24RV067 Bijlage 0 Begroting 2025 gemeente Zeist
Tekst van het document
Begroting 2025
Inhoud Leeswijzer ........................................................................................................................................................................................................................................ 3 Inleiding ............................................................................................................................................................................................................................................ 4 Begroting 2025 in het kort ................................................................................................................................................................................................................ 5 Programma’s .................................................................................................................................................................................................................................... 6 Programma 1 Gemeente in verbinding ........................................................................................................................................................................................
7 Programma 2 Volwaardig meedoen aan de samenleving ......................................................................................................................................................... 11 Programma 3 Doorpakken voor natuur en klimaat .................................................................................................................................................................... 23 Programma 4 Wonen op maat ................................................................................................................................................................................................... 29 Programma 5 Positieve gezondheid .......................................................................................................................................................................................... 33 Programma 6 Cultureel en sportief Zeist ................................................................................................................................................................................... 43 Programma 7 Mobiliteit brengt ons verder .................................................................................................................................................................................
50 Programma 8 Levendige economie ........................................................................................................................................................................................... 53 Programma 9 Samen zorgen voor veiligheid ............................................................................................................................................................................. 57 Programma 10 Financiële stabiliteit en organisatie ................................................................................................................................................................... 61 Budgetautorisatie ........................................................................................................................................................................................................................... 66 Paragrafen...................................................................................................................................................................................................................................... 70 Paragraaf 1 Lokale heffingen .....................................................................................................................................................................................................
71 Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................................................................................................ 79 Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................................................................................................. 92 Paragraaf 4 Financiering .......................................................................................................................................................................................................... 100 Paragraaf 5 Bedrijfsvoering...................................................................................................................................................................................................... 105 Paragraaf 6 Verbonden Partijen .............................................................................................................................................................................................. 108 Paragraaf 7 Grondbeleid ..........................................................................................................................................................................................................
136 Paragraaf 8 Open overheid ...................................................................................................................................................................................................... 140 Paragraaf 9 Duurzaamheid ...................................................................................................................................................................................................... 141 Financiële begroting ..................................................................................................................................................................................................................... 142 1
Totale begroting ................................................................................................................................................................................................................... 143 Exploitatie- en financieel resultaat ....................................................................................................................................................................................... 145 Geprognosticeerde balans ................................................................................................................................................................................................... 146 Reserves en Voorzieningen ................................................................................................................................................................................................. 147 EMU-saldo............................................................................................................................................................................................................................ 156 Meerjarenbegroting per taakveld .........................................................................................................................................................................................
157 Incidentele baten en lasten .................................................................................................................................................................................................. 159 Vaststellingsbesluit ....................................................................................................................................................................................................................... 160 Bijlages ......................................................................................................................................................................................................................................... 161 Bijlage 1 Kerngegevens ....................................................................................................................................................................................................... 162 Bijlage 2 Uitgangspunten financieel beleid .......................................................................................................................................................................... 163
2
Leeswijzer De gemeenteraad stelt via de begroting de financiële kaders vast voor het komende jaar. In de voorliggende begroting is dat het jaar 2025. De begroting is niet uitsluitend een financieel document, maar bevat ook informatie over het te voeren beleid. De gemeente kent heel veel verschillende taken en ambities. We kunnen in een begroting niet ingaan op alle details. Dus worden de belangrijkste taken en ambities beschreven. De inleiding van dit boekwerk geeft op hoofdlijnen weer waar de begroting over gaat en hoe onze taken en ambities geplaatst kunnen worden binnen de huidige context. Na de inleiding volgt de Begroting 2025 in het kort. Hierin is in één oogopslag te zien waar het beschikbare geld vandaan komt en waaraan de gemeente dit geld wil uitgeven. In deze onderdelen samen worden de grote lijnen van de begroting samengevat. Vervolgens worden alle gemeentelijke taken besproken, ze zijn onderverdeeld in programma’s. Volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) worden per programma de zogenoemde 3 W-vragen per programma beantwoord: 1. Wat willen we bereiken: de doelstelling, in het bijzonder de beoogde maatschappelijke effecten. 2. Wat gaan we daarvoor doen: de wijze waarop ernaar gestreefd zal worden die effecten te bereiken. 3. Wat gaat dit kosten: de raming van baten en lasten. Zoals aangegeven kan de tekst per programma niet allesomvattend zijn.
