Notulen extra raad 25 oktober 2021 - vastgesteld

Zoals door vele partijen hier al gezegd ondersteunen wij het volledig dat het niet een door de gemeente ingehuurde partij wordt of een door de gemeente aangestuurde partij, laat ik het zo zeggen, maar dat op zijn minst de partijen die het betreft, desnoods vanuit ILOZ bijvoorbeeld, daar ook draagvlak hebben. Ten slotte voorzitter, staat er nog dat er behoefte was aan een krachtenanalyse. Wij verwachten dat bij elke volgende behoefte die er is aan een krachtenanalyse goed wordt getoetst of dat volgens de wet is en of het volgens de wet kan. Dan hebben we nog enkele vragen die niet zijn beantwoord: in NRC van 22 oktober werd vermeld dat de NCTV de risico's van het undercoverwerk reeds kende. De vraag die we stelden: is de gemeente hier al eerder in gekend en wat is er met het risico gedaan? We zouden graag in het onderzoek dat wordt uitgevoerd, en dat was onze derde vraag, ook een soort advies krijgen waar begint en eindigt de verantwoordelijkheid van de burgemeester in het crimefighten, in het onderzoek doen et cetera. De voorzitter: U heeft nog een interruptie van mevrouw Van Leeuwen.

Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ik hoor uw vragen goed, maar hoe verhoudt zich dat dan dat we al jaren onderzoek doen naar allerlei zogenaamde jeugdbendes, die volledig in kaart brengen, hun hele social media onder de loep nemen en dergelijke, net werd al even genoemd voetbalsupporters/hooligans? Er is vaak aanleiding om onderzoek te doen. Laten we nu eerst de burgemeester straks eens laten vertellen of er een aanleiding is geweest en als die er niet is en het is niet rechtmatig zoals er gehandeld is, dan is er alle tijd voor excuses en dan moeten we die ook ruimhartig gaan maken. Maar ik denk wel dat u niet moet doen alsof we alleen in dit specifieke geval onderzoek doen, want dat werkt polariserend. We hebben naar alle jongeren hier in deze stad ook uitgebreid onderzoek gedaan. Sterker nog, we hebben onze eigen medewerkers bij de afvalinzameling middels infiltratie ook onderzocht. Dus laten we nu niet doen alsof het een gemeenschap is, want daarmee zorgt u dat we uiteen raken in plaats van bij elkaar komen. De voorzitter: De heer Schoonbeek. De heer Schoonbeek (D66): Dank u wel voorzitter. Ik ben het volledig eens met mevrouw Van Leeuwen. Het betreft alle partijen waar iets fout kan gaan en waar radicalisering of extremisme kan voorkomen. Alleen bij onder andere het onderzoek van de jeugdgroepen is het wel door de geëigende instanties gedaan via de geëigende weg.

Raad 25 oktober 2021

29

Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Voorzitter? De voorzitter: Mevrouw Van Leeuwen, u heeft een vervolgvraag? Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja heel graag, dank u wel. Bij onze eigen medewerkers heeft volgens mij de Hoffmann groep dat gedaan bijvoorbeeld en dat is ook een particuliere instelling. Dus laten we vooral niet doen of dit uniek is, laten we vooral goed toetsen of het rechtmatig is en of er aanleiding voor is geweest, want die vraag wil ik wel heel graag beantwoord krijgen. De voorzitter: De heer Schoonbeek. De heer Schoonbeek (D66): Laten we inderdaad vooral zien of het rechtmatig is geweest. Volledig mee eens. Dank u wel. De voorzitter: Daarmee komen we aan het eind van de eerste termijn van de raad. Dan kijk ik naar het college. Bent u klaar voor een reactie? Ik hoor het woord schorsen vallen. Tien minuten? Ik kijk op de klok, 22.56 uur. Ik stel voor dat we starten om 23.10 uur. Schorsing De voorzitter: Dames en heren, iedereen welkom terug. Ik heropen de vergadering. Voor we naar de burgemeester gaan, wil ik de heer Weekenstroo kort de gelegenheid geven om nog even iets te zeggen over de bijdrage die hij had. De heer Weekenstroo (CDA): In de interruptie van de heer Van Gils heb ik aangegeven dat ik de beantwoording van de journaliste heb ontvangen, die heb ik inmiddels doorgestuurd naar de griffie en de griffie is het nu aan het plaatsen.

De voorzitter: Het stuk is geplaatst als ingekomen stuk, dus daar kunt u de informatie vinden waarnaar gevraagd is van de heer Weekenstroo. Dan ga ik naar de burgemeester voor zijn eerste termijn. Burgemeester Bezuijen: Voorzitter, hier heb ik wel problemen mee, zeg ik maar even heel eerlijk. Ik vind dat in een ordentelijk verkeer tussen college en raad dat van het college moet komen en niet van een journalist van buiten. Ik had in mijn beantwoording al opgenomen, laat ik daar maar mee beginnen, dat die vragen inderdaad gesteld zijn. U heeft ook de vraag gesteld waarom de alarmbellen niet zijn afgegaan. Nou, die zijn niet afgegaan, anders had ik u daar absoluut over geïnformeerd want ik heb u al aangegeven juist vanuit mijn rol openheid en transparantie ontzettend belangrijk te vinden, maar die zijn niet afgegaan. Daar kunt u wat van vinden, maar dat laat ik aan uw oordeel over. Ik vind het niet goed dat er informatie van buiten komt via de griffie bij uw raad zonder dat ik daar iets van gezien heb. U krijgt van mij als u daar de behoefte aan heeft de beantwoording die is gegeven naar aanleiding van de persvragen die door NRC zijn gesteld, maar laten we dat dan wel gewoon via de koninklijke weg doen en die koninklijke weg is gewoon via het college en in dit geval de burgemeester. Laat ik dat maar even vooraf zeggen want anders vind ik dat niet goed.

U ziet bij mij ook de emoties inmiddels behoorlijk opspelen. Er zijn veel grote woorden gebruikt vanavond en ik snap dat ook zeker omdat het ook om iets heel wezenlijks gaat. Het gaat hier namelijk over vertrouwen en vertrouwen is altijd het meest ingewikkelde en ook dat komt te voet en gaat te paard. Ik realiseer me ook heel goed en dat heb ik me ook de afgelopen week heel goed gerealiseerd welke impact dit ook heeft. Ook ik heb me natuurlijk een paar keer afgevraagd: had ik iets kunnen doen? Had ik iets meer kunnen weten? Had ik daar meer stappen kunnen zetten? Ook naar mevrouw Van der Meer: ik snap heel goed dat u de reactie laat vindt, maar u moet zich ook realiseren dat ik er alles aan heb gedaan om die informatie zo volledig mogelijk en accuraat mogelijk op tafel te krijgen en u ziet dat zelfs dat nog niet is gelukt. Vandaar dat ik ook heb gezegd: dit moet gewoon nadrukkelijk heel goed onderzocht worden. Dat brengt me dan ook meteen bij het punt van het onderzoek. Daar zijn veel vragen over gesteld. Ik moet u wel zeggen: laten we ook oppassen dat we, dat wil niet zeggen dat u dat heeft bedoeld, maar dat kan mogelijk zo geïnterpreteerd worden, dat ambtenaren als bijvoorbeeld de gemeentesecretaris of andere ambtenaren daar niet onafhankelijk in zouden kunnen oordelen. Dat neemt niet weg, want er is altijd iemand in de organisatie nodig die dit zal moeten begeleiden. Dat is

30

Raad 25 oktober 2021

ook de reden dat wij de functionaris gegevensbescherming, dat is een onafhankelijke functie binnen de gemeente, hebben gevraagd dit te begeleiden, waarbij een extern bureau wordt betrokken. En dat externe bureau kan ik u ook al meteen hier weggeven, want dat hebben we al gevraagd, is Van der Feltz advocaten, die daar ook veel ervaring mee hebben en voor ons alles op een rij gaan zetten inclusief de feiten, maar ook de vraag of alles rechtmatig is gedaan. Ik zeg u er ook meteen bij toe, een aantal fracties heeft hier vragen over gesteld, dat alle vragen die u vanavond heeft gesteld en ik heb hier nog een heleboel vragen ook vanuit het ILOZ afgelopen zaterdag en vanuit de moskeebesturen meegekregen, dat we die allemaal mee gaan nemen en dat we daar allemaal inzicht in gaan geven zodat u uiteindelijk ook een goed, weloverwogen oordeel kan geven over de vraag wat hier nou precies gebeurd is. Dat gaan we op die manier doen. Ik zie een interruptie, voorzitter, dus ik wacht even. De voorzitter: Dank u wel. De heer Weening met een interruptie. De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Ja, dank u wel voorzitter. Ik wilde graag vragen aan de burgemeester wie de opdrachtgever is van het onderzoek. De voorzitter: De burgemeester.

