CConstaterende datZoetermeer
Koppel je AI →
Document · PDF

GEWIJZIGD Bijlage 1 - Programmabegroting 2027-2030

Raadsvergadering 5 november 2026, gemeente ZoetermeerBij agendapunt: Tweede Tussenbericht 2026 en Programmabegroting 2027-2030 (exclusief stemmingen)94.604 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 6 van 12

Op het 'overzicht algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien' staat ook een aantal reserveringen op concernniveau opgenomen voor toekomstige lasten. Dit zijn reserveringen voor loon-, prijs-, en volumestijging waarvoor nog geen uitgewerkte onderbouwingen gereed zijn, maar waarvan wel duidelijk is dat er extra lasten uit voortvloeien. De volumestijgingen betreffen de vergrijzing, de veroudering van de stad en extra kosten voor groei van de stad. Daarnaast is er een reservering opgenomen voor extra taken die we uit moeten gaan voeren (taakmutaties) in afwachting van de uitwerking van deze taken met hun financiële consequenties. Gemeentefonds De algemene uitkering uit het gemeentefonds is voor 2027 € 335,6 mln. In de Programmabegroting 2027-2030 zijn de gevolgen verwerkt van de Meicirculaire 2026. Deze gevolgen zijn gemeld in het memo Raadsmemo Meicirculaire 2026 . Hieronder staat een algemene toelichting over de werking van het gemeentefonds met daarna een korte toelichting op de financiële consequenties die volgden uit de meicirculaire. Algemeen De algemene uitkering uit het gemeentefonds is voor het jaar 2027 € 335,6 mln. Deze omvang is voor een gemeente voornamelijk afhankelijk van de volgende drie onderdelen: Accres: De algemene groei (of krimp) van de algemene uitkering.

De groei of krimp (mutatie) van de algemene uitkering op totaalniveau (landelijk) wordt bepaald op basis van de ontwikkeling | van het bruto binnenlands product (bbp). Het bbp is een maat voor de omvang van de economie. Deze mutatie wordt in twee delen gespl | itst namelijk een volumedeel en een prijsdeel. De groei van de algemene uitkering wordt in eerste instantie ingezet om loon | - en prijsstijgingen en volumegroei te dekken. Wanneer het accres groter is dan de loon- prijs- en volumestijging, geeft dit ruimte in het begrotingssaldo. Herverdeeleffecten Uitgangspunt bij de verdeling van de algemene uitkering is: “Elke gemeente is, gezien haar structurele omstandigheden, (globa | al) in staat om, bij gelijke belastingdruk, een gelijkwaardig niveau van voorzieningen te realiseren". De algemene uitkering wordt | daarom verdeeld over de gemeenten via verschillende maatstaven zodat met bepaalde gemeentelijke kenmerken rekening kan worden gehouden. Het gaat om onder andere het aantal inwon | ers, jongeren, ouderen, woonruimten, oppervlakte bebouwing, centrumfunctie en b | ijstandsgerechtigden. Als de omvang van deze maatstaven voor de gemeente wijzigt (dus bijvoorbeeld meer of minder inwoners) of als de omvang op landelijk niveau wijzigt, ontvangt de gemeente meer of minder inkom | sten.

Taakmutaties (nieuwe taken) Gemeenten maken extra kosten wanneer ze nieuwe taken krijgen van het rijk. Het rijk geeft aan hoe gemeenten deze extra kosten | kunnen dekken. In de meeste gevallen voegt het rijk middelen toe aan de algemene uitkering uit het gemeentefonds om de kosten te d | ekken. Het gemeentefonds stijgt dan als er nieuwe taken bijkomen en het gemeentefonds daalt als er taken afvallen. Uitkomsten meicirculaire Bedragen x € 1 mln. Effecten meicirculaire 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 a. | Accres | 1,9 | 2,1 | 1,3 | 1,9 b. | BCF | -0,75 | -0,75 | -0,75 | 0,75 c. | Suppletie | 2,0 | 4,0 | 4,0 | 4,0 d. | Herverdeeleffecten | 2,4 | 2,5 | 2,5 | 2,2 e. | Taakmutaties opbrengst | 2,3 | 0,6 | -5,7 | -5,6 f. | Taakmutaties reservering | -2,3 | -0,6 | 5,7 | 5,6 Effect begrotingssaldo | 5,55 | 7,85 | 7,05 | 7,35 162 163 • a. Accres Bij de Meicirculaire 2026 is het accres (de groei van het gemeentefonds) verhoogd. Dit komt voornamelijk door de hogere verwa chte prijsstijging. • b. BCF Gemeenten kunnen de door hen betaalde BTW grotendeels claimen bij het BTW compensatiefonds. Dit fonds is een communicerend va t met het gemeentefonds. Claimen alle gemeenten samen minder dan verwacht, dan is er sprake van een overschot in het BTW compensati efonds. Dit overschot wordt dan gestort in het gemeentefonds.

Het rijk heeft de verwachting van het overschot naar beneden bijgesteld met € 0,75 mln. • c. Suppletie-uitkering De verdeling van het gemeentefonds is in 2023 herijkt. Hieruit is een nieuwe verdeling tussen gemeenten ontstaan. Voor Zoeter meer leidde dit tot een nadeel van € 106 per inwoner. Dit nadeel wordt met een ingroeipad doorgevoerd. Voor Zoetermeer geldt dat tot nu toe een nadeel van € 22,50 per inwoner is doorgevoerd. Voor het overige deel ontvangt Zoetermeer een suppletie -uitkering (omvang is € 10 mln.). Het rijk heeft aangegeven dat tot 2029 deze suppletie-uitkering in stand blijft. Vanaf 2029 wordt de herijking verder ingevoerd en zal de suppletie-uitkering in stappen naar beneden worden gebracht. De aanname is dat de suppletie-uitkering met ongeveer € 2 mln. per jaar zal worden afgebouwd. • d. Herverdeeleffecten Zoetermeer krijgt een groter deel van de algemene uitkering door relatieve groei op het gebied van een aantal maatstaven. • e. en f. Taakmutaties Vanaf 2029 geldt dat het rijk de huishoudelijke hulp wil afschaffen. Hiervoor wordt de algemene uitkering voor Zoetermeer ver laagd met een kleine € 6 mln. Hier tegenover worden ook lagere uitgaven verwacht. Trendgrafiek Algemene uitkering Onroerende zaakbelasting In deze begroting zijn de volgende opbrengsten vanuit de OZB opgenomen.

De groei van de opbrengst heeft te maken met de groei | van het aantal woningen. Bedragen x € 1 mln. OZB | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Woningen, eigenaar | 28,5 | 28,8 | 29 | 29,6 Niet-woningen, eigenaar | 11,7 | 11,7 | 11,7 | 11,7 Niet-woningen, gebruiker | 7,4 | 7,4 | 7,4 | 7,4 Totaal | 47,6 | 47,9 | 48,1 | 48,7 164 Treasury het onderdeel Treasury worden de rentelasten en rentebaten geraamd. De verwachting is dat de gemeente in de komende jaren geen nieuwe leningen hoeft aan te trekken. Hierdoor blijven de rentelasten laag. De gemeente heeft middelen bij de schatkist van het rijk uitgezet. De k | omende jaren levert dit renteopbrengsten op. In de paragraaf Financiering wordt dit uitgebreider toegelicht. Bedragen x € 1 mln. Geraamde rentelasten | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Te betalen rente bestaande leningen | 0,44 | 0,36 | 0,35 | 0,35 Te ontvangen rente (schatkist) | 3,60 | 3,37 | 2,60 | 2,04 Overige inkomsten OAD De gemeente heeft ook inkomsten uit aandelen van Stedin en de BNG. Naast de OZB heft de gemeente ook nog toeristenbelasting en precariobelasting. Bedragen x € 1 mln. Overige algemene inkomsten | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Dividend | 1,8 | 2,3 | 2,3 | 1,8 Overige belastingen | 0,6 | 0,8 | 0,8 | 0,8 Totaal | 5,1 | 5,2 | 4,8 | 4 Concernreserveringen Bedragen x € 1 mln.

Concernreserveringen | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Reservering loonstijging | 0 | 5,00 | 9,50 | 13,88 Reservering prijsstijging | 0 | 4,68 | 8,82 | 13,32 Reservering extra (excessieve) prijsstijgingen) | 0 | 0 | 0,53 | 1,13 Reservering taakmutaties algemene uitkering | 0,51 | -3,77 | -10,27 | -10,27 Reservering groei van de stad | 1,08 | 1,24 | 1,89 | 3,51 Reservering veroudering stad | 0 | 0 | 0 | 0 Reservering vergrijzing | 0,75 | 1,25 | 1,75 | 2,25 Totaal | 2,34 | 8,41 | 12,22 | 23,81 165 Beleidswijzigingen Bedragen x € 1.000 Nieuw beleid | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Perspectiefnota 2027 1. Dekking formatie projectcontrol | -124 | -124 | -124 | -124 Coalitieakkoord 2026-2030 Niet van toepassing. Saldo | -124 | -124 | -124 | -124 Toelichting: 1. Dekking formatie projectcontrol De formatie van projectcontrol (zie Overzicht Overhead) is onvoldoende voor het aantal projecten binnen Zoetermeer. Daarom wordt de formatie met 1 fte schaal 11 uitgebreid ter waarde van € 0,124 mln.

