijken, maar het is dan wel ook aan jullie om die actie op touw te zetten om dat ook

22

raad 11 september 2023

daadwerkelijk tot stand te brengen'. Dat zien we ook in andere plaatsen. Dat maakt het een succes waardoor zo'n platform ook echt tot leven kan komen. Dat is Zoetermeer helaas niet gelukt en we hebben geconstateerd dat kennelijk in Zoetermeer de tijd daar niet rijp voor was. Dus op het moment dat dat initiatief vanuit de stad komt, staan we er positief tegenover. Maar om het nu zo via een amendement waarmee de bal bij de gemeente komt te liggen, dat wij het moeten doen, in te voeren, dat vinden we niet de juiste volgorde. Dus wij adviseren dan ook negatief over dit amendement. De voozitter: Wethouder Velzen, ik zie twee interrupties, eerst mevrouw Kraneveldt en dan mijnheer

Van Steenis.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voorzitter, dat stelt me toch teleur van de wethouder, want we hebben jaren geleden dat ook zo ingestoken en toen werd raadsbreed gezegd 'het lijkt ons een goed idee'. Dan kun je eigenlijk niet zonder de gemeente, een beetje als regisseur, als partij die het aanjaagt, als iemand die het ook ondersteunt. Want DuurSamen kan het niet alleen en we hebben destijds wel wat bijeenkomsten gehad, maar het hart van de gemeente zat er niet in. Het is niet mislukt omdat die organisaties het niet wilden. Die hadden zelfs al een heel plan klaar, maar volgens mij is het mislukt omdat het vanuit de gemeente niet goed op gang kwam. Het enige dat ik u vraag is: help initiatieven vanuit de stad om samen tot zoiets te komen. Daar bent u gewoon bij nodig. De voorzitter: lk kijk even eerst naar mijnheer Van Steenis en dan kan wethouder Velzen reageren.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank voozitter, kort daarop aansluitend. Partijen in de stad die zich toch niet gehoord voelen. Dat kan echt betekenen dat -of ze welof niet gelijk hebben -zezich ook gewoon niet gehoord voelen en niet gehoord worden in sommige... Het is natuurlijk wel heel belangrijk voor het college om te zorgen dat daar alle aandacht naartoe gaat, naar die partijen. lk denk dat dat deels in dit amendement verscholen zit. Zorg dat er voldoende capaciteit is en inzet is om die partijen goed aan te horen. De voorzitter: Wethouder Velzen.

WethouderVelzen: Ja, dank u wel voorzitter en dank voor de aanvullende vragen. Dan begin ik met dat laatste. Daar zijn we het ook echt over eens. Dat heb ik in de commissie ook gezegd en daarvan hebben we ook gezegd 'dat gaan we echt oppakken'. Dat doen we nu ook al de afgelopen periode nadat we daar een wat ongelukkig moment in gehad hebben, als ik het zo zou mogen zeggen. Dat is wel wat anders dan dit amendement. lk snap dat dat er wel een beetje als ondertoon in zit, dat begrijp ik ook wel. Maar dan even naar de vraag van mevrouw Kraneveld. De mensen op het stadhuis zijn hier echt wel enthousiast over, over het idee an sich. Maar we verschillen dan echt van mening over het stukje 'het moet vanuit de samenleving komen'. Onze beleving van hoe dat gegaan is bij het voorgaande traject lag dat niet aan dat de gemeente er niet met haar hart in zat en dat de ambtenaren er niet enthousiast over waren. Maar het is uiteindelijk wel zo dat vanuit de samenwerking, vanuit de partijen gezegd moet worden 'oké, dit is het plan, dit gaan we nu doen'. Dan zijn we zeker als gemeente van harte bereid om het te faciliteren en te ondersteunen. Dat we daar een rol in hebben, natuurlijk, dat snap ik als geen ander. Maar die daadkracht moet wel vanuit die partijen komen. De voozitter: Volgens mij is dit voldoende, ik stel voor dat u nu naar het laatste amendement gaat. Maar ik zie nog wat handen.

Mijnheer Zamani.