Burgemeester Bezuijen: De opdrachtgever is uiteindelijk in dit geval, want ik heb de gemeentesecretaris opdracht gegeven, dus de uiteindelijke opdrachtgever is natuurlijk de gemeentesecretaris, maar het wordt door een extern bureau gedaan en het wordt door de onafhankelijke functionaris gegevensbescherming gemonitord. We moeten uiteindelijk wel iemand hebben die gewoon het onderzoek begeleidt. En mijn voorstel is dat niet, u mag het doen, maar ik zou het dus niet doen, we hebben juist het externe bureau erbij gehaald om die onafhankelijkheid van alles goed te kunnen waarborgen. De voorzitter: De heer Weening met een vervolgvraag en daarna mevrouw Kraneveldt. Mijnheer Weening. De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Bent u niet op de een of andere manier bang dat de vraag over onafhankelijkheid bij u terugkomt als u zelf de opdrachtgever bent? Er zijn meerdere mogelijkheden om dat vorm te geven denk ik. De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Laat ik het volgende ook toezeggen op dat vlak, dat we het dan in tweeën knippen. Dat betekent dat ik datgene wat u allemaal heeft gevraagd in de onderzoeksopzet ook nog met u deel als raad, dat we dat in de voorfase doen, zodat u ook kunt zien dat alle vragen daar ook in meegenomen worden, dat uiteindelijk dan ook het onderzoek gedaan wordt en het onderzoek uiteindelijk, want dat heb ik al toegezegd, ook aan u wordt voorgelegd.

Op die manier waarborgen. Ik zie anders namelijk geen andere variant dan ikzelf en als u zegt: u mag als burgemeester, laat ik het dan maar zo zien, want ik zie mezelf natuurlijk als een bestuurlijk opdrachtgever als ik het maar even zo mag formuleren, uiteindelijk heb ik dat ambtelijk bij de hoogste functionaris binnen de ambtelijke organisatie neergelegd, hoger hebben we niet, dat is de gemeentesecretaris. Die heeft gezegd ik leg dat neer bij de functionaris gegevensbescherming omdat die ook een onafhankelijke positie in de gemeente heeft en ook juist moet bewaken en moet kijken naar de privacyaspecten van dit soort zaken. Dat is de reden dat ik het op deze manier hebt voorgesteld. De voorzitter: Dan een interruptie van mevrouw Kraneveldt. Ik zie de heer Schoonbeek en mevrouw Bink daarna nog. Mevrouw Kraneveldt. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter. Als ik het goed hoorde zegt de burgemeester toe dat die onderzoeksopzet naar de raad komt. Komt daar ook een soort tijdpad bij, ik weet niet of u daar nu al over kunt zeggen of het een kwestie van weken is of dat het maanden gaat duren. Ik weet niet of de onderzoekers daar een indicatie van kunnen geven of dat u hier al iets over kunt zeggen. Dat zou mij wel geruststellen als het met de nodige snelheid, uiteraard zorgvuldig, gebeurt. De voorzitter: De burgemeester.

Raad 25 oktober 2021

31

Burgemeester Bezuijen: U bent mij voor, want dat was mijn volgende opmerking geweest. Volgens het bureau zouden we rekening moeten houden met twee maanden. Dat vind ik te lang, dus we gaan kijken of dat mogelijk ook sneller kan, maar daar kan ik nu nog geen toezeggingen over doen. Wat ik wel kan toezeggen is dat we de onderzoeksopzet inderdaad met u zullen delen, dat we zullen kijken of datgene wat ook gedaan is, en dat kan sneller, of dat dan ook daadwerkelijk datgene is wat u zelf ook als raad belangrijk vindt om te weten en misschien andere organisaties. We zullen dat uiteraard ook met het ILOZ en de moskeebesturen gaan bespreken. Vervolgens zullen we moeten kijken hoelang het onderzoek duurt. Als u mij nu exact vraagt, hoe is de planning, dat kan ik u op dit moment niet geven, maar gelooft u mij maar dat er alles aan gedaan wordt om hier zo snel mogelijk helderheid over te verschaffen. De voorzitter: Dan ga ik naar de heer Schoonbeek, mevrouw Bink en ik zag ook de heer Boerboom. Meneer Schoonbeek. De heer Schoonbeek (D66): Dank u wel voorzitter. Het onderzoek is al uitgezet begrijp ik, of uitgezet… het verzoek is uitgezet bij Van der Feltz advocaten als ik het goed begrijp.

Is dit ook in overleg gegaan met een partij als ILOZ? Dan bedoel ik niet dat zij invloed moeten hebben op…maar is het afgestemd met? Mijn beeld is dat juist in een kwestie van vertrouwen het fijn is dat je allemaal draagvlak hebt voor een gekozen partij. Ik weet helemaal niet of dat mogelijk is, de vraag is wel is het afgestemd en hebben zij enige invloed kunnen hebben. De voorzitter: De burgemeester Burgemeester Bezuijen: Nee, een concrete vraag: is dit afgestemd. Nee, daar kan ik op antwoorden dat hebben we niet afgestemd omdat we gewoon gaan kijken welke bureaus daarvoor beschikbaar voor zijn, maar wat we wel gaan doen, wat ik net heb gezegd, is dat we heel nadrukkelijk met het ILOZ ook bespreken welke onderzoeksopzet… En als blijkt dat daar geen vertrouwen in is dan zullen we terug moeten en moeten we kijken of we iets anders hebben. We gaan dat wel stap voor stap doen, maar we moeten daar natuurlijk wel keuzes in maken, want we kunnen daar natuurlijk niet constant op wachten. De voorzitter: Vervolgvraag van de heer Schoonbeek. De heer Schoonbeek (D66): Dat is het lastige, want aan de andere kant willen we ook snel inderdaad. Dat snap ik.

Als ik alleen een advocatenkantoor hoor, is mijn eerste nekhaar die overeind staat, we hebben iets te verdedigen, niet te verbergen, maar te verdedigen, dus dat is bij mij even de eerste indruk, maar goed, ik ga ervan uit en dat heb ik net ook proberen duidelijk te maken, dat het vertrouwen wel komt. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, dank u wel. Ik had eigenlijk dezelfde vraag als de heer Schoonbeek. Is er overleg geweest met het ILOZ wat betreft het advocatenkantoor? Dat is dus niet zo. Bent u van plan dat nog te gaan doen of blijft u bij dit advocatenkantoor? U heeft volgens mij ook gezegd dat u de vragen van het ILOZ mee zou nemen en die heeft u al ontvangen? De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Dat laatste, kan ik kort over zijn, want die heb ik zaterdag, dat zei ik net al, meegekregen en die zullen wij dus ook meenemen in het onderzoek. Overigens is om het maar even heel concreet te maken en heel scherp Van der Feltz advocaten bereid gevonden om dit te doen, we hebben dus nog geen opdracht verleend, maar we kijken gewoon naar…. Het lijkt wel of iedereen nu ineens wantrouwen voelt in de zaal. Bij elke groep die er nu genoemd wordt voel ik wantrouwen. Laten we ook met elkaar proberen daar een beetje vanaf te komen.

