11. 210330 Verzoek om zienswijze jaarstukken SDL en MJB 2022-2025

Voorstel Dagelijks Bestuur

Onderwerp

Jaarstukken 2020 SDL

Ingediend door:

Wilma Beuze

Bijlagen:

Bespreken op vergadering van: Status: Beslispunten

-

Datum: 18 maart 2021

Jaarstukken 2020 SDL Infograhic Accountantsverslag 2020 SDL

DB 25 maart 2021 Vastgesteld in werkoverleg netwerkdirectie van 8 maart 1. In te stemmen met de Jaarstukken 2020 SDL 2. Jaarstukken 2020 SDL voor zienswijze voorleggen aan de gemeenteraden Liemerse gemeenten. Conceptbrief vaststellen. 3. AB adviseren de overschrijding van 2 investeringsbudgetten te accorderen. 4. AB adviseren de Bestemmingsreserve Tozo vast te stellen.

Financiering

Communicatie

5. AB adviseren akkoord te gaan met de niet benutte reintegratiegelden door te schuiven naar 2021 Ad. 1 De Jaarstukken geven een voordeel van € 65.569,=. Dit is al terug betaald aan de Gemeenten; Ad.2 Concept brief zienswijze Ad.3 Twee investeringsbudgetten zijn samen in totaal met € 15.438,= overschreden. Dit geeft een extra kapitaallast van € 3.260,= voor de komende jaren (zie pagina 34 van de jaarstukken); Ad.3 Nog niet benutte uitvoeringskosten Tozo € 202.630,= zijn cf. richtlijnen Ministerie in een nieuwe bestemmingsreserve gestopt; Ad.4 Door Corona niet benutte re-integratie gelden € 494.892,= doorschuiven naar 2021. Na behandeling gaat voorstel voor zienswijze naar gemeenten. Nadat het Dagelijks Bestuur kennis heeft genomen van de zienswijzen gaat een definitief voorstel naar het Algemeen Bestuur.

Het accountantsverslag n.a.v. de accountantscontrole is bijgevoegd. Afstemming

De jaarstukken zijn tot stand gekomen in samenwerking met de (Plv)managers RID en RSD.

Toelichting door (extern):

nvt

Duur:

15 minuten

Toelichting Voorstel Dagelijks Bestuur Met enige trots presenteren wij u de Jaarstukken 2020 van de Gemeenschappelijke regeling Samenwerking de Liemers. De Jaarstukken 2020 SDL geeft een positief resultaat van € 65.569,=. Door Covid-19 is het een heel bijzonder jaar geweest. Door de intelligente lock-down moesten wij zoveel mogelijk thuiswerken en werd er een extra uit te voeren regeling voor inkomensondersteuning ingevoerd. De RID heeft versneld een aantal nieuwe voorzieningen gerealiseerd, waaronder het videobellen en Liemers breed voor iedereen thuis kunnen werken. De RSD heeft met hulp van de E-formulieren specialist van de RID de Tijdelijke overbruggingsregeling Zelfstandige ondernemer volledig digitaal uitgezet voordat de definitieve richtlijnen van het Ministerie bekend waren. Voor al deze werkzaamheden zijn ook meer mensen c.q. meer uren ingezet dan begroot. Daardoor zijn er bij zowel de RID als RSD op de post Personele kosten beperkte overschrijdingen gerealiseerd. In mei is de gehele Liemers getroffen door een grote ICT-storing. Onderzoek naar de oorzaak heeft aangegeven dat er een ontwerpfout was welke gerepareerd moet worden. Verder is de RID bezig met de basis op orde te krijgen. De belangrijkste projecten: implementatie Citrix is afgerond, uitfasering Internet Explorer loopt nog, Releasebeheer loopt nog, Oracle update loopt nog.

Daarnaast is het datagebruik door het thuiswerken explosief gestegen waardoor deze kosten zijn gestegen. De onderhoudskosten zijn hierdoor met € 25.000,= overschreden, de verwachting is dat dit structureel is. De kantoren zijn aangepast aan de Covid-19 richtlijnen en er zijn kantoorprotocollen ontwikkeld. Door het vele thuiswerken zijn op de facilitaire zaken incidentele voordelen behaald. Het extra budget ad € 25.000,= dat was toegekend in de 1e tussenrapportage voor de projectgroep om de nieuwe Governance SDL te onderzoeken, is maar beperkt (€ 6.500,=) gebruikt. In de 2e tussenrapportage zijn de budgetten voor de Ondersteunende diensten van 1Stroom verhoogd naar aanleiding van de eerste conceptovereenkomsten. Na de 2e tussenrapportage is duidelijk geworden dat het nieuwe contract pas per 1 juli 2020 is ingegaan, waardoor hier nu een incidenteel voordeel is behaald van € 51.658,=. De onderschrijding op Advies en Controle is een verschuiving omdat de kosten van de accountantscontrole nog niet zijn ontvangen.

Specificatie van de afwijkingen op kostensoort Lasten Bestuurskosten Personele kosten Huisvestingskosten Automatiseringskosten Onderhoud applicaties Facilitaire zaken Advies en Controle Ondersteunende dienst Overige kosten Kapitaallasten

Begroting 2020 71.393 7.652.225 410.521 342.100 1.157.100 155.000 41.584 219.888 27.000 967.822

Realisatie 2020 40.640 7.695.490 409.456 345.196 1.182.568 116.669 28.695 168.230 27.590 964.531

afwijking 2020 -30.753 43.265 -1.065 3.096 25.468 -38.331 -12.889 -51.658 590 -3.291

Totaal lasten

11.044.633

10.979.064

-65.569

TOZO uitvoeringskosten Tozo 2020 Duiven Westervoort Zevenaar RSD Uitvoeringskosten 275.000 195.350 533.350 1.003.700 Door RSD gefactureerd 170.701 113.262 316.037 600.000 Lasten in JR 2020 113.815 73.813 209.743 397.370 Bestemmingsreserve RSD 31-12-2020 56.886 39.449 106.294 202.630 Planning onttrekking 2022 21.056 14.601 39.343 75.000 2023 14.037 9.734 26.229 50.000 2024 14.037 9.734 26.229 50.000 2025 7.757 5.379 14.494 27.630 RSD Saldo 31-12-2025 -0 -0 -0 -0 Bestemmingsreserve gemeenten 104.299 82.088 217.313 403.700 Voor de besluiten genomen op de aanvragen Tozo wordt een vaste onkostenvergoeding verstrekt: de uitvoeringskosten. In totaal is er Liemers breed recht op ruim 1 miljoen uitvoeringskosten, in lijn met de afspraken is € 600.000,= door de RSD gefactureerd, waarvan € 400.000,= al als lasten is verwerkt in de jaarstukken. Voor het restant van € 200.000,= is een bestemmingsreserve gevormd. De overige € 400.000,= is bij de gemeenten in een bestemmingsreserve opgenomen. Als na beëindiging van de Tozo (na afhandeling bedrijfskredieten in 2025/2026) deze gelden niet zijn besteed kan de bestemmingsreserve vrijvallen ten gunste van de algemene middelen.

