Bijlage 1. 1181080 Meerjarenbegroting 2024-2027
Tekst van het document
2022-2025
Inwoners moeten zoveel mogelijk zaken digitaal, online kunnen regelen. Betrouwbaarheid en veiligheid staan daarbij voorop. Voor wie dit lastig is, blijft persoonlijk contact mogelijk. Digitalisering van onze dienstverlening en een efficiënt werkende gemeente vragen om goed georganiseerde informatievoorziening. Maar informatievoorziening is meer dan dat, want het is ook een randvoorwaarde voor het behalen van maatschappelijke doelen. De realisatie van de digitale transformatie van de gemeente Zevenaar gaat gepaard met een goede centraal georganiseerde informatievoorziening op het gebied van het functioneel beheer van de gemeentelijke applicaties. 0.4.8 Wij verbeteren van het (digitaal) documentenbeheer
2022-2025
Onze manier van werken willen we blijven verbeteren. Belangrijk element daarbij is dat we goed zorg hebben voor de (digitale) documenten die we in huis hebben. We werken systematisch aan het verder op orde en in control brengen van het (digitaal) informatiebeheer. Dit doen we tijdens deze bestuursperiode op basis van een informatiebeheerplan (2023) en met een kwaliteitssysteem informatiebeheer. Belangrijk onderdeel is de zorg voor informatie in vakapplicaties. Daarnaast bereiden we ons voor en sluiten we aan op een e-depot, waarin het opslaan van informatie en het garanderen van de houdbaarheid van deze digitale informatie voor langere tijd is ingericht. 0.4.9 Wij voeren de Wet open overheid (Woo) uit
2022-2027
Een open cultuur vinden wij belangrijk, we willen duidelijk zijn in wat we doen en waarom. De invoering van de Wet open overheid faciliteert dit: • We voeren een analyse uit om te bepalen wat de impact is van de Woo op de gehele organisatie. • We stellen een strategie op voor het uitvoeren van de Woo, waarin onder andere ambitieniveau, communicatiewijze (intern en extern) en participatie aan bod komen. • Wij voeren actieve openbaarmaking in (het online publiceren van minstens de 11 aangewezen informatiecategorieën: wet- en regelgeving, organisatiegegevens, raadsstukken, bestuursstukken, stukken van adviescolleges, convenanten, jaarplannen en -verslagen, Wob/Woo-verzoeken, onderzoeken, beschikkingen, klachten). Hierbij houden we de landelijke planning aan. De aanpak richt zich daarnaast op de gemeentelijke systemen (o.a. aanschaf van software), cultuur (o.a. trainen medewerkers) en het op orde brengen van de informatiehuishouding (o.a. vastleggen van metagegevens bij te bewaren documenten). 0.4.10 Wij herijken het Integraal Accommodatiebeleid 2020-2040 2025-2026 De raad heeft eind 2020 het Integraal Accommodatieplan (IAP) voor gemeentelijk vastgoed vastgesteld. Dit is een strategisch plan dat aangeeft welke gemeentelijke accommodaties wij willen behouden en welke wij op termijn willen afstoten.
Ook geeft het plan aan voor welke maatschappelijke doelgroepen wij in principe huisvesting aanbieden en voor welke functies. De beleidskaders worden elke vier jaar opnieuw onder de loep genomen om rekeningen te kunnen houden met actuele ontwikkelingen en inzichten. Specifieke aandachtspunten bij de herijking van het IAP zijn verduurzaming en het beoordelen of leegstaande gemeentelijke panden een nieuwe functie kunnen krijgen in de buurt, wijk of het dorp bij voorkeur in combinatie met wonen. 22
0.5 Zorgen voor een betrouwbare en een houdbare financiële huishouding 0.5.1 Wij voeren de planning- en controlcyclus uit
2022-2026
In ons financieel beleid is het uitgangspunt: een structureel en reëel sluitende (meerjaren)begroting en voldoende weerstandsvermogen. Wij geven uitvoering aan de planning- en controlcyclus (P&C-cyclus) door het opstellen van een kadernota, begroting, voortgangsrapportages en jaarstukken. De beschikbare middelen zijn integraal afgewogen bij de kadernota en de begroting. We blijven de P&C-cyclus doorontwikkelen. 0.5.2 We herijken de lokale belastingen
2023-2026
De lokale lasten voor inwoners, ondernemers en verenigingen houden wij zo laag mogelijk. De lokale belastingen vormen een belangrijk deel (grofweg 20%) van de inkomsten van de gemeente. In de wet staat aangegeven welke belastingen een gemeente mag heffen. De gemeenteraad besluit tot het invoeren, wijzigen of afschaffen van belastingen. We groeien mee met de landelijke impulsen met betrekking tot sociaal invorderen en de basisregistraties WOZ en BAG. De komende periode zetten we in op het volgende: • Een modern en actueel lokaal belastinginstrumentarium. • Afschaffen van de hondenbelasting. • Afschaffen van de vermakelijkheidsretributie als een bijdrage voor gebruikmaking van gemeentelijke voorzieningen door grote commerciële evenementen is geborgd. • Wijzigen van het tarief van de precariobelasting op terrassen naar het niveau van belastingjaar 2019. • Bij bestemmingsheffingen en retributies heffen wij in principe 100% kostendekkende tarieven (m.u.v. de marktgelden en lijkbezorgingsrechten). • Alhoewel de toeristenbelasting een algemene belasting is, zetten wij deze inkomsten in voor recreatie en toerisme. • Onze basisregistraties WOZ en BAG voldoen aan de landelijk complexer wordende kwaliteitseisen; dat ook met het oog op de Samenhangende objectenregistratie (SOR) die ingevoerd gaat worden. • Wij hebben een sociaal invorderingsbeleid met ruimte voor maatwerk.
• Moderniseren van onze digitale belastingbalie. Zo kunnen onze inwoners op een gebruiksvriendelijke manier belastingzaken raadplegen en regelen.
WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Baten Primitieve begroting 2023-2026
105.653
110.253
110.968
103.801
103.331
1e voortgangsrapportage 2023
3.097
2.299
1.537
3.409
1.218
Kadernota 2024
0
0
0
0
0
2e voortgangsrapportage 2023
16
3.572
5.543
4.094
5.068
Wijziging tot de begroting 2024-2027
0
666
666
666
666
108.766
116.790
118.714
111.970
110.284
1. Autonome ontwikkelingen
0
-6
-5
-6
-7
Actualisatie rente investeringen en ramingen Treasury 2 Actualisatie bestaand beleid
0
-6
-5
-6
-7
0
0
0
0
0
Totale baten tot de begroting
Mutaties in deze begroting (baten)
23
Actualisatie storting dubieuze belastingdebiteuren 5. Vervolgtraject kadernota
0
0
0
0
0
0
33
40
40
570
Actualisatie reisdocumenten
0
33
40
40
570
Totaal gemuteerde baten
0
27
35
34
563
108.766
116.816
118.748
112.004
110.847
25.773 1.681 0 1.449 0
26.197 845 1.034 3.662 -2.193
25.006 535 772 4.716 -1.761
25.200 466 686 4.998 -2.631
24.833 437 686 4.496 -3.062
28.902
29.546
29.268
28.719
27.390
1. Autonome ontwikkelingen
0
-482
156
741
1.600
Aanpassing doorbelasting salarissen en overhead aan grondexploitaties Aanpassing rente grondexploitaties
0
-69
41
115
287
0
-55
-942
-574
-786
Actualisatie rente investeringen en ramingen Treasury Areaaluitbreiding de Bem
0
-401
1.010
1.122
2.022
0
0
0
0
0
Mutatie gas- en elektriciteitskosten
0
-34
-30
0
0
Salarissen ambtelijke organisatie 2024
0
77
77
77
77
Salarissen college B&W
0
0
0
0
0
2 Actualisatie bestaand beleid
0
268
268
268
268
Actualisatie storting dubieuze belastingdebiteuren Mutaties afvalstoffenheffing 2024
0
8
8
8
8
0
-100
-100
-100
-100
Organisatieontwikkeling
0
360
360
360
360
3. Nieuw beleid
0
49
49
49
49
GOUW naar de cloud / belastingportal
0
49
49
49
49
5. Vervolgtraject kadernota
0
-2.276
-2.008
-1.958
-1.709
Actualisatie afschrijvingslasten MJB i.v.m. fasering investeringen Actualisatie reisdocumenten
0
-154
-56
-26
-35
0
93
103
121
379
Data-analyse in 2024 schrappen
0
-40
0
0
0
Implementatie Wet digitale toegankelijkheid Inzet budget indexatie 2024
0
-70
0
0
0
0
-1.955
-1.952
-1.950
-1.950
Onderhoudskosten gebouwen
0
-50
-50
-50
-50
Totale baten in deze begroting