Het is niet de bedoeling hier om aan fijnslijperij te doen, het gaat hier om de vraag wat is er gebeurd? Is datgene wat er gebeurd is ook daadwerkelijk gebeurd en had dit mogen gebeuren en is het rechtmatig? Geeft u mij in ieder geval, dat is de enige vraag die ik u stel, een beetje de ruimte om dat ook te doen en gelooft u mij nu echt oprecht dat ik ook er alles aan zal doen om dit in kaart te brengen want ik heb net zoveel vragen als u en ik zit er net zo mee in mijn maag als u. Wat dat betreft, geeft u mij een beetje de ruimte en ik zal er echt voor zorgen dat we dit op een goede manier afstemmen met alle partijen die hierbij betrokken

32

Raad 25 oktober 2021

zijn. De voorzitter: Dan ga ik naar de interruptie van de heer Boerboom. Mevrouw Van der Meer heeft ook een interruptie en de heer Weening heeft er ook eentje. Eerst de heer Boerboom. De heer Boerboom (GroenLinks): Dank u burgemeester, burgemeester inderdaad ook voor uw beantwoording. Ik wil toch nog wel even verder met de vraag van mevrouw Kraneveldt. Voor ons is het wel heel belangrijk dat we dit nog voor het einde van het jaar doen. Dat is nog twee maanden ongeveer. Kunt u wel toezeggen dat wij nog dit jaar de resultaten kunnen verwachten als raad? De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Dat vind ik… Overigens is het geen twee maanden, het is anderhalve maand, want het is iets korter dan dat. Uw agenda en die van mij en van iedereen is heel erg vol. Ik ga echt mijn uiterste best doen om dat zo snel mogelijk te doen. Ik snap ook uw wens en die is ook terecht om hier zo snel mogelijk duidelijkheid over te krijgen. Ik heb nu een termijn gekregen van twee maanden, dat is voorbij eind van het jaar, maar we gaan kijken welke mogelijkheden er zijn, maar daar kan ik op dit moment geen toezeggingen over doen. De voorzitter: Dan ga ik naar de interruptie van mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Voorzitter, allereerst even over het informeren van de raad.

Ik weet niet wanneer voor het eerst NRC zich tot de gemeente heeft gewend, maar in ieder geval stond het al anderhalve week geleden in de krant. Op dat moment had er minimaal naar de fractievoorzitters een bericht moeten komen van 'wij gaan hier onderzoek naar doen', 'ik kom hier nog op terug', 'er komt een memo of wat dan ook' en uiteindelijk krijgen wij vanmiddag een memo en nu blijkt dat dat memo ook niet volledig is, want u blijkt intussen een bureau benaderd te hebben en daar heb ik als ik het goed heb gelezen in de gauwigheid niks over gezien. Ik heb hier een motie liggen, want ik vind eerlijk gezegd dat dit niet door de hoogste baas van de ambtenaren gedaan moet worden, want hoe kunnen die nu in vrijheid spreken op het moment dat de opdracht daar vandaan komt. Ik begin hier ook nu, u zei het zelf daarnet, een heel ongemakkelijk gevoel over te krijgen. In ieder geval denk ik dat we het met elkaar, hoe dat ook gaat gebeuren, in januari, begin januari, moeten kunnen bespreken, want anders zitten we midden in de verkiezingen. Ik houd er niet van als dit soort dingen dan op een gegeven moment weer wordt verdaagd en dat we aan de andere kant van de verkiezingen landen. Dat kan niet. Dus ik heb echt nu een heleboel zorgen en ik geef de burgemeester nu de gelegenheid om daar nog echt even heel serieus op in te gaan, want ik vind het niet gemakkelijk.

De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Voorzitter, dat vind ik heel vervelend als mevrouw Van der Meer dat zegt, want dat is helemaal mijn intentie niet. Het feit dat we een bureau hebben gezocht is juist om te kijken of we de snelheid er in kunnen krijgen. Ik heb net al gezegd, we hebben gekeken of ze bereid zijn om dat te doen, vandaar dat het ook nog niet in het memo staat. Er staat in het memo ook nog niets over hoe we het onderzoek wilden uitvoeren omdat we alleen aan u de mededeling hebben gedaan dat we het gaan doen. Ik heb volgens mij net gezegd en daar blijf ik ook bij dat ik vind dat op het moment dat ik als burgemeester dat constateer, de hoogste ambtenaar in rang de gemeentesecretaris is en dan vind ik het niet meer dan logisch dat ik hem de opdracht geeft om dat verder helemaal nader uit te gaan zoeken. Daar mag u uiteraard wat van vinden, dat is uw goed recht, maar dat is de afweging die ik heb gemaakt en dat is de reden dat ik deze stappen heb gezet. Uw andere opmerking over hadden wij niet eerder al even u moeten laten weten we komen met een memo, dat hebben we niet gedaan omdat we ons in eerste instantie vooral hebben gericht op het achterhalen van de informatie en zoveel en compleet mogelijk u vandaag te informeren.

Ik wilde ook gewoon wat meer weten voordat ik echt daadwerkelijk ook iets kon vertellen en dat heeft ook, en dat weet u ook en dat is geen excuus, dat wil ik zeker niet gebruiken, door het reces wat vertraging opgelopen. De voorzitter: Dan ga ik naar de interruptie van de heer Weening en mevrouw Van Leeuwen komt daarna. Mijnheer Weening. De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voorzitter. Burgemeester, u neemt de term

Raad 25 oktober 2021

33

wantrouwen in de mond. Dat vind ik niet terecht hoor, want wat wij vooral zoeken met elkaar is een stukje waarheidsvinding. Ik heb geen enkel wantrouwen naar wie dan ook hoor, maar het moet wel zorgvuldig gebeuren en je wilt eigenlijk op alle manieren voorkomen dat dit te lang blijft dooretteren en dat je een antwoord gevonden hebt dat niet aansluit op de vraag die je hebt gesteld. Laat ik zeggen, mijn zorg is vooral laten we het in een keer doen en zorgvuldig doen. Dat vind ik veel belangrijker dan de snelheid moet ik zeggen. Dat even als reactie op uw woorden. Wantrouwen, ik zou dat zeker niet in mijn mond willen nemen. De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Nou ja goed, nogmaals het ging er mij meer om dat ik bij een aantal mensen, fracties, partijen ook hoorde van ja het is de vraag of dat op die manier moet gebeuren. Uiteraard, u gaat daar ook uiteindelijk voor een deel zelf over. Ik heb vanuit mijn verantwoordelijkheid als burgemeester gemeend om dit te moeten gaan doen. Dat is de reden waarom ik het ook zo heb ingezet. U heeft mij net gevraagd in de eerste termijn van dit debat 'hoe ziet u dat onderzoek dan?'. Nou, dit is wat ik even heb uitgelegd hoe wij denken dat het onderzoek er dan uit zou moeten kunnen zien en ik heb daarbij ook toegezegd dat we alle vragen daarin mee zullen nemen.

Als u zegt wij willen daar toch nog andere waarborgen voor, dan zal ik daar even over moeten nadenken want die heb ik hier niet een-twee-drie paraat, maar ik kan mij voorstellen dat we dan kijken of er op een andere manier voor gezorgd kan worden dat die onafhankelijkheid wel in voldoende mate gewaarborgd is. Dat is de reden dat we ook dat externe bureau hebben gevraagd om ernaar te kijken, omdat die, tenminste daar ga ik dan van uit, daar geen belang bij hebben. De voorzitter: Mevrouw Van Leeuwen met de volgende interruptie Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ik zou het ook jammer vinden als hier woorden van wantrouwen worden gebruikt, maar tegelijkertijd hebben wij hier met elkaar een heel goed gebruik dat we werken vanuit vertrouwen en als ik dan kijk in de historie, we hebben onderzoek gedaan naar de bestuurscultuur, we hebben onderzoek gedaan naar Sterigenics en dat hebben we allemaal exact op dezelfde manier vormgegeven als de burgemeester nu voorstelt, dus ik zou niet inzien waarom we nu van die procedures die in het verleden ook kwetsbaar waren zouden moeten afwijken. Ik heb daar geen aanleiding voor en ik vind het ook jammer dat op deze manier vanavond het debat wordt gevoerd. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Bink voor een interruptie en daarna naar mevrouw Van der Meer. Mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, dank u wel.

