Agendabundel

5.2 Kunst en cultuur Wij willen een divers cultureel en educatief aanbod, dat kwalitatief sterk is en voor inwoners gemakkelijk toegankelijk en dat bijdraagt aan welbevinden, creatief denken en plezier. Daarbij is cultuur belangrijk om de aantrekkingskracht van onze gemeente verhogen. Ons doel is dat cultuur bijdraagt aan het versterken van leefbaarheid, zelfredzaamheid, ontmoeting en verbinding. 5.3 Cultuurhistorisch erfgoed We willen ons erfgoed behouden voor toekomstige generaties. Ook willen we het draagvlak voor behoud van ons erfgoed onder onze inwoners vergroten, door het meer te promoten en te vermarkten. Onze monumenten en cultuurhistorisch landschap dragen bij aan het versterken van de vrijetijdseconomie. 5.4 Vrijetijdseconomie Vrijetijdsbesteding van Nederlandse en buitenlandse gasten draagt bij aan de Zevenaarse economie en daarmee ook aan de werkgelegenheid in de regio. Daarnaast heeft vrijetijdseconomie een positief effect op de leefbaarheid in onze gemeente. Wij streven naar een toename van het aantal banen in de sector recreatietoerisme ten opzichte van het totaal aantal banen in onze gemeente stijgt van 6,6% in 2016 naar 6,8% in 2022. 58

WAT HEBBEN WE GEDAAN? 5.1 Sport 5.1.1 Harmoniseren subsidiebeleid Jaar realisatie 2023 Op grond van nieuw beleid zetten wij de komende jaren het subsidiemiddel steeds meer in om onze beleidsdoelstellingen te helpen realiseren. Indien er met nieuw beleid aanleiding ontstaat om subsidies aan te passen, betrekken wij verenigingen en organisaties op voorhand. Deze ontwikkeling heeft vanaf 2023 mogelijk financiële consequenties als wij de subsidies aan verenigingen en dorpshuizen op het bestaande niveau willen houden. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Gerealiseerd plan plan Wij hebben voor 2021 en 2022 een brede subsidieregeling vastgesteld. Op basis daarvan hebben vrijwel alle verenigingen en dorpshuizen die daarvoor in aanmerking komen subsidie ontvangen. Met de organisatie werken wij aan een verbeterslag m.b.t. de rechtmatigheid van onze subsidies. Voorstel raad Wij stellen u voor om deze activiteit af te sluiten. 5.1.2 Ondersteunen samengaan sportverenigingen Jaar realisatie 2022 Verenigingen zijn belangrijk voor de sociale contacten en leefbaarheid binnen een stad, wijk, dorp of gemeenschap. We zien echter dat verenigingen steeds meer onder druk komen te staan. We sporten steeds meer, maar minder in verenigingsverband. Initiatieven van sportverenigingen om samen te gaan dienen nadrukkelijk vanuit de verenigingen zelf te komen. We ondersteunen en begeleiden hierin om de plannen ook daadwerkelijk uit te kunnen laten voeren. We stellen vrijwilligers bij verenigingen in staat om met vernieuwing aan de slag te gaan. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan Verenigingen worden gestimuleerd hun maatschappelijk verantwoordelijkheid te nemen en om samen te werken en kennis te delen. Dit om ook op de langere termijn een gevarieerd sport- en beweegaanbod te behouden. Centraal staat het verbeteren, vernieuwen en verbinden van verenigingen. Inmiddels heeft een aantal initiatiefnemers in samenwerking met ons plannen ontwikkeld voor vergaande samenwerking met verenigingen. Een bureau voert op dit moment een haalbaarheidsonderzoek uit gericht op het gewenste en toekomstbestendige sport- en beweegaanbod en de daarbij passende sportaccommodaties in Zevenaar, met de focus op sportpark Hengelder. Hiervoor is een enquête uitgezet naar sportverenigingen en worden verbindingen gemaakt met onderwijs, kinderopvang en zorg- en welzijnsorganisaties. Eerste kwartaal 2022 zal er een terugkoppeling komen van het onderzoek sportpark Hengelder. 5.2 Kunst en cultuur 5.2.3 Ondersteunen culturele activiteiten Jaar realisatie 2022 Wij zetten in op een divers en kwalitatief sterk cultureel aanbod en het behoud van een breed en hecht verenigingsleven. Dit verhoogt de aantrekkingskracht van onze gemeente. We stimuleren het maken, delen en ontmoeten door culturele festivals te ondersteunen. Hiermee dragen we ook bij aan de profilering van onze gemeente en de kernen in het bijzonder.

Samen met de gemeenten Duiven en Westervoort en de provincie investeren we met het Cultuur- en Erfgoedpact 2017-2020 in de Liemers in kunst, cultuur en erfgoed (bestaand beleid). Inwoners, verenigingen en organisaties voeren samen de activiteiten en projecten uit. Dit draagt bij aan een sterke, trotse en leefbare regio.

59

Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Niet Niet Niet volgens volgens volgens plan plan plan In 2021 zijn maar weinig culturele activiteiten mogelijk geweest, door de lockdown en beperkende maatregelen. Wij zijn coulant omgegaan met subsidieverplichtingen van (culturele) organisaties. Voorstel raad Wij blijven met (culturele) organisaties in gesprek over wat nodig is om ook na de corona periode culturele activiteiten in Zevenaar te kunnen blijven organiseren. 5.2.5 Ondersteunen organisatie Kunstwerk! Jaar realisatie 2022 Cultuur is de smaakmaker van onze gemeente en een gezonde culturele infrastructuur vormt de basis van een bloeiend cultureel leven. Kunstwerk!, de fusie van de vier Liemerse professionele culturele organisaties het Musiater, Bibliotheek de Liemers, het Liemers museum en de Volksuniversiteit voor Zevenaar e.o., vormt hier een belangrijk onderdeel van. Wij subsidiëren het op elkaar afgestemde productaanbod op het gebied van kunst en cultuur, erfgoed, muziekonderwijs, lezen en literatuur, debat en educatie dat Kunstwerk! biedt. Middels prestatieafspraken zorgen wij er voor dat de producten van Kunstwerk! bijdragen aan identiteitsvorming, ontmoeting en ontplooiing. We zorgen dat Kunstwerk! actief de samenwerking met verenigingen zoekt. De wettelijke educatie-taken van Bibliotheek de Liemers zijn volop in ontwikkeling.

Wij zorgen er voor dat deze (het volgen van) goed onderwijs, het vinden van een baan of het aangaan van sociale contacten ondersteunen. Het betreft onder meer lees- en taalbevorderingsactiviteiten, doorlopende leerlijnen en burgerschapsvorming. Omdat de culturele infrastructuur in de Liemers over de gemeentegrenzen heen ligt, stemmen we in deze af met de gemeenten Duiven, Westervoort en Montferland. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Niet Niet Niet volgens volgens volgens plan plan plan Corona heeft de activiteiten van Kunstwerk! sterk beïnvloed. De programmering van het theater was in 2021 beperkt . Het is nog maar de vraag of deze in 2022 weer volwaardig wordt. De makers (die het aanbod verzorgen) zijn immers ook hard geraakt. Door een mix van fysiek en digitaal toe te passen heeft Kunstwerk! zo veel mogelijk geprobeerd activiteiten door te laten gaan. Het museum heeft haar opening mede door corona uit moeten stellen, maar is inmiddels weer toegankelijk. Een aanvullende subsidie garandeert afronding van de tentoonstelling over WOII. Wij benutten de compensatie die wij van het rijk voor de culturele sector ontvangen om Kunstwerk! financieel te ondersteunen. Voorstel raad Compensatiemiddelen ontvangen van andere overheden bestemd door cultuur zetten wij in voor cultuur. 5.2.6 Ontwikkelen Turmac Cultuurfabriek Jaar realisatie 2022 De Turmac Cultuurfabriek is een podium voor samenwerking en biedt onze inwoners producten en diensten op het gebied van werk- en inkomen, welzijn, cultuur, cinema, media, educatie en erfgoed. Samen met de partners werken we aan een collectief programma, waarbij ontmoeten, ervaren en beleven centraal staan en we verbindingen leggen met onze ambities en doelstellingen in het sociaal domein. We zetten de komende jaren in op het versterken van de exploitatie.

