Bijlage 2. 1255110 - Zienswijzennota Omgevingsvisie Zevenaar 2040

Wij missen dat in voorliggende omgevingsvisie. De ondernemers uit het landelijke gebied zijn bereid om in de gemeentelijke beleidsmatige wensen mee te

denken en mee te werken waar dat kan. We vragen de gemeente dringend om de Omgevingsvisie te versterken met realisme en voldoende toekomstperspectief voor onze ondernemers. Bij deze zienswijze is een namenlijst toegevoegd van de agrarisch ondernemers welke zijn vertegenwoordigd bij het indienen van deze zienswijze. Gemeentelijk reactie: • Ad 1.: In de afgelopen periode en bij de totstandkoming van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040 is meerdere keren vanuit de gemeente aangegeven dat de Omgevingsvisie Zevenaar 2040 nog steeds ruimte biedt voor innovatie en uitbreiding van bestaande agrariërs. Als zij bijvoorbeeld een nieuwe locatie willen, kunnen zij gebruik maken van een bestaande leegstaande agrarische locatie, mits deze op een passende locatie ligt. In de visie wordt wel expliciet aangegeven dat geen nieuwvestiging van agrariërs mogelijk is. Voor huidige agrariërs die willen doorgaan, zetten we in op het faciliteren van mogelijkheden die in te passen zijn binnen de ambities voor het landschap, verduurzaming en kringlooplandbouw. Voor bedrijven waar beëindigen van de agrarische activiteiten is voorzien, denken we mee in de mogelijkheden voor transformatie. Ook stellen we nieuw beleid op voor vrijkomende agrarische bebouwing. De conclusie dat dit beperkend is voor de bedrijfsontwikkeling en innovatie en dat we hiermee een leegloop in de hand werken, wordt niet gevolgd.

Temeer niet omdat volgens de laatste informatie vanuit de Liemerse ambassade ruim 80% van de agrariërs heeft aangegeven door te willen gaan als agrariër. Wat wij graag zouden willen is dat er voor de toekomst wordt gekeken hoe het voortbestaan van de agrariërs zo goed mogelijk kan worden ingepast in samenhang met de andere opgaven die de gemeente heeft. Daartoe is deze omgevingsvisie een uitnodiging en daarvoor zijn ook al de nodige processen in het betreffende gebied gestart. • Ad 2.: Wat betreft de groenblauwe ontwikkeling wordt opgemerkt dat het helemaal niet zo is dat de opgaven voor het versterken van het groenblauwe raamwerk volledig worden opgelegd aan de agrarische sector, zonder dat daar wat tegenover staat. Uitgangspunt is dat we voor het Broek eerst zullen kijken wat er ligt aan toekomstbeeld voor de agrariërs en de opgaven voor een robuust water- en bodemsysteem (inclusief aanpak droogte). Vervolgens kijken we naar mogelijkheden om invulling te geven aan de opgave voor het versterken van het groenblauwe raamwerk inclusief recreatieve mogelijkheden. Zo is ook op de bouwsteenkaart Leefomgeving de verbinding tussen de A12 en de IJsseldorpen tot stand gekomen. • Ad 3.: Ten aanzien van de kaarten merken wij op dat wij al jaren kaarten en/in combinatie met visies opstellen.

Beeldmateriaal heeft een ondersteunende werking ten opzichte van tekst; zonder beeldmateriaal geen goede beleidsstukken. Juist de wettelijk verplichte openheid omtrent de visie van gemeenten, maakt dat eenieder er kennis van kan nemen en de dialoog in breed verband gevoerd kan worden.