De heer Zamani (D66): Dank u wel voorzitter. lk hoor de wethouder en ik hoorde vorige week ook zijn speech en ik hoor ook dat de ambtenaren heel enthousiast zijn over het idee. En dan lijkt het net of het een woordkeuze is waardoor hij toch zegt'ik kan niet meegaan met het amendement'. Dan vraag ik toch, kunnen we niet kijken waar dan de woordkeuze in zit in het amendement? Waardoor hij dan toch...? Want volgens mij is het doel om de faciliterende rolvanuit de gemeente zwart-op-wit neer te zetten. De wethouder zegt dat hij daar enthousiast voor is en toch is hij tegen het amendement. Graag uitleg over welke woorden er anders moeten om hem dan toch mee te krijgen met het amendement. De voorzitter: Wethouder Velzen.

Wethouder Velzen: Dank voozitter. Nee, ik denk niet dat het een woordkeuze is. lk denk dat het echt wel een essentieel verschil is over op welke wijze het idee wordt aangevlogen. lk vind het niet juist om nu te zeggen 'het wordt via een amendement afgedwongen', waarbij je toch krijgt dat vanuit de

raad 11 september 2023

23

gemeente die richting gezocht moet worden. lk denk dat het echt andersom moet en op het moment dat het vanuit de samenleving komt, kunnen we er als gemeente mee aan de slag. Dat gaat wat mij betreft verder dan een woordkeuze. De vootzitter: lk zie nog een interruptie van mevrouw Kraneveldt maar graag heel kort, want volgens mij hebben we hier voldoende over gedelibereerd. Maar mevrouw Kraneveldt nog even.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voorzitter, de reden waarom ik het in een amendement heb gezet, is dat we het de vorige keer een motie hebben gedaan en toen is het niet van de grond gekomen. Er was een heel plan vanuit de stad, vanuit DuurSamen om het te doen. En toen is er toch onvoldoende ondersteuning vanuit de gemeente gekomen, volgens mij. Daarom heb ik gezegd 'als wê nou onszelf serieus nemen, ook als raad, ook vanwege de vorige keer, zet ik het nu in een amendement, zodat er echt iets gebeurt'. Want het was gêwoon een gemiste kans de vorige keer en we zijn alweer vijf jaar verder. De voorzitter: lk stel voor dat we naar het laatste amendement gaan. Volgens mij is het helder en zijn de standpunten duidelijk.

Wethouder Velzen: Ja, voozitter, dan ga ik daarmee verder. Dan hebben we als laatste nog de participatie inwoners, verenigingen et cetera. Ook naar dat amendement - ik durf het bijna niet te zeggen kijken wij zo dat het overbodig is, in het hele plan zit een heel communicatiedeel en daar zetten we extra

capaciteit op in. Juist om dit te intensiveren. Dan komt het op mij wat raar over dat we dan met een amendement nog een keer extra zeggen dat we het gaan intensiveren, want dat zegt het plan al. Dus wat mij betreft, staat het erin. Maar ik mag niet overbodig adviseren, dus het is aan het oordeelvan de raad om daar een besluit over te formuleren. De voorzitter: Dank u wel wethouder Velzen voor uw eerste termijn van het college. Dan ga ik over naar de eerste termijn van de gemeenteraad en kijk ik eerst naar mijnheer Velner. Geen behoefte. Mijnheer Van Steenis, gaat uw gang. De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank voozitter, alleen dank aan de wethouder voor de steun die hij toezegt voor het amendement. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel, ik wou dat ik hetzelfde kon zeggen als de heer Van Steenis. lk vind het echt teleurstellend dat de wethouder op een aantal dingen die we vroeger met moties hebben

geprobeerd te bereiken, maar die niet zijn gelukt, als we die nu via een amendement inbrengen zegt Ja, maar het moet allemaal vanuit de stad komen'. lk vind echt dat als de gemeente haar rol als aanjager serieus neemt, als partner van organisaties in de stad, waar we ook wat voor vragen, de gemeente ook wat mag bieden. Als het al die jaren niet gelukt is vanwege capaciteitsgebrek, hebben we nu de mensen ervoor. We hebben ook geld ervoor. Dus kom op, wethouder, ga het gewoon doen. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Kraneveldt. Mijnheer Van der Perk nog? Nee, de heer Mooiman? Niet het geval. Mijnheer Van den Boomgaard, behoefte aan een tweede termijn? Mevrouw Bink? Mijnheer Zamani, behoefte aan een tweede termijn? Nee. lk kijk of de wethouder nog behoefte heeft maar ik zie hem nee schudden. Dat betekent dat we dan aan het eind komen van de beraadslagingen van de raad, met daaropvolgend uiteraard de besluitvorming. En dat betekent dat ik ervan uitga dat ik over kan gaan tot stemming. Dan gaan we allereerst de amendementen in stemming brengen. Dan beginnen wij - ik kijk nog even rond of iedereen al bereid en in staat is om te stemmen hierover, is dat het geval? met amendement 2308-A lnzicht in behaalde resultaten. ls er iemand die daar een stemverklaring over af wenst te leggen? Niet het geval.