Financieel samengevat: Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien | Jaarrekening 2025 | Begroting 2026 | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Lasten | -3.489 | -3.446 | -4.809 | -15.964 | -23.822 | -34.882 Baten | 370.667 | 376.249 | 389.760 | 389.321 | 391.170 | 404.076 Gerealiseerd saldo van baten en lasten | 367.179 | 372.802 | 384.951 | 373.357 | 367.349 | 369.194 Toevoegingen | -8.983 | -27.656 | -11.511 | -3.504 | -2.553 | -4.170 Onttrekkingen | 31.155 | 24.066 | 16.232 | 3.281 | 3.794 | 3.821 Mutaties reserves | 22.172 | -3.590 | 4.720 | -224 | 1.241 | -349 Saldo | 389.351 | 369.212 | 389.671 | 373.133 | 368.589 | 368.845 Algemeen De financiële ontwikkeling op het overzicht algemene dekkingsmiddelen (OAD) heeft belangrijke impact op het totale begrotingssaldo. Bovenstaande tabel laat zien dat het saldo op OAD in 2027 € 389,7 mln. is. Vervolgens daalt het saldo op OAD voornamelijk vanwege de verlaging van de rijksmiddelen voor de jeugdzorg in 2028. Baten hoofdlijn De baten stijgen voornamelijk door de groei van de algemene uitkering uit het gemeentefonds. In 2028 daalt de algemene uitkering, omdat de bijdrage van het rijk voor de Jeugdzorg wordt verlaagd. Hierover worden (door de VNG) gesprekken gevoerd, omdat de kosten van de Jeugdzorg jaarlijks stijgen.

Er is een adviescommissie (commissie van Ark) die in 2027 uitspraak gaat doen over de kosten en de bijdrage van het rijk voor de Jeugdzorg. Het kabinet heeft aangegeven deze uitspraak serieus te nemen. 166 167 In 2029 daalt de algemene uitkering omdat het kabinet voornemens is de huishoudelijke hulp die door gemeenten wordt uitgevoer d, te laten vervallen. De bijdrage van het rijk voor deze taak is dan ook vanaf 2029 naar naar beneden bijgesteld. Wanneer gemeent en de huishoudelijke hulp niet meer hoeven uit te voeren, zal dit ook lagere lasten met zich meebrengen. Vanaf 2030 stijgt de algemene uitkering met het accres. Lasten hoofdlijn De lasten stijgen jaarlijks met de reservering voor loon- en prijsstijgingen. Op basis van de ramingen voor de toekomst door het CPB worden inflatiecijfers verwerkt in de begroting. Deze inflatie is cumulatief. Voor de groei van de stad wordt een reservering van € 1.500 per woning voor de extra kosten die hieruit voortvloeien voor de stad zowel op het gebied van het onderhoud van de openbare ruimte als in het voorzieningenniveau in de stad en de bedrijfsvoering v an de organisatie. Vanwege de vergrijzing wordt rekening gehouden met een groei van de lasten met € 500.000 per jaar. Ook voor de veroudering van de stad is een reservering opgenomen voor duurder onderhoud dat groeit met € 400.000 per jaar.

Tenslotte wordt er gereserveerd voor nieuwe taken die gemeenten ontvangen van het rijk. Reserves De stortingen in de concernreserves zoals zichtbaar in bovenstaande tabel, zijn stortingen in de reserve Fonds Zoetermeer 204 0 ten behoeve van de groei van de stad voor de dekking van onderhoud buitenruimte van nieuwe wijken en ter dekking van de plankoste n van de groei. Ook de storting van de middelen voor de arbeidsmarktregio staat op OAD in afwachting van concrete bestedingsplannen. Nieuw is de storting in en onttrekking aan de reserve dekking tijdelijk intensivering beleid. Aangenomen amendementen en moties Perspectiefdebat 2027 Niet van toepassing. Vennootschapsbelasting Inleiding Gemeenten zijn sinds 1 januari 2016 vennootschapsbelastingplichtig als zij een fiscale onderneming bedrijven. Over de fiscale | winst is dan winstbelasting verschuldigd. Bij Zoetermeer geldt dit onder meer voor de grondexploitaties, reclameactiviteiten en re | ststromen afval. Sinds 2024 heeft Zoetermeer een vaststellingsovereenkomst (VSO) afgesloten met de Belastingdienst voor grondzaken, meer speci | fiek de actieve grondexploitaties. Voor de reclameactiviteiten lopen er diverse procedures bij de Hoge Raad (HR), waarvan het wachten is op een uitspraak.

Voor de verkoopopbrengsten van reststromen afval sluit de gemeente aan op het landelijk beleid, waarbij 1% van de opbrengsten | als fiscaal resultaat in de Vpb-aangifte wordt meegenomen. De overige activiteiten binnen de gemeente zijn niet onderworpen aan de Vpb | -plicht en/of kunnen steunen op een vrijstelling. Financieel samengevat: Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Vennootschapsbelasting | Jaarrekening 2025 | Begroting 2026 | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Lasten | -273 | -52 | -496 | -298 | -432 | -528 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Gerealiseerd saldo van baten en lasten | -273 | -52 | -496 | -298 | -432 | -528 Saldo | -273 | -52 | -496 | -298 | -432 | -528 Voor de jaren tot en met 2030 is per jaar een Vpb-last begroot omdat in die jaren verkoop van bouwgronden worden verwacht. De Vpb last is enkel aan de orde indien er door de gemeente fiscale winst wordt gemaakt. De fiscale winst is mede afhankelijk van de hoogte van de verkoopprijs van de grond, de gemaakte kosten en/of de fiscale winst deels of geheel verrekend kan worden met andere jaren. De ontwikkelingen worden nauwgezet gevolgd en bij veranderingen zullen de fiscale en financiële gevolgen worden gerapporteerd gedurende de reguliere P&C momenten.

168 169 Financiële begroting Financiële begroting Inleiding Deze Programmabegroting 2027–2030 is de eerste begroting van het nieuwe college. Dankzij de inzet van € 10 mln. uit de algemene reserve is het structurele begrotingssaldo voor 2027 € | 4,453 mln. positief. Hiermee kunnen we een sluitende begroting presenteren. Dit is een belangrijke mijlpaal, omdat het de gemeente in staat stelt om onder | repressief toezicht van de provincie te blijven opereren. Tegelijkertijd is het financiële perspectief voor de jaren na 2027 zorgelijk. Vanaf 2028 lopen de tekorten structureel op. Di | t heeft te maken met de inkomsten die we van het rijk krijgen voor de jeugdzorg. Voor 2027 heeft het rijk een toevoeging aan de algemene uitkering van het gemeentefonds gedaan van zo’n € 10 mln. voor de extra kosten in de jeugdzorg. Deze toevoeging komt vanaf 2028 grotendeels te vervallen. Deze ontwikkeling vra | agt om een scherpe bestuurlijke koers en een zorgvuldige afweging van ambities en middelen in de toekomst. De Programmabegroting 2027-2030 is gebaseerd op de uitgangspunten uit de Perspectiefnota 2027 en de uitkomsten van het perspectiefdebat. Daarbij is rekening gehouden met de effecten van de meicirculaire, de moties die door de raad zijn aangenomen en de str | ucturele effecten die voortvloeien uit het Tweede Tussenbericht 2026.

De provincie beoordeelt de begroting op structureel en reëel evenwicht. Omdat het structurele saldo voor 2027 nog positief is | , blijft Zoetermeer onder repressief toezicht. Toch is het van belang om alert te zijn op de oplopende tekorten in de meerjarenrami | ng en de noodzaak om tijdig aanvullende maatregelen te treffen waarbij keuzes gemaakt moeten worden die bijdragen aan de robuustheid van onze stad en organisatie. In 2027 wordt gewerkt aan maatregelen om ook op langere termijn een structureel sluitende begroting te behouden. Samen met de | raad wordt een zorgvuldig afwegingsproces doorlopen, waarbij verschillende scenario’s worden uitgewerkt om inzicht te bieden in de | mogelijke keuzes en gevolgen. De raad wordt gedurende dit proces actief betrokken, zodat afwegingen en keuzes in gezamenlijkheid kunnen worden voorbereid. In het najaar | van 2026 ontvangt de raad een procesvoorstel voor het vervolgtraject en de besluitvorming. Op basis van de uitgewerkte scenario’s wordt in 2027 een samenhangend pakket aan maatregelen uitgewerkt dat moet bijdragen aan een structureel sluitende begroting, ook voor de jaren daarna. De reserves van de gemeente blijven op peil. De Vrij inzetbare reserve bedraagt eind 2027 nog € | 155 mln. met een weerstandsvermogen van 6,26 (ruim boven de norm van 1,0).

