CConstaterende datZevenaar
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1. 1313294 - Meerjarenbegroting 2027-2030 versie raad

Raadsvergaderingen 4 november 2026, gemeente ZevenaarBij agendapunt: Z/26/516330 Meerjarenbegroting 2027-2030 gemeente Zevenaar90.722 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 11

| 0 Totaal Mutaties reserves | 0 | 0 | 15 | 0 | 17 | 17 Begrotingsresultaat na | -4.973 | -707 | -768 | -720 | -653 | -667 bestemming Overzicht van Incidentele baten en lasten Bedragen x € 1.000 Onderwerp | Omschrijving | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Programma 3. Economie Lasten Opstellen lokale | Voor versterking van het landelijk gebied | 69 | 0 | 0 | 0 ontwikkelstrategie. | is projectsubsidie aangevraagd. Doel is om te komen tot een lokale ontwikkelstrategie voor de vijf gemeenten in de Liemers. In totaliteit is vanuit Zevenaar een bedrag van € 274.500 beschikbaar gesteld. Totaal programma 3 | -69 | 0 | 0 | 0 52 In het hoofdstuk 'Financiën' wordt in het 'overzicht incidentele baten en lasten' een nadere toelichting gegeven met betrekking tot de incidentele lasten.

Reserves Bestemmingsreserves afschrijvingslasten Bestemmingsreserves afschrijvingslasten | (Bedragen x € 1.000) (stand per 1 januari) Nummer | Naam | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 9006 | Revitalisering Tatelaar fase 2 | 500 | 500 | 500 | 500 | 483 9051 | Herinrichting Muldershof | 565 | 551 | 537 | 523 | 509 9052 | Herinrichting Markt Zevenaar | 375 | 375 | 363 | 351 | 339 Totaal bestemmingsreserves afschrijvingslasten | 1.440 | 1.426 | 1.400 | 1.373 | 1.331 Meerjareninvesteringsplan Omschrijving | Separaat | Investeringsbedrag (x € 1.000) voorstel | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Electrische installatie evenementen | 40 | 0 | 0 | 0 | 0 Electrische installatie straatmarkt | 40 | 0 | 0 | 0 | 0 Grondaankopen toekomstige uitbreiding 7Poort II | 0 | 4.362 | 0 | 0 | 0 Toekomstbest. bedrijventerrein Hengelder&Tatelaar | 50 | 161 | 150 | 0 | 0 Toekomstbestendig bedr.terrein Lobith-Halve Maan | 0 | 200 | 300 | 0 | 0 Totaal programma 3. | 130 | 4.723 | 450 | 0 | 0 53 54 4. ONDERWIJS ALGEMEEN Omschrijving Dit programma gaat over alle onderwijszaken, zoals het openbaar onderwijs, huisvesting van scholen en leerlingzaken (leerlingenvervoer, kinderopvang, volwasseneneducatie, onderwijskansenbeleid). Wat willen we? Wij willen dat ieder kind in Zevenaar dichtbij huis onderwijs kan volgen in een veilige, gezonde en inspirerende leeromgeving.

Daarom zorgen we voor voldoende en toekomstbestendige schoolgebouwen, goed verspreid over de gemeente, met aandacht voor duurzaamheid, een groene buitenruimte en verkeersveilige schoolomgevingen. De komende bestuursperiode ligt een belangrijk deel van onze inzet op het realiseren van toekomstbestendige onderwijshuisvesting. Samen met onderwijs, jeugdhulp, kinderopvang en werkgevers versterken we de ondersteuning en ontwikkelkansen van kinderen en jongeren, zodat zij zich optimaal kunnen ontwikkelen en goed voorbereid zijn op hun toekomst. Daarbij maken we binnen de beschikbare middelen bewuste keuzes in de vernieuwing en ontwikkeling van onderwijsvoorzieningen en is aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt een belangrijk thema. Ontwikkelingen Leerlingenvervoer We zetten de komende jaren in op het verbeteren van het doelgroepenvervoer, waar het leerlingenvervoer onderdeel van uitmaakt. Speerpunt is het bevorderen van zelfstandig reizen. We zorgen voor een doelmatige en financieel beheersbare uitvoering van het leerlingenvervoer dat via BVO DRAN wordt georganiseerd. Onderwijskansenbeleid In 2027 zetten we de uitvoering van het onderwijskansenbeleid (2024-2028) voort. De kosten van de uitvoering kunnen betaald worden uit de rijksuitkering gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid.

Sluitende aanpak  om  langdurig schoolverzuim en het aantal thuiszitters tegen  te gaan Voorkomen van schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten is een belangrijk onderdeel van het beleidsplan onderwijskansen 2024-2027. In 2027 zorgen we ervoor dat de samenwerking tussen scholen, leerplicht en de jeugdarts verder versterkt wordt. We zorgen ook voor een korte lijn met de jeugdconsulent. We kijken hier naar achterliggende oorzaken zoals problemen thuis, armoede of andere sociale problematiek. Zo mogelijk zetten we preventief hulp in, bijvoorbeeld van het maatschappelijk werk op school. Als dat nodig is, volgt andere hulp in het gezin of voor de jongere doorverwezen door het sociaal team. Onderwijshuisvesting Voor IKC De Wissel is de ontwerpfase bezig. Schoolbestuur LiemersNovum is bouwheer voor dit project. De gemeente is verantwoordelijk voor het sloopproces en bouwrijp maken van de kavel. Wanneer de ontwerpfase is afgerond is duidelijk tegen welke kosten de school marktconform gebouwd kan worden. Hiervoor zal een nieuw raadsvoorstel worden voorgelegd om de bouwfase te starten. Voor IKC De Tamboerijn wordt verwacht dat de initiatieffase begin 2027 wordt afgerond. Daarna volgt de definitiefase. Aan het einde van de definitiefase volgt een raadsvoorstel voor het beschikbaarstellen van het voorbereidingskrediet. Voor het project Heerenmäten/Zonegge is de definitiefase afgerond.

Dit is een gezamenlijk project met de gemeente Duiven en Montferland (onderdeel van de gemeenschappelijke regeling huisvesting voortgezet onderwijs de Liemers). In september is hiervoor een voorstel in alle drie de gemeenteraden geweest. Op dit moment is de ontwerpfase hiervoor gestart. De verwachting is dat deze eind 2028 wordt afgerond. Er zal dan een voorstel voor het totale bouwkrediet tijdens de bouwfase worden voorgelegd aan de raden van de deelnemende gemeentes. In najaar 2026 is een onderzoek gestart voor sporthal Heerenmäten. Mocht dit aanleiding geven, dan zal de raad hier over worden geïnformeerd. In 2027 wordt gezamenlijk met collega's van duurzaamheid en groen onderzocht welke schoolpleinen vergroend kunnen worden. Hierbij wordt gekeken welke scholen binnenkort niet op de planning (conform het IHP) staan voor vernieuwing/renovatie. Er is budget vanuit duurzaamheid voor uitvoerwerkzaamheden. Om dit goed aan te pakken is specifieke kennis/expertise nodig.

Beleidskaders  | Beleidsplan onderwijskansen 2024-2027  | Visie en integrale nota sociaal domein 2024-2040  | Uitvoeringsplan sociaal domein 2025-2028  | Integraal Huisvestingsplan 2025-2050  | Het Participatiekompas (2025)  | Verordening bekostiging leerlingenvervoer gemeente Zevenaar 2024  | Subsidieregeling peutervoorziening en voorschoolse educatie 2026 WAT DOEN WE? 4.1 We zorgen voor toekomstbestendige scholen goed verspreid over de gemeente 4.1.1 We voeren het integraal huisvestingsplan onderwijs uit | 2026-2030 • Voor IKC De Wissel in 2026 wordt gestart met de ontwerpfase voor vervangende bouw. Deze fase zal in 2027 worden afgerond. Er wordt gekoerst op oplevering bouw eind 2028/begin 2029. De gemeente is verantwoordelijk voor het bouwrijp opleveren van de kavel. • Voor IKC De Tamboerijn wordt in 2026 de initiatieffase opgestart. In 2027 zal hiervoor de definitiefase worden gestart. Aan het eind van deze fase (eind 2027/begin 2028) volgt een voorstel aan de gemeenteraad voor het voorbereidingskrediet. Bij goedkeuring kan de ontwerpfase daarna starten. • Voor de locaties Heerenmäten/Zonegge van het Liemers College wordt in het najaar van 2026 door de drie gemeenteraden een besluit genomen. Daarna start de ontwerpfase. De verwachting is dat deze eind 2028 wordt afgerond. Er zal dan een voorstel voor het bouwkrediet worden voorgelegd aan de raad.

