PR23.076 Zienswijze div. financiele stukken VRU

PR23.076/225690 Agendapunt AB Veiligheidsregio Utrecht Datum vergadering

3 juli 2023

Agendapunt

2.3 Jaarstukken 2022/begroting 2024/geactualiseerde begroting 2023 AB20230703-23

Portefeuillehouder DB

De heer Naafs

Directielid

De heer Van ‘t Hoog

Bijlagen

A. Zienswijzennotitie Financiele stukken B. Jaarstukken VRU 2022 C. Begroting VRU 2024/geactualiseerde begroting VRU 2023 D. Infographic jaaroverzicht VRU 2022 E. Accountantsverslag 2022

Besluit Het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio Utrecht besluit: 1. kennis te nemen van ingekomen zienswijzen van de gemeenteraden op de voorlopige jaarstukken 2022, de ontwerpbegroting 2024 en geactualiseerde begroting 2023; 2. de jaarstukken 2022 vast te stellen met het daarin opgenomen voorstel voor de resultaatbestemming; 3. de geactualiseerde begroting 2023 vast te stellen met de daarin opgenomen bijdrage voor het gezamenlijke basistakenpakket voor 2023; 4. de begroting 2024 vast te stellen met de daarin opgenomen bijdrage voor het gezamenlijke basistakenpakket voor 2024; 5. kennis te nemen van het accountantsverslag 2022.

Toelichting Op 27 maart 2023 heeft het algemeen bestuur de voorlopige jaarstukken 2022 en de ontwerpbegroting 2024/ geactualiseerde begroting 2023 vastgesteld. Deze zijn op 30 maart voor zienswijzen aangeboden aan de deelnemende gemeenten. Afgesproken is dat gemeenten tot 19 juni 2023 in de gelegenheid worden gesteld om een eventuele zienswijze aan de VRU aan te bieden. Bijgevoegde notitie geeft een beeld van de ontvangen zienswijzen tot 2 juni 2023 (bijlage A). Van alle gemeenten zijn zienswijzen ontvangen, waarvan 13 in concept en 13 definitief. Hieruit blijkt brede steun voor zowel de jaarstukken 2022, inclusief de bestemming van het rekeningresultaat, als de begroting 2024/geactualiseerde begroting 2023. Meerdere gemeenten spreken hun waardering uit over de duidelijke en overzichtelijke documenten. Ook zijn de gemeenten content met de geleverde inspanningen om rekening te houden met de financiële positie van gemeenten en het opvangen van de daling van de OMS-inkomsten binnen de bestaande begroting. De zienswijzen geven het dagelijks bestuur geen aanleiding tot inhoudelijke wijziging van de financiële stukken.

Pagina

1

In de stukken die naar de gemeenten zijn verzonden, was de goedkeurende controleverklaring van de accountant opgenomen. Inmiddels is ook het accountantsverslag gereed (bijlage E). Hierin zijn geen nieuwe bevindingen opgenomen ten opzichte van de managementletter 2022 en de informatie die was verwerkt in de controleverklaring. De accountant is positief over het verloop van de controle, mede dankzij de voortgang die is geboekt bij het verbeteren van de interne controle.

Financiële consequenties In paragraaf 2.3 van de begroting is een overzicht opgenomen van de financiële effecten van de ontwikkelingen op de bijdrage per gemeente voor het gemeentelijk basistakenpakket in 2023 en 2024. De stijging van de gemeentelijke bijdrage betreft uitsluitend de actualisatie van de ijkpuntscores en de reguliere loon- en prijsaanpassing. Het opvangen van het wegvallen van de OMS-opbrengsten binnen de huidige begroting leidt vanaf 2024 tot een daling van de gemeentelijke bijdrage van € 1 miljoen ten opzichte van de kadernota 2024.

Verdere behandeling Na vaststelling door het algemeen bestuur worden de jaar- en begrotingsstukken aangeboden aan de gedeputeerde staten (financieel toezicht) en naar de deelnemende gemeenten gezonden.

Pagina

2

Zienswijzennotitie voorlopige jaarstukken 2022, ontwerpbegroting 2024 en geactualiseerde begroting 2023 Versie 19 juni 2023

Inhoudsopgave 1 1.1 1.2 1.3

Inleiding Inhoud en opbouw notitie Status zienswijzen Samenvatting

3 3 3 4

2 2.1

Zienswijzen voorlopige jaarstukken 2022, begroting 2024 en geact. begroting 2023 Zienswijzen per gemeente

5 5

1 Inleiding 1.1

Inhoud en opbouw notitie In deze notitie zijn de zienswijzen van de gemeenten op de voorlopige jaarstukken 2022 (hoofdstuk 2) en de ontwerpbegroting 2024 en geactualiseerde begroting 2023 van de VRU (hoofdstuk 3) opgenomen. Paragraaf 1.2 geeft inzicht in de status van de ontvangen zienswijzen.

1.2

Status zienswijzen Inmiddels hebben 13 gemeenten een concept zienswijze ingediend, en 13 gemeenten een definitieve zienswijze. De concept zienswijzen zijn in de notitie in blauw weergegeven.

3

1.3

Samenvatting Op 27 maart 2023 heeft het algemeen bestuur de voorlopige jaarstukken 2022 en de ontwerpbegroting 2024/ geactualiseerde begroting 2023 vastgesteld. Deze zijn op 30 maart 2023 voor zienswijzen aangeboden aan de deelnemende gemeenten. Op 15 juni 2023 zijn 26 reacties van gemeenten ontvangen, waarvan 13 in concept en 13 definitief. Hiermee hebben alle gemeenten binnen de gestelde termijn hun zienswijze kenbaar gemaakt. Uit de ontvangen zienswijzen blijkt brede steun voor zowel de jaarstukken 2022, inclusief de bestemming van het rekeningresultaat, als de ontwerpbegroting 2024/geactualiseerde begroting 2023. Meerdere gemeenten spreken hun waardering uit over de duidelijke en overzichtelijke documenten. Ook zijn gemeenten content met de geleverde inspanningen om rekening te houden met de financiële positie van gemeenten. Meerdere gemeenten benoemen de financiële positie van gemeenten en vragen om daar blijvend rekening mee te houden door een stijging van de gemeentelijke bijdrage te beperken, nu en in de toekomst. Enkele gemeenten benoemen de wegvallende OMS-opbrengsten en waarderen dat de VRU dit heeft weten op te vangen binnen de huidige begroting.

Drie gemeenten hebben een kritische zienswijze ingediend: Eén gemeente vraagt aandacht voor de rol en taak die de veiligheidsregio de afgelopen jaren vervuld heeft in de asielcrisis door te assisteren bij de opvang van vluchtelingen en Oekraïense ontheemden. De gemeente vindt het niet wenselijk dat er een vanzelfsprekendheid ontstaat dat de VRU verantwoordelijkheden oppakt die niet bij het takenpakket hoort. De gemeente wordt dan ook graag betrokken bij het voorstel voor besteding van de extra middelen voor versterking crisisbeheersing. Eén gemeente geeft aan dat de compensatie die gemeenten ontvangen vanuit het gemeentefonds vrij besteedbaar is en niet aangewend hoeft te worden om de stijgende gemeentelijke bijdrage van de VRU te bekostigen. De gemeente vraagt of onderzocht is of incidentele posten van de begroting van de VRU gedekt kunnen worden uit de eerder genoemde bestemmingsreserves. Eén gemeente gaat niet akkoord met de voorgestelde stijging van de gemeentelijke bijdrage als gevolg van de loon- en prijsaanpassing. De gemeente geeft aan deze structureel hogere lasten niet te kunnen dragen omdat het gemeentefonds deze stijging maar gedeeltelijk dekt. De gemeente verzoekt de VRU om de loonen prijsindexatie op te vangen binnen de bestaande middelen in de begroting.

Ook vraagt de gemeente om het positieve resultaat over 2022 terug te betalen of in mindering te brengen op de deelnemersbijdrage 2023. In onze bestuursagenda voor de beleidsperiode 2024-2027 maken wij duidelijk waar we voor staan, waar we voor gaan en wat we gaan doen om daar te komen. Ook is hierin een uitgebreid overzicht opgenomen van onze kerntaken op basis van wetgeving. De begroting is een nadere uitwerking van onze bestuursagenda. Voor een structureel sluitende begroting is het belangrijk dat de structurele kosten gedekt worden door structurele baten. Dit betekent dat wij slechts een beperkt aantal incidentele posten in onze begroting hebben opgenomen. De bestemmingsreserves zijn geoormerkt voor specifieke kosten en de ontwikkel- en egalisatiereserve wordt gevoed en ingezet op basis van bestuurlijk vastgestelde spelregels. In de voorliggende begroting zijn de bestemmingsreserves voor zover mogelijk ingezet om een incidentele stijging van de gemeentelijke bijdrage te voorkomen. Voor het verdelen van de kosten voor het gezamenlijk basistakenpakket heeft het algemeen bestuur een verdeelmodel vastgesteld dat een relatie kent met de algemene uitkering uit het gemeentefonds.