Het Fonds Zoetermeer 2040 wordt ingezet voor strategische investeringen en heeft een | omvang van € 69 mln. in 2027. De reserve daalt naar € 52 mln. in 2030. We blijven investeren in de noodzakelijke transities op het gebied van wonen, mobiliteit, duurzaamheid en dienstverlening. Te | gelijkertijd zetten we in op het versterken van onze weerbaarheid, het verbeteren van onze uitvoeringskracht en het benutten van ka | nsen via samenwerking en externe financiering, zoals subsidies en regiodeals. 170 Grondslagen De volgende grondslagen bepalen mede het financiële beeld in de programmabegroting: • | Ontwikkeling van de aantallen inwoners en woningen • | Beleid ten aanzien van verwachte ontwikkeling van het loon | - en prijspeil • | Ontwikkeling algemene uitkering • | Rentepercentages • | Afschrijvingstermijnen. Ontwikkeling van de aantallen inwoners en woningen In deze begroting is voor de berekening van de uitkering van het gemeentefonds uitgegaan van de aantallen woningen en inwoner | s zoals opgenomen in onderstaande tabel.

Per 1 januari | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Woningen | 58.674 | 59.157 | 59.375 | 60.242 | 62.390 Inwoners | 130.833 | 130.715 | 130.994 | 132.737 | 137.300 De aantallen inwoners en woningen zijn voor de financiële begroting belangrijke parameters, omdat veel financiële stromen (zoals algemene uitkering en diverse belastingen) worden berekend aan de hand van deze parameters. De financiële gevolgen van een toename van de woningen (en veranderingen in het aantal inwoners) is voor het begrotingssaldo in principe neutraal. De hogere inkomsten als gevolg van meer woningen/inwoners worden voor maximaal 50% gestort in de Reserve Fonds Zoetermeer 2040 (voormalig Reserve Investeringsfonds) en voor 50% ingezet voor hogere kosten van beheer/voorzieningen als gevolg van uitbreiding van het aantal inwoners en het te onderhouden openbaar gebied. Loon- en prijsstijging De gevolgen voor loon- en prijsstijging ten opzichte van de begroting 2026 zijn in de programma’s van de begroting 2027 verwerkt. 2027 Prijsstijging | 1,9% Loonstijging | 4,2 % Prijsstijging 2027 Op basis van de gegevens van het Centraal Plan Bureau (CPB) van maart 2026 wordt de prijsstijging voor 2027 bepaald. Voor de prijsstijging wordt de Index materiele overheidsconsumptie (Imoc) gebruikt.

Voor de lasten, baten en de opbrengsten van de belastingen, leges en heffingen- van de begroting 2027 wordt uitgegaan van een prijsstijging van 1,9% ten opzichte van de begroting 2026. 171 Dit percentage is als volgt tot stand gekomen. De inschatting van het CPB van de Imoc staat in onderstaande tabel weergegeven | . Het bestaat uit de inschatting voor 2027 van 2,1% en een correctie van -0,2% over voorgaande jaren. In totaal een stijging van 1,9%. 2027 Correctie 2025 en 2026 | -0,2% Inschatting 2027 | 2,1% Prijsstijging in begroting 2027 | 1,9% Loonstijging 2027 Op basis van de gegevens van het CPB van maart 2026 wordt de loonstijging voor 2027 bepaald. Voor de loonstijging wordt de loonvoet overheid gebruikt. Voor de stijging van de loonkosten wordt een stijgingspercentage van 4,2% aangehouden ten opzichte van de begroting 2026. Bij de bepaling van het stijgingspercentage is rekening gehouden met de sociale lasten, zoals deze bekend zijn op 1 januari 2026. 2028 | 2029 | 2030 Prijsstijging | 2,6% | 2,3% | 2,5% Loonstijging | 4,0% | 3,6% | 3,5% Ontwikkeling algemene uitkering De in de begroting verwerkte algemene uitkering is gebaseerd op de Meicirculaire 2026. Met de eventuele gevolgen uit de Septembercirculaire 2026 wordt in de programmabegroting zelf geen rekening gehouden. De budgettaire vertaling daarvan wordt betrokken in de volgende perspectiefnota.

Voor Zoetermeer leverde de Meicirculaire 2026 een voordeel op van per saldo ongeveer € 5,5 mln. in 2027. Vanaf 2028 en verder geeft de Meicirculaire 2026 ook een positief beeld, doordat de herijking van de verdeling van het gemeentefonds over alle gemeenten naar achteren is geschoven. Zoetermeer is een nadeelgemeente (€ 106,- per inwoner). Dit nadeel wordt pas vanaf 2029 verder ingevoerd terwijl tot nu toe rekening was gehouden met verdere invoering | vanaf 2027. Een uitgebreidere toelichting is opgenomen in het Overzicht algemene dekkingsmiddelen (OAD). Rentepercentages Onderstaande tabel vermeldt de rentepercentages waarmee in de begroting 2027 is gerekend. Investeringen | 2027 Nieuw en vervanging | 2% Financieringsrente tijdens de bouw | 1% Rente omslagpercentage | 0% Grondbedrijf Omslagrente | 0% 172 173 Afschrijvingstermijnen Op investeringen wordt afgeschreven. Daardoor worden de investeringsuitgaven in de tijd verdeeld over de gebruiksduur van de investering. De geldende afschrijvingstermijnen zijn opgenomen in bijlage 13. De raad bepaalt afschrijvingstermijnen en legt deze vast in verschillende beleidsnota’s. Ter wille van het overzicht wordt het totaaloverzicht van actuele afschrijvingstermijnen in de begroting opgenomen. 174 Totstandkoming van de begroting

De bovenstaande tabel toont de cijfermatige vertaling van de diverse momenten bij het opstellen van de begroting. In | november 2025 heeft de raad de Programmabegroting 2026-2029 vastgesteld (zie regel 1). Hieraan zijn de financiële gevolgen van de raadsbesluiten (regel 2) en de mutaties uit het Ee | rste Tussenbericht 2026 (regel 3) toegevoegd. Voor de perspectiefnota zijn de begrotingswijzigingen toegevoegd die al wel aan de r | aad waren aangeleverd, maar waar nog geen besluit over was genomen (regel 4). Het saldo van de Perspectiefnota 2027 staat op regel 5. Dit is het vertrekp | unt voor het opstellen van de begroting. De gevolgen van de Meicirculaire 2026 (regel 6) zijn verwerkt | in het Tweede Tussenbericht 2026. De raadsvoorstellen van mei tot en met juli 2026 in aanvulling op regel 4 zijn op regel 7 opgenomen. Het coalitieakkoord met dekking (regels 8 t/m 12) is verwerkt in deze beg | roting. In het coalitieakkoord was een voorschot genomen op de meicirculaire (regel 10) met een dekking van € | 2 mln. dit bedrag is onderdeel van regel 6. En de mutaties van het Tweede Tussenbericht 2026 met meerjarig effect staan op regel 13. Afwijkingen op bestaand beleid na peildatum Perspectiefnota 2027 Na het perspectiefdebat hebben zich de volgende mutaties vanaf 2027 voorgedaan.

Bedragen in € 1.000 Mutaties Tweede Tussenbericht 2026 met gevolgen na 2026 | MJB 2027-2030 | XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Nr | Prog Omschrijving | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | 1 | Reclame-inkomsten | -154 2 | 1 | Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren | -146 | -213 | -281 | -374 3 | 1 | Alleenverdienersproblematiek | -75 4 | 1 | Automatiseringskosten Sociaal Domein | -100 | -100 | -100 | -100 5 | 1 | Voortijdig schoolverlaten | -111 5 | 1 | Voortijdig schoolverlaten | 111 6 | 2 | Kinderopvang voor pleegouders | -85 7 | 2 | Continuïteit jeugdbescherming en jeugdreclassering | -102 | -pm | -pm 8 | 2 | Specialistische jeugdhulp, prijscompensatie | -1.161 | -1.050 | -1.009 | -1.009 9 | 2 | Samenhang sociaal domein | -96 10 | 2 | Beschermd wonen | 67 | 67 11 | 2 | Wmo, huishoudelijke ondersteuning | -237 | -237 | -237 | -237 12 | 2 | Uitvoeringskosten lokaal geweld | -221 12 | 2 | Uitvoeringskosten lokaal geweld, bijdrage Den Haag | 221 13 | 2 | Versterking lokale aanpak discriminatie | -18 14 | 2 | Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) | -1.500 | -1.800 | -2.100 14 | 2 | Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA), SPUK | 1.500 | 1.800 | 2.100 15 | 2 | Regionale middelen Haaglanden | -9.200 | -11.200 | -8.000 15 | 2 | Regionale middelen Haaglanden - SPUK | 9.200 | 11.200 | 8.000 16 | 3 | Uitvoeringskosten afvalbeleidsplan | -385 16 | 3 | Verhoging tarief