Geen aanpassing

Conclusie: De zienswijze leidt niet tot wijzigingen in de definitieve versie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040. Wel blijven we als gemeente in de toekomst graag in gesprek met de agrariërs in het Broek. Een gezamenlijk gebiedsprogramma met de gemeente Duiven zal hier uitvoering aan geven. Reclamant 13: Bedrijf

Binnen de gemeente Zevenaar bevindt zich:  De bovengrondse 389 kV-hoogspanningsverbinding Dodewaard-Doetinchem;  De bovengrondse/ondergrondse 150 kV-hoogspanningsverbinding Nijmegen-Zevenaar;  De bovengrondse/ ondergrondse 150 kV-hoogspanningsverbinding Zevenaar-Langerak;  Ondergrondse 150 kV-hoogspanningsverbinding Nijmegen-Langerak;  Diverse opstijgpunten en het 150 kV station Zevenaar welke in eigendom en beheer zijn van de netbeheeerder. TenneT verzoekt de gemeente om op een passende wijze rekening te (blijven) houden met de aanwezigheid van deze bestaande vitale infrastructuur in de omgevingsvisie en eventuele doorvertaling naar een omgevingsplan. Door de aanwezigheid van bovengenoemde hoogspanningsinfrastructuur vormt TenneT namelijk een van de ruimtevragers en belanghebbenden binnen de gemeente. Deze bestaande assets wenst Tennet op een juiste manier planologisch te borgen en te behouden ten behoeve van de leveringszekerheid. Tennet wil graag aanvullende aandacht vragen voor de volgende ontwikkelingen die plaatsvinden ter plaatse van of in de nabijheid van bestaande verbinding(en). Bij de vormgeving van deze ontwikkelingen dient rekening te worden gehouden met de bestaande hoogspanningsinfrastructuur. Gemeentelijke reactie algemeen: Bedankt voor de opbouwende reactie.

We zullen zo goed mogelijk rekening houden met de complicerende rol van de nutsvoorziening (of het gebrek hieraan). We hebben dit in hoofdlijnen ook benoemd in de omgevingsvisie. Als organisatie wordt mede om die reden een goede en tijdige dialoog nagestreefd met de betrokken partijen om doelen uit de omgevingsvisie te kunnen halen. Ontwikkelingen nabij het hoogspanningsnet De aanwezigheid van hoogspanningsverbindingen kan beperkingen opleveren voor het gebruik van de gronden. Om de veiligheid van personen en goederen te waarborgen gelden aan te houden veiligheidsafstanden. Bovendien is het van belang dat hoogspanningsverbindingen te allen tijde bereikbaar zijn en blijven voor onderhoud, storingen en/of calamiteiten, ten behoeve van de leveringszekerheid en het zo efficiënt mogelijk gebruik kunnen maken van het hoogspanningsnet. Gemeentelijke reactie: We nemen kennis van deze zienswijze en zullen hier bij de planvorming zo goed mogelijk rekening mee houden, zoals we dit altijd proberen te doen. We zijn bekend met de (veiligheids)afstanden en zullen de bereikbaarheid in acht nemen.

Conclusie: De zienswijze leidt niet tot wijzigingen in de definitieve versie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040, omdat het hier gaat om uitvoeringsaspecten. Wel nemen we dit mee in de uitvoering.

Geen aanpassing

Zonne-energie TenneT adviseert om tijdig contact op te nemen bij de voorbereiding van plannen voor de aanleg van grote zonnevelden (of zonne-akkers). Door vooraf de ontwikkelplannen te bespreken, kan worden beoordeeld of de verwezenlijking ervan mogelijk is. Dit is mede afhankelijk van de afstand tussen de hoogspanningsverbinding van TenneT en het te realiseren zonneveld en de aansluitmogelijkheid op het hoogspanningsnet. Gemeentelijke reactie: We nemen kennis van deze zienswijze en zullen hier bij de planvorming zo goed mogelijk rekening mee houden en met elkaar in overleg gaan. Conclusie: De zienswijze leidt niet tot wijzigingen in de definitieve versie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040, omdat het hier gaat om uitvoeringsaspecten. Wel nemen we dit mee in de uitvoering. Grootschalige windturbines ln de ontwerp Omgevingsvisie staat: “Als mogelijke locatie voor windenergie wordt een deel van de A12 genoemd". Wij verzoeken u om bij initiatieven in de nabijheid van ons hoogspanningsnet op deze of andere locaties rekening te houden met de aan te houden afstand uit het Handboek Risicozonering Windturbines. Kleinschalige windturbines Wij wijzen u erop dat bij het toestaan van kleinschalige windturbines op daken of eigen erf er aan een minimale afstand van 2x nominaal toerental dient te worden voldaan ten opzichte van een bovengrondse hoogspanningsverbinding.

