1164316 Bijlage 1. Jaarstukken 2022 Gemeente Zevenaar

INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave ..................................................................................................................................2 Algemeen..........................................................................................................................................3 Bestuurlijke hoofdlijnen...............................................................................................................................3 Financiële hoofdlijnen .................................................................................................................................4 Leeswijzer ...................................................................................................................................................7 JAARVERSLAG ..................................................................................................................................9 Programma's ...................................................................................................................................10 0.Bestuur en ondersteuning .......................................................................................................................11 1.Veiligheid ...............................................................................................................................................29 2.Verkeer, vervoer en

waterstaat ...............................................................................................................33 3.Economie ...............................................................................................................................................42 4.Onderwijs ...............................................................................................................................................53 5.Sport, cultuur en recreatie ......................................................................................................................61 6.Sociaal domein .......................................................................................................................................72 7.Volksgezondheid en duurzaamheid ........................................................................................................93 8.Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing .........................................................105 Paragrafen .....................................................................................................................................115 Lokale heffingen ......................................................................................................................................116 Weerstandsvermogen en

risicobeheersing...............................................................................................127 Onderhoud kapitaalgoederen ..................................................................................................................140 Financiering.............................................................................................................................................148 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................................158 Verbonden partijen ..................................................................................................................................163 Grondbeleid.............................................................................................................................................180 Openbaarheidsparagraaf Wet Open overheid (Woo) ...............................................................................188 Bijlagen jaarverslag ........................................................................................................................189 Kerngegevens..........................................................................................................................................189

JAARREKENING.............................................................................................................................190 Financiën .......................................................................................................................................191 Resultaat .................................................................................................................................................192 Overzicht van baten en lasten..................................................................................................................220 Overzicht van baten en lasten per taakveld..............................................................................................221 Overzicht van algemene dekkingsmiddelen.............................................................................................228 Overzicht van incidentele baten en lasten...............................................................................................229 Begrotingsrechtmatigheid.......................................................................................................................232 Wet Normering Topinkomens (WNT).......................................................................................................235 Balans en de

toelichting...........................................................................................................................236 Bijlagen .........................................................................................................................................272 Investeringsoverzicht ...............................................................................................................................273 Overzicht reserves...................................................................................................................................299 Overzicht voorzieningen..........................................................................................................................300 Overzicht langlopende geldleningen........................................................................................................301 Overzicht grondexploitaties.....................................................................................................................302 Single information, Single audit (SiSa) .....................................................................................................303 Controleverklaring accountant ........................................................................................................334

2

ALGEMEEN BESTUURLIJKE HOOFDLIJNEN Met de jaarrekening 2022 ronden we een bijzonder jaar af. In 2022 hebben we het collegeprogramma 20182022 afgerond en tegelijkertijd starten we een nieuwe collegeperiode op. Met de jaarrekening 2022 sluiten we definitief de beleidscyclus 2018-2022 af. Ondanks de grote uitdagingen waarmee onze gemeente werd geconfronteerd, zijn we doorgegaan met het realiseren van onze ambities. In de eerste maanden van 2022 hadden we nog volop te maken met de gevolgen van de bestrijding van het coronavirus. Na een harde lockdown werden de coronamaatregelen geleidelijk versoepeld, en in maart 2022 kwamen de laatste maatregelen te vervallen. Gelukkig konden we in maart succesvolle gemeenteraadsverkiezingen houden, waarbij inwoners van onze gemeente gedurende drie dagen hun stem konden uitbrengen. Dit was een unieke situatie en een uitdaging voor de organisatie van de verkiezingen. Terwijl de coronacrisis op zijn einde liep, werd de wereld in februari opgeschrikt door de Russische invasie van Oekraïne die helaas nog altijd voortduurt. We hebben bijgedragen aan de opvang van Oekraïners die moesten vluchten voor het oorlogsgeweld. Ook economisch waren de gevolgen merkbaar, met sterk stijgende energiekosten en een oplopende inflatie die de bestaanszekerheid van inwoners bedreigde.

In 2022 hebben we ons dan ook ingezet om zowel inwoners als ondernemers, naast de maatregelen van het Rijk, te ondersteunen met verschillende noodfondsen. Wij hebben de verantwoordelijkheid voor goede zorg voor onze inwoners zo adequaat mogelijk ingevuld. In de periode maart tot en met juni vonden onderhandelingen plaats die hebben geleid tot een nieuw college van burgemeester en wethouders. Deze onderhandelingen resulteerden in het coalitieakkoord ‘Het moet anders en het gaat anders, samen!’. In afwachting van de uitkomst van de onderhandelingen is gekozen voor een meer beleidsarme kaderbrief 2023-2026 in plaats van een kadernota. De inhoudelijke en financiële vertaling van het nieuwe coalitieakkoord is opgenomen in het collegeprogramma 2022-2026 en de Meerjarenbegroting 2023-2026, die beiden in november zijn vastgesteld door de raad. In 2022 wachtten we op grote beslissingen en veranderingen. Zo werd de invoering van de Omgevingswet herhaaldelijk uitgesteld. De gesprekken tussen het Rijk en de VNG over de Hervormingsagenda Jeugd liepen vast, wat leidde tot een impasse. We hebben ons echter onvermoeibaar ingezet om liefdevolle (jeugd)zorg te bieden aan onze inwoners. Daarnaast liet ook de uitspraak van de Raad van State over de doortrekking van de A15 en de verbreding van de A12 op zich wachten.

Terwijl we wachtten op de uitspraak zagen we gedurende het jaar dat de stikstofdiscussie landelijk steeds verhitter werd. De beslissing is van groot belang voor de ontwikkeling van de Fashion Outlet Zevenaar en de uitbreiding van bedrijventerrein 7Poort. De onduidelijkheid over de algemene bijdrage van het Rijk zorgde voor onvoorspelbaarheid. Het ‘ravijnjaar’ 2026 gaf onzekerheid over de structurele mogelijkheden voor de gemeentefinanciën op de langere termijn. Daarnaast ondervonden we de impact van de aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt, wat invloed had op onze interne organisatie, beleidskeuzes en uitvoeringstaken. Ondanks de snel opvolgende ontwikkelingen in binnen- en buitenland, hebben we een solide basis gelegd voor de komende bestuursperiode.

3

FINANCIËLE HOOFDLIJNEN Inleiding Resultaat (-/- is een nadeel, + is een voordeel) De jaarstukken 2022 sluiten met een voordelig resultaat van € 11.395.523. Het geraamde voordelige resultaat na wijziging is € 862.014 waarvan het verloop hieronder wordt weergegeven. Ten opzichte van de begroting na wijziging is dus sprake van een voordelig verschil van afgerond € 10.533.509. Exploitatie (bedragen x € 1.000) Baten Lasten Resultaat 2022