Ook vanuit Zoetermeer Vooruit is er geen wantrouwen, maar we zoeken naar gelijkheid. Hoe kunnen we het nou zo voor elkaar krijgen dat het ILOZ ook het gevoel heeft dat het mee kan denken, mee kan voelen in het onderzoek, in het onafhankelijke onderzoek, want het onafhankelijk onderzoek wordt door iemand van de gemeente gedaan, maar de beschadigde partij in dit geval, daar waar het vertrouwen weg is, die wordt hier niet in meegenomen. Daar ben ik naar op zoek. De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Voorzitter, wat mevrouw Bink aan het eind zegt is een veronderstelling en dat heb ik volgens mij ook niet gezegd, dat ze daar niet in mee worden genomen. Ik heb juist volgens mij net gezegd dat ILOZ en de partijen, de moskeebesturen daar wel in mee worden genomen. Ik heb ook gezegd maar ik kom daar straks nog op terug bij de beantwoording van de heer Boerboom als het gaat om hoe we weer aan het vertrouwen gaan werken, we gaan juist hen ook heel erg betrekken en ik wil ook dat zij het gevoel hebben dat het onderzoek dat wordt uitgevoerd ook daadwerkelijk een onderzoek is waarin zij het gevoel krijgen 'nou alles is boven tafel gekomen en hiermee kunnen wij ook, hebben wij het gevoel dat we deze toch hele vervelende situatie kunnen afronden'.

Dat is voor mij heel belangrijk en dat is ook mijn enorme insteek om dat te doen, dus nogmaals u mag van mij alle waarborgen bedenken die er zijn, het is net zoals mevrouw Van Leeuwen net zei, dit is niet ongebruikelijk om het zo te doen of je moet het echt heel ver weg leggen maar uiteindelijk ook een externe partij zal begeleid moeten worden. Wij hebben ervoor gekozen een extern bureau dat te laten doen. Meer dan dat waarborgen kan ik niet. U krijgt van mij de toezegging dat ik er alles aan zal doen om partijen als het ILOZ en de moskeebesturen daar zo in mee te nemen dat ze ook het gevoel

34

Raad 25 oktober 2021

krijgen dat hun vragen ook daar goed in worden beantwoord zonder dat ze het gevoel krijgen dat dat een bepaalde richting op wordt geduwd. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Van der Meer. Die is voorlopig de laatste in het rijtje van interrupties. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja, voorzitter. Ik reageer op wat mevrouw Van Leeuwen zegt. Het is juist altijd gebruikelijk geweest dat er verder werd gekeken dan alleen maar vanuit het college. Ook toen we het over de HOM hadden, ook toen we het over Sterigenics hadden, daar is altijd sowieso over de vraagstelling ook met de raad gesproken van tevoren. Voorzitter, dus het is niet ongebruikelijk en om dat in de vertrouwenssfeer te trekken… Als je onafhankelijk onderzoek wilt doen, dan moet je zorgen dat het onafhankelijk is en dan hoef je niet met elkaar te praten over vertrouwen. Dan doe je het echt onafhankelijk, maar voorzitter ik geloof niet dat er een meerderheid voor te vinden is, dus ik laat het hierbij, maar ik vind het jammer. De voorzitter: Ik kijk even naar de burgemeester. Wilt u reageren? Want ik zie mevrouw Van Leeuwen ook. Burgemeester Bezuijen: Ja voorzitter, ik heb net naar mevrouw Van der Meer toegezegd dat we de vraagstelling en de onderzoeksopzet ook zullen delen met u.

Even toch voor alle helderheid, en misschien heb ik daar dan iets te zware woorden voor gebruikt, dat is niet mijn intentie geweest, maar het gaat er juist om dat we openheid van zaken geven en dat u straks gewoon tot een objectief onafhankelijk oordeel kunt komen van wat er hier nu precies gebeurd is, welke methodes er zijn gebruikt, is dat rechtmatig en wat betekent dit? Ik heb net ook toegezegd aan mevrouw Bink dat ik de organisaties die daar ook bij betrokken zijn op dit moment, het ILOZ en de moskeebesturen en de andere islamitische organisaties, daarbij zal betrekken om hen ook het gevoel te geven dat dit op een goede manier gedaan is. Meer dan dat kan ik op dit moment niet doen en kan ik u ook niet geven op dit moment. En als u zegt dat u nog meer behoefte heeft aan dit of dat, mijn deur staat, en dat weet u, altijd open om daar ook met elkaar over te praten en dan kan ik altijd aangeven wat daarvoor nodig is om dat daadwerkelijk ook te bereiken. De voorzitter: Dan kijk ik nog even naar mevrouw Van Leeuwen, u had nog een interruptie? Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, ik wilde ook sowieso zeggen wat de burgemeester al zei, maar aanvullend misschien nog daarop, we hebben hier te maken met een advocatenkantoor en dat heeft ook gewoon een zelfstandige professionaliteit.

En het moment dat zo een uitkomst in twijfel wordt getrokken is er een hele duidelijk procedure hoe je daartegen in bezwaar en in beroep kunt gaan. Dus het lijkt me niet goed om nu een voorschot te nemen op dat dit bureau mogelijkerwijs die onafhankelijkheid niet serieus zou nemen. Daar is geen enkele aanleiding voor. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik terug naar de burgemeester voor het vervolg van zijn termijn. Burgemeester Bezuijen: Ja voorzitter, volgens mij was dit wel een heel belangrijk… Oh de heer Weekenstroo zie ik. De voorzitter: Een interruptie van de heer Weekenstroo. De heer Weekenstroo (CDA): Ja, ik heb ook de beraadslaging gehoord, en daarin was ook inderdaad het onafhankelijk onderzoek vrij belangrijk, maar als we naar het memo kijken dat de burgemeester ons heeft gestuurd, dan zien we dat er naar aanleiding van de onderzoeksopzet eigenlijk een onderzoek gedaan moet gaan worden. Onderzoeksopzet vanuit NTA, dat dat een aanleiding is om dit onderzoek te doen. En bij mij blijft nog steeds de vraag hangen, welk onderdeel uit die onderzoeksopzet van NTA heeft geleid tot het willen doen van een onderzoek? De voorzitter: De burgemeester.

Burgemeester Bezuijen: Ja, voorzitter, dat is volgens mij ook door u gesteld, maar ook volgens mij door andere partijen, wat is nu de aanleiding geweest voor dit onderzoek? Dat weet ik niet, en dat moet dus ook echt, en dat klinkt heel flauw, maar dat moeten we echt meenemen in dit onderzoek, omdat ik daar op dit moment geen eensluidend antwoord op kan geven, omdat ik het op dit moment

Raad 25 oktober 2021

35

ook gewoon nog niet weet. Wat ik wel weet, en dat staat in het memo, onderaan in de achtergrond, want daarvoor heb ik het ook opgeschreven. Onderaan staat wat de reden is geweest om die krachtenveldanalyse te gaan starten. Dat is de aanleiding geweest voor de krachtenveldanalyse, en ik heb u ook net toegezegd dat we de beantwoording van de persvragen zullen doorsturen, maar ik zal u ook de opdrachtverlening doorsturen, zodat u ook kunt zien welke opdracht daadwerkelijk verleend is. Maar ik zou er ook voor willen waken dan niet te veel informatie nu te geven, want als u zegt dat u het onafhankelijke onderzoek wilt en de feiten moeten op een rij, dan moet dat ook allemaal zo en anders gaat u op basis daarvan discussie voeren en dat lijkt me gewoon op dit moment niet verstandig. De voorzitter: Vervolgvraag van de heer Weekenstroo. De heer Weekenstroo (CDA): In ieder geval hartelijk dank dat de opdrachtbevestiging naar ons gestuurd gaat worden. Ik citeer nu gewoon het memo: "Er zijn vanuit de huidige context echter vraagtekens te plaatsen bij de onderzoeksopzet en uitvoering. Dat zijn ook de redenen dat de werkwijze van destijds wordt onderzocht.". En dan vraag ik mij af, welke vraagtekens het college nu plaatst bij de onderzoeksopzet van NTA, waardoor dus nu de werkwijze verder onderzocht gaat worden. De voorzitter: De burgemeester.