Bij de verdere uitwerking naar een omgevingsplan willen we verzoeken om hiervoor aanvullende voorwaarden op te nemen met betrekking tot de aan te houden afstand, zodat de veiligheid en leveringszekerheid van de hoogspanningsverbindingen geborgd blijft. Gemeentelijke reactie: We nemen kennis van deze zienswijze en zullen rekening houden met het Handboek Risicozonering Windturbines. Ook zullen we kijken in hoeverre we aanvullende voorwaarden kunnen opnemen in het omgevingsplan. Conclusie:

Geen aanpassing

De zienswijze leidt niet tot wijzigingen in de definitieve versie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040, omdat het hier gaat om uitvoeringsaspecten. Wel nemen we dit mee in de uitvoering.

Geen aanpassing

Klimaatadaptatie ln de ontwerp Omgevingsvisie is ook aandacht voor klimaatadaptatie. Daarbij zijn het voorkomen van zowel hittestress als wateroverlast benoemd als aandachtpunten. Grondwaterpeilwijziging Daar waar de maatregelen gaan leiden tot een wijziging van het grondwaterpeil kan dat ook gevolgen hebben voor de fundering van hoogspanningsinfrastructuur. Bij veranderingen van het huidige peil met meer of minder dan 20 cm moet onderbouwd worden welk effect dit heeft op de fundering van onze masten. TenneT wenst dan ook betrokken te zijn bij dergelijke plannen. Meer groen ln de ontwerp Omgevingsvisie staan de voordelen van een groenere omgeving beschreven. TenneT staat niet afwijzend tegenover het vergroenen van de gemeente, echter vragen wij wel aandacht voor diepwortelende beplanting of bomen nabij ondergrondse verbindingen en hoog opgaande beplanting of bomen nabij bovengronds hoogspanningsverbindingen. Deze kunnen schade veroorzaken aan de verbindingen. Dit wil TenneT te allen tijde voorkomen. TenneT blijft graag met de gemeente Zevenaar in gesprek hoe op een verantwoorde wijze invulling kan worden gegeven aan deze ontwikkelingsbehoefte. Tennet verwijst vervolgens naar een toegevoegde bijlage waarin situaties zijn aangegeven die de leveringszekerheid en veiligheid (nadelig) van bestaande infra kunnen beïnvloeden en daardoor uitval kunnen veroorzaken.

Ook verzoekt Tennet de gemeente om bij Tennet bij toekomstige ontwikkelingen in de nabijheid van hoogspanningsinfrastructuur te betrekken. Gemeentelijke reactie: We nemen kennis van deze zienswijze. Dit onderdeel is echter zo uitvoeringsgericht dat we hier in het kader van de omgevingsvisie geen rekening mee kunnen houden. We staan er altijd voor open om het gesprek te hebben met alle relevante (keten)partners bij de uitvoering van plannen en beleid. Conclusie: De zienswijze leidt niet tot wijzigingen in de definitieve versie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040. Reclamant 14: Gemeente

Wij hebben kennisgenomen van de ontwerp-omgevingsvisie 2040. Graag willen wij Zevenaar complimenteren met dit uitgebreide document waarin u ambities formuleert voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van de gemeente Zevenaar. Wij herkennen en onderschrijven veel van de beschreven thema's en bouwstenen. Deze sluiten ook aan bij het beleid waaraan wij samen met Zevenaar in Liemers verband werken, in het bijzonder voor de verschillende 'opgaven' vanuit de GMR, de Groene Metropoolregio.