Die relatie bestaat uit het verband tussen loon- en prijsbijstelling van de begroting van de VRU inclusief de verdeling van de kosten en de mutatie van de algemene uitkering die gemeenten ontvangen van het rijk als gevolg van een loonprijsbijstelling en de gemeentelijke autonome ontwikkeling (demografische en fysiek). Als een gemeente relatief harder groeit ten opzichte van de gemiddelde groei van gemeenten is de algemene uitkering hoger en vice versa. Dit werkt door in het verdeelmodel van de VRU wat betekent dat gemeenten indirect gecompenseerd worden voor de loon- en prijsbijstelling die de VRU heeft verwerkt in de begroting en de verdeling van de gemeentelijke bijdrage voor het basistakenpakket. In de Bijdrageverordening VRU is de systematiek van loon- en prijsontwikkeling vastgelegd. Deze systematiek wordt in de voorliggende begroting toegepast.

4

2 Zienswijzen voorlopige jaarstukken 2022, ontwerpbegroting 2024 en geactualiseerde begroting 2023 2.1

Zienswijzen per gemeente Amersfoort: Geen zienswijze. Baarn: 1. Geen zienswijze in te dienen op de Voorlopige jaarstukken 2022 en de voorgestelde invulling van de resultaatbestemming; 2. Geen zienswijze in te dienen op de geactualiseerde begroting 2023 VRU; 3. Geen zienswijze in te dienen op de Ontwerpbegroting 2024 VRU. De raad van de gemeente Baarn spreekt zijn waardering uit voor een financiële verantwoording en planning die erop toeziet dat gemeenten niet geconfronteerd worden met extra kosten voor bestaand beleid in de komende twee jaar. Het gebruik van het positief resultaat voor aankomende kosten is een passende en creatieve manier hiervoor. Tot slot willen we nog het volgende opmerken. Zoals u weet komen alle gemeenten in een moeilijke financiële periode. Dit betekent dat wij de komende jaren genoodzaakt zijn nog kritischer te kijken naar de financiën van onze gemeenschappelijke regelingen. Bunnik: In de ontwerpbegroting van de VRU wordt gesteld dat de deelnemende gemeenten via de algemene uitkering ‘gemeentefonds’ worden gecompenseerd voor de stijging van de inwonerbijdrage. De gelden die de gemeente echter krijgt voor taken die uitgevoerd worden door de VRU zijn grotendeels niet geoormerkt en derhalve vrij besteedbaar door de gemeente Bunnik.

Met andere woorden: de aanname van de VRU dat gemeenten gecompenseerd worden om de stijging van de kosten te dekken, is ons inziens niet juist. De omvang van de bedrijfsvoering reserve van de VRU valt binnen de gebruikelijke bandbreedte maar de overige bestemmingsreserves nemen ieder jaar toe. We zouden graag van de VRU vernemen of onderzocht is of incidentele posten van de begroting van de VRU gedekt kunnen worden uit de eerder genoemde bestemmingsreserves. Bunschoten: Geen zienswijze. De Bilt: Wij stemmen in met de ontwerp jaarstukken 2022. Daarnaast kunnen wij ons vinden in het bestemmingsvoorstel. Om deze redenen maken wij geen opmerkingen kenbaar ten aanzien van de ontwerp jaarstukken 2022. Ook zullen wij geen zienswijzen indienen voor de ontwerpbegroting 2024 en de geactualiseerde begroting 2023. Door het positieve rekeningresultaat, het opvangen van de OMS gelden binnen de VRU begroting en de ongewijzigde kadernota 2024 wordt voldaan aan de wens om rekening te houden met de financiële situatie in de gemeenten. Om deze reden hebben wij besloten geen zienswijze in te dienen op de voorliggende stukken. Toch vragen wij u nogmaals aandacht voor financiële positie van de gemeenten en daar waar mogelijk bezuinigingen door te voeren zodat de gemeentelijke bijdrage minder zal stijgen.

De Ronde Venen: Allereerst complimenteren wij u voor de helderheid en leesbaarheid van de financiële stukken. De raad heeft besloten om geen zienswijzen in te dienen of nadere toelichting te vragen op de ontwerpbegroting 2024 en geactualiseerde begroting 2023. Wat betreft de voorlopige jaarstukken 2022 het volgende. We danken u voor de duidelijke uiteenzetting over de (extra) taken voor 2022 en de ontwikkelingen die er aan komen. De extra inspanningen die door de VRU gedaan zijn met betrekking tot het bieden van onderdak aan vluchtelingen, de ondersteuning met betrekking tot crisisnoodopvang én plaatsing statushouders waarderen wij zeer gezien de acute noodzaak. Wel vragen wij u om uiterst kritisch te blijven op het oppakken van extra taken als deze. In het geval van een mogelijke noodzaak tot uitvoering van extra taken is bestuurlijke afstemming vooraf van belang. Ook de impact op de beoogde uitvoering van andere taken en het risico van uitstel hiervan moeten hierbij kritisch

5

worden meegewogen. Het mag in onze optiek niet zo zijn dat er een vanzelfsprekendheid ontstaat dat de VRU of andere veiligheidsregio’s in hun totaliteit verantwoordelijkheden oppakken die feitelijk bij andere overheden/organisaties liggen. Dit zal bij de uitwerking van de Bestuursagenda 2024-2027 ook een belangrijk aandachtspunt moeten zijn. Niettemin blijkt het in de praktijk vaak dat juist het wachten op elkaar leidt tot verstoppingen in eerder met elkaar afgesproken procedures. Juist op dát soort momenten is de VRU een organisatie die ingesteld is op de aanpak van crisissituaties en als geen ander in staat is om op creatieve wijze oplossingen te vinden. Zowel met de opvang van Oekraïners als met statushouders hebben we als gemeente op zeer effectieve wijze samengewerkt met de VRU. Het mag echter geen vanzelfsprekendheid worden om in een eerste reflex naar de veiligheidsregio’s te kijken hoewel formeel andere (overheids)organisaties vooral aan zet zijn. U geeft aan te zullen bekijken hoe de extra middelen voor crisisbeheersing het best tot hun recht kunnen komen. Dit beoogt u te doen door middel van “houtkoolschetsen” die keuzes inzichtelijk zullen maken. Besluitvorming zal in de loop van dit jaar zal plaatsvinden. Wij willen graag op de hoogte gehouden worden van zowel deze ontwikkeling, de dan voorliggende keuzes én de eventuele consequenties voor onze gemeente.

Eemnes: Geen zienswijze. Houten: De financiële stukken zijn besproken in de raadsvergadering van 20 juni 2023 en de raad heeft besloten geen zienswijze in te dienen op de stukken. De raad heeft aandacht gevraagd voor de huidige financiële situatie waarin gemeenten verkeren en de VRU in een zienswijze gevraagd de voorziene stijging van ruim € 1 miljoen, vanwege de weggevallen opbrengsten uit het openbaar meldsysteem (OMS), op te vangen binnen de bestaande begroting. De raad heeft er kennis van genomen dat de VRU dit heeft gerealiseerd, waarbij de primaire taakuitvoering op het huidige niveau blijft. Hiermee heeft de VRU uitvoering gegeven aan de zienswijze van de raad en laat de VRU zien dat zij meedenkt in de huidige financiële situatie waarin gemeenten nu verkeren. De raad is de VRU hiervoor erkentelijk. IJsselstein: Geen zienswijze. Leusden: Geen zienswijze. Lopik: Geen zienswijze. Montfoort: Geen zienswijze. Nieuwegein: Een zienswijze in te dienen bij het dagelijks bestuur van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU), met de strekking dat de gemeente Nieuwegein instemt met de jaarstukken 2022, ontwerpbegroting 2024 en de geactualiseerde begroting 2023. Oudewater: Geen zienswijze. Renswoude: Geen zienswijze. Rhenen: Conform de daarvoor geldende procedure is onze gemeente uitgenodigd te reageren op de voorlopige jaarstukken 2022 en ontwerpbegroting 2024, incl.