Primitieve Na wijziging begroting 163.056 206.801 161.486 205.939 1.571 862

Realisatie

Verschil

196.116 184.720 11.396

-10.685 21.219 10.534

Toelichting op hoofdlijnen Het totale voordeel van € 10.533.509 wordt voornamelijk veroorzaakt door de volgende afwijkingen (groter dan € 250.000) ten opzichte van de ramingen waarbij is aangegeven of deze incidenteel of structureel zijn. Omschrijving Doelvermogen pensioenvoorzieningen voormalige collegeleden Onroerende zaakbelasting (OZB) op eigendom woningen Onroerende zaakbelasting (OZB) op eigendom en gebruik bedrijven Algemene Uitkering Grondexploitatie Zevenaar Oost Bedrijven (GREX) Grondexploitatie Zevenaar-Oost Wonen (GREX) Toeristenbelasting Sportaccommodaties Sportbedrijf Opvang ontheemden Oekraïne Minimabeleid Maatwerkdienstverlening 18- Jeugdzorg Geëscaleerde zorg 18- en 18+

bedrag x € 1.000 667 344 1.091 4.969 1.491 2.366 436 -389 357 -1.265 -682 436

I of S I I I/S I I I I I I I S I/S

- In plaats van een geraamde dotatie was een onttrekking aan de pensioenvoorziening voormalige collegeleden noodzakelijk. Dit heeft geleid tot een voordeel van 667.000. De onttrekking aan de pensioenvoorziening is ontstaan door de gestegen rekenrente. - Bij de tariefberekening van de OZB in het najaar van 2021 voor de Meerjarenbegroting 2022-2025 is rekening gehouden met een lagere ingeschatte WOZ-waardeontwikkeling dan de werkelijke. Daarnaast is een meeropbrengst gerealiseerd door belastingoplegging over voorgaande belastingjaren, een sterkere areaalontwikkeling dan vooraf ingeschat en door een leegstandscontrole. Het OZB voordeel bedraagt in totaal 1.435.000. - De hogere Algemene uitkering (€ 4.969.000) is ontstaan door de verwerking van de september- en de decembercirculaire. In deze circulaires zitten onder andere een uitkering uit het BTW-compensatiefonds, corona-compensatie, een energietoeslag, compensatie voor de invoeringskosten van de Omgevingswet en bijstelling van de aantallen bij diverse maatstaven. - Voor de jaarlijkse herziening van de grondexploitaties (GREX) heeft een integrale doorrekening plaatsgevonden op basis van actuele marktontwikkelingen zoals prijspeil-correcties en grondopbrengsten op

4

basis van de grondprijsbrief. Deze ontwikkelingen hebben o.a. gezorgd voor een per saldo voordeel van 3,88 miljoen. - Ondanks corona zijn de opbrengsten van de toerismebelasting op het normale niveau uitgekomen. Dit leverde extra, niet geraamde opbrengsten toeristenbelasting op. Het voordeel van € 436.000 in 2022 heeft voor het grootste deel betrekking op 2021; dit bedrag is in 2022 geboekt omdat boekjaar 2021 is afgesloten. - Kostprijsverhogende BTW, de afrekening en voorschotten specifieke uitkering voor de kostenverhogende BTW en verhoging van de bijdrage aan Ataro conform de afspraken in de dienstverleningsovereenkomst (DVO) hebben per saldo geresulteerd in een nadeel van € 389.000. - Voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne ontvangen wij een vergoeding van het rijk. De vergoeding is gebaseerd op normbedragen. Het saldo tussen het ontvangen normbedrag en geboekte uitgaven laat een voordeel zien van € 357.000. Er vindt geen afrekening met het rijk plaats. - De financiële ondersteuning van de minima bij het voldoen van de energierekening (energietoeslag) leiden tot een nadeel van € 1.265.000. Hiervoor zijn aanvullende middelen ontvangen via de Algemene uitkering. -In deze jaarrekening presenteren wij voor Jeugdzorg een nadeel van € 790.000.

Wij constateren dat de overschrijding het gevolg is van verschillende ongunstige factoren bij elkaar: stijging van tarieven en kosten in het algemeen, een toename van het aantal jongeren met jeugdhulp en complexe hulpvragen. Sinds Covid-19 zien we een sterke toename van depressie en suiciditeit onder jongeren. Op dit taakveld is ook een voordeel opgetreden van € 108.000. Deze wordt veroorzaakt door lagere uitvoeringskosten van de regionale sociale diensten en lagere kosten voor enkele maatwerktrajecten. Dit leidt tot een totaalnadeel van € 682.000. - Voor de crisiszorg en jeugdreclassering is een voordeel ontstaan op de geraamde kosten van € 293.000. Afrekeningen voor een onderdeel van beschermd wonen en een bijdrage aan de stichting Veilig thuis (via de VGGM) laten een voordeel zien van 143.000. Dit leidt tot een totaalvoordeel van 436.000. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandsvermogen is de relatie tussen de weerstandscapaciteit en de risico's die zich binnen onze gemeente kunnen manifesteren. De weerstandscapaciteit zijn de middelen en de mogelijkheden waarover een gemeente beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken. Om te bepalen of het weerstandsvermogen toereikend is, wordt de benodigde weerstandscapaciteit (risico's) afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen.

Ratio weerstandsvermogen =

Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit

=

36.636.000 5.594.000

=6,5

De nu berekende ratio duidt op een uitstekend weerstandsvermogen om de risico’s af te dekken. Corona-effecten In deze jaarrekening zijn de uitkomsten van het derde jaar van de coronacrisis verwerkt. Dit is ook het laatste jaar dat de corona-effecten in de jaarstukken worden opgenomen. In 2023 verwachten wij geen financiële gevolgen van corona meer. Hieronder geven wij in een tabel de corona-effecten per programma en taakveld. Taakveld

Taakveld omschrijving

0.2

Burgerzaken

0.4

Overhead

1.2

Openbare orde en veiligheid

5.2

Sportaccommodaties

5

Begroting 2022 64.000

Realisatie 2022 33.000 34.000

42.000

30.000 3.000

Taakveld

Taakveld omschrijving

5.3

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

6.2

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

6.3

Inkomensregelingen

6.4

WSW en beschut werk

6.5

Arbeidsparticipatie

6.6

Maatwerkvoorzieningen (Wmo)

6.71

Maatwerkdienstverlening 18+

230.000

230.000

6.72

Maatwerkdienstverlening 18-

325.000

325.000

6.82

Geëscaleerde zorg 18-

35.000

35.000

1.120.000

824.000

Subtotaal 0.7 Totaal

Compensatie corona algemene uitkering gemeentefonds

Begroting 2022

Realisatie 2022 109.000 8.000

319.000

15.000 25.000

105.000

0 7.000

0

556.000

1.120.000

268.000

De verwachte gevolgen van corona waren € 1,1 miljoen nadelig en blijken in deze jaarstukken € 0,3 miljoen nadelig. Een voordelig verschil van € 0,8 miljoen. De grote verschillen lichten wij hieronder toe. Burgerzaken (taakveld 0.2) In de algemene uitkering is € 64.000 ontvangen voor het coronaproof houden van de verkiezingen in 2022. Uiteindelijk bedroegen de kosten hiervoor € 33.000. Overhead (taakveld 0.4) Hier zijn coronakosten gemaakt voor thuiswerkvoorzieningen en voor maatregelen in het gemeentehuis en de gemeentewerf (o.a. desinfectiekosten). Cultuurpresentatie cultuurproductie en cultuurparticipatie (taakveld 5.3) In 2022 zijn subsidies vanwege coronaschade toegekend aan Kunstwerk en het Liemers museum. Inkomensregelingen (taakveld 6.3) Voor minimabeleid en schuldhulpverlening werd € 319.000 aan coronaschade geraamd, o.a. vanwege extra uitkeringen. De corona-effecten hebben zich niet voorgedaan. Een afrekening van de TOZO over 2020 is terugbetaald aan het ministerie (€ 15.000). Arbeidsparticipatie (taakveld 6.5) In de algemene uitkering is in de septembercirculaire 2021 € 105.000 beschikbaar gesteld voor coronakosten . Mede door afrekeningen van de RSD over 2020 en 2021 zijn de kosten binnen het reguliere budget gebleven.

Compensatie in de algemene uitkering (taakveld 0.7) In de september- en decembercirculaire 2022 zijn nog de volgende bedragen voor coronacompensatie aan de algemene uitkering toegevoegd: € 476.000 compensatie inkomstenderving 2021, € 55.000 compensatie meerkosten jeugd en Wmo 2022 en € 25.000 exploitatietekorten sociale werkbedrijven vanwege corona 2022.