Bezuinigingsopdracht Naar aanleiding van een aankondigingsbrief van de Gemeente Zevenaar om vanaf 2022 een bezuiniging te realiseren, is dit besproken in het Algemeen Bestuur. Het Algemeen Bestuur heeft dit verzoek overgenomen. Het Algemeen bestuur heeft de managers gevraagd een plan op te stellen met bezuinigingsvoorstellen. In de meerjarenbegroting 2022-2025 wordt hier nader op ingegaan. In 2020 zijn de onderstaande structurele bezuinigingen al doorgevoerd:

Jaarstukken 2020 Gemeenschappelijke regeling Samenwerking de Liemers

Versie 3.00 Datum 16-03-2021

1

2

Inhoud Inleiding ........................................................................................................................................................... 5 JAARVERSLAG .................................................................................................................................................... 6 PROGRAMMAVERANTWOORDING....................................................................................................................... 6 Algemene dekkingsmiddelen ........................................................................................................................... 7 Overhead ......................................................................................................................................................... 7 Vennootschapsbelasting .................................................................................................................................. 7 Onvoorzien....................................................................................................................................................... 7 1. Programma Bestuur ..................................................................................................................................... 8 1.1.

Netwerkdirectie ..................................................................................................................................... 8 1.1.1 Missie ............................................................................................................................................ 8 1.1.2 Visie ............................................................................................................................................... 8 1.2. Ondernemingsraad ................................................................................................................................ 9 1.2.1 Missie ............................................................................................................................................ 9 1.2.2 Gespreksonderwerpen ................................................................................................................. 9 1.3 2.

Wat heeft het gekost? ........................................................................................................................... 9

Programma RID...................................................................................................................................... 10 2.1

Wat hebben we bereikt?...................................................................................................................... 10

2.2 Wat hebben we ervoor gedaan? ......................................................................................................... 15 2.2.1 Lopende IBP & I-Visie projecten ................................................................................................. 16 2.2.2 ICT Projecten .............................................................................................................................. 17 2.2.3 Maatwerk projecten ................................................................................................................... 17 2.2.4 Vervangingsprojecten ................................................................................................................ 17 2.3 Informatiebeveiliging ........................................................................................................................... 18 2.3.1 BIO en ENSIA ............................................................................................................................... 18 2.3.2 Professionalisering en resultaten ............................................................................................... 19 2.4 3.

4.

Wat heeft het gekost? ......................................................................................................................... 20

Programma Inkoop ................................................................................................................................ 21 3.1

Wat hebben we bereikt ? ..................................................................................................................... 21

3.2

Wat hebben we ervoor gedaan ........................................................................................................... 22

3.3

Wat heeft het gekost? ......................................................................................................................... 23

Programma RSD ..................................................................................................................................... 24 4.1 Wat hebben we bereikt?...................................................................................................................... 24 4.1.1 Missie RSD ................................................................................................................................ 24 4.1.2 DNA .......................................................................................................................................... 24 4.2

Wat hebben we ervoor gedaan? ......................................................................................................... 24

4.3

Wat heeft het gekost? ......................................................................................................................... 25

Beleidsindicatoren ......................................................................................................................................... 26 PARAGRAFEN ................................................................................................................................................. 27 5.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing .......................................................................................... 28 5.1.1 Kengetallen ............................................................................................................................... 28 5.1.2 Coronavirus .............................................................................................................................. 28 5.2

Onderhoud Kapitaalgoederen ............................................................................................................. 29

3

5.3 Financiering ......................................................................................................................................... 29 5.3.1 Leningen/Krediet/Schatkistbankieren ......................................................................................... 29 5.3.2 Emu-saldo .................................................................................................................................... 30 5.3.3 Renterisicobeheer ....................................................................................................................... 30 5.4 Bedrijfsvoering ..................................................................................................................................... 32 5.4.1 Personeelsbeleid ......................................................................................................................... 32 5.4.2 Integriteit..................................................................................................................................... 32 5.4.3 Ziekte verzuim ............................................................................................................................. 32 5.4.4 Planning – en controlcyclus .........................................................................................................

33 5.4.5 Rechtmatigheid ........................................................................................................................... 33 5.4.5.1 Begrotingscriterium ................................................................................................................ 33 5.4.5.2 Kredietoverschrijdingen ......................................................................................................... 34 5.4.5.3 Rechtmatigheid Europese aanbestedingen ............................................................................ 34 5.5

Verbonden partijen .............................................................................................................................. 34

5.6

Kostenverdelingsafspraken .................................................................................................................. 35

JAARREKENING .............................................................................................................................................. 37 OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN ............................................................................................................... 37 6.

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening .................................................................................. 38

7.

Toelichtingen op het overzicht van baten en lasten ............................................................................... 40 7.1

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ........................................................................... 40

7.2

Bezuinigingsopdracht .......................................................................................................................... 40

7.2

Wet normering bezoldiging Topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT).................. 41

BALANS .......................................................................................................................................................... 43 8.

Balans .................................................................................................................................................... 44 8.1

Toelichting op de balans per 31-12-2020 ............................................................................................ 44

8.2

Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen .................................................................... 45

8.3.

Feiten en gebeurtenissen die na balansdatum bekend worden .......................................................... 46

8.4. Specificatie balansposten per 31-12-2020 ........................................................................................... 46 8.4.1. Activa ......................................................................................................................................... 46 8.4.2. Passiva........................................................................................................................................ 47 9.

Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening - Boekjaar 2020 ............................ 49 9.1

Bestuur................................................................................................................................................. 49

9.2

RID ....................................................................................................................................................... 50

9.3

Inkoop .................................................................................................................................................. 53

9.4

RSD....................................................................................................................................................... 54

10.

Overzicht Taakvelden ........................................................................................................................ 56

11.

Bijlagen .............................................................................................................................................. 58

11.1

Werk en Inkomen ................................................................................................................................. 58

11.2

Tozo ..................................................................................................................................................... 59

11.3

SiSa- Verantwoordingsstaat 2020 ....................................................................................................... 61

4

Inleiding Het jaar 2020 is beëindigd en zal als een zeer bijzonder jaar in de boeken geregistreerd worden. Met als kernwoorden Covid 19, thuiswerken en Tozo (Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers). Met deze jaarstukken geven wij inzicht in hoe wij zeer flexibel zijn omgegaan met deze omstandigheden en leggen wij verantwoording af aan het bestuur. In deze jaarstukken geven wij inzicht in de gerealiseerde doelstellingen en de daarbij behorende financiële verantwoording van de gemeenschappelijke regeling Samenwerking De Liemers. In 2020 zijn twee tussenrapportages opgemaakt en vastgesteld. In beide tussenrapportages hebben wij al aangegeven dat het lastig is een goede prognose te maken van de resultaten, gezien de vele wijzigingen die buiten de beïnvloedingssfeer van de SDL liggen. Als organisatie hebben wij alles op alles gezet de resultaten te behalen. In 2020 is Liemers breed thuiswerken mogelijk gemaakt en zijn de Liemerse ondernemers adequaat ondersteund door de uitvoering van de Tozo-regelingen en het Liemers Ondernemersportaal. Door deze gebeurtenissen is 2020 lastig te vergelijken met andere jaren. Wij zijn er trots op dat wij ondanks alle extra aanpassingen en werkzaamheden een positief resultaat kunnen laten zien.

De overschrijding op de personeelskosten en automatiseringskosten, veroorzaakt door de extra werkzaamheden, kunnen wij compenseren met incidentele besparingen op huisvesting en facilitaire kosten. Onder deze extra werkzaamheden vallen o.a. ▪ op grote schaal thuiswerken faciliteren, ▪ digitaal vergaderen implementeren ▪ de uitvoering van de Tozo-regelingen. De kosten ondersteunende dienst waren in de tweede tussenrapportage behoorlijk opgeplust maar dat is nog niet nodig geweest omdat het contract pas op 1 juli is ingegaan. Per saldo kan voor de gehele SDL een positief saldo van € 65.569,= vermeld worden ten opzichte van de laatst bijgestelde begroting. De RID heeft een financieel nadeel op de personeelslasten en de onderhoudslasten van de applicaties. Per saldo geeft het bij de RID een nadeel van € 43.402,=. Bij de RSD hebben, met uitzondering van de personele kosten, alle onderdelen een voordeel behaald. Het totale voordeel is € 103.805,=. De programma’s Bestuur en Inkoop hebben een kleine onderschrijding. Bij bestuur was in de loop van 2020 € 25.000,= extra beschikbaar gesteld om de omzetting van de GR te onderzoeken. Deze gelden zijn maar voor € 6.500,= gebruikt.