60

Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Niet Niet Niet volgens volgens volgens plan plan plan Corona heeft activiteiten in de Turmac Cultuurfabriek in 2021 belemmerd. Alle partners zijn, mede dankzij aanvullende steun, financieel gezond. De exploitatie staat voor de langere termijn niet onder druk. Een collectief programma met verbindingen naar onze ambities en doelstellingen in het sociaal domein, is echter nog niet tot ontwikkeling gekomen. Voorstel raad Het tekort op de exploitatie Turmac Cultuurfabriek t.g.v. corona hebben we verwerkt in de jaarrekening. 5.2.7 Organiseren '75 Jaar bevrijding 2020' Jaar realisatie 2020 Gelderland was van september 1944 tot en met mei 1945 negen maanden onafgebroken het centrum van de bevrijdingsstrijd van Nederland. In 2019 en 2020 is deze episode 75 jaar geleden. In heel Gelderland worden in 2020 activiteiten georganiseerd om stil te staan bij de gebeurtenissen van toen en om de bevrijding en 75 jaar vrijheid te vieren. De Liemers sluit hiertoe aan bij de regio Achterhoek. Regionaal wordt voorgesteld éénmalig € 0,85 per inwoner beschikbaar te stellen. De provincie zal deze middelen matchen. Voor de dekking wordt in 2020 incidenteel het in de begroting structureel beschikbare bedrag voor de zgn. 'Doe Duiten' ingezet. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Niet Volgens volgens plan plan De provincie heeft uitstel verleend om geplande projecten tot 1 juli 2022 uit te kunnen voeren.

Volgens plan

5.3 Cultuurhistorisch erfgoed 5.3.1 Zorgdragen voor historisch erfgoed Jaar realisatie 2022 We ontwikkelen beleid om de verduurzaming van monumenten te bevorderen. Het archeologisch beleid is inmiddels ruim 10 jaar oud. We gaan dit herzien. Hierbij brengen we WOII archeologie in kaart. De archeologische kaarten van de voormalige gemeenten Rijnwaarden en Zevenaar stemmen we op elkaar af. De archeologische restanten van de Romeinse Limes worden mogelijk Unesco Werelderfgoed. We gaan het in ieder geval beschermen door het aan te wijzen als monument. De Limes wordt meegenomen in het VTE-beleid. Nieuw erfgoedbeleid wordt ontwikkeld in het kader van de harmonisatie. In het kader van harmonisatie brengen we het niveau van bescherming van monumentale objecten in de voormalige gemeente Rijnwaarden op het niveau van de oude gemeente Zevenaar, door inventariseren, onderzoeken en mogelijk aanwijzen als gemeentelijk monument. Steeds meer monumentale kerken komen leeg te staan. Samen met de kerken en samenleving ontwikkelen we beleid om te kijken hoe we de kerken toekomstbestendig maken. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan De herziene archeologische beleidskaart is inmiddels gereed en wordt in maart 2022 ter consultatie voorgelegd aan de inwoners van de gemeente. Inmiddels zijn de archeologische restanten van de Romeinse Limes archeologisch rijksmonument en Werelderfgoed. 61

I.v.m. het verduurzamen van monumenten is september jl. een informatieavond geweest om de monumenteigenaren in de Liemers te informeren. Samen met de Liemerse gemeenten en Doesburg is een kerkenvisie ontwikkeld, waarvan de opbrengst in maart 2022 gedeeld wordt met de raad en inwoners. 5.4 Vrijetijdseconomie 5.4.6 Uitvoeren beleidsplan vrijetijdseconomie Jaar realisatie Door in te zetten op vrijetijdseconomie wilt u een bijdrage leveren aan de volgende ambities: • een aantrekkelijker woon- en vestigingslocatie; • meer werkgelegenheid.

2030

Om deze ambities te bereiken, heeft u de volgende doelstellingen geformuleerd: 1. meer tevreden inwoners over de mogelijkheden voor vrijetijd; 2. een toename van bestedingen door toeristen en recreanten; 3. meer tevreden toeristisch-recreatieve ondernemers over het ondernemersklimaat; 4. toename van het aantal dagtoeristen; 5. groei van het aantal overnachtingen. Dit gaan wij realiseren door werkzaamheden uit te voeren binnen de volgende taakvelden: a. toeristische infrastructuur (paden, routes, bewegwijzering); b. ontwikkeling van aanbod voor dag- en verblijfsrecreatie; c. samenwerking en kwalitatief & innovatief ondernemerschap; d. marketing, informeren & inspireren; e. doeltreffend beleid.

Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens plan

Volgens plan

Volgens plan

a. Toeristische infrastructuur (paden, routes, bewegwijzering): We zijn gestart met de klompenpaden Pannerdensche Waard, Giesbeek en het kinderklompenpad in Giesbeek; door Covid heeft dit stil gelegen. Het wandelnetwerk Zevenaar is gerealiseerd en opgeleverd in samenwerking met Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen en andere gemeenten. Verbeteringen zijn aangebracht in de ruiter- en menroutes in het zuiden. De verbeteringen in het noorden van de gemeente Zevenaar zijn nog niet ontwikkeld. De bruin-witte toeristische bewegwijzering is geharmoniseerd in de gehele gemeente en gerealiseerd. De memo 'harmonisering bewegwijzering’ wordt opgenomen in het IBOR in 2022. Vanuit TOP Huis Aerdt is verwijzing naar parkeerplaatsen bij de Cluse gerealiseerd. De eerste verkenning voor voorzieningen openbare ruimte langs toeristische voorzieningen is eind 2021 opgestart. b. Ontwikkeling van aanbod voor dag- en verblijfsrecreatie: Wij hebben positief geadviseerd en ondersteund bij aanvragen van ondernemers voor verblijfsrecreatie. De Redoute Revensweert is geopend. Wij zijn verder gegaan met het zichtbaar/beleefbaar maken in Zevenaar van de Romeinse Limes; in 2021 uitgeroepen tot Unesco Werelderfgoed, waar wij aandacht voor hebben gegenereerd. In regionaal verband hebben wij bijgedragen aan het doorontwikkelen van het verhaal van de Romeinse Limes in Gelderland.

Door corona is het rapport Belevingsgebieden in de IJsselvallei vertraagd en nog niet opgeleverd. Wij zijn door corona niet gestart met het evenementenbeleid. Het onderzoek naar Toeristische potenties linieverhalen de Liemers is afgerond. Welke potenties we op welke manier willen uitwerken volgt in 2022. In eerste instantie is de keuze gemaakt voor het (verder) ontwikkelen met stakeholders van het verhaal van (de strijd tegen en leven van) het water; de Liemers als waterkraan van Nederland. We zijn begonnen met een door Rijkswaterstaat gefinancierd project Kijkers langs het Pannerdensch Kanaal. Wij hebben het Liemers Museum geadviseerd en gesubsidieerd om een project uit te voeren rondom Waterverdrag 1771 (fietsfestival en digitale waterkaart, met aandacht voor de waterafvoerverdeling van de Rijntakken). Wij hebben aandacht gevraagd voor publieksbereik rondom de opgravingen in Spijk (m.n. Tachtigjarige Oorlog en steenfabriek). 62

c. Samenwerking en kwalitatief & innovatief ondernemerschap: Wij hebben in 2021 voorzichtige stappen gezet in het oprichten van het Toeristisch Platform de Liemers. Dit staat in nauwe relatie met het ontwikkelen van het marketing- en organisatieplan voor de Liemers. d. Marketing, informeren & inspireren: In navolging van het in 2020 ontwikkelde merkconcept "Kijk verder in de Liemers" zijn wij gestart met het opstellen van het toeristisch marketing- en organisatieplan voor de Liemers. Medio 2021 is het merkconcept middels een marketingcampagne wereldkundig gemaakt. Wij hebben een bureau opdracht gegeven om met een plan te komen voor Toekomstgericht gastheerschap in de Liemers; de focus ligt daarbij op de fysieke toeristische informatiepunten. Ook zijn wij - op regionaal en subregionaal niveau - verder gegaan met het voeren van gesprekken met Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen over herziening van onze opdracht aan deze partij. Wij zijn gestart met deelname aan de regionale werkgroep om te komen tot een toeristisch profiel van de regio Arnhem-Nijmegen op basis van belevingsgebieden. e. Doeltreffend beleid: Vanwege de coronacrisis hebben wij de ondernemerspeiling onder toeristisch-recreatieve ondernemers in Zevenaar, die maart 2020 klaar lag om te worden verstuurd, ook in 2021 nog niet kunnen uitzetten.

