Bijlage 2 - Onderzoeksrapport ‘Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer’
Tekst van het document
• Er zijn stevige knelpunten voor mensen met dubbele of triple problematiek (GGZ , LVB, verslaving): o Zij vallen soms tussen wal en het schip van de GGZ, Verstandelijk gehandicapten zorgsector en de verslavingszorg; o OGGZ en politie blijven dan met iemand “in hun maag” zitten; o Het gevolg kan zijn dat iemand niet in zorg komt, niet naar de nachtopvang in Den Haag kan en dus op straat blijft of thuis problemen geeft. • Wachttijden in GGZ, beschermd wonen/maatschappelijke opvang, dagbesteding en opvang maken dat het cruciale “momentum” bij deze doelgroep verloren kan gaan. Als er op het moment van bereidheid geen plek is, haakt iemand soms definitief af. • Voor zorgmijders zijn er volgens professionals weinig opties. Er resteert alleen bemoeizorg. • Toeleiding bij complexe casussen wordt gezien als maatwerk, maar is tegelijk sterk persoonsafhankelijk: o Voor nieuwere collega’s en partijen buiten de “vaste kring” is het minder duidelijk hoe de lijnen lopen; o Daardoor vallen sommige mensen met onbegrepen gedrag tussen wal en schip. • De behoefte aan duidelijke casusregie én procesregie leeft sterk: o Gewenst is een gezamenlijke, domeinoverstijgende beslisboom over wie waarvoor benaderbaar is en wanneer; o Dit sluit aan bij de regionale ambitie om een zorgbrede 24/7-escalatieroute te ontwikkelen en lokale sluitende aanpakken periodiek te analyseren en door te ontwikkelen.
DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 23 Bouwsteen 7: Passend vervoer Er is passend vervoer beschikbaar om iemand van of naar een geschikte beoordelings- of behandellocatie te rijden. Dit is prikkelarm en niet-stigmatiserend. In het kort: Op papier beschrijft de bouwsteen prikkelarm, niet-stigmatiserend en passend vervoer. In de praktijk is het probleem dat er überhaupt geen structureel passend vervoer is. De huidige oplossingen leunen zwaar op ambulancezorg en informele netwerken, terwijl voorzieningen vaak buiten Zoetermeer liggen. Wat gaat goed? • Ambulances (high care, medium care) nemen nu veel vervoer voor hun rekening: o Op basis van agressiviteit wordt bepaald welk type ambulance wordt ingezet; o De wettelijke taak verplicht ambulances om mensen te vervoeren als dat lichamelijk medisch nodig is. Iemand wordt dus niet altijd vervoerd. • De GGD doet onderzoek naar de mogelijkheid van een regionale pilot met een opvangbed in Zoetermeer, inclusief vervoer. • In Hollands-Midden bestaat een vergelijkbare pilot waarin zorginstellingen, Kwadraad en een beveiligingsbedrijf samenwerken. Deze pilots laten zien hoe vervoer, opvang en begeleiding in samenhang georganiseerd kunnen worden en worden als “duur, maar goed” getypeerd. In Zoetermeer wordt gewerkt aan een vergelijkbaar aanbod passend bij Zoetermeer.
Waar liggen verbeterpunten? • Er is in algemene zin geen structureel passend vervoer voor mensen met onbegrepen gedrag: o Aanrijtijden van ambulances zijn vaak lang, waardoor situaties kunnen escaleren of juist weer tot rust kunnen komen (en crisis niet meer kan worden aangehaakt); o Het onderscheid tussen de zorg- en veiligheidslijn leidt tot praktische discussies over vervoer. Wanneer is iets een zorgcrisis, wanneer gaat het om een gevaar voor de openbare orde en wat betekent dat voor het vervoer? • Wanneer ambulance of politie niet (meer) vervoert, komt vervoer vaak terecht bij mantelzorgers of buren, terwijl mensen met onbegrepen gedrag juist vaak een klein of kwetsbaar netwerk hebben. • Er zijn geen heldere afspraken over wie verantwoordelijk is voor vervoer, bijvoorbeeld bij mensen met dementie of bij vervoer tussen instellingen. • De geografische spreiding van voorzieningen is een extra complicatie: o Veel beoordelings- en behandelplekken zitten in Leiden of Den Haag, zoals de Psychiatrische Eerste Hulp (PEH) in Leiden en de Spoedeisende Hulp Psychiatrie (SeHP) in Den Haag; o Dit maakt vervoer logistiek en financieel belastend en vergroot de kans dat mensen tussen wal en schip raken. • De vroegere Psycholance (die is wegbezuinigd) wordt door meerdere deelnemers genoemd als goed werkend voorbeeld dat nu gemist wordt.
Er blijkt echter onduidelijkheid over deze voorziening. Aanvullend wordt gesteld dat er nooit een Psycholance is geweest, wel een MIPU. Deze werd ingezet met subsidie van ZonMw. Uit de pilot bleek dat deze 1x per week ongeveer werd ingezet en daarmee niet rendabel. Nadat de RAV wettelijk de taak kreeg om het vervoer voor en na beoordeling te organiseren werd de GGZ-vervoersdienst ingezet tot het moment dat de RAV het vervoer zelf kon doen (medium care ambulances beschikbaar en medewerkers getraind in problematiek). DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 24 Bouwsteen 8: Passende ondersteuning, zorg en straf Mensen krijgen een passende combinatie van ondersteuning, zorg en zo nodig straf. Er is aandacht voor de continuïteit van de ondersteuning of zorg, ook in het geval van een strafrechtelijk traject. Zorg- en veiligheidsprofessionals hebben nauw contact, stemmen af en pakken door. In het kort: De combinatie van zorg, ondersteuning en waar nodig straf wordt in Zoetermeer nog onvoldoende integraal vormgegeven. Het ontbreken van heldere proces- en casusregie op complexe casuïstiek is een kernknelpunt. Iedereen doet “iets”, maar niemand bewaakt het geheel.