Burgemeester Bezuijen: Dat is dus volgens mij het hele brede spectrum. Eerst is, waarom is dat ingezet? Waarom is dat überhaupt gedaan? Op welke manier is dat gedaan? Welke methodes zijn daarbij gebruikt? En wat is er uiteindelijk, daar heb ik al iets over gezegd, maar goed, ik denk dat het goed is om dat nog een keer te bekijken, wat is er uiteindelijk met die conclusie van dat rapport gebeurd? Dus volgens mij, dan herhaal ik mijzelf, blijft dat volgens mij de insteek van dit externe onderzoek. De voorzitter: Gaat u verder. Burgemeester Bezuijen: Ja voorzitter, ik wilde net zeggen, er is heel veel over dit onderzoek gezegd. Daarmee ook al iets gezegd over de signalen en de relevantie daarvan. Dat zullen wij dus meenemen in het externe onderzoek en ook kijken of die signalen voldoende waren, of dat nu signalen waren specifiek uit Zoetermeer of signalen die misschien meer landelijk speelden. Dat zijn zaken die daar denk ik ook in het onderzoek beantwoord moeten worden. Er zijn ook vragen gesteld, ook door de PVV, maar ook anderen, heeft de NCTV nu de NTA… Het is wel zo dat de NCTV NTA heeft aanbevolen, zal ik maar even zo formuleren, en dat is ook de reden waarom de gemeente uiteindelijk daar terecht is gekomen. Ik heb al iets gezegd over NRC, vragen en zo, en ik heb al toegezegd dat we die antwoorden ook aan de raad zullen gaan toesturen, inclusief ook de opdrachtbevestiging.

Voorzitter, dan zou ik, dan hoop ik dat ik met heel veel vragen ook over het onderzoek en het feit dat ik heb gezegd dat alle vragen meegenomen zullen worden, dat onderdeel ook in voldoende mate heb behandeld. Dan nog terug naar de vraag die de heer Boerboom stelde. Hoe gaat u nu dat vertrouwen weer terugwinnen van die organisaties en datgene wat daar speelt? Wij hebben al gezegd, en dan herhaal ik mijzelf maar toch, afgelopen zaterdag het eerste gesprek gehad. We hebben ook afgesproken over een maand weer bij elkaar te komen. Wat mij betreft gaan we ook hele concrete afspraken maken over wat er nodig is om dat vertrouwen te herstellen. Wat heeft u van de gemeente nodig? Wat heeft u van de burgemeester nodig? Wat heeft u van het college nodig? Wat heeft u van anderen nodig om dat te kunnen herstellen? Daar moeten we samen afspraken over maken. Dat kan variëren van bijwonen van bijeenkomsten, of aanwezig zijn bij bepaalde zaken. Daar moeten we nog echt concrete afspraken over maken. Maar wij hebben afgelopen zaterdag ook echt aangegeven dat wat ons betreft, en dat heb ik als burgemeester gezegd, maar wethouder Ter Laak ook vanuit het college, dat we er alles aan zullen doen om dat vertrouwen weer terug te winnen. Dus de concrete invulling kan ik u nog niet geven op dit moment, maar wat we wel gaan doen is de komende week een aantal van die afspraken maken.

En in hoeverre we dat kunnen delen moet ik even af laten hangen van het gesprek met ILOZ en de moskeebesturen, maar als zij daar geen bezwaren tegen hebben, kunnen we dat uiteindelijk ook delen met elkaar om te zien hoe we dat voor elkaar krijgen. U had ook nog een vraag gesteld, dat is een iets andere, maar die hoort daar wel bij, hoe gaan we de betrokkenen, die mogelijk in het rapport staan informeren. Dat is iets wat we dus via de functionaris gegevensbescherming gaan doen. Die staat los van het onderzoek. Dus we gaan kijken in hoeverre mensen of organisaties die genoemd zijn ook inzage kunnen krijgen in het rapport. Dat moet in principe kunnen, maar dat willen we wel op een zorgvuldige manier doen. Dus die betrokkenen zullen

36

Raad 25 oktober 2021

daar ook op een goede manier over geïnformeerd worden. We zullen kijken hoe zij daar ook de mogelijkheid krijgen om daar dat in te zien en mogelijk daar ook, als dat nodig mocht zijn, aanpassingen verrichten als dat niet juist of correct blijkt te zijn. De voorzitter: Interruptie van mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja voorzitter, wat ik nog helemaal niet gehoord heb, maar waar ik wel heel nieuwsgierig naar ben, is tot hoever u teruggaat met het onderzoek. Want in NRC werd ook nog gesproken over iemand die als netwerkregisseur van dat bureau hier was aangesteld, al veel eerder. Dus wat is de startdatum van het onderzoek? Welke periode wordt er bekeken, van wanneer tot wanneer? Burgemeester Bezuijen: We hadden in die zin nog geen periode. We hebben ons vooral gericht nu op de opdrachtverlening en het onderzoek dat is uitgevoerd. Maar het lijkt mij goed, ik vind het nu moeilijk om daar even meteen een-twee-drie een antwoord op te geven, het lijkt mij goed om, als wij met de onderzoeksopzet bij u terugkomen, dat ik daar dan ook antwoord op geef over welke periode we het dan hebben en welke we laten onderzoeken. Ik wil u er wel op wijzen, laten we het ook niet te breed maken, want dan wordt het ineens een heel groot onderzoek.

Het richt zich voornamelijk in eerste instantie op die krachtenveldanalyse, hoe dat is gegaan en het onderzoek dat daar is uitgekomen, het rapport dat dat heeft opgeleverd. Maar ik stel voor, dat als u zegt dat u wilt dat er nog breder naar gekeken wordt, dan moeten we dat ook in de discussie over de onderzoeksopzet betrekken. De voorzitter: Vervolgvraag van mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik hoor graag van de burgemeester waarom hij het alleen maar over dat krachtenveldonderzoek heeft. Waarom springt dat eruit om te onderzoeken en niet de rest van wat er in de krant stond? De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Ik weet niet waar u op doelt, op de rest wat er in de krant stond. Er staan meer dingen, maar dat moet ik echt even bekijken. Daarom zeg ik dat we dat in de onderzoeksopzet mee gaan nemen. Wij hebben ons in eerste instantie nu wel gericht op die krachtenveldanalyse, dus de behoefte is om daar nog wat breder naar te kijken, ook hoe we dat doen. Dan moeten we dat in een bredere context plaatsen, maar dat zou ik echt graag bij de onderzoeksopzet willen betrekken. De voorzitter: Een interruptie van de heer Boerboom. De heer Boerboom (GroenLinks): Ja dank u wel voorzitter, en dank burgemeester voor de beantwoording. Blij dat u inderdaad alle betrokkenen gaat informeren en hen inzage geeft.

Hebben zij ook de mogelijkheid om eventueel passages aan te geven die ze geschrapt willen hebben over zichzelf? En zijn er mogelijkheden dat dat niet meer gebruikt gaat worden of wat dan ook, maar dat ze ook echt het gevoel hebben dat daar in de toekomst niks meer naar hen te herleiden valt? Burgemeester Bezuijen: Excuses voorzitter, nu maak ik zelf de fout. Zo zie je maar dat af en toe nog wel eens… Dat gaan we bekijken. Maar ik stel ook voor om dat even bij de functionaris gegevensbescherming, want we willen dat echt met een zorgvuldig proces doen, en als blijkt dat er dingen niet kloppen, dan zullen we dat ook moeten corrigeren en misschien ook weg laten halen. Dat moeten we echt even bekijken. Het rapport ligt er en dat moet via die functionaris gegevensbescherming goed gecommuniceerd worden aan de mensen, maar dat staat wat mij betreft los van het onderzoek waar ik het net over had. Dus dat gaan we zeer zeker doen, en als het nodig is zullen we dat ook zeker doen. De voorzitter: U heeft een vervolgvraag mijnheer Boerboom? De heer Boerboom (GroenLinks): Ja, dank u wel voorzitter. Dat lijkt me inderdaad terecht, want volgens mij hoeven we daar ook niet mee te wachten tot de uitkomsten van het onderzoek er liggen.