6

LEESWIJZER Inleiding Door de jaarstukken leggen wij als college verantwoording af aan uw raad over het gevoerde beleid. Tevens zijn deze jaarstukken een instrument om uw raad te ondersteunen bij de kaderstellende en controlerende taken. De jaarstukken hebben wij ingericht op basis van de voorschriften (Besluit Begroting en Verantwoording hierna BBV). Verder hebben wij nadrukkelijk gekeken naar de informatieve waarde voor u als raad. De komende jaren willen wij hierin in overleg met u nog verdere stappen zetten. De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag is opgebouwd uit de verschillende programma's en de paragrafen. In de programma's presenteren wij ons gemeentelijke beleid op hoofdlijnen. De paragrafen richten zich op het beleid ten aanzien van relevante beheersaspecten, zoals de bedrijfsvoering, het weerstandsvermogen, onze kapitaalgoederen en de lokale heffingen. De financiële jaarrekening gaat vooral in op de financiële positie van onze gemeente. Thema's In het coalitieakkoord zijn enkele belangrijke speerpunten benoemd waar wij ons de komende jaren op richten. Wij hebben deze speerpunten vertaald naar thema's in het collegeprogramma. Deze thema's en de activiteiten die wij betreffende deze onderwerpen uitvoeren, monitoren wij gedurende onze collegeperiode.

Wij hebben ze daarom een plaats gegeven in de reguliere planning & control cyclus. Het gaat hierbij om de volgende thema's: 1. Participatie 2. Sociaal domein en leefbaarheid 3. Economie en vrijetijdseconomie 4. Duurzaamheid 5. Mobiliteit en bereikbaarheid 6. Verbeteren bestuurscultuur Op de website hebben we de thema's opgenomen en niet in de fysieke jaarstukken. In onze digitale jaarstukken presenteren wij ook de activiteiten die binnen het betreffende thema vallen. Bij de programma's zijn alle activiteiten opgenomen. Programma's Bij de programma's komen de zogenaamde 3 W-vragen terug: 1. Wat wilden we bereiken? 2. Wat hebben we gedaan? 3. Wat heeft het gekost? Op programmaniveau hebben wij ook de vastgestelde beleidskaders opgenomen. U kunt deze digitaal direct openen. Hiermee hebt u per programma het meest relevante vastgestelde beleid direct beschikbaar. Per programma maken wij onze doelstellingen (Wat wilden we bereiken?) inzichtelijk. Hierbij presenteren wij u ook de verplichte beleidsindicatoren vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording. Bij het onderdeel 'Wat hebben we gedaan?' staan de activiteiten die wij in 2019 in het kader van autonome ontwikkelingen, actualisatie van bestaand en nieuw beleid uitgevoerd hebben. Over onze reguliere taken informeren wij u alleen indien hier aanleiding voor is. Bij deze jaarstukken leggen wij hier verantwoording over af.

7

De kleuren bij de stand van zaken betekenen het volgende: Lichtgrijs

de activiteit is nog niet gestart, dit past binnen de vastgestelde planning.

Groen

de activiteit loopt op schema binnen de gestelde kaders (beleidsdoel/resultaat, tijdsplanning en financieel).

Oranje

de activiteit dreigt óf qua beleidsdoel/resultaat óf qua tijdsplanning óf financieel uit de pas te gaan lopen, bijsturing is noodzakelijk.

Rood

de activiteit loopt uit de pas, dit geldt voor 1 of meer indicatoren (beleidsdoel/resultaat, tijdsplanning en financieel). Corrigerende maatregelen zijn noodzakelijk.

Donkergrijs

de activiteit is afgerond en wij stellen voor deze af te sluiten.

Wij presenteren ook op hoofdlijnen informatie over de verbonden partijen die een bijdrage hebben geleverd aan de uitvoering van ons beleid. Uitvoerige informatie over de verbonden partijen is opgenomen in de betreffende paragraaf. Per programma presenteren wij ook financiële informatie (Wat heeft het gekost?). Hier hebben we de ontwikkelingen aangegeven en de toelichting op deze ontwikkelingen. Op grond van de voorschriften (BBV) presenteren wij de financiële informatie ook op taakvelden. Indien van toepassing bieden wij u ook inzicht in de incidentele baten en lasten per programma. Hetzelfde geldt voor de mutaties in de reserves en voorzieningen per programma. Bedragen zijn afgerond op € 1.000. Hierdoor kunnen verschillen voorkomen.

8

JAARVERSLAG

9

PROGRAMMA'S

10

0.BESTUUR EN ONDERSTEUNING Omschrijving Dit programma gaat over de beleidsvelden bestuur, gemeentelijke organisatie, dienstverlening en belastingen. Wat willen we bereiken? We willen een faciliterende netwerkgemeente zijn. Hierbij staan we open voor initiatieven van onze inwoners, organisaties en bedrijven. We richten ons op digitale dienstverlening en persoonlijke contacten. Onze inwoners ervaren onze dienstverlening als goed en betrouwbaar. Onze gemeenteraad en college richten zich op integer, democratisch bestuur, waarbij het ons doel is transparant en een open bestuur te zijn.

Ontwikkelingen Regionale Samenwerking / Groene Metropoolregio In november 2022 is de samenwerking binnen de Groene Metropoolregio gecontinueerd door in te stemmen met de deelname aan alle vijf de opgaven: groene groeiregio, circulaire regio, verbonden regio, productieve regio en ontspannen regio voor de jaren 2023 en 2024. Deze opgaven sluiten goed aan bij de Zevenaarse doelstellingen en ambities. Krapte op de arbeidsmarkt Als gevolg van de toenemende vergrijzing, de groei van de economie en de coronacrisis was het in 2022 een uitdaging om nieuwe medewerkers aan te trekken. Dit speelde ook bij de gemeente Zevenaar en daarnaast het feit dat wij als kleinere gemeente concurreren met de grotere gemeenten ons om heen, die betere arbeidsvoorwaarden kunnen bieden. Dit geeft beweging op de (gemeentelijke) arbeidsmarkt, waardoor ook op het behouden van ervaren en gekwalificeerd personeel spanning staat. We zien relatief jonge medewerkers die bij ons zijn opgeleid vaak binnen afzienbare tijd doorstromen naar functies elders. De daardoor ontstane vacatures waren lastig in te vullen en ook het inzetten van personeel van derden via externe bureaus is geen vanzelfsprekendheid meer met als gevolg dat vacatures langer dan gemiddeld open staan. Binnen de ambtelijke organisatie zetten wij de beschikbare capaciteit zo efficiënt en doeltreffend mogelijk in.

Wij kunnen echter niet voorkomen dat door de openstaande vacatures er soms taken anders geprioriteerd worden. Via het thema aantrekkelijk werkgeverschap proberen we nieuwe medewerkers aan ons te binden en te behouden. Externe ontwikkelingen Het afgelopen jaar hadden we naast de krapte op de arbeidsmarkt in het bijzonder te maken met een combinatie van externe ontwikkelingen. Denk hierbij aan economische ontwikkelingen zoals de oplopende inflatie, de lokale en internationale maatschappelijke onrust, de stikstofproblematiek met de boerenonrust, de pandemie en de oorlog in Oekraïne met de opvang van vluchtelingen als gevolg. De stijgende energieprijzen hebben grote impact gehad op de maatschappij, individuele huishoudens en het (lokale) bedrijfsleven. Allemaal ontwikkelingen die van invloed zijn op de opgaves waar wij als gemeente voor staan en die op onderdelen ook doorwerkten op de gemeentelijke budgetten. Deze externe ontwikkelingen zijn ook triggers geweest om de inrichting en organisatie met elkaar te evalueren en anders te organiseren om duurzaam de opgaves te kunnen realiseren. Organisatieontwikkeling In 2022 hebben we een start gemaakt met de evaluatie van ons organisatiemodel. Het is belangrijk om kritisch naar onszelf te blijven kijken en kansen aan te grijpen om zaken te verbeteren.