Op regionaal gebied hebben wij met de Liemers een bijdrage geleverd aan de opgave Ontspannen regio van de Groene Metropoolregio. WAT HEEFT HET GEKOST? Baten en lasten per programma Exploitatie (bedragen x € 1.000) Baten

Primitieve Na wijziging begroting 795 2.114

Realisatie

Verschil

2.701

588

Lasten

8.408

10.153

10.478

-325

Resultaat voor bestemming

-7.614

-8.039

-7.777

263

Baten

227

156

152

-4

Lasten

0

0

0

0

Totaal mutaties reserves

227

156

152

-4

Resultaat na bestemming

-7.387

-7.883

-7.625

258

Mutaties reserves

Verschillenanalyse 5.

Sport, cultuur en recreatie

5. Sport, cultuur en recreatie - kapitaallasten Op dit programma is ten opzichte van de begroting een voordeel gerealiseerd van € 45.000. In de jaarrekening is onder resultaat een analyse van de rente en afschrijving opgenomen en toegelicht. 5.1 Sportbeleid en activering - Sportbeoefening- en bevordering Het rijk heeft aanvullende middelen beschikbaar gesteld (specifieke uitkering) vanuit de regeling 'Sportakkoord 2020-2022'. Het extra bedrag is een aanvulling voor activiteiten op het gebied van leefstijlinterventies. Deze middelen moeten in de periode 2020 t/m 2022 worden ingezet conform de voorwaarden van de regeling en zijn om die reden als extra uitgaven (zie nadeel voor hetzelfde bedrag onder Lasten) verantwoord. 5.1 Sportbeleid en activering - Sportbeoefening- en bevordering Verwezen wordt naar de toelichting vermeld onder Baten (V 68.000). Betreft inzet van de van het rijk ontvangen specifieke uitkering o.g.v. de regeling 'Sportakkoord 2020-2022'.

63

38.000 V

I

68.000 V

I

-68.000 N

I

5.1 Sportbeleid en activering - Sportbeoefening- en bevordering In 2021 zijn de combinatiefunctionarissen ondergebracht bij Ataro B.V. Het is niet haalbaar geweest om alle openstaande 'vacatures' in te vullen. Daarnaast zijn vanwege corona nauwelijks activiteiten georganiseerd. 5.2 Sportaccommodaties - Sportbedrijf De mutaties zijn het gevolg van de afspraken tussen gemeente en Ataro BV om te komen tot een nieuwe beheerstructuur naar aanleiding van het rekenkameronderzoek. Als gevolg hiervan is een eind gekomen aan de subsidierelatie. M.i.v. 2021 is deze vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst (DVO). Vanwege de DVO is een afrekening opgesteld van over en weer te verrekenen zaken, zoals overdracht activa, voorziening (groot) onderhoud van de verschillende sportaccommodaties, nog niet bestede overheidssubsidies en te verrekenen subsidies/bijdragen i.v.m. corona. Vanaf 1 januari 2021 beschikt de gemeente weer over alle activa en de daarbij behorende kosten. Ataro heeft een zuiver dienstverlenende rol gekregen. 5.2 Sportaccommodaties - Sportbedrijf Zie voor de verschilverklaring de toelichting vermeld onder Lasten (taakveld 5.2). 5.2 Sportaccommodaties - Tegemoetkoming sportverenigingen in verband met Covid 19 Als gevolg van de coronacrisis zijn wij, ter compensatie van de geleden schade, sportverenigingen tegemoetgekomen in de huurkosten en betaalde canon.

Ter compensatie hebben we een aanvraag 'Verlening tegemoetkoming verhuurders sportaccommodaties' ingediend bij het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De aanvraag is voor het 4e kwartaal 2020 en het 2e kwartaal 2021 gehonoreerd. Het resterende nadeel kan gecompenseerd worden door de corona compensatie die we via de algemene uitkering hebben ontvangen. Zoals u in programma 0 hebt gelezen is dit voldoende om dit nadeel te compenseren. 5.3/5.4/5.6 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie/Musea/Media Culturele organisaties/Musea/Openbare bibliotheek Kunstwerk! heeft over 2021 minder reguliere subsidie aangevraagd dan begroot was. In dit bedrag is geen rekening gehouden met de elders verantwoorde incidentele extra subsidie voor de nadelige corona effecten waarvoor compensatie van het rijk is ontvangen. 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie - Huuropbrengsten Ataro B.V. voert voor 2021 het beheer over de Turmac Cultuurfabriek (TCF) en draagt zorg voor de exploitatie, passend binnen de oorspronkelijke exploitatie opzet. Dit vormde de aanleiding om de exploitatie van de TCF verder uit te werken. In deze nadere uitwerking zijn de huuropbrengsten van meerdere partijen samengevoegd en ondergebracht onder programma 0. Deze opbrengsten stonden echter al geraamd in programma 5 en zijn niet verwijderd.

In de begroting zijn deze huuropbrengsten dus abusievelijk dubbel opgenomen. In de eerste voortgangsrapportage 2022 leggen we dit herstel aan u voor. 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie - Kunst en cultuur T.g.v. corona hebben Buitenblik en het Seven Art festival in 2021 geen subsidie aangevraagd. Hetzelfde geldt voor enkele verenigingen/orgasnisatie waardoor minder incidentele subsidies zijn aangevraagd/verstrekt. Daarnaast is het aantal steun aanvragen t.g.v. de corona maatregelen is beperkt gebleven waardoor de in de 1e voorgangsrapportage geraamde extra lasten (voor compensatiecompensatie) niet volledig zijn ingezet. Echter, we verwachten ook in 2022 nog een doorwerkend effect, o.b.v. de jaarresultaten over 2021, die nog verwerkt moeten worden. 5.4 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie - Musea Het college heeft in het kader van coronasteun het Liemers museum in 2021 aanvullend gesubsidieerd om extra activiteiten bij de heropening mogelijk te maken.

64

67.000 V

I

-754.000 N

I

574.000 V

I

-27.000 N

I

38.000 V

I

-29.000 N

S

84.000 V

I

-29.000 N

I

5.5 Sport, cultuur en recreatie - Cultureel erfgoed Voor de beoordeling van vergunningaanvragen wordt voor archeologie gebruik gemaakt van de regioarcheoloog. Er zijn meer aanvragen geweest die beoordeeld moesten worden. Hierdoor is er een nadeel ten opzichte van de begroting van € 22.000. Deze kosten kunnen echter volledig gedekt worden uit de meeropbrengsten van de leges omgevingsvergunningen (taakveld 8.3). Daarnaast is voor de kerkenvisie 2e termijn een bedrag van € 35.000 betaald. Voor € 23.000 zijn deze kosten doorbelast naar andere gemeenten. Hier was in de begroting geen rekening mee gehouden. Samen met nog wat kleine verschillen is het totale nadeel € 68.000. 5.5 Sport, cultuur en recreatie - Cultureel erfgoed In 2021 is het aandeel voor andere gemeenten voor de kerkenvisie (termijn 1 en 2) in rekening gebracht. In totaal gaat dit om een bedrag van € 38.000. Samen met nog wat andere kleine verschillen is het totale voordeel € 46.000. 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie - Openbaar groen Binnen openbaar groen is in 2021 een voordeel ontstaan van € 97.000. Dit heeft diverse oorzaken. Het voordeel wordt deels veroorzaakt doordat de bestrijding van invasieve soorten lager is uitgevallen. Voor de bestrijding invasieve soorten is een plan van aanpak opgesteld en de roekenbestrijding was minder noodzakelijk dan voorgaande jaren.

Daarnaast blijkt dat we vanwege capaciteitsproblemen onvoldoende opdrachten in de markt hebben gezet. Tenslotte is er in het najaar niet gesnoeid waardoor de verwerkingskosten lager uitvielen. We hebben niet gesnoeid doordat de werknemers niet gecertificeerd zijn om in de hoogwerkers te werken. Vanuit veiligheidsoverwegingen hebben we besloten om de snoeiwerkzaamheden uit te stellen. Inmiddels zijn zij hier wel voor gecertificeerd. 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie - Speelvoorzieningen Vanwege capaciteitsproblemen hebben we de inspecties later uitgevoerd, waardoor de reparaties die daarop volgen deels in 2022 plaatsvinden. Dit resulteert in een voordeel van € 35.000. 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie - Interne doorbelasting materieel In programma 0 is een nadeel ontstaan door interne doorbelastingen naar andere programma's van materieel. Dit leidt binnen openbaar groen tot een voordeel van € 53.000. Per saldo hebben de doorbelastingen in de jaarrekening financieel geen effect. 5.7 Sport, cultuur en recreatie - Toeristische infrastructuur De activiteiten voor toeristische infrastructuur worden voor het grootste gedeelte gedekt uit subsidies. Per saldo zijn deze in de jaarrekening budgettair neutraal. Bij de lasten wordt een voordeel gepresenteerd van € 54.000.