Wat gaat goed? • Er zijn positieve voorbeelden van integrale aanpak elders en in ontwikkeling: o Het politie-Parnassia-project in Den Haag, waar gemeentelijke casusregisseurs werken voor een topgroep van veelplegers; o In Zoetermeer is de samenwerking opgezet tussen Meldpunt Bezorgd, OGGZ Rivierduinen en het politieburea; o Binnen Fonteynenburg zijn formeel casus- of herstelcoördinatoren aangewezen. • Er worden trainingen ontwikkeld om beter om te gaan met cliënten die geen hulpvraag formuleren maar wel forse problematiek hebben (bijvoorbeeld interne trainingen woonoverlast, Wmo). Waar liggen verbeterpunten? • Volgens deelnemers is er geen duidelijke proces- en casusregie op complexe casuïstiek: “iemand die de keten bewaakt” ontbreekt en de bestaande casus- of herstelcoördinatoren zijn vaak niet zichtbaar voor alle ketenpartners en werken vooral binnen de eigen organisatie. • In de uitvoering wordt een “twee kampen”-gevoel ervaren tussen zorg en veiligheid: vanuit veiligheid wordt informatie afgeschermd en vanuit zorg speelt beroepsgeheim. • Daardoor blijft een groot deel van de cliënten die al in zorg zijn én waarover meldingen blijven komen, in een grijs gebied: iedereen doet “iets” maar niemand is verantwoordelijk voor het integraal aanpakken van de onderliggende problematiek. • Gedwongen zorg (WvGGZ) is een uiterst middel en wordt daardoor weinig benut.
o De randvoorwaarden (gezamenlijke risicotaxatie, op juridische kennis gebaseerde gegevensdeling, heldere dossiervorming) zijn nog onvoldoende ingevuld. o Meldpunt Bezorgd geeft aan minder gebruik te maken van de WvGGZ om verschillende redenen: ▪ Het merendeel van de mensen is al in behandeling bij een GGZ-organisatie. Die organisatie moet zelf de WvGGZ toepassen. ▪ Zoetermeer heeft OGGZ Rivierduinen, die Meldpunt Bezorgd kan inzetten vanuit bemoeizorg. De meeste gemeenten beschikken hier niet over. OGGZ biedt eerst hulp vanuit bemoeizorg aan en vraagt, indien nodig, een zorgmachtiging aan na langere tijd hulp aanbieden. • Deelnemers doen een overkoepelende oproep: o Zet procesregie eerder in (bijvoorbeeld vanaf een bepaald aantal meldingen); o Organiseer een werkagenda met duidelijke doelen en afspraken voor deze doelgroep; o Regel juiste gegevensdeling tussen zorg, veiligheid en ondersteuning (wmo) beter (toestemming vragen aan cliënt, alleen delen wat nodig is voor de taak, voldoende juridische kennis over wetgeving en medisch beroepsgeheim), binnen de ruimte die wetgeving biedt. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 25 • Deze wensen sluiten aan bij de regionale ambitie om ketensamenwerking en escalatieroutes te verbeteren.
Bouwsteen 9: Informatievoorziening Betrokkenen uit de hele keten weten hoe met informatiedeling om te gaan, beschikken op het juiste moment over de juiste informatie en kunnen deze zorgvuldig delen. Dit vindt domeinoverstijgend en eenduidig plaats en de persoon zelf wordt betrokken. In het kort: Informatievoorziening en gegevensdeling zijn een rode draad in alle bouwstenen en vormen een van de grootste systemische knelpunten. Er zijn wel lokale werkafspraken, maar er bestaat veel onduidelijkheid en terughoudendheid over wat juridisch mag, en de sociale kaart is onvoldoende actueel en benut. Wat gaat goed? • Lokaal werkt Meldpunt Bezorgd met ketenonderzoek: o Politie deelt I-28-meldingen; o Meldpunt Bezorgd mag beperkt informatie terugkoppelen over de melding. • Er is een breed besef dat informatievoorziening en gegevensdeling cruciaal zijn voor een sluitende aanpak. • Het Lerend Netwerk is bezig met het opzetten en verbeteren van een centrale sociale kaart. • Meldpunt Bezorgd is goed bekend bij de meeste professionele partners. Waar liggen verbeterpunten? • De keten rond mensen met onbegrepen gedrag is zeer breed: politie, GGZ, zorginstellingen, welzijn, huisartsen, gemeente, OM, reclassering, woningcorporaties, GGD, Zorg- en Veiligheidskamer en -huis, omwonenden, netwerk en de cliënt zelf.
In theorie zou informatie domeinoverstijgend en eenduidig gedeeld moeten worden, maar in de praktijk weten partijen elkaar niet altijd te vinden, spreken ze een andere taal en kennen ze elkaars werkveld onvoldoende. • Er is behoefte aan expliciete afspraken met cliënten in stabielere periodes: helderheid over toestemming, wat gedeeld mag worden, met wie en onder welke voorwaarden. Dit vraagt om een eenduidig juridisch kader rond medisch beroepsgeheim, AVG en de ruimte in wetten als (de toekomstige) Wams en Wvggz. • Tegelijk is er angst en onzekerheid: o Partijen worden voorzichtiger met het delen van informatie, zeker gemeenten en zorgorganisaties; o Soms wordt juist te veel gedeeld (“nice to know”) en soms veel te weinig; o Gebrek aan eenduidigheid tussen zorg- en veiligheidsketen en ondersteuning (wmo) leidt ertoe dat casussen blijven hangen. • Er is volgens deelnemers sprake van een kennisgebrek over wat juridisch wél en niet mag. Dit geldt voor meerdere partijen in de keten. • Behandelaars kunnen niet altijd informatie delen over de behandeling. Politie en andere partners ervaren soms onvoldoende zicht op of iemand na verblijf in een instelling bij thuiskomst goed opgevangen wordt met de juiste hulp/voorzieningen. • De sociale kaart is al jaren niet goed bijgehouden.
Er bestaat al jaren de wens om een centrale kaart op te zetten maar het lukt moeilijk om deze actueel te houden. Daardoor/daarnaast is de praktische benutting door wijkteams, huisartsen en woningcorporaties beperkt. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 26 • De bekendheid van Meldpunt Bezorgd onder inwoners is nog onvoldoende; hier kan meer in geïnvesteerd worden. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 27 5. Bevindingen en oplossingsrichtingen De Rekenkamer heeft DSP-groep gevraagd om een inventariserend onderzoek naar het beleid voor de ondersteuning van mensen met onbegrepen gedrag in de gemeente Zoetermeer op basis van twee onderzoeksvragen: Aard en omvang van het probleem: is het een probleem, wat is het probleem en hoe groot is het probleem.