Met de organisatieontwikkeling willen we nog beter kunnen reageren op de externe ontwikkelingen die op ons afkomen. We gaan stapsgewijs naar een vernieuwde organisatiestructuur waarin we vanuit 3 domeinen gaan werken. De bedoeling is de organisatie in te richten naar twee sturingsniveaus; strategische sturing om de maatschappelijke opgaven te vertalen naar opgaven voor de organisatie en operationele/tactische sturing om uitvoering aan de opgaven te geven. We willen een volgende ontwikkelstap zetten die ondersteunend is aan de ambities van ons college en aansluit bij de behoefte uit de organisatie. We willen richting een integrale vorm van samenwerken, met de Zevenaarse samenleving en binnen de organisatie, waarbij medewerkers binnen de visie en kaders professionele ruimte krijgen. We hebben als organisatie een extern bureau ingeschakeld om een reflectie te krijgen op onze visie en de huidige situatie. Het adviesrapport is op 11

managementniveau besproken en de Ondernemingsraad is om advies gevraagd. In 2023 bepalen we de vervolgstappen. Bezwaar- en beroep WOZ-waarde We zien een forse toename in het aantal ingediende bezwaar- en beroepschriften tegen de WOZ-waarde. Het aantal bezwaren steeg van 384 met 66% naar ruim 600 en het aantal beroepschriften van 8 naar 25. De gemeente bepaalt de waarde van (niet) woningen op grond van de wet WOZ. De hoogten van de gemeentelijke Onroerende Zaakbelasting, maar ook die van het waterschap en het rijk, zijn gebaseerd op de WOZ-waarde. De WOZ-waarde van woningen in Zevenaar is gemiddeld met 14,5% gestegen. De hoogte van de OZB woningen is in 2022 conform uw besluit uitsluitend met de inflatiecorrectie en de afspraak in de bezuinigingsopgave verhoogd (samen ongeveer 5%). Belangrijk om te melden is dat de gemeente niet meer OZB ontvangt door de genoemde waardestijging. De reden hiervoor is dat de waardestijging wordt gecompenseerd door een lager OZB-tarief. We merken dat de hoogte van de WOZ-waarden de laatste jaren meer ophef bij belastingplichtigen geeft. Dit is een landelijke tendens die zich onder andere laat aflezen in het aantal bezwaren dat wordt ingediend.

Beleidskaders  Besturingsfilosofie  Directiestatuut gemeente Zevenaar 2018  Dienstverleningsvisie 2018-2022  Inkoop- en aanbestedingsbeleid 2017 Liemerse gemeenten en SDL  Coalitieakkoord 2022-2026 (2022)  Collegeprogramma 2022-2026 (2022)  Financiële verordening Zevenaar 2018  Nota Verbonden partijen  Nota reserves en voorzieningen 2018  Nota activerings- en afschrijvingsbeleid 2022 WAT WILDEN WE BEREIKEN? 0.1 Goed bestuur Inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers voelen zich optimaal betrokken bij de totstandkoming van ons beleid en zijn tevreden over de kwaliteit van ons bestuur. We willen dat voor inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers inzichtelijk is wat we als bestuur doen en waar we het gemeenschapsgeld voor inzetten. Betrokkenheid en betrouwbaarheid zijn kenmerkend voor onze gemeenteraad en college. Beleidsindicatoren (verplicht) Naam Apparaatskosten (in € per inwoner) Toelichting

Bezetting (aantal Fte per 1.000 inwoners) Toelichting

12

Jaar meting

Gelderland Zevenaar Begroting Werkelijk Verschil 2022 2022 640,00 729,00 89 De beleidsindicatoren van dit programma (apparaatskosten, bezetting, externe inhuur, formatie en overhead) zijn niet opgenomen op waarstaatjegemeente.nl. Daarom zijn niet alle waardes gevuld. De apparaatskosten zijn becijferd door een totaaltelling van salarissen, inhuur, P&O, Huisvesting, Intern Beheer en I&A. Wordt uitgedrukt in € per inwoner. De stijging ten opzichte van de begroting zit met name in een stijging van de inhuurlasten en kosten van I&A. 6,50 6,64 0,14 De huidige bezetting bedraagt 299 fte, op een totale formatie van 336 fte. De bezetting met eigen medewerkers in vergelijking tot de

beschikbare formatie is vergeleken met 2021 iets achter gebleven. Door de aanhoudende krapte en spanning op de arbeidsmarkt is aantrekken van gekwalificeerd personeel lastig en de inzet van inhuur en externen noodzakelijk geweest. Als gevolg van het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd of het aangaan van een andere functie elders hebben medewerkers de organisatie verlaten. Externe inhuur (kosten in % totale loonsom 23,50 33,00 9,5 en inhuur externen) Toelichting Het gaat hier om de totale inhuur als % van de loonsom. De inhuur is inclusief inhuur ten laste van projecten, grex, investeringen en inclusief inhuur wegens ziekte. Landelijk komt deze indicator in onze gemeentegrootteklasse uit op ± 20 %. De externe inhuur is als gevolg van inhuur op projecten en vacatures in de reguliere formatie hoger dan het landelijk gemiddelde. In verband met het tijdelijke karakter van projecten zetten wij tijdelijke capaciteit (lees: inhuur derden) in op projecten. De verhouding tussen externe inhuur en de loonsom van eigen medewerkers is in 2022 verder uiteen gelopen. Dat wil zeggen de inhuur is toegenomen en de salarislasten zijn afgenomen. Dit leidt tot een hoger%. Formatie (aantal Fte per 1.000 inwoners) Toelichting

7,38 7,47 0,09 De vastgestelde formatie per 31-12-2022 is 336 fte (incl. RDL). Dit is exclusief nieuw aangevraagde formatie voor de uitvoering van het collegeprogramma 2022-2026, welke in 2023 wordt toegevoegd aan de formatie. In deze indicator wordt de formatie uitgerekend per 1.000 inwoners. Afhankelijk van veranderingen en ontwikkelingen in het takenpakket van gemeenten in de nabije toekomst kan deze indicator wijzigen.

Overhead (in % van totale lasten) Toelichting

9,00 9,31 0,31 Het totaal van de loonkosten, kosten van ICT, P&O, facilitaire zaken, huisvesting en overige overhead wordt uitgedrukt in een % van de totale lasten. De berekening van overhead sluit aan bij het taakveld 0.4 overhead. Door een gerichte doorbelasting van kosten vanuit het taakveld overhead naar de andere taakvelden, krijgen we meer grip op het werkelijke volume van de overhead. De overhead is vergeleken met 2021 gestegen met name als gevolg van hogere inhuurlasten bij diverse afdelingen en kosten van juridisch advies.

13

0.2 Dienstverlening en gemeentelijke organisatie We willen een optimale dienstverlening realiseren door ons te richten op de drie focuspunten ‘Service op Maat, Verbindend en Gastvrij’ uit onze dienstverleningsvisie ‘Samen Sterker’. We maken dit concreet door meetbare doelstellingen te bepalen en willen onze dienstverlening aan de hand hiervan meten en verbeteren. Het is ons doel onze dienstverlening de komende jaren verder vorm te geven en te versterken. Wij willen onze gemeentelijke organisatie op orde hebben, moderniseren en vernieuwen.