Dit voordeel wordt, conform de verdeelsleutel verdeeld over de participanten van de Gemeenschappelijke regeling Samenwerking de Liemers zijnde: ▪ Gemeente Duiven ▪ Gemeente Westervoort ▪ Gemeente Zevenaar Deze jaarstukken zijn in lijn met het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening en zijn ingedeeld in programma’s: Programma 1 Bestuur Programma 2 RID Programma 3 Inkoop Programma 4 RSD

5

JAARVERSLAG PROGRAMMAVERANTWOORDING

6

Algemene dekkingsmiddelen De Gemeenschappelijke regeling Samenwerking de Liemers (SDL) voert de werkzaamheden voor Werk en Inkomen gemandateerd uit. Dit houdt in dat SDL geen algemene dekkingsmiddelen ontvangt. Met ingang van maart 2020 is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) ingevoerd. Deze wordt ook door de RSD via mandaat uitgevoerd voor de 3 gemeenten. De voorschotten van deze Specifieke Uitkering worden niet door de SDL ontvangen. De gemaakte kosten voor de exploitatie worden via vooraf vastgestelde verdeelsleutels doorbelast naar de deelnemende gemeenten van de Gemeenschappelijke regeling. De gemaakte kosten in verband met het verstrekken van uitkeringen worden op basis van de werkelijke uitbetalingen per gemeente doorbelast. Voor de Tozo-regelingen worden de kosten in verband met het verstrekken van de uitkeringen op basis van de werkelijke uitbetalingen per gemeente doorbelast. In de Tozo-regelingen zijn all-in afspraken vastgelegd als vergoeding per toekennings- en afwijzingsbesluiten. Deze worden per gemeente geregistreerd en via de SiSa verantwoord. Op basis van vooraf gemaakte afspraken wordt een bedrag van deze uitvoeringskosten in rekening gebracht bij de gemeenten. Een deel van deze vergoeding zal via een bestemmingsreserve op de balans worden opgenomen.

Dit omdat er ook de komende jaren werkzaamheden voortvloeien uit deze Tozo-regelingen.

Overhead De kosten zijn conform de Iv3-informatievoorschrift-2020 aan de taakvelden toegerekend. In hoofdstuk 10 (pagina 56 en 57) wordt een overzicht van de taakvelden per programma en geconsolideerd weergegeven. De totale lasten 2020 zijn € 10.979.064,=. Hiervan is € 4.308.268,= toe te rekenen aan Overhead, dit is 39%.

Vennootschapsbelasting In het resultaat is geen bedrag opgenomen voor de VPB omdat de uitvoeringstaken van de GR, aan de deelnemende gemeenten, vallen onder de Objectvrijstelling Vpb voor samenwerkingsverbanden aangezien: ▪ De activiteiten verricht worden voor de in het samenwerkingsverband participerende overheidslichamen; ▪ De activiteiten onbelast zouden zijn als ze door de participant zelf zouden zijn verricht; ▪ De participanten naar evenredigheid van de afname van de activiteiten bijdragen aan het samenwerkingsverband; ▪ De dienstverleningsovereenkomsten zijn van geringe omvang, hebben geen winstoogmerk of het doel om structurele overschotten te behalen.

Onvoorzien In de begroting was geen expliciet bedrag voor onvoorzien opgenomen. In de jaarstukken is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) verwerkt. De Tozo was niet voorzien maar geheel kostendekkend door extra middelen.

7

1. Programma Bestuur 1.1. Netwerkdirectie 1.1.1 Missie Leiding geven aan de Gemeenschappelijke regeling Samenwerking de Liemers (SDL), waarbij door samenwerking de dienstverlening op ICT-gebied, inkoop en het terrein van werk en inkomen, aan de deelnemende gemeenten goed verzorgd en gegarandeerd wordt. Governance Eind 2019 heeft het Algemeen Bestuur een opdracht verstrekt aan de netwerkdirectie om een onderzoek in te stellen naar een efficiëntere Governance voor de SDL. Na een vooronderzoek is gekeken naar de mogelijkheid om de GR om te zetten naar twee bedrijfsvoeringsorganisaties. Voorwaarde was wel om dit efficiënt en budgetneutraal uit te kunnen voeren. Eind 2020 is het besluit genomen dat het een GR blijft maar dat de netwerkdirectie wordt vervangen door bestuurscommissies. De managers krijgen de rol van Algemeen Directeur en Adjunct Directeur SDL.

1.1.2 Visie Een goede dienstverlening op ICT-gebied, inkoop en het terrein van werk en inkomen. Het bestuur van de Gemeenschappelijke regeling Samenwerking de Liemers: ▪ Algemeen bestuur, bestaande uit leden van de colleges van de gemeenten, waaronder de voorzitter. ▪ Dagelijks bestuur bestaat uit 3 leden, bij voorkeur de burgemeesters; in 2020 waren dat burgemeester Van Riswijk van Zevenaar, burgemeester Van Hout van Westervoort en burgemeester Hieltjes van Duiven. ▪ De voorzitter van zowel het AB als het DB wordt door en uit het Algemeen bestuur gekozen. In 2020 was dat de heer L. van Riswijk. ▪ De netwerkdirectie bestond tot september 2020 uit de 3 gemeentesecretarissen van de deelnemende gemeenten. Na het vertrek van de gemeentesecretaris van Westervoort is deze functie beperkt en deeltijd ingevuld met een a.i.. De tijdelijke vervanger heeft niet geparticipeerd in GR SDL. Het Algemeen bestuur heeft twee keer en het dagelijks bestuur drie keer vergaderd in 2020. De netwerkdirectie heeft in 2020 4 keer vergaderd.

8

1.2. Ondernemingsraad 1.2.1 Missie De OR-SDL is een gemeenschappelijke ondernemingsraad, waarin vertegenwoordigers van de RID en RSD zitting hebben. Zij wil fungeren als een betrouwbare, betrokken en transparante overlegpartner waarbij voortdurend gekeken wordt naar de balans tussen het collectieve belang van medewerkers en organisatie.

1.2.2 Gespreksonderwerpen Onderwerpen waar de ondernemingsraad veel over gesproken heeft zijn: ▪ Uitvoering onderzoek naar de Psychosociale Arbeidsbelasting (PSA); ▪ Uitvoeren preventief medisch onderzoek; ▪ Geluidsoverlast bij de RSD; ▪ Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E); ▪ Governance GR SDL

1.3

Wat heeft het gekost?

Bestuur Lasten Baten Saldo

Rekening 2019 38.285 38.285 0

Begroting Begrotings 2020 prim. wijzigingen 36.500 34.893 36.500 34.893 0 0

Begroting 2020 71.393 71.393 0

Realisatie Verschil 2020 2020 40.640 -30.753 40.640 -30.753 0 0

Programma bestuur, bestaande uit hoofdzakelijk de Ondernemingsraad valt volledig onder Taakveld 0.4 Overhead. Zie voor het volledige overzicht van de taakvelden hoofdstuk 10, pag. 56 en 57.

9

2.

Programma RID

2.1

Wat hebben we bereikt?

I-Visie en I-Strategie Begin 2019 is ingezet op een strategische koers van de Liemers op het gebied van informatisering, bestaande uit twee onderdelen: een I-visie en een I-strategie. Deze twee onderdelen vormen de gedeelde strategische koers van de gemeenten Duiven, Westervoort, Zevenaar en Samenwerking de Liemers (SDL) – bestaande uit het Regionaal ICT- en Inkoopdienstencentrum (RID) en de Regionale Sociale Dienst (RSD) – op het gebied van informatisering. Er is voor een gedeelde visie en strategie gekozen omdat er op het gebied van informatisering zo veel gebeurt, dat we niet anders kunnen dan onze krachten bundelen. Dit wil echter niet zeggen dat er binnen de gemeenten en RSD geen ruimte bestaat om hun couleur locale te bepalen. De visie en strategie zijn overkoepelende documenten die het gemeenschappelijke bundelen. De I-visie en I-strategie vormen het vervolg op het informatiebeleidsplan 2018-2020, maar heeft een andere vorm gekregen. Dit omdat wij ons binnen de Liemers realiseren dat de wereld om ons heen met zo een enorme snelheid aan het veranderen is, dat wij niet langer tot op de letter nauwkeurig kunnen voorspellen wat de vak-gerelateerde ontwikkelingen de komende jaren zullen zijn.

Om deze reden bevatten de documenten niet slechts een set aan (uitvoerende) projecten en ontwikkelingen, maar geven ze richting aan de hand van strategische hoofdlijnen voor de komende twee jaar. Dit is een wezenlijk verschil met het voorgaande informatiebeleidsplan, waarin de focus voornamelijk lag op dat wat wettelijk gerealiseerd moest worden. Daarnaast was het voorgaande informatiebeleidsplan een plan van fuserende gemeenten. Nu de fusie van de gemeente Zevenaar en voormalige gemeente Rijnwaarden en de ambtelijke fusie van de gemeente Duiven en gemeente Westervoort (gemeenschappelijke regeling 1Stroom) een feit is, kunnen de gemeenten zich op het gebied van informatisering richten op doorontwikkeling. De visie en strategie gaan verder in op deze ambities (die in het kader van de fusie naar de achtergrond zijn geschoven). In de I-visie ligt de focus op het waarom (why). Waarom doen we wat we doen? Hierbij zijn twee strategische doelen geformuleerd, namelijk: ▪ Wij zetten informatisering in om onze burgers en bedrijven zo goed mogelijk te bedienen en onze wettelijke taken zo goed mogelijk uit te voeren. ▪ Wij zetten informatisering in om de ambities van de Liemerse organisaties tot uitvoer te brengen. Om deze doelen tot uitvoer te brengen, zijn een vijftal uitgangspunten geformuleerd.

Dit zijn de uitgangspunten waar vanuit we willen werken en vormen het kader waarbinnen we opereren. De vijf uitgangspunten zijn: digitaal waar dat zinvol is, toegankelijk, integraal, flexibel en betrouwbaar & transparant. In het tweede deel van het document is de I-strategie te vinden. De I-strategie omschrijft hoe de I-visie tot uitvoer gebracht gaat worden, uitgesplitst in twee onderdelen: strategische kaders en strategische keuzes. De strategische kaders beschrijven het speelveld waarbinnen we ons zullen bevinden. Aan de hand van strategische keuzes geven de Liemerse organisaties aan waar ze zich de komende jaren op willen focussen. De strategie eindigt met een projectenlijst waarin staat wat we gaan doen in 2020-2021.

10

Onze strategische doelen : I-visie De kern van de I-visie is de doelstelling. In deze paragraaf geven we antwoord op de waarom-vraag; waarom doen we wat we doen? En wat willen we bereiken? Deze vragen kennen voor het vakgebied informatisering een tweeledig antwoord, namelijk; ▪ Informatisering inzetten om onze burgers en bedrijven zo goed mogelijk te bedienen en onze wettelijke taken zo goed mogelijk te uitvoeren; ▪ Informatisering inzetten om de ambities van de Liemerse organisaties tot uitvoer te brengen. Hieronder wordt toegelicht waarom juist deze twee doelen zo belangrijk zijn.

Centraal stellen van burgers en bedrijven De eerste doelstelling is het inzetten van informatisering om burgers en bedrijven zo goed mogelijk te bedienen en onze wettelijke taken zo goed mogelijk uit te voeren. De publieke waarde van de digitale overheid ligt immers in het leveren van kwalitatief hoogwaardige diensten. Hiertoe behoort ook het realiseren van de voor de gehele samenleving wenselijke doelstellingen zoals economische groei, betere gezondheid en het verbeteren van de leefomgeving. Naast dienstverlening raken dus vrijwel alle wettelijke taken van de gemeente de burger en ondernemer. Daarom staan burgers en bedrijven in deze I-visie centraal.1 Maar wat betekent het om burgers en bedrijven centraal te stellen? Wat zijn hun behoeftes? Digitalisering biedt overheden de mogelijkheid om hun dienstverlening en uitvoering van publieke taken te verbeteren. Waar digitalisering eerst voornamelijk was gericht op de systeemwereld (hoe passen processen in een digitaal systeem?), zijn technologieën tegenwoordig dusdanig ontwikkeld dat we ons volledig kunnen focussen op de leefwereld van burgers en bedrijven. Met andere woorden; we hebben nu ook de technische middelen om burgers en bedrijven écht centraal te stellen. Burgers maken op verschillende momenten in het leven gebruik van overheidsdiensten. Hoe ze hier gebruik van willen maken, verschilt per persoon.

Een steeds groter wordende groep burgers en bedrijven willen de mogelijkheid hebben om digitaal zaken te doen met de overheid, onafhankelijk van plaats en tijd. Maar er zijn ook gebruikersgroepen die niet goed mee kunnen komen in de digitalisering binnen de samenleving. Deze groepen hebben net zo veel recht op kwalitatief hoogwaardige dienstverlening. En zo is er ook een onderscheid te maken in diensten die gestandaardiseerd kunnen worden en diensten die persoonlijke aandacht vragen. Gemakkelijke, vaak herhalende diensten kunnen geautomatiseerd afgehandeld worden terwijl individuele hulpvragen en complexe producten om maatwerk vragen. Juist op deze nuanceverschillen kan de overheid van nu inspelen.2

Verwezenlijken van de Liemerse ambities Het verwezenlijken van de Liemerse ambities is de tweede doelstelling van de informatiseringsstrategie. Digitalisering heeft ervoor gezorgd dat informatisering en automatisering integrale onderdelen zijn geworden van de taakuitvoering van de gemeente waardoor informatisering, dienstverlening en bedrijfsvoering nauw aan elkaar verwant zijn geraakt. Informatisering kan daarom worden ingezet om bij te dragen aan de ambities van de Liemerse gemeenten en RSD. De ambities van de gemeenten en RSD zijn terug te vinden in hun coalitieakkoorden, 1 Dit wordt ook onderstreept in het coalitieakkoord van de gemeente Duiven 2018-2022 (blz. 4) en het collegeprogramma van de gemeente

Zevenaar 2018-2022 (blz. 6). 2 Maak waar! rapport, 40-41.

11

collegeprogramma’s, begrotingen en dienstverleningsvisies en zijn in dit visiestuk vertaald naar informatiseringsstrategieën. Daarnaast vereist de samenleving van nu een flexibele, transparante en betrouwbare overheid. Waar digitalisering voorheen nog vooral neerkwam op het overzetten van ‘de papieren wereld’ naar de computer, zien we nu dat er een digitale werkelijkheid aan het ontstaan is, met eigen spelregels en met eigen kansen en dilemma’s. Het is een uitdaging voor zowel de gemeenten als de RSD om slim in te spelen op de vragen van de veranderende samenleving en de mogelijkheden die technologische ontwikkelingen en het gebruik van data bieden.3 Om onze doelen te verwezenlijken, wordt op landelijk en Europees niveau volop ondersteuning geboden. Gelukkig maar, want digitalisering transformeert onze samenleving in een razend snel tempo. De digitale transformatie vindt niet alleen plaats in de Liemers, maar ook op landelijk, Europees en zelfs wereldwijd niveau. Digitale technologieën kunnen worden ingezet om oplossingen te bieden aan de maatschappelijke problemen van deze tijd. Ook voor de Liemerse gemeenten en RSD. Een voorbeeld hiervan is de opkomst van het Internet of Things (IoT). In dit netwerk worden steeds meer apparaten online geregistreerd. Hierbij kan gedacht worden aan lantaarnpalen, lampen, thermostaten, en ook grotere objecten als bruggen en auto’s.

Deze objecten kunnen ‘slim’ worden ingezet. Alle data die om ons heen wordt verzameld, kan worden gebruikt om een positieve bijdrage te leveren aan de maatschappij. En zo zijn er nog talloze voorbeelden te noemen. Met al deze ontwikkelingen is de vraag niet langer of we mee moeten gaan in de landelijke en Europese ontwikkelingen op het gebied van informatisering, maar hoe en wanneer? 4 Om deze twee strategische doelen te behalen, zijn er een vijftal uitgangspunten benoemd. Zij dragen bij aan het toekomstbeeld van de gemeenten en RSD op het gebied van informatisering.

Onze uitgangspunten Om de doelstellingen te bereiken, zijn er vijf uitgangspunten geformuleerd. De uitgangspunten geven invulling op de vraag: Hoe willen wij er als Liemerse organisaties uitzien in 2022? De waarden zijn gedestilleerd uit zowel de collegeprogramma’s van de gemeenten en de businesscase van de RSD, als uit dat wat landelijk van de (digitale) overheid wordt verwacht. Landelijke strategieën zijn terug te vinden in documenten als het adviesrapport Maak Waar! en de Agenda voor de Digitale Overheid, beter bekend als NL DIGIbeter. Om inzichtelijk te maken waar de informatie precies vandaan komt, zijn voetnoten toegevoegd aan het document. De vijf uitgangspunten zijn de volgende: ▪ Digitaliseren daar waar het zinvol is ▪ Toegankelijkheid ▪ Integraliteit ▪ Flexibiliteit ▪ Betrouwbaarheid & Transparantie

Tussentijdse evaluatie RID Jaarplan 2020-2021 De RID hanteert een OGSM format voor zijn jaarplan. OGSM staat voor : Objective, Goals, Strategies en Measures. Vrij vertaald : Hoe behaal je je Ambitie door Strategieën met daaraan gekoppelde Maatregelen. En : hoe maak je meetbaar in hoeverre je je Ambitie en Strategieën hebt behaald.

3 In de I-visie van de gemeente Amsterdam wordt iets soortgelijks gezegd. 4 Maak Waar! rapport, 10.

12

Het jaarplan kent een looptijd van 2 jaar en is gebaseerd op een vijftal strategieën om de overkoepelende ambitie te verwezenlijken.

Ambitie RID is dé partner op het gebied van informatisering, automatisering en inkoop die in staat is in samenwerking met de Liemerse gemeenten - proactief hoogwaardige en toekomstbestendige diensten te verlenen. Om deze ambitie te behalen, zijn een vijftal strategieën ontwikkeld, inclusief een uitgebreide set aan acties per RID onderdeel.

Strategie 1. In nauwe samenwerking met gemeenten ondersteuning verlenen op het vlak van informatisering, automatisering en inkoop door de doelen en ambities van deze gemeenten als uitgangspunt te nemen 2. De beste match tussen vraag en aanbod realiseren door als geen ander in staat te zijn proactief te adviseren, te begeleiden en te realiseren 3. Klant ervaart dat RID De Liemers dé partner is door ons prominenter te profileren 4. Versterken van de samenwerking met de gemeenten door proactief bij de inrichting van de BVO betrokken te zijn 5. RID De Liemers is in staat om zijn ambitie te realiseren door de organisatie, medewerkers, processen en waarden in lijn te brengen met bovengenoemde strategieën

13

Statusweergave lopende jaarplan 2020-2021

Het bovenstaande overzicht kent een op het niveau van strategie 1 oranje / rode melding. Dit heeft te maken met de veranderende koers als het gaat over het vormen van twee Bedrijfsvoeringsorganisaties (BVO). Gebleken is dat het omvormen van de huidige Gemeenschappelijke regeling naar twee BVO’s veel meer inhoudt dan tevoren gedacht. Dit heeft tot de discussie geleid of de te behalen doelen (minder bestuurlijke druk en de bestuurder meer aan zet) niet ook binnen het bestaande construct van de Gemeenschappelijke regeling georganiseerd kunnen worden. Begin december 2020 heeft het Algemeen Bestuur van de SDL op dit laatste positief besloten. Door de veranderende koers is ook onze strategie “Versterken van de samenwerking met de gemeenten door proactief bij de inrichting van de BVO betrokken te zijn” veranderd. Derhalve staat het dashboard op deze strategie op oranje / rood. Overall is er sprake van een prima voortgang. Dit is te zien aan het % voortgang op de Acties. Ook het Dashboard (de score / gereed product van de Acties) laat voor nu een groene score zien. Oranje zijn de onderdelen die door de Corona crisis in tijd uitlopen.

14

2.2

Wat hebben we ervoor gedaan?

Opdrachtverstrekking en uitvoering De gemeenten en RSD zijn opdrachtgever van alle I&A-projecten die worden uitgevoerd. Zonder goedkeuring van de gemeenten en RSD, voert de RID geen projecten uit. Wat betreft de dekking van projecten geldt; dat wat niet is opgenomen in de begroting van de RID, valt onder de verantwoordelijkheid van de opdrachtgevende organisaties zelf. Er kunnen vier soorten projecten onderscheiden worden:

I-visie projecten

Tussentijdse I&A-projecten

Maatwerkprojecten

Vervangingsprojecten

•Gezamenlijke projecten waar alle organisaties (of in ieder geval de gemeenten) in participeren; • Projecten zijn benoemd in de I-visie of tussentijdse jaarplannen inclusief een financieel kader; •Dekking wordt geboden vanuit vastgestelde budgetten dan wel vanuit de netto vrijval van kapitaallasten.

• Tussentijdse gezamenlijke projecten waar alle organisaties (of in ieder geval de gemeenten) in participeren (zowel informatiserings- als automatiseringsprojecten); • Deze projecten houden een verhoging in van de gemeentelijke bijdrage aan de RID begroting ter dekking van het projectbudget. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de dekking van deze verhoging. Of mogelijk kan de netto vrijval kapitaallasten voor deze projecten worden ingezet.

• Projecten waar niet alle organisaties in participeren (dit kunnen zowel informatiserings- als automatiseringsprojecten zijn); • Er is een startnotitie met bijbehorende projectbegroting opgesteld en geaccordeerd door (een van) de RID Contactpersonen; •De financiële verdeelsleutel is op basis van een nader af te spreken verdeelsleutel per project.

• Vervanging van hard- en software; • Deze projecten worden gedekt op basis van vrijval van kapitaallasten in de RID-begroting of door de reeds aanwezige structurele onderhoudslasten; • Incidentele investeringen worden omgeslagen naar kapitaallasten.

Een mooie ontwikkeling is het uitvoeren van Liemerse pilots door één gemeente. Zo wordt er in en met Zevenaar de pilot voor datagedreven sturing uitgevoerd, en in Duiven de pilot voor eDiensten. Afgesproken is dat bij een positieve evaluatie de pilot omgezet wordt naar een implementatie voor alle Liemerse gemeenten. Op deze manier is ook een stuk versnelling mogelijk bij het beproeven van nieuwe concepten.

15

2.2.1 Lopende IBP & I-Visie projecten Projectcode

Projecten Werkplan 2017

Status

IBP-project 30

Gaande

IBP-project 31

Doorontwikkeling procesbeheer *) Betalen en invorderen *) Koppeling GWS – Decos Join Doorontwikkeling procesbeheer / Digitale Overheid *) Gebruik MijnOverheid.nl: WOZ-beschikkingen *) Brede inzet van e-formulieren *) eHerkenning, Ondernemersplein *) DigiD machtigen Convergentie/sanering datadistributiesysteem

IBP-project 32

Plan van Aanpak convergentie ‘kleinere’ toepassingen

Op te starten in 2021

IBP-project 33

Vernieuwing technische infrastructuur

Klaar

IBP-project 34

Single Sign On

Klaar

IBP-project 35

Samenwerkende gemeenten (fusies)

Klaar

Projectcode

Projecten Werkplan 2018 / 2019

Status

IBP2018-1

Wet Generieke Digitale Infrastructuur

Klaar

IBP2018-2

Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer

Gaande

IBP2018-3

Bekendmakingswet

Klaar

IBP2018-4

Wetgeving eId-stelsel

Klaar

IBP2018-5

Wet Digitale Overheid

Klaar

IBP2018-6

E-factureren

Klaar

IBP2018-7

Invoering IPv6

Klaar

IBP2018-8

Algemene verordening gegevensbescherming (AVG)

Klaar

IBP2018-9

Wet Digitale Toegankelijkheid Overheid

Gaande

IBP2018-10

eIDAS

Klaar

IBP2018-11

Omgevingswet (zowel VTH als OR)

Gaande

*) Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer *) Wet Digitale Overheid Hangt samen met: GDI en eID stelsel *) AMvB: Besluit digitale toegankelijkheid (o.b.v. Europese richtlijn uit 2016 *) E-herkenning *) eIDAS *) MijnOverheid Berichtenbox (MOBB) *) Strategische visie doorontwikkeling e-diensten *) Verbeterplan website – uitvoeren verbeteracties *) Ondernemersplein (voorheen Antwoord voor bedrijven) *) Opstellen plan Meten en Monitoren *) Betere koppeling KCS en Zaaksysteem *) DigiD machtigen *) DigiD Co-signing

Gaande

IBP-project 30

Klaar : Aansluiting MijnOverheid.nl tbv WOZ beschikkingen Gaande Gaande

I-Visie projecten

Status

Omgevingswet (VTH en Openbare Ruimte)

Gaande

Pilot Management Informatie

Klaar

Aanvraagformulieren Key2Financien

Klaar

Pilot eDiensten Burgerzaken gemeente Duiven

Klaar

Pilot datagedreven sturing gemeente Zevenaar

Gaande

16

2.2.2 ICT Projecten Tussentijdse ICT projecten

Status

Meldingen Openbare Ruimte

Klaar

Nieuwe Liemerse Werkplek

Klaar

Upgrade iWriter sjablonensysteem

Klaar

Mobile Device Management

Gaande

Password Manager

Gaande

Verhoging fouttolerantie centrale ICT omgeving

Gaande

2.2.3 Maatwerk projecten In 2020 zijn de onderstaande maatwerk projecten opgestart en deels al klaar:

Afrekening Maatwerk RID

Omschrijving CMG Duiven CMG Westervoort Onderhoud Bentley Postcodetabel BAG monitoringtool Software Centric DVO WSP-MG Squit2Go GovRoam Applicatie burgerzaken DVO MGR POC e-Diensten RX-base Totaal

Realisatie 2020 66.806 38.821 13.399 1.387 6.000 35.241 5.218 203.464 6.500 96.587 184 8.500 24.998 507.104

Duiven

Wester Zeve1Stroom voort naar

WSP

MGR

66.806 38.821 4.931 694 3.000

8.468 694 3.000 35.241 5.034

61.527 2.167 27.009

36.298 2.167 17.497

105.638 2.167 52.082 184

2.125

2.125

168.259

99.907

4.250 12.154 12.844 12.154 221.384

5.034

184

2.2.4 Vervangingsprojecten In 2020 zijn de onderstaande vervangingsprojecten opgestart en deels al klaar: Vervangingsprojecten

Status

Software Topdesk

Klaar

Vernieuwing Oracle software

Deels klaar

Vervanging CMS

Oplevering medio 2021

Hardware / werkplek omgeving Overgang naar Office 365

Klaar

Vernieuwing Citrix werkplek / Windows 10

Klaar

Centrale computerruimte Vervanging Netwerk componenten edge

Oplevering begin 2021

17

Citrix GPU licenties / implementatie / FSLogic

Klaar

Upgrade server OS

Gaande

Uitbreiding storage

Klaar

Upgrade Exchange

Klaar

2.3

Informatiebeveiliging

Inwoners en ondernemers moeten erop kunnen vertrouwen dat hun gegevens veilig zijn en dat de informatie die de lokale overheid uitwisselt met andere overheden betrouwbaar is. Betrouwbare informatie is de belangrijkste grondstof voor een gemeente om haar werk goed te kunnen doen. Gemeenten moeten de informatiebeveiliging dus op orde hebben. De systemen moeten voldoen aan de gestelde eisen voor informatiebeveiliging en ook de medewerkers van een gemeente dienen op de hoogte te zijn van, en te handelen naar, de gestelde richtlijnen. Informatiebeveiliging gaat dus verder dan strikt ICT alleen. In 2013 is de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) opgesteld, als basisnormenkader voor informatiebeveiliging binnen de lokale overheid. Met de BIG kregen gemeenten een belangrijk hulpmiddel ter verbetering van de informatiebeveiliging in handen en werd het mogelijk om gemeenten op een vergelijkbare manier efficiënt te laten werken met informatiebeveiliging. In 2018 werd de opvolger van de BIG gepresenteerd; de Baseline Informatiebeveiliging Overheid, oftewel: BIO. Vanaf 2016 is een nieuw opgezette verantwoordingssystematiek rond informatieveiligheid voor diverse deelgebieden in gebruik. Het betreft de Eenduidige Normatiek Single Information Audit (ENSIA).

Gemeenten generen daartoe zelf een deel van de input, maar RID De Liemers ondersteunt de gemeenten bij het gebruik van de verantwoordingsmethodiek eveneens door de nodige, vooral technische input te geven. Aanvullend vinden er Suwinet- en DigiD-audits plaats. Genoemde audits worden door RID De Liemers gecoördineerd, waarbij de auditors van de nodige informatie worden voorzien. In paragraaf 2.3.1 treft u meer informatie over de BIO en de ENSIA aan.

2.3.1 BIO en ENSIA De BIO is – zoals we hebben gezien - de vervanger van de oude sectorale baselines. De BIO is met betrekking tot beveiliging het belangrijkste normenkader. Dat komt ook tot uitdrukking in het recent opgestelde concept ‘Informatiebeveiligingsplan/-beleid Samenwerking De Liemers’.5 Meer dan voorheen is in dit concept-plan verduidelijkt dat overheden BIO- en ENSIA-plichtig zijn en Samenwerking de Liemers, en dan in het bijzonder de RID, op informatiebeveiligingsgebied ‘gemeentevolgend’ is in de zin van dat de SDL gemeenten in staat moet stellen aan de BIO- en ENSIAverplichtingen te voldoen. Dat betekent dat de BIO sowieso ook leidend is voor de SDL. Daarbij dient de RID ook voor afstemming te zorgen in geval het gaat om bijvoorbeeld BIO-beveiliging rond ICT en Inkoop; het gaat immers om gezamenlijke onderdelen, waarbij de SDL voor haar maatregelen op draagvlak moet kunnen rekenen bij alle drie de gemeenten. Het hierboven aangehaalde concept-beleidsstuk schenkt ook veel aandacht aan de samenwerking met de gemeenten, de organisatie, de rollen en de driewekelijkse overlegstructuur met de gemeentelijke beveiligingsfunctionarissen. Genoemde items zijn buitengewoon belangrijk om doublures en inconsistenties te voorkomen.

5 Genoemde concept-notitie wordt binnen de organisatie op ambtelijk niveau nog nader besproken.

18

Op dit moment voldoen de RID, gemeenten en de RSD grotendeels aan de BIO. Wel zijn er vanuit 2019 wat restpunten blijven liggen; zie ook het jaarverslag over 2019. Slot: ook in 2020 zijn er weer Suwinet- en gemeentelijke DigiD-audits geweest en hebben de Liemerse gemeenten de audits succesvol doorstaan.

2.3.2 Professionalisering en resultaten De professionalisering van de gemeentelijke informatiebeveiliging gaat verder. Het lokaal bestuur heeft specialisten in dienst en dat geldt voor gemeenten, maar ook voor Gemeenschappelijke Regelingen van gemeenten. De lokale specialisten worden bijgestaan door de Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten (IBD). De IBD is voor gemeenten het schakelpunt met het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) en levert veel beveiligingsproducten, waaronder een uitgebreid ondersteuningspakket ter verhoging van de digitale beveiliging. En dat ondersteuningspakket wordt elk jaar groter. De professionalisering – zowel bij het lokaal bestuur als bij de IBD - begint haar vruchten af werpen en dat blijkt al jaren uit de cijfers; het aantal incidentmeldingen en het aantal kwetsbaarheidsmeldingen neemt landelijk in het lokaal bestuur vanaf 2017 af. Bij de opstelling van het voor u liggende document waren de IBD-cijfers uit 2020 nog niet bekend en daarmee was het niet mogelijk om een vergelijking met voorgaande jaren te maken. Reden waarom is gekeken naar de eerste twee kwartaalrapportages van RID De Liemers i.p.v. naar de ‘landelijke’ cijfers van de IBD en dan zien we met betrekking tot de e-mail de bedreigingen iets afnemen. De volgende grafieken spreken verder voor zich.

Mail: geblokkeerde virussen 2020 85

30

9

6 JANUARI

FEBRUARI

MAART

1 APRIL

1 MEI

JUNI

19

Iets vergelijkbaar treffen we bij de geblokkeerde spam en phishing mails aan.

Mail: totaal SPAM/Phishing geblokkeerd 2020 103.047 72.693

69.699

71.816 44.393 30.633

JANUARI

FEBRUARI

MAART

APRIL

MEI

JUNI

Beide grafieken geven de indruk dat de bedreigingen wellicht wat afnemen, maar er zijn wel methodologische kanttekeningen te plaatsen. Ten eerste gaat het om een korte periode waarin is gemeten en ten tweede weten we dat het aantal mails sowieso is afgenomen. Met nadruk wijzen wij er daarom op dat bovenstaande grafieken niet ‘alleszeggend’ zijn en dat waarschijnlijk nog te vroeg is conclusies te trekken.

2.4

RID Lasten Baten Saldo

Wat heeft het gekost? Rekening 2019 4.702.400 4.702.400 0

Begroting Begrotings 2020 prim. wijzigingen 4.905.331 90.937 4.905.331 90.937 0 0

Begroting 2020 4.996.267 4.996.267 0

Realisatie Verschil 2020 2020 5.039.670 43.402 5.039.670 43.402 0 0

Specificatie van de Baten en Lasten per taakveld, zie hoofdstuk 10 op pag. 56 en 57.

20

3.

Programma Inkoop

3.1

Wat hebben we bereikt ?

Naast reguliere taken heeft RID inkoop in 2020 samen met de gemeenten ingezet op doorontwikkeling van professioneel en slim inkopen. Leveranciers kunnen immers substantieel bijdragen aan ambities van gemeenten als kostenbesparing en leveren van maatschappelijk verantwoorde producten en diensten. Naast de cijfermatige resultaten daarom ook een korte opsomming van de initiatieven en resultaten op gebied van inkoopverbetering. Inkoopresultaat Aanbestedingsadvies en begeleiding RID inkoop is in 2020 bij ongeveer 38 aanbestedingen betrokken geweest. De inkoopadviseurs hebben ofwel geadviseerd over de aanbesteding ofwel het gehele aanbestedingsproces ondersteund. Ondanks dit pittige aantal is het afgesproken serviceniveau over advies en begeleiding in vrijwel alle gevallen gehaald. In totaal staat de teller halverwege november op 107 afgehandelde adviesverzoeken waarvan slechts 3 buiten de afgesproken tijdmarge. Betrokken aanbestedingen 2020 Doelgroepenvervoer regio Arnhem Nijmegen

Herinrichting kruispunt incl Busbaan Westersingel

Bermen 2020-2021

AV-middelen

Bomen

Vervanging WIM/DVG

Data distributie (Key2data)

Aanleg, reparatie en vervanging van OV

Uitbesteden gegevensbeheer BGT BAG

Minicompetitie diensten GGI veilig

Fiscale Handhaving

WMO hulpmiddelen

Meubilair

Schoonmaak

Inzameling Textiel

Minicompetitie inhuur

Herinrichting enkele straten Groessen

GT Print ism VNG

Accountantsdiensten

Afvalstroom BSA

Fietstunnel

Afvalstroom Tuinafval

Maaien bermen en kruidenstroken 2020

Afvalstroom Hout AB

Onkruidbestrijding verhardingen

Afvalstroom Hout C

Groenonderhoud Zevenaar

Afvalstroom Puin

E-Depot

Kolkenreiniging

Toekomst Afvalinzameling

Exploitatie vergunning speelautomatenhal

Deelmobiliteit Zevenaar

Afvalstroom Papier

Ondersteuningsdienst RID

Bedrijfswagens openbare werken

Tractoren openbare werken

Kolkenzuiger openbare werken

Afgeronde aanbestedingen 2020 inclusief resultaat In onderstaand overzicht de aanbestedingen die met begeleiding van RID inkoop zijn afgerond in 2020. Er zijn weer mooie resultaten behaald! In totaal is ten opzichte van de raming vooraf voor € 890.421 lager ingeschreven. Blijkt wel dat vooral grote projecten soms moeilijk te ramen zijn. Het totale verschil van alle afgeronde aanbestedingen tussen de duurste inschrijver en de uiteindelijke winnaar is in totaal maar liefst € 4.572.314! Zeker zo mooi is dat tegelijkertijd is voldaan aan het streven van de gemeenten om maatschappelijk verantwoord in te kopen. Een prima financieel resultaat kan dus hand in hand gaan met inzet van 21

social return en inkoop van duurzame producten en diensten. Social return heeft in elk geval een bedrag van ruim € 2 miljoen opgeleverd, met name te danken aan de aanbesteding voor groenonderhoud in Duiven en Westervoort. Waar mogelijk zijn regionale ondernemers uitgenodigd om in te schrijven. Administratieve lasten voor zowel gemeenten als inschrijvers zijn beperkt door in bijna alle gevallen het aanbestedingsproces helemaal digitaal te laten verlopen.

38

aanbestedingen waarbij RID heeft geadviseerd of begeleid.

€ -890.421,-

totaal lager ingeschreven ten opzichte van raming.

€ 4.572.314,- totale verschil tussen hoogste en winnende inschrijving. In theorie kan niet aanbesteden leiden tot deze hogere uitgaven. € 2.190.000,-. bijdrage Social Return On Investment uit aanbestedingen uitgedrukt in €. 107

3.2

aantal adviesaanvragen waarvan er slechts 3 buiten tijdmarge.

Wat hebben we ervoor gedaan

Inkoopontwikkeling en successen Door een slimme inrichting in het nieuwe financiële systeem en het inrichten van een contractbeheersysteem beschikken we inmiddels over betere informatie over inkoopstromen en kunnen we in beeld brengen waar de grootste kansen liggen op besparingen door bundeling en terugbrengen van het aantal leveranciers en facturen. Naast besparingen leveren leveranciers ook een belangrijke bijdrage aan maatschappelijk ambities van de gemeente. Dat is goed te zien in het aandeel social return in de aanbestedingsresultaten. Een ander mooi voorbeeld van het kijken naar kansen is de samenwerking van maar liefst 30 gemeenten die het onderliggende platform voor hun websites, zoals bijvoorbeeld www.zevenaar.nl, en hun e-dienstverlening, samen wilden aanbesteden. RID inkoop heeft deze aanbesteding namens de deelnemers begeleid en die samenwerking en aanbesteding heeft een mooi resultaat opgeleverd: ▪ een forse besparing voor alle gemeenten; ▪ een efficiënte blijvende samenwerking tussen gemeenten.

Pilot ‘Inhuur tijdelijk personeel’ In 2018 zijn Zevenaar en RID inkoop gestart met een pilot waarbij voor het werven van tijdelijk personeel gebruik wordt gemaakt van het digitale platform www.werkeningelderland.nl (WIG) Tot 1-11-2020 zijn 27 opdrachten geplaatst en ook met goed resultaat: 27 kandidaten geselecteerd. RID heeft 3 opdrachten geplaatst, 1Stroom 1 opdracht en alle overige 24 opdrachten door Zevenaar. Binnen RSD is ook interesse om aan te haken. In 2019 heeft RID inkoop op verschillende onderdelen het proces verder geprofessionaliseerd. Zo is de doorlooptijd van teruggebracht van 5 weken naar 3 weken en de investeringtijd van RID inkoop per inhuuropdracht van 12 naar 8 uur. Gemiddeld leverde een uitvraag 13 inschrijvingen per inhuuropdracht op. Inmiddels heeft Zevenaar het proces rondom inhuur geëvalueerd. De rechtmatigheid van inhuur is verbeterd door het gebruik van de inhuurmodule en de procesondersteuning van RID inkoop. In 2020 22

wordt het proces nog verder doorontwikkeld om het duidelijker (rolverdeling) en efficiënter te maken. Zo laten we een nieuwe inhuurovereenkomst opstellen (gemeente/RID breed) en wordt gewerkt aan een aanbesteding om alle inhuur te structureren. De managers willen ontzorgd worden en het platform WIG kost op dit moment teveel tijd. De wereld van inhuur gaat snel. Door te werken met een raamovereenkomst wil Zevenaar proberen om alle inhuur te stroomlijnen via 1 of meerdere partijen. November 2020 zijn de marktconsultaties voor deze aanbesteding afgerond. De aanbesteding wordt begin 2021 gepubliceerd.

Maatschappelijk verantwoord inkopen RID inkoop heeft het initiatief genomen om samen met beleidsadviseurs van 1Stroom en Zevenaar de behoefte te inventariseren om maatschappelijk verantwoord inkopen te verankeren in het Liemerse inkoopbeleid. Leveranciers, en de wijze waarop gemeenten en SDL opdracht geven of een aanbesteding in de markt zetten, kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan de gemeentelijke ambities rondom energietransitie, CO2 reductie en circulaire economie. We hebben vastgesteld dat de route van 1Stroom, Zevenaar en SDL naar een duurzaam inkoopbeleid niet helemaal synchroon loopt. In 2020 zijn de contouren duidelijker geworden maar zijn nog weinig stappen gezet om (al dan niet gezamenlijk) beleid ten aanzien van maatschappelijk verantwoord inkopen op te nemen in het Liemerse inkoopbeleid en te borgen dat medewerkers dit beleid kennen en gaan toepassen. Eind 2020 wordt de routemap van 1Stroom gepresenteerd. 1Stroom heeft een aantal pilotprojecten benoemd om circulair aan te besteden. Bij een aantal projecten is RID inkoop betrokken zoals alle groen gerelateerde aanbestedingen en de aanbesteding Rijksweg Duiven. In 2020 en 2021 wil inkoop zich hier samen met 1Stroom en Zevenaar verder in ontwikkelen. Voor de aanbesteding meubilair zal de RCC (Rapid Circular Contracting) methode toegepast worden.

Deze methodiek helpt om zoveel mogelijk circulariteit toe te passen binnen beschikbaar budget.

Social Return In 2020 is bij bijna alle Europese aanbestedingen die in dit jaar zijn afgerond een vorm van Social Return toegepast. Daarnaast is ook bij onderhandse aanbestedingen een aantal maal Social Return als contracteis opgenomen. Maatwerk per aanbesteding is hierin van belang maar de mogelijkheid om Social Return (en duurzaamheid) mee te nemen wordt door RID inkoop bij elke aanbesteding aan de orde gesteld. Door de samenwerking tussen RID inkoop en de medewerkers van RSD de Liemers (projectgroep Social Return) is per aanbesteding bekeken wat de beste toepassing is voor de betreffende aanbesteding. Vanuit deze aanbestedingen zijn concrete banen, trainingen en werkervaringsplekken gecreëerd. Door ruimte te bieden voor een meer creatieve invulling is Social Return ook mogelijk gebleken bij inkooptrajecten met een lagere opdrachtwaarde en stelt dit MKB bedrijven in staat om maatschappelijk verantwoord te ondernemen en opdrachten bij de lokale overheid te verkrijgen. Verder heeft de projectgroep een actieve rol gespeeld bij de samenwerking met regiogemeenten om gezamenlijk nog meer resultaten te realiseren de komende jaren. In 2020 heeft de Arbeidsmarktregio Midden Gelderland een regionaal Social Return beleid vastgesteld. Dit zal in 2021 opgenomen worden in het Liemerse inkoopbeleid.

Hiermee wordt bewerkstelligd dat binnen de hele regio eenzelfde werkwijze wordt gehanteerd, zodat ondernemers meer duidelijkheid krijgen. Zo wordt de bouwblokkenmethode gelijk getrokken.

3.3

Wat heeft het gekost?

Inkoop Lasten Baten Saldo

Rekening 2019 294.005 294.005 0

Begroting Begrotings 2020 prim. wijzigingen 255.702 -3.927 255.702 -3.927 0 0

Begroting 2020 251.775 251.775 0

Realisatie Verschil 2020 2020 251.196 -579 251.196 -579 0 0