• Hoe heeft het aantal meldingen over verwarde personen zich over de afgelopen vijf jaar ontwikkeld en in hoeverre is bekend dat er sprake is 9van recidive/veelplegers? • Wat zijn de meest voorkomende oorzaken van verward gedrag in Zoetermeer voor zover bekend 10(verslaving, psychische problematiek, dakloos, dementie, enz.) • Hoe verloopt het traject van melding (bijvoorbeeld door een inwoner) naar interventie? Wat is de gemiddelde tijd tussen melding en interventie voor mensen met onbegrepen gedrag? • In hoeverre vindt er registratie plaats van incidenten en is deze registratie door verschillende partijen in te zien, zijn trends waarneembaar, kan er preventief worden opgetreden richting veelplegers? Wat zijn de mogelijkheden van de gemeente in beleid en uitvoering? • Welke mogelijkheden heeft de gemeente in beleid en sturing op dit onderwerp? • Wat is het beleid van de gemeente Zoetermeer ten aanzien van mensen met onbegrepen gedrag? • Welke preventieve maatregelen en interventies kan de gemeente nemen om verward gedrag te voorkomen en welke maatregelen worden daadwerkelijk genomen? • Wat kan er gezegd worden over de toegankelijkheid, kosten en effecten van deze maatregelen, voor zover bekend? • Hoe verloopt de samenwerking tussen verschillende hulpdiensten (politie, GGZ, maatschappelijke organisaties, DSP voegt toe; GGD en forensische GGZ, Meldpunt Bezorgd) en hoe wordt deze
door de verschillende partijen ervaren (succesfactoren en knelpunten). • Op welke wijze wordt door de gemeente Zoetermeer met bezorgde inwoners gecommuniceerd (wanneer en hoe melden ). Bevindingen onderzoeksvraag 1 De problematiek in Zoetermeer is zichtbaar en raakt meerdere domeinen tegelijk. Meldingen nemen niet enorm toe, maar de complexiteit van casuïstiek groeit en de belasting op politie blijft hoog. De kern van het probleem ligt minder in het aantal mensen in de doelgroep, en meer in het structureel en integraal kunnen organiseren van passende ondersteuning voor een complexe, deels zorgmijdende doelgroep. Hoe groot is de groep, en hoe ontwikkelt het aantal meldingen zich? • Belangrijke kanttekening o Alle registraties zijn incident-gebaseerd (niet per persoon), hanteren uiteenlopende definities en laten mensen zonder contact met instanties buiten beeld. 9 Aanvulling DSP-groep. 10 Idem. o | Er kan geen beeld worden geschetst over het aantal unieke personen; meldingen zijn vooral een signaal van belasting en zorg. Wel geeft de politie aan hier een (te) groot deel van hun werkzaamheden aan te besteden. • | Omvang in meldingen o | In Zoetermeer zijn in 2024 893 E33 | -meldingen en 621 I28-meldingen geregistreerd. o | E33 steeg van 707 (2020) naar een piek van 967 (2022) en daalt sindsdien: 965 (2023), 893 (2024), 674 t/m oktober 2025.
o | Meldpunt Bezorgd had in 2024 1.087 meldingen, fors meer dan de verwachte 800; ruim de helft kwam via de politie. • | Recidive / veelplegers o | De burgemeester noemt vier personen over wie tot ca. tien keer per jaar bij de politie wordt gemeld. o | Regionaal geeft de politie aan dat een relatief kleine groep verantwoordelijk is voor een groot deel van de overlast. Wat zijn de meest voorkomende oorzaken/problematiek? Uit de meldingen bij Meldpunt Bezorgd in 2024: • | Psychiatrische problemen: 346 meldingen • | Psychosociale problemen: 202 • | Verslaving: 149 • | Suïciderisico: 102 • | Vervuiling: 96 • | Zelfverwaarlozing: 73 • | Dreigende dakloosheid: 88 • | Andere problematiek: 587 Daarachter zitten vaak meervoudige problemen op meerdere levensgebieden (wonen, financiën, gezondheid, verslaving, sociaal isolement). Professionals noemen daarnaast: • | Tekort aan passende woningen en opvang. • | Hoge eenzaamheid, o.a. bij mensen met verslaving en bij ouderen. • | Combinatieproblematiek (LVB, dementie, psychiatrie, verslaving) die niet goed in het huidige aanbod past. Hoe verloopt het traject van melding naar interventie (incl. doorlooptijd)? Routes in grote lijnen: • | Acuut: 112 → politie/ambulance → eventueel GGZ-crisisdienst → mogelijke opname of terug naar huis. • | Niet-acuut: o | Via politie (I28 of anders) → Meldpunt Bezorgd.
o | Via burgers, woningcorporaties, gemeente, huisartsen rechtstreeks naar Meldpunt Bezorgd. o | Via woonoverlast → casusoverleg → o.a. Meldpunt Bezorgd, GGZ Rivierduinen, Kwadraad, politie, corporaties. • | Na melding bij Meldpunt Bezorgd: o | Binnen 48 uur eerste actie. o | Ketenonderzoek: wie is al betrokken, is er hulpverlening? DSP-groep | Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer | 28 DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 29 o Zo nodig gezamenlijk huisbezoek: Meldpunt Bezorgd kan met elke hulpverlener of organisatie een huisbezoek doen, wanneer zij inschatten dat deze organisatie noodzakelijk is in relatie tot de betreffende zorgen. Bijvoorbeeld met OGGZ/wijkagent/Brijder. o Doorverwijzing naar zorg, langere betrokkenheid van wijkcoach (74 casussen in 2024) of inzetten bemoeizorg. Doorlooptijd: • We hebben geen harde cijfers over gemiddelde doorlooptijden. Wel signalen dat trajecten traag kunnen zijn door: o Wachttijden in GGZ, BW/MO, dagbesteding en schuldhulp. o Onduidelijkheid over wie casusregie heeft. o Knelpunten bij vervoer en beoordeling (ambulance, crisisdienst). Hoe vindt registratie plaats en kan op basis daarvan preventief worden opgetreden? • Registratie: o Versnipperd over politie (E33, I28), Meldpunt Bezorgd (16 leefgebieden), woningcorporaties, gemeente.
o Geen geïntegreerd registratiesysteem; en ook realtime zicht op woonzorgcapaciteit ontbreekt. o Nieuw systeem Hello’s bij Meldpunt Bezorgd levert inmiddels redelijk betrouwbare gegevens, o.a. trends over de meldingen bij Meldpunt Bezorgd (toename GGZ- problematiek en suïciderisico; afname zorgen over kinderen/burenoverlast). o Gemeente ontwikkelt een dashboard voor veiligheid en zorg om trends te volgen. • Preventief gebruik: o In de praktijk wordt vooral gereageerd na escalatie (veel via politie); vroegsignalering is nog geen sluitend systeem maar er wordt wel steeds meer op ingezet. o Er is geen beschrijving dat data nu al structureel worden gebruikt om gericht preventief beleid of gerichte interventies te plannen; dat is vooral een ambitie. Bevindingen onderzoeksvraag 2 De gemeente Zoetermeer heeft op basis van de relevante wetgeving (Wmo, Wpg, Wvggz, BW/MO- stelsel en de toekomstige Wams) ruime sturingsmogelijkheden, met name op het gebied van regie, ketensamenwerking en preventie, en kan deze nog meer benutten.