afvalstoffenheffing | 385 17 | 3 | Afvalstoffenheffing | 172 | 172 | 172 | 172 18 | 3 | Herstraten parkeerterrein Van Tuyllpark | -174 175 19 | 3 | Aanpak zwerfvuil | -324 19 | 3 | Aanpak zwerfvuil, SUP-vergoeding | 324 20 | 3 | Uitbreiding projectbegeleiding en ondersteuning | -100 | -100 | -100 | -100 21 | 3 | Doorrekening Nota Openbare ruimte 2027-2030 | -2.083 | -1.534 | -1.590 | -2.035 21 | 3 | Doorrekening Nota Openbare ruimte 2027-2030, dekking reserve groot onderhoud | 862 | 317 | 40 | 258 22 | 3 | Groot onderhoud asfalt programma | -1.965 | -296 22 | 3 | Groot onderhoud asfalt programma, dekking reserve groot onderhoud | 1.965 | 296 23 | 4 | Kunstopdrachten in de openbare ruimte | -114 23 | 4 | Kunstopdrachten in de openbare ruimte, onttrekking reserve | 114 24 | 4 | Valbeveiliging gebouwen | -15 | -15 | -15 | -15 25 | 5 | Jaarwisseling | -152 | -152 | -152 | -152 26 | 5 | Cameratoezicht | -160 | -237 | -314 | -420 27 | 5 | Bijdrage ODH | -130 | -126 | -112 | -112 28 | 5 | Bijdrage aan VRH | -246 | -246 | -246 | -246 29 | 5 | Vervanging software toepasbare regels Omgevingswet | 30 | 30 | 30 | 30 30 | 5 | Inhuur veiligheid | -365 31 | 6 | Legesinkomsten Burgerzaken | 60 | 125 | -220 | -220 32 | 6 | Transitie omgevingsplan | -150 33 | 7 | Reconstructie Bleiswijkse weg Oost (kapitaallasten) | 39 | 39 34 | 7 | Faciliterend project Eleanor Rooseveltlaan | -29 | -766 34 | 7

| Faciliterend project Eleanor Rooseveltlaan | -42 | 766 34 | 7 | Verrekening met reserves | 71 35 | 7 | Compensatie water en groen faciliterende projecten | 17 | 28 35 | 7 | Compensatie water en groen faciliterende projecten, storting brede bestemmingsreserve | -17 | -28 36 | 7 | Onderhoud gemeentelijke panden | -584 | -105 | -106 | -102 36 | 7 | Onderhoud gemeentelijke panden, huuropbrengsten | 24 | 24 | 24 | 24 37 | 7 | Faciliterend project Oostergo, lasten | -17 | -41 37 | 7 | Faciliterend project Oostergo, baten | 17 | 41 38 | 7 | Faciliterend project Eerste Stationsstraat 185 | -40 | -40 | -40 38 | 7 | Faciliterend project Eerste Stationsstraat 185, dekking reserve | 40 | 40 | 40 39 | 7 | Mobiliteitsprogramma | 27 40 | ovh | Personeelsvergoedingen | 180 | 180 | 180 | 180 41 | ovh | Bestuursadvies en strategie | -169 | -169 | -169 | -169 42 | ovh | Bijdrage New Town | 90 | 90 | 90 | 90 43 | ovh | WA-verzekering | -30 | -30 | -30 | -30 44 | ovh | Rechtmatigheid en risicobeheersing | -155 45 | OAD | Algemene uitkering, meicirculaire | 5.570 | 7.820 | 6.980 | 7.400 46 | OAD | Taakmutaties, inzet | 342 | 228 | 281 | 374 176 47 OAD | Taakmutaties, vrijval | 1.250 | 1.100 | 600 | 0 48 OAD | Reservering extra prijsstijging | 1.498 | 1.387 | 1.346 | 1.109 49 OAD | Treasury (rente en dividend) | 800 | 1.200 | 1.100 | 800 50 OAD | Dotatie Reserve dekking tijdelijke intensivering

beleid | -5.000 51 OAD | Onttrekking Reserve dekking tijdelijke intensivering beleid | 2.500 | 2.500 | 2.500 | 2.500 52 OAD | Dekking veroudering van de stad | 1.221 | 1.217 | 1.550 | 1.777 53 OAD | Dekking voor groei van de stad | 169 | 169 | 169 | 169 54 OAD | Taakmutatie arbeidsmarktregio | 561 | 413 | -877 | -706 54 OAD | Reserve arbeidsmarktregio | -561 | -413 | 877 | 706 55 OAD | Onttrekking Vrij inzetbare reserve (surplus) | 10.000 Totaal | 13.215 | 12.351 | 10.381 | 9.562 XXXXXXXX | XXXXXXXX | XXXXXXXX | XXXXXXXX 1. Reclame-inkomsten De gemeente kent verschillende soorten inkomsten vanuit reclame. Dit betreft reclame op masten, in lichtbakken aan lichtmasten, reclameframes, reclamevitrines, billboards en driehoeksborden. Voor de abri’s en de reclamevitrines is voor 2027 € 324.000 opgenomen in de begroting. Het grootste deel van de opbrengst zit met name in de digitale objecten. Een groot aantal abri's is nog niet gedigitaliseerd, omdat exploitant nog wacht op de benodigde elektrische aansluiting. Deze abri's worden nu tijdelijk analoog geëxploiteerd of heeft op dit moment geen reclame | -uiting. Het contract gaat pas in als de abri’s en reclame-vitrines zijn aangesloten op het elektriciteitsnet. Dit is nog niet gebeurd en he | t is onzeker wanneer dit gaat plaatsvinden. Daardoor kan het afgesproken bedrag nog niet in rekening worden gebracht.

Dit geeft naar het zich laat aanzien voor 2027 een nadeel op de opbr | engsten van € 104.000. Voor de reclame aan de lichtmasten geldt dat de opbrengsten door opzeggingen (waaronder één grote tussenpersoon) aanzienlijk | teruglopen. In de begroting is daar € 142.000 voor opgenomen. Het is onzeker wat het effect voor 2027 is en wat de mogelijke struct | urele gevolgen zijn. Voorlopig wordt rekening gehouden met een nadeel voor 2027 van € 90.000. Hier staat een voordeel van € 40.000 wegens lagere kosten onderhoud tegenover. 2. Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren Via de meicirculaire 2026 heeft het rijk aanvullende middelen beschikbaar gesteld aan de centrumgemeenten van de arbeidsmarkt | regio’s voor de uitvoering van re-integratiedienstverlening gericht op jongeren. Het betreft een structurele bijdrage van € | 75.000 vanaf 2026 voor de coördinerende rol in het kader van de Wet van school naar duurzaam werk. Daarnaast ontvangt de arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal vanaf 2027 extra middelen voor de re- integratiedienstverlening aan jongeren die door het UWV zijn afge | wezen voor een Wajong-uitkering op basis van het duurzaamheidscriterium. Deze bijdrage bedraagt € 71.000 in 2027 en loopt op tot structureel € 0,3 mln. vanaf 2030. De dekking komt via OAD. 3.

Alleenverdienersproblematiek In de meicirculaire 2026 heeft het rijk middelen beschikbaar gesteld aan gemeenten om huishoudens die door de alleenverdiener | sproblematiek onder het bestaansminimum uitkomen, financieel te ondersteunen. Deze bijdrage vloeit voort uit de Wet tijdelijke rege | ling alleenverdienersproblematiek, op basis waarvan gemeenten in de periode 2025-2027 een vaste tegemoetkoming verstrekken aan alleenverdienershuishoudens. Voor 2026 en 2027 worden hogere kosten verwacht van € 75.000, de dekking van deze kosten zit op OAD. 177 4. Automatiseringskosten Sociaal Domein Voor de automatiseringskosten met betrekking tot applicaties welke rechtstreeks bijdragen aan het sociaal domein wordt een st | ructureel nadeel voorzien van ca. € 0,1 mln. Dit is hoofdzakelijk het resultaat van hogere prijsindexaties door leveranciers dan in | de begroting was verwerkt De dekking komt via OAD. 5. Voortijdig Schoolverlaten Voor de uitvoering van de Doorstroompuntfunctie is voor 2026 een nieuwe beschikking van het rijk ontvangen. De bijdrage is da | arbij verhoogd met € 111.000. De extra middelen worden in 2027 ingezet voor de begeleiding van jongeren die ondersteuning nodig heb | ben bij de overgang van school naar werk of vervolgonderwijs, waaronder ook jongeren die onder de nieuwe doelgroep van 23 tot en met 26 jaar vallen. 6.