geactualiseerde begroting 2023 van de Veiligheidsregio

6

Utrecht. De stukken zijn besproken in de vergadering van het college van B&W op 6 juni 2023, die daarvoor gemandateerd is. Het college maakt geen zienswijze kenbaar. Soest: Geen zienswijze. Stichtse Vecht: Onze gemeenteraad heeft tijdens de vergadering op 30 mei 2023 een definitieve zienswijze vastgesteld. Onze raad constateert dat de VRU zich inspant om de gemeentelijke bijdrage zo laag als mogelijk te houden. Dit zien we onder meer terug in hoe de OMS-concessievergoeding is opgevangen binnen de eigen begroting en het feit dat er voor de nieuwe beleidsperiode wederom geen aanvullende bijdrage van gemeenten wordt gevraagd. Echter, de financiële positie van gemeenten blijft onder druk staan. Onze raad roept u daarom op om eventuele extra uitgaven binnen de eigen begroting te dekken en rekening te blijven houden met de financiële positie van gemeenten. Utrecht: Wij kunnen instemmen met de ontwerpbegroting 2024 en de geactualiseerde begroting 2023. De stukken zijn in lijn met de Kadernota 2024 waarop wij een instemmende zienswijze hebben gegeven. Gelet op de financieel mindere tijden en bezuinigingen die we ook als gemeente moeten realiseren, waarderen wij het dat in de begroting alleen rekening wordt gehouden met loon- en prijscompensatie en dat er geen aanvullende bijdrage wordt gevraagd voor nieuw beleid.

Utrechtse Heuvelrug: Jaarstukken 2022 De gemeenteraad van de gemeente Utrechtse Heuvelrug heeft met belangstelling kennisgenomen van de voorlopige jaarstukken 2022. Hierbij is er alom waardering voor de geleverde inspanningen om onder moeilijke omstandigheden te komen tot een positief rekeningresultaat. De gemeenteraad kan instemmen met het voorstel en spreekt haar waardering uit voor de zichtbare inspanningen om rekening te houden met de financiële positie van gemeenten. Wij willen u desondanks om blijvende aandacht vragen voor de financiële positie van gemeenten. Nu, maar ook in de toekomst. Dit betekent ons inziens een continuatie van de tot op heden gehanteerde werkwijze. Het zoveel als redelijkerwijs mogelijk terugstorten van positieve rekeningresultaten om de gemeentelijke bijdrage te minderen staat hierin wat ons betreft centraal. Ontwerpbegroting 2024 en geactualiseerde begroting 2023 De gemeenteraad van de Utrechtse Heuvelrug betreurt in zijn algemeenheid de forse toename in de gevraagde gemeentelijke bijdrage, maar heeft hier begrip voor. Bovendien is er alom waardering voor het gevoerde financiele beleid, waarbij u meermalen bewuste en soms pijnlijke keuzes heeft gemaakt om de deelnemende gemeenten financieel te ontzien.

Uw recente inspanningen om een verhoging in de gemeentelijke bijdrage, door het wegvallen van de OMS-opbrengsten, te voorkomen is daar één voorbeeld van. De gemeenteraad kan derhalve instemmen met voorliggende stukken, waarbij wij uw blijvende aandacht willen vragen voor de financiële positie van de gemeente Utrechtse Heuvelrug. Dit betekent dat wij hopen dat u zich blijft inspannen om toekomstige positieve resultaten zoveel als redelijkerwijs mogelijk terug te laten vloeien naar de deelnemende gemeenten. Wij realiseren ons dat de inhoudelijke en financiële uitdagingen complex zijn. Wij waarderen derhalve des te meer uw inspanningen om onze gemeente financieel comfort te bieden. Veenendaal: Wij constateren ook dat de VRU de financiële positie van de gemeenten heeft betrokken bij de invulling van de financiële en beleidsmatige kaders voor de begroting VRU 2024. Net als in andere deelnemende gemeenten, wordt ook de gemeente Veenendaal komende jaren geconfronteerd met een forse financiële uitdaging. Om die reden willen wij dan ook blijvend benadrukken dat de VRU actief blijft zoeken naar mogelijkheden om – binnen de bestuurlijke vastgestelde kaders – de gemeentelijke bijdrage voor de komende nieuwe beleidsperiode (20242027) verder zoveel mogelijk te beperken.

Ten aanzien van de voorgenomen bezuiniging en wens van gemeenten om de weggevallen opbrengsten (van ruim 1 miljoen) vanuit het openbaar meldsysteem (OMS) op te vangen binnen de eigen begroting 2024, worden wij graag geïnformeerd over de verdere uitwerking hiervan. Wij gaan akkoord met de ontwerpbegroting 2024 en de geactualiseerde begroting 2023.

7

Vijfheerenlanden: Geen zienswijze. Wijk bij Duurstede: Met deze brief maken wij onze zienswijze aan u kenbaar. Jaarstukken 2022 U geeft aan dat het jaar 2022 met een positief resultaat van č 0,742 miljoen is afgesloten. U vraagt om dit bedrag te storten in de ontwikkel- en egalisatiereserve. Dit bedrag wilt u gebruiken om de lopende activiteiten uit 2022, die doorlopen in 2023, te bekostigen. Hiervoor was al een bestemmingsreserve opgenomen. Uit de jaarstukken blijkt dat de kosten lager zijn voor het operationeel uniform in verband met vertraagde uitlevering van het operationeel uniform. Tegenover deze lagere kosten staat een lagere onttrekking aan de reserves waardoor deze middelen beschikbaar blijven voor de uitlevering in 2023. De gemeenteraad van Wijk bij Duurstede vraagt u het positieve resultaat terug te betalen of in mindering te brengen op de deelnemersbijdrage 2023. Geactualiseerde begroting 2023 De stijging van de gemeentelijke bijdrage op de geactualiseerde begroting 2023 is fors. De gemeente Wijk bij Duurstede kan deze structureel hogere lasten niet dragen. De rijksbijdrage vanuit het gemeentefonds dekt deze stijging maar gedeeltelijk. De gemeente Wijk bij Duurstede verzoekt u om de loon- en prijsindexatie (met name CAO-aanpassing) op te vangen binnen de bestaande middelen in uw begroting.

Ontwerpbegroting 2024 Ook de stijging van de gemeentelijke bijdrage voor 2024 is fors en wordt voornamelijk veroorzaakt door de ijkpuntscores en de loon- en prijsindexaties. Daardoor worden we geconfronteerd met onvermijdelijke kostenstijgingen. De gemeenteraad van Wijk bij Duurstede is verheugd te zien dat de VRU rekening heeft gehouden met onze zienswijze op de Kadernota 2024. De gemeenteraad vroeg u om een scherp financieel beleid te voeren om te zorgen dat structurele verhogingen van de bijdrage zo veel mogelijk beperkt worden. De beleidsmutaties die u heeft doorgevoerd zorgt daardoor dat de stijging van de gemeentelijke bijdrage minder groot is. Ook wil de gemeenteraad u, zoals ook benoemd in de zienswijze op de Kadernota 2024, vragen om te zoeken naar alternatieve strategieën om deze mogelijke situatie (ravijnjaar) het hoofd te bieden en deze tijdig met ons, gemeenteraad, te delen. Niet akkoord met de verhogingen Onze gemeentelijke financiën staan zwaar onder druk. Inmiddels is er voor de ravijnjaren 2026 en 2027 een groot tekort. Dit heeft ons doen besluiten om een zeer strikt financieel beleid te voeren, ook voor onze verbonden partijen. Dit betekent dat wij niet akkoord gaan met de door u voorgestelde verhoging. Dit geldt helaas ook voor de loon- en prijsstijging. Reden hiervoor is dat de compensatie vanuit het rijk nog steeds onzeker is.

Mochten wij onvoldoende compensatie ontvangen van het rijk dan willen wij met u in gesprek over een taakstelling en de consequenties daarvan. Graag vernemen wij hoe u onze zienswijze meeneemt in het opstellen van de definitieve stukken. Woerden: Geen zienswijze. Woudenberg: Geen zienswijze. Zeist: De VRU sluit 2022 af met een positief resultaat van € 0,7 miljoen. Dit resultaat hangt vooral samen met activiteiten die doorlopen in 2023. Zeist kan zich vinden in het voorstel van de VRU om het positieve resultaat te storten in de ontwikkel- en egalisatiereserve, als dekking vooractiviteiten uit 2022 die doorlopen in 2023. De VRU heeft in de geactualiseerde begroting VRU 2023 een aantal aanpassingen doorgevoerd. Deze wijzigingen hebben echter geen effect op de gemeentelijke bijdrage. De ontwerpbegroting 2024 is gebaseerd op de uitgangspunten die zijn opgenomen in de kadernota 2024. Zeist stelt het op prijs dat de VRU een aantal ontwikkelingen binnen de eigen begroting weet op te vangen. Zo vraagt de VRU geen aanvullende bijdrage voor het nieuwe beleid in de bestuursagenda. Om het wegvallen van de OMS-opbrengsten op te vangen voert de VRU een bezuiniging op de

8

overhead door van € 0,35 miljoen en twee bijstellingen in het financiële kader van € 0,65 miljoen. Gezien het bovenstaande komen wij tot een ondersteunende zienswijze vanuit Zeist.