In een veld waarin zorg, veiligheid, wonen en welzijn elkaar raken, is het aan de gemeente om de regie te nemen en te organiseren: door duidelijke casus- en procesregie te beleggen, door kaders en samenwerkingseisen te stellen, door preventie structureel te verankeren en door te zorgen dat meldroutes en opvolging geen losse schakels blijven maar één samenhangend systeem vormen. Welke sturingsmogelijkheden heeft de gemeente en wat is het beleid? • Beleid/instrumenten: o Kadernota Voor een veilig Zoetermeer (zorg en veiligheid als speerpunt). o Woonzorgvisie Zoetermeer (passende woonvormen en preventie). o Woonoverlastregeling (met mogelijkheid tot gedragsaanwijzing, art. 151d Gemeentewet). o Opvang Dichtbij (tijdelijke bedden met plan van terugkeer). • Structuren/regie: DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 30 o Zorg- en Veiligheidskamer Zoetermeer (lokale casusregie bij complexiteit/veiligheidsrisico). o Aansluiting op regionaal Zorg- en Veiligheidshuis Haaglanden (Levensloopaanpak). o Deelname regionaal aan het Bestuurlijk Overleg Zorg en Veiligheid en de Bestuurlijke Werkgroep Domein Overstijgend Samenwerken Personen met Verward/Onbegrepen Gedrag. • Financiële en programmatische sturing: o ZonMw-subsidie (€ 477.000, 2024–2027) voor het lokale project Vroegsignalering van personen met onbegrepen gedrag.
o Opdrachtgeverschap richting /samenwerking met Kwadraad/Meldpunt Bezorgd, samenwerking met GGZ Rivierduinen, GGD, politie, Werken aan Herstel. De gemeente heeft vooral regie- en coördinatierol (beleid, convenanten, casus/processtructuren, subsidies). Welke preventieve maatregelen en interventies worden genomen? Preventief/aan de voorkant: o Project Vroegsignalering van personen met onbegrepen gedrag (Lerend Netwerk, crisiskaart, ontlasten politie). o Welzijn-op-recept (pilots in twee wijken). o Opvang Dichtbij als time-out/terugvalvoorziening (6–8 weken, plan van terugkeer). o Woonoverlastregeling met nadruk op gespreksvoering, bemiddeling en zorg vóór handhaving. • Casusgericht: o Meldpunt Bezorgd als centrale ingang voor zorgwekkende signalen, bemoeizorg en verkennend onderzoek Wvggz. o Bemoeizorg via het OGGZ-bemoeizorgteam van GGZ Rivierduinen, Limor, Brijder en Wijkcoaching Kwadraad. o PIP in Meerzicht is hierbij ook betrokken. o Zorg- en Veiligheidskamer (0-100-aanpak: persoonsgerichte, domeinoverstijgende werkwijze voor mensen met zeer complexe problematiek op het snijvlak van zorg en veiligheid) en Levensloopaanpak in het ZVHH. o Pilot OGGZ Rivierduinen + Meldpunt Bezorgd op politiebureau (twee dagen per week + appgroep).
Wat kan gezegd worden over toegankelijkheid, kosten en effecten? • Toegankelijkheid: o Meldpunt Bezorgd is voor professionals goed vindbaar; voor inwoners nog onvoldoende bekend. o Sociaal domein sluit niet altijd aan op de doelgroep: veel digitale procedures, telefonische bereikbaarheid en hoge drempels voor mensen met wantrouwen/schaamte. o Wachttijden in zorg (er is momenteel nog geen Zoetermeerse wachtlijst GGZ. Er worden regionale wachtlijsten gehanteerd), schuldhulp en huisvesting zijn hoog; momentum bij zorgmijders gaat vaak verloren. o Mensen zonder inschrijving in Zoetermeer (daklozen, migranten) vallen snel tussen wal en schip. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 31 • Kosten: o In de aangeleverde documenten worden geen bedragen of kosteneffecten genoemd; die vraag is dus niet te beantwoorden op basis van dit materiaal. • Effecten: o Op casusniveau wordt de rol van ervaringsdeskundigen, de pilot op het politiebureau en de Zorg- en Veiligheidskamer als positief ervaren. o Tegelijk blijven problemen als meldingen over recidivisten, herhaalde inzet van politie en terugkeer van problematiek duidelijk aanwezig. Hoe verloopt de samenwerking tussen hulpdiensten – succesfactoren en knelpunten? 1. Succesfactoren: o Intensieve samenwerking rond Meldpunt Bezorgd (politie, GGZ Rivierduinen, GGD, Kwadraad, woningcorporaties).
o Politiebureau-pilot (Meldpunt Bezorgd + OGGZ) en whatsappgroep worden als “goed werkend” ervaren. o Zorg- en Veiligheidskamer als platform waar zorg en veiligheid samenkomen bij complexe casuïstiek. o Regionale Levensloopaanpak waardoor zwaarste casuïstiek regionaal belegd kan worden. 2. Knelpunten: o Geen duidelijke, gedeelde casus- én procesregie: iedereen doet iets, niemand bewaakt de keten (tenzij iemand in de Levensloopaanpak zit). o Soms “twee kampen”-gevoel tussen zorg en veiligheid (medisch beroepsgeheim vs. Informatiebehoefte, hebben soms ook andere definitie van acuut). o Wisselende deelname van (O)GGZ-partners in overleggen door tijdsdruk/productiedruk en daardoor niet zichtbaar in het netwerk. o Versnippering in preventie en onbekendheid met de sociale kaart. Hoe communiceert de gemeente met bezorgde inwoners over melden en opvolging? • Wat er is: o Meldpunt Bezorgd als centrale ingang; burgers kunnen telefonisch, per mail en online melden. o In de interviews geven bewoners aan dat zij bij zorgelijke situaties vooral de politie bellen; slechts enkelen kennen Meldpunt Bezorgd. o Terugkoppeling aan melders (zowel burgers als professionals) is een duidelijk knelpunt: ▪ Meldpunt Bezorgd koppelt wel terug, maar inhoudelijk wordt er niet aan burgers teruggekoppeld waardoor de opvolging niet altijd voor iedereen zichtbaar is.
▪ Politie krijgt wel altijd terug of er hulp betrokken is, maar niet altijd op wat betrokken hulpverlening of ingezette hulp gaat doen. Dat missen de politie en andere partners weleens. Voor politie is er dagelijks contact over casussen. • Ontwikkelpunten: o Meer voorlichting over waar en wanneer te melden, wat inwoners mogen verwachten, en dat politie/ambulance afhankelijk zijn van zorgpartners. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 32 Oplossingsrichtingen Beleg eenduidige casusregie bij partij met meeste expertise en procesregie bij de gemeente ➔ Leg vast dat casusregie standaard wordt belegd bij de organisatie die het meest intensief contact heeft met de inwoner, en dat procesregie bij complexe of terugkerende casussen structureel wordt belegd bij de gemeente via de procescoördinatoren van de Zorg- en Veiligheidskamer (ZVK). Hulpverleners geven aan dat casussen blijven liggen doordat niet duidelijk is wie verantwoordelijkheid neemt: zonder regie werken mensen langs elkaar heen, denken allemaal dat de ander iets gaat doen. Meldpunt Bezorgd beschrijft dat casusregie in de praktijk wisselend wordt opgepakt en dat idealiter procesregie hoort bij de gemeente/ZVK. De functie Procescoördinator Sociaal Domein wordt reeds vervult door medewerkers van ZVK. Vanuit deze functie kunnen zij de procesregie namens de gemeente uitvoeren.