0.3 Financieel beleid We willen een gezonde en solide financiële positie en huishouding. Dit betekent een begroting die structureel en reëel sluitend is en waarbij risico’s zijn afgedekt.

WAT HEBBEN WE GEDAAN? 0.1 Goed bestuur 0.1.1 Verbeteren bestuurscultuur Jaar realisatie 2022 We verbeteren de bestuurscultuur en samenwerking om er zo optimaal mogelijk te kunnen zijn voor onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Daarbij streven we naar een meer open en transparante samenwerking tussen raad, college en ambtelijke organisatie. We werken als eenheid met duidelijkheid over eigen rollen. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Niet Niet Niet volgens volgens volgens plan plan plan De bestuurscultuur heeft een cultuurkant en een instrumentele kant. De cultuurkant gaat onder meer over het elkaar ontmoeten binnen en buiten de vergaderingen. Vanaf februari 2022 is er weer fysiek vergaderd met aansluitend een borrel. Dit zorgt voor een positievere uitstraling. Daarnaast is er een informatiedag voor de (nieuwe) raad georganiseerd in april, die naast kennisoverdracht ook in het teken stond van elkaar leren kennen. Op de laatste vrijdag voor het zomerreces is het raadsuitje georganiseerd. Wederom een moment om op een informele manier elkaar beter te leren kennen. De raad is zelf verantwoordelijk voor een goede en open sfeer in alle raadsbijeenkomsten. Raadsleden kunnen en mogen elkaar daar, indien nodig, op aanspreken. Aan de instrumentele kant is ervoor gekozen om de inspraak van inwoners en organisaties los te koppelen van de commissievergaderingen en een week voor de commissievergaderingen te laten plaatsvinden. Op deze manier hebben raad en inwoners ruimer de tijd om het ingebrachte (indien wenselijk) ook te verwerken in concrete voorstellen of vragen voor de commissies of de raad en helpt het bij de meningsvorming van de raad. Deze aanpak evalueren we in het voorjaar van 2023.

Voorstel raad Zoals afgesproken stellen we in 2023 een raadsinformatiebrief op waarin de burgemeester toelichting geeft op het gevoerde integriteitsbeleid in 2022. Naast een overzicht van het gevoerde beleid zal hierin onder andere melding worden gemaakt van eventuele klachten en meldingen ten aanzien van raads- en commissieleden met betrekking tot integriteit en hoe hiermee is omgegaan. 14

0.1.2 Groeien naar een verbindende gemeente Jaar realisatie 2022 We staan voor een gemeente die weet wat er leeft in de samenleving en in de verschillende kernen van de gemeente. We zetten in op nabijheid. Dit betekent korte lijnen met onze inwoners, verenigingen, dorps- en wijkraden, ondernemers en maatschappelijke organisaties. We ontwikkelen nieuwe vormen van participatie waarbij initiatief vanuit inwoners centraal staat. Vanuit het programma 'Zevenaar Verbindt' zetten wij in op het verder versterken van de verbinding met de inwoner, de verbinding tussen bestuur en organisatie en de verbinding binnen de organisatie. We werken vanuit de focuspunten: gastvrij, verbindend en service op maat. Daarbij hebben we een ja, mits....houding.  Nieuw beleid ontwikkelen we samen met inwoners. We betrekken hen in een vroeg stadium.  Bij nieuwe (ruimtelijke) ontwikkelingen worden initiatiefnemers verantwoordelijk om in een vroeg stadium met de omgeving te overleggen. We faciliteren waar nodig.  We delen goede voorbeelden van participatie met elkaar en met onze samenleving. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens plan

Volgens plan

Volgens plan

DoeDuiten Het aantal aanvragen voor DoeDuiten is ongeveer gelijk aan het aantal vragen voor de coronaperiode. Het zijn echter wel hoofdzakelijk dezelfde groepen inwoners die aanvragen indienen. Het onderzoek naar een andere invulling van de DoeDuiten loopt en is 2e kwartaal 2023 gereed. Contacten met dorpen en wijken Inmiddels vinden bijna alle contacten met de dorpen en wijken weer fysiek plaats. Af en toe wordt nog gekozen voor digitaal overleg. Inwonerspanel Zevenaar verbindt Het Inwonerspanel Zevenaar Verbindt is in de oude vorm opgehouden en is omgezet naar Zevenaar verbindt.nl. Kinderburgemeester In september 2022 is de nieuwe kinderburgemeester begonnen. Met veel enthousiasme is Catoo gestart in haar nieuwe rol. Dorpsraden Ook aan de rol van het college in relatie tot de dorpsraden wordt gewerkt. De eerste gesprekken zijn eind 2022 gevoerd en dit wordt eerste helft 2023 afgerond. 0.1.3 Invullen bestuurlijke rol als samenwerkingspartner Jaar realisatie 2022 Voor de uitvoering van een aantal taken werken we samen in verbonden partijen. Meer dan voorheen gaan wij ons als samenwerkingspartner inzetten om binnen de samenwerkingsverbanden de gezamenlijk bepaalde doelstellingen te halen. Dat kan door posities in te vullen binnen het dagelijks bestuur of door een trekkersrol binnen een portefeuilleoverleg of bestuurscommissie te vervullen.

Dit vraagt de inzet van meer ambtelijke en bestuurlijke capaciteit. De nota Verbonden partijen, vastgesteld in 2019, is een afwegingskader voor over het aangaan van samenwerkingsverbanden. Ook geven we aan hoe we de positie van de gemeenteraad ten aanzien van die verbonden partijen kunnen versterken. Stand van zaken

15

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens plan

Volgens plan

Volgens plan

Op basis van de Nota verbonden partijen (2019) en de bestuurlijke en ambtelijke inzet in de gemeenschappelijke regelingen is het gelukt betere grip en sturing op de verbonden partijen te realiseren. Dit geldt zowel op ambtelijk als op bestuurlijk vlak. Intergemeentelijke samenwerking blijft ook in de nieuwe bestuursperiode van groot belang om onze ambities, die voor de uitvoering om een regionale schaal vragen, te realiseren. Op 1 juli 2022 is een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen in werking getreden. Deze wijziging heeft als voornaamste doelstelling de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen te versterken. Dit geschiedt via een versterking van de kaderstellende en controlerende rollen van de gemeenteraad. Deelnemers van een gemeenschappelijke regeling hebben tot 1 juli 2024 de tijd om hun regeling in overeenstemming te brengen met de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen. 0.1.4 Corona herstelplan Jaar realisatie 2023 Als gemeente hebben wij middelen (€ 3.000.000) beschikbaar gesteld voor het stimuleren van de regionale en lokale economie en voor herstelmaatregelen op sociaal-cultureel gebied. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan De raad heeft op 4 november 2020 het herstelplan vastgesteld met een aantal amendementen en moties. Vervolgens heeft de raad op 7 juli 2021 de invulling van amendement 9 vastgesteld. Hiermee zijn alle uit te voeren maatregelen in 2021 beschreven en opgenomen in een planning tot eind 2022. De uitvoering is geborgd binnen de organisatie en de raad is periodiek geïnformeerd via de P&C cyclus en op andere wijze indien hiertoe aanleiding was. In totaal zag het plan op 46 maatregelen die vanuit de gereserveerde € 3.000.000 zijn opgepakt in de periode 2020-2022. De meeste maatregelen zijn afgerond, verwerkt of komen te vervallen in 2021 en 2022. Een tweetal maatregelen zijn niet ingezet omdat er geen behoefte aan blijkt te zijn. De budgethouders zijn bekend met de maatregelen en hebben deze uitgevoerd in 2022. Slechts een aantal maatregelen lopen nog door in 2023. 0.2 Dienstverlening en gemeentelijke organisatie 0.2.1 Afronden lopende projecten voor start nieuwe projecten Jaar realisatie 2022 We willen de basis op orde hebben. Dit betekent dat we lopende projecten afronden, voordat we met nieuwe projecten beginnen. We willen 'in control' zijn. Deze gedachte past binnen de professionalisering van het planmatig werken, dat een onderdeel is van het programma organisatieontwikkeling.