9

Jaarstukken 2022 Verslag & rekening Versie AB 3 juli 2023

Pagina

1

Inhoudsopgave

Inhoudsopgave

2

1

5 5 6

Financiële samenvatting Samenvatting toelichting jaarrekeningresultaat Voorstel bestemming rekeningresultaat

Jaarverslag 2022

7

Programmaverantwoording

8

2

Risicobeheersing Wat wilden we bereiken? Wat hebben we ervoor gedaan? Productie-indicatoren Prestatie-indicatoren Gerealiseerde baten en lasten

9 9 9 11 12 13

3

Crisisbeheersing Wat wilden we bereiken? Wat hebben we daarvoor gedaan? Productie-indicatoren Gerealiseerde baten en lasten

14 14 14 16 17

4

GHOR Wat wilden we bereiken? Wat hebben we daarvoor gedaan? Productie-indicatoren Gerealiseerde baten en lasten

18 18 18 19 19

5

Brandweer Wat wilden we bereiken? Wat hebben we ervoor gedaan? Productie-indicatoren Prestatie-indicatoren Gerealiseerde baten en lasten

20 20 20 21 21 22

6

Meldkamer Wat wilden we bereiken? Wat hebben we ervoor gedaan? Productie-indicatoren Gerealiseerde baten en lasten

23 23 23 24 25

7

Algemeen Algemene kosten en dekkingsmiddelen Overhead Onvoorzien Gerealiseerde baten en lasten

26 26 26 26 27

Pagina

2

Paragrafen

28

8

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit Kengetallen

29 29 29 31

9

Onderhoud kapitaalgoederen Activeren en afschrijven Onderhoud

32 32 32

10

Financiering Kasgeldlimiet Renterisiconorm

33 33 34

11

Bedrijfsvoering Personeel Inhuur Beleidsindicatoren Duurzaamheid Privacy

35 35 38 38 38 39

12

Openbaarheid

40

13

Verbonden partijen

41

14

Verantwoording Oekraïne

42

Jaarrekening 2022

43

1

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening

44 44

2

Overzicht van baten en lasten Overzicht van baten en lasten naar categorie Toelichting op het overzicht van baten en lasten naar categorie Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2022

46 46 47 50

3

Balans Balans ultimo boekjaar Toelichting op de balans Waarborg en garanties Niet in de balans opgenomen verplichtingen Gebeurtenissen na balansdatum

51 51 52 58 58 58

4

Wet normering topinkomens (WNT) Bezoldiging topfunctionarissen 2022 Onbezoldigde topfunctionarissen

59 59 60

5

Single information Single Audit

61

6

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

62

Pagina

3

Bijlage 1 – gemeentelijke bijdragen en vergoedingen

67

Bijlage 2 – Gerealiseerde baten en lasten per taakveld

68

Bijlage 3 – Begrippen en afkortingen

69

Pagina

4

1 Financiële samenvatting Samenvatting toelichting jaarrekeningresultaat De realisatie cijfers uit deze jaarstukken worden vergeleken met deze geactualiseerde begroting 2022 die op 4 juli 2022 door het Algemeen Bestuur is vastgesteld. Het jaar 2022 sluit met een positief resultaat voor bestemming van € 0,7 miljoen (circa 0,7% van de begroting). Tabel 1 Samenvatting financiële afwijkingen

Een deel van de afwijkingen op de verschillende rubrieken is technisch van aard en aan elkaar gerelateerd. Per saldo zorgen deze afwijkingen niet voor een resultaateffect. Deze saldo-neutrale afwijkingen zijn in de bovenstaande tabel apart inzichtelijk gemaakt om vervolgens inzicht te geven in de gecorrigeerde afwijkingen die leiden tot het gerealiseerde rekeningresultaat. Uit de gecorrigeerde afwijkingen blijkt dat het resultaat van ruim € 0,7 miljoen op hoofdlijnen bestaat uit lagere personele lasten (€ 0,6 miljoen) en materiële lasten (€ 0,13 miljoen) enerzijds en hogere baten (€ 0,07 miljoen) anderzijds. In paragraaf 2.2 van de jaarrekening is een meer uitgebreide toelichting opgenomen, inclusief de saldo-neutrale afwijkingen. Hierbij wordt ook toegelicht of sprake is van een incidentele of structurele afwijking. De kosten voor de opvang van Oekraïense ontheemden bedroegen in 2022 € 9,6 miljoen. Deze kosten worden één op één vergoed door het rijk. Zowel de kosten als de baten maken onderdeel uit van de exploitatie van de VRU, zie tabel 1. De kosten voor de crisisnoodopvang bedroegen € 6,2 miljoen. Deze kosten zijn rechtstreeks doorbelast aan het COA en daarmee geen onderdeel van de exploitatie van de VRU.

Pagina

5

Voorstel bestemming rekeningresultaat Voorgesteld wordt om het positieve resultaat 2022 te storten in de ontwikkel- en egalisatiereserve als dekking voor activiteiten uit 2022 die doorlopen in 2023. Dit betreft een aantal ICT-projecten, te vertaagde uitlevering van beschermde middelen en het gezamelijke project om met de gemeente een visisie op de huisvestiging te ontwikkelen. Tabel 2 Resultaatbestemming

Pagina

6

Jaarverslag 2022

Pagina

7

Programmaverantwoording De begroting bestaat uit één programma: Veiligheidsregio Utrecht. Hierin de volgende programmaonderdelen:      

Risicobeheersing Crisisbeheersing GHOR Brandweer Meldkamer Algemeen

In de hoofdstukken hierna de verantwoording per programmaonderdeel.

Pagina

8

2 Risicobeheersing Wat wilden we bereiken? Met risicobeheersing willen we bereiken dat de fysieke veiligheid in het verzorgingsgebied van een hoog niveau is. We leveren samen met gemeenten, instellingen, bedrijven en burgers een bijdrage aan omgevingsveiligheid. Onze bijdrage zit aan de voorkant van de veiligheidsketen; in het voorkomen en beperken van fysieke onveiligheid. Hiertoe inventariseren we risico’s van branden, rampen en crises. Wij adviseren bevoegd gezag gevraagd en ongevraagd over de risico’s, zodat bevoegd gezag de afwegingen kan meenemen bij besluitvorming over ontwikkelingen in het fysieke domein. Hierbij betrekken wij actief burgers, bedrijven en instellingen om zo het veiligheidsbewustzijn en veilig handelen te stimuleren. In 2022 zien we dat onze werkzaamheden niet volledig volgens planning zijn gelopen. Naast de naweeën van COVID hadden we minder capaciteit beschikbaar voor de geplande werkzaamheden. Dit kwam door ontwikkelingen op de arbeidsmarkt (generatiepact, het vertrek van medewerkers, slechte respons bij werving nieuwe medewerkers en onvoldoende inhuur beschikbaar), inzet repressieve werkzaamheden en inzet in langdurige crises.

Beleidsdoelstellingen In het Beleidsplan VRU 2020-2023 staan voor Risicobeheersing drie doelstellingen:  Wij gaan meer gericht het veiligheidsbewustzijn en veilig gedrag van burgers, instellingen en bedrijven stimuleren: samen maken wij veiligheid.  Wij willen meer en beter zicht krijgen op de voor ons relevante trends en ontwikkelingen in de samenleving en hier alerter en effectiever op gaan inspelen door risicogericht(er) te gaan werken.  Wij zorgen ervoor dat wij beter en eerder worden betrokken bij visievorming, planvorming en besluitvorming rondom omgevingsveiligheid, om onze bijdrage te leveren aan een veilig ontwerp van de fysieke omgeving.