Door een goede mix te maken van een toelichting op hoofdlijnen en specifieke doelen voor 2025 wordt toch een breed en volledig beeld gegeven. Zoals voorgeschreven in het BBV zijn voor 2025 zowel de baten (opbrengsten) als de lasten (kosten) per programma opgenomen. Voor het juiste meerjarenperspectief, zijn ook zowel de baten als de lasten per programma voor de jaren 2026-2028 beschreven. Ter vergelijking zijn daar bovendien de gegevens weergegeven van de realisatie van 2023 en de cijfers uit de (gewijzigde) Begroting 2024 (peildatum 1 juli 2024). Het programma wordt afgesloten met de beleidsindicatoren, welke de trend van de afgelopen jaren tonen. Zo nodig is ook een aanvullende duiding toegevoegd. In het Hoofdstuk Budgetautorisatie treft u de budgetten aan zoals de gemeenteraad die kaderstellend autoriseert. Het boekwerk gaat vervolgens verder met de, in het BBV verplichte Paragrafen. Deze zijn bedoeld om inzicht te geven in zaken die binnen alle programma’s spelen, zoals lokale heffingen en verbonden partijen (gemeenschappelijke regelingen). De paragrafen zijn (vak)technischer van aard en daardoor soms moeilijker te lezen. Het BBV schrijft de paragrafen voor en voor een belangrijk deel ook de inhoud ervan. We proberen deze zo helder mogelijk te schrijven.
Na de verplichte paragrafen is in het onderdeel Financiële begroting een verdieping op de financieel technische onderwerpen gegeven. Hieronder vallen zaken als de totale begroting (uitgesplitst per programma en taakveld/collegeproduct), de geprognotiseerde balans, het EMU Saldo, het overzicht van Reserves en Voorzieningen en een overzicht van de incidentele baten en lasten. Hierna volgt het Vaststellingbesluit. We sluiten het boekwerk af met een tweetal bijlagen waarin de geactualiseerde kerngegevens van de gemeente Zeist zijn gepresenteerd en een overzicht van de uitgangspunten bij het opstellen van deze Begroting 2025 worden opgesomd.
3
Inleiding Voor u ligt de meerjarenbegroting 2025-2028 van de gemeente Zeist. Deze begroting is tot stand gekomen in een tijd van maatschappelijk grote vraagstukken, stijgende inflatie en toenemende financiële zorgen in de samenleving. Het financieel perspectief van de primitieve begroting, waarmee het boekwerk wordt afgesloten, laat over 2025 een tekort van circa € 1mln. zien. De daar opvolgende jaren laten echter een positief saldo zien. Bedragen (x € 1.000) Saldo (Primitief)
2025 -987
2026 1.351
2027 198
2028 1.751
Dit saldo is afwijkend van het in de Kadernota 2025 gepresenteerde meerjarenperspectief. Dit is voornamelijk het gevolg van de effecten van de meicirculaire 2024 (RIB24.090). Deze effecten hebben een nadelig effect in 2025 en juist een voordelig effect in de jaren 2026 t/m 2028, waardoor het meerjarenperspectief ten opzichte van deze uit de Kadenota 2025 is omgedraaid. In bijlage 1 behorend bij het raadsvoorstel ‘Begroting 2025’ wordt de opbouw en de totstandkoming van het primitieve saldo verder toegelicht. In ditzelfde raadsvoorstel worden knelpunten en ambities voorgesteld (meldingen Kadernota & Begroting 2025) en worden vervolgens conform de stappen uit de Nota Stabiliteitscriteria 2021-2024 (RIB 20.170) maatregelen voorgesteld om tot een sluitend meerjarenperspectief te komen. Deze knelpunten, ambities en maatregelen zijn expliciet geen onderdeel van de in dit boekwerk gepresenteerde primitieve begroting. Alle in dit boekwerk opgenomen cijfers zijn het gevolg van vastgesteld en bestaand beleid. Wij blijven daarnaast het boekwerk van onze begroting, net als afgelopen jaren, door ontwikkelen. Zo maken we vanaf dit jaar gebruik van het “Gemeentemodel” voor de presentatie van de geprognotiseerde balans, EMU-saldo, tabellen ten behoeve van de paragraaf financiering en de presentatie van de kengetallen.
Vooral de laatste (de presentatie van de kengetallen) zorgt er voor dat de trend en toekomstige ontwikkelingen beter tot uitdrukking komen.