5.7 Sport, cultuur en recreatie - Toeristische infrastructuur De activiteiten voor toeristische infrastructuur worden gedekt uit de subsidie sterk bestuur. Bij de subsidieverantwoording is voor € 67.000 dekking gezocht bij posten die ook in de reguliere begroting waren opgenomen of die al eerder in het jaarrekeningresultaat zijn meegenomen. Een voordeel van € 67.000. 5.7 Sport, cultuur en recreatie - Toeristische infrastructuur De activiteiten voor toeristische infrastructuur worden voor het grootste gedeelte gedekt uit subsidies. Per saldo zijn deze in de jaarrekening budgettair neutraal. Bij de baten wordt een nadeel gepresenteerd van € 54.000. 5. Sport, cultuur en recreatie Overige kleine verschillen welke niet nader worden toegelicht.

65

-68.000 N

I

46.000 V

I

97.000 V

I

35.000 V

I

53.000 V

I

54.000 V

I

67.000 V

I

-54.000 N

I

66.000 V

I

Incidentele baten en lasten Onderwerp Omschrijving Programma 5. Sport, cultuur en recreatie Baten Herstelplan De uitgaven vanuit het herstelplan worden gedekt uit de bestemmingsreserve herstelplan. Corona Meer- of minder ontvangsten in verband met corona. Lasten Herstelplan Op basis van het corona herstelplan zijn voor dit programma met name bedragen uitgegeven aan de toeristische routestructuren en het ondersteunen van dorpshuizen. Corona Meer- of minder uitgaven in verband met corona. Totaal programma 5

Bedragen x € 1.000 Werkelijk Begroot

66

66

465

31

66

66

506 -41

196 -165

Reserves en voorzieningen Bestemmingsreserve afschrijvingslasten Nummer Naam 9035

Sportvelden RKPSC

Beginstand Toevoeging Onttrekking 85

0

Eindstand

9

77

In 2017 heeft de raad van de voormalige gemeente Rijnwaarden € 120.350 beschikbaar gesteld voor een investering in de drainage en het vernieuwen van de toplaag van de sportvelden van RKPSC. De reserve dient ter dekking van de afschrijvingslasten. 9038

Speelvoorzieningen kinderen met 85 0 0 85 beperking In 2017 heeft de raad als onderdeel van de bestedingsvoorstellen jaarrekeningresultaat 2016 een bedrag van € 85.000 beschikbaar gesteld voor speelvoorzieningen voor kinderen met een beperking. In 2018 is dit bedrag overgeboekt van de reserve bestedingsvoorstellen naar deze reserve speelvoorzieningen ter dekking van de toekomstige afschrijvingslasten. 9039

Brede Blik Giesbeek

1.296

0

72

1.225

De reserve is ingesteld voor de dekking van de jaarlijkse afschrijvingslasten van de investering. Totaal bestemmingsreserve afschrijvingslasten

1.467

0

80

1.386

Beginstand Toevoeging Onttrekking

Eindstand

Voorzieningen Nummer Naam 8012

Aanspraken overstromingen Riverparc

122

5

0

127

Deze voorziening dient om de aanspraken op schades van derden die het gevolg zijn van eventuele overstromingen in Riverparc te financieren. Als de Stichting Woonbelangen Riverparc (SWR) de hoogte van de oever aanpast aan de norm of als de oever door andere omstandigheden voldoet aan de norm, wordt de bijdrage inclusief de opgebouwde rente terugbetaald aan de SWR. Toevoeging In 2021 is de rente over 2020 en 2021 toegevoegd. Het gaat om een totaal toegevoegd bedrag van € 4.918. Onttrekking In 2021 zijn er geen onttrekkingen geweest. Totaal voorzieningen 66

122

5

0

127

6.SOCIAAL DOMEIN Omschrijving Dit programma gaat over de beleidsvelden maatschappelijke ontwikkeling, jeugd, arbeidsparticipatie, leefbaarheid en wijkgericht werken, vrijwilligers- en mantelzorgbeleid. Samen vormen deze beleidsvelden het Sociaal Domein. Hier rekenen we ook natuur- en milieueducatie toe. Voor het realiseren van de opgaven in het Sociaal Domein nemen we ook onderdelen uit de beleidsvelden sport, cultuur, veiligheid, ruimtelijke ordening en volkshuisvesting, gezondheid en onderwijs mee die bij andere programma's zijn ondergebracht. Begin 2020 is de Beleidsvisie Sociaal Domein 2020-2023 vastgesteld. Dit is een visie op hoofdlijnen voor het brede Sociaal Domein. We werken aan een samenhangend en integraal beleid. Hierbij sluiten we aan op de belevingswereld van de Zevenaarse inwoners en op de sociale structuren in onze gemeente. De visie draagt bij aan het realiseren van de ambities en doelstellingen binnen het sociaal domein. Hierbij gelden de volgende randvoorwaarden: financiële beheersbaarheid, goed opdrachtgeveropdrachtnemerschap en datagestuurd werken. De ambities voor het sociaal domein zijn: we doen (alleen) wat nodig is; eer inwoners in Zevenaar leven in een (sociaal) veilige omgeving; meer inwoners doen zo zelfstandig mogelijk mee aan de maatschappij.

We houden bij de beleidsontwikkeling en uitvoering de volgende principes in acht:  Rechtszekerheid – we doen wat nodig is  Primaire levensbehoefte – eigen verantwoordelijkheid  Positieve gezondheid – samen verantwoordelijk  Integrale benadering – de mens staat centraal  Van en voor inwoners – inclusieve samenleving  Participatie – netwerk samenleving  Regionale samenwerking – slim volgen in de basis en voorop lopen waar nodig Wat willen we bereiken? Wij willen de kansen en mogelijkheden van (kwetsbare) inwoners vergroten.

67

Ontwikkelingen Ontwikkelingen Jeugd In 2021 is het aantal gestarte maatwerkvoorzieningen jeugdzorg stabiel gebleven. In de regio is het Transformatieplan Jeugd afgerond, en wordt geëvalueerd. Het budget vanuit het Rijk dat hiervoor beschikbaar was is hiermee ook op. Het restant komt voor een jaar ten goede aan de regiobegroting 2022. We zijn in 2021 gestart met Pilot Buurtgezinnen. Zevenaar heeft ambitie geformuleerd “We doen (alleen) wat nodig is” in de beleidsvisie Sociaal Domein 2020-2023). In het beleidsplan “Jeugdwet, Wet Maatschappelijke Ondersteuning en participatiewet 2020-2023” is deze ambitie uitgewerkt o.a. in de doelstelling terugdringen van uitgaven maatwerkdienstverlening en geëscaleerde zorg . Deze kosten kunnen o.a. worden teruggedrongen door te zorgen dat de instroom minder groot is; of minder zwaar van aard. Een manier om dit te doen is al in een vroeger stadium gezinnen te ondersteunen door meer informele steun in de buurt d.m.v. steungezinnen voor gezinnen met een beperkt netwerk. Dit voorkomt dat kinderen in zwaardere hulp terecht komen . Omdat ouders soms door allerlei oorzaken de verzorging en opvoeding ( tijdelijk) moeilijk alleen aan kunnen is gezocht naar een manier van praktische en emotionele steun. Een steungezin is een gezin waar het kind een of meer dagdelen per week terecht kan.