Lasten Primitieve begroting 2023-2026 1e voortgangsrapportage 2023 Kadernota 2024 2e voortgangsrapportage 2023 Wijzigingen tot de begroting 20242027 Totale lasten tot de begroting Mutaties in deze begroting (lasten)
24
Raadsadviseur
0
-12
-12
-12
-12
Recruiting- verminderen formatie
0
-40
-40
-40
-40
Tijdelijk halveren formatie t.b.v. strategisch advies inkoop Totaal gemuteerde lasten
0
-48
0
0
0
0
-2.441
-1.535
-900
208
Totale lasten in deze begroting
28.902
27.105
27.733
27.819
27.598
Resultaat voor bestemming
79.864
89.712
91.015
84.185
83.248
Onttrekkingen Primitieve begroting 2023-2026
343
111
111
111
111
1e voortgangsrapportage 2023
611
0
0
0
0
0
0
0
0
0
11.886
66
0
0
0
0
0
0
0
0
0
2.315
378
426
426
12.839
2.492
489
537
537
Toevoegingen Primitieve begroting 2023-2026
0
0
0
0
0
1e voortgangsrapportage 2023
0
0
0
0
0
Kadernota 2024
0
0
0
0
0
11.897
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
2.085
0
0
0
11.897
2.085
0
0
0
943
407
489
537
537
80.806
90.119
91.504
84.723
83.786
Kadernota 2024 2e voortgangsrapportage 2023 Wijzigingen tot de begroting 20242027 Meerjarenbegroting 2024-2027 Totaal onttrekkingen reserves
2e voortgangsrapportage 2023 Wijzigingen tot de begroting 20242027 Meerjarenbegroting 2024-2027 Totaal toevoegingen reserves Saldo reserve mutaties Resultaat na bestemming
Toelichting financiële ontwikkelingen Hieronder vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van mutaties in de exploitatie die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd. Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000) Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 1. Autonome ontwikkelingen Aanpassing doorbelasting salarissen en overhead 69 -41 -115 -287 aan grondexploitaties De gewijzigde doorbelasting van salaris- en overheadkosten aan de grondexploitatie Zevenaar-Oost bedrijven heeft in 2024 tot en met 2026 een positief effect op de meerjarenbegroting. De oorzaak hiervan is dat de ontwikkelingen op 7PoortI vertraging hebben opgelopen. De verwachting is nu dat deze grondexploitatie eind 2026 wordt afgesloten. In de nabije toekomst zal een nieuwe grondexploitatie worden 25
geopend, te weten 7PoortII. Dit zal naar verwachting opnieuw leiden tot een doorbelasting van salarissen en overhead wat dan een positief gevolg heeft voor het meerjarenbeeld. Het is echter nu nog te vroeg om daar rekening mee te houden. De gewijzigde doorbelasting van salaris- en overheadkosten aan de grondexploitaties Zevenaar-Oost wonen heeft vanaf 2024 een negatief effect op de meerjarenbegroting. Door het afronden van deelgrondexploitaties binnen complex Zevenaar-Oost wonen is er naar verwachting in de toekomst minder capaciteit nodig, Middag-Oost & Zwanenwaay en Waaijakkers hebben vanaf 2024 een positief effect op de meerjarenbegroting. Aanpassing rente grondexploitaties 55 942 574 786 Als gevolg van de herziening van de grondexploitaties per 1 januari 2023 en de gewijzigde rekenrente wordt de doorbelasting rente grondexploitaties aangepast. Door een minder gunstiger meerjarenverloop van de boekwaarde wordt vanaf 2024 meer rente toegerekend aan de grondexploitaties. Dit betekent een voordeel voor het begrotingssaldo. Voor 2024 wordt een voordeel verwacht van € 55.000. Actualisatie rente investeringen en ramingen 395 -1.015 -1.128 -2.029 Treasury De ramingen voor de rentekosten en rentebaten zijn geactualiseerd.
Met name in de jaren 2026 en 2027 ontstaat er een toename in de financieringsbehoefte (veroorzaakt door onder andere investeringsuitgaven, aflossingen van huidige leningen en afnemende reserves in de komende jaren). De huidige rentepercentage stijging op leningen zorgt voor een extra stijging in de rentelast. Areaaluitbreiding de Bem 0 0 0 0 In de kadernota 2024-2027 zijn we ervan uitgegaan dat de deelgrondexploitaties de Bem en de Tol in 2023/2024 worden afgesloten, waardoor de onderhoudskosten vanaf 2025 stijgen. Deze inschatting was te behoudend. De deelgrondexploitatie de Bem wordt namelijk in 2023 al gesloten, waardoor de onderhoudskosten vanaf 2024 stijgen. Voor wegen gaat het om € 28.000, waarvan € 22.000 gestort wordt in de voorziening groot onderhoud wegen en € 6.000 voor de klein onderhoudskosten. Voor openbaar groen gaat het om € 16.000. Tenslotte stijgt de benodigde personele capaciteit van openbare werken met € 48.000. Deze wijzigingen leiden tot een nadelig resultaat van € 92.000. Mutatie gas- en elektriciteitskosten 34 30 0 0 In de 1e voortgangsrapportage 2023 hebben wij voorzichtigheidshalve de gas- en elektriciteitskosten ook voor 2024 verhoogd. Zoals aangegeven in programma 0 verwachten we dat de toename voor elektriciteitskosten (netto) voor 2024 ten opzichte van 2022 een kleine factor twee is en voor gas een ruime factor 2.
Ter vergelijking: in 2023 zijn de netto kosten voor zowel gas als elektriciteit ruim factor drie ten opzichte van 2022. Op basis van deze hernieuwde inzichten hebben we de gas- en elektriciteitskosten geactualiseerd. Wij hebben de totale gaskosten in 2024 verlaagd met € 60.000 en de elektriciteitskosten met € 5.000. Doordat de elektriciteitskosten deels betrekking hebben op riolering (€ 16.000 stijging), kunnen we dit binnen de rioolheffing verrekenen. Het restant bedrag voor gas- en elektriciteitskosten (€ 81.000) komt in 2024 ten gunste van het resultaat. Het gaat om een programma overstijgende wijziging. Voor 2025 geeft actualisatie een verlaging van de gaskosten van € 92.000 en een verhoging van de elektriciteitskosten van € 148.000. De elektriciteitskosten hebben deels betrekking op riolering (€ 51.000), welke we binnen de rioolheffing verrekenen. Het restant bedrag voor gas- en elektriciteitskosten (€ 5.000) komt in 2025 ten laste van het resultaat. Salarissen ambtelijke organisatie 2024 -77 -77 -77 -77 De salarissen voor 2024 en verder ramen we volgens de actuele personeelsbegroting. Dekking voor eerder aangevraagd nieuw beleid zetten we in. Er resteert een nadeel van € 77.000 dat boven op de cao-verhoging komt. Dit houdt verband met de groei in tredes binnen de functieschaal van medewerkers en soms ook plaatsing in de uitloopschaal.
Gelet op de arbeidsmarktkrapte maken medewerkers in bepaalde gevallen hierin een grotere stap. Salarissen college B&W 0 0 0 De autonome loonontwikkeling in de salarissen voor het college van B&W ramen we bij. De stelpost voor indexatie zetten we in als financiële dekking, waardoor het resultaat budgettair neutraal blijft.
26
0
2 Actualisatie bestaand beleid Actualisatie storting dubieuze belastingdebiteuren -8 -8 -8 -8 Aanpassing van de storting in de voorziening dubieuze belastingdebiteuren (vast percentage 0,5%) aan de raming van de belastingopbrengsten 2024. Mutaties afvalstoffenheffing 2024 100 100 100 100 In 2024 hebben we te maken met diverse kostenstijgingen. Deze kostenstijgingen beïnvloeden ook de begroting van de RDL en daarmee de doorbelasting aan de gemeente Zevenaar. Grootste extra kostenpost voor RDL zijn de gestegen lonen. De kosten voor materieel zijn ook toegenomen door hogere brandstofkosten, gestegen rentelasten en de vervanging van materieel. Voor het nieuwe aanbiedstation 7Poort zijn de kosten hoger, omdat in 2024 voor het eerst de lasten van de gestegen bouwkosten in de begroting doorwerken. Vanwege de gedaalde hoeveelheid gebracht afval is de opbrengstprognose verlaagd. Deze kostenstijgingen beïnvloeden ook de begroting van de RDL. Zij betalen hierdoor ook een hogere vergoeding aan de gemeente Zevenaar. Dit compenseert het nadeel dat de RDL in haar begroting heeft gemeld. Voor het jaar 2024 leidt dit voor gemeente Zevenaar tot een nadeel van € 96.000. Binnen de gemeentelijke begroting houden we ook rekening met een aantal stijgende kostenposten. Denk hierbij aan hogere verwerkingskosten huishoudelijk restafval en hogere inzamelkosten PMD.