Mag ik de leden van de raad die tegen dit amendement zijn vragen hun hand op te steken? Dit amendement is unaniem aangenomen. Amendement 2309-8 Programmaplan Energietransitie 2023 aardgasvrij in 2040. Wie wil daar een stemverklaring over afleggen? Niet het geval. Welke leden van de raad zijn voor dit amendement? Voor zijn SP, GroenLinks, PvdA, D66, daarmee is het amendement met 11 stemmen voor en 27 tegen

-

verworpen. Amendement 2309-C Programmaplan Energietransitie 2023 lnstellen duurzaamheidsplatform. ls er iemand die daar een stemverklaring over wenst af te leggen? Dat is niet het geval, mag ik dan de leden van de raad die voor dit amendement zijn vragen hun hand op te steken? Voor zijn SP, Groenlinks, PvdA, D66, daarmee is het amendement met 11 stemmen voor en 27 tegen

24

raad 11 september 2023

verworpen.

Amendement 2309-D Programmaplan Energietransitie 2023 Participatie inwoners, verenigingen, organisaties en bedrijven. ls er iemand die daar een stemverklaring over wenst af te leggen? Dat is niet het geval, mag ik dan de leden van de raad die voor dit amendement zijn vragen hun hand op te steken? Voor zijn SP, Groenlinks, PvdA, D66, daarmee is het amendement met 11 stemmen voor en 27 tegen verworpen.

2309-E Geen extra windturbinelocaties in Zoetermeer. ls er iemand die daar een stemverklaring over wenst af te leggen? Mevrouw Brouwer, gaat uw gang, Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Voorzitter, als wij dit amendement heel technisch lezen, dan sluit het vervangen van windmolens voor betere uit en dat vinden wij veel te ver gaan. Daarom zullen we tegen stemmen. De voorzitter: Anderen voor een stemverklaring? Als dat niet het geval is, ga ik het amendement in stemming brengen. Mag ik de leden van de raad die voor dit amendement zijn vragen hun hand op te steken?

Voor zijn Zoetermeer Vooruit, WD, CDA, LHN, Zó! Zoetermeer, PW en FVD. Daarmee is het amendement met21 stemmen voor en 17 tegen aangenomen. Dan breng ik het geamendeerde raadsvoorstel in stemming. Wie wenst daar een stemverklaring over af te leggen? Niet het geval. Zijn er leden van de raad die stemming over dit raadsvoorstel wensen? Nee? Ja, u was tegen. Dit gaan we in stemming brengen, ik bedacht me ineens dat dat zo was. Dan vraag ik de leden van de raad die tegen het geamendeerde raadsvoorstelzijn hun hand op te steken. Had u nog een stemverklaring? Ben ik die vergeten? Dan gaan we eerst de stemverklaring ophalen, gaat uw gang de heer Mooiman. De heer Mooiman (PW): Dank voorzitter. Ondanks dat we de lijn ten aanzien van windenergie zeer waarderen en ook de inzet van de wethouder en de verscherping van zojuist, zien we wel nog steeds echt bezwaren waar het gaat om die ambitie in 2040 waaívan in het onderhavige stuk staat dat dat niet haalbaar of betaalbaar is. Ook is onze visie waar het gaat om mobiliteit anders. We zullen het raadsvoorstel dan ook niet steunen. Dank u wel voozitter. De voorzitter: Dank u wel. Even kijken of er nog anderen zijn voor een stemverklaring. Als dat niet tegen het geval is, mag ik dan de leden die tegen dit aangepaste raadsvoorstel zijn vragen hun hand op te steken? Tegen zijn PW en FVD.

Het raadsvoorstel is met 35 stemmen voor en 3 stemmen tegen aangenomen. Dank u wel.

b. Raadsvoorctel Klimaatadaptatiestrategie en uitvoeringsagenda De voozitter: Dan gaan we over naar agendapunt 8.b Raadsvoorstel Klimaatadaptatiestrategie en uitvoeringsagenda. lk ga eerst kijken wie daar het woord over wensen te voeren. lk zie als eerste de heer Buisman, dan mijnheerVan den Boomgaard, mevrouw Frinking, mevrouw Bink en verder niet. Dan geef ik het woord aan de heer Buisman. Gaat uw gang. De heer Buisman (PDvZ): Dank u voorzitter, de PDvZ pleit ervoor om mogelijk ongunstige ecologische effecten van klimaatmaatregelen expliciet te ondezoeken en te benoemen. Het in ons amendement voorgestelde wijzigingsvoorstel ziet daar ook op. Als voorbeeld van betreurenswaardige kortzichtigheid bij op zich nobele projecten wil ik in herinnering brengen de destijds ten gunste van het klimaat ingevoerde energiebesparende maatregelen, zoals de isolatie van woningen en andere bebouwing. Spouwmuren, kieren, hoekjes en muren, vloeren en daken hebben wij steeds minutieus dichtgemetseld. Waarom ziet u tegenwoordig de vroeger algemeen en veelvoorkomende mus en spreêuw zo weinig? Dusdanig weinig dat ze op de rode lijst zijn terechtgekomen? Niet omdat ze vanwege de warmte dood van het dak zijn gevallen, maar omdat er bij uw isolatiedrift niet aan is gedacht nog wat ruimte voor deze diertjes over te laten.

Achteraf is gebleken dat er ook op dier- en vogelvriendelijke manier kan worden gei'soleerd.

Kortom, onze boodschap is: nadenken, liever voordenken bij klimaatplannen en de mogelijke ecologische gevolgen daarvan. En een en ander borgen in klimaatstrategieën, -plannen en uitvoering daarvan. Dank u wel.

Amendement nr.2309-F ingediend door PDvZ

raad 11 september 2023

25

Raadsvoorstel Klimaatadaptatiestrategie en uitvoeringsagenda

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 11 september 2023; besluit het raadsvoorstel 2023-03542 als volgt te wijzigen: beslispunt 2c. luidende '2.c Ondezoeken - ondezoeksactiviteiten om kennis te ontwikkelen of acties uit te werken.' te wijzigen in: '2c. Onderzoeken - onderzoeksactiviteiten om kennis te ontwikkelen of acties uit te werken. Deze activiteiten ook te richten op mogelijk ongunstige (ecologische) neveneffecten van voorgenomen

r

klimaatadaptatiemaatregelen.' De voorzitter: Dank u wel mijnheer Buisman voor uw eerste termijn, dan ga ik naar mijnheer Van den Boomgaard. De heerVan den Boomgaard (FVD):Voorzitter, bedankt. 'De gevolgen van klimaatverandering worden steeds zichtbaarder', begint de klimaatadaptatiestrategie, om vervolgens het voorbeeld van wateroverlast in Meezicht aan te halen. Wanneer we echter naar de data kijken, zien we een stabiele lijn en is er geen toename in zowel neerslag, als temperatuur waarneembaar. Een enkele uitschieter daargelaten, die eerder in het verleden was, dan in het recente heden. De voorzitrer: Mijnheer Van den Boomgaard, een interruptie van mijnheer Van Gils, gaat uw gang.