Een steungezin geeft het kind een aanvullend “thuis” en ontlast zo de ouder (s). Een van de beoogde effecten is dat zwaardere formele zorg (begeleiding, pleegzorg / uithuisplaatsing) voor het kind niet nodig is. En het past in de lijn om uithuisplaatsingen te voorkomen. Steungezinnen passen ook in de lijn om het normale leven te versterken. Het is een van de varianten van het brede palet van jeugdhulp in gezinsvormen. Van informele hulp tot gezinshuizen. In 2021 hebben we in samenspraak met het onderwijs preventieve activiteiten voor de jongeren gecontinueerd. We noemen hier het jongerenwerk en het schoolmaatschappelijk werk op het Liemers College. Het onderwijs heeft ons gevraagd deze activiteiten voort te zetten, juist nu de problematieken bij de leerlingen ernstiger zijn door Corona. Er zijn ook positieve effecten van deze activiteiten en daarom zetten we deze voort in 2022. De kosten worden de komende 2 jaar betaald uit de rijksmiddelen voor het Nationaal Programma Onderwijs. Beschermd wonen De colleges van de regiogemeenten hebben in 2021 het bestuurlijk akkoord bekrachtigd met afspraken dat voor de regiogemeenten geld beschikbaar komt om te komen tot adequate, afdoende en passende preventieve voorzieningen en activiteiten op lokaal niveau. De Kadernota Samen aan Zet is in december 2021 in de gemeenteraad vastgesteld.

In de kadernota staan de inhoudelijke en financiële kaders voor de transformatie van beschermd wonen naar beschermd thuis in de periode tot 2032.

Beleidskaders  Visie 'Frisse wind in de wijk' (2013)  Convenant Schoolveiligheid (Financiële en inhoudelijke onderlegger: Samenwerkingsagenda Veilig en Zorgzaam Schoolklimaat)  Visie Vrijwillige inzet en Mantelzorg 2016-2020 Zevenaar (2016)  Radar-rapport behorende bij raadsvoorstel 'Toekomst uitvoering participatiewet' (vastgesteld: raad Rijnwaarden 27-6-2017 en raad Zevenaar 6-7-2017)  Agenda werk en economie (april 2018)  Businesscase RSD (mei 2018)  Beleidsplan Jeugdwet, Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) en Participatiewet 2020-2023 (2020)  Beleidsnota Armoede en Schuldhulpverlening (2019)  Beleidsplan Jeugdwet, Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) en Participatiewet 2020-2023 (2020)  Convenant Schoolveiligheid (Financiële en inhoudelijke onderlegger: Samenwerkingsagenda Veilig en Zorgzaam Schoolklimaat)  Onderwijskansenbeleid 2020- 2023  Uitvoeringsagenda Onderwijskansenbeleid 2020-2023

68

WAT WILDEN WE BEREIKEN? 6.1 Structuurversterking (overkoepelend) incl. toegang Het versterken van de sociale structuur én de 'basis op orde' in onze gemeente. Het gaat hier om het geheel van inwoners, organisaties, diensten en voorzieningen. De essentie is de samenhang tussen de mensen te versterken, de leefbaarheid te vergroten en de participatie in de stad, dorpen en wijken te bevorderen. Wij versterken deze structuur onder andere door inwoners en organisaties te faciliteren bij initiatieven, hen daarbij te ondersteunen en te positioneren. Daarbij investeren we in ontmoeting dichtbij onze inwoners en maatschappelijke partners. Als regisseur stellen wij ons actief op om verbindingen te initiëren en te stimuleren. Het gaat tot slot ook om grip op de kosten en flexibiliteit ten aanzien van inkoop en verantwoording binnen het sociaal domein te versterken. 6.2 Jeugd en maatschappelijke ondersteuning We gaan op het gebied van jeugd en maatschappelijke ondersteuning uit van de kracht van de samenleving en sluiten aan bij de leefwereld van inwoners en gezinnen. Onze activiteiten zijn erop gericht de inwoners in hun kracht te zetten en de samenleving actiever te maken. Hierbij houden we oog voor kwetsbaarheid, vergrijzing en voor jeugd en gezin. Daarbij zijn we gericht op het verminderen van de kosten van jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning.

Beleidsindicatoren (verplicht) Naam Achterstand onder jeugd - Kinderen in uitkeringsgezin Toelichting

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo (aantal per 1.000 inwoners) Toelichting

69

Jaar Gelderland Zevenaar Begroting Werkelijk meting 2021 2021 2020 5,00 5,00 5,00

Verschil

De cijfers over 2021 zijn nog niet bekend (informatie hierover ontbreekt op dit moment op de website: "Waar staat je gemeente"). 2021

62,30

81,00

86,00

81,00

5

Zevenaar heeft in vergelijking met Gelderland meer inwoners met maatwerkarrangementen vanuit de Wmo. Dit heeft verschillende oorzaken: 1. Zevenaar kent ten opzichte van Gelderland een meer vergrijsde populatie. Vergrijzing blijkt een voorspeller voor Wmo gebruik. Het aantal mensen in Zevenaar dat hulp vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) nodig heeft, is daardoor hoger. 2. In de gemeente Zevenaar zijn veel soorten van zorg en ondersteuning vanuit de Wmo als maatwerk georganiseerd. Er zijn (grote) gemeenten in Gelderland die vormen van zorg en ondersteuning als algemene voorziening hebben georganiseerd die in Zevenaar als maatwerk worden ingezet. Hulp bij het Huishouden is hier een voorbeeld van. Diverse (grote) gemeenten hebben dit als algemene voorziening georganiseerd. Aangezien er binnen de Wmo veel gebruik wordt gemaakt van Hulp bij het Huishouden heeft dit een verlagend effect op het Gelders gemiddelde. In Zevenaar hebben we Hulp bij het Huishouden georganiseerd als maatwerkvoorziening. Deze keuze verklaart voor een deel dat Zevenaar meer cliënten met een maatwerkarrangement Wmo kent. Daarnaast zien we dat het aantal cliënten met een maatwerkarrangement Wmo nog steeds stijgt. Naast de vergrijzing in Zevenaar is de invoering van het abonnementstarief en de daaruit voortvloeiende aanzuigende werking een belangrijke verklaring.

In onze gemeente hebben 81 per 10.000 inwoners een maatwerkvoorziening tov 62 per 10.000 inwoners in Gelderland Jongeren met een delict voor de rechter (% 2020 1,00 1,00 0,80 12 t/m 21 jarigen) Toelichting De meest recente data die te vinden is op www.waarstaatjegemeente.nl over deze Beleidsindicator is uit 2020. Vanuit Zevenaar is in 2020 1% van de jongeren met een delict voor de rechter verschenen. Dit staat gelijk aan het Gelders gemiddelde. Dit betroffen 30 jongeren tussen de 12 en 21 jaar. Jongeren met jeugdbescherming (% van alle 2021 1,40 1,00 jongeren tot 18 jaar) Toelichting Het gemeentelijk beleid richt zich op het voorkomen van jeugdbeschermingsmaatregelen, en als dat niet lukt, op een kwalitatief goede uitvoering ervan. Door de preventieve inzet van onder andere de projecten Voorzorg en Stevig Ouderschap vanuit de jeugdgezondheidszorg, maar ook door de inzet van opvoedondersteuning vanuit de regionale inkoop van jeugdzorg werden kwetsbare ouders daar waar nodig ontlast en ondersteund. Bij het regionale overleg De Beschermingstafel hebben we gekeken of er nog andere mogelijkheden waren voor een kind en het gezin dan een jeugdbeschermingsmaatregel. 2021 stond daarnaast in het teken van de opstart van het Gelderse project De Gelderse verbeteragenda Jeugdbescherming.