Wat hebben we ervoor gedaan? Beleidsactiviteiten Voor bovengenoemde beleidsdoelstellingen hebben we in 2022 de volgende activiteiten uitgevoerd: Brand(Veilig) leven In 2022 zijn we doorgegaan met onze activiteiten van (Brand)Veilig Leven, waarin we ons richten op jeugd (scholen), ondernemers, zorginstellingen en verschillende algemene voorlichtingsactiviteiten. Daarbij zetten we in op zowel exposure als kennisoverdracht met als doel een aanpassing van de houding en veiliger handelen. Met de bestuurlijk ambassadeurs energietransitie en klimaatadaptatie/gevolgbestrijding legden we de focus op de netwerken voor regionale energiestrategie en klimaatadaptatie. Daar maken we de verbinding tussen veiligheid en de fysieke leefomgeving. Er is een veiligheidsdialoog ontwikkeld en toegepast op de thema’s vergrijzing en klimaatadaptatie. We investeerden in onze relaties door ‘aan tafel te zitten’ en daarmee ons bereik te vergroten. Advisering in toezicht In 2022 hebben we geëxperimenteerd met nieuwe toezichtinterventies. Door middel van een zelfscan voor kinderdagverblijven en kantoren wilden we de betrokkenheid van eigenaren en gebruikers vergroten. Bij de eerste kleinschalige testen bleek het resultaat van de zelfscan nog (te) onbetrouwbaar. De pilot was daarmee leerzaam, maar is nog niet overal toepasbaar.

Naast adviezen die gebaseerd zijn op wetgeving, geven we ook aanvullende adviezen op het gebied van brandveiligheid. Ondanks getroffen maatregelen bestaan er altijd (brand)

Pagina

9

veiligheidsrisico’s die niet volledig uit te sluiten zijn. In de risicogerichte beoordeling wordt de initiatiefnemer gewezen op extra mogelijkheden (bovenwettelijk) om deze risico’s te verkleinen. In 2022 is een kleinschalig onderzoek uitgevoerd om in beeld te krijgen in hoeverre gemeenten onze risicogerichte beoordeling overnemen. In 40% van de gevallen hebben gemeenten deze aanvullende adviezen (meer risicogericht) overgenomen. We gaan dit in 2023 verder onderzoeken, want het aantal onderzochte dossiers beschouwen we als te klein om hier conclusies uit te trekken. Omgevingswet Het voorbereidingsproject op de Omgevingswet is afgerond. Als VRU streven we ernaar dat gemeenten veiligheid in hun Omgevingsvisie opnemen. In 2022 zijn de contacten met de gemeenten in dit kader versterkt. In 10 gemeenten zijn de omgevingsvisies vastgesteld, in 12 gemeenten zijn deze in uitvoering en 4 gemeenten moeten nog starten. Halverwege 2022 is de samenwerking met de omgevingsdiensten weer opgestart. In 2022 is een werkbezoek voor bestuurders over de implementatie van de Omgevingswet bij de veiligheidsregio’s en GGD’s georganiseerd. Naar aanleiding van het werkbezoek heeft de VRU een webinar voor andere veiligheidsregio’s gegeven. Inzicht in risico’s en ontwikkelingen Wij hebben de risico’s in onze regio in beeld en vastgelegd in ons risicoprofiel.

Wij monitoren en analyseren de risico’s voortdurend. We delen deze informatie met in- en externe partners. In 2022 is het nieuwe risicoprofiel vastgesteld door het algemeen bestuur. Nieuw was het actueel risicobeeld, waarin op gemeenteniveau kwetsbare objecten weergegeven zijn. Hierin is de stap gemaakt van ‘platte kaarten’ naar een digitaal platform. De volgende stap in deze ontwikkeling, is het toevoegen van sensoren met betrekking tot de risicofocusgebieden, om meer zicht te krijgen op (de ontwikkeling van) risico’s in de gebieden. Advisering ter voorkoming van onveiligheid Wij adviseren risicogericht het bevoegd gezag om onveilige situaties te voorkomen en/of te beperken. De totale omvang van de bouwadvisering is in 2022 nagenoeg gelijk aan het begrote aantal en de realisatie in 2021. We zien dat de gebouwen waarop geadviseerd moet worden steeds complexer worden. De hoogbouw neemt toe, er worden meer kantoorgebouwen getransformeerd naar woningen en er worden steeds meer plannen voorgelegd met gelijkwaardige oplossingen. Het aantal verstrekte adviezen ruimtelijke ordening was in 2022 meer dan de jaarplanning. Het hogere aantal is toe te schrijven aan het aandeel bestemmingsplannen (incl. externe veiligheid).

Risicogericht toezicht We hielden toezicht namens het bevoegd gezag op (brand)veiligheid tijdens de bouw en het gebruik van bestaande gebouwen, bouwwerken en milieu-inrichtingen. Ook hielden we risicogericht toezicht bij evenementen. Vaak doen we dit in samenwerking met onze VTH-partners (gemeenten, politie en de omgevingsdiensten). Waar nodig hebben wij het bevoegd gezag geadviseerd handhavend op te treden in het kader van de brandveiligheid en ondersteunen dat inhoudelijk. Samen met de inspectiepartners voert de VRU BRZO-inspecties uit bij de BRZObedrijven in onze regio. Dit geldt ook voor het toezicht op bedrijven waar vuurwerk ligt opgeslagen. In 2022 zijn veiligheidschecks uitgevoerd bij tijdelijke opvanglocaties voor vluchtelingen. Deze veiligheidschecks worden met enige regelmaat uitgevoerd en doorgesproken met de opvangorganisatie. Door deze werkzaamheden was er minder capaciteit beschikbaar voor de geplande werkzaamheden. Door de krappe arbeidsmarkt leverde werving en inhuur onvoldoende resultaat om dit op te vangen.

Pagina

10

Vergroten veiligheidsbewustzijn De ontwikkelingen in onze samenleving maken het noodzakelijk dat burgers, bedrijven en instellingen veiligheidsbewust en handelingsbekwaam zijn om de (brand)risico’s die er zijn zoveel mogelijk te beperken. Met de ontwikkeling van nieuwe middelen blijven we inspelen op actuele (brand)risico’s in de maatschappij. In 2022 zijn er diverse andere activiteiten uitgevoerd. Enkele highlights:  Door 25 gemeenten is via publiekszaken informatie verstrekt bij aangifte geboorte. Dit heeft tot verzending van 750 aanvullende informatieve geboortepakketten gezorgd;  Er zijn ongeveer 100 berichten gepost op de sociale media kanalen van de VRU (50 hiervan zijn gericht op voorlichting na brand);  In de maanden juni t/m augustus is uitvoering gegeven aan de nationale campagne voor de rookmelderverplichting, die is ingegaan op 1 juli 2022;  De expo ‘Zo gepiept’ heeft ruim 200 dagen in publieke ruimten in de regio gestaan waar het publiek ervaring op deed over de nut en noodzaak van een werkende rookmelder;  In oktober is uitvoering gegeven aan de Nationale Brandpreventieweken met als grote actie een evenement in de Sint Joriskerk in Amersfoort. Medewerkers van (Brand)Veilig leven gaven met behulp van Lego-incidentencity voorlichting aan ruim 7700 mensen over de brandveiligheid thuis.

 Sinds april 2022 is het lespakket ‘Brandmeester’ beschikbaar voor alle MBO opleidingen bouw en zorg. Sinds december is dit uitgebreid met een lespakket voor alle VMBO bovenbouw klassen.

Productie-indicatoren We sturen en verantwoorden op zowel de feitelijke productiecijfers als op kwalitatieve prestaties. Hieronder een overzicht van de voor dit programmaonderdeel relevante criteria. Tabel 3 Productie-indicatoren Risicobeheersing

Advisering ter voorkoming van onveiligheid Advisering door de VRU is vraag-gestuurd. Alle adviesaanvragen zijn in behandeling genomen en binnen de gestelde termijnen afgerond. In totaal zijn er 450 adviezen verstrekt. Dit is meer dan de jaarplanning. De omvang van de bouwadvisering is in 2022 nagenoeg gelijk aan het begrote aantal. We zien dat de gebouwen waarop geadviseerd moet worden, steeds complexer worden. Dit kost per

Pagina

11

adviesaanvraag meer adviestijd. Na het versoepelen van de coronamaatregelen nam het aantal adviesaanvragen voor evenementen sterk toe. Risicogericht toezicht De controles bouw zijn vraag gestuurd. Alle gevraagde controles bouw zijn uitgevoerd. Dit aantal is lager dan gepland, mogelijk dat als gevolg van capaciteitsproblemen bij de gemeente en het feit dat er in de bouw -tijdelijk- minder bouwtoezicht nodig was. Bij hercontroles bestaande bouw zien we dat een relatief kleine groep bedrijven en gebouweigenaren de regels onvoldoende naleeft. We gaan onze interventies hierop aanpassen, zodat de grote groep die voldoet aan de brandveiligheidseisen in een lichter toezichtsregime komt. Hiermee kunnen we ook aandacht schenken aan de brandveiligheid bij nieuwe risico’s. Bij toezicht bestaande bouw is ook de screening van vluchtelingenopvanglocaties opgenomen. In het kader van ‘mogelijk maken’ voerden we geen controles uit bij deze locaties, maar een veiligheidscheck. Hierbij letten we op snelle detectie van de brand, veilig vluchten en snelle alarmering van de hulpdiensten. Dit kost meer tijd dan een reguliere controle en gaat daarmee ten koste van de geplande toezichtsbezoeken. Vergroten veiligheidsbewustzijn Vanaf maart 2022 zijn alle fysieke activiteiten van (Brand)Veilig leven weer opgestart.