Geen aanpassing

Graag willen wij de komende jaren samen met Zevenaar en andere gemeenten ons blijvend sterk maken voor de Liemers. Vanuit deze coöperatieve insteek kunt u onderstaande reactie lezen die wij ook met uw portefeuillehouder Ruimtelijke Ontwikkeling, de heer Van Orden, hebben besproken en die wij hierbij ook als formele zienswijze met uw raad willen delen. Onze zienswijze betreft een drietal punten: 1. Bouwsteen mobiliteit: mogelijke noordelijke randweg met ontsluiting op N810. Wij vinden het niet passend om deze verbindende rondweg op Duivens grondgebied nu op te nemen op de mobiliteitskaart van de omgevingsvisie Zevenaar. Ons college is wel bereid samen met Zevenaar gemeente-overstijgende mobiliteitsknelpunten te onderzoeken en gezamenlijk naar mogelijke oplossingen te zoeken. 2. Bouwsteen Leefomgeving: te ontwikkelen groenblauw raamwerk Graag trekken wij samen met de gemeente Zevenaar op om te werken aan de ontwikkeling van het sleutelgebied Leefomgeving, voor zover grenzend aan Duiven, mede in afstemming met de GMR en de provincie Gelderland.

Gelet op de aanwezige energie in het gebied, blijkend uit het lopend onderzoek van de Liemerse Ambassade en de initiatieven van het agrarisch collectief in het Broek alsmede de gevoelde urgentie van onze gemeenteraad gaan wij graag in overleg met uw college om de eerste fasen van een integraal gebiedsproces voor het Broek in gang te kunnen zetten. 3. Bouwsteen Leefomgeving: zoekzone duurzame opwek Wij geven u in overweging de zoekzone voor duurzame opwek nabij het bestaande windmolenpark in Duiven te vergroten. Daarnaast treden wij graag in overleg met Zevenaar om initiatieven in hetzelfde RES-gebied zo mogelijk met elkaar af te stemmen. Tot zover onze zienswijzen. Wij wensen u veel succes met de formele besluitvorming over de definitieve omgevingsvisie Zevenaar en zien uit naar blijvende samenwerking op de verschillende bovenlokale opgaven. Gemeentelijke reactie: • Ad 1.: We hebben in de bouwsteenkaart Mobiliteit behorende bij de ontwerpversie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040 de Noordelijke randweg heel expliciet opgenomen en inderdaad op grondgebied van Duiven. Na overleg met de gemeente Duiven zullen we deze stippellijn met aanduiding anders en minder expliciet vormgeven op de kaart, waarmee deze meer recht doet aan hetgeen we in de tekst hebben opgenomen.

Deze noordelijke randweg is een eventuele oplossing als de ontsluiting vanaf de zijde Griethse Poort/Mercurion op de Doesburgseweg onvoldoende blijkt te zijn. Omdat een dergelijke randweg niet stopt aan de grens van Zevenaar is deze ingetekend op grondgebied Duiven. Mocht in de toekomst blijken dat deze ontsluiting aan Duivense zijde toch noodzakelijk is, hetgeen steeds minder waarschijnlijk lijkt, zal een zorgvuldig proces hierover met de buurgemeente plaatsvinden. • Ad 2.: We ondersteunen de wens voor een gebiedsproces voor Het Broek en zijn daar ook al binnen de Groene Metropoolregio mee gestart, zoals ambtelijk en bestuurlijk inmiddels afgestemd met elkaar. De omgevingsvisie hoeft op dit onderwerp niet verder te worden aangepast.

•

Ad 3.: Deze zienswijze is reeds beantwoord aangezien deze ook door andere reclamanten naar voren is gebracht. De bouwsteenkaart Leefomgeving zal hierop worden aangepast.

Conclusie: Deze zienswijze leidt tot een aanpassing van de bouwsteenkaart Mobiliteit, in die zin dat we de stippellijn op de kaart op Duivens grondgebied anders zullen aanduiden. Ook wordt de zoekzone voor duurzame opwek nabij Innofase aangepast.