Als navolging op een aantal landelijke inspectierapporten over de veiligheid van kinderen hebben gemeenten en Gecertificeerde Instellingen (uitvoerders van jeugdbescherming) samen een projectopzet gemaakt waarmee een impuls wordt gegeven aan de samenwerking op de werkvloer. Daarnaast zijn er uniforme Gelderse contracten gesloten. Het aandeel jongeren met jeugdbescherming tot 18 jaar is voor Zevenaar 1,4% ten opzichte van het Gelders gemiddelde van 1,2%. Dit betreft data over het eerste half jaar van 2021. Dat betekent dat het percentage voor Zevenaar licht is gestegen. Er is geen analyse van deze cijfers beschikbaar. Jongeren met jeugdhulp (% van alle jongeren tot 18 jaar) Toelichting

70

2021

11,00

12,60

12,80

Zowel de stijging van gebruik als de toename van complexiteit per casus is een landelijke trend. Hiervoor gaven wij u al eerder de volgende oorzaken aan: • Afnemende tolerantie voor afwijkend gedrag of ontwikkeling. • In combinatie met ‘verbeterde’ diagnostiek leidt dat dikwijls tot eerdere diagnoses waarmee vervolgens een beroep wordt gedaan op de jeugdhulp; • Prestatiemaatschappij • Ouders worden steeds mondiger en nemen in combinatie met de hierboven beschreven punten minder snel genoegen met een advies om geen hulp in te zetten of minder hulp dan

gevraagd/verwacht. Daarbij weten ouders steeds beter hun weg naar de jeugdhulp te vinden: via de lokale (wijk)teams, maar als dat niet tot het door de ouders gewenste advies leidt, weten zij ook de weg naar de huisarts als toegangspoort tot jeugdhulp. Er is een aantal variabelen (wetenschappelijk aangetoond dat deze bijdragen aan instroom jeugdhulp) te noemen waardoor Zevenaar hoger scoort op gebruik jeugdhulp dan het Gelders gemiddelde: • Zevenaar heeft meer kinderen met een handicap • Zevenaar heeft meer kinderen met een lager opleidingsniveau • Zevenaar heeft meer kinderen met een laag geboorte gewicht • Zevenaar heeft meer volwassenen die gebruik maken van basis GGZ en/ of POH GGZ. • Zevenaar heeft meer één-ouder- gezinnen. Het gevoerde beleid van 2021 richtte zich op het voorkomen van de inzet van jeugdhulp en een zo kort en licht als mogelijke inzet ervan. Er zijn diverse initiatieven gestart of voortgezet: De POH jeugd is uitgebreid naar bijna alle huisartsen van Zevenaar. Er zijn afspraken gemaakt met het onderwijs over de inzet van jeugdhulp binnen de school. We hebben de subsidie van het omgangshuis gecontinueerd, maar ook die van het project Buurtgezinnen. Jongeren met jeugdreclassering (% kinderen 12 tot 23 jaar) Toelichting

2021

0,20

0,30

Wanneer jongeren voor de rechter moeten verschijnen, kunnen ze jeugdreclassering opgelegd krijgen. Het doel van jeugdreclassering is om in samenwerking met ouder(s) of netwerk, het gedrag van de jongere te veranderen en recidive te voorkomen. Het aantal jongeren uit Zevenaar met jeugdreclassering is gelijk aan het Gelders gemiddelde van 0,3% van het aantal jongeren tussen de 12 en 23 jaar. Dit is data over tweede half jaar 2020. Dit getal is eigenlijk al jaren stabiel. Er is geen specifieke analyse beschikbaar om deze getallen te duiden. Het beleid richt zich op voorkomen van de inzet van een jeugdreclasseringsmaatregel, door ouders en jongeren daar waar nodig te ondersteunen en te ontlasten. Er is opvoedingsondersteuning ingekocht voor de ouders/ en verzorgers, maar ook ondersteuning voor de jongeren zelf.

6.3 (Arbeids)Participatie Wij willen de zelfredzaamheid van onze inwoners, de sociale cohesie en de lokale economie bevorderen. Daarom streven wij naar een inclusieve arbeidsmarkt. Een arbeidsmarkt waaraan alle inwoners zo zelfstandig mogelijk kunnen deelnemen, ongeacht leeftijd, achtergrond of arbeidshandicap. Inwoners die minder zelfredzaam zijn, ondersteunen wij door middel van verschillende voorzieningen.

71

Beleidsindicatoren (verplicht) Naam Achterstand onder jeugd - Werkloze jongeren Toelichting

Jaar Gelderland Zevenaar Begroting Werkelijk meting 2021 2021 2020 2,00 2,00 1,70

Verschil

De cijfers over 2021 zijn nog niet bekend (informatie hierover ontbreekt op dit moment op de website: "Waar staat je gemeente" dd. 28 februari 2022).

Banen (aantal per 1.000 inwoners 15 t/m 64 2020 786,00 650,50 680,00 jaar) Toelichting De cijfers over 2021 zijn nog niet bekend (informatie hierover ontbreekt op dit moment op de website: "Waar staat je gemeente" dd. 28 februari 2022). Lopende re-integratievoorzieningen (aantal 2020 192,60 261,00 265,00 per 10.000 inwoners van 15 t/m 64 jaar) Toelichting De cijfers over 2021 zijn nog niet bekend (informatie hierover ontbreekt op dit moment op de website: "Waar staat je gemeente" dd. 28 februari 2022). Netto arbeidsparticipatie (% werkzame 2020 69,00 66,80 66,00 beroepsbevolking t.o.v. beroepsbevolking) Toelichting De cijfers over 2021 zijn nog niet bekend (informatie hierover ontbreekt op dit moment op de website: "Waar staat je gemeente" dd. 28 februari 2022). Personen met een bijstandsuitkering van 18 2021 349,70 313,40 350,00 258,50 91,5 jaar en ouder (aantal per 10.000 inwoners) Toelichting De gemeente Zevenaar streeft naar een zo'n laag mogelijk aantal personen met een bijstandsuitkering. Het aantal personen met een bijstandsuitkering per10.000 inwoners bevind zich onder het Gelders gemiddelde. Geconstateerd wordt dat het aantal personen met een bijstandsuitkering daalt. Deze daling wordt veroorzaakt door: a) gedane investeringen in de RSD (de RSD heeft van de raad een nieuwe opdracht gekregen). b) de verbeterde situatie op de arbeidsmarkt (meer werkgelegenheid/banen).

WAT HEBBEN WE GEDAAN? 6.1 Structuurversterking (overkoepelend) incl. toegang 6.1.1 Stimuleren en faciliteren initiatieven in de samenleving Jaar realisatie 2022 Wij dagen onze inwoners, ondernemers en maatschappelijk middenveld uit om zelf met goede ideeën te komen en te participeren bij beleidsvorming. Wij organiseren hiervoor rondetafelgesprekken. Wij gaan het zelf organiserend vermogen en de denkkracht in de stad, wijken en dorpen optimaliseren. Uitgangspunten die we hierbij hanteren zijn: bewoners als eerste aan zet, gelijkwaardige partners, alleen op verzoek, ‘ja en’ cultuur, benut wat er is, olievlek en gewoon doen. Deze uitgangspunten passen we toe in Het Krachtlokaal: hét Zevenaarse platform voor inwonerinitiatieven. Het burgerbudget maakt het mogelijk om samen met de inwoners projecten op te pakken en te realiseren. Deze activiteit is verbonden met activiteiten in het kader van burgerparticipatie en leefbaarheid in programma 0.

72

Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan In 2020 is vanuit een bestemmingsreserve een bedrag van 150.000 euro beschikbaar gesteld voor DoeDuiten. Met deze subsidieregeling is het mogelijk om inwonersinitiatieven een duwtje in de rug te geven. 6.1.2 Versterken samenwerking met en tussen maatschappelijke Jaar realisatie 2022 partners (zoals Caleidoz) Voor het realiseren van de structuurversterking in het Sociaal Domein is een goede samenwerking met maatschappelijke partners relevant. Caleidoz is als lokale welzijnsorganisatie een belangrijke partner. Met Caleidoz komen we tot een opzet voor de toekomst van het welzijnswerk in onze gemeente. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan Er is in 2021 regelmatig overleg gevoerd met Caleidoz over de uitvoering van welzijnsactiviteiten, passend bij de actuele ontwikkelingen en vraagstukken. Dit is ook gerelateerd aan de door u vastgestelde beleidsvisie sociaal domein 2020-2023 en het Beleidsplan Jeugdwet, Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) en Participatiewet 2020-2023. Caleidoz en andere maatschappelijke partners, zoals MEE, Santé Partners en Kunstwerk! werken samen aan activiteiten, zoals het Financieel Trefpunt. Hierbij helpen zij preventief inwoners met vragen en knelpunten op financieel gebied. Ook zijn er netwerken met partners (professioneel en vrijwillig) die rondom thema's zoals eenzaamheid en dementie samenwerken. Zie voor meer informatie over de aanpak van jeugdgezondheid bij programma 7, Volksgezondheid en duurzaamheid. Zie voor meer informatie over de aanpak binnen het onderwijs programma 4, Onderwijs. 6.1.3 Vergroten toegankelijkheid informatie, advies, ondersteuning en Jaar realisatie 2022 zorg Het voeren van eigen regie door inwoners staat of valt met de toegankelijkheid van informatie, advies, ondersteuning en zorg. Wij stellen daarom alles in het werk om ervoor te zorgen dat iemand die iets nodig heeft de kortste en snelste weg weet te vinden.