Het betreft hier een op basis van de resultaten in 2023 te verwachten hoger gebruik van de inzamelzakken voor PMD en een vanwege de gestegen grondstofprijzen hogere aanschafprijs van deze zakken. Verder houden we rekening met een aantal wijzigingen in de opbrengsten. Zo houden we rekening met een lagere verwerkingsvergoeding voor papier en met een verlaging van de inzamelvergoeding PMD. Per saldo verwachten we een nadeel van € 57.000. De wijzigingen binnen de RDL en de gemeente Zevenaar leiden per saldo tot een structureel nadeel van € 153.000. Deze verrekenen wij binnen de afvalstoffenheffing en is daarmee budgettair neutraal. De financiële effecten zijn verdeeld over de programma’s 0, 2, 3 en 7. Organisatieontwikkeling -360 -360 -360 -360 Er zijn veranderingen en versterkingen nodig om de organisatie en de domeinen in te richten en beter samen te laten werken. De belangrijkste structurele investering, is de versterking van de sturing van processen op het “wat” en “hoe”. De structurele loonsom laat daarmee een beperkte toename zien van € 360.000. Deze sturing is nodig om de richting en de uitvoering te verbeteren op zowel strategie, kwaliteit, processen en (toekomstige) opgaven en te zorgen voor een meer passende ‘span of control’. We verwachten hiermee medewerkers meer sturing en begeleiding te bieden en verantwoording beter te faciliteren.
Deze fase richt zich op de sturing, in de volgende fase wordt de benodigde versus de beschikbare kwaliteit onderzocht.
3. Nieuw beleid GOUW naar de cloud / belastingportal -49 -49 -49 -49 We ramen structureel € 49.000 gelet op ontwikkelingen in het taakveld van belastingen. De applicatie Gouwbelastingen nemen we na 2023 af als clouddienst. We realiseren hiermee een kwaliteitsverbetering op gebied van informatiebeveiliging, het beheer van de software en de continuïteit. Daarnaast sluit deze ontwikkeling aan bij de transitie naar de cloud van het volledige applicatielandschap. Hiermee implementeren we ook het belastingportal, waarmee inwoners en bedrijven via de website van de gemeente Zevenaar allerlei belastingzaken 7 x 24 uur zelf regelen. Een volgende stap in het verbeteren van de digitale dienstverlening. 1Stroom en Zevenaar hebben een gezamenlijk contract met Gouw voor de belastingen applicatie. Dit traject voeren we gezamenlijk uit. 5. Vervolgtraject kadernota Actualisatie afschrijvingslasten MJB i.v.m. fasering 154 56 26 35 investeringen Door fasering van de voorgenomen investeringen in de jaarrekening 2022, begroting 2023 en MJB worden de ramingen qua afschrijving geactualiseerd en aangepast. De afschrijving op materiele vaste activa vindt plaats in het jaar volgend na gereedmelding.
27
Actualisatie reisdocumenten -60 -63 -81 191 Op basis van de verlopen reisdocumenten is een actualisatie gemaakt van de inkomsten en uitgaven voor de jaren 2024-2027. Wij verwachten in deze periode hogere inkomsten door de zogenaamde paspoortenpiek. Deze is ontstaan door de wijziging van de geldigheid van de reisdocumenten. De geldigheid is in 2014 verhoogd van vijf naar tien jaar. In de meerjarenbegroting 2023-2026 zijn de baten ook verhoogd. We hebben daarbij echter geen rekening gehouden met de uitbreiding van de formatie die nodig is om de piek in de reisdocumenten te verwerken. Dit corrigeren we in deze wijziging. In het strategisch personeelsplan wordt geborgd dat deze formatieuitbreiding tijdelijk is. Onze verwachting is namelijk dat de piek doorloopt t/m 2028 en in 2029 afneemt. Per saldo resulteren deze wijzigingen in 2024 t/m 2026 in een nadelig resultaat oplopend van € 60.000 in 2024 tot € 80.500 in 2026. In 2027 verwachten we echter een voordeel van € 191.000. Data-analyse in 2024 schrappen 40 0 0 0 In het collegeprogramma zijn budgetten beschikbaar voor het verbeteren van de datahuishouding en het datagedreven werken. De voorbereiding van een vooruitkijkende data-analyse vraagt € 40.000 in 2024 en 2025. Gezien de financiële situatie en dat wij nu keuzes moeten maken is het voorstel om het budget in 2024 te schrappen.
Dit heeft echter als consequentie dat we de ambitie en de voortvarendheid van het datagedreven werken (iets) bijstellen. Dit resulteert in een eenmalig voordeel van € 40.000 in 2024.
Implementatie Wet digitale toegankelijkheid 70 0 0 0 Bij de kadernota is een bedrag van € 110.000 aangevraagd voor de implementatie Wet digitale toegankelijkheid. We laten de extra inhuur vervallen en monitoren of we het binnen de bestaande capaciteit kunnen organiseren. Hierdoor wordt een bedrag van € 70.000 bespaard. Inzet budget indexatie 2024 1.955 1.952 1.950 1.950 De algemene uitkering en de eigen gemeentelijke belastingen zijn in 2024 verhoogd met een percentage voor inflatie. In totaal is daarmee € 5,6 miljoen beschikbaar voor verhoging van de budgetten met een inflatiecorrectie. Na de kadernota 2024 is een vervolgtraject opgestart om met name de begroting 2024 sluitend te krijgen. Als onderdeel van dat vervolgtraject hebben wij van alle budgetten beoordeeld of inflatiecorrectie noodzakelijk was, of mogelijk ingezet kon worden als dekking voor het begrotingstekort. Op hoofdlijnen hebben we ervoor gekozen om o.a. budgetten waar we in voorgaande jaren tekort kwamen en budgetten met onderliggende contractuele overeenkomsten wel te indexeren. Daarnaast hebben we in de 1e voortgangsrapportage 2023 en de kadernota 2024-2027 al diverse budgetten structureel verhoogd waardoor dit nu niet nodig was, of maar voor een lager percentage. Denk hierbij aan bijdragen aan verbonden partijen, gas- en elektriciteitskosten en budgetten binnen het sociaal domein.
Daarnaast hebben we ook diverse kleinere posten niet geïndexeerd omdat hier op basis van de afgelopen drie jaar nog enige ruimte in zat. Denk hierbij bijvoorbeeld aan materieel kosten en een deel van de afdelingsbudgetten. Door het relatief hoge inflatiepercentage heeft dit een relatief hoge impact. De uitkomst is dat een bedrag van € 1.955.000 (structureel) ingezet kan worden voor het dekken van het begrotingstekort. Onderhoudskosten gebouwen 50 50 50 50 Na beoordeling van de budgetten verwachten wij op het klein onderhoud van diverse gebouwen, waaronder het gemeentehuis, € 50.000 minder uit te geven. Het budget voor het groot onderhoud blijft ongemoeid. Dit resulteert vanaf 2024 in een structureel voordeel van € 50.000. Raadsadviseur 12 12 12 12 De functie van raadsadviseur / adjunct-griffier is momenteel ingeschaald op schaal 11. Het is bij nader inzien efficiënter om deze functies op schaal 10 te hebben. De formatie was 0,89 fte op schaal 11 en wordt 0,89 fte op schaal 10. Dit resulteert vanaf 2024 in een structureel voordeel van € 12.000. Recruiting- verminderen formatie 40 40 40 40 Bij de MJB 2023-2026 en als onderdeel van het collegeprogramma is in het kader van aantrekkelijk werkgeverschap en het binden van nieuwe medewerkers formatie beschikbaar gesteld voor recruiters. Het ging om een structureel bedrag van € 120.000 vanaf 2024, dat gelijk staat aan 1,5 fte.
We verwachten nu een 28
koppeling / combinatie te kunnen maken met de persoonlijke begeleiding van medewerkers, waar ook formatie voor beschikbaar is. Het voorstel is de formatie voor recruiting terug te brengen tot 1 fte. Dit levert een structureel voordeel op van € 40.000.