Binnen dit programma worden de komende jaren vele activiteiten en projecten opgezet en uitgevoerd. Eén daarvan is de genoemde professionalisering. Dit traject draagt bij aan de verbetering en groei van onze kernwaarden: resultaatgericht, klantgericht en samenwerkingsgericht. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan Planmatig werken blijft voortdurend de aandacht vragen van de ambtelijke organisatie. Door opleiding en training, individuele advisering en coaching wordt hieraan invulling gegeven. 0.2.2 Data gedreven sturen als vernieuwende sturingspraktijk Jaar realisatie 2023 Datagedreven sturing is het vermogen om op basis van het verzamelen en analyseren van data tot sturing op de gemeentelijke thema’s te komen. Wij gaan systematisch deze nieuwe werkwijze in het primaire proces opnemen. Dit brengt met zich mee dat we een aantal organisatorische en technische condities planmatig verbeteren. Te denken valt aan competentieontwikkeling, het werken met een datastrategie en de ontwikkeling van open data. Daarbij hebben we nadrukkelijk oog voor de risico’s en ethische vraagstukken die deze ontwikkeling met zich meebrengt.

16

Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan Data zijn de ingrediënten voor de analyses waarmee we beter kunnen sturen, resultaten kunnen meten en werkprocessen kunnen verbeteren. In 2022 zijn er dashboards voor vergunningen, belastingen/bag, dienstverlening en MT uitgewerkt. Daarnaast zorgen wij ervoor dat ons gegevensmagazijn (datawarehouse) op orde is en medewerkers steeds beter met data kunnen werken. Ook zijn we gestart met het samen met de organisatie vormgeven van een Datastrategie voor onze gemeente. In deze Datastrategie vragen we onder andere aandacht voor datakwaliteit, de gewenste organisatie inrichting en het opstellen van richtlijnen voor wanneer (en door wie) data überhaupt mag worden gebruikt. De Datastrategie is in het eerste kwartaal van 2023 door ons college vastgesteld.

0.2.4 Ontwikkelen naar een moderne en professionele organisatie Jaar realisatie 2023 We zijn een aantrekkelijke, professionele en duurzame werkgever en mensen werken graag bij ons in Zevenaar. Medewerkers zijn toegerust om in steeds veranderende contexten hun werk te doen. Ze zijn goed opgeleid, flexibel in hun gedrag en communicatie. We zijn in staat het werk af te stemmen op de uitdagingen in de samenleving. We nemen medewerkers mee in veranderingen en toekomstige ontwikkelingen. Zij zijn zelf actief in hun eigen loopbaanontwikkeling. We volgen de resultaten van ons HR-beleid. Er is een veilig werkklimaat waarin we transparant en open zijn. Onze processen en werkafspraken ondersteunen dit. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan Meer dan ooit staat de arbeidsmarkt onder druk. Zo staan vacatures langer open, worden niet vervuld of worden op interim basis ingevuld om de opgaven te kunnen blijven realiseren. Aantrekkelijk werkgeverschap wordt gezien als een combinatie van de mate waarin (potentiële) medewerkers een organisatie aantrekkelijk vinden om daar te gaan werken en de mate waarin huidige medewerkers voordelen zien in het blijven werken voor de organisatie. We investeren om de beleving en ervaring van (nieuwe) medewerkers positief te houden. In 2022 zijn enkele acties met betrekking tot groeien naar een moderne en professionele organisatie gestart vanuit het actieplan "aantrekkelijk werkgeverschap". Denk hierbij bijvoorbeeld aan opleiding en ontwikkeling, diverse arbeidsvoorwaarden en werkgeversmerk verhaal. 0.2.5 Verbeteren dienstverlening aan inwoners en ondernemers Jaar realisatie 2022 We onderzoeken manieren om onze inwoners en ondernemers beter van dienst te zijn en hiervoor passende middelen te ontwikkelen. De drie focuspunten uit de Dienstverleningsvisie 2018-2022 ‘Samen Sterker’ – 1. service op maat, 2. verbindend en 3. gastvrij - zijn hiervoor de basis. Met de Monitor Dienstverlening meten we onze dienstverlening en brengen we ambities, doelstellingen en resultaten in beeld, waardoor we onze dienstverlening gericht kunnen verbeteren. 1.

Service op maat We zorgen voor een optimale bereikbaarheid door extra capaciteit in te zetten op piekmomenten aan de telefoon en aan onze balies. In 2022 willen we dat 80% van de telefonische oproepen in het klantcontact centrum opgenomen wordt binnen 20 seconden en dat 80% van de contactverzoeken binnen 2 werkdagen worden afgehandeld. We werken digitaal waar het kan en persoonlijk waar het nodig is. We verhogen onze digitale volwassenheid door aan te sluiten op landelijke voorzieningen en door steeds meer formulieren digitaal en met DigiD beschikbaar te maken. Door uitvoering te geven aan plan ‘Doorontwikkeling Digitale Dienstverlening’ kunnen we in 2021 op het landelijk gemiddelde van digitale volwassenheid zitten. 17

2. Verbindend We vragen inwoners hun ervaring met ons te delen in de (spreekwoordelijke) reis die ze maken tijdens de oriëntatie, aanschaf en het gebruik van een product of dienst bij de gemeente. Dit noemen we een klantreis. Verbeteracties die hieruit voortkomen, pakken we direct op. Zo onderzoeken we hoe we de tevredenheid van inwoners verder kunnen verbeteren. In 2022 voeren we de inwonerpeiling van waarstaatjegemeente.nl opnieuw uit en willen we dat onze inwoners onze dienstverlening met minimaal een zeven beoordelen. 3. Gastvrij We willen dat er aandacht is en blijft voor het verbeteren van de vaardigheid om klantgericht en gastvrij te werken. Hiervoor bieden we onze medewerkers trainingen aan in de Zevenaar Academie. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan We hebben in 2022 meer telefoontjes binnengekregen. Het aantal zorgvragen is gestegen, zo hebben veel mensen gebeld over de aanvraag energietoeslag. Overige vragen zijn iets gedaald. Door de vernieuwing van de website en het verder digitaliseren van vragen, zien we dat mensen zelf meer antwoorden kunnen vinden. Het effect hiervan is dat vragen die in het telefoongesprek gesteld worden moeilijker zijn geworden. Dat zien we terug in de stijging van de gespreksduur per telefoontje. We hebben begin 2022 veel inzet en aandacht gestoken in het stimuleren van het tijdig afhandelen van contactverzoeken. Dit leverde succes op waardoor aantal openstaande contactverzoeken tijdelijk daalde. We hebben echter gemerkt dat de afhandeltijd weer is gestegen nadat we hieraan minder aandacht besteedden. Conclusie is dat we hier blijvend aandacht aan moeten besteden. Vanaf 1 december jl. is het mogelijk digitaal de parkeervergunning aan te vragen en te beheren. Op die datums ook een start gemaakt met de pilot “digitaal parkeren”. Deze pilot houdt in dat er in deze zones AEG geen vignet meer nodig is en digitaal gehandhaafd wordt. De eerste reacties vanuit zowel de bewoners als de gemeente zijn zeer positief. Medio oktober is onze nieuwe website www.zevenaar.nl live gegaan. Deze website voldoet aan de eisen die worden gesteld aan digitale toegankelijkheid.