• Bij de bouw van een nieuwe school of het vernieuwen van bestaande scholen wordt ruimte gereserveerd voor kinderopvang. 4.1.2 Bij de ontwikkeling van nieuwe woongebieden zorgen wij dat tijdig wordt beoordeeld | 2026-2030 of aanvullende onderwijsvoorzieningen noodzakelijk zijn, zodat voldoende en passende onderwijscapaciteit beschikbaar blijft We hebben inzicht in de demografische ontwikkelingen in de gemeente, de groeimogelijkheden van bestaande scholen én de vastgoedportefeuille. Bij elk woningbouwproject wordt deze informatie bij elkaar gebracht en beoordeeld wat nodig is, waarbij ook naar de lange termijn wordt gekeken. In het kader van duurzaamheid en kostenbeheersing wordt, waar mogelijk ook de vastgoedmarkt verkend voor mogelijke onderwijshuisvesting. 4.1.3 We investeren samen met schoolbesturen in duurzame en gezonde gebouwen, met | 2026-2030 een fijne en groene buitenruimte • Bij nieuwbouw of vervangende bouw wordt gewerkt met de kwaliteitskaders conform het IHP. Dit betekent conform de eisen van de wettelijke zorgplicht, BENG en Frisse Scholen Klasse B. • Bij iedere nieuwe school die gebouwd gaat worden of bij vervangende bouw is de inrichting van de buitenruimte (inclusief de vergroening van schoolpleinen) integraal onderdeel van het voorstel en wordt de fysieke ruimte voor beweegonderwijs altijd meegenomen in de planvorming.

• Bij bestaande scholen die niet op korte termijn vervangen worden wordt onderzocht of de buitenruimte, in samenwerking met schoolbesturen, vergroend kan worden. 4.1.4 We onderzoeken bij de vervangende bouw van Liemers College | 2026-2027 Heerenmäten/Zonegge of de sporthal integraal kan worden meegenomen 55 Bij de verdere uitwerking van de vervangende huisvesting van Heerenmäten/Zonegge onderzoeken wij of een integrale ontwikkeling van de onderwijsvoorzieningen en sporthal mogelijk en wenselijk is. 4.2 Wij begeleiden jongeren met één totaalaanpak naar onderwijs, werk en meedoen in de samenleving 4.2.1 De gemeente zorgt voor een sluitende aanpak om langdurig schoolverzuim en het | 2027-2028 aantal thuiszitters bij 12 tot 17 jarigen tegen te gaan Voor thuiszitters en jongeren (12-17 jaar) met complexe problematiek bieden we passende ondersteuning in samenspraak met het onderwijs en andere maatschappelijke partners. 4.2.2 We zorgen voor een sluitende aanpak voor jongeren (18-27 jaar) richting onderwijs en | 2026-2030 duurzaam werk Wij zorgen samen met onderwijsinstellingen, werkgevers en regionale partners voor een betere aansluiting tussen onderwijs, arbeidsmarkt en participatie, zodat jongeren duurzaam kunnen deelnemen aan de samenleving.

WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000) | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Baten Primitieve begroting 2026-2029 | 1.174 | 1.174 | 1.174 | 1.174 | 1.174 1e voortgangsrapportage 2026 | 105 | 105 | 105 | 105 | 105 2e voortgangsrapportage 2026 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Wijziging tot de begroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totale baten tot de begroting | 1.279 | 1.279 | 1.279 | 1.279 | 1.279 Mutaties in deze begroting (baten) 0 | 0 | 0 | 0 | 0 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal gemuteerde baten | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totale baten in deze begroting | 1.279 | 1.279 | 1.279 | 1.279 | 1.279 Lasten Primitieve begroting 2026-2029 | 6.423 | 6.599 | 7.114 | 7.276 | 7.859 1e voortgangsrapportage 2026 | 276 | 198 | 98 | -27 | 15 2e voortgangsrapportage 2026 | -235 | 12 | 12 | 12 | 12 Wijzigingen tot de begroting 2027-2030 | 0 | 139 | -2 | 84 | -50 Totale lasten tot de begroting | 6.464 | 6.949 | 7.223 | 7.345 | 7.837 Mutaties in deze begroting (lasten) 1. Autonome ontwikkelingen | 0 | 26 | -467 | -459 | 154 Bijdrage GR BVO DRAN | 0 | -57 | -54 | -48 | 27 leerlingenvervoer 56 Bijdrage GR Huisvesting Voortgezet | 0 | 40 | -455 | -453 | 85 Onderwijs in de Liemers (GRHVOL) Bijdrage GR MGR sociaal domein | 0 | 42 | 42 | 42 | 42 Centraal Gelderland - Onderwijs 2.

Actualisatie bestaand beleid | 0 | 0 | 100 | 100 | 100 Actualisatie budget voortzetten | 0 | 0 | 100 | 100 | 100 natuur- en milieueducatie (NME) 3. Nieuw beleid | 0 | 70 | 30 | 0 | 0 CP 4.1.3 We investeren in gezonde | 0 | 30 | 30 | 0 | 0 schoolgebouwen met een fijne groene buitenruimte CP 4.1.4 Onderzoek sporthal | 0 | 40 | 0 | 0 | 0 Heerenmäten Totaal gemuteerde lasten | 0 | 96 | -337 | -359 | 254 Totale lasten in deze begroting | 6.464 | 7.045 | 6.886 | 6.986 | 8.091 Resultaat voor bestemming | -5.185 | -5.766 | -5.608 | -5.707 | -6.813 Onttrekkingen Primitieve begroting 2026-2029 | 123 | 123 | 123 | 249 | 249 1e voortgangsrapportage 2026 | -55 | 0 | 0 | 0 | 0 2e voortgangsrapportage 2026 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 Wijzigingen tot de begroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Meerjarenbegroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal onttrekkingen reserves | 71 | 126 | 126 | 252 | 252 Toevoegingen Primitieve begroting 2026-2029 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 1e voortgangsrapportage 2026 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 2e voortgangsrapportage 2026 | -15 | -15 | -15 | -15 | -15 Wijzigingen tot de begroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Meerjarenbegroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal toevoegingen reserves | -15 | -15 | -15 | -15 | -15 Saldo reserve mutaties | 86 | 141 | 141 | 266 | 266 Resultaat na bestemming | -5.099 | -5.625 | -5.467 | -5.441 | -6.546 57 Toelichting financiële ontwikkelingen Hieronder

vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van mutaties in de exploitatie die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd. Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000) | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1. Autonome ontwikkelingen Bijdrage GR BVO DRAN leerlingenvervoer | 57 | 54 | 48 | -27 De bijdrage aan de BVO DRAN wordt aangepast aan de meerjarenbegroting 2027-2030 van de BVO DRAN. De bijdrage voor het leerlingenvervoer daalt in 2027 met afgerond € 57.000 naar € 48.000 in 2029. Dit wordt veroorzaakt door een daling van het aantal ritten en een efficiëntere inzet. Bijdrage GR Huisvesting Voortgezet Onderwijs in | -40 | 455 | 453 | -85 de Liemers (GRHVOL) In de meerjarenraming 2027 van de Gemeenschappelijke Regeling Voortgezet Onderwijs in de Liemers (GRHVOL) is rekening gehouden met jaarlijkse indexeringen en met ingang van 2030 met de kapitaallasten van een investering (groot € 28.025.000) voor vervangende nieuwbouw van de locaties Zonegge en Heerenmaten waarbij is uitgegaan van realisering in 2029. Bijdrage GR MGR sociaal domein Centraal | -42 | -42 | -42 | -42 Gelderland - Onderwijs De begroting 2027 van de MGR is ten opzichte van 2026 geïndexeerd met 2,5% en m.i.v. 2027 wordt rekening gehouden met de nieuwe verdeelsleutel voor de gemeentelijke bijdragen.

Daarnaast nemen de lasten voor de module RBL-leerplicht (onderwijs) toe als gevolg van actualisatie van regionale opdrachten. Het nadeel voor de module Onderwijs bedraagt afgerond € 42.000 2. Actualisatie bestaand beleid Actualisatie budget voortzetten natuur- en | 0 | -100 | -100 | -100 milieueducatie (NME) In de raadsvergadering van 28 januari 2026 is besloten de NME na 1 juli 2026 structureel voort te willen zetten. In de 1e VGR 2026 is de subsidie opgenomen tot en met 2027. De jaarlijkse subsidie van € 100.000 vanaf 2028 nemen wij op in deze meerjarenbegroting 2027-2030 zodat deze integraal kan worden afgewogen. 3. Nieuw beleid CP 4.1.3 We investeren in gezonde | -30 | -30 | 0 | 0 schoolgebouwen met een fijne groene buitenruimte We investeren samen met schoolbesturen in duurzame en gezonde gebouwen, met een fijne en groene buitenruimte. We hanteren daarbij onderstaande uitgangspunten: • Bij nieuwbouw of vervangende bouw wordt gewerkt met de kwaliteitskaders conform het IHP. Dit betekent conform de eisen van de wettelijke zorgplicht, BENG en Frisse Scholen Klasse B. • Bij iedere nieuwe school die gebouwd gaat worden of bij vervangende bouw is de inrichting van de buitenruimte (inclusief de vergroening van schoolpleinen) integraal onderdeel van het voorstel.

• Bij bestaande scholen die niet op korte termijn vervangen worden wordt onderzocht of de buitenruimte, in samenwerking met schoolbesturen, vergroend kan worden. Voor de uitvoerende werkzaamheden is een rijkssubsidie beschikbaar vanuit duurzaamheid. Aanvullend is nog € 30.000 nodig voor begeleiding voor zowel 2027 als 2028 om deze subsidie in te zetten. 58 CP 4.1.4 Onderzoek sporthal Heerenmäten | -40 | 0 | 0 | 0 Om te onderzoeken of en op welke wijze de sporthal Heerenmäten vernieuwd kan worden, moet een onderzoek worden gestart. De verwachting is dat dit € 40.000 gaat kosten in 2027. Totaal mutaties | -96 | 337 | 359 | -254 Overzicht baten en lasten op taakveld Exploitatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting (bedragen x € 1.000) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Baten 4.3 | Onderwijsbeleid en | 1.392 | 1.268 | 1.268 | 1.268 | 1.268 | 1.268 leerlingzaken 4.2 | Onderwijshuisvesting | 10 | 11 | 11 | 11 | 11 | 11 Totaal Baten | 1.403 | 1.279 | 1.279 | 1.279 | 1.279 | 1.279 Lasten 4.1 | Openbaar basisonderwijs | 10 | 10 | 11 | 11 | 11 | 11 4.2 | Onderwijshuisvesting | 3.423 | 3.321 | 3.789 | 3.552 | 3.562 | 4.592 4.3 | Onderwijsbeleid en | 2.958 | 3.132 | 3.245 | 3.324 | 3.413 | 3.489 leerlingzaken Totaal Lasten | 6.391 | 6.464 | 7.045 | 6.886 | 6.986 | 8.091 Saldo 4.1 | Openbaar basisonderwijs | -10 | -10 | -11 | -11 | -11 | -11 4.2 |

Onderwijshuisvesting | -3.412 | -3.311 | -3.778 | -3.541 | -3.551 | -4.581 4.3 | Onderwijsbeleid en | -1.566 | -1.864 | -1.977 | -2.056 | -2.145 | -2.221 leerlingzaken Begrotingsresultaat voor | -4.988 | -5.185 | -5.766 | -5.608 | -5.707 | -6.813 bestemming 0.10 | Mutaties reserves Onttrekkingen | 68 | 71 | 126 | 126 | 252 | 252 Toevoegingen | 0 | -15 | -15 | -15 | -15 | -15 Totaal Mutaties reserves | 68 | 86 | 141 | 141 | 266 | 266 Begrotingsresultaat na | -4.920 | -5.099 | -5.625 | -5.467 | -5.441 | -6.546 bestemming Overzicht van Incidentele baten en lasten In dit programma zijn geen incidentele baten en lasten opgenomen.

59 Reserves Bestemmingsreserves afschrijvingslasten Bestemmingsreserves afschrijvingslasten | (Bedragen x € 1.000) (stand per 1 januari) Nummer | Naam | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 9028 | Onderwijshuisvesting | 251 | 239 | 227 | 214 | 202 9029 | Basisschool 't Scathe | 1.776 | 1.702 | 1.629 | 1.555 | 1.482 9034 | De Cirkel/De Duim | 524 | 496 | 469 | 441 | 414 9053 | Vervangende nieuwbouw de Wissel | 6.500 | 6.500 | 6.500 | 6.500 | 6.374 Totaal bestemmingsreserves afschrijvingslasten | 9.051 | 8.937 | 8.824 | 8.711 | 8.472 Meerjareninvesteringsplan Omschrijving | Separaat | Investeringsbedrag (x € 1.000) voorstel | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Aanpassing locaties Liemers College (VO) | JA | 3.408 | 0 | 0 | 0 | 0 Bouwvoorbereiding basisschool de Wissel | JA | 550 | 0 | 0 | 0 | 0 Brede school Groot Holthuizen - 1e inrichting/olp | 278 | 0 | 0 | 0 | 0 Haalbaarheidsonderz huisv de Tamboerijn/de Wissel | 169 | 0 | 0 | 0 | 0 Renovatie in div. schoolgebouwen | 17 | 0 | 0 | 0 | 0 Vervangende nieuwbouw De Tamboerijn | JA | 0 | 230 | 245 | 4.300 | 0 Vervangende nieuwbouw De Wissel | JA | 0 | 3.460 | 2.830 | 0 | 0 Voorbereiding verv.nieuwb./renovatie Herenmaten | JA | 250 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal programma 4. | 4.672 | 3.690 | 3.075 | 4.300 | 0 60 5.

SPORT, CULTUUR EN RECREATIE ALGEMEEN Omschrijving Dit programma gaat over de beleidsvelden sport, kunst en cultuur, erfgoed, media (bibliotheek), openbaar groen en vrijetijdseconomie. Wat willen we? Sport Wij willen dat sport voor iedereen toegankelijk en betaalbaar blijft, ongeacht leeftijd, inkomen of beperking. Sport en bewegen dragen bij aan gezondheid, ontmoeting en maatschappelijke verbinding. Daarom behouden en versterken we het brede sportaanbod in onze gemeente, ondersteunen we verenigingen in hun belangrijke rol en investeren we gericht in toekomstbestendige, veilige en goed bereikbare sportaccommodaties, zoals sportpark Hengelder. Daarbij maken we bewuste keuzes zodat voorzieningen betaalbaar en duurzaam in stand blijven. Recreatie en Toerisme Wij willen de unieke kwaliteiten van onze natuurgebieden, recreatieplassen, rivieren en erfgoed behouden en verder versterken. We zorgen voor een goede balans tussen recreatie, toerisme, natuur en leefomgeving en maken recreatiegebieden aantrekkelijk en toegankelijk voor inwoners en bezoekers. Door te investeren in wandel- en fietsroutes, recreatieve verbindingen en toeristische initiatieven van ondernemers versterken we de aantrekkelijkheid van Zevenaar als plek om te wonen, te ontspannen en te bezoeken.

Leefbaarheid en voorzieningen Wij willen vitale dorpen en wijken met voorzieningen die ontmoeting, betrokkenheid en leefbaarheid stimuleren. Daarom behouden we belangrijke accommodaties en investeren we gericht in ontmoetingsplekken die bijdragen aan een sterke en verbonden gemeenschap. Samen met inwoners, verenigingen en maatschappelijke organisaties zorgen we ervoor dat voorzieningen aansluiten bij de behoeften van de verschillende kernen en daarmee voorbereid zijn op de toekomst. Cultuur en verenigingen Wij willen een bruisend cultureel en verenigingsleven dat bijdraagt aan ontmoeting, identiteit en gemeenschapszin. Daarom ondersteunen we culturele initiatieven, verenigingen en erfgoed en versterken we de zichtbaarheid en toegankelijkheid van culturele activiteiten. We koesteren de Liemerse identiteit en tradities, zoals carnaval, kermissen, schuttersfeesten en festivals, en zorgen voor een duidelijk, stabiel en toekomstbestendig subsidiebeleid dat maatschappelijke initiatieven ondersteunt en ruimte geeft aan cultuur en ontmoeting.

Beleidskaders  | Visie en integrale nota sociaal domein 2024-2040  | Uitvoeringsplan sociaal domein 2025-2028  | Beleidsplan Sport en Bewegen 2021-2028  | Financiële actualisatie Integraal Beleidsplan Openbare Ruimte (2022-2032)  | Het Participatiekompas (2025)  | Beleidskader Vrijetijdseconomie Zevenaar 2030  | Omgevingsvisie Zevenaar 2040 - Stad, dorpen en landschap in balans  | Liemerse Economische Visie 2040 61 WAT DOEN WE? 5.1 Sport brengt mensen samen en helpt inwoners om gezond te blijven 5.1.1 We voeren het beleidsplan sport en bewegen 2021-2028 uit en stimuleren initiatieven | 2026-2028 die bijdragen aan gezondheid en ontmoeting We voeren activiteiten uit die bijdragen aan een gezonde leefstijl. • We regisseren het aanbod van activiteiten die bijdragen aan een gezonde leefstijl en het stimuleren van beweging. Dit gebeurt onder andere via de DVO Beweegstimulering met sportbedrijf Ataro B.V., met programma’s zoals valpreventie, de ketenaanpak 'Kind naar gezonder gewicht' en 'Gezonde Jeugd, Gezonde Toekomst' (ook bekend onder JOGG). Hierbij werken we samen met partner organisaties uit zorg, welzijn en gezondheid, en zetten we activiteiten in die ook ontmoeting tussen inwoners bevorderen. • In 2026 stellen we een nieuw Plan van Aanpak JOGG op, met onder meer aandacht voor een rookvrije generatie en schoolfruit.

Daarbij richten we ons niet uitsluitend op jeugd: een rookvrije omgeving wordt immers steeds meer de norm. Dit uitgangspunt verankeren we breed in ons beleid. • In 2026 worden de eerste concrete vertalingen gemaakt voor het nieuwe aanvullende zorg en welzijnsakkoord (AZWA) waarin sport en bewegen een middel is in thema’s als aanpak gezondheidsverschillen en preventie. • Vanaf 2027 wordt gestart met de uitvoering van het nieuwe plan van aanpak JOGG op scholen en sportverenigingen, en worden de concrete vertalingen uit het AZWA stapsgewijs in de praktijk gebracht via gerichte sport- en beweegactiviteiten in de kernen en wijken. 5.1.2 We werken samen met verenigingen, sportbedrijven en partners om sport en bewegen | 2026-2028 in de buurt te stimuleren, bijvoorbeeld met sportveldjes en activiteiten dicht bij huis Concreet gaat het om initiatieven van inwoners, verenigingen en organisaties die bijdragen aan ontmoeting middels sport en bewegen in de buurt. Dit gebeurt onder andere door het actief verwelkomen en financieel ondersteunen van buurtinitiatieven via het Sportakkoord II, platform Zevenaar Doet en het verstrekken van incidentele subsidies voor lokale sportactiviteiten.

5.1.3 We versterken sport en bewegen in de gemeente | 2026-2029 • Sportverenigingen worden ondersteund door de inzet van combinatiefunctionarissen, onder andere door middel van gerichte verenigingsondersteuning. Hierbij worden actieve verbindingen gelegd tussen sport, onderwijs, welzijn en gezondheid om de sportdeelname te verhogen en maatschappelijke organisaties met elkaar te verknopen. • In 2026 worden er duidelijke kritieke prestatie-indicatoren (KPI’s) opgesteld voor de inzet van de combinatiefunctionarissen, zodat de maatschappelijke impact op het gebied van sport, onderwijs en welzijn meetbaar wordt gemaakt. • In 2027 wordt de effectiviteit van de combinatiefunctionarissen getoetst aan de hand van de opgestelde KPI’s, en wordt de intensievere samenwerking tussen sport, onderwijs en welzijn breder in de praktijk toegepast. 5.2 De gemeente Zevenaar heeft een breed aanbod aan sportmogelijkheden en dat willen we behouden 5.2.1 We ondersteunen verenigingen | 2026-2029 Om het lokale sportaanbod vitaal en toegankelijk te houden verstrekken we subsidies aan sportverenigingen op basis van de “subsidieregeling sport, cultuur en welzijn gemeente Zevenaar 2027-2030”.

5.2.2 We investeren planmatig in sportaccommodaties | 2026-2029 • We borgen kwalitatieve sportaccommodaties via de DVO Beheer en exploitatie (met Ataro B.V.) en sturen op een duurzame instandhouding van de gemeentelijke sportvoorzieningen. • In 2026 stellen we een meerjaren investerings- en onderhoudsprogramma (MIOP) sportaccommodaties op. Deze wordt via de meerjarenbegroting aan de raad ter besluitvorming voorgelegd. Voor de komende jaren 62 brengen we in beeld welke investeringen nodig zijn voor vervanging, renovatie en groot onderhoud. Investeringen worden hierbij geprioriteerd en gefaseerd zodat deze financieel haalbaar blijven en beter aansluiten op maatschappelijke behoeften. • In 2026 worden twee nieuwe voetbalkunstgrasvelden op sportpark Hengelder gerealiseerd • In 2027 wordt gestart met de concrete en gefaseerde uitvoering van de projecten en onderhoudsmaatregelen die zijn vastgelegd in het MIOP sportaccommodaties. • In 2027 wordt de verbetering sportpark Hengelder voortgezet met de renovatie van één hockeyveld, twee korfbalvelden en de realisatie van een optie voor een extra voetbalkunstgrasveld. 5.2.3 We geven uitvoering aan strategische agenda sport | 2026-2029 • In 2026 worden de volgende samenwerkingsthema's opgepakt ‘Ruimtes voor sport en bewegen’, ‘Regionale pool van professionals’ en ‘Aangepast sporten’.

• In 2027 vertalen we de regionale uitkomsten van deze thema's naar concrete lokale maatregelen en voorstellen voor de gemeente Zevenaar, met een specifieke focus op de doorontwikkeling van het aangepast sporten. 5.3 We willen dat iedereen kan sporten, ongeacht leeftijd, inkomen of beperking 5.3.1 We zorgen voor toegankelijke en betaalbare sportvoorzieningen | 2026-2029 Inwoners worden ondersteund bij deelname aan sport wanneer er financiële belemmeringen aanwezig zijn. Dit doen we onder andere door het actief inzetten en promoten van de Gelrepas en draagt Stichting Leergeld bij aan contributies voor onder andere sportverenigingen voor kinderen tot 18 jaar. Zo zorgen we ervoor dat sporten en bewegen ook voor inwoners met een laag inkomen betaalbaar blijft. Daarnaast streven we naar sportvoorzieningen die openbaar toegankelijk zijn, dus ook buiten de officiële openingstijden van de parken of velden. 5.3.2 Sportvoorzieningen zijn toegankelijk voor iedereen | 2026-2029 We stimuleren inclusief sporten en bewegen binnen de gemeente. Fysieke en sociale toegankelijkheid is een vast uitgangspunt bij de inrichting van sportvoorzieningen en de organisatie van activiteiten, zodat iedereen drempelloos kan meedoen.

5.4 We versterken de positie van Zevenaar als recreatieve toegangspoort van de Liemers door de thema's water, rivieren en Romeinse geschiedenis zichtbaarder en beter beleefbaar te maken 5.4.1 Uitdragen en vormgeven van het 3e Waterverhaal | 2026-e.v. Het 3e Waterverhaal gaat over de Rijndelta: het leven met de rivieren en genieten op en langs het water. Ze bepalen al eeuwen de vorm en kwaliteit van ons landschap: vroeger, nu en straks. De komende jaren staan we voor grote uitdagingen. Nederland richt de ruimte opnieuw | in. Bodem en water krijgen daarin de hoofdrol. Vooral de rivieren. We moeten meer water vasthouden en piekstromen opvangen. Water wordt weer leidend in natuur, landbouw en steden. Tegelijk groeit de vraag naar recreatie en naar woningen. Dat maakt de druk op de ruimte groter. Wij gaan dit waterverhaal samenhangend presenteren. 5.4.2 We maken de rijke geschiedenis van het Romeinse verleden in de regio tastbaar en | 2026-2028 zichtbaar Medio 2024 is het Masterplan Romeins Verleden van de Groene Metropoolregio Arnhem- | Nijmegen (GMR) vastgesteld. Zevenaar maakt hier – als één van de vijf Gelderse UNESCO- Limes-locaties – een belangrijk onderdeel van uit. Met het Uitvoeringsprogramma De Delta van Drusus geven wij concreet invulling aan het versterken van het Romeinse cluster in Zevenaar en de Liemers.

63 5.5 We versterken de vrijetijdseconomie door te investeren in recreatieve infrastructuur, toeristische voorzieningen en ondernemerschap, met behoud van natuur- en landschapswaarden 5.5.1 We voeren het Beleidskader vrijetijdseconomie 2030 uit | 2026-2029 Het Beleidskader vrijetijdseconomie Zevenaar 2030 vormt de basis van onze ambities, doelstellingen, resultaten en dus werkzaamheden op het gebied van recreatie en toerisme. Om dit te bereiken, hebben wij doelstellingen geformuleerd. We willen meer tevreden inwoners over de mogelijkheden voor vrijetijdsbesteding, een toename van bestedingen door toeristen en recreanten, een groei van het aantal overnachtingen en de voorzieningen daarvoor, bijvoorbeeld in de vorm van een hotel. Ook willen we meer tevredenheid over het ondernemersklimaat voor toeristisch-recreatieve ondernemers en een toename van het aantal dagtoeristen. Daarnaast vinden wij het van groot belang dat we goed omgaan met onze recreatiegebieden. Om deze reden zijn we tegen nieuwe plannen voor zonneparken in deze gebieden. De resultaten behalen wij binnen de volgende taakvelden:(1) Toeristische infrastructuur (paden, routes, bewegwijzering); (2) Ontwikkeling van aanbod voor dag- en verblijfsrecreatie; (3) Samenwerking en kwalitatief & innovatief ondernemerschap; (4) Marketing, informeren & inspireren.

Jaarlijks stellen wij een uitvoeringsagenda op, waarmee we de activiteiten op de bovenstaande taakvelden uitvoeren. 5.6 We ondersteunen verenigingen en maatschappelijke organisaties 5.6.1 We ondersteunen verenigingen en maatschappelijke organisaties zodat zij kunnen | 2026-2029 bijdragen aan ontmoeting, leefbaarheid en sociale samenhang in onze kernen en aan verbetering van fysieke en mentale gezondheid Hiermee houden we het lokale aanbod van organisaties op het gebied van sport, kunst en cultuur en welzijn, vitaal en toegankelijk voor alle inwoners. 5.6.2 We handhaven de jaarlijkse uitvoering van ZevenaarDoet om daarmee | 2026-2029 inwonersinitiatieven te ondersteunen Zevenaar Doet is sinds 2022 een succesvol middel om inwoners te betrekken bij het verbeteren van de leefbaarheid in hun wijk of dorp. Door het indienen van initiatieven en het betrekken van andere buurt- of dorpsgenoten kunnen inwoners direct een positieve bijdrage leveren aan hun leefomgeving. De gemeente ondersteunt dit met een waardebon van €7,50 per huishouden.