Tijdelijk halveren formatie t.b.v. strategisch advies 48 0 0 0 inkoop In de kadernota zijn budgetten beschikbaar gesteld voor het ontvlechten van inkoop en het intern fundamenteel anders inrichten van de eigen inkooporganisatie. Voor de voorbereiding en het verwezenlijken van deze overgang is in 2024 en 2025 1 fte strategisch inkoopadvies geraamd. Wij verwachten dat deze formatie niet direct vanaf begin 2024 ingevuld zal zijn. We ramen de helft in 2024 af. Dit levert een eenmalig voordeel op van € 48.000.
Totaal mutaties
2.468
1.569
934
355
Toelichting reserve mutaties Hieronder vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van reservemutaties die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd. Reservemutaties (bedragen x € 1.000) Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 5. Vervolgtraject kadernota Vormen bestemmingsreserves afschrijvingslasten 230 378 426 426 t.b.v. het creëren van structurele ruimte Om structurele bestedingsruimte te creëren in de begroting stellen wij voor om voor een aantal investeringen een bestemmingsreserve afschrijvingslasten te vormen ter waarde van in totaal € 2.085.000. Hiermee dekken we de jaarlijkse afschrijvingslasten van de geselecteerde investeringen. Doordat de afschrijvingslasten uit deze investeringen in het verleden als nadeel in de begroting zijn opgenomen, levert deze actie nu een voordeel op. Het betreft de volgende investeringen: - IHP 2007 Lindenhage/Tamboerijn - Aanpassing tijdelijke huisvesting Platanenlaan - Rioolcombi (kolkenzuiger) - Vervangen werkplekken hardware (2022-2025) - Vervanging software centrumafsluiting parkeerbeheer Deze investeringen zijn het meest rendabel, omdat ze allen een relatief snelle afschrijvingstermijn (maximaal tien jaar) hebben.
Hiermee bereiken we met een zo beperkt mogelijke aanspraak op de algemene reserve, een zo hoog mogelijke extra structurele ruimte op de kortere termijn. Daarnaast voorkomen we een overvloed aan bestemmingsreserves, waarmee we aansluiten bij het beleid uit de nota reserves en voorzieningen. Per saldo resulteert dit in een financieel voordeel oplopend van € 230.000 in 2024 tot € 426.000 structureel vanaf 2026.
Totaal reservemutaties
230
29
378
426
426
Overzicht baten en lasten op taakveld Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Rekening Begroting Begroting 2022 2023 2024
Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027
Baten 0.1 0.2 0.3
Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten Totaal Baten
3 551 21.865
0 486 820
0 879 816
0 908 1.315
0 1.013 1.684
0 1.073 816
1.839 764 8.343 5.909 1.179 547 90.220
2.003 641 8.162 5.948 1.159 221 89.112
1.995 896 8.826 5.948 1.277 224 95.940
1.995 893 8.902 5.948 1.277 224 97.271
1.995 890 8.978 5.948 1.277 224 89.980
1.995 889 8.978 5.948 1.277 224 89.631
2 131.220
215 108.766
16 116.816
16 118.748
16 112.004
16 110.847
1.948 1.158 22.666
2.187 1.138 2.351
2.234 1.400 2.231
2.309 1.329 2.410
2.309 1.446 2.631
2.309 1.473 2.140
16.929 635 944 2 0 173 300 44.755
21.067 592 1.064 25 0 191 288 28.902
19.405 540 960 30 0 262 44 27.105
19.238 1.183 928 30 0 262 44 27.733
19.322 847 928 30 0 262 44 27.819
19.370 1.042 928 30 0 262 44 27.598
-1.946 -607 -801
-2.187 -652 -1.532
-2.234 -521 -1.415
-2.309 -421 -1.095
-2.309 -432 -948
-2.309 -400 -1.324
-15.090 129 7.399 5.907 1.179 374 90.220
-19.064 49 7.098 5.923 1.159 30 89.112
-17.409 356 7.866 5.918 1.277 -38 95.940
-17.243 -290 7.974 5.918 1.277 -38 97.271
-17.327 43 8.050 5.918 1.277 -38 89.980
-17.374 -154 8.050 5.918 1.277 -38 89.631
-297 86.466
-73 79.864
-29 89.712
-29 91.015
-29 84.185
-29 83.248
Lasten 0.1 0.2 0.3
Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.8 Overige baten en lasten Totaal Lasten Saldo 0.1 0.2 0.3
Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten Begrotingsresultaat voor bestemming
30
0.10 Mutaties reserves Onttrekkingen Toevoegingen Totaal Mutaties reserves Begrotingsresultaat na bestemming
7.368 6.464 904
12.839 11.897 943
2.492 2.085 407
489 0 489
537 0 537
537 0 537
87.370
80.806
90.119
91.504
84.723
83.786
Overzicht van Incidentele baten en lasten
Bedragen x € 1.000 Onderwerp
Omschrijving
2024
2025
2026
2027
0
498
868
0
0
0
0
0
Voor de organisatieontwikkeling zijn incidenteel middelen beschikbaar gesteld.
350
228
60
0
Afboeking van boekwaardes in verband met de verkoop van vastgoed.
0
289
512
0
-350
-19
296
0
Programma 0. Bestuur en ondersteuning Baten Opbrengst verkoop Verkoop van vastgoed levert incidenteel vastgoed. een voordeel op. Mutatie reserves Onttrekking uit de algemene reserve en bestemmingsreserves Lasten Organisatieontwikkeling
Afboeking boekwaarde vastgoed. Totaal programma 0
Reserves Algemene reserve (stand per 1 januari) Nummer 9000
(Bedragen x € 1.000)
Naam
2023
2024
2025
2026
2027
Algemene reserve
30.693
39.686
36.644
36.616
36.588
De algemene reserve is een buffer om onverwachte tegenvallers en fluctuaties in de exploitatie op te kunnen vangen. Daarnaast is de algemene reserve bedoeld als dekking voor risico's. Het gedeelte van de algemene reserve dat niet nodig is als bufferfunctie of voor het afdekken van risico's is vrij aanwendbaar voor bestuurlijke ambities. Toevoeging
31
Onttrekking
Het geraamde bedrag van de onttrekkingen in 2024 op basis van genomen raadsbesluiten bedraagt € 3,043 miljoen: Stoppen subsidie Kunstwerk! onderdeel Volksuniversiteit € 21.000 Huurderving vermindering spreekuren sociaal Raadsliedenwerk € 7.000 Ontwikkelen synergievoordelen Fashion Outlet Zevenaar € 15.000 Vormen van bestemmingsreserve afschrijvingslasten ledverlichting € 307.460 Vormen van bestemmingsreserves afschrijvingen voor structurele ruimte in de begroting € 2.085.090 Uitvoeringskosten energieneutrale organisatie € 82.390 Beëindiging ontzanding in ontwerp bestemmingsplan Rhederlaag € 375.000 Fasering invoering Omgevingswet € 150.000
Totaal algemene reserve
30.693
39.686
36.644
Bestemmingsreserves (stand per 1 januari) Nummer 9047
36.616
36.588
(Bedragen x € 1.000)
Naam Onderhoud gebouwen
2023
2024
2025
2026
2027
66
66
0
0
0
In 2017 is het restant van de voorziening onderhoud gebouwen Rijnwaarden overgeboekt naar de bestemmingsreserve onderhoud gemeentegebouwen, omdat er voor groot onderhoud gebouwen geen actueel onderhoudsplan meer was. De reserve is bedoeld voor groot onderhoud van de gebouwen van de voormalige gemeente Rijnwaarden. Na vaststelling van een nieuw onderhoudsplan kan deze reserve vervallen. Toevoeging In 2024 verwachten we geen storting in de reserve. Onttrekking
9050
De vaststelling van het nieuwe onderhoudsplan verwachten wij in 2023/2024. Het saldo van de reserve hebben wij daarom in 2024 onttrokken aan de reserve onderhoud gebouwen en toegevoegd aan de voorziening onderhoud gebouwen.
Corona-herstelplan
1.038
0
0
0
0
In 2020 is een corona herstelplan 'Sociaal economische injectie Zevenaar' opgesteld. Om de plannen uit dit herstelplan te realiseren is € 3.000.000 overgeheveld vanuit de algemene reserve naar deze bestemmingsreserve. Onttrekking
In 2023 zijn de laatste uitgaven ten laste van deze bestemmingsreserve gebracht. Het resterende saldo is in 2023 overgeheveld naar de algemene reserve. Deze bestemmingsreserve wordt eind 2023 opgeheven.