Ik zou wel graag willen weten, als u daar straks meer informatie over kan verstrekken, en ook met de functionaris gesproken heeft, die er inzage in heeft, dat u met ons deelt hoe u daarmee om wilt gaan.

Raad 25 oktober 2021

37

De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Ja, dat lijkt mij prima. Dat ga ik dan niet op persoonsniveau doen, dat snapt u natuurlijk, maar uiteraard kunnen we kijken op het moment. Maar ik zou dat ook graag met de betrokkenen willen bespreken op het moment dat dat gedaan is om ook in dat traject aan te geven wat daarmee gebeurd is, hoe dat gegaan is en of dat naar tevredenheid is verlopen. Voorzitter, dan wil ik langzamerhand toch wel naar een afronding toe gaan en eigenlijk ook eindigen met de vraag die volgens mij de heer Schoonbeek aan het einde stelde, waar begint en eindigt nu die verantwoordelijkheid van die burgemeester? Volgens mij is dat nu de kern van de zaak waar we het ook vanavond al heel lang over hebben en ook een vraag die mij natuurlijk zeker ook, niet alleen naar aanleiding hiervan, maar al eerder en al langer bezighoudt. De burgemeester is verantwoordelijk, dat staat ook in het memo dat ik u heb gestuurd, heeft de verantwoordelijkheid voor de openbare orde, maar tot hoever reikt die, en wat mag hij dan wel en wat mag hij dan vervolgens niet weten. Daar hebben we het vanavond heel lang over gehad. Ik weet dat dat in andere gemeenten als Delft bijvoorbeeld ook speelt. Onlangs heeft u, en volgens mij door de SP, vragen gesteld over de online monitoring en wat dat dan allemaal betekent.

Ik denk dat we daar ook wat mij betreft ook, niet alleen in Zoetermeer, maar een wat bredere discussie moeten hebben wat er wel en wat er niet mag. Omdat u ook van mij verwacht dat ik van trends en ontwikkelingen die in de samenleving zich voordoen, daar ook een beeld bij heb. Dus we moeten daar heel scherp in zijn hoe we dat gaan doen, maar ik stel voor om te kijken, dat is dan niet in dit specifieke onderzoek waar ik het nu constant over heb, maar ik denk dat het wel goed is om daar ook nog een keertje nadrukkelijk bij stil te staan en dat zal ik ook zeker met mijn collega's gaan doen, want ik weet dat daar ook veel discussie over is. Onlangs hebben we dat nog gehad zelfs, in het regionaal bestuur van de politie, toen het ging over maatschappelijk ongenoegen en hoe zorg je er nu voor dat je daar een beeld bij krijgt. Dus ik denk dat het ook goed is om dat breder te doen. Voorzitter, ik heb waarschijnlijk misschien nog heel veel vragen niet beantwoord, maar ik hoop dat we heel veel vragen die niet beantwoord zijn straks een plek kunnen geven in het onderzoek. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel burgemeester. Daarmee komen we aan het eind van de eerste termijn. Ik wil in ieder geval met u delen dat ik drie toezeggingen heb genoteerd. Dat is misschien voor hoe het debat er nu voorstaat even goed om dat te proberen samen te vatten.

Ten eerste heb ik gehoord dat u informatie gaat delen met de raad, namelijk de beantwoording van persvragen en de opdrachtbevestiging. Tweede is dat er een onderzoek is aangekondigd waarbij de gemeentesecretaris een rol heeft waarbij de functionaris gegevensbescherming betrokken is en waarbij Van der Velden Advocaten betrokken is. In dat onderzoek zegt u toe dat u… Van Velzen? Van der Feltz. Waarvan akte. Van der Feltz. In dat onderzoek neemt u in ieder geval mee alle vragen vanuit de raad die nog niet zijn beantwoord. U gaat ook ILOZ, of u heeft al vragen van ILOZ en de moskeeën, die neemt u daar ook in mee. Verder gaat u het onderzoek in tweeën knippen, want u komt nog terug met de onderzoeksopzet bij de gemeenteraad. Dat wilt u delen. En u gaat dat ook voorleggen aan ILOZ en het moskeebestuur. En u heeft een termijn van twee maanden genoemd, en later zei u van het einde van dit jaar. Burgemeester Bezuijen: Voorzitter, als ik mag, ik heb gezegd, de termijn die mij nu ambtelijk wordt meegegeven is twee maanden, en ik heb toegezegd om te kijken welke mogelijkheden er zijn om dat eventueel te versnellen. Maar dan wil ik echt even eerst ook ruggespraak houden met de mensen die het uiteindelijk moeten uitvoeren. Maar nogmaals, wij gaan ons best doen, ik geloof dat mevrouw Van der Meer dat zei, dat het in ieder geval ook in januari besproken kan worden, maar we gaan ons best doen.

De voorzitter: Laten we dan inderdaad die 1 januari 2022 met elkaar afspreken. En als het echt niet lukt dan krijgen wij daar zeker een verdaging van. De wens van de raad is ook nadrukkelijk, het liefst nog wel kunnen bespreken voordat we in de verkiezingsperiode zitten. Een interruptie op dit punt van de heer Weekenstroo. De heer Weekenstroo (CDA): Een kleine verduidelijkende vraag. De opdrachtbevestiging gaat om de opdrachtbevestiging aan NTA en wordt die eerder gestuurd of ook pas in het einde van het jaar? De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Volgens mij heb ik toegezegd om die op te sturen voor het eind van het jaar.

38

Raad 25 oktober 2021

Dus voor het onderzoek afgerond is. De voorzitter: Inderdaad. Daarmee had ik de eerste twee toezeggingen genoteerd en ik had nog een derde gehoord. Die gaat over de aanpak voor het herstel van vertrouwen. U wilt dat in de komende weken delen met de raad, maar u gaat daarover ook in gesprek met betrokkenen. Burgemeester Bezuijen: Ja, om het even scherp te krijgen, ik ga daarover in gesprek met de betrokkenen, dat doen we al, samen met wethouder Ter Laak. Ik wil even het voorbehoud maken dat zij daar ook mee akkoord gaan dat we dat delen, want gezien de discussie van vanavond is het goed om dat ook goed met elkaar af te spreken. De voorzitter: Die nuance vind ik inderdaad belangrijk, dus die nemen we mee. Dat is onder voorbehoud van akkoord van de betrokken partijen. Dat zijn de toezeggingen die ik in ieder geval heb genoteerd voor nu. Dan is mijn vraag aan u allen, is er nog behoefte aan een tweede termijn? Ik zie geknik, ik zie een aantal handen. Mevrouw Van Leeuwen. Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, een hele korte vraag nog voor de tweede termijn. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik wil nog kort een tweede termijn graag. De voorzitter: Mijnheer Van Gils. U bent voor een tweede termijn? De heer Van Gils (VVD): Ja. De voorzitter: De heer Nawijn. Oh ja, mevrouw Van Leeuwen net.