De heer Van Gils (WD): Voorzítter, we hebben zojuist een agendapunt gehad waarbij mijnheer Van den Boomgaard uitgebreid heeft stilgestaan bij zijn ontkenning van de klimaatwetenschap, maar gaat hij nu bij elk ondenryerp waarbij ooit nog wordt gepraat over iets als klimaat of iets met energie, elke keer de hele tirade afsteken over hoe het allemaal een leugen is? Dan kunt u ook gewoon herhalen 'ik heb dit net ook al gezegd'. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, ik prijs me gelukkig dat ik in een democratie leef waarin ik over mijn eigen spreektijd ga. Dank u voorzitter. De voozitter: Gaat u verder

De heer Van den Boomgaard (FVD): Even kijken. Een enkele uitschieter, eerder in het verleden dan in het heden, daargelaten. Deze vorm van bangmakerij botst met de werkelijkheid en dat is een kwalijke zaak.Wrl als fractie FVD Zoetermeerweigeren dan ook in deze waanzin mee te gaan. ln het rapport wordt een angstscenario geschetst waarin hittestress en wateroverlast de hoofdrol spelen. Uit onderzoek van de Wageningen Universiteit komt naar voren dat hittestress een probleem vormt op plekken waar minder groen aanwezig is. Dit is dan ook relatief makkelijk oplosbaar door bomen en planten toe te voegen aan onze stad, wat ook direct recreatiemogelijkheden biedt voor de bewoners van onze mooie stad. Daarnaast is Zoetermeer een stad in groei, groei in aantallen. Onze stad wordt dus groter qua aantallen. Het inwonersaantal groeit dus en dat betekent dat de stad daarop aangepast zal moeten worden. Zijn onze leidingen en rioleringen nog wel toereikend genoeg nu de stad groter qua aantallen wordt? ls de

toekomst voor Zoetermeer echt daadwerkelijk zo angstaanjagend door alle klimaatveranderingen? Of is het monster onder ons bed eigenlijk gewoon een leidingsysteem dat misschien niet opgewassen is tegen de aantallen groei van onze stad en veroozaakt dat wateroverlast in bijvoorbeeld een wijk of Zoetermeer? Laten we ons richten op verder ondezoek en pragmatische aanpak en niet meegaan in deze bangmakerij. Dank u voorzitter. De voozitter: Dank u wel mijnheer Van den Boomgaard voor uw eerste termijn, dan ga ik naar me-

vrouw Frinking. Mevrouw Frinking (CDA): Dank u welvoorzitter. Rijk, gemeenten, provincies en waterschappen hebben afgesproken dat Nederland in 2050 weerbaar is tegen de effecten van wateroverlast, hitte, droogte en overstromingen. Dus klimaatbestendig is ingericht. ln de commissie heeft het CDA Zoetermeer gezegd dat we het voorstel dat nu voorligt, een goed voorstel vinden. Ons was niet duidelijk wanneer we in

26

raad 11 september 2023

Zoetermeer tevreden zijn met de behaalde resultaten en tevreden dat we aangepast zijn aan het klimaat. De wethouder daagde ons uit om daar een antwoord op te geven en dat is in het bijgaande amendement dat we samen met de PvdA en Groenlinks indienen, geprobeerd. En ons doel in het amendement is om een concrete meetlat te hebben waar de doelstellingen in dit plan een onderdeel van zijn en met ons amendement is het, wat ons betreft, een afgerond voorstel. We hebben de klimaatstresstest als uitgangspunt genomen. De bestaande normen die er ook in staan vereenvoudigd weergegeven en het zo duidelijk mogelijk venaroord. Daarmee is het een consistent, daadkrachtig en transparant voorstel.

Dus... De voorzitter: Mevrouw Frinking, een interruptie van de heer Doncker als ik het goed heb. Gaat uw gang.

De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dat klopt voozitter. lk heb een vraagje. lk heb natuurlijk het amendement met veel belangstelling gelezen. lk ben wel benieuwd hoe u tot deze getallen komt. Heeft u daar ondezoek naar gedaan? Of is het een beetje de wens die u heeft? lk ben daar benieuwd naar. De voozitter: Mevrouw Frinking

Mevrouw Frinking (CDA): lk zei het net, maar wij hebben dus de klimaatstresstest genomen. ln de klimaatstresstest staat ook een venltrijzing naar allerlei NEN-normen en die hebben we genomen. Dus we hebben niets zelf verzonnen. We hebben gewoon op basis van wat er bestaat en wat bestaande normen zijn, die omgezet en in dit amendement gezet. De voorzitter: Gaat u verder, mevrouw Frinking.

Mevrouw Frinking (CDA): Dan als laatste zin: dus het amendement is om aan te geven waar we in 2050 naartoe werken voor een Zoetermeer dat is aangepast aan het klimaat. Dank u wel.