Totaal bestemmingsreserves
1.104
66
0
0
0
Bestemmingsreserves afschrijvingslasten (stand per 1 januari) Nummer Naam
(Bedragen x € 1.000) 2023
2024
2025
2026
2027
9007
Werkzaamheden gemeentehuis
505
505
492
480
467
9027
Balansverkorting
170
131
125
120
115
9040
Verbouw nieuwbouw gemeentehuis
1.097
1.017
936
856
775
9063
Afschrijvingslasten begroting op orde
0
0
1.855
1.477
1.051
1.772
1.652
3.409
2.933
2.408
Totaal bestemmingsreserves afschrijvingslasten 32
Voorzieningen Voorzieningen (stand per 1 januari) Nummer 8002
(Bedragen x € 1.000)
Naam Pensioenen wethouders
2023
2024
2025
2026
2027
2.092
2.002
1.908
1.886
1.860
Voor de huidige en voormalige wethouders van de (voormalige) gemeente Zevenaar en de voormalige gemeente Rijnwaarden die nog niet de pensioengerechtigde leeftijd hebben bereikt, is een voorziening gevormd. Eén van de grondslagen die gehanteerd wordt bij de berekening van het benodigd doelvermogen van de pensioenvoorziening is de zogenaamde rekenrente, welke gebaseerd is op de marktrente. Toevoeging Bij de berekening van het benodigd doelvermogen van de pensioenvoorziening hanteren we de rekenrente die wordt geadviseerd door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) en die in lijn is met de rente die geldt voor individuele waardeoverdrachten. Door de gestegen rekenrente is in 2022 een deel van de voorziening vrijgevallen. In 2023 en 2024 is de begrote toevoeging € 0 omdat vanwege de gestegen rente de voorziening voldoende op peil is. In 2025 en verder staat er in de begroting jaarlijks € 75.000 als storting geraamd. Onttrekking
8004
Op begrotingsbasis wordt rekening gehouden met een onttrekking van € 94.000 per jaar welke op loopt. Dit betreft de maandelijkse betalingen van de pensioenen.
Onderhoud gebouwen
1.891
1.811
2.278
2.500
2.321
Deze voorziening is bedoeld voor de egalisatie van kosten van groot onderhoud aan gemeentelijke gebouwen conform het meerjarenonderhoudsplan. Toevoeging
Onttrekking
8013
Er wordt rekening gehouden met een jaarlijkse dotatie conform het meerjarenonderhoudsplan. Daarnaast wordt in 2023/2024 de vaststelling van het nieuwe onderhoudsplan verwacht. Daarom wordt in 2024 het saldo van de reserve onderhoud gebouwen toegevoegd aan de voorziening onderhoud gebouwen (€ 66.000). Er wordt rekening gehouden met een jaarlijkse onttrekking conform het meerjarenonderhoudsplan.
Wachtgelden wethouders
320
196
78
0
0
Na het aftreden van burgemeester en wethouders hebben bestuurders recht op een wachtgelduitkering. Hiertoe is bij de jaarrekening 2017 een voorziening gevormd. Om aan de verplichtingen te kunnen voldoen, wordt jaarlijks bij de 2e Voortgangsrapportage bekeken of een aanvulling nodig is in de voorziening. Toevoeging Op basis van een inschatting van de wachtgeldverplichtingen in de jaren 2023 tot en met 2026 is in 2022 een storting gedaan in de voorziening. Dit betreft het wachtgeld van wethouders uit de bestuursperiode 2018-2022. De voorziening is hiermee op peil en voldoende om de verwachte onttrekkingen in 2023 en verder te kunnen afdekken. Onttrekking De verwachte bedragen in verband met het recht op wachtgeld van wethouders uit de bestuursperiode 2018-2022 worden ten laste van de voorziening gebracht.
8014
Verlofsparen
123
33
123
123
123
123
Medewerkers kunnen vanaf 1 januari 2022 bovenwettelijke vakantie-uren sparen. Met dit 'verlofsparen' kunnen medewerkers passend bij hun levensfase hun bovenwettelijke vakantie-uren inzetten op een manier die aansluit bij hun persoonlijke levens- en carrièreplanning. De bovenwettelijke vakantie-uren verjaren niet. Dit kan gaan leiden tot verlofstuwmeren die bijvoorbeeld ingezet gaan worden om eerder met pensioen te gaan. Aangezien er bij verlofsparen sprake is van arbeidskostengerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw kennen, vormen wij hier een voorziening voor. Toevoeging Op basis van het saldo van verlofsparen opgebouwd door medewerkers per 31-12-2022 is € 123.000 aan de voorziening toegevoegd. Dit betreft de bovenwettelijke verlofuren. Jaarlijks boeken we het saldo van de verlofspaaruren. Onttrekking In de komende jaren kan het verlofspaarsaldo door de medewerker worden opgenomen waarna de voorziening wordt aangesproken. Totaal voorzieningen
4.426
4.132
4.387
4.510
4.304
Meerjareninvesteringsplan
Omschrijving
Separaat voorstel
Investeringsbedrag (x € 1.000) 2023 2024 2025 2026
2027
Programma 0. Bestuur en ondersteuning 4e verdieping, tech. installaties etc. Bouw toiletvoorziening Breuly Ford Transit Connect Ford Transit pick-up Hefbrug 24 ton Heftruck Toyota Invullen gebouw Raadhuisplein 1 Iveco I Iveco II Mercedes bus sprinter Mercedes Sprinter Pick-up Onkruidverdelgingsmachine Rioolcombi (kolkenzuiger) Service auto VW Transporter Toyota Hi-Lux Tractor MF Valveiligheidsvoorzieningen daken gem gebouwen Verduurzaming brandweerkazerne Zevenaar vervangen VW Crafter bus (355) vervangen VW crafter/kipper (356) vervangen VW Crafter/kipper (357) Vervanging werkplekken hardware 2023 Vervanging werkplekken hardware 2024 Vervanging werkplekken hardware 2025 Vloeistoftank 32000 liter 34
143 0 0 86 0 0 40 86 92 70 0 30 0 102 76 0 42
0 26 45 0 135 0 100 0 0 0 63 0 400 0 0 75 0
0 0 0 0 0 25 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 282 0 0 0
27 0 0 0 100 212 0 33
0 61 88 88 0 0 192 0
0 0 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 0 0 0
Vrachtwagen DAF CF75 VW Crafter Pick-up Werkzaamheden gemeentehuis Totaal programma 0
0 172 60 1.281
35
410 0 0 1.626
0 0 0 454
0 0 0 0
0 0 0 0
1. VEILIGHEID ALGEMEEN
Omschrijving Dit programma gaat over brandweerzorg, crisisbeheersing en integrale veiligheid. Wat willen we? We zetten ons in voor een veilige en leefbare samenleving. Samen met onze inwoners werken we aan een omgeving waarin iedereen zich veilig voelt. Thuis, op straat, in het dorp of de stad én in het buitengebied. Ontwikkelingen Veiligheidsagenda De kaders vanuit Veiligheid zijn vastgelegd in de Integrale Veiligheidsagenda 2023-2026. Naast de reguliere werkzaamheden is er de aankomende jaren extra aandacht voor: - De aanpak van de georganiseerde criminaliteit - Zorg en veiligheid - Digitale veiligheid Georganiseerde criminaliteit Het gevaar van georganiseerde criminaliteit is dat illegale activiteiten en reguliere functies in de gemeente naar elkaar toegroeien. Dat ondermijnt de democratische rechtsstaat en schaadt de samenleving en de levens van (jonge) en kwetsbare mensen op allerlei manieren. We zetten in op bewustwording van onze medewerkers, maar ook samen met inwoners en bedrijven proberen we de weerbaarheid te vergroten. We zetten in op het vergroten van de veiligheid van bedrijventerreinen en het buitengebied. Zorg en veiligheid Sinds de start van het team zorg en veiligheid vanuit het sociaal domein, kunnen we sneller en professioneler reageren op signalen en meldingen.
Het team zorg en veiligheid vormt voor ketenpartners de toegang bij complexe domeinoverstijgende casuïstiek, complexe (gezins-)situaties en casuïstiek die (naar verwachting) kan leiden tot crimineel en/of overlastgevend gedrag of verder afglijden. De procesregisseurs uit het team zijn verantwoordelijk voor het coördineren, ontwikkelen, structureren, bewaken, onderhouden en versterken van de samenwerking tussen professionals in het sociaal- en veiligheidsdomein. Graag willen we doorstappen naar een persoonsgerichte aanpak (PGA). Hiermee kunnen we de samenwerking organiseren tussen tal van in- en externe partners bij complexe casuïstiek die te veeleisend is voor het gebiedsteam / sociaal team, maar te licht voor het Zorg- en Veiligheidshuis. Ook biedt de lokale PGA goede handvatten voor afbakening van de doelgroep, gegevensdeling, monitoring en het integreren van bestaande overleggen. Digitale criminaliteit Helaas wordt de impact van online criminaliteit op slachtoffers onderschat. Daarbij gaat het niet alleen om financiële schade en verlies van waardevolle gegevens, maar ook om verlies van vertrouwen, de wereldwijde schaal van verspreiding en victimblaming (het slachtoffer wordt aan de spreekwoordelijke schandpaal genageld), en het gevoel nooit slachtoffer af te zijn. Het startpunt voor ons is het vergroten van de bewustwording en weerbaarheid van burgers en ondernemers.