De inwonerpeiling van waarstaatjegemeente.nl is niet in 2022 uitgevoerd, maar staat gepland voor 2023 om dat we dan verder gaan met de ontwikkeling van dienstverlening. Alle nieuwe medewerkers krijgen de training “Jouw dienstverlening in Zevenaar” zodat er blijvend aandacht is voor klantgericht en gastvrij werken. 0.2.7 Invoeren Wet Open Overheid Jaar realisatie 2022 De Wet Open Overheid (Woo) wordt naar verwachting in 2021 vastgesteld. Om de digitale informatiehuishouding voor onze inwoners, bedrijven en instellingen conform de filosofie van de Wet tijdig klaar te hebben, zetten wij in op drie onderdelen, te weten: (1) in Liemers verband (met 1Stroom en de RID) gaan wij na of mogelijke vernieuwing van architectuur voor informatie- en archiefbeheer noodzakelijk is; hierover adviseren wij u te zijner tijd afzonderlijk; (2) wij maken eind 2020 een plan om de informatiehuishouding op orde te brengen om de vindbaarheid en ontsluiting te verbeteren; (3) wij zorgen dat de huidige archieven digitaal op orde en duurzaam toegankelijk zijn. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan De eerste delen van de Wet open overheid (Woo) zijn succesvol uitgevoerd. Woo-verzoeken worden binnen de kortere termijn van vier weken afgehandeld. We hebben Woo-contactpersonen aangesteld. Het plan van aanpak is vastgesteld waarbij er is gekozen voor uitvoeringsniveau ‘basis’. Waar mogelijk publiceren we meer documenten online. Niveau ‘basis’ is gekozen omdat het goed scoort op communicatie, organisatie, 18

techniek/ICT, kosten, dekking en risico’s. Het zet beperkt in op participatie. Waar mogelijk publiceren we meer documenten online dan wettelijk vereist is. Tot slot hebben we software aangeschaft waarmee we documenten kunnen anonimiseren. Hierdoor gaat het ‘lakken’ van die documenten sneller en makkelijker. We hoeven ze niet meer te printen en handmatig te lakken. Dit werkt efficiënt en is duurzaam. 0.3 Financieel beleid 0.3.1 Uitvoeren Planning & Control cyclus Jaar realisatie 2022 Wij geven uitvoering aan de planning- en controlcyclus door het opstellen van een kadernota, begroting, voortgangsrapportages en jaarstukken. Beschikbare middelen zijn integraal afgewogen bij de kadernota en de begroting. In 2021 blijven wij investeren in de doorontwikkeling van de P&C-cyclus. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan De planning- en controlcyclus (P&C-cyclus) bestaat uit de kadernota, meerjarenbegroting, twee voortgangsrapportages en de jaarrekening. Als gevolg van de gemeenteraadsverkiezingen (nieuw coalitieakkoord, nieuw college en nieuw collegeprogramma) wijkt de planning van de P&C documenten in 2022 af. De kadernota hebben we vervangen door een beknopte, informerende kaderbrief met daarin een financieel overzicht op hoofdlijnen. Het integrale afwegingsmoment is daarmee in 2022 verschoven van de kadernota naar de meerjarenbegroting 2023-2026. Deze meerjarenbegroting is gebaseerd op het collegeprogramma "Het moet anders en het gaat anders, samen!". We hebben de cyclus in 2022 volgens plan doorlopen. Alle planning- en controldocumenten zijn vastgesteld. 0.3.2 Rechtmatigheidsverantwoording Jaar realisatie 2023 Vanaf 1 januari 2021 is de gemeente verantwoordelijk voor het opstellen en opnemen van een rechtmatigheidsverantwoording in de jaarstukken. Doelstelling van de wetswijziging is het versterken van de interne beheersing en een nadrukkelijke rol van het college in de verantwoording omtrent het rechtmatig handelen. De rol van de accountant verschuift van het controleren van de rechtmatigheid naar het controleren in hoeverre de verantwoording door het college getrouw is.

De verantwoording bestaat uit een interne analyse over het rechtmatig handelen, met een onafhankelijke verbijzonderde interne controle en de vorming van een integraal beeld over de beheersmaatregelen in de verschillende (materiële) processen. Stand van zaken

1e VGR

2e VGR

Jaar stukken

Volgens Volgens Volgens plan plan plan In 2022 hebben wij stappen gezet ter voorbereiding op de rechtmatigheidsverantwoording. In november 2022 zijn na de wetswijziging de modelverordeningen beschikbaar gekomen. Na vaststelling zijn de eerste vereisten duidelijk geworden, maar deze zullen de komende jaren nog verder ontwikkelen. Gedurende 2022 hebben wij de controlfunctie voorbereid op de rechtmatigheidsverantwoording, met specifieke aandacht voor het sociaal domein. Op basis van het "lines" model zijn de kwaliteitsmedewerkers onafhankelijk gepositioneerd en hebben ze verschillende controles uitgevoerd in aanvulling op het programma. De verbijzonderde interne controle heeft geëxperimenteerd met een andere wijze van rapporteren en heeft de nieuwe wijze van controle opgebouwd in het daarvoor beschikbare controlesysteem.

19

WAT HEEFT HET GEKOST? Baten en lasten per programma Exploitatie (bedragen x € 1.000) Baten

Primitieve Na wijziging begroting 99.994 124.830

Realisatie

Verschil

131.173

6.344

Lasten

24.624

45.814

44.655

1.159

Resultaat voor bestemming

75.370

79.016

86.519

7.503

825

8.218

7.368

-850

Mutaties reserves Baten Lasten

0

6.464

6.464

0

Totaal mutaties reserves

825

1.754

904

-850

Resultaat na bestemming

76.195

80.770

87.423

6.653

Verschillenanalyse 0.

Bestuur en ondersteuning

0.1 Bestuur - Bestuurlijke samenwerking Het adviesbudget voor de uitvoering van taken in de samenwerking met verbonden partijen is niet ingezet. We hebben de werkzaamheden intern opgevangen met eigen ambtelijke capaciteit.

Lasten

25.000 V

I

0.1 Bestuur - College van B&W - Mutatie voorziening Lasten Bij de berekening van het benodigd doelvermogen van de pensioenvoorziening hanteren we de rekenrente die wordt geadviseerd door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) en die in lijn is met de rente die geldt voor individuele waardeoverdrachten. Door de gestegen rekenrente kan een deel van de voorziening vrijvallen. Dit in tegenstelling tot de begroting waarin een storting was geraamd. Het voordelige verschil komt uit op € 484.000. Voor de voorziening wachtgeld van het voormalige college hebben we in de begroting gerekend met een storting van € 594.000. Op basis van een actualisatie van wachtgeldverplichtingen is een storting benodigd van € 411.000. Een voordelig verschil van € 183.000.

667.000 V

I

0.1 Bestuur - College van B&W - Salarissen Lasten Het in juni 2022 gevormde college bestaat uit 5 nieuwe wethouders met elk 0,9 fte. In 2022 betekent dit niet begrote kosten van € 54.000. De structurele kosten zijn verwerkt in de begroting voor 2023 en verder.

-54.000 N

S

0.1 Bestuur - Herstelplan De uitvoeringskosten van het herstelplan zijn lager dan geraamd en beperkt gebleven tot de kosten van inhuur van derden. De hiermee verband houdende onttrekking aan de bestemmingsreserve herstelplan is daardoor ook lager.