Door algehele werkdruk zien we een lagere bereidheid van medewerkers / vrijwilligers om zich in te zetten voor voorlichtingen in de avonduren en het weekend. Zorginstellingen maken na twee jaar corona weer ruimte voor toolbox-trainingen. Daarnaast zijn er met 48 zorginstellingen periodieke overleggen geweest over de brandveiligheid in de instelling.

Prestatie-indicatoren Tabel 4 Prestatie-indicatoren Risicobeheersing

Inzicht in risico’s en ontwikkelingen In 2022 is het nieuwe risicoprofiel vastgesteld oor het algemeen bestuur. Daarbij is het actueel risicobeeld gepresenteerd waarin op gemeenteniveau kwetsbare objecten weergegeven zijn. Er is in 2022 tweemaal per gemeente een gesprek gevoerd met de hoofden Vergunningen, Toezicht en Handhaving (VTH) van de gemeenten om de wensen en voortgang van de jaarplanafspraken te bespreken en de relatie met de beleidscycli te verstevigen. Vergroten veiligheidsbewustzijn Er zijn in 2022 178 meldingen van mogelijk brandonveilige situaties onderzocht. Hierop zijn de benodigde acties (samen met bevoegd gezag) ondernomen. Alle fysieke activiteiten vanuit het programma (Brand)Veilig leven zijn sinds maart 2022 weer gestart.

Pagina

12

Gerealiseerde baten en lasten Tabel 5 Baten en lasten Risicobeheersing

Pagina

13

3 Crisisbeheersing Wat wilden we bereiken? Op basis van het risicoprofiel maken wij afspraken met onze partners in de veiligheidsketen over welke maatregelen we vooraf en tijdens een crisis of brand kunnen treffen en welke inzet een ieder kan leveren ten tijde van een crisis. Zodra een gemeente getroffen wordt door een groot incident, crisis of ramp, trekken hulpdiensten en gemeenten gezamenlijk op. Dit op zowel het gebied van coördinatie, als voorbereiding, beheersing en bestrijding van crises. Met het Regionaal Crisisplan 2020-2023 als basis werken we als veiligheidsregio samen met gemeenten en partners. Het doel van dit gezamenlijke opereren is om de dagelijkse, ‘normale’ situatie zo snel mogelijk te laten terugkeren. Het maatschappelijk leven moet immers zo min mogelijk worden ontwricht. Met de regio’s Gooi & Vechtstreek en Flevoland hebben we afspraken gemaakt over hoe de beider crisisorganisaties bij elkaar aansluiten en gealarmeerd wordt door de landelijke meldkamer. In het Beleidsplan VRU 2020-2023 staan voor Crisisbeheersing vier doelstellingen opgenomen:  Wij willen een slagvaardiger crisisbeheersing, met een snellere en effectievere besluitvorming op operationeel en bestuurlijk niveau, ondersteund door een goede informatievoorziening.  Wij overzien het fysieke veiligheidsdomein.

Door informatie van betrokken partijen te combineren, te verrijken en te borgen zorgen wij dat onze organisatie, partners en de samenleving kunnen beschikken over tijdige en betrouwbare informatie.  Wij nodigen gemeenten uit individueel met ons in gesprek te gaan over de versterking van de gemeentelijke crisisbeheersing.  Wij willen de crisisorganisatie nadrukkelijker voorbereiden op herstelmanagement als onderdeel van crisisbeheersing, met in het bijzonder aandacht voor de continuïteit van vitale processen.

Wat hebben we daarvoor gedaan? 2022 stond grotendeels in het teken van corona en snel daarop volgend, de opvang van vluchtelingen. Eerst Oekraïense ontheemden, later asielzoekers en statushouders. Dit heeft een zware wissel getrokken op de capaciteit van de clusterdirectie (de crisisorganisatie en de GHOR hebben langdurig gefunctioneerd). Dit heeft noodgedwongen consequenties gehad voor de uitvoering van de koude taken van de clusterdirectie. Met onze reguliere activiteiten hebben we uitvoering gegeven aan de beleidsdoelstellingen. Daarnaast hebben wij een impuls gegeven aan de beleidsdoelstellingen met de volgende activiteiten:   

Wij hebben een vervolgstap gemaakt in de transitie naar adequate, compacte en digitaal doorzoekbare plannen, waarbij steeds meer wordt volstaan met aandachtskaarten, waarin operationele aspecten en strategische dilemma’s verkort zijn weergegeven. We verbeteren het inzicht in de kwaliteit van de crisisorganisatie. We hebben stappen gezet met de doorontwikkeling van de flexibiliteit en compactheid van de crisisorganisatie. De doorontwikkeling van de crisisbeheersing is erop gericht om crises te voorkomen, te voorzien en de effecten te minimaliseren. De focus is gelegd bij de verbetering van informatiemanagement, netwerkmanagement, crisismanagement en communicatiemanagement. Op 7 november heeft het Algemeen bestuur hier groen licht voor gegeven.

Pagina

14







We hebben stappen gezet in de doorontwikkeling van bevolkingszorg, op basis van een plan van aanpak dat in eind 2021 is vastgesteld. Dit traject is vertraagd als gevolg van drukke werkzaamheden van gemeenten in verband met Covid-19 en later de opvang van vluchtelingen. In het derde kwartaal is het proces van doorontwikkeling van bevolkingszorg weer opgepakt. We hebben stappen gezet om strategisch crisismanagement integraal door te voeren in de diverse crisisteams. De voorgenomen opleiding en training van onder andere de strategisch adviseurs van de beleidsteams is vanwege de drukke werkzaamheden rond Covid-19 en de opvang van vluchtelingen vertraagd. De ambitie om SCM op de schaal van MiddenNederland te organiseren is niet gerealiseerd, vanwege bovengenoemde ontwikkelingen. Bovendien is er van de zijde van Gooi en Vechtstreek en Flevoland minder dan oorspronkelijk gepland prioriteit aan dit onderwerp gegeven. Wel zijn de afspraken uit het programma drieslag geïmplementeerd ten aanzien van de interregionale crisisorganisatie. Door de vaststelling van een uniforme opschalingsprocedure (IPC) en bijbehorende regelingen zijn forse stappen gezet naar een uniforme doctrine. Het VIC Midden-Nederland is nog niet gerealiseerd.

Crisisorganisatie In 2022 is gewerkt om de crisisorganisatie beter toe te rusten op langdurige crises. Bij Covid19 en ook bij de coördinatie van de opvang van vluchtelingen is een ROT-Langdurig actief. Informatievoorziening Het Veiligheidsinformatiecentrum (VIC) voorziet in de informatievoorziening van de crisisorganisatie, ter ondersteuning van goede besluitvorming en betekenisgeving. Hiervoor worden de ontwikkelingen op het vlak van data-analyse, business intelligence en voorspellen organisatie breed ingezet. De verbeteringen, die in samenspraak met gemeenten en partners kunnen worden ontwikkeld, moeten zorgen dat besluitvorming gerichter, sneller en effectiever kan plaatsvinden. Gemeentelijke crisisbeheersing We zijn met gemeenten in gesprek over de toekomst van bevolkingszorg en crisiscommunicatie. Na de vaststelling van een gedragen standpunt op hoofdlijnen gaan we verder met de uitwerking ervan. Platform voor partners De VRU heeft in het kader van netwerkmanagement de bestaande samenwerking met de relevante crisispartners verder uitgebouwd en verdiept. Samen met deze partners wordt gezamenlijk uitvoering gegeven aan gezamenlijke thema’s op het domein van crisisbeheersing partners uitvoering geven aan de gezamenlijke strategische agenda (meerjarig). Deelnemen aan elkaars opleiding-, training- en oefen (OTO) activiteiten is hiervan een belangrijk onderdeel.