4
Begroting 2025 in het kort INKOMSTEN
UITGAVEN
Van het rijk
Eigen inkomsten
TOTAAL
€ 165.800.000
€ 63.900.000
€ 229.700.000
Belastingen & Heffingen
Overige inkomsten
Onroerendzaakbelasting (OZB)
Vanuit Reserves € 8.700.000
€ 16.000.000 Verhuur vastgoed Afvalstoffenheffing
€ 1.600.000
€ 11.300.000 Rioolheffing
Overig (bijv. werkz. voor derden)
€ 6.200.000
€ 5.100.000
Vergunningen en leges
Rente en beleggingen
€ 6.300.000
€ 300.000 Overige inkomsten
Parkeerinkomsten € 3.600.000 Sportaccommodaties € 1.300.000 Begraafplaats en crematorium € 2.000.000 Overige belastingen (precario, toeristen, markt, reclame)
Volwaardig meedoen aan de samenleving
€ 61.500.000
Onderwijsbeleid en -huisvesting
€ 8.700.000
Participatie en integratie
€ 13.900.000
Bijstandsverlening
€ 38.900.000
Positieve gezondheid
€ 57.800.000
Jeugdwet
€ 23.500.000
WMO en overige zorg 18+
€ 18.800.000
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
€ 11.500.000
Volksgezondheid
€ 4.000.000
Doorpakken voor mileu en klimaat
€ 27.500.000
Openbaar groen
€ 6.300.000
Afvalverwerking
€ 9.600.000
Riolering
€ 4.200.000
Mileu en klimaat
€ 5.300.000
Begraafplaats en crematorium
€ 2.100.000
Financiële stabiliteit en organisatie
€ 35.520.000
Bedrijfsvoering
€ 23.100.000
Toevoeging aan reserves
€ 6.500.000
Gemeentelijk (financieel) bezit en beleid
€ 5.920.000
Cultureel en sportief Zeist
€ 12.100.000
Gemeente in verbinding
€ 6.800.000
Sportbeleid en - accomodaties
€ 5.800.000
Bestuurszaken
€ 3.700.000
Cultuur
€ 6.300.000
Burgerzaken
€ 3.100.000
Mobiliteit brengt ons verder
€ 12.600.000
Wonen op maat
€ 6.500.000
Parkeren (en - belasting)
€ 3.400.000
Wonen en bouwen
€ 4.900.000
Verkeer en vervoer
€ 9.200.000
Ruimtelijke ordening
€ 1.600.000
Samen zorgen voor veiligheid
€ 9.000.000
Economie als versneller
€ 1.200.000
€ 15.700.000
€ 1.000.000 Eigen bijdrage (WMO) € 500.000 Van de inwoners: € 48.200.000
5
Subtotaal
€ 216.020.000
Subtotaal
€ 14.500.000
TOTAAL € 230.520.000
Programma’s
6
Programma 1 Gemeente in verbinding In een democratie telt iedereen mee. Iedereen verdient het om te worden gehoord. Ook de tegenstem én de stem van wie geraakt wordt maar ‘niet aan tafel zit’. Deze ‘inclusie’ is een kernwaarde voor een vitale democratie, een waarde die we moeten beschermen. We betrekken de samenleving bij hoe wij als gemeente functioneren. Denk aan het ontwikkelen van wijkactiviteiten en de buurtbudgetten. De gemeente is er voor de samenleving. Het is vanzelfsprekend dat de gemeente Zeist (raad, college en ambtelijke organisatie) in verbinding staat met inwoners, bedrijven en (maatschappelijke) organisaties.
Programma in het kort: Verbonden Partijen: Totaal lasten:
U10 € 6.797.000 (3,0% van het totaal)
otaal baten:
€ 1.593.000
Wij blijven kansen benutten om onze dienstverlening verder te verbeteren. Het klanttevredenheidsonderzoek geeft hiervoor input. Dit onderzoek willen we doorontwikkelen om nog gerichter in te kunnen zoomen op specifieke onderwerpen. Inwoners en ondernemers weten zelf hun weg steeds beter te vinden via digitale kanalen. Wij willen het voor hen nog gemakkelijker maken om contact op te nemen met gemeente Zeist. Ook in het contact dat zij hebben met onze medewerkers, willen we het verschil maken. Zo is een van de doelen om het proces rond het doen van een melding te optimaliseren, zodat dit nog sneller kan en gemakkelijker wordt. Wat gaan we doen? Bestuur • Doorontwikkeling en verdieping van de vaardigheid van de gemeentelijke organisatie op participatie en samenspel, aan de hand van het Handvat Participatie Zeist. Hierbij is aandacht voor ambtelijke organisatie, college van B&W en gemeenteraad. Ieder onderdeel van de gemeentelijke organisatie heeft baat bij training, dialoog en reflectie. In de doorontwikkeling ligt de nadruk op: (1) eigenaarschap en urgentie, (2) bewustzijn en begrip; (3) vaardigheden en kennis. Ook reflecteren we op afgeronde participatieprocessen.