Professionals signaleren tevens een specifieke groep inwoners die al in zorg is maar herhaaldelijk bij de politie in beeld komt - een categorie waarvoor nu geen eenduidige route is. Daarom wordt voorgesteld om dergelijke situaties automatisch aan te melden voor procesregie. Investeer in korte lijnen en informele samenwerking binnen de keten door kennis over informatie delen te vergroten ➔ Ontwikkel en implementeer een praktische handreiking voor informatie delen, gericht op professionals in zorg, welzijn, veiligheid en wonen. Faciliteer dat partners sneller en laagdrempelig met elkaar afstemmen. In de focusgroepen klinkt breed dat formele structuren er zijn, maar dat veel casussen stagneren door gebrek aan direct contact. Geeft professionals informatie over wat wel/niet gedeeld mag worden binnen AVG, medisch beroepsgeheim, Wvggz en veiligheidskaders; hoe je met de cliënt samen afspraken maakt over delen van informatie; voorbeelden van ‘need to know’ versus ‘nice to know’. Koppel hier korte scholingsmomenten aan voor partners (i.e. huisartsen, wijkteams, corporaties, GGZ, politie). Versterk preventie en de sociale basis o.a. met een sociale kaart ➔ Investeer in preventieve voorzieningen zoals Welzijn-op-Recept, daginvulling, ondersteuning voor mensen met verslaving en outreachend werken; breng wijkteams, InZet en bemoeizorg dichter bij elkaar.
➔ Maak één actuele, digitale sociale kaart die verplicht onderdeel is van het werk van wijkteams, Meldpunt Bezorgd en partners. De actualisatie van deze kaart dient daarbij jaarlijks te gebeuren, waar de gemeente op toeziet. Zowel documenten als focusgroepen signaleren dat inwoners nu te laat in beeld komen. Preventie is versnipperd, veel voorzieningen sluiten niet aan op mensen die niet digitaal vaardig zijn of geen hulpvraag formuleren. Eenzaamheid, verslaving en gebrek aan dagstructuur worden expliciet als risicofactoren genoemd. Professionals geven aan dat meer tijd en aanwezigheid in de wijk effectiever zijn dan wachten tot escalatie. Borg het perspectief van personen met onbegrepen gedrag zoals met instrumenten als de crisiskaart en inzet van ervaringsdeskundigen ➔ Betrek meer ervaringsdeskundigen. ➔ Stimuleer en faciliteer het gebruik van de crisiskaart. Zorg dat ervaringsdeskundigen structureel betrokken worden bij casuïstiek en beleidsontwikkeling, en stimuleer het gebruik van hulpmiddelen zoals de crisiskaart in alle wijkteams, meldstructuren en samenwerkingsverbanden. De crisiskaart wordt gezien als een concreet hulpmiddel dat duidelijk DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 33 maakt wat iemand nodig heeft in een ontregelende situatie. Professionals vinden de inzet waardevol, maar ook versnipperd en niet structureel geborgd.
Juist dit instrument past goed bij de ambitie om samen met de doelgroep te werken, in plaats van over hen te beslissen zonder hun betrokkenheid. Crisiskaart kan aan de voorkant, maar ook zeker ook aan de achterkant, bij het verlaten van zorg worden opgesteld. Geef aandacht aan minder zichtbare groepen Richt beleid en signalering in ook op minder zichtbare groepen, zoals mensen met dementie en mensen waarover geen melding wordt gedaan omdat ze geen overlast veroorzaken maar die wel hulp nodig hebben. Er komt meermaals terug dat een deel van de doelgroep “onzichtbaar” blijft. Ook Meldpunt Bezorgd benoemt dat veel problemen achter de voordeur plaatsvinden en niet worden gemeld. Maak vroegsignalering echt vroeg: versterk meldroutes, zichtbaarheid en samenwerking ➔ Versterk vroegsignalering door de politiebureau-pilot (OGGZ + Meldpunt Bezorgd) structureel te maken, Meldpunt Bezorgd beter bekend te maken bij inwoners en snelle, informele afstemming tussen professionals te stimuleren. Uit documenten en focusgroepen blijkt dat problemen nu vaak pas zicht krijgen nadat de politie meermaals is ingeschakeld. De politiebureau-pilot wordt door meerdere partijen genoemd als hoopgevend en werkbaar. Ontwikkel en borg een proces waarin melders - zowel professionals als inwoners - structureel en tijdig terugkoppeling ontvangen binnen de kaders van de privacy.
Ontwikkel één gezamenlijke route voor toeleiding naar ondersteuning en zorg ➔ Neem als gemeente initiatief in het ontwikkelen van een eenduidige beslisroute voor toeleiding naar ondersteuning en zorg. Uit het onderzoek blijkt toeleiding één van de grootste knelpunten. Hulpverleners, politie en Meldpunt Bezorgd geven aan dat inwoners met complexe problematiek vaak niet passen in bestaande zorgpaden en daardoor “tussen wal en schip” vallen. Ontwerp met alle ketenpartners een eenduidige beslisroute voor toeleiding naar GGZ, verslavingszorg, Wmo-ondersteuning, dagbesteding en bemoeizorg, inclusief duidelijke afspraken bij zorgmijding en bij dubbele/triple-problematiek. Stimuleer de bekendheid van Meldpunt Bezorgd ➔ Maak een publiekscampagne om Meldpunt Bezorgd nog meer herkenbaar en toegankelijk te maken. Er wordt gepleit voor het stimuleren van de bekendheid van Meldpunt Bezorgd. Idealiter komen alle niet-acute meldingen via hen binnen, waarna zij de toeleiding kunnen verzorgen. Het is in de campagne belangrijk te werken met sprekende voorbeelden, in toegankelijke taal en dit te communiceren via de wijkpartners. Maak structurele keuzes over middelen en prioritering, met nadruk op preventie en bemoeizorg ➔ Reserveer structureel budget voor outreachende professionals; casus- en procesregie en laagdrempelige dagbesteding en stabiliserende voorzieningen.
De inzet rond personen met onbegrepen gedrag vraagt om structurele in plaats van reactieve en tijdelijke investeringen. In de praktijk verschuift aandacht en budget vaak richting incidentgedreven situaties, bijvoorbeeld wanneer er een ernstig voorval plaatsvindt of de druk op politie en wijkteams oploopt. Dit leidt tot korte-termijnacties, terwijl juist de langdurige, intensieve inzet van preventie, vroegsignalering en bemoeizorg het verschil maakt in het voorkomen van escalaties. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 34 Dat betekent investeren in outreachende professionals, tijd voor casus- en procesregie, toegankelijke meldstructuren en dagbestedings- en stabiliserende voorzieningen. Structurele middelen op deze onderdelen vergroten niet alleen de kwaliteit van ondersteuning, maar verminderen ook de druk op politie, crisisdiensten en duurdere zorgtrajecten. Zo kan Zoetermeer van een incidentgestuurde aanpak toewerken naar een sluitend systeem. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 35 Bijlage 1: Toelichting wetten Regietaak van de gemeente (Wmo 2015) De kern van de lokale verantwoordelijkheid ligt in de regierol die gemeenten op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015) verplicht zijn te vervullen.