Opvang Oekraïners We hebben een taakstelling voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen. In Zevenaar zijn er drie opvanglocaties. Voor 2024 kan de taakstelling wijzigen, hier moeten we ons op voorbereiden. Zie verder programma 6. Sociaal Domein. Opvang zwerfdieren Met de regiopartners zijn wij in overleg over de nieuwbouw van het dierentehuis in Velp. Onderdeel van het gesprek is ook het komen tot een nieuwe dienstverleningsovereenkomst. Wij verwachten een forse
36
tariefstijging. Zodra hier meer over bekend is komen wij hierop bij u terug.
Beleidskaders • Integrale Veiligheidsagenda 2023-2026 • Uitvoeringsplan ondermijnende criminaliteit 2022-2023 (2021) • Toezicht en handhavingsbeleid 2018-2022
WAT WILLEN WE? 1. Veiligheid We zetten ons in voor een veilige en leefbare samenleving. Samen met onze inwoners werken we aan een omgeving waarin iedereen zich veilig voelt. Thuis, op straat, in het dorp of de stad én in het buitengebied.
WAT DOEN WE? VERBONDEN PARTIJEN Bedragen x € 1.000
Naam
Openbaar belang en doel
Bijdrage 2024
Gemeenschappelijke regeling Veiligheids- en De VGGM behartigt de gemeenschappelijke belangen van de Gezondheidsregio deelnemende gemeenten op het gebied van brandweer, regionale Midden-Gelderland ambulancevoorziening en GGD voor de vijftien gemeenten in de (VGGM) regio Gelderland-Midden.
5.183
VERPLICHTE BELEIDSINDICATOREN (BBV) Beleidsindicatoren Naam Jaar meting Gelderland
Zevenaar
Begroting Begroting 2024 2027
Diefstal uit woningen (aantal per 1.000 inwoners) 2022 1,20 0,60 0,50 0,50 Toelichting Het aantal woninginbraken is in Zevenaar al bijzonder laag. Samen met de politie en buurtwhatsappgroepen is hier de afgelopen jaren op geïnvesteerd. We hopen het aantal woninginbraken voor Zevenaar zo laag mogelijk te houden. Geweldsmisdrijven (aantal per 1.000 inwoners) 2022 3,60 2,50 2,40 2,10 Toelichting Zevenaar scoort onder het Gelders gemiddelde. Toch zouden we graag zien dat het aantal geweldmisdrijven gestaag blijft afnemen de aankomende jaren. Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte) (aantal per 1.000 inwoners) 2022 5,60 4,10 4,00 4,00 Toelichting Zevenaar zit onder het Gelders gemiddelde. Wij streven ernaar om dit de aankomende jaren vast kunnen houden.
37
Verwijzingen Halt (aantal per 10.000 jongeren) 2021 8,00 9,00 9,00 9,00 Toelichting Halt kan voor jongeren een passende straf zijn. Het is goed dat we als gemeente kunnen doorverwijzen naar Halt. Winkeldiefstallen (aantal per 1.000 inwoners) 2022 1,90 1,00 1,00 1,00 Toelichting De afgelopen jaren is het aantal winkeldiefstallen gestaag gestegen. In 2022 zien we voor het eerst weer een daling in de cijfers. We hopen dit lage cijfers de aankomende jaren vast te houden.
1.1 Bestrijden van ernstige overlast en criminaliteit 1.1.1 Wij voorkomen dat jongeren overlast op straat veroorzaken en treden op tegen van 2022-2026 overlast gevende en/of criminele jeugdgroepen We zetten in op preventief jongerenwerk buiten de organisatie (outreachend) in Zevenaar. Dit jongerenwerk houdt in dat de jongerenwerkers ondersteuning bieden binnen de leefwereld van de jongeren. In 2022 start een pilot jongerenwerk op straat. Dit wordt in 2023 geëvalueerd. Bij preventief beleid kijken we ook naar maatregelen om te voorkomen dat jongeren overlast veroorzaken. Voldoende speel- en sportvoorzieningen en locaties voor het organiseren van activiteiten voor jongeren kunnen preventief werken en overlast elders beperken of voorkomen. Voor de aanpak van overlast veroorzakende en/of criminele jeugdgroepen werken we samen met betrokken partijen op basis van het in 2022 afgesproken convenant. Gezien de ontwikkeling van de problematiek met overlast veroorzaakt door jeugdigen in onze gemeente willen we, naast het outreachend jongerenwerk, de inzet van jeugdboa's onderzoeken. Een jeugdboa richt zich specifiek op jeugdigen en de daarbij horende overlast. De inzet van een jeugdboa gaat een stap verder dan het jongerenwerk en kan een repressief karakter aannemen. De jeugdboa kan handhavend optreden. In 2023 start een pilot met de inzet van jeugdboa’s.
Belangrijk hierbij is dat we deze problematiek vanuit inhoud en bestuurlijk-ambtelijke inzet integraal benaderen vanuit beide prevalente belangen: zorg voor onze jongeren en zorg voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid. 1.1.2 Wij zetten in op het terugdringen van meldingen van personen met verward gedrag en 2022-2024 betere begeleiding naar passende hulp Er kan sprake zijn van ordeverstorend verward gedrag bij bepaalde ziektebeelden, verslavingsproblematiek of andere onderliggende psychosociale problemen. De verbinding tussen zorg en veiligheid is van cruciaal belang voor het integraal bieden van ondersteuning voor kwetsbare inwoners met multiproblematiek en begeleiding naar passende hulp. We beschrijven onze integrale aanpak op het gebied van preventie en dienstverlening in een lokaal plan kwetsbare inwoners. Dit doen we samen met maatschappelijke partners, ervaringsdeskundigen en (vertegenwoordigers van) inwoners. Lokaal richten we ons op voorzieningen als respijtzorg en tijdelijke opvang. We werken daarbij via de lijn: voorkomen en signaleren – dienstverlening – toezicht en handhaving. Regionale voorzieningen gelden als vangnet. Veiligheid en handhaving is het sluitstuk van de keten.
We werken samen met de politie indien er sprake is van verstoring van de openbare orde en veiligheid, maar ook wanneer er sprake is van zorgvragen die door politie geconstateerd worden. Vanuit deze samenwerking zorgen we voor een zorgvuldige en adequate hulpverlening bij huiselijk geweld en overlast gevende personen. 1.1.3 Wij vergroten en bewaken de veiligheid en leefbaarheid in alle kernen 2022-e.v. Samen met onze inwoners werken we aan een omgeving waarin iedereen zich veilig voelt. Thuis en op straat, in het dorp en de stad én in het buitengebied. We werken hiervoor samen met partners vanuit het werkveld, zoals de politie en partners vanuit het RIEC-verband. Het RIEC is het Regionale Informatie- en Expertise Centrum dat zich richt op bestrijding van ondermijnende criminaliteit. 38
We zorgen voor een veilige en prettig leefbare gemeente. Hierbij hebben we een aantal speerpunten: • De inzet van cameratoezicht zien we als laatste inzetmiddel, we willen dit dus zo min mogelijk inzetten. Tijdelijke inzet van camera’s kan een overweging zijn. • We continueren de inzet van het kernteam ondermijning. We zetten in op kleinschalige controles met interne collega’s, waar nodig aangevuld met onze partners uit het RIEC-verband. • We geven uitvoering aan Uitvoeringsplan Ondermijning 2022-2023. • We geven opvolging aan de aanbevelingen uit Weerbaarheidsscan (2022) van het RIEC. Regionaal, vanuit het RIEC, maar ook door de Provincie Gelderland wordt geïnvesteerd in de aanpak van ondermijning op verschillende vlakken. Willen we hiervan profiteren dan is nu het moment om hieraan deel te nemen. Zo zijn we gestart met Ariadne (aanpak vakantieparken). Er is een Districtelijk ondermijningsteam ingesteld dat kan ondersteunen bij integrale controles en is er een platform veilig ondernemen actief, dat zich specifiek richt op het buitengebied. 1.2 Met toezicht en handhaving inzetten op naleving van de regelgeving 1.2.1 Wij vergroten de zichtbaarheid van de boa's in buurten en wijken en werken aan het 2023-2023 verhogen van het veiligheidsgevoel Boa’s zijn beter zichtbaar in buurten en wijken en zijn voor inwoners goed bereikbaar.