5.7 We versterken de leefbaarheid in dorpen en wijken door inwonersinitiatieven actief te ondersteunen en ruimte te bieden voor lokale ontwikkeling en ontmoeting 5.7.1 We werken een (subsidie)regeling uit voor stads- en dorpsontwikkeling | 2027-2029 We versterken de leefbaarheid en verbondenheid in onze dorpen en wijken door ontmoetingsplekken en dorpshuizen te ondersteunen en inwonersinitiatieven actief te stimuleren. Hiervoor werken we een regeling voor stads- en dorpsontwikkeling uit met een duidelijk budget, heldere spelregels en een transparant beoordelingsproces. Daarnaast richten we een integraal kernteam leefbaarheid in dat maatschappelijke initiatieven begeleidt en ondersteunt. Zo bieden we inwoners ruimte om zelf bij te dragen aan een sterke sociale basis en een aantrekkelijke leefomgeving. 5.8 We bereiden de harmonisatie van het subsidiebeleid zorgvuldig voor 5.8.1 We zorgen er voor dat in 2028 de voorbereidingen worden afgerond, zodat het in 2029 | 2026-2029 (in de nieuwe gemeente) kan worden vastgesteld In aanloop naar de herindeling brengen we de positie van verenigingen en maatschappelijke organisaties in beeld en ronden we lopende toezeggingen en afspraken af. Op basis daarvan werken we samen met de herindelingspartners toe naar een geharmoniseerd subsidiebeleid.

Daarbij hebben we oog voor de verschillen tussen de gemeenten, de belangen van verenigingen en instellingen en de effecten van eventuele wijzigingen. Het uiteindelijke subsidiebeleid is doelmatig, rechtmatig en transparant. 64 5.9 We ondersteunen culturele initiatieven van inwoners en verenigingen, door hen een vast aanspreekpunt binnen de gemeente te bieden in de vorm van een vaste functionaris 5.9.1 We versterken de contacten met de dorps- en wijkraden | 2026-2027 Wij geloven in de kracht van onze dorpen en wijken. Daarom investeren we nadrukkelijk in de samenwerking met dorps- en wijkraden als vertegenwoordigers van hun gemeenschap. Door vaste contactpersonen in te zetten, zorgen we voor korte lijnen, betere ondersteuning en een zichtbare aanwezigheid van de gemeente in de kernen. Hiermee versterken we de leefbaarheid, vergroten we de invloed van inwoners op hun leefomgeving en bieden we ruimte aan lokale initiatieven die bijdragen aan een vitale en betrokken gemeenschap. 5.10 We versterken de Turmac Cultuurfabriek 5.10.1 We voeren de visie op de Turmac Cultuurfabriek 2025-2030 uit | 2026-2030 Om de exploitatie van de Turmac Cultuurfabriek te verbeteren en uitvoering te geven aan de visie Turmac Cultuurfabriek 2025-2030 wordt  er gewerkt aan een bredere inzet van de Cultuurhal (zakelijke verhuur). Er wordt een vergunningprocedure doorlopen om dit mogelijk te maken.

Daarna zal de horecafunctie opnieuw worden aanbesteed. Dit wordt medio 2027 afgerond. 5.11 We hebben aandacht voor erfgoed en cultuurhistorie, omdat dit onze gemeente herkenbaar en bijzonder maakt 5.11.1 We verbeteren het onderhoudsniveau van bestaande beeldende kunstobjecten in de | 2026-2029 openbare ruimte • We starten met cyclische inspecties van de beeldende kunstobjecten binnen de gemeente om verval vroegtijdig te signaleren. Deze gaan we daarna jaarlijks uitvoeren. • De kunstobjecten waarvoor onderhoud het meest urgent is, pakken we direct aan. 5.11.2 We werken aan een evenwichtig erfgoedprogramma voor behoud en ontwikkeling | 2026-2029 van ons erfgoed In december 2025 heeft de raad de kaders vastgesteld voor het opstellen van een evenwichtig erfgoedprogramma. Niet alleen het materieel erfgoed (de stenen), maar ook het immaterieel erfgoed (tradities, gebruiken en lokale geschiedenis) krijgt hierin een rol. Zo willen we erfgoed in de omgevingsvisie opnemen, zodat we het optimaal kunnen beschermen, behouden, gebruiken en versterken. Deze kaders werken we in 2027 uit in een erfgoedprogramma. Daarnaast nemen we met de gemeenten Duiven, Westervoort, Lingewaard en Overbetuwe deel aan het meerjarenprogramma cultuur- en erfgoedpact 2025- 2027.

5.11.3 We versterken de bibliotheek- en cultuurfunctie van Kunstwerk! als voorziening voor | 2026-2029 ontwikkeling, ontmoeting, participatie en cultuur De bibliotheek is een belangrijke voorziening voor kennis en informatie, educatie, leesbevordering en literatuur, ontmoeting en debat, kunst en cultuur. Kunstwerk! vervult hierin een belangrijke maatschappelijke en educatieve rol en draagt bij aan de ontwikkeling, ontmoeting en participatie van inwoners van alle leeftijden. Met de wettelijke zorgplicht (conform de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen) voor een volwaardige openbare bibliotheek vanaf 2027 versterken we deze functie verder. We zetten daarbij in op een intensievere samenwerking met Kunstwerk! en andere maatschappelijke partners in de wijken en dorpen, zodat activiteiten en programmering zoveel mogelijk aansluiten bij de behoeften van onze inwoners. 65 WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000) | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Baten Primitieve begroting 2026-2029 | 2.250 | 2.250 | 2.249 | 2.249 | 2.248 1e voortgangsrapportage 2026 | 344 | 63 | 63 | 63 | 63 2e voortgangsrapportage 2026 | 277 | 0 | 0 | 0 | 0 Wijziging tot de begroting 2027-2030 | 0 | 4 | 4 | 4 | 4 Totale baten tot de begroting | 2.871 | 2.317 | 2.317 | 2.316 | 2.315 Mutaties in deze begroting (baten) 1.

Autonome ontwikkelingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 Actualisatie budget rentelasten | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 2. Actualisatie bestaand beleid | 0 | 50 | 50 | 50 | 50 Actualisatie voorziening onderhoud | 0 | 50 | 50 | 50 | 50 gemeentelijke gebouwen 5. Mutaties < € 100.000 | 0 | 60 | 60 | 60 | 60 Actualisatie budget Sportbedrijf | 0 | 60 | 60 | 60 | 60 Totaal gemuteerde baten | 0 | 110 | 110 | 110 | 111 Totale baten in deze begroting | 2.871 | 2.427 | 2.427 | 2.426 | 2.426 Lasten Primitieve begroting 2026-2029 | 14.603 | 14.480 | 14.495 | 14.471 | 14.456 1e voortgangsrapportage 2026 | 776 | 1.121 | 1.076 | 1.115 | 1.115 2e voortgangsrapportage 2026 | 69 | -103 | 58 | 59 | 59 Wijzigingen tot de begroting 2027-2030 | 0 | 483 | 528 | 580 | 624 Totale lasten tot de begroting | 15.447 | 15.981 | 16.157 | 16.225 | 16.254 Mutaties in deze begroting (lasten) 1. Autonome ontwikkelingen | 0 | 2 | 2 | 2 | 2 Actualisatie budget rentelasten | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Bijdrage GR Groene Metropoolregio | 0 | 2 | 2 | 2 | 2 Arnhem-Nijmegen 2.

Actualisatie bestaand beleid | 0 | 746 | 482 | 519 | 581 Actualisatie investeringen sportbedrijf - | 0 | 0 | 14 | 14 | 14 binnensportmaterialen Actualisatie investeringen | 0 | 0 | 6 | 12 | 17 sportterreinen - buitensport Actualisatie voorziening onderhoud | 0 | 223 | 223 | 223 | 223 gemeentelijke gebouwen Financiële actualisatie Integraal | 0 | 2 | 28 | 60 | 116 Beleidsplan Openbare Ruimte 2022- 2032 66 Voorzieningen buiten- en binnensport | 0 | 520 | 210 | 210 | 210 3. Nieuw beleid | 0 | 30 | 26 | 26 | 26 CP 5.11.1 Aanvullend budget | 0 | 18 | 18 | 18 | 18 onderhoud kunstobjecten openbare ruimte CP 5.2.1 We ondersteunen | 0 | 12 | 8 | 8 | 8 verenigingen 5.