Gemeenten moeten zorg en ondersteuning toegankelijk, samenhangend en integraal organiseren, waarbij de doelgroep met onbegrepen gedrag vraagt om afstemming tussen verschillende domeinen. De memorie van toelichting bij de Wmo benadrukt dan ook dat gemeenten moeten zorgen voor verbinding tussen zorg, veiligheid, wonen, schulddienstverlening en maatschappelijke participatie. Dat betekent dat gemeenten niet alleen voorzieningen financieren, maar ook het systeem moeten neerzetten waarin deze voorzieningen met elkaar samenwerken. Uit de Wmo vloeien voor gemeenten drie taken voort: • Organiseren van ketensamenwerking. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de structuur waarin partners zoals politie, GGZ- instellingen, woningcorporaties, wijkteams en welzijnsorganisaties samenwerken. In Zoetermeer komt dit tot uiting in onder meer de Zorg- en Veiligheidskamer en de samenwerking tussen Meldpunt Bezorgd, politie en GGZ. • Inrichten van een lokaal systeem dat doorloopt van melding tot ondersteuning. Dit omvat de gehele route: signalering → beoordeling → toeleiding → ondersteuning → nazorg. Een sluitende aanpak vereist dat deze stappen niet naast elkaar bestaan, maar daadwerkelijk op elkaar aansluiten. • Voeren van regie op de continuïteit van ondersteuning.
Vooral bij complexe casuïstiek dient de gemeente de regie te borgen: warme overdracht, opvolging, en voorkomen dat inwoners uit beeld raken. De Wmo vormt daarmee het organisatorisch fundament onder de sluitende aanpak: het is het wettelijk kader dat de gemeente verplicht samenwerking te organiseren en te borgen dat niemand tussen wal en schip valt. Laagdrempelige toegang en vroegsignalering (Wmo 2015 & Wet publieke gezondheid) Een belangrijk uitgangspunt van de Wmo 2015 is dat inwoners laagdrempelig toegang moeten hebben tot ondersteuning, ook wanneer zij zelf geen concrete hulpvraag hebben. Dit is relevant voor mensen met onbegrepen gedrag, die niet altijd een gerichte hulpvraag formuleren. Gemeenten moeten daarom zorgen voor: • Vindbaarheid van voorzieningen; • Toegankelijkheid voor inwoners en naasten; • Tijdige inzet van ondersteuning (preventief). Voor Zoetermeer betekent dit bijvoorbeeld de toegankelijkheid van Meldpunt Bezorgd en de rol van wijkteams en partners in de sociale basis. De Wet publieke gezondheid (Wpg) legt gemeenten daarnaast een verantwoordelijkheid op om gezondheidsrisico’s vroegtijdig te signaleren, waaronder risico’s door ontregeling of psychische problematiek.
De Wpg maakt ook de verbinding met OGGZ-taken, zoals: DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 36 • Vroegtijdig signaleren van zorgwekkend gedrag; • Outreachend handelen wanneer inwoners geen hulp zoeken; • Samenwerken met politie, woningcorporaties en maatschappelijke organisaties. De combinatie van Wmo en Wpg vraagt kortom van gemeenten om laagdrempelige toegang en vroegsignalering te organiseren. Daarbij kan gedacht worden aan het creëren van een netwerk dat vroegtijdig signalen kan uitwisselen (zoals wijkteams, Meldpunt Bezorgd, politie, woningcorporaties) en het borgen van opvolging en terugkoppeling zodat geen signalen blijven liggen. De bestuurlijke opdracht binnen de regio Haaglanden en het ZonMw-project Vroegsignalering Zoetermeer sluiten direct op deze wetten aan. Verantwoordelijkheden onder de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) De Wvggz (2020) heeft grote betekenis voor gemeenten. De wet regelt verplichte zorg, maar legt gemeenten ook taken op voor het stadium van dwang. Gemeenten zijn wettelijk verantwoordelijk voor het organiseren van: • Een Meldpunt waar iedereen zijn of haar zorgen over een andere inwoner kan melden. • Verkennend onderzoek: wanneer een melding binnenkomt over mogelijk gevaar of ontregeling moet de gemeente verkennend onderzoek uitvoeren.
Dit omvat: risico- inschatting van gevaar voor betrokkene of omgeving; contact leggen met de betrokkene en relevante professionals; beoordelen welke vrijwillige hulp mogelijk is (vrijwillige zorg gaat vóór dwang). Als verplichte zorg aan de orde lijkt, dan doet de gemeente een aanvraag bij de Officier van Justitie. • Aantonen dat vrijwillige zorg is geprobeerd: voordat de Officier van Justitie een zorgmachtiging kan aanvragen, moet de gemeente aantonen dat: vrijwillige zorg is aangeboden en gefaciliteerd; er inspanningen zijn gedaan om betrokkene te motiveren. Soms is de situatie zo dringend dat een zorgmachtiging niet kan worden afgewacht. De burgemeester kan een crisismaatregel nemen na advies van een onafhankelijk psychiater. Deze maatregel duurt maximaal drie dagen, en kan daarna nog drie weken worden voortgezet door de rechter. Een crisismaatregel kan leiden tot verplichte ambulante zorg of opname. Voorafgaand aan een crisismaatregel is gedurende maximaal 18 uur tijdelijk verplichte zorg toegestaan met een maximum van 12 uur nadat betrokkene door een psychiater onderzocht is. • Continuïteit van zorg na een crisis: na een crisismaatregel moet de gemeente betrokken zijn bij: crisiscommunicatie; afspraken over vervolgzorg; borging van nazorg.
De Wvggz maakt hiermee duidelijk dat gemeenten niet alleen verantwoordelijk zijn voor ondersteuning, maar ook voor crisispreventie, risicotaxatie en het voorkomen van dwang door vroegtijdig te handelen. De Wvggz ziet alleen op mensen met psychiatrische aandoeningen. Voor mensen met een verstandelijke beperking of psychogeriatrische aandoeningen is er de Wet Zorg en Dwang. Het uitgangspunt van allebei de wetten is dat dwang tot zorg of opname uiterste zorgvuldigheid vraagt. De Wvggz gaat bij samenloop vaak vóór de Wet zorg en dwang, omdat deze wet ziet op situaties waarin sprake is van ernstig nadeel als gevolg van een psychiatrische stoornis en acuut gevaar. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 37 Beschermd wonen en maatschappelijke opvang (Wmo - decentralisatie BW/MO) De invoering van het woonplaatsbeginsel en het nieuwe verdeelmodel voor beschermd wonen is in 2025 opnieuw uitgesteld. De verwachting was dat deze decentralisatie per 1 januari 2026 zou ingaan, maar inmiddels is duidelijk dat centrumgemeenten in 2026 nog verantwoordelijk zijn voor het organiseren van beschermd wonen (BW) en maatschappelijke opvang (MO).