Door capaciteitsuitbreiding is er meer handhavingsinzet, aansturing en informatieanalyse. Dit resulteert in een veiligere leefomgeving door verbeterde samenwerking intern (Openbare Orde & Veiligheid en Sociaal Domein) en met de politie.
WAT KOST HET? Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Baten Primitieve begroting 2023-2026
121
121
121
121
121
1e voortgangsrapportage 2023
5
5
5
5
5
Kadernota 2024
0
0
0
0
0
2e voortgangsrapportage 2023
15
2
2
2
2
Wijziging tot de begroting 2024-2027
0
4
4
4
4
141
131
131
131
131
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
141
131
131
131
131
4.398 244 0 -128
4.256 18 423 -61
4.257 3 423 -60
4.256 3 423 -60
4.256 3 423 -60
Totale baten tot de begroting
Mutaties in deze begroting (baten)
Totaal gemuteerde baten Totale baten in deze begroting
Lasten Primitieve begroting 2023-2026 1e voortgangsrapportage 2023 Kadernota 2024 2e voortgangsrapportage 2023
39
Wijzigingen tot de begroting 20242027 Totale lasten tot de begroting
0
178
175
179
180
4.514
4.814
4.799
4.802
4.803
1. Autonome ontwikkelingen
0
7
13
0
0
Mutatie gas- en elektriciteitskosten
0
7
13
0
0
Totaal gemuteerde lasten
0
7
13
0
0
Totale lasten in deze begroting
4.514
4.821
4.812
4.802
4.803
Resultaat voor bestemming
-4.374
-4.689
-4.681
-4.670
-4.671
Onttrekkingen Primitieve begroting 2023-2026
0
0
0
0
0
1e voortgangsrapportage 2023
0
0
0
0
0
Kadernota 2024
0
0
0
0
0
2e voortgangsrapportage 2023
0
0
0
0
0
Wijzigingen tot de begroting 20242027 Meerjarenbegroting 2024-2027
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Totaal onttrekkingen reserves
0
0
0
0
0
Toevoegingen Primitieve begroting 2023-2026
0
0
0
0
0
1e voortgangsrapportage 2023
0
0
0
0
0
Kadernota 2024
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
-4.374
-4.689
-4.681
-4.670
-4.671
Mutaties in deze begroting (lasten)
2e voortgangsrapportage 2023 Wijzigingen tot de begroting 20242027 Meerjarenbegroting 2024-2027 Totaal toevoegingen reserves Saldo reserve mutaties Resultaat na bestemming
Toelichting financiële ontwikkelingen Hieronder vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van mutaties in de exploitatie die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd. Mutaties exploitatie (bedragen x € 1.000) Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 1. Autonome ontwikkelingen Mutatie gas- en elektriciteitskosten -7 -13 0 0 In de 1e voortgangsrapportage 2023 hebben wij voorzichtigheidshalve de gas- en elektriciteitskosten ook
40
voor 2024 verhoogd. Zoals aangegeven in programma 0 verwachten we dat de toename voor elektriciteitskosten (netto) voor 2024 ten opzichte van 2022 een kleine factor twee is en voor gas een ruime factor 2. Ter vergelijking: in 2023 zijn de netto kosten voor zowel gas als elektriciteit ruim factor drie ten opzichte van 2022. Op basis van deze hernieuwde inzichten hebben we de gas- en elektriciteitskosten geactualiseerd. Wij hebben de totale gaskosten in 2024 verlaagd met € 60.000 en de elektriciteitskosten met € 5.000. Doordat de elektriciteitskosten deels betrekking hebben op riolering (€ 16.000 stijging), kunnen we dit binnen de rioolheffing verrekenen. Het restant bedrag voor gas- en elektriciteitskosten (€ 81.000) komt in 2024 ten gunste van het resultaat. Het gaat om een programma overstijgende wijziging. Voor 2025 geeft actualisatie een verlaging van de gaskosten van € 92.000 en een verhoging van de elektriciteitskosten van € 148.000. De elektriciteitskosten hebben deels betrekking op riolering (€ 51.000), welke we binnen de rioolheffing verrekenen. Het restant bedrag voor gas- en elektriciteitskosten (€ 5.000) komt in 2025 ten laste van het resultaat.
Totaal mutaties
-7
-13
0
0
Toelichting reserve mutaties Hieronder vindt u een overzicht met de financiële toelichtingen van reservemutaties die in bovenstaande tabel zijn opgenomen. Alleen zijn bij de toelichtingen de baten en lasten gesaldeerd.
Overzicht baten en lasten op taakveld Exploitatie (bedragen x € 1.000)
Rekening Begroting Begroting 2022 2023 2024
Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027
Baten 1.1
Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal Baten
51
85
71
71
71
71
98 149
56 141
60 131
60 131
60 131
60 131
2.714
3.239
3.468
3.458
3.447
3.448
876 3.590
1.275 4.514
1.353 4.821
1.354 4.812
1.355 4.802
1.355 4.803
-2.662
-3.154
-3.397
-3.386
-3.375
-3.377
-779 -3.441
-1.219 -4.374
-1.293 -4.689
-1.294 -4.681
-1.295 -4.670
-1.295 -4.671
16 0 16
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
-3.425
-4.374
-4.689
-4.681
-4.670
-4.671
Lasten 1.1
Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal Lasten Saldo 1.1
Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Begrotingsresultaat voor bestemming 0.10 Mutaties reserves Onttrekkingen Toevoegingen Totaal Mutaties reserves Begrotingsresultaat na bestemming
41
Overzicht van Incidentele baten en lasten In dit programma zijn geen incidentele baten en lasten opgenomen.
Meerjareninvesteringsplan Er zijn binnen dit programma geen investeringen gepland.
42
2. VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT ALGEMEEN
Omschrijving Dit programma gaat over verkeer en vervoer (wegen, openbare verlichting e.d.), parkeren en openbaar vervoer. Wat willen we? Wij willen dat de gemeente Zevenaar voor elke inwoner en bezoeker goed bereikbaar is. Of je nu wandelt of jezelf met de fiets, auto of het openbaar vervoer verplaatst. Dit moet voor iedereen comfortabel en veilig zijn. Hierbij hebben we oog voor verkeersgedrag, de inrichting van de infrastructuur en het verkeersveiligheidsgevoel van inwoners. Ontwikkelingen Revitalisering openbare ruimte Voor 2023 en volgende jaren zijn vernieuwingen gepland van de riolering in geselecteerde delen van de kernen Tolkamer, Lobith, Pannerden en in de kern Zevenaar de wijken Bloemenkamp en Schrijvershoek. Deze werkzaamheden worden gefaseerd in de periode 2023-2027 uitgevoerd. Deze werkzaamheden aan de riolering pakken wij integraal op waarbij ook wegen, groen en speelvoorzieningen worden vervangen. We passen daarbij dezelfde methodiek toe als toegepast bij de revitalisering Angerlo. Planvoorbereiding fietsroutes Samen met de buurgemeenten in de Achterhoek wordt gewerkt aan de planvorming van de aanleg en verbetering van de fietsroutes richting de Achterhoek en Duitsland. Deze nieuwe routes sluiten aan op bestaande fietsroutes in Zevenaar, waaronder in Babberich.
Beleidskaders • Structuurvisie Zevenaar 2012-2030 (2013) • Omgevingsvisie Gelders Eiland 2030 (2017) • Integraal beleidsplan openbare ruimte 2022-2032 (2022) • Gemeentelijke verkeers- en vervoersplan 2020 • Beheerplan openbare verlichting (2022) • Beheerplan straatmeubilair (2022) • Beheerplan verkeersregelinstallaties (2022) • Beheerplan wegen en civiele kunstwerken (2022)
WAT WILLEN WE? 2. Verkeer, vervoer en waterstaat Wij willen dat de gemeente Zevenaar voor elke inwoner en bezoeker goed bereikbaar is. Of je nu wandelt of jezelf met de fiets, auto of het openbaar vervoer verplaatst. Dit moet voor iedereen comfortabel en veilig zijn. Hierbij hebben we oog voor verkeersgedrag, de inrichting van de infrastructuur en het verkeersveiligheidsgevoel van inwoners.