Of iemand nu het adres van de lokale voetbalclub zoekt of acuut intensieve zorg nodig heeft, de weg naar het antwoord moet snel gevonden worden, zonder omwegen of onnodig oponthoud. Dit vraagt om een slimme inrichting van het hele veld en om adequate informatie hierover voor iedereen die dit aangaat. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan De Wegwijsapp is gelanceerd. Er is gestart de webpagina van de gemeente Zevenaar gebruikersvriendelijk in te richten en gebruik te maken van klare taal. 6.1.4 Vergroten grip op kosten Jaar realisatie 2022 Meer grip op financiën is essentieel om goed in te (kunnen) spelen op (toenemende) ondersteunings- en zorgvragen. Tegelijkertijd is er de wens om in de aanpak meer flexibiliteit in te bouwen om bijvoorbeeld (tijdelijke) initiatieven te honoreren en om budget te reserveren voor de inzet van subsidies en innovatie. Ook is het wenselijk om de verschuiving te realiseren van individuele maatwerkvoorzieningen naar algemene 73

voorzieningen, waarbij we meer preventief en domeinoverstijgend te werk gaan: jeugd, maatschappelijke ontwikkeling, participatie en onderwijs. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan We kunnen anticiperen op basis van kostenstijgingen en ontwikkelingen. Dit betekent niet dat we niet geconfronteerd kunnen worden met stijgingen in kosten. Wel kunnen we deze sneller signaleren en op dat moment voorstellen voor bijstelling doen. De betekenis van corona in de mogelijke voorspelbaarheid en duiding van kosten is groot en daarmee is de grip op kosten de afgelopen twee jaar afgenomen. Dit gebrek aan duiding zal ook de komende tijd nog voor een diffuus beeld zorgen. 6.1.5 Versterken tellen, luisteren en vertellen om ontwikkelingen in Jaar realisatie 2022 het sociaal domein te volgen Om de ontwikkelingen in het sociaal domein te volgen, bij te sturen en te delen is het belangrijk instrumentarium te ontwikkelen om te monitoren. Het gaat hierbij onder andere om verhalen van inwoners, cliëntervaringen en kwantitatieve informatie. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan In 2021 hebben we op projectmatige basis dashboards voor het sociaal domein ontwikkeld. We hebben hierbij rekening gehouden met privacywaarborgen, datakwaliteit, verhogen van datageletterdheid bij eindgebruikers, juiste toepassing van techniek en optimalisatie van processen. De dashboards zullen verder ontwikkeld moeten worden. Dit zal in 2022 verder vorm gaan krijgen. 6.2 Jeugd en maatschappelijke ondersteuning 6.2.1 Inkoop zorg en ondersteuning Jeugd en Wmo Jaar realisatie 2022 Jeugdhulp en WMO zorg- en ondersteuningstrajecten (maatwerkvoorzieningen) zijn via de modulaire gemeenschappelijke regeling, module inkoop (MGR) en inkoop op bovenregionale- en landelijk schaal ingekocht. We zoeken hierbij continu naar mogelijkheden om de kosten te beheersen. Ook voor de komende periode is dit gezien de grote omvang in relatie tot de gemeentebegroting een belangrijk speerpunt.

Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan In 2021 is het regionaal Transformatieplan Jeugd 2018-2021 afgerond. Op dit moment wordt dit plan geëvalueerd. Er is onder andere gewerkt aan verminderen van instroom in verblijf en het versterken van de ambulante specialistische jeugdhulp. Vanuit Zevenaar zelf zijn er voor jeugd en wmo lokale contract gesprekken georganiseerd met zorgorganisaties die belangrijk voor ons zijn. En dat is wanneer zij veel cliënten vanuit Zevenaar bedienen of dat zij een groot deel van ons budget krijgen. Om die reden sloten we ook geregeld aan bij regionale contractgesprekken. We vonden het belangrijk om de verbinding met onze organisaties te versterken en te behouden. Er is een continue afstemming met zorgaanbieders over hun aanbod en bij behorende tarieven, zowel 74

regionaal als lokaal. Er zijn separate afspraken gemaakt over het verkorten van wachttijden. Er is een signalering opgezet om te bekijken of organisaties voldoen aan onze kwaliteitseisen. 6.2.3 Versterken samenwerking tussen zorg en veiligheid Jaar realisatie 2020 Zorg en veiligheid liggen in de aanpak vaak in elkaars verlengde. Om goede ondersteuning en zorg tot stand te brengen èn te handelen in het belang van de veiligheid en leefbaarheid, moeten (zorg)professionals goed samenwerken met hun veiligheidspartners. Ook is de ontwikkeling van een preventieve aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling in samenwerking met de lokale toegang en zorg- en maatschappelijke partners belangrijk. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan We geven uitvoering aan de Gelderse Verbeteragenda Jeugdbescherming. We zijn inmiddels binnen de toegang gestart met een team van specialisten die zich richten op multiproblem-casussen. Dit team werkt volgens de systematiek van de Aanpak Voorkomen Escalatie (AVE). Ondersteuning van casussen waar sprake is van samenloop tussen Zorg en Veiligheid worden door dit team opgepakt, zij voeren regie op de casussen gericht op de-escalatie en het bieden van de zorg die in die situaties nodig is. 6.2.4 Ondersteunen mantelzorgers Jaar realisatie 2021 Wij zetten in op waardering en ondersteuning van mantelzorgers door het aanbieden van voorzieningen die de zorg van mantelzorgers moeten verlichten. Voor 2021 gaan we hiertoe activiteiten doorontwikkelen met betrokken organisaties. Het project met het expertisecentrum Mantelzorg stopt aan het einde van 2020. We zetten nu in om meer maatwerk te leveren aan de inwoners en te voldoen aan de bezuinigingsopdracht die de raad in 2019 heeft gegeven. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan Het expertisecentrum Mantelzorg Zevenaar is door een taakstellende bezuiniging gestopt in januari 2021. Er is invulling gegeven aan de ondersteuning van mantelzorgers in bestaande structuren en activiteiten. Belangrijke elementen zijn respijtzorg, informatie en ondersteuning, collectieve activiteiten. Dit is gerelateerd aan de aanbevelingen uit het rapport 'Samen sterk voor mantelzorgers'. U bent geïnformeerd over de ontwikkelingen In de raadsinformatiebrief 2021-001. Om invulling te geven aan de aanbevelingen uit het rapport is aan Caleidoz een aanvullend subsidie verleend tot het voor 2021 beschikbare budget voor mantelzorgondersteuning (€ 35.000). De verantwoording over de inzet van dit budget vindt plaats via de jaarstukken 2021 van Caleidoz. 6.2.5 Ondersteunen vrijwilligers Jaar realisatie 2022 Wij ondersteunen vrijwilligers. Wij doen dit door maatregelen ter ondersteuning aan te bieden, in het bijzonder voor de vrijwilligersorganisaties die actief zijn en activiteiten organiseren die bijdragen aan de uitvoering van Wmo-taken. Daarnaast onderzoeken wij de mogelijkheid de inzet van de lokale vrijwilligers te erkennen en een blijk van waardering te geven. Dit kan bijvoorbeeld door een vrijwilligersonderscheiding toe te kennen. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens GerealiseerdGerealiseerd plan 75

Sinds 2019 is een werkgroep van sleutelpersonen binnen Zevenaar actief die jaarlijks een vrijwilliger voordraagt voor de Zevenaarse vrijwilligersprijs. 6.2.6 Uitvoeringsagenda Wmo en Jeugd Jaar realisatie 2023 Voor het realiseren van de doelstellingen uit het Beleidsplan Jeugdwet, Wmo en Participatiewet 2020-2023 is een totaalpakket aan activiteiten en resultaten noodzakelijk. Deze activiteiten en resultaten voor Jeugd en Wmo zijn ondergebracht in een uitvoeringsagenda. De uitvoeringsagenda bevat resultaten (getoetst aan de leidende principes en randvoorwaarden uit de beleidsvisie) die bijdragen aan het realiseren van de doelstellingen uit het beleidsplan. De uitvoeringsagenda is een dynamisch geheel van resultaten en activiteiten. Hierbij is ook aandacht voor preventieve activiteiten. Bij het opstellen van de meerjarenbegroting zijn de onderstaande resultaten voor 2021 in beeld. Gedurende het begrotingsjaar rapporteren we over de realisatie, voortgang en samenstelling van de uitvoeringsagenda.