De leerpunten en ontwikkelpunten zijn voeding voor onze voorbereidingen op de participatieverordening, het verder ontwikkelen van het huidige Handvat Participatie en het nieuwe Handvat Participatie voor inwoners en initiatiefnemers (Omgevingswet, Programma 4). •
7
Doorontwikkeling van het samenspel en de ontwikkeling van een vitale democratie. Bijvoorbeeld door te blijven experimenteren met participatiemethodieken. Zowel met behulp van online als offline middelen en altijd met oog voor de context: ieder participatieproces vraagt weer om een iets andere aanpak. Het doel van de doorontwikkeling blijft: een kwalitatief sterk besluit met hulp van kennis en ervaring uit de samenleving. Het experimenteren met verschillende methodes is geen doel op zich.
Wat merkt de samenleving hiervan? •
Participatieprocessen lopen dankzij het handvat soepeler voor iedereen. Dit betekent een kortere doorlooptijd, duidelijkheid over het doel van de participatie, tevredenheid over het proces en de communicatie.
•
De rol van iedere actor en ieders bijdrage in een participatieproces is helderder. Zoals de rol van de gemeenteraad vooraf, tijdens en bij de reflectie van een participatieproces.
•
Samenspel tussen gemeente en inwoners vindt voortdurend plaats, waarbij samenspel niet altijd het gezicht heeft van een (standaard) participatietraject. Samenspel is een gebruikelijk onderdeel van de gemeentelijke werkzaamheden. Het Handvat Participatie helpt ons om hierin bewuste keuzes te maken.
•
Breed gedragen plannen, gedeeld eigenaarschap, het versterken van vertrouwen tussen inwoners en de gemeente, en inwoners onderling.
•
Wat gaan we doen? We gaan verder met de inrichting van OMZeist.nl, het platform voor digitale participatie en het verbreden van de aanwezige kennis. De volgende stappen zijn gericht op het vergroten van de bekendheid van het platform onder medewerkers van gemeente Zeist en vervolgens naar college van B&W en gemeenteraad. Het Handvat Participatie biedt ook de basis voor de invulling van online participatie. Om een projectteam vervolgens in staat te stellen te beslissen of online participatie op OMZeist.nl passend is, ontwikkelen we een beslistool. Hierin komen in ieder geval de functionaliteiten, benodigde collega’s en een tijdsinschatting te staan.
•
Wat merkt de samenleving hiervan? Het beter benutten van de mogelijkheden van digitale participatie zorgt voor een grotere diversiteit aan perspectieven en ideeën. Het draagt bij aan samenspel en betrokkenheid.
•
We hebben oog voor de komst van een verbrede inspraakverordening. Gemeenten • moeten uiterlijk 1 januari 2027 beschikken over deze verordening, waarbij vooral de nadruk ligt op het wettelijk verankeren van het uitdaagrecht. Het is een kans om ons op het gebied van participatie weer verder te ontwikkelen door opgedane ervaringen om te zetten in wetgeving, mede met het Handvat Participatie Zeist als basisinput. Eind 2024 volgt er een procesvoorstel waarin staat beschreven op welke wijze we als gemeente dit proces gaan inrichten. Hiervoor vragen we ook het akkoord van uw raad.
De verordening zorgt voor heldere kaders op het gebied van participatie voor inwoners en gemeenteraad. Daarbij borduren we voort op het Handvat Participatie Zeist en daarbij houden we oog voor met een gezonde balans van wendbaarheid en vrijheid omdat iedere context een ander participatieproces op maat vraagt.
•
We voeren op dit moment een verkenning uit naar de betekenisgeving van een buurtbudget voor de gemeente Zeist en de samenleving. Uit deze verkenning volgt een advies waarover gesproken wordt met college van B&W, gemeenteraad en maatschappelijke organisaties.