Kinderopvang voor pleegouders Het rijk stelt voor de periode 2025-2027 jaarlijks middelen beschikbaar als tegemoetkoming in de kinderopvangkosten voor pleegkinderen. De gemeente vergoedt dit als 'bijzondere kosten pleegzorg'. Dekking voor 2027 van € 85.000 kan gevonden worden in de taakmutatie Kinderopvang pleegouders in | de algemene uitkering op OAD. 7. Continuïteit jeugdbescherming en jeugdreclassering In de Programmabegroting 2026-2029 stond de continuïteit van de jeugdbescherming en jeugdreclassering als nieuw risico opgenomen. Inmiddels is bekend dat voor het jaar 2027 een instandhoudingsbijdrage betaald moet worden. Voor Zoetermeer is deze momenteel bepaald op € | 102.000. Eind 2026 wordt de definitieve hoogte van de bijdrage vastgesteld. Voor de jaren 2028 en 2029 zal op een later moment een besluit worden genomen | . 8. Specialistische jeugdhulp, prijscompensatie De indexatie van de tarieven voor specialistische jeugdhulp wijkt af van de gemeentelijke indexatie. Middels deze wijziging w | ordt hiervoor gecorrigeerd. 9. Samenhang sociaal domein De gemeente Zoetermeer staat voor de opgave de samenhang en effectiviteit binnen het sociaal domein verder te versterken. Om | hier invulling aan te geven worden opgaven integraal aangepakt.

Dit richt zich op alle inwoners van Zoetermeer en levert een belang | rijke bijdrage aan de ambitie van Zoetermeer om een aantrekkelijke, leefbare en toekomstbestendige stad te zijn. Hiervoor is interne en externe capaciteit nodig. De totale k | osten in 2027 zijn € 96.000. 10. Beschermd Wonen De € 67.000 heeft betrekking op de jaarlijkse vergoeding die de gemeente Zoetermeer ontvangt van de contactgemeente Den Haag voor | de kosten van Beschermd Wonen. Zolang het nieuwe woonplaatsbeginsel nog niet is ingevoerd, worden deze kosten via Den Haag afg | erekend. De uitgaven zijn al opgenomen in de begroting, maar de bijbehorende inkomsten voor 2027 en 2028 worden hiermee opgenomen . 11. Wmo huishoudelijke ondersteuning Bij de huishoudelijke ondersteuning wordt een structureel nadeel van € | 237.000 verwacht. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de fors hogere tarieven van het nieuwe inkoopcontract. Daarnaast liggen de gemiddelde kosten 15% hoger dan in dezelfde periode | van 2025. Hierdoor zijn meer middelen nodig om de ondersteuning aan inwoners te kunnen blijven bieden. Deze kosten worden gedekt vanuit OAD. 178 12. Uitvoering lokale aanpak huiselijk geweld Op basis van de regiovisie huiselijk geweld en kindermishandeling Haaglanden en de lokale uitvoeringsagenda huiselijk geweld | 2026 wordt in 2027 er € 221.000 besteed aan de aanpak huiselijk geweld.

Dit bedrag wordt ingezet voor inzet vanuit GGD | -GIA en voor de inkoop van trainingen en preventieve activiteiten. Dit bedrag wordt betaald uit de bijdrage die hiervoor gereserveerd staat bij de gemeenschappelijke regeling Vei | lig Thuis Haaglanden. 13. Versterking Lokale Aanpak Discriminatie De gemeente Zoetermeer ontvangt vanuit het gemeentefonds incidenteel € | 18.000 voor de versterking van de gemeentelijke anti-discriminatievoorziening (ADV). Deze middelen worden beschikbaar gesteld aan de Stichting voor Inclusie en Discriminatiebestrijding | voor de uitvoering van de wettelijke taken op grond van de Wet gemeentelijke anti-discriminatievoorzieningen (Wga). De bijdrage wordt ingezet om de toegenomen vraag naar ondersteuning en het groeiende aantal meldingen van discriminatie op te vangen en de toegankelijkheid en bereikbaarheid van de anti | -discriminatievoorziening voor inwoners verder te versterken. De ontvangen middelen zijn opgenomen in het Overzicht Algemene Dekkingsmiddelen en Onvoorzien (OAD). 14. Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) Voor de uitvoering van het lokale gezondheidsbeleid ontvangt Zoetermeer via de specifieke uitkering AZWA € | 1,5 miljoen in 2027, € 1,8 miljoen in 2028 en € 2,1 miljoen in 2029.

Deze middelen worden ingezet voor de lokale gezondheidsinfrastructuur en het duu | rzaam borgen van preventieve ketenaanpakken zoals Kansrijke Start en valpreventie. De omvang van de structurele middelen vanaf 2030 is nog niet bekend. 15. Regionale middelen Haaglanden Voor de regio Haaglanden is vanuit de specifieke uitkering AZWA € | 9,2 miljoen beschikbaar in 2027, € 11,2 miljoen in 2028 en € 8,0 miljoen in 2029. Deze middelen worden ingezet voor de uitvoering van de regionale werkagenda en voor het versterken van de sa | menwerking tussen het sociaal en medisch domein. Vanuit deze middelen wordt onder meer gewerkt aan de structurele borging van sociaal werk in huisartspraktijken. 16. Uitvoeringskosten afvalbeleidsplan Het nieuwe Afvalbeleidsplan is later vastgesteld dan verwacht. Daarnaast zijn tijdens de raadsbehandeling van het Afvalbeleid | splan twee amendementen aangenomen die eerst nog verder uitgewerkt moeten worden. Het betreft het voor de gehele gemeente overgaan | op nascheiding in plaats van alleen de hoogbouw en uitgebreid inzetten op GFT-scheiding. Hierdoor zijn de uitgaven in 2026 lager. De uitgaven zullen in 2027 worden gemaakt en worden meegenomen in het tarief van de afvalstoffenheffing. 17. Afvalstoffenheffing De opbrengst van de afvalstoffenheffing valt structureel € 172.000 hoger uit doordat het aantal huishoudens hoger is dan geraamd bij de begroting.

18. Herstraten parkeerterrein Van Tuyllpark De kosten van het geschikt maken van het parkeerterrein voor autogebruik bij zwembad de Watergeus komen hoger uit. In 2027 is | een aanvullend bedrag nodig van € 174.000. 179 19. Aanpak zwerfvuil Het project 'Schoon is gewoon' (raadsvoorstel Aanwending budget voor aanpak zwerfvuil 2024 | -041173) loopt af in 2026. Het project zal worden geëvalueerd waarna een nieuw voorstel tot aanwending budget voor de aanpak zwerfvuil zal worden gedaan bij de Perspectiefnota 2028. 'Scho | on is gewoon' wordt in 2027 voortgezet in de huidige vorm en hiervoor wordt in de begroting 2027 eenmalig een bedrag aan uitgaven en inkomsten opgenomen van € 324.000. De hoogte van dit bedrag is gebaseerd op de verwachte Single Use Plastic (SUP) vergoeding voor de komende jaren. 20. Uitbreiding projectbegeleiding en ondersteuning Voor de uitwerking en begeleiding van projecten in de openbare ruimte die de komende jaren in uitvoering zullen gaan, zijn structureel vier technisch voorbereiders, een trainee en een assistent projectmanager nodig. De kosten hiervan bedragen € | 0,5 mln. waarvan € 0,4 mln. uit projectfinanciering verkregen wordt. 21.

Doorrekening Nota Openbare ruimte 2027-2030 Om de budgetten voor groot onderhoud en vervanging van de bestaande kapitaalgoederen te borgen worden in de Programmabegrotin | g 2027 de kosten herijkt passend bij het bestaande beleid op basis van onderhoudsbehoefte passend bij de actuele hoeveelheden en ee | nheidsprijzen voor de periode 2026-2027. De aanpassing van beheerde hoeveelheden, eenheidsprijzen en de huidige prijsontwikkeling in de markt, leidt tot een kostensti | jging van € 2,083 mln. in 2027, € 1,534 mln. in 2028, € 1,590 mln. in 2029 en € 2,035 mln. in 2030. De prijsstijgingen worden grotendeels opgevangen door de reservering voor de veroudering van de stad op OAD. Het resterende deel wordt opgevangen door een onttrekking uit de egalisatiereserve Groot onde | rhoud bovengronds van € 862.000 in 2027, € 317.000 in 2028, € 40.000 in 2029 en € 258.000 in 2030). In het coalitieakkoord is geld opgenomen voor een impuls in de openbare ruimte. De uitwerking hiervan start in 2026 en loopt door in 2027 en verder. Omdat daarbij ook wordt gekeken naar nieuwe ambities voor onderhoudskwaliteit en kwaliteitsniveaus, stelt het college voor om de Nota Onderhoud Openbare Ruimte en Nota Riolering nu beleidsmatig voort te zetten. De inhoudelijke aanpassing van de Nota Onderhoud Openbare Ruimte en een nieuw water- en rioleringsprogramma volgt in 2027.