Pagina

15

Productie-indicatoren Tabel 6 Prestatie-indicatoren Crisisbeheersing Nr. Productie- en prestatieindicator

1 Planvorming actueel vastgesteld Incidentbestrijdinsplannen (elke 4 jaar) Rampenbestrijdingsplannen (elke 3 jaar) 2 Bezetting piketgroepen Hoofdstructuur Bevolkingszorg 3 Gediplomeerd voor functies waarvoor dat verplicht is Initiële opleiding is afgesloten met een examen 4 Piketorganisatie is initieel en structureel aantoonbaar vakbekwaam Verplichte trainingen daadwerkelijk gevolgd: Hoofdstructuur Bevolkingszorg 5 Inzicht in aantal (multidisciplinaire) inzetten Grip (aantal) Kortdurend, <1 week (aantal) Langdurend, >1 week (aantal) 6 Inzicht in aantal evaluaties (aantal) Het aantal platformoverleggen met crisispartners

Realisatie 2021

Actualisatie 2022

Realisatie 2022

70% 100%

100% 100%

100% 100%

>5 >5

≥5 ≥5

100% 85%

100%

100%

100%

90% 90%

90% 90%

85% 0%

5 1 (Covid)

6 2

12 1

6

8

8

Planvorming Beleidsdoelen voor planvorming zijn niet allemaal gehaald vanwege (1) de capaciteit die de huidige crisis vraagt, (2) prioriteit die is gegeven aan de handreiking GBT-driehoek die i.s.m. de Gemeente Utrecht tot stand is gekomen over de leerpunten van het schietincident en (3) de voorbereiding op de Vuelta. Externe capaciteit die geworven was voor een extra inspanning op planvorming om de beleidsdoelen te halen, is ook ingezet voor de crisis. Wettelijke verplichtingen voor planvorming worden wel gehaald Piketgroepen De procentuele bezetting van de regionale piketgroepen bevolkingszorg blijft al jaren achter en is de laatste 12 maanden problematisch. Enkele piketgroepen staan onder druk. Dit onderwerp is meermaals aangekaart bij gemeentesecretarissen. Werving loopt continue. Vulling van de lokale piketgroepen is een gemeentelijke verantwoordelijkheid. De doorontwikkeling van bevolkingszorg en crisiscommunicatie die we momenteel samen met gemeenten vorm geven moet o.a. dit probleem aanpakken. Vakbekwaam Voor bevolkingszorg wordt vanwege de doorontwikkeling na afstemming met de coordinerende functionaris en gemeenteambtenaren een aangepast vakbekwaamheidsprogramma gedraaid die aansluit bij multi-activiteiten. Daarnaast worden enkele gerichte vakbekwaamheidsactiviteiten georganiseerd.

Evalueren Voor de evaluatorenpool blijft het lastig om de evaluaties binnen een redelijke termijn voltooid te krijgen. De bezetting van de pool is een voortdurend aandachtspunt en onlangs uitgebreid. De beschikbare tijd van evaluatoren om deze neventaak uit te voeren is een structureel knelpunt.

Pagina

16

Gerealiseerde baten en lasten Tabel 7 Baten en lasten Crisisbeheersing

Pagina

17

4 GHOR Wat wilden we bereiken? De geneeskundige zorg tijdens een crisis wordt geleverd door verschillende geneeskundige organisaties, zoals ambulancediensten, GGDrU en ziekenhuizen. Onze GHOR vormt de schakel tussen deze organisaties. Zowel in de voorbereiding als tijdens crises pakken wij de coördinatie op en zorgen we voor afstemming met politie, brandweer en gemeenten. Daarmee zorgen wij voor een goede balans tussen zorg en veiligheid. Beleidsdoelstellingen In het Beleidsplan VRU 2020-2023 staan voor de GHOR twee doelstellingen:  Wij willen een stevigere regiepositie innemen als het gaat om voldoende capaciteit voor het presterend vermogen van spoedzorg.  Wij willen vanuit onze toezichtsrol actief signaleren, stimuleren en handhaven, opdat de zorgcontinuïteit in het complexe zorglandschap voldoende voorbereid is.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Beleidsactiviteiten Wij geven een impuls aan de beleidsdoelstellingen met deze specifieke beleidsactiviteiten: Steviger regiepositie op presterend vermogen spoedzorg: De spoedzorgketen vormt de basis voor de opschaling. Verschuivingen in het zorglandschap betekenen dat de capaciteit voor spoedzorg en daarmee de opgeschaalde voorzieningen, onder druk staan. De GHOR wil het voortouw nemen in het met zorgketenpartners werken aan het waarborgen van de capaciteit voor opgeschaalde spoedzorg. Daartoe zal de GHOR nadrukkelijk, vanuit het traumanetwerk Midden Nederland ROAZ, het onderwerp landelijk adresseren bij de relevante partijen (ministeries, GGD GHOR Nederland ziektekostenverzekeraars etc.) en regionaal passende maatregelen verkennen. Samenwerking met de omliggende regio’s is hierbij evident. Toezichtsrol zorgcontinuïteit: Om de invulling van de aan de veiligheidsregio opgedragen toezichtrol te versterken is het nodig om meer zicht te krijgen op het zorgrisicoprofiel van de regio. De toezichtsrol vraagt dat de GHOR ook steeds actief blijft investeren in een goede relatie met lokale besturen van zorgaanbieders en instellingen in de regio.

Pagina

18

Productie-indicatoren Tabel 8 Productie-indicatoren GHOR Nr. Productie- en prestatieindicator

1 Bezetting piketgroepen GHOR 2 Gediplomeerd voor functies waarvoor dat verplicht is Initiële opleiding is afgesloten met een examen 3 Piketorganisatie is initieel en structureel aantoonbaar vakbekwaam Verplichte trainingen daadwerkelijk gevolgd: GHOR 4 Inzicht in aantal (multidisciplinaire) inzetten Grip (aantal) Inzetten OvDG (aantal) * Betreft een nieuwe indicator waarover in 2021 geen informatie beschikbaar is.

Realisatie 2021

Actualisatie 2022

Realisatie 2022

5%

≥5

≥5

100%

100%

100%

90%

90%

90%

*

500

1072

Gerealiseerde baten en lasten Tabel 9 Baten en lasten GHOR

Pagina

19

5 Brandweer Wat wilden we bereiken? Onze meest bekende activiteit is het blussen van branden. De brandweer doet echter veel meer. We verlenen hulp bij ongevallen, bij incidenten met gevaarlijke stoffen, bij waterongevallen. Wat er ook gebeurt, de brandweer staat 24 uur per dag, 7 dagen in de week klaar om burgers in nood te helpen en gevaarlijke situaties het hoofd te bieden. Als organisatie zijn we voortdurend aan de slag om deze hulp 24/7 te kunnen borgen. Om ons werk goed te kunnen doen moet immers alles kloppen: een goede alarmering, het juiste materieel, de juiste route naar het incident en de vakbekwaamheid van onze brandweermensen. Uiteraard is hierbij ook de eigen veiligheid van belang, waaronder de zorg voor goede arbeidshygiëne en het veiligheidsbewustzijn van onze hulpverleners zelf. Al deze voorwaarden moeten op orde zijn om op een goede wijze de incidenten te kunnen bestrijden. Dit vergt een permanente en solide investering in mensen en middelen. Wat gaan we daarvoor doen? Beleidsdoelstellingen In het Beleidsplan VRU 2020-2023 staan voor de Brandweer zes doelstellingen:  Wij vinden het personeel en materieel gelijkwaardig belangrijk voor de paraatheid van onze brandweer.

Wij zorgen voor een paraatheidsorganisatie waarin aan beide elementen van de paraatheid evenveel aandacht wordt gegeven;  Wij zorgen er voor dat er een sluitende paraatheidsmatch komt op de posten die een gekazerneerde bezetting hebben kleiner dan op 24-uurs basis (de dagdienstposten);  Wij willen de inzetbaarheid van de niet-gekazerneerde posten verhogen en manieren vinden om op momenten van onderbezetting de dekking van de brandweerzorg op gelijk niveau te houden;  Onze brandweerpost staat midden in de samenleving, verbonden met de gemeenschap, bereikbaar en herkenbaar en, waar wenselijk, met een bredere maatschappelijke functie;  Wij koesteren de betrokkenheid van onze brandweercollega’s in de uitruk, zowel onze beroeps in roosterdienst als onze vrijwilligers. Wij stellen alles in het werk om onze beroeps en vrijwilligers te blijven binden en boeien voor de VRU-organisatie;  Wij koersen op regiobrede harmonie in kazerneringsroosters zodat we ongeacht de locatie zo goed mogelijk kunnen sturen op de paraatheid van onze gekazerneerde posten en de flexibele en duurzame inzetbaarheid van onze beroepsbrandweermensen.