Reclamant 15: Dorpsplatform

Aanpassing stippellijn op bouwsteenkaart Mobiliteit en aanpassing zoekzone bouwsteenkaart Leefomgeving

ln 2022 heeft het dorpsplatform Giesbeek een enquête uitgevoerd. De conclusies van deze enquête zijn ter ondersteuning bijgevoegd aan deze zienswijze. Daarnaast hebben wij een informatiebijeenkomst georganiseerd voor de jongeren van Giesbeek. Hieruit bleek dat er onder de inwoners en met name jongeren een grote concrete wens/behoefte bestaat in ons dorp te willen blijven wonen. Met het huidige woningaanbod zijn er echter nauwelijks mogelijkheden om in deze behoefte te voorzien. Het Dorpsplatform Giesbeek, namens onze inwoners (en dan specifiek de jongeren) van Giesbeek, wil in de omgevingsvisie bouwsteen wonen opgenomen zien dat er uitbreidingsruimte gevonden kan worden in het gebied langs de Rivierweg. Op dit moment voorziet de visie hier niet in. Het plan gooit daarmee eigenlijk de uitbreidingsmogelijkheden op slot, terwijl we de inwoners en vooral de jeugd ruimte wil geven om te blijven wonen in Giesbeek. De mogelijkheden hiervoor zijn te vinden in het gebied ten noorden van de Rivierweg, in het gebied tussen de Zwalm de Bingerdensesdijk en de Rivierweg. Gemeentelijke reactie: Ten aanzien van deze zienswijze kan worden opgemerkt dat deze woningbouwmogelijkheid wel in de tekst van de omgevingvisie is opgenomen. Mede naar aanleiding van de participatieronde in Giesbeek. Deze locatie is niet expliciet opgenomen op de bouwsteenkaart Wonen.

Ten aanzien van de toekomstige ontwikkelingen, merken we op dat de bouwsteenkaart Wonen per definitie niet alle mogelijk denkbare locaties voor woningbouw bevat. De plekken waar reeds bekende initiatieven spelen die kansrijk worden geacht staan erop. Mogelijke verdere uitbreiding kan, mede op basis van lokale behoefte en in brede zin een goede ruimtelijke inpassing, nog altijd overwogen worden. Conclusie: De zienswijze leidt niet tot wijzigingen in de definitieve versie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040.

Geen aanpassing

3.

Planaanpassingen en ambtshalve wijzigingen

Planaanpassingen naar aanleiding van zienswijzen: Tekst Omgevingvisie Zevenaar 2040 Aanpassing tekst bij hoofdstuk 5.1.4 onder Duurzame leefomgeving: Pagina 19: We hebben het volgende aangepast. Het gemeentelijke beleid uit mei 2020 (het “Toets - en afwegingskader grootschalige duurzame opwekking (zon en wind)”) heeft zoekzones en initiatieven voor zonne-akkers opgeleverd. Echter, een herziening van dit beleid is gewenst. Met name ten aanzien van wind, want inmiddels is er meer draagvlak voor windenergie in Zevenaar dan zonne-akkers op de grond. Dat betekent dat ook de hoogtebeperking van 50 meter voor windturbines zal worden losgelaten. Toelichting: Het Toets en afwegingskader wordt expliciet opgenomen en er wordt meer expliciet opgenomen dat de hoogtebeperking van 50 meter voor windturbines zal worden losgelaten. Ook is een alinea opgenomen over lokaal eigendom. Deze luidt als volgt: Bij projecten voor grootschalige opwek streven we als gemeente naar lokaal eigendom. Op welke wijze we hieraan uitvoering willen geven, moet nog nader onderzocht worden. Dit zal worden meegenomen in het te wijzigen “Toets –en afwegingskader grootschalige duurzame opwekking (zon en wind)”. Aanpassing tekst in hoofdstuk 7. DORPEN IJSSELZONE: Lathum Pagina 35: het aantal woningen, te weten 15-20 worden weggehaald uit de tekst.