Andere onderdelen van de impuls komen op latere momenten via afzonderlijke uitwerkingen terug naar de raad. De Perspectiefnota 2028 is het formele moment waarop het college voorstellen doet voor de besteding van de impulsgelden voor de openbare ruimte uit het coalitieakkoord. 22. Groot onderhoud asfalt programma en kunstwerken Als gevolg van een vertraagde aanbesteding worden werkzaamheden uit het Groot onderhoud asfalt programma 2026 en kunstwerken 2026 uitgevoerd in 2027 en 2028. Aan de reserve Groot onderhoud bovengronds wordt in totaal een bedrag van € 2,26 mln. onttrokken in 2027 € 1.965 mln. en in 2028 € 0,296 mln. 23. Kunstopdrachten in openbare ruimte In 2027 werken we onder andere aan de kunstopdrachten bij het Nationaal Videogame Museum Zoetermeer, MOTION Beweeg College en in Rokkeveen aan een Ode aan de Floriade . De verwachte kosten hiervoor worden geschat op € 114.000. Deze kosten worden onttrokken aan de Reserve Beeldende Kunst in Openbare Ruimte. 180 181 24. Valbeveiliging gebouwen Door gewijzigde regelgeving is het noodzakelijk om valbeveiliging aan te brengen aan de panden van de gemeente Zoetermeer. De jaarlijkse onderhoudskosten bedragen € 15.000. 25. Jaarwisseling De kosten voor de aanpak jaarwisseling inclusief de bij de veiligheidsaanpak behorende evenementen (jongerenfeest en centrale laser/vuurwerkhows) worden verantwoord binnen programma 5 Veiligheid.

De kosten voor de veiligheidsaanpak en evenementen nemen jaarlijks aanzienl ijk toe als gevolg van de stijgende kosten voor onder andere de inzet van beveiliging in en rondom (school)gebouwen en risicoloca ties in de stad, en de stijging voor het organiseren van de twee evenementen. De centrale lasershows op de Markt zijn als gevolg van het landelijke vuurwerkverbod uitgebreid met een vuurwerkshow om zo een goed alternatief te kunnen bieden voor het vuurwerkverbod. Het jongerenfeest maakt een vast onderdeel uit van de aanpak van de jaarwisseling. De kosten nemen hiervoor ook toe. De verwachting is dat de kosten voor de veiligheidsaanpak (exclusief het schadebedrag) oplopen, hiervoor is jaarlijks extra b udget van € 152.000 nodig. 26. Cameratoezicht De politie-eenheid Den Haag heeft het convenant effectief per 1 januari 2027 over cameratoezicht met ons opgezegd. De komende jaren word t via een overgangsregeling toegewerkt naar de nieuwe verdeling van de lasten. De uiteindelijke verdeling van de lasten wordt in 2030 bereikt. Deze houdt in 70% voor rekening van de gemeente en 30% voor rekening van de politie. In de Perspectiefnota 2027 is melding gemaakt van deze wijzigin g. Bij ongewijzigde uitgangspunten nemen de lasten in 2027 toe met € 160.000. In de jaren daarna loopt dit op met € 77.000 per jaar tot 2030.

Daarnaast vindt iedere 4 jaar een onderzoek/evaluatie plaats van het flexibele en vaste cameratoezicht. De kosten hiervoor bedragen ca. € 30.000. Op dit moment (2026) wort het cameratoezicht geëvalueerd. De volgende evaluatie vindt plaats in 2030. 27. Bijdrage Omgevingsdienst Haaglanden (ODH) De bijdrage aan de Omgevingsdienst Haaglanden (ODH) wordt jaarlijks geïndexeerd, we dragen bij aan het Toezicht en Handhaving op de WPM (Werkgebonden Personen Mobiliteit) en we sluiten de bijdrage aan op de begroting van de ODH. Omgevingsdienst Haaglanden (ODH) Hiervoor is € 112.000 structureel in de begroting opgenomen. Werkzaamheden voor het programma Omgevingsveiligheid uitgevoerd door de Omgevingsdienst Haaglanden (dekking uit taakmutatie) voor 2027 € 18.000 en 2028 € 14.000. 28. Bijdrage Veiligheidsregio Haaglanden (VRH) Door de VRH is aangegeven dat de gevraagde bezuiniging van 6,2% niet gerealiseerd kan worden. Structureel is er 1% gerealisee rd. Daarnaast nemen de kosten toe. Het gaat om een bedrag van € 246.000. Herstructurering financiering VRH en ODH Zowel voor de VRH als de ODH lopen er trajecten in het kader van een aanpassing van de financiering van deze organisaties. De voorbereidingen zijn in volle gang. Concrete resultaten zijn nog niet te melden. 29.

Implementatie en vervanging software toepasbare regels Omgevingswet Het aflopende contract met de leverancier is niet verlengd. De nieuwe software die we hebben gekozen is goedkoper dan de soft ware waar we nu mee werken. 30. Inhuur veiligheid Dit betreft extra inzet op het thema weerbaarheid en het versterken van het strategisch vermogen. De werkzaamheden zijn aange | vangen in 2026 en hebben een doorlooptijd naar 2027. 31. Legesinkomsten Burgerzaken Eind 2025 is het dashboard Publieksplein vernieuwd, waardoor prognoses nauwkeuriger kunnen worden opgesteld. De meest recente | prognose laat zien dat de paspoortpiek in 2028 wordt bereikt en vanaf 2029 het aantal aanvragen voor een persoonsdocument afneemt. | Deze geactualiseerde prognose leidt tot een aanpassing van de geraamde legesinkomsten. 32. Transitie Omgevingsplan Voor het voorbereiden, coördineren en realiseren van de implementatie van het Omgevingsplan wordt de capaciteit tijdelijk uit | gebreid. De impact van het Omgevingsplan op de bestaande werkprocessen wordt geanalyseerd. Een transitieplan wordt opgesteld en zor | gt voor de herinrichting, uniformering en borging van processen, werkinstructies en werkwijzen. 33. Reconstructie Bleiswijkseweg Oost Op 27 mei 2024 heeft de gemeenteraad een budget beschikbaar gesteld van ca. € | 2,9 mln. voor de herinrichting van de Bleiswijkseweg.

Een deel van deze kosten wordt gedekt door subsidie van de MRDH. De voorbereiding heeft door onder andere de uitwerking van het groenplan en sa | menloop van (toekomstige) werkzaamheden van Stedin meer tijd in beslag genomen dan gepland. De planning is dat in het najaar 2026 wordt gestart met de uitvoering en dat het werk eind 2027 wordt opgeleverd. In 2028 zal de nazorg plaatsvinden. Voor 2027 geeft dit een nadeel op het budget voo | r de uitvoering van ca. € 2,1 mln. en een nadeel van ca. € 0,55 mln. wegens lagere subsidie. Voor 2027 en 2028 geeft dit een voordeel op de kapitaallasten van € | 39.000. 34. Faciliterend project Eleanor Roosveltlaan Het project heeft een langere doorlooptijd (o.a. door de procedure bij de Raad van State en gewijzigde planuitwerking) waarbi | j sprake is van een herfasering van plankosten en het herinrichten van de openbare ruimte. Door de optimalisatie van het bouwplan d | oor de projectontwikkelaar wordt er minder gemeentelijk grond afgenomen (minder opbrengsten). Per saldo budget neutraal. 35. Compensatie water en groen faciliterende projecten Bij drie faciliterende projecten transformatorstations verkoopt de gemeente een perceel openbaar gebied aan Stedin. Deze perc | elen worden (gedeeltelijk) bebouwd, waarvoor een financiële compensatie wordt ontvangen voor het verloren gaan van natuur, groen | - en watervoorzieningen.

De ontvangen compensatie wordt gestort in de Brede bestemmingsreserve. Per saldo neutraal. 36. Onderhoud gemeentelijke panden Voor een aantal panden moet achterstallig groot onderhoud worden uitgevoerd. Twee panden worden verhuurd, voor de drie andere | panden moeten nog huurders worden gevonden. De panden zijn nooit afgeschreven, dit gaat vanaf 2027 wel plaatsvinden. Voor de explo | itatielasten (onderhoud, afschrijving, OZB etc.) is gedeeltelijke dekking uit huur aanwezig. 182 37. Faciliterend project Oostergo Het project heeft een langere looptijd wat leidt tot extra plankosten in 2027 en 2028. Deze extra plankosten worden gedekt do | or diverse subsidies. Per saldo neutraal. 38. Faciliterend project Eerste Stationsstraat 185 Doordat het oorspronkelijke schetsontwerp afweek van de Planuitvoeringskader (PUK), is vertraging ontstaan binnen het project. Hierdoor zijn er minder plankosten in 2026 gemaakt, deze werkzaamheden verschuiven naar 2027 en verder (nadeel € | 120.000). De dekking van deze kosten uit de verkoop van een perceel grond en de financiële bijdrage van de initiatiefnemer schuift evenredig mee naar 2027 en verder (voordeel € | 120.000). Per saldo neutraal. 39. Mobiliteitsprogramma In de Programmabegroting 2026 is vanuit het mobiliteitsprogramma van 2021 en eerder in totaal een budget opgenomen van ca. € | 1,55 mln.