Wat hebben we ervoor gedaan? Beleidsactiviteiten Met onze reguliere activiteiten die hierna beschreven staan, geven wij uitvoering aan de beleidsdoelstellingen. In 2022 hebben wij onder andere de volgende resultaten behaald:  De nieuwe organisatie van de directie Brandweerrepressie is geïmplementeerd. Vanaf 1 januari zijn de sectoren Oost en West en de afdeling Voorbereiding Incidentbestrijding operationeel. De bij de reorganisatie nog openstaande vacatures bij de afdeling Voorbereiding Incidentbestrijding zijn ingevuld, waarbij binnen de kaders van formatie en het functiehuis gekozen is voor een logische invulling van functies.  De adembeschermingswerkplaats in Houten is volgens planning opgeleverd en in gebruik genomen. De nieuwe werkplaats voldoet aan alle eisen in het kader van arbeidshygiëne en Arbowetgeving.  De eindevaluatie van het Bedrijf Preparatie Brandweer is uitgevoerd.  Het bestuur heeft ingestemd met de werkwijze rond Uitruk op Maat. In 2023 wordt gewerkt aan de implementatie van deze werkwijze.

Pagina

20

 

De VRU heeft als eerste veiligheidsregio het nieuwe operationeel uniform in gebruik genomen. Er is door een taskforce hard gewerkt aan het uitfaseren van Overeenkomsten van Opdracht (OVO) voor eigen personeel.

Paraatheid Ter ondersteuning van de (dagelijkse bedrijfsvoering van de) operationele brandweerorganisatie hanteert de commandant van de brandweer een materieel- en personeelsbeheer- en spreidingsplan (MPBSP), dat in afstemming met de posten tot stand is gekomen. Zodoende is de inrichting van de brandweerzorg voorbereid op de veranderingen die gedurende de planperiode optreden in het verzorgingsgebied. In de afgelopen jaren zijn diverse proeftuinen (zoals het gebruik van de tweewegpagers, de (door)ontwikkeling van het dashboard paraatheid en de inzet van opstappers) uitgevoerd met als doel verbetermogelijkheden voor paraatheid te ontwikkelen. In 2022 zijn deze proeftuinen voortgezet en deels afgerond. Zo is de evaluatie van de proeftuin rond de tweewegpagers afgerond en is er een businesscase opgesteld voor het vervolg.

Productie-indicatoren Tabel 10 Productie-indicatoren Brandweer Nr. Productie-indicatoren

Realisatie 2021

Incidenten bestrijden Het totaal aantal incidenten 8.084 Het aantal incidenten voor brandbestrijding 4.172 2a. Het aantal incidenten voor gebouwbranden 547 2b. Het aantal incidenten voor overige branden 2.042 2c. Het aantal incidenten voor (on)echte of (on)terechte OMS-meldingen 1.583 3 Het aantal incidenten voor hulpverlening 3.151 3a. Het aantal incidenten voor technische hulpverlening 231 393 3b. Het aantal incidenten voor hulpverleningen m.b.t. dieren 1.740 3c. Het aantal incidenten voor overige hulpverlening, waaronder assistentie politie en ambulance 3d. Het aantal incidenten voor AED-inzet 787 4 Het aantal incidenten voor basishandelingen bij de bestrijding van ongevallen 638 met gevaarlijke stoffen 5 Het aantal incidenten voor ondersteuning bij waterongevallen 123 6 Het aantal geredde slachtoffers 25 7 Het aantal inzetten voor en in buurregio’s 231 1 2

8 9

Vakbekwaamheid Aantal cursisten manschap A dat de opleiding heeft afgerond Aantal cursisten dat de opleiding bevelvoerder heeft afgerond

86 15

Actualisatie 2022

Realisatie 2022

8.350 4.250 550 2.150 1.550 3.400 200 350 2.200 650 600

9.238 4.411 631 2.251 1.529 4.014 213 388 2.584 829 660

100 160

153 42 281

96 18

94 18

Prestatie-indicatoren Tabel 11 Prestatie-indicatoren Brandweer Nr. Prestatie-indicatoren

1 2

3

Paraatheid & Vakbekwaamheid De opkomsttijden van de brandweer zijn overeenkomstig de eisen van het dekkingsplan uitgevoerd (meettijden) De paraatheid van de brandweer is overeenkomstig de eisen van het dekkingsplan gegarandeerd geweest Jeugdbrandweer Het percentage jeugdbrandweerleden dat doorstroomt naar de reguliere brandweer ten opzichte van het aantal jeugdleden dat de jeugdbrandweer verlaat op 18/19 jarige leeftijd

Realisatie 2021

Actualisatie 2022

Realisatie 2022

82%

80%

83%

ja

Ja

Ja

20%

15%

18%

Pagina

21

Gerealiseerde baten en lasten Tabel 12 Baten en lasten Brandweer

Pagina

22

6 Meldkamer Wat wilden we bereiken? De meldkamer is het kloppend hart van de hulpdiensten. De meldkamer neemt 24 uur per dag en 7 dagen per week hulpverzoeken van burgers in nood aan en dirigeert de hulpverleners snel en efficiënt naar de plaats van het incident. De centralisten vormen daarbij de ogen en oren van de brandweer, vanaf een incidentmelding tot het moment dat een leidinggevende op de plek van het incident arriveert en de aansturing van de collega’s op straat overneemt. De brandweer deelt de meldkamer met de politie en de ambulancedienst. Voor incidenten die om een multidisciplinaire aanpak vragen, kan daardoor snel een calamiteitencoördinator worden ingezet die alle drie de hulpdiensten kan aansturen. Beleidsdoelstellingen In het Beleidsplan VRU 2020-2023 staan voor het programma Meldkamer twee doelstellingen:  Wij willen meldingen van burgers sneller en slimmer ontvangen, registreren, beoordelen en bewaken, ten einde nog sneller en adequater hulp te kunnen bieden.  Wij sturen op de kwaliteit en de bruikbaarheid van de informatie waarover de meldkamer beschikt, en de snelheid waarmee deze beschikbaar komt ten behoeve van de uitvoering van ons werk.

Wat hebben we ervoor gedaan? Beleidsactiviteiten Wij geven een impuls aan de beleidsdoelstellingen met een paar specifieke beleidsactiviteiten: Meldingen sneller en slimmer ontvangen en verwerken De meldkamer moet ons helpen de hulpverlening aan de burger betrouwbaar en steeds zo snel mogelijk te laten plaatsvinden. In lijn met het landelijk vastgestelde kwalificatiedossier voorziet ons in 2021 vastgestelde vakbekwaamheidsprogramma meldkamer (2022-2025) naast technische training in competentiegerichte training. Met ingang van 2022 zijn onze centralisten gediplomeerd door het NIPV. In 2022 hebben we landelijk de 112NL-app in gebruik genomen. De chatfunctie in deze app maakt contact met de meldkamer mogelijk voor melders met auditieve of spraakbeperking, maar ook voor mensen die de Nederlandse en Engelse taal niet beheersen. We zijn nauw aangesloten op landelijke ontwikkelingen en spelen daar zelf ook een rol in. Nadat we landelijk tijdens storm Eunice geconfronteerd werden met een landelijk overbelast 112netwerk (telefonie), onderzoeken we op basis van de evaluatie hoe we er landelijk zowel als op lokaal niveau op kunnen sturen bereikbaar te blijven voor spoedmeldingen. Uit interne evaluaties waaraan we als meldkamer bij voorkeur aansluiten, proberen we samen met de betrokken repressieve functionarissen actief leerpunten te destilleren.

We werken ook op de meldkamer aan het zijn van een veilig lerende organisatie. De aansluiting van de meldkamer Utrecht op de landelijke meldkamer infrastructuur is door de Landelijke Meldkamer Samenwerking (LMS) opgeschort. In de periode tot de aansluiting zullen technologische vernieuwingen tevens voor toepassing in het huidige geïntegreerd meldkamer systeem (GMS) beschikbaar worden gemaakt. Voor de middellange termijn bouwen wij samen met de politie, de veiligheidsregio’s van Flevoland en Gooi en Vechtstreek, en de Regionale Ambulancevoorzieningen van Gooi en Vechtstreek, Flevoland en Utrecht, aan de nieuwe,