Wanneer de decentralisatie wel plaats zal vinden is onduidelijk, maar als dat gebeurt betekent dat dat gemeenten verantwoordelijk worden voor passende opvang, doorstroom en uitstroom, ze voldoende wooncapaciteit moeten realiseren en een samenhangend woon- en zorgbeleid moeten ontwikkelen. De koppeling tussen wonen en zorg is essentieel: zonder passende huisvesting stokt elke poging om de situatie van mensen met onbegrepen gedrag te stabiliseren. In Zoetermeer raakt dit direct aan de Woonzorgvisie en aan de regionale opdracht onder spoor 3 (wonen en zorg). 11 Nieuwe Wet aanpak meervoudige problematiek sociaal domein (Wams) De Wams (nog niet in werking getreden; onduidelijk wanneer dit zal gebeuren) beoogt een duidelijke wettelijke basis voor domeinoverstijgend samenwerken. De doelgroep mensen met onbegrepen gedrag is een van de belangrijkste groepen waarvoor de wet is ontworpen. De Wams introduceert drie nieuwe wettelijke instrumenten: 1. Eén integraal plan voor inwoners met meervoudige problematiek. Partners mogen gezamenlijk een plan opstellen dat leidend is over domeinen heen. 2. Betere mogelijkheden voor gegevensdeling. De wet geeft duidelijkheid over wat wél mag, onder welke voorwaarden en hoe toestemming georganiseerd moet worden. 3. Aanwijzen van een regievoerder. Gemeenten krijgen wettelijke grondslag om casusregie te beleggen bij de meest passende partij (bijv.
gemeente, GGZ, wijkteam). De wet faciliteert daarmee precies dat wat tijdens de focusgroepen als risico werd genoemd: versnippering, gebrek aan eigenaarschap en onvoldoende gegevensdeling. 11 We lichten dit in het volgende hoofdstuk verder toe. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 38 Bijlage 2: Goede voorbeelden bouwstenen In een eerder overleg gaven raadsleden aan graag inzicht te krijgen in enkele goede voorbeelden van de aanpak rondom personen met onbegrepen gedrag. Hieronder zetten we enkele voorbeelden uiteen. Voorbeeld bouwsteen 1: De zorgkaart is een klein uitvouwbaar kaartje van het formaat bankpas. Het is bedoeld voor mensen die weten dat ze in een psychische crisis kunnen komen. Aan de hand hiervan kunnen professionals tijdens bijvoorbeeld een crisis zien wat op dat moment helpt, wat juist niet en met wie contact opgenomen kan worden Voorbeeld bouwsteen 2: Het Passion is een 24/7 opvangvoorziening in de Achterhoek die een tijdelijke rustperiode biedt aan haar gasten, voornamelijk bestaande uit dak- en thuislozen. Hier vinden de gasten van het Passion nieuwe energie om zinvolle vervolgstappen te overwegen. Hierbij krijgen ze professionele begeleiding om die stap ook daadwerkelijk te nemen. www.hetpassion.nl. Voorbeeld bouwsteen 2: Individuele plaatsing en Steun.
Het doel van Individuele Plaatsing en Steun (IPS) is mensen met ernstige psychische aandoeningen te laten integreren in regulier, betaald werk. Behandeling is geïntegreerd bij IPS en er wordt langdurige ondersteuning geboden aan zowel de persoon als de werkomgeving. IPS werkt vanuit het idee dat iedere cliënt die dat wil, kan werken in een reguliere arbeidsplaats. Deelnemers worden snel in de gekozen functie geplaatst, en daarna gericht getraind in de benodigde werkvaardigheden. IPS is aanwezig in Zoetermeer. Er is een intensieve samenwerking tussen de Binnenbaan & werken aan herstel richting arbeidsparticipatie & voorkomen van eenzaamheid en teloorgang. Voorbeeld bouwsteen 3: Op meerdere plekken in het land wordt de wijk-GGD’er ingezet. Deze werkt intensief samen met de wijkagent. Een bundeling van wijkkennis op het gebied van veiligheid en van zorg, die kan zorgen voor een vroege signalering en snellere opvang voor verwarde mensen. Doel van de samenwerking tussen politie en GGD is dat meer mensen op tijd de benodigde zorg krijgen en er minder crisissituaties ontstaan. Dit wordt in Zoetermeer ingevuld door Kwadraad. Subsidie voor GGZ Rivierduinen behelst ook elementen van wijk GGZ .
Voorbeeld bouwsteen 5: In de regio Noord-Holland-Noord is een meldpunt acute zorg 24-uur per dag bereikbaar als het gaat om personen met problematiek met personen met een licht verstandelijke beperking. Dit meldpunt wordt met name door de crisisdienst GGZ ingeschakeld. Voorbeeld bouwsteen 5: Crisisbeoordelingskamers. In de Achterhoek werken GGZ-medewerkers met zogenaamde ‘crisisbeoordelingskamers’. Als de politie heeft gemeld dat een persoon met onbegrepen gedrag overlast heeft veroorzaakt, wordt deze in de crisisbeoordelingskamer opgevangen. Wanneer nodig zorgen de medewerkers dat er snel psychiatrische hulp komt. (dit is in Zoetermeer de PEH in Leiden). Voorbeeld bouwsteen 6: Bemoeizorg. In een aantal regio’s zijn afspraken gemaakt over het inzetten van professionals die zorgen dat personen die geen zorg willen, of die niet inzien dat ze die nodig hebben, passende hulp krijgen. Dit wordt gedaan door teams van de GGD (bv het team vangnet en advies, Openbare Geestelijke Gezondheidszorg) of de GGZ (in de vorm van FACT teams. Voorbeeld bouwsteen 6: Casemanager dementie. Mensen met dementie en hun naasten zijn in veel gevallen gebaat bij ondersteuning en begeleiding door een casemanager. Voor hen zijn casemanagers een vast aanspreekpunt en een belangrijke vertrouwenspersoon.
Kenmerkend aan casemanagement DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 39 dementie is dat persoonlijke begeleiding en trajectbegeleiding hand in hand gaan. Dit laatste betekent dat casemanagers ook veel samenwerken met andere professionals en informele netwerkleden. Voorbeeld bouwsteen 7: Psycholance. In sommige steden werkt men met een psycholance. Een soort ambulance maar dan met in ggz gespecialiseerde verpleegkundigen die kunnen de -escaleren en getraind zijn in het omgaan met ernstig verward gedrag. Zo wordt vervoer in een politievoertuig of in een gewone ambulance voorkomen. Voorbeeld bouwsteen 8: Bed op recept. Er zijn diverse laagdrempelige voorzieningen, die mensen helpen om een acute situatie te voorkomen. Bijvoorbeeld ‘bed op recept’ en ‘telefoon op recept’. Voorbeeld bouwsteen 8: Laagdrempelige inloopfuncties, zoals huiskamers voor mensen met onbegrepen gedrag. In deze huiskamers zijn ook ervaringsdeskundigen en professionals aanwezig Voorbeeld bouwsteen 9: Veiligheidshuizen. In de meeste Veiligheidshuizen wordt gewerkt met het het registratiesysteem PGAx. Dat is het systeem waar we in de (meeste) zorg- en veiligheidshuizen mee werken (een aantal werken met het systeem KEDO, niet in Haaglanden). PGAx wordt breed gebruikt, ook in het Sociaal Domein.