43
WAT DOEN WE? VERBONDEN PARTIJEN Bedragen x € 1.000
Naam
Openbaar belang en doel
Bijdrage 2024
VERPLICHTE BELEIDSINDICATOREN (BBV) Beleidsindicatoren Naam Jaar meting Gelderland
Zevenaar
Begroting Begroting 2024 2027
2.1 Optimaliseren van de bereikbaarheid via verkeersveilig infrastructuur 2.1.1 Wij anticiperen op het doortrekken van de A15 en het verbreden van de A12.
2024-2028
Een doorgetrokken A15 en verbreding van de A12 met daarbij de aanleg van deze twee nieuwe aansluitingen heeft gevolgen voor het verkeer op ons onderliggend wegennet. Wij zetten ons in om hinder (o.a. sluipverkeer) tijdens de uitvoering van de werkzaamheden zoveel mogelijk te beperken. Ondertussen werken wij aan een alternatief plan, indien onverhoopt het project A15/A12 niet doorgaat als gevolg van de uitspraak van de Raad van State. 2.1.2 Wij verbeteren de aansluiting van de fietsstraat Babberichseweg met het centrum
2022-2024
De aansluiting van de fietsstraat Babberichseweg met de bestaande situatie op de Didamstraat is niet optimaal. Daarom is het dringend gewenst om de gehele parkeerplaats aan de Didamsestraat te reconstrueren. Dit valt echter buiten de reikwijdte van dit project. Aangezien het nog enige tijd duurt voordat vanuit onderhoud de parkeerplaatsen (verharding) vervangen moeten worden, voegen wij dit gedeelte toe aan het project fietsstraat Babberichseweg. Als de herinrichting wordt gecombineerd met een goede fietsverbinding naar het centrum kan een deel van de kosten gedekt worden door de fietssubsidie. De rest dient via eigen middelen te worden gedekt. 2.1.3 Wij beschermen en geven voorrang aan fietsers, voetgangers en mensen met een 2022-2030 beperking in het verkeer Bij onderhoud of het opnieuw inrichten van wegen houden we rekening met de bescherming van fietsers, voetgangers en mensen met een beperking. Wij streven naar een optimale toegankelijkheid en een optimaal gebruik van de openbare ruimte, wegen, en fietspaden. We stimuleren het fietsen door goede en veilige fietsroutes en zorgen voor voldoende ruimte om fietsen te kunnen parkeren. Binnen ons Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan, dat onderdeel uit gaat maken van een nieuw op te stellen mobiliteitsvisie, geven wij prioriteit aan de thema’s fietsverkeer, voetgangers en openbaar vervoer.
2.1.4 Wij actualiseren het verkeers- en mobiliteitsbeleid 2024-2025 In de bredere mobiliteitsvisie die wij opstellen, actualiseren wij de (beleids)plannen op het gebied van verkeer en vervoer. Dit onderwerp staat op de raadsagenda. Aan de raad wordt parkeren en het parkeerbeleid voorgelegd voor beeldbepaling en meningsvorming (zie 2.3.1.). Uiteraard betrekken wij onze inwoners en 44
belangengroepen ook bij het opstellen van de visie, onder andere om de locaties waar verkeersonveiligheid ervaren wordt in kaart te brengen. Verkeersveiligheid krijgt naast mobiliteit en verkeerscirculatie volop aandacht in deze visie. Dat geldt ook voor verkeersafwikkeling en verkeersveiligheid op de wegen die niet in eigen beheer/eigendom zijn. Hiervoor treden wij actief in overleg met andere wegbeheerders, zoals de Provincie Gelderland. In het huidige Gemeentelijk Verkeers- en vervoersplan (GVVP) zijn in het uitvoeringsprogramma doelstellingen gekoppeld aan jaartallen waarin het doel bereikt dient te worden. In deze collegeperiode integreren wij de acties uit het GVVP in de nieuw op te stellen mobiliteitsvisie. Wij onderzoeken of de acties aansluiten op onze visie op een verbetering van de verkeersveiligheid. 2.1.5 Wij inventariseren verkeersonveilige situaties en ondersteunen lokale initiatieven.
2022-2026
Vooruitlopend op de brede mobiliteitsvisie inventariseren wij in hoeverre de meest kwetsbare verkeersdeelnemers zich veilig voelen in het verkeer. We brengen in kaart welke plekken niet verkeersveilig zijn in onze gemeente. We kijken dan niet alleen naar de cijfers zoals het aantal ongevallen, maar ook naar hoe (on)veilig inwoners zich voelen op de weg. Wij ondersteunen en maken daarbij gebruik van lokale initiatieven die werken aan verkeersveiligheid. We werken samen met instanties zoals Veilig Verkeer Nederland en ouderenbonden en maken gebruik van het nog op te richten participatieplatform. Verder houden wij een enquête specifiek gericht op het inventariseren van ervaren verkeersonveilige situaties. De input verwerken we in de plannen ter uitvoering van het GVVP. 2.1.6 Wij nemen regie op de verbetering van de verkeerssituatie Witte Kruis en stimuleren 2022-2030 RWS en de provincie om het wegennet rondom Babberich en Zevenaar te verbeteren en hierop te anticiperen Wij benutten elke gelegenheid om de gewenste aanpassingen aan het wegennet in en rondom Babberich en Zevenaar (Witte Kruis) onder de aandacht te brengen bij de provincie en Rijkswaterstaat. Wij zetten in op het stimuleren van verbeteringen en anticiperen hierop. Dit doen we zowel ambtelijk als bestuurlijk.
De hiervoor reeds gedane inspanningen in de afgelopen jaren zetten wij voortvarend voort in deze collegeperiode. Daarbij zetten wij ons in om de gebiedsoplossing samen met de provincie gerealiseerd te krijgen. Het doortrekken van de Witte Kruis maakt onderdeel uit van de gebiedsoplossing Babberich. Zo nodig en mogelijk treffen wij kleinschalige maatregelen voor wegen waar de gemeente wegbeheerder van is. 2.1.7 Wij anticiperen op wijzigingen in de infrastructuur en op toename van verkeer
2024-2025
Bij het opstellen van een brede mobiliteitsvisie zoeken we een oplossing om de toename van verkeer op verschillende plekken in de gemeente in goede en veilige banen te leiden. Waar nodig en mogelijk verminderen we het drukke verkeer. Het project ViA15 brengt met de realisatie van twee nieuwe aansluitingen op de A12 en A15 wijzigingen aan ons wegennet met zich mee. Wij passen ons wegennetwerk hier verder op aan en maken bewuste keuzes over via welke wegen wij het verkeer willen afwikkelen (categoriseringsplan). Hierdoor kunnen wij wegen in- en rondom woonwijken afwaarderen/anders categoriseren. Dit sluit aan op de motie die onlangs in de Tweede Kamer is aangenomen om de maximum snelheid binnen de bebouwde kom terug te brengen van 50 naar 30 kilometer per uur. Dit vraagt een herinrichting van wegen binnen de bebouwde kom. 2.1.8 Wij richten de Edisonstraat opnieuw in
2024-2028
Het opnieuw inrichten van de Edisonstraat is nodig om een goede aansluiting van de diverse bedrijventerreinen (vooral Mercurion) op de nieuwe aansluiting op de A12 bij Zevenaar Oost te realiseren. De Edisonstraat wordt hiervoor aangepast. 2.2 Verbeteren van de bereikbaar van de kernen via openbaar vervoer 2.2.1 Wij spannen ons in voor de komst van hub Zevenaar Oost 2023-2030 Er zijn en worden veel woningen gebouwd op Groot Holthuizen. Eveneens staat de realisatie van de Fashion Outlet op de planning en worden steeds meer bedrijven op 7Poort gerealiseerd. Goede bereikbaarheid, ook met het openbaar vervoer vinden we van groot belang. We blijven ons inzetten voor een station Zevenaar 45
Oost. De Groene Metropoolregio (GMR) heeft onlangs een verkenning opgestart om de potentie van een mobiliteitshub Zevenaar Oost te onderzoeken. Een hub is een vervoersknooppunt waar je kunt overstappen van het ene naar het andere vervoersmiddel. Na de zomer van 2022 wordt het rapport door de GMR opgeleverd aan de gemeente Zevenaar. Het doel zoals opgenomen in het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan 2020 – 2030 blijft vooralsnog dat Zevenaar Oost in 2030 fungeert als mobiliteitshub. 2.2.2 Wij behouden de buurtbus
2022-2030
De buurtbus vervult een belangrijke rol om de kleine kernen van onze gemeente bereikbaar te houden. Om de buurtbus te behouden gaan wij de vrijwilligers meer ondersteunen. Als eerste actie overleggen wij met de organisatie en de vrijwilligers om de knelpunten die zij ervaren in kaart te brengen. 2.2.3 Wij zetten in op het voorkomen van de realisatie van de Noordtak