Hiertegenover staat een inkomst aan subsidie van de MRDH van ca. € 0,95 mln. begroot. Door het gebrek aan capaciteit (projectmanagement en uitvoeringscapaciteit) zijn deze projecten nog niet allemaal opgepakt en ontstaat een voordeel op deze budgetten van ca. € | 1,5 mln. op de uitgaven en een nadeel van € 0,95 mln. op de inkomsten. De uitvoering van de projecten wordt opnieuw gepland. Daarbij wordt ook met de MRDH afgestemd over de beschikbaarheid en planning van de toegekende subsidies. Het uitstel geef in ieder geval een voordeel op de kapitaallasten van ca. € | 27.000. 40. Personeelsvergoedingen Op basis van de gerealiseerde en verwachte uitgaven aan personeelsvergoedingen kan het beschikbare budget vanaf 2027 structur | eel met € 180.000 worden verlaagd. Het budget heeft onder andere betrekking op de regeling voor woon-werkverkeer, de thuiswerkvergoeding en de fiscale uitruilregeling voor een fiets. De verwachte uitgaven blijven lager dan het beschikbare budget. Bij de bijstelling blijft voldoende ruimte beschikbaar om ont | wikkelingen in het personeelsbestand en daarmee samenhangende hogere uitgaven op te kunnen vangen. 41.

Bestuursadvies en strategie Om de gemeente Zoetermeer duurzaam toekomstbestendig te positioneren en de bestuurlijke slagkracht van de organisatie verder | te versterken, is besloten de verantwoordelijkheden voor juridische aangelegenheden en bestuursondersteuning organisatorisch te sch | eiden. Dit heeft geleid tot de vorming van de nieuwe afdeling Bestuursadvies en Strategie. Voor een afdelingshoofd van de afdeling is structureel € 169.000 nodig. Het voorstel is om de kosten te dekken vanuit de groei van de stad op OAD. 42. Bijdrage New-Town De gemeente Zoetermeer ontvangt jaarlijks een bijdrage van de deelnemende gemeenten binnen de New Town Alliantie voor de coör | dinatie en uitvoering van gezamenlijke activiteiten. In totaal is deze bijdrage € 90.000. Zoetermeer vervult binnen de samenwerking een trekkers- en coördinerende rol, vertegenwoordigt de alliantie richting externe partners en ondersteunt de gezamenlijke lobby, kennisdeling en organisatie van | activiteiten. De samenwerking heeft een structureel karakter en wordt momenteel zonder vastge | stelde einddatum voortgezet. 183 43. WA-verzekering De verwachte overschrijding op de WA-verzekering is € 30.000. Deze afwijking wordt niet veroorzaakt door incidentele of onvoorziene kosten, maar doordat het beschikbare budget onvoldoende is om de werkelijke verzekeringslasten te dekken.

Het budget is stru | ctureel te laag ten opzichte van de contractueel verschuldigde premie, waardoor een overschrijding onvermijdelijk is. Voor toekomstige begrotingsrondes is het daarom wenselij | k het budget in lijn te brengen met de daadwerkelijke kosten van de WA-verzekering. 44. Rechtmatigheid en risicobeheersing In 2027 is een aanvullend budget van € 155.000 nodig omdat in 2027 aanvullende projectaudits en onderzoeken worden uitgevoerd in het kader van artikel 213a van de Gemeentewet, evenals om een deel van de kosten die te maken hebben met de vervanging van de h | uidige GRC-tool en de implementatie van de nieuwe GRC-tool te dekken. Een deel van de kosten van deze vervanging zal worden gemaakt in 2026 en een ander deel in 2027. Ook worden k | osten gemaakt ter ondersteuning van Concern Control bij de totstandkoming van een aantal producten. Deze kosten vallen ook deels in 2027. 45. Algemene uitkering, meicirculaire De meicirculaire 2026 over de uitkering van de algemene uitkering uit het gemeentefonds, heeft voor Zoetermeer een meerjarig | positief resultaat. Dit wordt vooral veroorzaakt door een positief accres (hogere groei van het gemeentefonds vanwege hogere stijgi | ng van het Bruto Binnenlands Product (BBP) ) en door herverdeeleffecten. Daarnaast zijn meer middelen ontvangen voor zogenaamde taakmutaties.

In totaal levert dit een hogere | inkomst zoals reeds gemeld in het memo meicirculaire 2026. In het memo meicirculaire is de berekening op hoofdlijnen gemaakt. In de nadere verwerking van de circulaire zijn nog kleine wijzigingen naar voren gekomen die in de begroting worden verwerkt. 46. Inzet taakmutaties De extra middelen die gemeenten ontvangen van het rijk voor extra taken, worden gereserveerd op OAD in afwachting van duideli | jkheid over de besteding van deze middelen. In dit tussenbericht wordt een deel van de reservering ingezet voor de uitvoering van | de taken op de betreffende programma's. Hieronder staat verwoord om welke taken het gaat en naar welk programma de middelen gaan. • | Re-integratie jongeren € 146.000 in 2027 oplopend naar € 374.000 in 2030 (tegenhanger programma 1) • | Alleenverdienersproblematiek € 75.000 in 2027 (tegenhanger programma1) • | Kinderopvang pleegouders € 85.000 2027 (tegenhanger programma 2) • | Gemeentelijk antidiscriminatie voorzieningen € 18.000 in2027 (tegenhanger programma 2) • | Versterking omgevingsveiligheidsdiensten € 18.000 in 2027 en € 14.000 in 2028 (tegenhanger programma 5) 47. Vrijval taakmutaties Een deel van de reservering voor taakmutaties uit de algemene uitkering kan vrijvallen, omdat ze niet nodig zijn voor de uitvoering van het beleid.

Dit wordt veroorzaakt dat sommige taken reeds werden uitgevoerd of minder lasten met zicht mee brengen. Daarnaast was een deel van de taakmutaties niet goed gerubriceerd en betrof dit dekking voor loon- en prijsstijging die al in de begroting verwerkt is. 184 48. Reservering extra prijsstijging Voor de contracten in de jeugdzorg en WMO wordt gebruik gemaakt van de OVA (Overheidsbijdrage arbeidsontwikkeling). Deze inde | x ligt hoger dan de in de begroting gehanteerde prijsindex en levert op programma 2 een nadeel op. Dekking hiervoor is de reserveri | ng voor excessieve prijsstijging op OAD. 49. Treasury De gemeente hoeft de komende jaren geen geld aan te trekken. Dit maakt dat veranderende rentecondities op de markt geen invlo | ed hebben op de rentelasten. Op het liquiditeitsoverschot heeft dit wel effect. De rentebaten van de schatkist worden direct beïnvl | oed door het rentebeleid van de ECB. Vorig jaar was het de verwachting dat de rente zou dalen tot structureel 1%. Nu gaan we ervanuit dat de rente zal stijgen naar stru | ctureel 2,68%. Dit is de hoofdoorzaak van het meerjarige voordeel. Daarnaast daalt de verwachte liquiditeit minder snel dan eerder gedacht. 50. Dotatie Reserve dekking tijdelijke intensivering beleid In het dekkingsplan bij het coalitieakkoord is opgenomen dat er zowel in 2026 als in 2027 € | 5 mln.

wordt gestort in een nieuw te vormen reserve Dekking tijdelijke intensivering beleid. 51. Onttrekking Reserve dekking tijdelijke intensivering beleid De middelen die nodig zijn voor het intensiveren van beleid zoals opgenomen in het coalitieakkoord zullen in de jaren 2027 to | t en met 2030 worden onttrokken aan de reserve dekking intensivering beleid. 52. Dekking veroudering van de stad Om de budgetten voor groot onderhoud en vervanging van de bestaande kapitaalgoederen te borgen worden in de Programmabegrotin | g 2027 de kosten herijkt passend bij het bestaande beleid op basis van onderhoudsbehoefte passend bij de actuele hoeveelheden en ee | nheidsprijzen voor de periode 2026-2027. Ter dekking van de hogere kosten wordt de reservering voor de veroudering van de stad hiervoor ingezet. 53. Dekking voor groei van de stad Om de gemeente Zoetermeer duurzaam toekomstbestendig te positioneren en de bestuurlijke slagkracht van de organisatie verder | te versterken, is besloten de verantwoordelijkheden voor juridische aangelegenheden en bestuursondersteuning organisatorisch te sch | eiden. Dit heeft geleid tot de vorming van de nieuwe afdeling Bestuursadvies en Strategie. Voor een afdelingshoofd van de afdeling is structureel € 169.000 nodig. Het voorstel is om de kosten te dekken vanuit de groei van de stad op OAD. 54.