Daarnaast is er een koppeling tussen de ZSM-tafel en de Veiligheidshuizen via PGAx. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 40 Bijlage 3: Lijst met deelnemers • Gemeente Zoetermeer (beleidsadviseur Openbare Orde en Veiligheid, beleidsadviseur Sociaal domein en coördinator woonoverlast en woonfraude); • GGZ Rivierduinen (Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundige, Coördinator OGGZ- bemoeizorgteam & Projectmanager Kwaliteit en Zorgvernieuwing); • Wijkteams (Wijkregisseur); • GGD Haaglanden (Ketencoördinator kenniscentrum onbegrepen gedrag/regiocoördinator Wvggz en Projectmedewerker OGGZ – Domeinoverstijgend Samenwerken); • Politie (Operationeel Specialist A Zorg & Veiligheid en Operationeel Specialist B Zorg & Veiligheid); • Meldpunt Bezorgd (Coördinator en medewerker Meldpunt Bezorgd & Wijkcoach); • Kwadraad (projectleider van de ZonMw-subsidie Vroegsignalering van personen met onbegrepen gedrag); • Parnassia (manager zorg/verpleegkundig specialist Brijder); • Zorg- en Veiligheidshuis (Adviseur zorg en veiligheid en Casusregisseur Intensieve Levensloopaanpak); • Zorg- en Veiligheidskamer (procescoördinator sociaal domein en Zorg- en Veiligheidskamer Zoetermeer); • Limor (accountmanager); • Werken aan Herstel (Coördinator Werken aan Herstel in Zoetermeer); • Fonteynenburg (Manager regio Noord); • Zorgverzekeraar CZ (Zorginkoper Geestelijke
Gezondheidszorg (Wlz)); • We spraken zes inwoners uit Zoetermeer. DSP-groep Verkennend onderzoek naar personen met onbegrepen gedrag in Zoetermeer 41 Bijlage 4: Literatuurlijst 1. DSP-groep. (2021). E33 – meer dan een label. Amsterdam: DSP-groep. Geraadpleegd via https:/ /www.dsp-groep.nl/project/e33-meer-dan-een-label/ 2. DSP-groep. (2025). Offerte personen met onbegrepen gedrag Zoetermeer. Amsterdam: DSP- groep. 3. Gemeente Zoetermeer. (2021). Woonzorgvisie Zoetermeer. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. Geraadpleegd via: Document Zoetermeer - Raadsbesluit Woonzorgvisie Zoetermeer - iBabs Publieksportaal 4. Gemeente Zoetermeer. (2023). Aanvraagformulier Vroegsignalering van personen met onbegrepen gedrag Zoetermeer [Subsidieaanvraag ZonMw]. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. 5. Gemeente Zoetermeer. (2023). Besluit woonoverlast Zoetermeer. Geraadpleegd via: Terugdringen Woonoverlast 2023 Zoetermeer 6. Gemeente Zoetermeer. (2023). Plan van aanpak domeinoverstijgend samenwerken Haaglanden [Subsidieaanvraag ZonMw]. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. 7. Gemeente Zoetermeer. (2023). Regionale uitvoeringsagenda personen met verward gedrag Haaglanden [PowerPoint]. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. 8. Gemeente Zoetermeer. (2023). Voor een veilig Zoetermeer. Kadernota Veiligheidsbeleid 2023–2026. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer.
Geraadpleegd via: Gemeenteblad 2023, 301788 | Overheid.nl > Officiële bekendmakingen 9. Gemeente Zoetermeer. (2024, januari 15). Raadsmemo Zorg- en Veiligheidskamer Zoetermeer. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. Geraadpleegd via: Document Zoetermeer - Memo - Zorg- en Veiligheidskamer Zoetermeer - iBabs Publieksportaal, 10. Gemeente Zoetermeer. (2024, december 12). Raadsmemo: Start project verbeteren vroegsignalering personen met onbegrepen gedrag. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. Geraadpleegd: Document Zoetermeer - Memo - Start project 'verbeteren vroegsignalering personen met onbegrepen gedrag' - iBabs Publieksportaal 11. Gemeente Zoetermeer. (2025, maart). Memo: Voor een veilig Zoetermeer in 2024. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. Geraadpleegd via: Document Zoetermeer - Memo - Voor een veilig Zoetermeer in 2024 - iBabs Publieksportaal 12. Gemeente Zoetermeer. (2025). Woonoverlast – Aantallen onbegrepen gedrag 2025 (voor onderzoek Rekenkamer) [Excelbestand]. Zoetermeer: Gemeente Zoetermeer. 13. Gemeente Zoetermeer & ZVHH. (2025, juli). Overzicht sluitende aanpak onbegrepen gedrag Haaglanden [Bijlage 2a]. Den Haag: Zorg- en Veiligheidshuis Haaglanden. 14. Kwadraad. (2025, april 2). Jaarverantwoording 2024 Zoetermeer. Wijkcoaching en Meldpunt Bezorgd (projectnummer 100030). Gouda: Kwadraad. 15. Zorg- en Veiligheidshuis Haaglanden. (2024). Jaarverslag 2024. Den Haag: ZVHH.
Geraadpleegd via: Jaarverslag 2024 ZVHH. DSP-GROEP BV Van Diemenstraat 410 1013 CR Amsterdam +31 (0)20 625 75 37 dsp@dsp-groep.nl KvK 33176766 IBAN: NL28 INGB 0004 6225 36 Btw-nummer: NL006785438B01 www.dsp-groep.nl Als onafhankelijk bureau ondersteunen wij ministeries, provincies en gemeenten en maatschappelijke organisaties met toegankelijke en toepasbare onderzoeksresultaten en adviezen. Wij moedigen onze medewerkers aan om te doen waar zij goed in zijn en zich hierin te blijven ontwikkelen. Waar mogelijk werken wij samen met vaste freelancers en organisaties met aanvullende expertise en kwaliteiten. Om nieuwe perspectieven en positieve energie te bieden, leggen wij verbinding tussen de verschillende thema’s waarop wij werken en bewegen wij ons voortdurend tussen verschillende werelden. Goed beleid is inclusief en neemt verschillende soorten kennis mee. Onze kracht ligt in onze gedrevenheid, betrokkenheid en een frisse, onafhankelijke blik. Wat we doen DSP-groep zorgt voor gedegen kennis, nieuwe perspectieven en positieve energie in complexe maatschappelijke opgaven. Wij ontwikkelen advies en beleid vanuit en voor de mensen om wie het gaat. Advies en beleid waar onze opdrachtgevers graag mee verder gaan. Advies en beleid dat werkt. Meer weten Neem vrijblijvend contact met ons op voor meer informatie of om een afspraak te maken.
Bezoek onze website www.dsp-groep.nl voor onze projecten.