Jeugd en Wmo: • Doorontwikkeling toezicht en handhaving zorg Jeugd en Wmo • Actualisatie beleid Sociaal Medische Indicatie • Doorlopende voorlichting over beschikbaarheid clientondersteuning • Voorkomen eenzaamheid • Inzetten op E-health bij zorgaanbod Wmo: • Er is een cliëntervaringsonderzoek Wmo 2020 uitgevoerd • Implementatie decentralisatie beschermd wonen • Lokale aanbestedingen Wmo (huishoudelijke ondersteuning zonder regie en hulpmiddelen) • Activiteiten gericht op ouderenbeleid (focus op voorkomen eenzaamheid, zelfredzaamheid 75+ en ouderenmishandeling) • Inrichting samenwerkingsketen Dementie • Borgen van bemoeizorgtrajecten (ggz) Jeugd: • Er is een cliëntervaringsonderzoek Wmo 2020 uitgevoerd • Implementatie van activiteiten Gelderse Verbeteragenda Jeugdbescherming • Uitvoeren regionaal Transformatieplan Jeugd (o.a. thema’s complexe scheidingen, versterken lokale toegang en jeugdhulp met verblijf) Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan Voor het realiseren van de doelstellingen uit het Beleidsplan Jeugdwet, Wmo en Participatiewet 2020-2023 wordt per jaar een Uitvoeringsagenda opgesteld. Daarin staan de resultaten waar in dat jaar aan gewerkt gaat worden. Voor 2021 waren dat onder andere:  Clientervaringsonderzoek Wmo en Jeugdzorg  Implementatie decentralisatie Beschermd Wonen  Afronding Transformatieplan Jeugdzorg regio Centraal Gelderland  Uitbreiding POH Jeugd naar meer huisartsen  Implementatie Wegwijs in Zevenaar app. 6.3 (Arbeids)Participatie 6.3.1 Begeleiden mensen naar werk Jaar realisatie 2024 Het beleid is er op gericht om zoveel mogelijk werkzoekenden aan een baan te helpen. Wij richten ons hierbij op de doelgroep: mensen met een korte afstand tot de arbeidsmarkt én op het werk fit maken van mensen met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt. Extra aandacht wordt hierbij gegeven aan mensen met een migratieachtergrond, mensen met een arbeidsbeperking, jongeren tot 27 jaar en zorgklanten. De Regionale Sociale Dienst (RSD) is de netwerkorganisatie voor Werk en Inkomen in de regio die in nauwe samenwerking met ondernemers, onderwijs en andere overheden (3 O's) invulling geeft aan ons beleid dat gericht is op een inclusieve arbeidsmarkt. 76

Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens plan

Volgens plan

Volgens plan

Bestuurlijke opdracht RSD 2021-2023 De raad heeft in juni 2021 de RSD een nieuwe opdracht voor de periode 2021- 2023 meegegeven. Deze opdracht luidt als volgt: - Blijf de focus leggen op mensen met perspectief op werk. - Geef extra aandacht aan mensen met een migratieachtergrond, mensen met een arbeidsbeperking en aan jongeren tot 27 jaar. - Geef de begeleiding van zorgklanten (trede 1 en 2a) een structureel karakter. - Focus bij de besteding van de extra middelen van Rijk en provincie op de uitvoering en de resultaten voor de Liemerse inwoners. Investeer hiervoor in de samenwerking binnen de Arbeidsmarktregio Midden- Gelderland. - Benut de verkregen positie als netwerkorganisatie voor de realisering van de bestuurlijke opdracht. - Blijf binnen de financiële kaders. Uit de jaarrapportage 2021 van de bestuurlijke opdracht RSD valt o.a. op te maken dat de afgesproken KPI's over het jaar 2021 zijn gerealiseerd. BUIG resultaat 2021 Het BUIG (gebundeld budget inkomensdeel) tekort over 2021 bedraagt € 438.191 (3,87%); dit heeft tot gevolg dat er over het jaar 2021 geen aanvraagprocedure Vangnetuitkering opgestart wordt, aangezien het ministerie van SZW een ondergrens hanteert van 7,5%.

Voortzetting dienstverlening Scalabor na 2022 Wij hebben op 14 december 2021 de intentie uitgesproken om Scalabor aan te wijzen als uitvoerder van de Wet sociale werkvoorziening ((Wsw) voor de periode 2023 tot en met 2025. 6.3.3 Inburgeringsbeleid Jaar realisatie 2022 We zetten ons er voor in dat statushouders zo snel mogelijk kunnen beginnen met integreren en participeren. We doen dat samen met inwoners en maatschappelijke organisaties in onze gemeente. Integratie en participatie starten direct bij de huisvesting van de statushouder in onze gemeente. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Niet Niet Niet volgens volgens volgens plan plan plan De taakstelling voor huisvesting van statushouders was in 2021 verhoogd. Dit in combinatie met krapte op de sociale woningmarkt heeft ertoe geleid dat wij de taakstelling niet gerealiseerd hebben. Ook de deelname aan de tijdelijke landelijke regeling ‘Financiële impuls versnelde huisvesting grote gezinnen vergunninghouders’ heeft niet het gewenste resultaat opgeleverd. De opgelopen achterstand in taakstelling moet in 2022 ingelopen worden. Wij zijn bezig geweest met de voorbereiding en implementatie van de nieuwe Wet Inburgering die vanaf 2022 in werking treedt. Belangrijke onderdelen van de voorbereiding waren de vaststelling van het beleidsplan en de verordening inburgering en de inkoop van leerroutes. Daarnaast zijn met verschillende partners waaronder Vluchtelingenwerk en de RSD nieuwe afspraken gemaakt. Voorstel raad Bijsturing is niet nodig. Wij verzoeken u kennis te nemen van de stand van zaken.

77

6.3.6 Stimuleren dat meer inwoners die op het bestaansminimum Jaar realisatie 2023 leven aan het werk gaan (Armoedebeleid) Voor inwoners geeft werk de grootste kans om (langdurige) armoede te doorbreken. Werk zorgt niet alleen voor meer inkomen maar draagt bij aan het eigen maatschappelijk welbevinden. Het accepteren van een baan vergroot de kans om door te groeien en in de toekomst meer te gaan verdienen. De RSD voert de opdracht uit om mensen in een uitkering te begeleiden naar werk. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan De RSD heeft zich vanuit de Bestuurlijke Opdracht 2021-2023 ingezet om inwoners met een bijstandsuitkering werkfit te maken en te bemiddelen naar werk. 6.3.7 Verminderen van sociale uitsluiting door armoede Jaar realisatie 2023 Een deel van de inwoners die leeft in armoede wordt nog niet bereikt. Niet iedereen is op de hoogte van het bestaan van minimaregelingen. Wij geven meer bekendheid aan de minimaregelingen. Dit zodat huishoudens die meer gebruik maken van minimaregelingen (lokaal en landelijk) per maand meer geld overhouden om vrij te besteden. Naast de verbetering van het bereik kijken wij ook naar een efficiëntere regeling voor het meedoen in de samenleving op het gebied van sport en cultuur. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan De regeling Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (TONK) is uitgevoerd. Deze regeling was bedoeld voor huishoudens die door de Coronacrisis te maken hadden met een forse inkomensdaling en daardoor noodzakelijke woonkosten niet meer konden betalen. We hebben hierover uitgebreid en actief gecommuniceerd, waaronder richting zelfstandige ondernemers. Er is weinig gebruik gemaakt van deze regeling. Er is bekendheid gegeven aan de gemeentelijke collectieve zorgverzekering voor inwoners met een laag inkomen en hoge zorgkosten. Daarnaast was 2021 het eerste jaar voor de nieuwe Gelrepas, de pas voor minimagezinnen om mee te doen met sport, cultuur en recreatie. Ondanks de beperkende maatregelen vanwege Corona hebben meer mensen met een Gelrepas hier gebruik van gemaakt dan in 2020. 6.3.8 Sneller signaleren van schulden Jaar realisatie 2023 We gaan inwoners met (beginnende) schulden vroegtijdig en actief benaderen om samen met hen te kijken wat nodig is. Dit om te voorkomen dat schulden van inwoners verder oplopen. Stand van zaken