Volgens mij hoor ik alleen maar instemmende reacties, dus gaan we dat gewoon doen. Is dat akkoord? Ja. Dan gaan we beginnen met de heer Van Gils voor zijn tweede termijn. De heer Van Gils (VVD): Voorzitter dank, wat mij betreft is het voorgestelde onderzoek een goede weg. Bovendien is er ook geen enkele aanleiding om op voorhand reden te hebben en te wantrouwen dat deze burgemeester en dit college niet naar eer geweten de gestelde vragen naar waarheid zullen beantwoorden. Laat er dan ook geen enkele twijfel over ontstaan dat de VVD-fractie dat vertrouwen in deze burgemeester en dit college heeft. Wij willen dus nu gewoon een fatsoenlijke waarheidsvinding voordat we met krachttermen als vertrouwen in de overheid gaan gooien. Wat ik daarbij ook wil zeggen is dat wij de toon van het debat van vanavond, gegeven de korte termijnen waarop de burgemeester al deze vragen had moeten beantwoorden, afkeuren. Ongeacht wat zich in het verleden heeft afgespeeld is deze manier van debatteren niet chic. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Gils, dan kom ik bij de heer Nawijn. De heer Nawijn: Mevrouw Van Leeuwen, mag dat ook? De voorzitter: Mevrouw Van Leeuwen mag ook. Gaat uw gang, u bent van dezelfde fractie, dus dat moet goed gaan. Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ik neem gewoon het woord.

Allereerst zien wij een burgemeester die ook heel aangeslagen is en wij vinden dat we het debat ook op een andere manier hadden moeten voeren. We hebben nog wel een aanvullende vraag. Het valt ons dus op dat meerdere steden worden genoemd in de relatie tot dit onderwerp en dat er ook sprake is van dezelfde partij die daar onderzoek naar uitvoert, dus wij zouden in de onderzoeksopzet wel aandacht daarvoor willen vragen van of dit nu zo is dat er meerdere partijen gezamenlijk iets hebben ondernomen en is daar mogelijkerwijs dan ook centrale sturing voor geweest. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van Leeuwen. Dan ga ik naar mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, dank u wel. We zijn blij met de beantwoording van de burgemeester over de openheid. Wat we wel belangrijk vinden is dat de vragen die we nog hebben uiteraard allemaal beantwoord worden, maar dat is voorlopig nog niet aan de orde. We wachten het

Raad 25 oktober 2021

39

onderzoek af. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan de heer Weening. Neen, dan ga ik naar de heer Mooiman. De heer Mooiman (PVV): Ja dank u wel voorzitter. Ja kort, we willen ten eerste de burgemeester danken voor zijn beantwoording en we wachten het onderzoek natuurlijk af. En tegelijkertijd begrijpen we ook dat juist het college en de burgemeester de verantwoordelijkheid heeft om bepaalde trends in de gaten te houden en we zouden ook niet willen dat dit debat of een ander debat ervoor zou zorgen dat de burgemeester zich beperkt voelt in zijn bewegingsruimte. Daarbij willen we ook aangeven dat we vinden dat de krachttermen en zelfs beschuldigingen aan het adres van het college die zijn geuit, dat we daar afstand van nemen en we vinden dat er toch echt eerst duidelijkheid moet zijn over wat er nu zoal gebeurd is, om vervolgens daar met elkaar op een ander moment nog een oordeel over te vormen. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Mooiman. Dan mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Voorzitter, als wij met elkaar praten over een onafhankelijk onderzoek, dan volgt daar niet rechtstreeks uit dat het een wantrouwen naar het college of iets dergelijks is.

Daar volgt in feite uit dat het ook een bescherming van het college is, want op het moment dat je iets onafhankelijk aanpakt, dan komt daar iets uit waar u met elkaar van kan zeggen dat daar ook geen twijfel meer over mogelijk is. Wij komen met ons oordeel over wat er is gebeurd als wij de uitkomsten van dat onderzoek hebben. Maar ik zeg er één ding bij, ik hoor net de burgemeester uitvoerig vertellen over zijn verantwoordelijkheid en over zijn bevoegdheden als burgemeester en wat ook zijn voorgangers, want ik spreek nu naar de burgemeester als zijnde alle lui die die ketting intussen omgehad te hebben tussen 2013 en nu om maar even te kijken naar de Syriëgangers, maar er hoort wel een ander verhaal bij, ook al is het honderd keer de bevoegdheid van de openbare orde en noem maar op, er hoort ook altijd de verantwoording aan de raad bij. En dat betekent ook dat ik pijn in mijn buik krijg dat dit allemaal gebeurd is, als het gebeurd is, terwijl wij van niks wisten. Dus er zit voor ons ook een probleem. Een probleem als raad dat er dingen hier gebeuren, misschien, misschien niet, waarvan we niet weten hoe het in elkaar steekt. En daarom is het zo belangrijk dat we dat onafhankelijke onderzoek krijgen en ik hoop echt dat er heel goed gekeken wordt naar hoe dat wordt georganiseerd, want als je hoogste baas onderzoek naar je doet, dat voelt dat sowieso niet helemaal prettig.

Maar goed, ik heb gemerkt dat er geen animo is om het bij de raad te leggen, dus dan gaan we nu gewoon afwachten. Een tweede ding, wat ik heel erg graag wil, is dat ik nooit meer met de pers wil praten terwijl ik geen reactie van het college heb, al is het maar een bericht dat er direct na de herfstvakantie een memo komt of wat dan ook. Want dat vind ik ook heel vervelend, want je blijft in de lucht hangen. Je moet ook alles maar uit de krant terugbrengen en dan kan je tenminste zeggen 'nee, we hebben al contact gehad, we gaan het er binnenkort over hebben'. De voorzitter: Ik heb een interruptie voor u van mevrouw Van Leeuwen. Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, ik voel dat mevrouw Van der Meer ernaartoe wil om iets bij de raad te beleggen, maar tegelijkertijd denk ik dat de raad zichzelf daarmee tekortdoet, omdat daarmee je controlerende mogelijkheid er niet meer is. Dus juist daarom is het veel zuiverder om het op de manier te doen zoals het college voorstelt, want dan houden wij onze rolvastheid. De voorzitter: Mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja mevrouw Van Leeuwen heeft niet gehoord wat ik zei. Ik zei juist dat ik goed in beeld had dat er geen animo is om het bij de raad te beleggen, dus dat ik het daarbij laat. Ik bedoel, dit was een overbodige opmerking, maar dat maakt verder niet uit. Het is al laat.

Voorzitter, wij gaan gewoon met elkaar afwachten wat er uit dat onderzoek komt. Wat mij betreft is er ook nog geen sprake van beschuldigingen of wat ook. Ik begrijp wel de verontwaardiging van het bestuur van de moskee, want als ik zoiets over ons in de krant zou lezen, zou ik ook de pest in hebben, maar we moeten eerst met elkaar kijken wat er nu gebeurd is. Was het legaal? Was het illegaal? En wat was de aanleiding en hoe zit het? En ik hoop dat er goed gekeken wordt naar wat ook de historie was, want ik kan mij voorstellen dat wat er in 2017 is gebeurd, zijn oorsprong heeft gehad in dingen die eerder daarvoor zijn gebeurd. Maar goed, dat laten we nu liggen. Voorzitter, ik dank u zeer. Wij gaan het nu afwachten met elkaar.

40

Raad 25 oktober 2021

De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van der Meer. Ik ga naar de heer Blansjaar. De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voorzitter. Er zijn vanavond hele harde woorden gevallen zonder dat er feitelijke kennis is van de omstandigheden waaronder betreffende infiltratieactie heeft plaatsgevonden. Het waarom, het door wie gestuurd en het resultaat is tot nu toe niet bekend. Er wordt nu druk gespeculeerd en wat levert het eigenlijk op? De PDvZ doet hier niet aan mee en hoopt op een uitgebreid antwoord van de burgemeester. Wij hebben dan ook vertrouwen in het onafhankelijke onderzoek dat wordt ingesteld en we willen dat onderzoek ook afwachten. Wij kunnen leven met de termijn die de burgemeester hiervoor nodig heeft en we zien het met het volste vertrouwen tegemoet. Voorzitter, tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Dan de heer Beij. De heer Beij (SP): Ja voorzitter. Ik heb eigenlijk helemaal geen behoefte aan de tweede termijn, maar de heer Blansjaar is nu al de vierde persoon die zegt dat er met krachttermen is gegooid en alles, terwijl dat juist de vier partijen zijn die elk debat, wanneer het hen uitkomt met gestrekt been erin gaan. Daar word ik wel een beetje moe van. En voor de rest burgemeester, succes met het onderzoek en we wachten het af. Dank. De voorzitter: Dank u wel. De heer Weekenstroo. De heer Weekenstroo (CDA): Voorzitter, dank.