Mutaties < € 100.000 | 0 | 76 | 76 | 58 | 44 Actualisatie budget afschrijvingen | 0 | 0 | 0 | -18 | -32 Actualisatie budget Sportbedrijf | 0 | 76 | 76 | 76 | 76 Totaal gemuteerde lasten | 0 | 853 | 586 | 605 | 652 Totale lasten in deze begroting | 15.447 | 16.835 | 16.743 | 16.830 | 16.906 Resultaat voor bestemming | -12.576 | -14.408 | -14.316 | -14.403 | -14.480 Onttrekkingen Primitieve begroting 2026-2029 | 259 | 259 | 259 | 259 | 259 1e voortgangsrapportage 2026 | 284 | 54 | 0 | 0 | 0 2e voortgangsrapportage 2026 | 33 | 33 | 33 | 33 | 33 Wijzigingen tot de begroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Meerjarenbegroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal onttrekkingen reserves | 575 | 345 | 291 | 291 | 291 Toevoegingen Primitieve begroting 2026-2029 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 1e voortgangsrapportage 2026 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 2e voortgangsrapportage 2026 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Wijzigingen tot de begroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Meerjarenbegroting 2027-2030 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal toevoegingen reserves Saldo reserve mutaties | 575 | 345 | 291 | 291 | 291 Resultaat na bestemming | -12.001 | -14.063 | -14.025 | -14.112 | -14.189 67 Toelichting financiële ontwikkelingen Hieronder vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van mutaties in de exploitatie die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd.

Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000) | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1. Autonome ontwikkelingen Actualisatie budget rentelasten | 0 | 0 | 0 | 1 Jaarlijks actualiseren wij de rentelasten. De volgende zaken hebben invloed op de hoogte van de rentelast: 1. Het faseren van investeringen; 2. De hoogte van de boekwaarden van de grondexploitaties; 3. Aflopen van huidige langlopende leningen met lage rentes. 1. Doordat investeringen worden verschoven, verschuift ook de bijbehorende rentelast naar latere jaren. 2. Op basis van de herziene grondexploitaties per 1 januari 2026 zoals vastgesteld in de raadsvergadering van 1 juli 2026, zijn de boekwaarden gemuteerd. Zodra een boekwaarde stijgt, kan er meer rente worden toegerekend aan de grondexploitatie, bij een daling dus minder. In 2027 en 2030 levert dit een nadeel op, in 2028 en 2029 een voordeel. 3. In de komende jaren lossen we ca. 35 miljoen af op huidige langlopende leningen. Het rentepercentage van deze leningen is gemiddeld een stuk lager dan de huidige rente waartegen we nieuwe leningen aan moeten trekken om aan onze financieringsbehoefte te voldoen. Dit zorgt voor stijgende rentelasten. Bijdrage GR Groene Metropoolregio Arnhem- | -2 | -2 | -2 | -2 Nijmegen De bijdrage per inwoner 2027 voor het regiobureau en de vijf opgaven bedraagt € 8,99.

Dit is een toename van € 0,35 per inwoner ten opzichte van de begroting 2026-2029. De bijdrage voor de regionale energie strategie 2023-2030 (RES) dekken wij net als voorgaande drie jaren uit de middelen voor "Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid". De bijdrage voor de economic board (TEB) bedraagt 1,11 per inwoner. Een stijging van € 0,04 ten opzichte van de begroting 2026. Hierbij is rekening gehouden met een verlenging voor de periode 2027-2031. In totaal een structureel nadeel van € 20.000 (programma 0 € 9.000 nadelig, programma 2 € 3.000 nadelig, programma 3 € 2.000 nadelig, programma 5 € 2.000 nadelig, programma 7 € 2.000 nadelig en programma 8 € 2.000 nadelig). 2. Actualisatie bestaand beleid Actualisatie investeringen sportbedrijf - | 0 | -14 | -14 | -14 binnensportmaterialen In 2025 is in opdracht van de gemeente door Ataro voor de binnensportaccommodaties een meerjareninvesterings- en meerjarenonderhoudsplan opgesteld. Op basis hiervan zijn de investeringsbudgetten voor het vervangen van de scoreborden en vloeren bij de diverse sporthallen voor deze jaren in de begroting opgenomen. Het betreft een investeringsbudget (€ 90.000) voor de scoreborden voor sporthallen Lentemorgen, Heerenmaten en Panoven en de vloeren (€ 163.000) voor de sporthallen Heerenmaten en Panoven.

In totaal een structureel nadeel in programma 5 vanaf 2028 van € 14.000. Actualisatie investeringen sportterreinen - | 0 | -6 | -12 | -17 buitensport In 2025 is in opdracht van de gemeente door Ataro voor de buitensportaccommodaties een meerjareninvesterings- en meerjarenonderhoudsplan opgesteld. Op basis hiervan zijn de investeringsbudgetten voor het vervangen van de grasvelden op de diverse sportparken voor deze jaren in de begroting opgenomen. Het betreft de grasvelden op de Sportparken Gelders Eiland (€ 95.000 en € 75.000), De Does (Giesbeek) (€ 44.000), Mariëndaal (Angerlo) (€ 41.000 en € 27.000), 's-Gravenweerd (Lobith) (€ 46.000) de Buitenboom (Babberich) (€ 75.000) en Hengeler (OBW) (€ 107.000). In totaal een structureel nadeel in programma 5 vanaf 2028 van € 6.000, in 2029 van € 12.000 en in 2030 van € 17.000. 68 Actualisatie voorziening onderhoud gemeentelijke | -173 | -173 | -173 | -173 gebouwen Sinds 2021 is de gemeente weer verantwoordelijk voor het planmatig onderhoud van de binnensportaccommodaties. Op gymzaal De Bem na zijn het zwembad, de sporthallen en gymzalen uit de jaren '60 t/m '80. De afgelopen jaren zijn diverse kleinere vervangingen vanuit het meerjarenonderhoudsplan uitgevoerd, maar zijn grote vervangingen veelal uitgesteld door beperkt budget vanuit de voorziening onderhoud gemeentelijke gebouwen.

Om het planmatig onderhoud van de binnensportaccomodaties beter op orde te krijgen dient de voorziening onderhoud gemeentelijke gebouwen verhoogd te worden. De verhoging van deze voorziening kan deels opgevangen worden met een structurele teruggave van het gebruikersaandeel van de energielasten van sportpark Hengelder. De opgave voor het planmatig onderhoud van de binnensportaccommodaties is dermate hoog dat er structureel vanaf 2028 € 173.000 bijgeraamd moet worden. In 2027 verwachten wij dat het nieuwe onderhoudsplan gebouwen is afgerond. Op grond hiervan storten wij het saldo van de reserve vastgoed (€ 66.000) in de voorziening onderhoud gemeentelijke gebouwen en is de bijraming incidenteel € 107.000. Daar waar mogelijk wordt bij vervangend groot onderhoud ook direct gekeken naar duurzamere alternatieven. Bij het Lentebad zal de vervanging van een aantal installatiecomponenten tot een forse daling van het gasverbruik leiden, wat aankomende jaren een structureel voordeel gaat opleveren. In totaal per saldo een structureel nadeel in programma 0 vanaf 2027 van € 107.000 (last: € 223.000 -/- baat: € 50.000 - inzet reserve € 66.000). Vanaf 2028 van € 173.000 (last: € 223.000 -/- baat: € 50.000).

Financiële actualisatie Integraal Beleidsplan | -2 | -28 | -60 | -116 Openbare Ruimte 2022-2032 Het integraal beleidsplan openbare ruimte (IBOR) bevat de ambities en doelstellingen van de gemeente Zevenaar voor het beheer, onderhoud en vervanging van de openbare ruimte voor de periode 2022-2032. We streven naar een openbare ruimte die veilig, goed onderhouden, aantrekkelijk en toekomstbestendig is. Daarbij zetten we in op het versterken van de biodiversiteit, het vergroten van klimaatbestendigheid en het toepassen van duurzame en circulaire oplossingen bij beheer, onderhoud en vervangingen. In 2022 zijn de financiële middelen voor de periode 2022-2026 aangevraagd op basis van de het toen bekende areaal en zijn er beheerplannen opgesteld. Om in 2027 nieuwe beheerplannen op te kunnen stellen actualiseren wij nu de budgetten zodat er voldoende budget is voor het uitvoeren van regulier en groot onderhoud en het plegen van vervangingsinvesteringen in de aankomende planperiode. De financiële actualisatie van het IBOR leggen wij in de raadsvergadering in het 4e kwartaal 2026 uitgebreid aan u voor. De geactualiseerde budgetten hebben wij gebaseerd op de financiële actualisatie van het IBOR en het bijbehorende raadsvoorstel en zijn opgenomen in deze meerjarenbegroting 2027-2030.