•
Initiatieven die de buurt, het publiek belang en onze maatschappelijke opgaven dienen, kunnen worden versterkt door een (vorm van) buurtbudget.
•
Het onderzoek naar de communicatie van de gemeente Zeist geeft inzicht in mogelijkheden en kansen voor verbetering. Het is daarmee een startpunt. De opvolging daarvan zal samen met de organisatie worden vormgeven. Onderdeel hiervan is een brede dialoog binnen de organisatie over de resultaten en hoe wij samen een verbeterslag kunnen maken. De uitwerking in het plan van aanpak krijgt in de loop van het jaar zijn vervolg.
•
Nog betere afstemming van communicatie op de behoefte van onze inwoners. Hiermee kunnen we hen nog beter informeren en betrekken. We communiceren tijdig, duidelijk en eenvoudig, met duidelijke taal en beelden, zodat mensen ons begrijpen.
•
Elke inwoner en ondernemer in gemeente Zeist moet eenvoudig contact kunnen opnemen met de gemeente.
•
Burgerzaken In een tijdperk van snelle digitale ontwikkelingen moeten we oog blijven houden voor inwoners die minder digitaal vaardig zijn. Uiteraard zijn we continu bezig met het afstemmen van onze (digitale) dienstverlening op de behoeften van inwoners, maar in 2025 willen we hier scherpte in aanbrengen. Hiervoor brengen we in kaart welke doelgroepen nog niet goed (genoeg) mee kunnen komen qua digitale dienstverlening.
•
In 2025 start de aanbesteding voor de software die gebruikt wordt bij en door de afdeling burgerzaken. Dit raakt interne systemen, maar ook de eDiensten die we aanbieden op www.zeist.nl.
•
Het niveau van dienstverlening blijft hoog en wordt waar mogelijk verbeterd, doordat processen intern efficiënter lopen en doordat wij nog betere mogelijkheden online kunnen aanbieden. Inwoners kunnen nog gemakkelijker hun zaken zelf regelen (bijvoorbeeld een verhuizing doorgeven, of een uittreksel aanvragen).
•
Het doen van een melding openbare ruimte is een van de meest gebruikte diensten door inwoners. We willen onderzoeken of we dit proces zowel voor de inwoner als voor de organisatie kunnen verbeteren door het inzetten van een app.
•
Het doel is dat inwoners snel en gemakkelijk een melding openbare ruimte kunnen doen.
8
•
Wat gaan we doen? Een aantal jaar voeren we zelf een klanttevredenheidsonderzoek (KTO) uit volgens een methodiek die in kaart brengt of wij de basis goed op orde hebben. Het is nu tijd om verdieping aan te brengen in het onderzoek, om in te zoomen op specifieke onderwerpen en om continu te meten hoe inwoners onze dienstverlening ervaren. Hiervoor hebben we de expertise nodig van een extern onderzoeksbureau.
•
Wat merkt de samenleving hiervan? We willen blijven leren van onze inwoners om onze dienstverlening continu te verbeteren. Hiervoor hebben we frequenter input nodig van onze inwoners. De resultaten van het KTO zetten we om in verbeteringen. Zo blijft de dienstverlening passen bij (nieuwe) behoeftes van de maatschappij.
•
We blijven werken aan de juiste kwaliteiten en vaardigheden van de KCC- • medewerkers, o.a. om in te kunnen spelen op nieuwe (digitale) ontwikkelingen. Hiervoor is het nodig om opleidingen aan te bieden.
Wanneer steeds meer inwoners zelf hun weg vinden via digitale kanalen, blijven de specifieke persoonlijke vragen over voor de medewerkers. Probleemoplossend vermogen en emotionele vaardigheden (empathie) worden steeds belangrijker in de menselijke contacten.
•
We willen de al aanwezige Persoonlijke Informatie Pagina (PIP) verder doorontwikkelen. Hierdoor kunnen er nog meer zaken geregeld worden via internet. De PIP is een klantportaal gekoppeld aan het zaaksysteem en is een geschikt platform om digitale dienstverlening verder te brengen.
•
Hiermee voorzien we verder in de behoefte vanuit de maatschappij om zelf tijd- en plaats onafhankelijk zaken te kunnen regelen met de gemeente.