Door deze zienswijze zijn wij erop gewezen dat we voor de kern Lathum in de ontwerpversie van de Omgevingsvisie Zevenaar 2040 specifiek aantallen woningen op hebben genomen. Dit is echter gelet op het abstractieniveau van de omgevingvisie niet wenselijk. We willen in de omgevingsvisie per kern aangeven waar nog geschikte locaties zijn voor woningbouw, passend bij de kern. Om hoeveel woningen het daarbij gaat is minder relevant en onnodig beperkend. We kiezen er dus voor om net als bij de andere kernen geen aantallen op te nemen en wel te verwijzen naar plannen die er zijn zoals Lathum Later. Exacte woningaantallen worden bepaald op basis van nadere planuitwerking. Aanpassing in tekst over verblijfsrecreatie in Hoofdstuk 12 (deelgebied Dorpen Gelders Eiland) Pagina 51: Omdat er bij inwoners in dit gebied onduidelijkheid is ontstaat over de vraag welke vorm van verblijfsaccomodaties mogelijk wordt geacht in dit deelgebied van Zevenaar, is de tekst scherper geformuleerd. De volgende zin wordt opgenomen: We zien hier uitsluitend ruimte voor initiatieven van kleinschalige aard. Passend bij de omgeving. Voor initiatieven van meer grootschalige aard zien wij geen mogelijkheden.

Bouwsteenkaarten:

Leefomgeving: • Het vergroten van het plangebied/ de zoekzone voor nieuwe duurzame opwek nabij Innofase en Lathum. • Het opnemen van het werkelijke aantal windturbines op Duivens grondgebied. • Een aanpassing van het icoontje bij de zoekzone nabij Angerlo.

Mobiliteit • Aanpassing stippellijn noordelijke randweg op bouwsteenkaart Mobiliteit. Deze was te expliciet op de kaart aangegeven. Deze tekening deed daarmee geen recht aan de tekst van de omgevingsvisie op dit onderdeel. De aanduiding is puur indicatief van aard om aan te geven dat als er een noordelijke randweg komt, dat deze niet ophoudt bij de gemeentegrens. Uiteraard kan hier alleen na overeenstemming met de gemeente Duiven uitvoering aan worden gegeven. Ambtelijke wijzigingen De inhoudsopgave is aangepast, in die zin dat er bijlagen zijn toegevoegd zodat het een meer compleet document is. Pagina 24 onderdeel bedrijventerreinen/ werklocaties: Er is een tekstuele aanpassing gedaan bij dit onderdeel. Er stond: Voor de locaties Zevenaar Hengelder en Tatelaar ligt er voor Zevenaar een verplichting vanuit de provincie om de bestaande Perifere Detailhandels Vestigingen ( PDV) op Tatelaar te herstructureren en die te concentreren op Hengelder. Dit in verband met aanpassingen aan de infrastructuur. De planologische mogelijkheden voor uitbreiding of versterking van de bovengenoemde concentratieplekken zijn beperkt. Toch is het wenselijk om dynamiek (vernieuwing, verplaatsing, uitbreiding) juist op deze plekken mogelijk te maken. Om dit te faciliteren moeten de mogelijkheden voor herstructurering, herinvulling en herontwikkeling verkend worden.

Toelichting: Om beter recht te doen aan de opgave die er ligt vanuit de provincie richting gemeenten en in verband met de mogelijkheden om hier uitvoering aan te geven, is onderstaande tekst opgenomen: Voor de locaties Zevenaar Hengelder en Tatelaar ligt er voor Zevenaar een verplichting vanuit de provincie om de bestaande Perifere Detailhandels Vestigingen ( PDV) op Tatelaar anders in te vullen en deze te concentreren op Hengelder. Dit in verband met aanpassingen aan de infrastructuur (ontsluiting A12). De planologische mogelijkheden voor uitbreiding of versterking hiervan zijn beperkt. Toch is het wenselijk om de dynamiek (vernieuwing, verplaatsing, uitbreiding) juist op deze plekken mogelijk te maken. Om dit te faciliteren moeten de (planologische) mogelijkheden voor verplaatsing, herinvulling en herontwikkeling verkend worden. Pagina 41 over Zuidspoor: Hier was opgenomen dat bedrijvigheid en woningbouw per definitie niet goed samengaan. Dit is echter niet correct. We willen juist op Zuidspoor in de toekomst een vorm van wonen en werken mogelijk maken, omdat bepaalde bedrijvigheid zich wel goed verhoudt tot wonen. We hebben hier dan ook het volgende opgenomen: Bepaalde type bedrijvigheid en woningbouw kunnen wel degelijk naast elkaar bestaan (wonen met bedrijven in de categorie 1 en 2). De meer hogere categorie bedrijven en wonen gaan niet goed samen.