Taakmutatie arbeidsmarktregio De middelen die in de algemene uitkering ontvangen worden van het rijk voor de arbeidsmarktregio, ontvangen we niet alleen vo | or Zoetermeer, maar ook voor de overige deelnemers aan de regio. Incidentele middelen die we ontvangen, maar nog niet direct benutt | en binnen de arbeidsmarktregio, worden gestort in de reserve arbeidsmarktregio. De storting wordt vanaf 2029 verlaagd, in afwachting van de toekenning van de middelen door | het rijk. 55. Onttrekking Vrij inzetbare reserve (surplus) Om de begroting 2027 structureel in evenwicht te brengen is in het coalitieakkoord rekening gehouden met een onttrekking aan | de Vrij inzetbare reserve van € 15 mln. Bij de actualisatie van de cijfers in de begroting blijkt dat kan worden volstaan met een o | nttrekking van € 10 mln. 185 Opbouw financiële begroting De financiële begroting is opgebouwd uit zeven programma’s, het Overzicht Overhead, het Overzicht algemene dekkingsmiddelen e | n onvoorzien en de Vennootschapsbelasting (Vpb) Per programma worden onderscheiden: • | Lasten • | Baten • | Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves Het saldo van baten en lasten is het exploitatiesaldo. Het eindsaldo, waarin de mutaties van de reserves zijn meegenomen, wor | dt het ‘geraamd resultaat’ genoemd. Onderstaande tabel geeft de te autoriseren bedragen voor 2027 weer.

In bijlage | 12 Overzicht taakvelden is de uitsplitsing voor de jaren 2028, 2029 en 2030 opgenomen. Totaal raming programmabegroting 2027 Bedragen x €1.000 Totaal raming | Begroting 2027 Lasten | Baten | Toevoegingen | Onttrekkingen | Saldo 1. Onderwijs, economie en Arbeidsparticipatie | -142.303 | 76.905 | -3.421 | 3.620 | -65.198 2. Samen leven en ondersteunen | -182.281 | 19.904 | 0 | 133 | -162.243 3. Leefbaarheid, duurzaam en groen | -81.412 | 40.716 | -1.600 | 7.841 | -34.455 4. Vrije tijd | -38.939 | 11.873 | -9 | 655 | -26.421 5. Veiligheid | -25.414 | 1.236 | 0 | 190 | -23.989 6. Dienstverlening en participatie | -19.116 | 8.089 | 0 | 100 | -10.927 7. Inrichting van de stad | -56.135 | 41.633 | 32 | 8.465 | -6.006 Overzicht overhead | -61.956 | 131 | 0 | 14 | -61.811 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien | -4.809 | 389.760 | -11.511 | 16.232 | 389.671 Heffingsbedrag Vennootschapsbelasting | -496 | 0 | 0 | 0 | -496 Saldo | -612.862 | 590.247 | -16.510 | 37.250 | -1.875 Totaaloverzicht op meerjarenbasis Bedragen x €1.000 Totaal Programma's | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 1.

Onderwijs, economie en Arbeidsparticipatie 186 Totaal Programma's | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Lasten | -142.303 | -142.714 | -142.962 | -143.254 Baten | 76.905 | 77.005 | 77.295 | 77.295 Saldo baten en lasten | -65.398 | -65.709 | -65.667 | -65.959 Toevoegingen | -3.421 | -3.245 | -3.245 | -3.245 Onttrekkingen | 3.620 | 3.919 | 3.480 | 3.519 Saldo reservemutaties | 199 | 674 | 235 | 275 Totaal 1. Onderwijs, economie en Arbeidsparticipatie | -65.198 | -65.035 | -65.432 | -65.684 2. Samen leven en ondersteunen Lasten | -182.281 | -172.220 | -167.446 | -156.440 Baten | 19.904 | 15.765 | 12.645 | 1.779 Saldo baten en lasten | -162.377 | -156.455 | -154.801 | -154.661 Onttrekkingen | 133 | 52 | 129 | 129 Saldo reservemutaties | 133 | 52 | 129 | 129 Totaal 2. Samen leven en ondersteunen | -162.243 | -156.403 | -154.672 | -154.532 3. Leefbaarheid, duurzaam en groen Lasten | -81.412 | -76.556 | -75.718 | -73.786 Baten | 40.716 | 37.027 | 36.567 | 36.567 Saldo baten en lasten | -40.696 | -39.529 | -39.151 | -37.219 Toevoegingen | -1.600 | -800 | -800 | -800 Onttrekkingen | 7.841 | 4.947 | 3.844 | 1.358 Saldo reservemutaties | 6.241 | 4.147 | 3.044 | 558 Totaal 3. Leefbaarheid, duurzaam en groen | -34.455 | -35.382 | -36.107 | -36.661 4.

Vrije tijd Lasten | -38.939 | -38.481 | -37.993 | -37.727 Baten | 11.873 | 11.858 | 11.873 | 11.873 Saldo baten en lasten | -27.067 | -26.623 | -26.120 | -25.854 Toevoegingen | -9 | 0 | 0 | 0 Onttrekkingen | 655 | 0 | 0 | 0 Saldo reservemutaties | 645 | 0 | 0 | 0 Totaal 4. Vrije tijd | -26.421 | -26.623 | -26.120 | -25.854 5. Veiligheid Lasten | -25.414 | -24.148 | -24.107 | -24.249 Baten | 1.236 | 845 | 845 | 845 Saldo baten en lasten | -24.179 | -23.303 | -23.262 | -23.404 Onttrekkingen | 190 | 0 | 0 | 0 187 Totaal Programma's | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Saldo reservemutaties | 190 | 0 | 0 | 0 Totaal 5. Veiligheid | -23.989 | -23.303 | -23.262 | -23.404 6. Dienstverlening en participatie Lasten | -19.116 | -18.793 | -18.141 | -18.304 Baten | 8.089 | 7.899 | 7.014 | 7.014 Saldo baten en lasten | -11.027 | -10.893 | -11.127 | -11.290 Onttrekkingen | 100 | 0 | 0 | 0 Saldo reservemutaties | 100 | 0 | 0 | 0 Totaal 6. Dienstverlening en participatie | -10.927 | -10.893 | -11.127 | -11.290 7. Inrichting van de stad Lasten | -56.135 | -29.647 | -25.561 | -24.992 Baten | 41.633 | 18.887 | 18.090 | 19.361 Saldo baten en lasten | -14.502 | -10.760 | -7.470 | -5.631 Toevoegingen | 32 | -1.444 | -550 | -1.476 Onttrekkingen | 8.465 | 6.299 | 1.472 | 1.406 Saldo reservemutaties | 8.496 | 4.855 | 922 | -70 Totaal 7.

Inrichting van de stad | -6.006 | -5.905 | -6.548 | -5.702 Overzicht overhead Lasten | -61.956 | -61.798 | -61.833 | -61.902 Baten | 131 | 131 | 131 | 131 Saldo baten en lasten | -61.825 | -61.667 | -61.702 | -61.771 Onttrekkingen | 14 | 0 | 0 | 0 Saldo reservemutaties | 14 | 0 | 0 | 0 Totaal Overzicht overhead | -61.811 | -61.667 | -61.702 | -61.771 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Lasten | -4.809 | -15.964 | -23.822 | -34.882 Baten | 389.760 | 389.321 | 391.170 | 404.076 Saldo baten en lasten | 384.951 | 373.357 | 367.349 | 369.194 Toevoegingen | -11.511 | -3.504 | -2.553 | -4.170 Onttrekkingen | 16.232 | 3.281 | 3.794 | 3.821 Saldo reservemutaties | 4.720 | -224 | 1.241 | -349 Totaal Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien | 389.671 | 373.133 | 368.589 | 368.845 Heffingsbedrag Vennootschapsbelasting Lasten | -496 | -298 | -432 | -528 Saldo baten en lasten | -496 | -298 | -432 | -528 188 Totaal Programma's | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Totaal Heffingsbedrag Vennootschapsbelasting | -496 | -298 | -432 | -528 Saldo Totaal | -1.875 | -12.376 | -16.813 | -16.581 Totaaloverzicht op meerjarenbasis samengevat Bedragen x €1.000 Exploitatie | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Lasten | -612.862 | -580.619 | -578.014 | -576.064 Baten | 590.247 | 558.738 | 555.630 | 558.940 saldo van baten en lasten | -22.615 |

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://zoetermeer.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/76dd6a86-7fe4-48af-bc42-a5b1c96e3852?agendaItemId=24a8ae73-b208-4d1e-85f0-8325594aa44b