Amendement nr.2309-G ingediend door GDA, PvdA, GroenLinks Algemene doelstelling Klimaatadaptatie Zoetermeer "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 11 september 2023; gelezen het voorstel 2023-035242 Klimaatadaptatie strategie e n u itvoerin gsagenda ; besluit: beslispunt 2 toe te voegen onder vernummering van de onderliggende nummers; '2. De algemene doelstelling voor de Strategie klimaatadaptatie Zoetermeer vast te stellen, en deze in de samenvatting en de inleiding van bijlage 1 te verwerken."'

r .

De voorzitter: Dank u wel mevrouw Frinking voor uw eerste termijn en u heeft een amendement ingediend en datzal worden opgehaald door de bodes. Mevrouw Bink, gaat uw gang. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel. Zoetermeer Vooruit vindt het raadsvoorstel zoals het voor ons ligt een prima uitgangspunt. Wij twijfelen aan de meerwaarde van de amendementen; het klimaat is al ingewikkeld genoeg in Nederland. Dit raadsvoorstel vindt Zoetermeer Vooruit een prima

start. Daar wil ik het bij laten. De voorzitrer: Dank u wel. lk kijk rond of er verder nog bijdragen zijn, als dat niet het geval is, ga ik naar het college en wil ik vragen aan wethouder Van der Meer om te reageren.

Wethouder Van der Meer: lk heb even een vraag vooraf, voozitter. Zowel CDA als PDvZ hebben mij in de loop van de dag hun amendementen toegestuurd. lk heb ze namelijk nu nog niet, maar als die hetzelfde zijn gebleven, kan ik reageren. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt? Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk weet niet of ze al in iBabs staan maarwij hebben helemaalgeen amendement gezien vandaag.

Wethouder Van der Meer: Nee, dan moeten we even wachten

raad 11 september 2023

27

De voorzitter: Ja, maar volgens mij ga ik over de orde van de vergadering dus dat komt altijd wel goed. Volgens mij gaan we dan nu even schorsen, want dan heeft nog niet iedereen beschikking over de amendementen. Die worden namelijk nu in het systeem gezet. lk schors tot21.20 uur. Vier minuten, dan kan iedereen even de amendementen bekijken.

Schorsing De voorzitter: Dames en heren, mag ik u allen verzoeken weer plaats te nemen? lk heropen de vergadering en het woord is aan wethouder Van der Meer voor de eerste termijn van het college, gaat uw

gang.

Wethouder Van der Meer: Voozitter, dank u wel. lk ga beginnen met het amendement van het CDA. Die gingen de uitdaging aan en ik moet zeggen, complimenten voor wat u allemaal bedacht heeft. lk kan het niet omarmen, maar ik zal er even op ingaan. lk vind in ieder geval wel dat u grote moeite heeft gedaan.

Waar u in het amendement spreekt over overstromingsrisico gebruiken we in het stuk de term wateroverlast, want we hebben overstromingen helemaal niet meegepakt. De NEN-normen die worden genoemd zijn de wettelijke regelgeving van dit moment. We weten ook niet of die op termijn zo blijven gelden. Voor het regenwaterriool gebruiken we de leidraad riolering. Vermindering van 50% is lastig, omdat we eigenlijk helemaal niet kunnen bepalen wat 100% is. De gemeente hanteert voor de afuoer van regenwater - daarom is het fijn dat ik het even bij de deskundige kon checken want anders lijkt het net of ik dat zo uit mijn mond laat rollen - via het riool de veel strengere eis van 90 liter per seconde per hectare, en dus niet 60 tot 80, dus het is veel beter om die 90 gewoon aan te houden. Wat er staat bij 'De natuurlijke omgeving beschermd' in uw amendement, zijn die zaken waarvoor onze waterschappen verantwoordelijk zijn en die regelen ook het peilbeheer. Zij zrln bevoegd. De gemeente zorgt wel voor de hoeveelheid te bergen water in het oppervlaktewatersysteem en we volgend daarbij gewoon de landelijke richtlijnen en we stemmen dat af met de waterschappen. Het realiseren van de COz-reductie hoort helemaal niet bij het aanpakken van de gevolgen van de klimaatverandering, dus dat past niet in dit stuk. En in dit stuk staat wel een heleboel over de communicatie.