Lasten

40.000 V

I

0.2 Burgerzaken - Paspoorten en rijbewijzen Baten Bij de tweede voortgangsrapportage heeft er een aanpassing van de lasten en de baten van de leges van de paspoorten en rijbewijzen plaatsgevonden. Bij de lasten zien we dat de daadwerkelijke uitgaven overeenkomen met het begrote bedrag. De baten zijn uiteindelijk lager uitgekomen dan begroot. Hierdoor is een nadeel ontstaan van € 26.000.

-26.000 N

I

20

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden - Gebouwen Lasten Binnen gebouwen is in 2022 een voordeel ontstaan van € 59.000. Dit heeft diverse oorzaken. Het voordeel wordt deels veroorzaakt doordat de invulling van het gebouw aan het Raadhuisplein 1D meer tijd vergt, zoals nader toegelicht in programma 3 en het investeringsoverzicht. Deze vertraging verhoogt tegelijkertijd de huurkosten doordat we de locatie Raadhuisplein 14 hierdoor langer aanhouden. Daarnaast is het voordeel ontstaan doordat we vertraging hebben opgelopen bij de taxatie van panden en inventarissen. Tenslotte is de sloop van de locatie Nieuwe Komstraat 19 te Lobith vertraagd door een flora en fauna onderzoek. Dit onderzoek vergt meer tijd doordat er mogelijk vleermuizen aanwezig zijn. Deze vier aspecten ramen wij in de eerste voortgangsrapportage opnieuw.

59.000 V

I

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden - Exploitatie Turmac Cultuurfabriek Baten De concessieafdracht voor de horeca in de Turmac Cultuurfabriek over 2021 is lager vastgesteld (50%), waarbij rekening is gehouden met de inkomstenderving t.g.v. corona.

-33.000 N

I

0.4 Overhead - Gemeentehuis Lasten De afschrijvingslasten van het gemeentehuis zijn lager uitgevallen. Dit resulteert ook in 2023 tot een eenmalig voordeel, deze nemen we op in de 1e voortgangsrapportage. Daarnaast hebben we op het regulier klein onderhoud van het gemeentehuis minder uitgegeven.

34.000 V

I

0.4 Overhead - I&A Lasten De opzet en uitvoering van de digitale belastingbalie schuiven we door naar 2023. Daarnaast hebben we middelen aangevraagd voor uitvoering van de acties in lijn met de oproep van de VNG (de zogenoemde brief Van Zanen) inzake het cyberalert. Nog niet alle middelen zijn in 2022 uitgegeven.

56.000 V

I

0.4 Overhead - Intern beheer De kosten van enkele facilitaire zaken zijn als gevolg van prijsstijgingen hoger uitgekomen. We noemen de kosten van schoonmaak, kantoorartikelen en kantinekosten.

Lasten

-52.000 N

I

0.4 Overhead - Interne doorbelasting materieel Lasten In 2022 is een nadeel ontstaan van € 144.000 door lagere interne doorbelasting naar andere programma's. Dit is grotendeels ontstaan door een hogere bijdrage aan de RDL voor de brandstofkosten. Op andere programma's in deze jaarrekening leiden de doorbelastingen ook tot verschillen. Per saldo in de jaarrekening hebben de doorbelastingen financieel geen effect.

-144.000 N

I

0.4 Overhead - Interne doorbelastingen Lasten Een voordelig bedrag van € 505.000 wordt verklaard door hogere interne doorbelastingen naar andere programma's. Dit betreft met name hogere inhuurlasten op de afdelingen gerelateerd aan het Sociaal Domein. Per saldo in de jaarrekening hebben de doorbelastingen financieel geen effect.

505.000 V

I

0.4 Overhead - Materieel openbare werken Lasten Er is een voordeel ontstaan van € 81.000 doordat we de kosten materieel openbare werken in 2022 lager waren dan geraamd. Dit is grotendeels ontstaan doordat we een hogere bijdrage van de RDL hebben ontvangen voor de brandstofkosten. Daarnaast zijn de brandstofkosten voor de gemeente Zevenaar lager uitgevallen doordat we in de 2e voortgangsrapportage rekening hebben gehouden met een forse stijging van deze kosten. Dit viel in werkelijkheid minder hoog uit. Tenslotte hebben we minder onderhoudswerkzaamheden

81.000 V

I

21

uitgevoerd. 0.4 Overhead - Vergoeding personeel Baten Medewerkers van de gemeente Zevenaar hebben onder meer uren besteed aan de realisatie van het afvalaanbiedstation. Ter compensatie hiervoor hebben we een vergoeding van € 30.000 van de RDL ontvangen.

30.000 V

I

0.61 OZB Woningen - Wet WOZ Lasten Op het budget van de wet WOZ (Wet Waardering Onroerende Zaken) melden wij een nadeel van € 141.000. Het aantal ingediende bezwaar- en beroepschriften tegen de WOZ-waarde is in 2022 fors toegenomen, te weten met 66% (bezwaren) en van 8 naar 25 beroepschriften. De bezwaren zijn bovendien qua aard en inhoud complexer. Dat komt mede vanwege de nieuwe meetsystematiek die sinds 2022 in de waardebepaling is opgenomen. Daarnaast is de toename van bezwaren te zien die -namens belastingplichtigen- wordt ingediend door zogenoemde no-cureno-pay bedrijven. In Zevenaar is ruim de helft van het aantal bezwaren ingediend door deze bedrijven die hier een verdienmodel van hebben gemaakt. De gemeente betaalt zo’n bureau een proceskostenvergoeding indien het bezwaar of het beroep gegrond is. Uiteindelijk betaalt de gemeenschap dan de kosten van die bureaus. Het zorgvuldig en tijdig behandelen van het grote aantal bezwaaren beroepsschriften vergt veel capaciteit. Hiervoor waren wij genoodzaakt externe ondersteuning in te zetten.

-141.000 N

S

0.61 OZB-woningen - Belasting op eigendom woningen Baten Over het jaar 2022 is een meeropbrengst OZB woningen te verklaren van € 344.000. Dit komt met name doordat bij de tariefberekening in het najaar 2021, ten tijde van het opstellen van de begroting 2022, een lagere WOZwaardeontwikkeling is ingeschat dan achteraf is gebleken. Die inschatting was namelijk gemiddeld 10% in plaats van in werkelijkheid 14,5%. Deze WOZwaardeontwikkeling heeft effect op de algemene uitkering.

344.000 V

I

0.62 OZB niet-woningen - Belasting op eigendom en gebruik bedrijven Baten In 2022 verantwoorden wij een meeropbrengst OZB niet-woningen van € 1.091.000. Deze inschatting is meer dan destijds was begroot. Dit komt ten eerste doordat er in 2022 meer OZB niet-woningen over de belastingjaren 2020 en 2021 is opgelegd dan destijds is ingeschat. Ten tweede is de areaalontwikkeling sterker geweest dan was geraamd. Tot slot hebben wij ten behoeve van de volledigheid en rechtmatigheid gericht ingezet op een leegstandscontrole. Hierdoor hebben wij meer gebruikersgedeelte van de OZB niet-woningen op kunnen leggen dan was begroot. De totale WOZ-waarde van de niet-woningen (bedrijven) heeft effect op de algemene uitkering.

1.091.000 V

S

22

0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds - September- en Baten decembercirculaire In de begroting zijn de ontvangsten tot en met de meicirculaire 2022 verwerkt. In deze jaarrekening verantwoorden wij de extra inkomsten uit de september- en decembercirculaire. In de september- en decembercirculaire is in totaal nog € 4.969.000 aan algemene uitkering ontvangen. Hieronder de specificatie: