RIB22.010 Ontwerp begroting 2023 AVU
Tekst van het document
Publiekshal ▪ Het Rond 1, Zeist
www.zeist.nl ▪ www.twittter.com/gemeentezeist
Postbus 513, 3700 AM, Zeist
www.facebook.com/gemeentezeist
Telefoon 14 030 ▪ zeist@zeist.nl
Ontv. Griffie 13-01-2022/RIB22.010 Aan de gemeenteraad
13 januari 2022
Datum Burgerservicenummer Bijlage(n) Onderwerp
Ons kenmerk
434476
Uw kenmerk
div Ontwerp begroting 2023 gemeenschappelijke regeling AVU
Behandeld door
Arno Klarenbeek
Portefeuillehouder
Wouter Catsburg
Geachte leden van de raad, Inleiding: Hierbij informeren wij u over onze beoordeling en bevindingen over de op 1 december van de gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht (AVU) ontvangen ontwerp-begroting 2023 inclusief de financiële kaders. Deze AVU stukken zijn u via uw griffie ter informatie toegestuurd. U vindt de stukken in uw raadsinformatiesysteem bij PR21.210 op de lijst van ingekomen stukken van uw raadsvergadering van 14 december jl. https://zeist.raadsinformatie.nl/modules/1/Ingekomen%20stukken/715375 Wij zijn in de gelegenheid gesteld om voor 1 juni een schriftelijke zienswijze aan het bestuur van de AVU kenbaar te maken. De ontwerp-begroting 2023 wordt daarna op 6 juli 2022 door het Algemeen Bestuur van AVU definitief vastgesteld. Voor AVU is afgesproken dat niet met een kadernota wordt gewerkt maar dat AVU de financiële kaderstelling direct meeneemt in de jaarlijkse ontwerp-begrotingen. In het per 1 april 2019 van kracht zijnde delegatiebesluit van uw raad (RV19RAAD012) met delegatie van taken van de raad naar ons college is t.a.v. het naar voren brengen van zienswijzen op een kadernota als bedoeld in artikel 34b van de Wgr bepaald, dat wij uw raad gelegenheid geven wensen en bedenkingen kenbaar te maken op de voorgenomen zienswijze op een kadernota.
Omdat de financiële kaders zoals gesteld bij AVU via de ontwerp-begroting worden vastgesteld voorzien we daarom bij dit P&C document in deze wensen en bedenkingen procedure. Wij starten de periode voor wensen en bedenkingen op vrijdag 14 januari en laten deze door lopen tot en met vrijdag 28 januari. Uitgangspunten voor de begroting 2023: AVU hanteert in de begroting 2023 de volgende kaders en uitgangspunten: • •
•
Het begrote tarief afvalverbrandingsbelasting van het Rijk wordt gelijk gehouden aan het tarief voor 2022 ad €33,15 per ton te verbranden (rest)afval; Het volume restafval inclusief grof huishoudelijk restafval blijft stabiel daalt slechts licht met 0,13%. Qua kosten voor de verwerking inclusief logistiek en verbrandingsbelasting wordt rekening gehouden met €141,95 per ton voor restafval (was: €136,74) en €255,67 per ton voor grof huishoudelijk restafval (was: €248,09); GFT blijft ook stabiel, neemt af met 0,5%. Voor de werking inclusief logistiek wordt rekening gehouden met een bedrag van €89,14 per ton (was: €85,71);
Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist
2
• • • • • •
Voor glas en papier zijn de ingezamelde hoeveelheden 2020 het uitgangspunt; Voor papier wordt gerekend met een opbrengst van €75,- en bij voldoende kwaliteit een bonus van €10,- per ton oud papier (was €65,- en €10 en contractueel ontvangen we in principe €40,- maar AVU houdt voorzichtigheidshalve het bedrag van €10 aan); Voor PMD zijn geen post-collection-kosten meer opgenomen en wordt de van het Afvalfonds te ontvangen inzamelvergoeding ad €245,- in 2021 niet meer in de AVU begrotingen verwerkt); er wordt gewerkt met een inflatiecorrectie/loon- en prijsindexering van 2%; de beheerskosten bedragen €666.880 (was: €648.000), met een netto overhead van 1,3% (was: 1,2%). omvang organisatie 4 fte (waarvan per eind 2023 3 bezet, rest via inhuur/uitgezet werk RMN), idem als in begroting 2022.
De stijging van de beheerskosten wordt vooral veroorzaakt door de nieuwe Cao en indexering van de loonkosten en door stijging van de kosten van de accountant. Wij hebben besloten in te stemmen met deze kaders. Ze komen voort uit de contractuele werkelijkheid. De organisatie is lean en mean en op de beheerskosten wordt goed gestuurd. Wel stemmen wij met Avu en onze afvalinzamelaar RMN af met welke tonnages (grof) huishoudelijk restafval we voor 2023 rekening moeten houden in de begroting 2023 van Avu. Wij baseren dat volume graag op de definitieve resultaten 2021 en de resultaten van het eerste kwartaal 2022 i.v.m. de voortgang van de uitrol van ons project “Afval scheiden: De Volgende Stap”. Het jaar 2023 is het eerste jaar waarin dit volledig zal zijn uitgerold en wij hebben de verwachting dat dit tezamen met het nascheiden van het aangeboden restafval bij en door de verwerker, effect zal hebben op het door ons aangeboden volume restafval. Wij willen dit in de definitief door het algemeen bestuur in juli 2022 vast te stellen begroting 2023 laten verwerken. Hiertoe bestaat ook nog de gelegenheid. Wat dit laatste is vermeldenswaardig dat er een mooie ontwikkeling is op het vlak van de nascheiding van PMD uit ons restafval. Onze restafvalverwerker Atteroo haalt t.b.v. de CO2 balansreductie nog PMD uit ons ter verwerking aangeboden restafval.
In de eerste 3 kwartalen over 2021 bedraagt dit blijkens een RMN rapportage 370 ton PMD met een prognose van 520 ton voor heel 2021. Dit scheelt ons hogere verwerkingskosten restafval en verbrandingsbelasting, maar doordat het PMD via nascheiding en niet via bronscheiding wordt gescheiden lopen we hiervoor wel de PMD vergoeding van RKN/Nedvang mis. Samen met AVU starten we een communicatiecampagne in het kader van de circulaire economie en het belang van het beter scheiden van ons afval, dit aspect zullen we daarin meenemen. Iedere ton bron gescheiden PMD levert een vergoeding op van €245,- (vergoedingsbedrag 2021). Advisering en ondersteuning van gemeenten: Ter behartiging van de strategische belangen van de deelnemende gemeenten monitort AVU wetgeving en beleidsmaatregelen inzake afvalverwijdering en afvalverwerking en reageert waar nodig. Steeds vaker is de AVU in het ontwerpstadium van wet- en regelgeving en beleid betrokken en zet AVU zich in voor belangenhartiging van de gemeenten via de VNG en bij het Rijk. De AVU heeft samen met de partnerorganisaties ROVA en Circulus-Berkel de samenwerking CirkelWaarde opgezet. Een samenwerking waarin gezamenlijk vorm en inhoud wordt gegeven aan duurzaamheid en de Circulaire Economie waarbij de beschikbare afvalstromen worden ingezet.
De focus ligt hierbij op keukenafval, oud papier, afgedankte elektrische en elektronische apparaten (AEEA), textiel, en luiers. De AVU legt in de regio ter bevordering en ontwikkeling van de Circulaire Economie, verbindingen tussen kennisinstituten, brancheorganisaties, nonprofitorganisaties en het bedrijfsleven. Het doel is het hergebruik en effectief recyclen van afval en grondstoffen. In de ontwerp-begroting 2023 is een versterking van de samenwerking binnen Cirkelwaarde en versterking van de inzet in AVU verband voor de (regionale) circulaire economie voorzien. Wij hebben kennisgenomen van het feit dat hiervoor in de begroting 2023 de kosten per deelnemer met circa €1,70 per ton restafval en GFT stijgen. Op het vlak van de opbrengst oud papier is, zoals uit de bovengenoemde kaders ook blijkt, een positieve financiële ontwikkeling te zien. Wij hebben er begrip voor dat AVU zich in de ontwerp-begroting niet rijk rekent maar hier behoedzaam mee om gaat gezien de fluctuaties in de achterliggende jaren.
Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist
3
Resumerend: Wij kunnen instemmen met de ontwerp-begroting 2023 van AVU. De gehanteerde kaders komen voort uit de contracten, voor de indexatie wordt een reëel niveau aangehouden. Bij afwijking t.o.v. de werkelijkheid wordt dit met de daarop volgende indexatie weer vereffend. Onze volumes in de definitief door het algemeen bestuur vast te stellen begroting 2023 stemmen we op basis van de recentste ervaringscijfers en daarop te baseren raming nog af met AVU en RMN. Zonder tegenbericht zenden wij de bijgevoegde instemmende zienswijze na afloop van de wensen en bedenkingen procedure op 28 januari in de aansluitende week aan de AVU. Wanneer u vragen of opmerkingen heeft n.a.v. deze brief kunt u zich in verbinding stellen met de opsteller zoals in de aanhef boven deze brief opgenomen.
Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Zeist, de gemeentesecretaris,
de burgemeester,
dr. H.S. Grotens
drs. J.J.L.M. Janssen
Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist
Publiekshal ▪ Het Rond 1, Zeist
www.zeist.nl ▪ www.twitter.com/gemeentezeist
Postbus 513, 3700 AM, Zeist
www.facebook.com/gemeentezeist
Telefoon 14 030 ▪ zeist@zeist.nl
AVU Postbus 3250 3760 DG SOEST.
Datum
13 januari 2022
Ons kenmerk
434476
Uw kenmerk Bijlage(n) Onderwerp
Behandeld door
S&B/B&A
Ontwerp-begroting 2023
Geacht bestuur en heer Van Dijk,
Op 1 december hebben wij van u de ontwerp-begroting 2023 voor een zienswijze c.q. reactie ter beoordeling ontvangen. U heeft ons tot 1 juni de gelegenheid geboden een reactie in te zenden. Wij maken daar graag gebruik van en melden u dat wij in kunnen stemmen met uw ontwerp-begroting 2023. De door u gehanteerde kaders komen voort uit de contracten, de indexatie achten wij reëel. Uw organisatie is lean en mean en op de beheerskosten wordt goed gestuurd is onze ervaring. Wij staan achter de ontwikkeling voor versterking van de samenwerking binnen Cirkelwaarde en achter de versterking van inzet in AVU verband voor de (regionale) circulaire economie. Wij hebben kennisgenomen van het feit dat hiervoor in de begroting 2023 de kosten per deelnemer met circa €1,70 per ton restafval en GFT stijgen. Ook nemen wij kennis van het feit dat u in uw begroting behoedzaam omgaat met de verwachte opbrengst (en bonus) oud papier. Wel stemmen wij graag nog met u en onze afvalinzamelaar RMN af met welke tonnages (grof) huishoudelijk restafval we voor 2023 rekening moeten houden in uw begroting 2023. Wij baseren dit graag op de definitieve resultaten 2021 en de resultaten van het eerste kwartaal 2022 i.v.m. de voortgang van de uitrol van ons project “Afval scheiden: De Volgende Stap”.
Het jaar 2023 is het eerste jaar waarin dit volledig zal zijn uitgerold en wij hebben de verwachting dat dit tezamen met het nascheiden van het aangeboden restafval bij en door de verwerker, effect zal hebben op het door ons aangeboden volume restafval. Wij willen dit in de definitief door het algemeen bestuur in juli 2022 vast te stellen begroting 2023 laten verwerken. Wij hebben onze gemeenteraad over deze reactie geïnformeerd en geven hen gelegenheid voor het inbrengen van wensen en/of bedenkingen. Zo nodig zullen wij u in dat licht nog een aanvulling op onze reactie doen toekomen.
Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist
2
Wanneer u vragen of opmerkingen naar aanleiding van deze brief heeft kunt u contact opnemen met de opsteller A. Klarenbeek, via telefoonnummer 030-6987278. Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Zeist, de gemeentesecretaris,
de burgemeester,
dr. H.S. Grotens
drs. J.J.L.M. Janssen
Austerlitz ▪ Bosch en Duin ▪ Den Dolder ▪ Huis ter Heide ▪ Zeist
PROGRAMMA– EN PRODUCTBEGROTING 2023 ONTWERPBEGROTING
Vastgesteld door het Algemeen Bestuur op 6 juli 2022
Inhoudsopgave Voorwoord Uitgangspunten Programma- en Productbegroting Leeswijzer
4 6 10
Deel I : Programmabegroting 2023 Hoofdstuk 1: Programma’s Programma 1: Afvoer, hergebruik en verwerking van afval Programma 2: Vereveningsregeling Programma 3: Sorteeranalyses Programma 4: Advisering en ondersteuning van gemeenten Programma 5: Overhead Hoofdstuk 2: Financieel beleid §1. Omschrijving kosten en baten §2. Inflatiecorrectie/Meerjarenbegroting §3. Begroting van uitgaven en inkomsten §4. Meerjarenbegroting 2024 - 2026 §5. Geprognotiseerde balans 2023 - 2026 Hoofdstuk 3: Overige informatie §1. Inleiding §2. Weerstandsvermogen §3. Bedrijfsvoering §4. Verbonden Partijen §5. Treasury c.q. financiering Grafiek : Ontwikkeling afvalhoeveelheden
11 11 11 16 17 18 20 22 22 23 24 25 26 27 27 27 28 29 30 33
Deel II : Productbegroting 2023 Hoofdstuk 1: Hoeveelheden per AVU-deelnemer Hoofdstuk 2: Tarieven en kosten afval en afvalgebonden activiteiten §1. Tarieven voor AVU-deelnemers §2. Tarieven en kosten voor huishoudelijk rest- en grof afval §3. Tarieven en kosten voor gft-afval §4. Kosten voor injectienaalden/oude medicijnen §5. Infrastructurele kosten §6. Kosten sorteeranalyses Hoofdstuk 3: Beheerskosten
34 35 36 36 37 38 38 38 39 40
Deel III : Overige activiteiten welke de gemeenschappelijke regeling uitvoert
41
2
Bijlagen Bijlage 1.1 Raming ingezameld huishoudelijk afval, grof huishoudelijk afval en gft-afval in 2023 en bijbehorende kosten Bijlage 1.2 Berekening van de verevening van de transportkosten in 2023 en de uitgangspunten voor de vereveningsregeling Bijlage 1.3 Raming ingezameld glas in 2023 en bijbehorende kosten en opbrengsten exclusief containers Bijlage 1.4 Raming ingezameld oud papier in 2023 en bijbehorende kosten en opbrengsten Bijlage 1.5 Raming kosten huur-, onderhoud- en risico's containers 2023 Bijlage 1.6 Totale raming kosten 2023 per deelnemer
43 45 47 48 49 50
3
Voorwoord Als verlengstuk van 25 in de provincie Utrecht gelegen gemeenten1 organiseert de AVU al sinds 1984 de afvalverwijdering. De gemeenten hebben hun taken en bevoegdheden op het gebied van afvalverwijdering overgedragen aan de AVU, een publiekrechtelijke organisatie met een wettelijk geregelde bestuurlijke basis: de Gemeenschappelijke Regeling. De AVU is sinds 2008 gevestigd in Soest. Kort samengevat voert de AVU de volgende activiteiten uit: • inkopen van afvalverwerkingscapaciteit voor restafval, grof huishoudelijk restafval, gft-afval, glas en papier; • het coördineren van het proces van inzameling, transport en verwerking; • het sluiten van overeenkomsten voor de exploitatie van overlaadstations en transport; • het contract- en gegevensbeheer en monitoren van afvalstromen; • het initiëren en laten uitvoeren van onderzoek en sorteeranalyses; • het adviseren van gemeenten; • ondersteunen van beleidsvorming op gemeentelijk en provinciaal niveau door het ter beschikking stellen van kennis en informatie; • het stimuleren van de regionale ontwikkeling van duurzaamheid en de Circulaire Economie; • behartigen (strategische) belangen deelnemende gemeenten bij het ministerie van Innovatie en Milieu, VNG en andere ter zake doende organisaties. De AVU-begrotingen zijn ingericht in de geest van de Wet Dualisering Gemeentebesturen.
Formeel zou de Programmabegroting moeten worden vastgesteld door het Algemeen Bestuur, welke daarna als basis dient voor een Productbegroting die door het Dagelijks Bestuur moet worden vastgesteld. Op basis van een aantal praktische argumenten is er de afgelopen jaren voor gekozen de programma- en productbegroting in één boekwerk op te nemen en niet in twee afzonderlijke documenten zoals bij de gemeenten gebeurt. De Minister van Binnenlandse Zaken, aan wie de begroting tot 1 januari 2014, in verband met de voormalige deelname van de Provincie in de AVU, ter goedkeuring moest worden voorgelegd, heeft in 2006 met deze opzet ingestemd. Nadat de Provincie per 1 januari 2014 uit de gemeenschappelijke regeling is getreden en daardoor het toezicht op de regeling verkreeg, heeft deze de instemming overgenomen en gecontinueerd. Krachtens de Wet gemeenschappelijke regelingen dient de begroting uiterlijk 1 augustus voorafgaande aan het jaar waarvoor deze geldt te zijn vastgesteld en ingezonden aan Gedeputeerde Staten van Utrecht.
Hieraan gevolg gevend, is het tijdschema voor de begroting vastgesteld op grond van de volgende uitgangspunten: • op grond van de artikelen 32, 33 en 34 van de Gemeenschappelijke Regeling en de goedkeuring om de programma- en productbegroting te combineren, zendt het Dagelijks Bestuur de ontwerpbegroting jaarlijks vóór 1 maart voor het indienen van zienswijzen aan de raden van de deelnemende gemeenten; • de raden van de deelnemende gemeenten zijn op grond van de gemeenschappelijke regeling tot 1
1
De gemeente Vijfheerenlanden is per 1 januari 2021 uitgetreden uit de GR AVU.
4
mei in de gelegenheid om eventuele zienswijzen en/of opmerkingen ter kennis te brengen van het Dagelijks Bestuur; • het vergaderschema voor de vergaderingen van het Dagelijks- en Algemeen Bestuur. In de vergadering van het Algemeen Bestuur van 30 juni 2021, is bij de vaststelling van de begroting voor 2022 aan het AVU-bureau gevraagd om een notitie op te stellen waarin de uitgangspunten voor de begroting meer gedetailleerd worden uiteengezet. Vanwege het vroege verschijnen van de ontwerpbegroting, - jaarlijks in december -, kiest de AVU ervoor deze notitie hiermee te combineren en daarom de uitgangspunten uitgebreid op te nemen als een apart onderdeel bij de programma- en productbegroting. Tijdschema begrotingscyclus Voor het vaststellen van de begroting 2023 wordt het volgende tijdschema gehanteerd: 1 december 2021
Voor deze datum wordt de ontwerpbegroting 2023 toegezonden aan de gemeenteraden voor het indienen van zienswijzen. Tijdens de zienswijzeperiode kunnen de gemeenten desgewenst wijzigingen van de hoeveelheden indienen. Dit kan ambtelijk geschieden en hoeft niet via een zienswijzeprocedure.
1 juni 2022
Uiterste termijn waarop de gemeenteraden hun zienswijzen aan het Dagelijks Bestuur kenbaar kunnen maken.
15 juni 2022
Behandeling van de begroting 2023 door het Dagelijks Bestuur naar aanleiding van eventuele zienswijzen van de gemeenteraden.
6 juli 2022
Vaststellen van de begroting 2023 door het Algemeen Bestuur.
1 augustus 2022
Uiterste datum voor de inzending van de begroting 2023 aan Gedeputeerde Staten van Utrecht.
5
Uitgangspunten Programma- en Productbegroting Algemeen, BBV In de huidige Planning en Control documenten is de vergelijkbaarheid met andere gemeenschappelijke regelingen moeilijk te maken. De commissie BBV heeft een aantal voorschriften toegevoegd en bestaande voorschriften gewijzigd, teneinde een vergelijking mogelijk te maken. Deze zijn met ingang van 2018 van toepassing op de begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen. De meest saillante wijzigingen worden hieronder kort toegelicht. Overzicht van baten en lasten per taakveld Er dient een overzicht te worden opgenomen in de begroting van de baten en lasten per taakveld. Omdat de door de deelnemende gemeenten aan de AVU overgedragen taak de afvalverwijdering betreft, kan slechts worden gesproken van één taakveld, in de BBV-Regeling Vaststelling Taakvelden genoemd 7 Volksgezondheid en Milieu, sub 3 Afval. Voor het overzicht van baten en lasten wordt daarom kortheidshalve verwezen naar de begroting van uitgaven en inkomsten in hoofdstuk 2. Verklaring financiële verschillen Onder de nieuwe BBV dienen ‘aanzienlijke’ verschillen toegelicht te worden. Het begrip ‘aanzienlijk’ wordt daarbij niet nader gekwantificeerd.
Omdat de begrote bedragen per programma in hoogte nogal uiteenlopen, zal per programma worden vastgesteld of het verschil met een voorgaand of een toekomstig jaar ‘aanzienlijk’ wordt geacht en dient te worden verklaard. Vooralsnog betreft het verschillen gelijk of groter dan 10% of verschillen van € 100.000,00 of meer. Overhead Vanaf 2018 mag de overhead niet meer toegerekend worden aan de diverse programma’s maar deze dient deze op een apart product zichtbaar gemaakt te worden. Daartoe is een nieuw programma geïntroduceerd, te weten programma 5, Overhead. Het apart benoemen in de begroting van de overhead heeft geen budgettaire verschuiving tot gevolg. Geprognosticeerde balans Vanaf 2018 is het verplicht om, naast een prognose van de lasten en baten, ook een prognose van de balanspositie in het komende begrotingsjaar en de drie daaropvolgende jaren, inclusief de vermelding van het EMU-saldo op te nemen. Deze prognose is opgenomen in de begroting in hoofdstuk 2. Omdat de AVU geen eigen vermogen opgebouwd, is het EMU-saldo nihil en wordt daarom niet vermeld. Beleidsindicatoren Vanaf het begrotingsjaar 2018 lichten de gemeenschappelijke regelingen de effecten van beleid toe door een vaste set beleidsindicatoren op te nemen in de begroting en de jaarrekening.
Het landelijk toepassen van bepaalde beleidsindicatoren stelt raadsleden beter in staat een vergelijking te maken tussen de gemeenschappelijke regelingen. Deze beleidsindicatoren zijn opgenomen in de desbetreffende programma’s. Vermeld moet worden dat de AVU een beleidsarme uitvoeringsorganisatie is, wat als gevolg heeft dat de (meeste) beleidsindicatoren niet van toepassing zijn, of juist specifiek AVU-gebonden zijn. Programmabegroting 2023 De programmabegroting omvat in feite de kaders waarbinnen de AVU opereert, zijnde de contracten én de bedrijfsvoering. Aanbestedingen met een looptijd van circa 4 jaar of langer en de mogelijkheid om te verlengen, garanderen stabiliteit in de begrotingen. Grote veranderingen in de contractafspraken 6
met betrekking tot de afvalstromen of wijziging ervan door externe factoren worden, indien deze tijdig bekend zijn, in de begrotingen verwerkt of er vinden na vaststelling van de begrotingen begrotingswijzigingen plaats. Per afvaldeelstroom en voor de bedrijfsvoering volgt hieronder een overzicht van de uitgangspunten. Huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval Er worden voor 2023 geen wijzigingen voorzien in de regelgeving omtrent deze afvaldeelstromen die van invloed kunnen zijn op de lopende contracten en op de begroting. Oud papier Er worden voor 2023 geen wijzigingen voorzien in de regelgeving omtrent deze afvaldeelstroom die van invloed kunnen zijn op de lopende contracten en op de productbegroting. Wel is het marktoverschot dat in 2019 ontstond toen China met de import stopte overgegaan in een markttekort vanwege de toenemende vraag naar oud papier en karton vanaf eind 2020, mede als gevolg van meer verpakkingsbehoefte en de uitbreiding van de verwerkingscapaciteit in Europa. Zoals het er nu naar uitziet, houdt deze schaarste de komende jaren aan. Echter, een waarschuwing voor de volatiliteit van de oud papiermarkt blijft van kracht. Glas Er worden voor 2023 geen wijzigingen voorzien in de regelgeving omtrent deze afvaldeelstroom die van invloed kunnen zijn op de lopende contracten en op de productbegroting.
Huishoudelijk textiel In 2021 heeft een aantal gemeenten interesse getoond in een door de AVU uit te schrijven aanbesteding van de verwerking van textiel, met als optie inzameling. Het lijkt erop dat deze afvaldeelstroom geen opbrengst zal genereren, maar dat hieraan ondanks in te voeren producentenverantwoordelijkheid een tarief gekoppeld zal gaan worden. De AVU streeft ernaar de afvaldeelstroom textiel in beheer te krijgen overgedragen door de gemeenten. Vooralsnog wordt textiel nog niet opgenomen in de productbegroting voor 2023. AVU-containers De AVU is voornemens in 2022 de laatste AVU-containers te hebben overgedragen aan de AVUgemeenten. Daarna wordt de verhuur van containers niet meer in de begroting opgenomen. AVU-bedrijfsvoering De AVU is voornemens het personele bestand met één medewerker uit te breiden, naar het zich laat aanzien zal dat in 2022 het geval zijn. Daarnaast zal de samenwerking CirkelWaarde (samenwerking met Circulus-Berkel en ROVA) worden gecontinueerd evenals de stimulering van de Circulaire Economie in de regio. Productbegroting 2023 Voor de opstelling van de productbegroting worden de afvalhoeveelheden zo goed mogelijk benaderd aan de hand van de meest recente registraties van hoeveelheden. Daarnaast gelden de contracttarieven, al dan niet geïndexeerd. De berekening van de indexering is vastgelegd in de contracten, maar de 7
benodigde gegevens (CPB, NEA) zijn voor 2023 nog niet voorhanden. Daarom wordt, - indien hieromtrent niets anders is vastgelegd -, een voorlopige index van 2% gehanteerd. Tevens moet reeds in 2021 een inschatting worden gemaakt van mogelijke overige kostenstijgingen in 2023, terwijl hierover meestal nog geen gegevens die aan die raming ten grondslag kunnen liggen, voorhanden zijn. Deze gegevens komen voor 2023 mogelijk pas eind 2021 of in 2022 beschikbaar. Ook voor de overige kostenstijgingen wordt een indexering van 2% aangehouden. Daarnaast worden de begrotingsgegevens ook vergeleken met de vastgestelde jaarcijfers van 2020 en er wordt gekeken of deze in lijn liggen, met in achtneming van mogelijke gewijzigde omstandigheden. Per afvaldeelstroom en voor de bedrijfsvoering volgt hieronder een overzicht van de uitgangspunten. Huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval Er worden voor 2023 geen significante wijzigingen voorzien in de te begroten hoeveelheden. De toe te passen tarieven zijn conform de contracten, maar geïndexeerd met 2% per jaar, waarbij het peiljaar 2021 is. Oud papier In 2021 is de verwerking van het oud papier opnieuw aanbesteed. Per 1 januari 2022 zal het bedrijf Smurfit Kappa Recycling BV uit Renkum de verwerking van het oud papier verzorgen.
Omdat deze contracten uitgaan van de Marktprijs Oud papier met hierop een bonus, verandert dit voor wat betreft de begrotingssystematiek niets aan de productbegroting. Wel lijkt het erop dat de schaarste van oud papier ook in 2023 aanhoudt waardoor de opbrengst hoog blijft. Daarom houdt de AVU met meer opbrengsten rekening dan in 2022. Ook is er sprake van een fors hogere bonus (= extra opbrengst) per ton oud papier. De inzamelkosten voor zover deze van toepassing zijn, worden berekend op basis van de inzamelkosten 2021 met een indexering van 2% per jaar, waarbij het peiljaar 2021 is. Glas Er worden voor 2023 geen significante wijzigingen voorzien in de te begrote hoeveelheden. De toe te passen tarieven zijn conform contract. De inzamelkosten voor zover deze van toepassing zijn, worden berekend op basis van de inzamelkosten 2021 met een indexering van 2% per jaar, waarbij het peiljaar 2021 is. Huishoudelijk textiel Weliswaar is huishoudelijk textiel geen overgedragen afvaldeelstroom, maar de AVU schrijft medio 2022 een textielaanbesteding uit voor een aantal van de AVU-gemeenten. Momenteel zijn nog niet de juiste gegevens beschikbaar om deze afvaldeelstroom al in de productbegroting op te nemen. Naar verwachting zal dit voor 2024 wel het geval zijn. Uiteraard zullen de kosten en de opbrengsten alleen worden doorberekend aan de gemeenten die aan deze aanbesteding deelnemen.
AVU-containers De AVU is voornemens in 2022 de laatste AVU-containers te hebben overgedragen aan de AVUgemeenten. Desalniettemin wordt voor de productbegroting 2023 uitgegaan van de gegevens zoals deze op het moment van het opstellen ervan bekend zijn. Hierdoor worden voor een aantal gemeenten nog container-huurkosten begroot. Deze kosten zijn relatief gezien laag en nauwelijks van invloed op de begroting. Wanneer de overdracht van de AVU-containers in 2022 volledig is verwezenlijkt, zullen er geen container-huurkosten meer in rekening worden gebracht.
8
AVU-bedrijfsvoering De kosten voor de uitbreiding met één medewerker zijn reeds in de bedrijfsvoering verwerkt met dien verstande dat hierbij wordt uitgegaan van een bepaalde salarisschaal. Mogelijk moeten de personele kosten in 2023 iets naar boven worden bijgesteld, daar is in de begroting rekening gehouden. Ook is de verwachting voor 2023 dat geld beschikbaar zal moeten zijn voor de deelname in de samenwerking CirkelWaarde en voor de stimulering van de Circulaire Economie in de regio. Een inschatting voor beide activiteiten samen is € 1,70 per ton restafval en gft, omgerekend minder dan 1,5% van de totale AVU-begroting. Deze kosten zijn reeds in de tarieven voor restafval en gft verwerkt.
9
Leeswijzer Deel I omvat de Programmabegroting 2023. Daarin wordt achtereenvolgens ingegaan op: • • • • •
een omschrijving van de activiteit (de “wat” vraag); de wijze waarop uitvoering wordt gegeven aan de activiteit (de “hoe” vraag); toekomstvisie; kosten en baten; een aantal paragrafen, welke op basis van de comptabiliteitsvoorschriften (BBV) verplicht moeten worden opgenomen.
Deel II omvat de Productbegroting 2023, waarin onder meer zijn opgenomen kerngegevens en specificaties van de door de gemeenten (individueel) te betalen vergoedingen. Deel III betreft activiteiten die niet voor alle gemeenten worden uitgevoerd (inzameling en transport van oud papier en glas en de verhuur van containers) en overige activiteiten die niet onder de kostenverevening vallen.
10
Deel I:
Programmabegroting 2023
Hoofdstuk 1:
Programma’s
Programma 1:
Afvoer, hergebruik en verwerking van afval
Wat te doen Op grond van de bepalingen zoals deze zijn vastgelegd in de gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht zorgdragen voor een goede, reguliere en milieuverantwoorde verwijdering van door de gemeenten ingezamelde huishoudelijke afvalstoffen (restafval, grof huishoudelijk afval, gft-afval, glas, oud papier en karton, oude medicijnen en injectienaalden, en vlakglas) en organiseert de AVU desgewenst de inzameling van glas en oud papier en karton.
Realisatie (hoe) AVU heeft op 1 januari 2023 de volgende contracten voor overslag, transport en verwerking: Overslag en transport huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval regio Utrecht Het huishoudelijk restafval en het na te scheiden huishoudelijk restafval uit de regio Utrecht wordt door de inzamelaars rechtstreeks naar het overlaadstation Lage Weide van de AVR te Utrecht gebracht en gaat vanaf die locatie per schip naar de afvalverbrandingsinstallatie van AVR in Rozenburg alwaar ook de nascheiding plaatsvindt. Het gft-afval uit de regio Utrecht wordt door de inzamelaars rechtstreeks naar het overlaadstation Lage Weide van de AVR te Utrecht gebracht en wordt vanaf die locatie door de AVR over de weg naar de verwerkingslocaties van Attero in Wilp en Wijster vervoerd. Dit contract kan tweezijdig tweemaal met twee jaar worden verlengd en loopt voor het eerst af op 31 december 2026. Het grof huishoudelijk restafval uit de regio Utrecht wordt door de inzamelaars rechtstreeks naar de overslaglocatie van het bedrijf Van Vliet (Renewi) in Nieuwegein gebracht. Overslag en transport huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft regio Amersfoort De overslag en het transport voor de regio Amersfoort wordt verzorgd door de N.V. ROVA op en vanaf de overslaglocatie van ROVA te Amersfoort op basis van een dienstverleningsovereenkomst.
De gemeenschappelijke regeling AVU is aandeelhouder van ROVA. Omdat ROVA een overheidsbedrijf is, is het niet nodig om deze activiteiten aan te besteden. Het transport door ROVA van het restafval naar Attero in Wijster, het grof huishoudelijk restafval naar Van Vliet in Nieuwegein (Renewi) en het gft-afval naar Attero in Wijster vindt plaats over de weg. De dienstverleningsovereenkomst wordt periodiek geëvalueerd en bijgesteld indien dit nodig blijkt. Overslag en transport huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft regio Veenendaal De overslag en het transport van restafval en grof huishoudelijk afval van de regio Veenendaal wordt verzorgd door de BV Afvaloverslag in Ede. De AVU neemt tezamen met de ACV-groep (het inzamelbedrijf van de gemeenten Veenendaal, Renswoude, Ede, Renkum en Wageningen) voor ieder de helft deel in deze BV welke gebruik maakt van een door de ACV-groep ingebracht en geëxploiteerd afvaloverslagstation. De dienstverlening aan de AVU is ook hierbij vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst en behoeft vanwege het aandeelhouderschap van de AVU in de BV 11
Afvaloverslag niet te worden aanbesteed. Het transport door de BV Afvaloverslag van het restafval naar Attero in Wijster, het grof huishoudelijk restafval naar Van Vliet in Nieuwegein (Renewi) en het gft-afval naar Attero in Wijster vindt plaats over de weg. De dienstverleningsovereenkomst wordt periodiek geëvalueerd en bijgesteld indien dit nodig blijkt. Verwerken van huishoudelijk restafval en grof huishoudelijk restafval De verwerking van het huishoudelijk restafval en het grof huishoudelijk restafval van de AVUgemeenten wordt in 2023 uitgevoerd door de combinatie AVR-Attero, met als onderaannemer Renewi (Van Vliet Nieuwegein). Hiervoor is een contract gesloten met de combinatie AVR-Attero, (AVR is penvoerder), dat is ingegaan op 1 januari 2021 en voor het eerst afloopt op 31 december 2026. Dit contract kan tweezijdig tweemaal met twee jaar worden verlengd. In dit contract is een nascheidingsoptie opgenomen, waarvan de gemeenten die bij de aanbesteding kenbaar gemaakt hebben interesse te hebben voor nascheiding, gebruik kunnen maken. Het huishoudelijk restafval van de regio Utrecht wordt in 2023 verbrand in de installatie van de AVR Afvalverwerking B.V. in Rozenburg. Het na te scheiden restafval uit de regio Utrecht (gemeenten Utrecht en Nieuwegein) wordt verwerkt door de AVR in de nascheidingsinstallatie te Rozenburg.
Het huishoudelijk restafval van de regio’s Amersfoort en Veenendaal wordt op basis van hetzelfde contract verwerkt door Attero in Wijster. Het grof huishoudelijk restafval van alle AVU-gemeenten wordt in 2023 verwerkt in de scheidingsinstallatie van Vliet te Nieuwegein op basis van het contract met combinatie AVR-Attero, Hier wordt het grof huishoudelijk afval gescheiden in grondstoffen en brandbaar grof restafval. De grondstoffen worden ingezet voor hergebruik en het brandbaar grof restafval wordt verbrand. De AVR levert per jaar gemiddeld voor 200.000 huishoudens elektriciteit. Ook is de AVR een van de grootste duurzame stadswarmteproducenten van Nederland en levert via diverse warmtenetten warmte aan 160.000 woningen die zijn aangesloten op een van de warmtenetten van Nuon, Eneco of WBR. Momenteel werkt de AVR samen met de provincie Zuid-Holland om een warmterotonde te realiseren vanaf Rotterdam naar Den Haag en voor het glas- en tuinbouwgebied in het Westland. In 2018 is de Biomassa Energiecentrale in Rozenburg ook aangesloten op het warmtenetwerk, waarmee ook 100% duurzame warmte zal worden geleverd. Deze biomassacentrale is een bedrijfsonderdeel van AVR Afvalverwerking, naast de afvalenergiecentrale. Door de inzet van warmte voorkomt de AVR jaarlijks een CO₂-uitstoot van meer dan 324 kiloton door het vermeden gasverbruik in huishoudens.
Sinds 2017 verwerkt de AVR het residu afkomstig uit het verbrandingsproces, - dat eerst ontdaan is van alle (zware) metalen en andere mogelijke milieubelastende stoffen – onder andere als cementvervanger in bestratingsmateriaal en zoekt ook naar andere toepassingen. Naast hergebruik levert deze toepassing ook een CO₂-besparing op omdat bij het produceren van cement veel CO₂ ontstaat. Tijdens deze contractperiode zal de AVR een additionele C02-afvanginstallatie realiseren in Rozenburg, waarmee extra C02 afkomstig van het verbrandingsproces wordt afgevangen. (bron energetische gegevens: website AVR)
Attero verwerkt jaarlijks rond 3,5 miljoen ton afvalstoffen, waarvan zo’n 1,8 miljoen ton restafval. Hieruit worden de natte fractie (onf)2 plastic, metaal en drankenkartons teruggewonnen door een vorm van nascheiding. Op de locatie in Wijster produceert Attero uit restafval zowel grondstoffen als energie. Nascheiding en verbranding leveren zowel plastics, metaal, drankenkartons en alternatieve
2
ONF is de ongescheiden natte fractie. Dat wil zeggen niet voor compostering bruikbaar gft uit het restafval. ONF wordt vergist wat biogas geeft. Vervolgens wordt het digestaat verbrand.
12
brandstof, als hernieuwbare elektriciteit en duurzame warmte op. Deze teruggewonnen grondstoffen en energie vervangen primaire grondstoffen en fossiele brandstoffen en dat is winst voor het leefmilieu. Attero produceert per jaar 1,1 terawattuur elektriciteit, genoeg voor ruim 300.000 huishoudens. Hieraan wordt bij benadering 110 gigawattuur door AVU-afval bijgedragen. Verwerken van gft-afval Voor het verwerken van het gft-afval uit de regio’s Utrecht, Amersfoort en Veenendaal heeft de AVU een contract met Attero, dat is ingegaan op 1 januari 2021 en voor het eerst afloopt op 31 december 2026. Dit contract kan tweezijdig tweemaal met twee jaar worden verlengd. Het gft-afval wordt in Wilp en Wijster voor een deel vergist en daarna verder gecomposteerd. Bij de vergisting komt gas vrij, waaruit Attero groen gas produceert, in totaal zo’n 23 miljoen kubieke meter per jaar. Hiermee kunnen 13.300 huishoudens worden voorzien in hun warmtebehoefte. Hiervan is circa 2,5 miljoen kubieke meter aan het AVU-gft te relateren. (bron energetische gegevens: website Attero)
Glas Het legen van de glascontainers in de Utrechtse gemeenten wordt op basis van een dienstverleningsovereenkomst na verlenging in 2023 uitgevoerd door de Dienst Stadsbedrijven van de gemeente Utrecht, behalve voor de gemeenten Amersfoort, Bunschoten en Woudenberg waar de lediging wordt verzorgd door ROVA, de gemeenten Veenendaal en Renswoude waar ACV de inzameling verzorgt en de gemeenten Baarn, Bunnik, Soest, Zeist, Nieuwegein en IJsselstein waar dit werk wordt uitgevoerd door RMN. De dienstverleningsovereenkomst kan worden verlengd tot en met 31 december 2026. Het contract met Maltha voor de verwerking van het verpakkingsglas tot grondstof voor de glasindustrie eindigt op 31 december 2023 en kan éénmaal 1 jaar tweezijdig worden verlengd. Behalve voor ROVA verzorgt Maltha naast de verwerking ook de overslag en het transport per schip naar de verwerkingslocatie. ROVA brengt het ingezamelde verpakkingsglas rechtstreeks per verachtwagen naar Maltha in Heijningen. Vlakglas Vlakglas Recycling Nederland verzorgt de inzameling en de verwerking van vlakglas in het AVUgebied met inzamelcontainers op particuliere inzamellocaties zoals schilders- en glasbedrijven, maar ook op de milieustraten en de gemeentewerven van de AVU-gemeenten. De raamovereenkomst is langjarig met de AVU gesloten, maar in praktijk regelt VRN de inzameling en de registratie direct met de gemeenten.
Behalve voor de huur van de containers, worden er voor deze dienstverlening geen kosten in rekening gebracht. Papier en karton De inzameling van het oud papier en karton wordt in 2023 voor een aantal AVU-gemeenten uitgevoerd door Remondis. De inzameling is optioneel en kan na dit jaar niet worden verlengd en zal daarom worden aanbesteed. Per 1 januari 2022 verzorgt het bedrijf Smurfit Kappa Recycling BV uit Renkum de papierverwerking. Dit contract eindigt op 31 december 2026 en kan tweemaal met een jaar worden verlengd. De oud papiermarkt is volatiel, maar wel stijgend op het moment dat voor 2023 wordt begroot. De stijging komt voornamelijk voort uit de groeiende vraag naar oud papier en de uitbreiding van de verwerkingscapaciteit in Europa.
13
Inzamelen oude medicijnen en injectienaalden Voor de inzameling en verwerking van gebruikte injectienaalden en oude medicijnen bij apotheken en apotheekhoudende huisartsen in de provincie Utrecht heeft de AVU een dienstverleningsovereenkomst met de Dienst Stadsbedrijven van de gemeente Utrecht. Deze dienstverleningsovereenkomst is per 1 januari 2021 opnieuw vastgesteld en heeft een looptijd van 5 jaar met een stilzwijgende verlenging van 5x een jaar.
Toekomst • Daar waar inzameling en transport van afvalstoffen door de AVU aan derden is uitbesteed, zullen contracten tijdig worden aanbesteed. Indien deze activiteiten middels dienstverleningsovereenkomsten worden verzorgd, zal de AVU ook deze overeenkomsten tijdig en in overleg met de partners verlengen. • De AVU draagt zorg voor de tijdige aanbesteding van de verwerkingscontracten van de aan de AVU in beheer overgedragen afvalstromen.
Kosten en baten Overzicht van kosten en baten Kosten Totaal Baten Totaal
● ●
Afvoer, hergebruik en verwerking van afval en grondstoffen Personele kosten
●
Bijdragen deelnemende gemeenten
2022
2023
2024
48.620.122
48.158.097
49.105.000
305.000 48.925.122 48.925.122 48.925.122
300.000 48.458.097 48.458.097 48.458.097
300.000 49.405.000 49.405.000 49.405.000
De aan overslag, transport en verwerking van huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft-afval verbonden kosten en baten zijn vermeld in hoofdstuk 2: Financieel beleid, in deel II : De productbegroting en in bijlagen 1.1 en 1.2. De aan de inzameling, transport en verwerking van glas en oud papier en karton verbonden kosten en baten zijn vermeld in de bijlagen 1.3 en 1.4. De kosten van de huur van containers zijn vermeld in bijlage 1.5. Een totaaloverzicht van de kosten wordt gegeven in bijlage 1.6.
Verschillenanalyse De kosten van dit programma zijn volgens de bovenstaande tabel in 2023 2% hoger dan de kosten in de begroting van 2022. Dit heeft grotendeels te maken met het indexeren van de tarieven, de afvalstoffenbelasting, CirkelWaarde en de stimulering van de Circulaire Economie in de regio. Dat deze verhoging slechts 2% bedraagt heeft te maken met de meer-opbrengst van het oud papier. Financiële gevolgen als gevolg van door de deelnemende gemeenten genomen beleidsmaatregelen door verschuivingen in de hoeveelheden brandbaar afval, gft-afval, glas en oud papier, zijn verwerkt in deze cijfers.
14
Tenslotte wordt nog een overzicht van de in dit programma genoemde contracten gegeven:
Contract
Remondis
Maltha
Omschrijving
Ingang
Einde
Verlenging
Einde na verlenging
O&T restafval en gft regio I
01/01/2021
31/12/2026
2x 2 jaar
31/12/2030
Verwerking restafval
01/01/2021
31/12/2026
2x 2 jaar
31/12/2030
Verwerking gft
01/01/2021
31/12/2026
2x 2 jaar
31/12/2030
Inzameling papier
01/01/2018
31/12/2021
2x 1 jaar
31/12/2023
Verwerking papier
01/01/2022
31/12/2026
2x 1 jaar
31/12/2028
Overslag, transport en verwerking verpakkingsglas
01/01/2021
31/12/2023
1x 1 jaar
31/12/2024
Beleidsindicatoren Gezien het beleidsarme karakter van de AVU-taken, zijn geen beleidsindicatoren voor dit programma geformuleerd. Wel wordt bij de aanbesteding van de opdrachten naar zoveel mogelijk duurzaamheid gestreefd, met name beperking van de CO2-uitstoot, de duurzaamheid van het verwerkingsproces, uitstoot-arm transport en de transportafstand hebben hierbij de aandacht.
15
Programma 2:
Vereveningsregeling
Wat te doen De vereveningsregeling betreft een verevening van de transportkosten die de deelnemende gemeenten maken voor het tansport van het afval, gemeten van het centrum naar het aangewezen overlaadstation. De vereveningsregeling heeft uitsluitend betrekking op het restafval, grof huishoudelijk restafval en het gft-afval. De vereveningsregeling leidt ertoe dat gemeenten, met een meer dan gemiddelde rijtijd naar een overlaadstation, een bedrag ontvangen terwijl gemeenten met een korte rijtijd een bedrag in rekening wordt gebracht. Afhankelijk van de afstand van de gemeente naar het overlaadstation varieert dit bedrag momenteel tussen + € 7,95 en - € 9,26 per ton.
Realisatie (hoe) De regeling is gebaseerd op een aantal door het Algemeen Bestuur vastgestelde parameters voor de kosten (beladingsgraad van de kraakperswagens, materiaal- en personeelskosten) en de met een routeplanner bepaalde rijtijd tussen de centra van de gemeenten en het overlaadstation. De berekende kosten worden jaarlijks geïndexeerd.
Toekomst De parameters van de vereveningsregeling worden iedere 5 jaar geëvalueerd. Het begrotingsjaar 2023 is een evaluatiejaar. Indien uit de evaluatie blijkt dat de verevening moet worden aangepast, zal dit met ingang van 2024 in de begroting worden geëffectueerd.
Kosten en baten Voor de uitwerking van de vereveningsregeling wordt verwezen naar bijlage 1.2. Overzicht van kosten en baten Kosten
Totaal Baten Totaal
● Vereveningsregeling (verrekend in programma 1) ● Personele kosten (verrekend in programma 1) ● Bijdragen deelnemende gemeenten (verrekend in programma 1)
2022 PM
2023 PM
2024 PM
PM
PM
PM
PM PM
PM PM
PM PM
PM
PM
PM
Beleidsindicatoren Voor iedere gemeente is de prijs per ton/km met betrekking tot de afstand naar de overslaglocatie gelijk.
16
Programma 3:
Sorteeranalyses
Wat te doen Het jaarlijks laten uitvoeren van sorteeranalyses.
Realisatie (hoe) De afvaldeelstromen worden afwisselend gesorteerd en geanalyseerd. Om het jaar wordt het restafval gedaan en in de tussenliggende jaren op voorstel van de AVU een van de afvaldeelstromen gft, oud papier, pmd of textiel. De gemeenten besluiten welke van deze afvaldeelstromen wordt gesorteerd en geanalyseerd. De afvaldeelstroom glas wordt niet gesorteerd en geanalyseerd omdat dit al door het bedrijf Maltha wordt gedaan. De gemeenten ontvangen een overzicht van de resultaten in die betreffende gemeente en daarnaast krijgen zij een totaaloverzicht van de resultaten in het AVU-gebied. Beide overzichten zijn voorzien van een toelichting. De sorteeranalyses worden verzorgd door het bedrijf Eureco op basis van een contract dat afloopt op 30 juni 2025 en tweemaal met een jaar kan worden verlengd. De kosten van de sorteeranalyses en voor de uitwerking ervan worden verrekend op basis van het aantal sorteeranalyses per gemeente.
Toekomst Ongewijzigd beleid.
Kosten en baten De aan de uitvoering van sorteeranalyses in 2023 verbonden kosten en baten zijn vermeld in Deel II, Productbegroting, onder 3, Uitgangspunten. Overzicht van kosten en baten Kosten Totaal Baten Totaal
● ●
Sorteeranalyses restafval Personele kosten
●
Bijdragen deelnemende gemeenten
2022 125.000 5.000 130.000 130.000 130.000
2023 125.000 5.000 130.000 130.000 130.000
2024 125.000 5.000 130.000 130.000 130.000
Beleidsindicatoren Met de resultaten van de sorteeranalyses wordt inzicht verkregen in de samenstelling en de kwaliteit van de afvalstromen en kan het contractbeheer worden geoptimaliseerd.
17
Programma 4:
Advisering en ondersteuning van gemeenten
Wat te doen Advisering en beleidsmatige ondersteuning van de deelnemende gemeenten.
Realisatie (hoe) De AVU adviseert en ondersteunt de deelnemende gemeenten desgewenst bij het opstellen van afvalstoffenplannen, het doen van aanbestedingen voor inzameling, inzamelmiddelen en inzamelsystemen. Daarnaast geeft de AVU-voorlichting, houdt inleidingen en verstrekt informatie betreffende het vakgebied. Tevens behoort het opstellen van contracten, het contractbeheer en het beheer van afvaldossiers tot de werkzaamheden. Ook zal de AVU in samenspraak met de deelnemende gemeenten periodiek afstemmen of gerichte communicatie over de diverse afvalstromen desgewenst provinciebreed dient te worden ondersteund en zal indien nodig daartoe bestuursvoorstellen formuleren. De AVU behartigt de strategische belangen van de deelnemende gemeenten. In dat kader worden wetgeving en beleidsmaatregelen inzake afvalverwijdering en afvalverwerking regelmatig gemonitord en reageert AVU waar nodig. Steeds vaker is de AVU als representant van een groot aantal gemeenten (als ware de AVU een brancheorganisatie), in het ontwerpstadium van wet- en regelgeving en beleid betrokken. De AVU heeft samen met de partner-organisaties ROVA en Circulus-Berkel de samenwerking CirkelWaarde opgezet, een samenwerking waarin gezamenlijk vorm en inhoud wordt gegeven aan duurzaamheid en de Circulaire Economie waarbij de beschikbare afvalstromen worden ingezet.
De focus ligt hierbij op keukenafval, oud papier, AEEA, textiel, en luiers. Er is het Expertisecentrum waarin kennis wordt vergaard en gebundeld, terwijl het Handelshuis gezamenlijke contracten aanbesteedt en beheert. Door deze samenwerking kunnen kosten die worden gemaakt ten behoeve van de uitbreiding van de kennis en ontwikkeling worden gedeeld en blijft deze kennis behouden voor de organisaties. Door gezamenlijke aanbestedingen staan de drie organisaties sterker ten opzichte van marktpartijen waardoor lagere tarieven en meer duurzaamheid kunnen worden behaald. De AVU onderhoudt inmiddels dan ook een uitgebreid relatienetwerk met overheden en andere organisaties om te kunnen participeren in en anticiperen op de ontwikkelingen op afvalgebied. Zie ook Hoofdstuk 3, §3. Bedrijfsvoering. De AVU legt in de regio ter bevordering en ontwikkeling van de Circulaire Economie, verbindingen tussen kennisinstituten, brancheorganisaties, non-profitorganisaties en het bedrijfsleven. Het uiteindelijke doel is het hergebruik en effectief recyclen van afval en grondstoffen. Ook in 2023 zal hiervoor externe expertise voor worden ingehuurd. Uiteindelijk moet een eigen AVU-medewerker deze taak geheel of gedeeltelijk gaan overnemen.
Toekomst Vanwege de toegenomen complexiteit van de diverse dossiers en de ontwikkelingen op het gebied van circulaire economie en duurzaamheid, wordt advisering van de deelnemende gemeenten een steeds 18
meer prominente taak in het takenpakket van de AVU.
Kosten en baten De aan advisering en ondersteuning verbonden kosten en baten zijn vermeld in hoofdstuk 2. Overzicht van kosten en baten Kosten
● Advisering en ondersteuning van gemeenten ● Personele kosten
Totaal Baten Totaal
● Bijdragen deelnemende gemeenten
2022 100.000 25.000 125.000 125.000 125.000
2023 100.000 25.000 125.000 125.000 125.000
2024 100.000 25.000 125.000 125.000 125.000
Beleidsindicatoren Er zijn voor dit programma geen beleidsindicatoren geformuleerd.
19
Programma 5:
Overhead
Wat te doen Overhead betreft alle niet direct aan de programma’s inzake projecten of reguliere werkzaamheden toe te rekenen kosten en baten.
Realisatie (hoe) Conform de voorschriften van de BBV moeten overheadkosten in een apart programma zichtbaar worden gemaakt. Een nadere beschouwing van de kosten en baten die hiertoe kunnen worden gerekend, laat zien dat het hier de feitelijke kosten van de AVU-organisatie betreft zoals deze zijn opgenomen in de productbegroting (Deel II) onder hoofdstuk 4: Beheerskosten, onder verrekening van de toe te rekenen kosten. De BBV-bepalingen staan niet meer toe dat overhead volledig aan de programma’s wordt toegerekend, hetgeen in de AVU-begroting overigens al niet het geval was. Ter voldoening aan de nieuwe voorschriften wordt op basis van de onderstaande definities een inschatting gemaakt van de wel aan de programma’s toe te rekenen kosten. Definitie overhead vanuit BBV: Overhead omvat het geheel van functies gericht op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Overhead bestaat voor de GR AVU in elk geval uit: 1. Leidinggevenden primair proces (hiërarchisch). Projectleiding valt hierbuiten. Het betreft alle hiërarchische leidinggevenden in het primair proces. Zij hebben een personele verantwoordelijkheid waaronder het voeren van functioneringsgesprekken. Niet: projectleiding en coördinatoren. 2. Financiën, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie.
Het betreft functies als controllers, financieel adviseurs en specialisten, planning & control, financiële verantwoording, administratieve organisatie, risicomanagement, (EDP) auditing, interne kwaliteitszorg, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie; 3. P&O/HRM. Het betreft salarisadministratie, P&O/HRM advies, organisatie- en formatieadvies, OR-ondersteuning, mobiliteitscentrum, coaching, leren en ontwikkelen, bedrijfsmaatschappelijk werk, ARBO, recruitment, arbeidsvoorwaarden, HR-control. Het is exclusief opleidingen door P&O gegeven en gericht op de directe uitvoeringspraktijk. 4. Bestuurszaken en bestuursondersteuning. 5. Facilitaire zaken en huisvesting. Dit is inclusief receptie, beveiliging, ict, catering en gebouwbeheer. 6. DIV. Het betreft medewerkers die fysieke en digitale documenten verwerken, vernietigen en overbrengen en fysiek en digitaal archief opbouwen en beheren. 7. Managementondersteuning primair proces. Het betreft secretariaten, officemanagement en management assistentie in het primair proces. Uitgangspunten voor de GR AVU zijn : • Directe kosten zoveel mogelijk direct toerekenen aan de betreffende taakvelden; • Ondersteunende taken zijn niet direct dienstbaar aan de externe klant of het externe product en 20
behoren derhalve tot de overhead. Wanneer deze ondersteunende taken worden uitbesteed, behoren de uitbestedingskosten bedrijfsvoering tot de overhead (bijvoorbeeld uitbesteding salarisadministratie); • Sturende taken vervult door hiërarchisch leidinggevenden behoren tot de overhead. De bijbehorende loonkosten behoren ondeelbaar tot de overhead; • De positionering van een functie binnen de organisatie heeft geen invloed op de beoordeling of er sprake is van overhead.
Kosten en baten Het totaal aan beheerskosten bedraagt voor 2023 € 666.880 (bruto-overhead), terwijl aan baten € 133.461 wordt verwacht. Van de beschikbare personele capaciteit van 4 fte zijn de directeursecretaris, de projectmanager en de beleidsmedewerker direct aan de programma’s toe te rekenen, met dien verstande dat de toerekening van de directeur-secretaris ongeveer 0,7 fte betreft. Daarnaast worden kosten voor advisering door derden begroot op € 100.000. Deze mogen conform de BBV ook worden toegerekend aan de programma’s. In totaal kan naar schatting € 330.000 van de beheerskosten aan de programma’s worden toegerekend, waardoor de uiteindelijke bruto-overhead op € 336.880 komt. Na verrekening van de administratieve vergoedingen voor glas en papier en verpakkingsafval (baten), blijft netto over € 203.419. De overhead, - voor de AVU de beheerkosten minus de aan de programma’s toegerekende kosten -, kan worden afgeleid uit de beheerkosten zoals deze zijn weergegeven in Deel II, productbegroting, in hoofdstuk 4. Overzicht van kosten en baten Kosten
Totaal Baten
● Bestuurskosten Personele kosten Huisvestingskosten Bureaukosten Overige kosten ● Overige inkomsten ● Bijdragen deelnemende gemeenten
Totaal
2022 500 218.000 34.000 17.000 43.500 313.000 141.500 171.500 313.000
2023 500 233.380 35.000 14.500 53.500 336.880 133.461 203.419 336.880
2024 500 236.500 35.000 14.500 53.500 340.000 136.130 203.870 340.000
Beleidsindicatoren Aantal fte Verwachte bezetting per 01-01-2023 Overhead (bruto) in % van de begroting
4 3 1,3
21
Hoofdstuk 2:
Financieel beleid
§1. Omschrijving kosten en baten Het uitgangspunt bij het financieel beleid wordt gevormd door de bepalingen in de gemeenschappelijke regeling. Tegenover de uitgaven staan de inkomsten, dat zijn de bijdragen van de deelnemende gemeenten. Zowel de uitgaven als de inkomsten worden geraamd op basis van de door de deelnemende gemeenten ingeschatte hoeveelheden afval. Deze uitgaven en inkomsten betreffen meer dan 95% van de AVU-begroting. Overige en enige andere inkomsten bestaan uit rente op banktegoeden (indien geen negatieve rente), mogelijke dividenduitkeringen en administratievergoedingen voor glas en oud papier. De AVU kan daarom als een volbloed not for profit organisatie worden aangemerkt. De begroting van de AVU kent – behoudens een reservering voor onderhoud en risico voor de glas-, papier- en kledingbakken3 – geen reserves of voorzieningen. Alle in enig jaar gemaakte kosten worden in datzelfde jaar verrekend met de deelnemende gemeenten. Kosten voor overslag, transport en verwerking van huishoudelijke afval- en grondstoffen De kosten van de AVU betreffende de overslag, transport en verwerking van de afvalstoffen worden bepaald door met derden gesloten overeenkomsten. Het is gebruikelijk dat in dit soort overeenkomsten bepalingen zijn opgenomen voor een jaarlijkse aanpassing van de tarieven aan de hand van een indexcijfer.
Beheerskosten De beheerskosten bestaan voornamelijk uit uitgaven ten behoeve van het exploiteren van de bureauorganisatie, waarbij circa 80% niet direct beïnvloedbaar is, zonder gevolgen voor de organisatie. Het gaat hierbij om personele lasten, huisvesting en accountantskosten. De beheerkosten voor 2023 komen uit op € 666.880. Geconcludeerd kan worden dat het deel niet-personele kosten van de beheerskosten van de AVU niet of nauwelijks verandert ten opzichte van de voorgaande jaren, met uitzondering van de accountantskosten. Deze nemen gestaag toe omdat de wetgever namelijk een steeds intensievere controle vereist. Personeelslasten Met de invoering van de WNRA volgt de AVU met ingang van 1 januari 2020 de cao-SGO. Organisatie-eigen afspraken worden in een aanvullend handboek vastgelegd. De personele administratie is uitbesteed aan de afdeling HRM van RMN. In de raming van de personeelskosten zit een formatieplaats financieel-economisch medewerk(st)er onder de noemer financiële administratie. Deze formatieplaats is niet ingevuld. Hiervoor wordt financiële ondersteuning ingehuurd. Zie ook hoofdstuk 3, §3 Bedrijfsvoering. Inkomsten : dividend ROVA Dividendinkomsten van ROVA worden niet in de begroting opgenomen.
Het uitkeren van dividend is geen vast beleid bij dit bedrijf, zodat onzekerheid bestaat over de vraag of er in enig jaar een uitkering zal plaatsvinden en zo ja wat de omvang daarvan zal zijn. Er is dus geen sprake van zekere inkomsten.
3
Deze reservering vervalt met het vervallen van de verhuur van containers
22
Tot slot wordt nog opgemerkt, dat als er in 2023 sprake zal blijken te zijn van extra baten, deze één op één worden doorgegeven aan de deelnemende gemeenten. Vergelijking van de begroting 2023 met de begroting 2022 ➢ De grootste hoeveelheden, - brandbaar afval en gft -, vertonen in vergelijking met die van 2022 geen spectaculaire stijging of daling. De hoeveelheid huishoudelijk restafval inclusief grof huishoudelijk restafval is met een daling van 0, 13% stabiel en de hoeveelheid gft blijft ook stabiel met een daling van 0,5%. Hierbij moet wel worden gerealiseerd dat op de hoeveelheden die de AVU omzet, afwijkingen van de werkelijke hoeveelheden op de begroting van 2 à 3 % normaal zijn. Fluctuaties met deze percentages hebben geen grote invloed op de werkelijke kosten. ➢ De begroting voor 2023 voor de overslag, transport en verwerking van restafval, grof huishoudelijk afval, gft-afval, glas, papier en de overige kosten welke worden overgeslagen per ton, - zie “Begroting van uitgaven en inkomsten” -, komt € 1.2 mln (2,4%) hoger uit t.o.v. de begroting 2022. Dit is voornamelijk een gevolg van de indexering van de contracttarieven. ➢ De verhoging van de beheerskosten in 2023 ten opzichte van 2022 wordt voornamelijk veroorzaakt door indexering van de personele kosten en de verhoging van het budget voor de accountantscontrole.
➢ De begrote hoeveelheid verpakkingsglas voor 2023 is met een stijging t.o.v. 2022 van 1% stabiel te noemen. Afgaande op de ontwikkeling van de jaarlijks ingezamelde hoeveelheid verpakkingsglas, lijkt het erop dat deze zich na een stijging in 2020 stabiliseert rond de 30.000 ton. ➢ De hoeveelheid oud papier stijgt licht met 2%. Dit ligt in lijn met voorgaande jaren. Alleen in het Corona-jaar 2020 lag de hoeveelheid boven 59.000 ton. De hoeveelheid ingezameld oud papier heeft vanaf 2018 een stijgende lijn laten zien vanaf krap 56.000 ton tot 59.000 ton. De papieropbrengst wordt vanwege het herstel in 2021, voor 2023 conservatief geraamd op € 75,00 per ton, omdat de oud-papiermarkt nog steeds volatiel blijkt. Daarnaast wordt er wel van uitgegaan dat ook in 2023 na de aanbesteding in 2021 een bonus kan worden begroot, welke voorzichtig wordt geraamd op € 10,00 per ton. Deze opbrengsten liggen wel in lijn met de opbrengsten van 2022. ➢ In 2019 is begonnen met de voorbereiding van de overdracht van de inzamelmiddelen van de AVU naar de gemeenten. De reden hiervoor is dat gemeenten de inzameling in eigen beheer uitvoeren en in het verlengde daarvan ook de inzamelmiddelen in eigen beheer willen hebben om vrij te zijn in het maken van technische keuzes. De AVU is voornemens de overdracht in 2022 af te ronden.
Hiermee vervalt voor de AVU op termijn de noodzaak van een bestemmingsreserve voor beheer, onderhoud en investeringen ten behoeve van de bovengrondse containers voor glas, papier, textiel en verpakkingsafval. §2. Inflatiecorrectie / Meerjarenbegroting Voor de meerjarenbegroting 2024 t/m 2026 gelden ongewijzigde kerngegevens zoals opgenomen in Hoofdstuk II en de Productbegroting en een voorlopige indexering van 2% waar van toepassing op de met derden gesloten overeenkomsten. In de meerjarenbegroting wordt ook rekening gehouden met een verdere stijging van de kosten voor de verwerking van brandbaar afval als gevolg van de indexering van de verbrandingsbelasting. Daarnaast wordt de raming van de papieropbrengst op het conservatieve niveau van 2021 doorgezet.
23
§3. Begroting van uitgaven en inkomsten Alle bedragen zijn exclusief omzetbelasting
UITGAVEN Rekening 2020 in €
Begroting 2022 in €
Begroting 2023 in €
32.320.932
48.380.588
47.913.563
Kosten van afvoer medicijnen en injectienaalden
270.000
265.000
270.000
Infrastructurele kosten
71.640
74.534
74.534
Sorteeranalyses
120.867
125.000
125.000
Bestuurskosten
0
500
500
Personeelskosten
328.853
453.000
463.380
Huisvestingskosten