Wij verhogen het exploitatiebudget structureel met € 245.000 hoofdzakeijk veroorzaakt door autonome ontwikkeling bij openbare verlichting (€ 121.000), de voorziening openbare verlichting (€ 8.000) en kunstwerken (€ 116.000). Als gevolg van de nieuwe investeringen 2027: € 2.500.000, 2028: € 3.200.000, 2029: € 3.500.000 2030: € 3.000.000 stijgen de afschrijvingslasten. Deze bedragen in 2028 € 85.000, in 2029 € 175.000, in 2030 € 288.000 en in 2031 € 386.000 verdeeld over programma, 2, 5 en 7. Voorzieningen buiten- en binnensport | -520 | -210 | -210 | -210 In 2025 is in opdracht van de gemeente door Ataro voor de buiten- en binnensportaccommodaties een meerjareninvesterings- en meerjarenonderhoudsplan opgesteld. Op basis hiervan zijn voor het onderhoud twee nieuwe voorzieningen buiten- en binnensport ingesteld. Voor de voorziening buitensport betreft dit het onderhoud van, de verhardingen en watergangen, de sporttechnische voorzieningen (waaronder hekwerk, terreinafscheiding doelen, armaturen etc) rondom de sportaccommodaties en het onderhoud van de tartan (atletiek)baan. De jaarlijkse storting in deze voorziening buitensport bedraagt met ingang van 2027 € 160.000. Per saldo een structureel nadeel vanaf 2027 in programma 5 van € 160.000. 69 Voor de voorziening binnensport betreft dit sporttechnische materialen.

De storting in deze voorziening binnensport bedraagt in 2027 eenmalig € 360.000. Vanaf 2028 een jaarlijkse storting in deze voorziening binnensport van € 50.000. Per saldo een structureel nadeel vanaf 2028 in programma 5 van € 50.000. 3. Nieuw beleid CP 5.11.1 Aanvullend budget onderhoud | -18 | -18 | -18 | -18 kunstobjecten openbare ruimte In de openbare ruimte van de gemeente Zevenaar zijn momenteel 94 kunstobjecten en herdenkingsmonumenten in beeld, verspreid over de verschillende woonkernen. Voor deze objecten was tot op heden structureel € 7.500 per jaar beschikbaar. Dit budget wordt met € 17.500 per jaar verhoogd naar structureel € 25.000. Dit budget wordt ingezet voor het periodiek inspecteren en reinigen van de kunstobjecten. Het voornemen is om in het tweede kwartaal van 2027 als eerste stap een nulinspectie van het volledige areaal uit te voeren en een meerjarenonderhoudsplanning op te stellen. Hiervoor wordt circa € 10.500 geraamd. Van het beschikbare budget van € 25.000 resteert daarmee in 2027 circa € 14.500 dat kan worden ingezet voor reinigingswerkzaamheden. De nulinspectie brengt de actuele staat en onderhoudsbehoefte van de kunstobjecten in beeld. De daaruit voortvloeiende meerjarenonderhoudsplanning geeft vervolgens inzicht in de benodigde inspectie-, reinigings- en onderhoudswerkzaamheden, de planning daarvan en de benodigde budgetten per jaar.

Op basis hiervan kan vanaf 2028 worden bepaald welk budget daadwerkelijk nodig is voor het planmatig beheer en onderhoud van de kunstobjecten. CP 5.2.1 We ondersteunen verenigingen | -12 | -8 | -8 | -8 We werken samen met verenigingen, sportbedrijven en partners om sport en bewegen in de buurt te stimuleren, bijvoorbeeld met sportveldjes en activiteiten dicht bij huis. Hierbij maken we gebruik van het platform Sjors Sportief en Creatief. Om dit verder te ontwikkelen (met leefbaarheid en cultuur) vragen wij een extra structureel budget van € 8.000. In 2027 vragen wij een incidenteel budget voor een onafhankelijk onderzoek bij sportparken van € 4.000.

Totaal mutaties | -727 | -460 | -497 | -558 Overzicht baten en lasten op taakveld Exploitatie | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting (bedragen x € 1.000) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Baten 5.3 | Cultuurpresentatie, | 249 | 162 | 166 | 166 | 166 | 166 cultuurproductie en cultuurparticipatie 5.4 | Musea | 22 | 17 | 17 | 17 | 17 | 17 5.5 | Cultureel erfgoed | 32 | 16 | 16 | 16 | 16 | 16 5.7 | Openbaar groen en | 51 | 11 | 11 | 11 | 11 | 11 (openlucht) recreatie 5.1 | Sportbeleid en activering | 300 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 5.2 | Sportaccommodaties | 2.625 | 2.665 | 2.217 | 2.217 | 2.216 | 2.216 5.6 | Media | 45 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal Baten | 3.324 | 2.871 | 2.427 | 2.427 | 2.426 | 2.426 70 Lasten 5.1 | Sportbeleid en activering | 918 | 526 | 537 | 533 | 533 | 533 5.2 | Sportaccommodaties | 5.289 | 5.432 | 6.287 | 6.134 | 6.137 | 6.151 5.3 | Cultuurpresentatie, | 1.307 | 1.300 | 1.328 | 1.271 | 1.271 | 1.272 cultuurproductie en cultuurparticipatie 5.4 | Musea | 314 | 370 | 360 | 360 | 360 | 360 5.5 | Cultureel erfgoed | 193 | 171 | 199 | 195 | 198 | 198 5.6 | Media | 1.045 | 1.098 | 980 | 980 | 980 | 980 5.7 | Openbaar groen en | 6.285 | 6.549 | 7.144 | 7.270 | 7.351 | 7.412 (openlucht) recreatie Totaal Lasten | 15.351 | 15.447 | 16.835 | 16.743 | 16.830 | 16.906 Saldo 5.1 | Sportbeleid en activering | -618 | -526 | -537 | -533 | -533 |

-533 5.2 | Sportaccommodaties | -2.664 | -2.767 | -4.070 | -3.917 | -3.920 | -3.935 5.3 | Cultuurpresentatie, | -1.058 | -1.139 | -1.162 | -1.105 | -1.105 | -1.106 cultuurproductie en cultuurparticipatie 5.4 | Musea | -291 | -354 | -344 | -344 | -344 | -344 5.5 | Cultureel erfgoed | -161 | -155 | -182 | -179 | -181 | -181 5.6 | Media | -1.000 | -1.098 | -980 | -980 | -980 | -980 5.7 | Openbaar groen en | -6.234 | -6.538 | -7.133 | -7.259 | -7.340 | -7.401 (openlucht) recreatie Begrotingsresultaat voor | -12.026 | -12.576 | -14.408 | -14.316 | -14.403 | -14.480 bestemming 0.10 | Mutaties reserves Onttrekkingen | 250 | 575 | 345 | 291 | 291 | 291 Toevoegingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal Mutaties reserves | 250 | 575 | 345 | 291 | 291 | 291 Begrotingsresultaat na | -11.777 | -12.001 | -14.063 | -14.025 | -14.112 | -14.189 bestemming Overzicht van Incidentele baten en lasten In dit programma zijn geen incidentele baten en lasten opgenomen. 71 Reserves Bestemmingsreserves Bestemmingsreserves (stand per 1 januari) | (Bedragen x € 1.000) Nummer | Naam | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 9058 | Achterstand groen | 301 | 0 | 0 | 0 | 0 Deze bestemmingsreserve is gevormd om de achterstanden onderhoud groen in te halen. Zodra deze achterstanden zijn ingelopen heffen we deze reserve weer op. Toevoeging | De storting in de reserve in 2022 was eenmalig.

We houden geen rekening met verdere stortingen. Onttrekking | De onttrekking aan de reserve achterstand groen hebben we geraamd op basis van het beheerplan (2022) openbaar groen. Het restant van deze bestemmingsreserve wordt naar verwachting in 2026 of uiterlijk 2027 besteedt. Totaal bestemmingsreserves | 301 | 0 | 0 | 0 | 0 Bestemmingsreserves afschrijvingslasten Bestemmingsreserves afschrijvingslasten | (Bedragen x € 1.000) (stand per 1 januari) Nummer | Naam | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 9035 | Sportvelden RKPSC | 43 | 34 | 26 | 17 | 9 9038 | Speelvoorzieningen kinderen met | 93 | 87 | 80 | 73 | 67 beperking 9039 | Brede Blik Giesbeek | 938 | 835 | 732 | 629 | 526 9057 | Sportaccommodaties | 1.082 | 1.006 | 930 | 853 | 777 9061 | Ledverlichting sportterreinen | 760 | 760 | 710 | 659 | 608 9062 | Beregeningsinstallatie sportvelden | 307 | 307 | 287 | 266 | 246 9064 | IHP 2007 Lindehagen/Tamboerijn | 275 | 275 | 220 | 165 | 110 Totaal bestemmingsreserves afschrijvingslasten | 3.498 | 3.304 | 2.983 | 2.663 | 2.342 Voorzieningen Voorzieningen (stand per 1 januari) | (Bedragen x € 1.000) Nummer | Naam | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 8018 | Voorziening buitensport | 0 | 0 | 8 | 9 | 95 Voorziening voor de vervanging van sporttechnische materialen, verhardingen en tartanbaan. 72 Toevoeging | De jaarlijkse storting is conform het beheerplan buitensport (2027).