Wat mag het kosten? RAAD01 GEMEENTE IN VERBINDING Realisatie 2023 Begroting 2024 3.181 3.754 195 0 -2.987 -3.754
(bedragen x € 1.000) Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 3.743 3.743 3.736 3.736 0 0 0 0 -3.743 -3.743 -3.736 -3.736
010 BESTUUR
L B S
020 BURGERZAKEN
L B S
3.026 1.046 -1.981
3.250 1.538 -1.713
3.054 1.593 -1.461
3.157 1.623 -1.534
3.157 1.623 -1.533
3.157 1.623 -1.533
Totaal
L B S
6.208 1.241 -4.967
7.004 1.538 -5.466
6.797 1.593 -5.203
6.900 1.623 -5.277
6.893 1.623 -5.269
6.893 1.623 -5.269
Toelichting op afwijkingen geen
9
Beleidsindicatoren Klanttevredenheidsonderzoek 1 = erg makkelijk, 5 erg moeilijk. De benchmark voor overheidsinstanties is 2,7. Elke score onder dit cijfer kunnen we dus als goed interpreteren. Op structurele basis voeren we een klanttevredenheidsonderzoek uit waarmee we peilen hoe onze dienstverlening wordt ervaren en of we onze processen goed hebben ingericht. We stellen hiervoor de vraag ‘hoe makkelijk of moeilijk was het om geholpen te worden met uw vraag?’.
3 2 1 0 KTO 1 (2021)
KTO 2 (2022)
KTO 3 (2023)
KTO 4 (2024)
Zeist
Benchmark
Duiding: Onze dienstverlening wordt goed gewaardeerd door inwoners en ondernemers. Onze betrokkenheid, snelheid en empathie worden genoemd als pluspunten. Wat structureel naar voren komt als aandachtspunt is dat inwoners ervaren dat we onze afspraken niet nakomen. Het gaat hierbij om terugbelverzoeken opvolgen, op e-mails reageren en statusupdates geven. We hebben verschillende middelen ingezet om dit te verbeteren.
10
Programma 2 Volwaardig meedoen aan de samenleving In de gemeente Zeist helpen mensen elkaar, zijn er heel veel vrijwilligers actief en zijn er deskundige professionals die iedere dag hulp geven aan mensen die dat nodig hebben. Dat is iets om trots op te zijn. We zetten in op de verdere versterking van de sociale basis, zodat we gezamenlijk het ontstaan van een zwaardere hulp- en ondersteuningsbehoefte kunnen voorkomen. In het sociaal domein streven we ernaar dat iedereen grip heeft op zijn of haar eigen leven. Dat betekent dat iedereen zoveel als mogelijk zelfstandig kan voorzien in zijn of haar basisbehoeften en een prettig leven kan leiden. We handelen daarbij vanuit het perspectief van ‘positieve gezondheid’. Zie voor verdere informatie hierover Programma 5.
Programma in het kort: Verbonden Partijen: Totaal lasten: Totaal baten:
WereldKidz / NUOVO / BIGA / RDWI € 61.489.000 (27,4 % van het totaal) € 26.524.000
Ondersteuning Het is niet vanzelfsprekend dat elke inwoner grip heeft op het eigen leven, bijvoorbeeld als iemand een laag inkomen of weinig bestedingsruimte heeft. Inkomensondersteuning door het toekennen van minimaregelingen kan in die gevallen een steuntje in de rug bieden. Inwoners die geen salaris uit werk of een ander inkomen hebben, ontvangen via de Regionale Sociale Dienst Kromme Rijn Heuvelrug (RSDKRH) een uitkering. We ondersteunen inwoners bij het voorkomen van problematische betalingsachterstanden en het oplossen van schulden. Inwoners die niet op eigen kracht werk vinden of behoefte hebben aan werk dat aangepast is aan de eigen mogelijkheden, ondersteunen we bij het vinden en behouden van werk. Wijkgericht werken Ook op wijkniveau werken we aan ‘een goed leven in Zeist’. Het wijkgericht werken is een integrale aanpak voor de maatschappelijke uitdagingen in de wijken. Met deze aanpak kunnen wij per wijk maatwerk leveren. Samen met onze maatschappelijke partners en bewoners dragen wij zo in iedere wijk bij aan de veiligheid, leefbaarheid en sociale cohesie. Onderwijshuisvesting Samen met kinderopvang, onderwijsinstellingen en maatschappelijke partners werken wij aan kansengelijkheid door kinderen en jongeren vanaf hun geboorte een uitdagende en inspirerende leef- en leeromgeving en rijke schooldag te bieden.