Na een debat met scherpe woorden in ieder geval vanuit mijn fractie wil ik ten zeerste aangeven dat we vertrouwen hebben in deze burgemeester en het college. De openheid waar ze voor staan, die hebben ze in ieder geval woord bij gezet door de toezeggingen van de NRC-beantwoording, de opdrachtbevestiging van NTA en dat alle vragen uit de raad worden meegenomen. Daar wil ik het bij laten. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Kraneveldt. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter. De Partij van de Arbeid heeft helemaal geen krachttermen gebruikt of oordelen gegeven, maar we hebben heel veel vragen gesteld. We zijn blij dat de burgemeester, die wij zelf helemaal niks verwijten, want toen dit allemaal speelde, was hij nog helemaal niet onze burgemeester, toegezegd heeft dat hij al die vragen meeneemt en dat er een onafhankelijk onderzoek plaatsvindt, waar natuurlijk wat betrokkenheid van het stadhuis bij moet zijn. Dat is ook logisch. Wij denken dat met de gekozen externe partner een goede keuze is gemaakt, voor zover wij deze partner kennen. De naam ken ik wel, en ook wat onderzoeken die zij verricht hebben. Dus daar heb ik wel vertrouwen in. En ik ben ervan overtuigd dat, en dat heb ik ook in de eerste termijn gezegd, de burgemeester in ieder geval de oprechtheid heeft om de onderste steen boven te krijgen. We zijn blij dat die opzet komt.

Mocht die nu niet naar onze wens zijn, kunnen we dat altijd agenderen, maar ik heb er wel vertrouwen in dat die opzet goed is, en als de burgemeester kan versnellen, en dat kan toch leiden tot een heel zorgvuldig onderzoek, dan zou ik hem in ieder geval zeer willen stimuleren om dat ook te doen. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Kraneveldt. Dan ga ik naar de heer Boerboom. De heer Boerboom (GroenLinks): Ja dank u wel voorzitter. Zowel vanavond, maar ook volgens mij afgelopen weekend zijn goede eerste stappen gezet om uit dit nare dossier te komen. De burgemeester heeft duidelijk laten zien ook dat het hem raakt en dat hij zowel het herwinnen van het vertrouwen als waarheidsvinding heel serieus neemt. Dat neemt niet weg dat het een pittig onderwerp blijft waar we de komende maanden mee zullen worstelen en dat wij ook wel kritisch zullen blijven volgen. Want het is ook gewoon niet niks wat we de afgelopen periode gelezen hebben. Dat legt ook verantwoordelijkheid bij ons als raad en bestuur, dat we echt moeten laten zien dat we er zijn voor alle inwoners, want dat is wat GroenLinks betreft een voorwaarde om samen te komen tot een succesvolle stad van compassie. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Tot slot in tweede termijn de heer Schoonbeek, namens de gemeenteraad. De heer Schoonbeek (D66): Dank u wel voorzitter.

Voorzitter… De voorzitter: Sorry, van de kant van de gemeenteraad. Namens de fractie van D66.

Raad 25 oktober 2021

41

De heer Schoonbeek (D66): Ik spreek namens de gehele gemeenteraad nu. Wordt dit genotuleerd overigens? Ik neem aan van wel. Voorzitter, even alle gekheid op een stokje, want dit is een serieus onderwerp, dat hebben we ook van iedereen gehoord. Laat duidelijk zijn dat wat ons betreft, de fractie van D66 Zoetermeer, de intentie en oprechtheid van deze burgemeester voor ons overtuigend is. Punt. Hier hebben we vertrouwen in en we hopen dat het vertrouwen tussen de goed samenwerkende partners weer snel en goed hersteld wordt. Het goed kunnen afkaderen van waar de verantwoordelijkheid van de burgemeester begint en eindigt is voor alle partijen, inclusief de burgemeester, van groot belang. En wij zijn ook blij dat hier ook aandacht aan wordt besteed, zodat we in de toekomst een strakke planning en kadering hebben. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Van de kant van het college. Een tweede termijn. Dan kijk ik naar de burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Even kijken of hij het doet. Dan blijf ik even hier zitten. Er zijn niet al te veel vragen meer gesteld en ik denk dat het ook terecht is. Sommigen hebben dat al gezegd, dat dit mij ook zeker, en dat zal hoop ik iedereen ook gezien hebben, echt heeft geraakt.

Ook omdat, dan kijk in naar mevrouw Van der Meer, ik juist iemand ben die altijd ongelofelijk belangrijk vind dat vanuit die openheid en transparantie, of het nu college, raad of organisaties juist daar heel erg bij betrokken zijn. En in die zin vind ik dat dus ook iets wat mij ook dwarszit. Waarvan ik vind ook dat we daarvan moeten leren. En daarom is het ook heel goed, maar dat is dan het onderzoek, om dat ook op een goede manier weer te geven, en ik zal uw signaal, mevrouw Van der Meer, dat u niet met de pers wilt spreken zonder reactie van het college, zeker meenemen, zodat wij die openheid en transparantie ook kunnen betrachten. Zeker als het gaat om mijn portefeuille rond het veiligheidsbeleid en u weet dat ik juist altijd probeer aan de voorkant u zoveel mogelijk mee te nemen met de ontwikkelingen die daar plaatsvinden of met zaken die daar zich afspelen. En dit heeft ook weer duidelijk gemaakt hoe belangrijk dat is en hoe scherp je daarop moet zijn. Nog even naar de vraag van mevrouw Van Leeuwen over centrale sturing. Dat kan ik zomaar begrijpen. Er zijn inderdaad meerdere gemeenten die hiermee te maken hebben gehad. En als ik uw vraag goed begrijp, komt daar nog een centrale sturing op? Dat is er nu nog niet, of heeft u hem anders bedoeld, dan heb ik hem verkeerd begrepen. De voorzitter: Interruptie, toelichting van mevrouw Van Leeuwen.

Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, toelichting op de vraag graag voorzitter. Ik vind het opvallend dat meerdere gemeenten tegelijkertijd in dezelfde periode klaarblijkelijk een onderzoek hebben uitgevoerd waar de rechtmatigheid van betwijfeld wordt en dat het vervolgens ook nog eens door hetzelfde bureau wordt uitgevoerd. En mijn vraag is dan, is er mogelijkerwijs vanuit de rijksoverheid of waar dan ook een signaal geweest, zodat er gecoördineerd tussen gemeenten wat gedaan is. Of u dat mee wilt nemen in uw onderzoeksopdracht. De voorzitter: De burgemeester. Burgemeester Bezuijen: Dat kan ik gewoon zeggen dat we dat meenemen. Dat lijkt mij het handigst, want daar ga ik nu geen antwoord op geven, want dat vind ik te ingewikkeld. Maar die nemen we zeker mee om te kijken hoe dat nu precies is gegaan en hoe dat is gelopen vanuit in dit geval de NCTV richting de verschillende gemeenten. Dat was het voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Daarmee komen we aan het eind van de behandeling van dit onderwerp. De toezeggingen heb ik met u gedeeld. Dat ga ik niet nog een keer doen. Er wordt verder niets in stemming gebracht. 5.

Sluiting

De voorzitter: En daarmee komen we eigenlijk ook aan het slot van deze vergadering. Ik sluit deze raadsvergadering. Ik wens u een prettige avond. Sluiting 00.03 uur

42

Raad 25 oktober 2021

Vastgesteld in de openbare vergadering van 29 november 2021, de griffier,

de voorzitter,

drs. R. Blokland MCM

drs. M.J. Bezuijen

Raad 25 oktober 2021

43