Onttrekking | De onttrekking is conform het beheerplan buitensport. 8019 | Voorziening binnensport | 0 | 0 | 7 | 29 | 78 Voorziening voor groot onderhoud aan sportvoorzieningen ten behoeve van de binnensport. Toevoeging | De jaarlijkse storting is conform het beheerplan binnensport (2027). Onttrekking | De onttrekking is conform het beheerplan binnensport. Totaal voorzieningen | 0 | 0 | 15 | 39 | 173 Meerjareninvesteringsplan Omschrijving | Separaat | Investeringsbedrag (x € 1.000) voorstel | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Aanleg buitensport accommodatie kunstgr. Hengelder | 1.464 | 0 | 0 | 0 | 0 Afvalbakken | 60 | 0 | 0 | 0 | 0 Beregeningsinstallaties sportvelden | -2 | 0 | 0 | 0 | 0 Duurzaam materieel speelvoorzieningen 2024 | 19 | 0 | 0 | 0 | 0 Duurzaam materieel speelvoorzieningen 2025 | 0 | 0 | 30 | 0 | 0 Duurzaam materieel speelvoorzieningen 2026 | 0 | 0 | 30 | 0 | 0 Gimbornhof | 0 | 84 | 0 | 0 | 0 Hittestress maatregelen 2026 | 37 | 0 | 0 | 0 | 0 Hittestress maatregelen Bloemenkamp | 8 | 0 | 0 | 0 | 0 Hittestress maatregelen Lobith-Noord | 0 | 32 | 0 | 0 | 0 Hittestress maatregelen Lobith-Zuid | 0 | 26 | 0 | 0 | 0 Hittestress maatregelen Schrijvershoek | 0 | 28 | 0 | 0 | 0 Hondenlosloopterreinen | 140 | 0 | 0 | 0 | 0 Impuls aantrekkelijk en uitnodigend groen | 0 | 100 | 100 | 100 | 100 Impuls aantrekkelijk en uitnodigend groen 2024 | 82 | 0 | 0 | 0 | 0 Impuls

aantrekkelijk en uitnodigend groen 2025 | 100 | 0 | 0 | 0 | 0 Impuls aantrekkelijk en uitnodigend groen 2026 | 0 | 100 | 0 | 0 | 0 Impuls aantrekkelijk en uitnodigend groen Lobith-N | 24 | 10 | 0 | 0 | 0 Impuls aantrekkelijk en uitnodigend groen Lobith-Z | 0 | 25 | 0 | 0 | 0 Impuls aantrekkelijk groen Bloemenkamp | 23 | 0 | 0 | 0 | 0 Impuls aantrekkelijk groen Kop van Tolkamer | 0 | 0 | 30 | 0 | 0 Impuls aantrekkelijk groen Schrijvershoek | 10 | 20 | 0 | 0 | 0 Led verlichting sportvelden | -2 | 0 | 0 | 0 | 0 Maailaadwagen (637) | 65 | 0 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervanging bomen | 0 | 160 | 160 | 160 | 160 Reguliere vervanging bomen 2025 | 136 | 0 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervanging bomen 2026 | 160 | 0 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervanging groen | 0 | 400 | 400 | 400 | 400 73 Reguliere vervanging groen 2025 | 365 | 0 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervanging groen 2026 | 250 | 150 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen bomen Kop van Tolkamer | 0 | 25 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen bomen Lobith-Noord | 14 | 20 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen bomen Lobith-Zuid | 0 | 25 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen bomen Schrijvershoek | 25 | 60 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen groen Kop van Tolkamer | 0 | 30 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen groen Lobith-Noord | 27 | 60 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen groen Lobith-Zuid | 28 | 0 | 0 | 0 | 0 Reguliere vervangingen groen Schrijvershoek | 25 | 60 | 0 | 0

| 0 Renovatie grasv.'SGraven,Mariend,Buitenb/Hengelder | 0 | 0 | 0 | 0 | 255 Renovatie grasveld (1) sportpark Gelders Eiland | 0 | 0 | 0 | 75 | 0 Renovatie grasveld (2) sportpark Gelders Eiland | 0 | 95 | 0 | 0 | 0 Renovatie grasveld sportpark De Does en Mariëndal | 0 | 0 | 85 | 0 | 0 Restauratie Schipperspoortje | 38 | 0 | 0 | 0 | 0 Revitalisatie bomen Lobith | 0 | 0 | 0 | 105 | 0 Revitalisatie bomen Pannerden | 0 | 0 | 65 | 65 | 70 Revitalisatie bomen 'T Grieth | 0 | 0 | 0 | 0 | 45 Revitalisatie bomen Voorbereiding | 0 | 85 | 0 | 0 | 0 Revitalisatie groen Lobith | 0 | 0 | 0 | 190 | 0 Revitalisatie groen Pannerden | 0 | 0 | 125 | 125 | 135 Revitalisatie groen 'T Grieth | 0 | 0 | 0 | 0 | 85 Revitalistatie bomen Oud-Zevenaar | 0 | 0 | 90 | 0 | 0 Revitalistatie groen Oud-Zevenaar | 0 | 0 | 170 | 0 | 0 Revitalsiatie groen Voorbereiding | 0 | 155 | 0 | 0 | 0 Scoreborden groot sporthal | 0 | 90 | 0 | 0 | 0 Straatmeubilair 26 / 22-24 index | 30 | 0 | 0 | 0 | 0 Uitbreiding bomen 2025 | 58 | 0 | 0 | 0 | 0 Uitbreiding bomen 2026 | 50 | 50 | 0 | 0 | 0 Vervangen duurzaam materieel speelvoorzieningen | 0 | 0 | 0 | 30 | 30 Vervangen speeltoestellen | 0 | 0 | 0 | 323 | 323 Vervanging speeltoestellen 2024 | 17 | 0 | 0 | 0 | 0 Vervanging speeltoestellen 2025 | 262 | 19 | 0 | 0 | 0 Vervanging speeltoestellen 2026 | 0 | 241 | 27 | 0 | 0 Vervanging speeltoestellen 2027 | 0 | 0 | 260 | 0 | 0

Vervanging speeltoestellen Lobith-Noord | 10 | 20 | 0 | 0 | 0 Vervanging speeltoestellen Lobith-Zuid | 0 | 25 | 0 | 0 | 0 Vervanging speeltoestellen Schrijvershoek | 10 | 15 | 0 | 0 | 0 Vervanging/aanleg kunstgrasvelden Hengelder | 0 | 1.628 | 0 | 0 | 0 Vloeren sporthal | 0 | 163 | 0 | 0 | 0 Totaal programma 5. | 3.533 | 4.001 | 1.572 | 1.573 | 1.603 74 75 6. SOCIAAL DOMEIN ALGEMEEN Omschrijving Dit programma gaat over de beleidsvelden maatschappelijke ontwikkeling, jeugd, arbeidsparticipatie, leefbaarheid en wijkgericht werken, vrijwilligers- en mantelzorgbeleid. Samen vormen deze beleidsvelden het sociaal domein. Voor het realiseren van de opgaven in het sociaal domein nemen we ook onderdelen uit de beleidsvelden sport, cultuur, veiligheid, ruimtelijke ordening en volkshuisvesting, gezondheid en onderwijs mee die bij andere programma's zijn ondergebracht. Wat willen we? Zorg en welzijn Wij willen dat inwoners zo lang mogelijk gezond, zelfstandig en volwaardig kunnen deelnemen aan de samenleving. We willen met onze inwoners en partners bouwen aan een sterke gemeenschap waarin mensen naar elkaar omzien, elkaar ondersteunen en zoveel mogelijk de regie houden over hun leven. We vinden het belangrijk dat inwoners, waar mogelijk, oplossingen vinden in hun eigen netwerk en leefomgeving. Met steun van familie, vrienden, buren vrijwilligers en maatschappelijke voorzieningen.

Daarom investeren we in de eigen kracht van de samenleving en zetten we in op een sterke sociale basis, een sterk lokaal team, vroegsignalering en preventie. Inkomensondersteuning Wij willen dat inwoners financieel zelfstandig kunnen deelnemen aan de samenleving en, waar mogelijk, stappen kunnen zetten richting werk. We bieden ondersteuning die actief bijdraagt aan zelfredzaamheid, participatie en bestaanszekerheid. Daarbij hanteren we duidelijke en begrijpelijke regelingen, bieden we maatwerk waar nodig en stimuleren we inwoners om hun talenten te benutten via werk, opleiding, vrijwilligerswerk of andere vormen van maatschappelijke deelname. Armoedebestrijding Wij willen armoede en schulden zoveel mogelijk voorkomen en ervoor zorgen dat inwoners niet tussen wal en schip vallen. Daarom zetten we samen met maatschappelijke partners in op vroegtijdige signalering, toegankelijke ondersteuning en een samenhangende aanpak van financiële en maatschappelijke problemen. We ondersteunen inwoners die tijdelijk of langdurig moeite hebben om rond te komen, bevorderen bestaanszekerheid en werken aan het voorkomen van schuldenproblematiek. Daarbij richten we onze inzet vooral op maatregelen die inwoners daadwerkelijk perspectief bieden en maatschappelijke effecten vergroten.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://zevenaar.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/695e5ecd-e71d-403a-b62e-2d8a68c7406c?agendaItemId=4e995fa4-6521-44f6-b57e-c36e9b936f9d