Zo kan elk kind zich optimaal ontwikkelen en gelukkig opgroeien. Goede onderwijshuisvesting is hierbij cruciaal. De gemeente heeft de wettelijke zorgplicht voor onderwijshuisvesting. Samen met de schoolbesturen dragen we zorg voor voldoende en kwalitatief goede onderwijslocaties voor alle leerlingen in gemeente Zeist. Door tijdig afstemming met de schoolbesturen te zoeken, proberen we steeds beter in te spelen op de behoefte om kinderen onderwijs te laten volgen op een school naar keuze. Wat gaan we doen? Onderwijshuisvesting • We werken vanuit het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs 2024, structureel aan kwalitatieve renovatie of vervangende nieuwbouw voor scholen in de gemeente.
11
Wat merkt de samenleving hiervan? •
Schoolgebouwen die ontwikkeld worden, voldoen aan de eisen van deze tijd.
•
•
Wat gaan we doen? We zetten ons in voor onderwijshuisvesting van goede kwaliteit met aandacht voor duurzaamheid luchtkwaliteit en inclusie.
•
Wat merkt de samenleving hiervan? Samen met schoolbesturen maken we scholen zo duurzaam en gezond mogelijk. Ook nemen we, waar nodig, extra ruimte op in het belang van doorgaande leerlijnen of onderwijs gerelateerde samenwerkingspartners.
We hebben oog voor voldoende voortgang van bouwplannen en zetten ons in om kansen te benutten voor ontwikkelingen binnen de beperkte ruimte in gemeente Zeist.
• •
We werken de planning verder uit en concretiseren deze in samenwerking met de schoolbesturen, met het oog op tijdige en voldoende tijdelijke huisvesting. We onderzoeken kansen voor realisatie van onderwijslocaties bij gebiedsontwikkelingen.
•
We zetten in op voldoende en goed bereikbare gymzalen voor het bewegingsonderwijs.
•
Minder busvervoer en meer mogelijkheden voor bewegingsonderwijs.
•
We hebben oog voor veranderende wet- en regelgeving op gebied van renovatie en nieuwbouw van schoolgebouwen in 2025.
•
We zijn in staat om aanpassingen te doen aan onze strategische plannen als de wetgeving daarom vraagt.
• •
In 2025 ontvangen op 10 locaties zo'n 300 peuters voorschoolse educatie. Door de komst van een nieuwe peuter opvanglocatie op het azc Kamp van Zeist, krijgen de peuters daar de kans om met weinig tot geen taal- en ontwikkelingsachterstand te starten op de basisschool. De basisscholen Al Amana, de Wegwijzer, Op Dreef en de Griffel geven aan dat de taal- en ontwikkelingsachterstanden bij kinderen die deelnemen aan de schakelklassen merkbaar zijn verkleind.
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) • Met de verschillende samenwerkingspartners uit het onderwijsveld, voeren we de OAB-uitvoeringsagenda uit. De thema’s voor de komende periode zijn aanbod en spreiding, doorgaande leerlijn en zorgondersteuning voorschoolse educatie. • We starten een nieuwe peutergroep op het asielzoekerscentrum Kamp van Zeist (azc Kamp van Zeist). • Kinderen op de basisschool krijgen extra mogelijkheden om hun schoolloopbaan met succes te volgen. Bij vier basisscholen in gemeente Zeist met een lage CBSachterstandsscore zijn er schakelklassen ter bevordering van de taalontwikkeling.
•
•
Samen met betrokken schoolbesturen streven we ernaar de agenda van de Gelijke Kansen Alliantie te verlengen. Hierdoor kunnen we in 2025 en 2026 verder werken op scholen aan interventies die passen bij de behoefte van de leerlingen. Met de schoolbesturen bespreken we of de interventies nog steeds aansluiten op de behoefte van de leerlingen of dat er andere interventies nodig zijn.
•
Kinderen van de betrokken scholen merken dat ze extra worden ondersteund op de vlakken waar dat nodig is. Afhankelijk van de keuzes die de scholen daarvoor maken valt te denken aan: gezonde tussendoortjes, mogelijkheden voor bewegend leren of het volgen van zwemlessen door kinderen in het speciaal onderwijs en (voortgezet) speciaal onderwijs. Kinderen leren over gezonde voeding en komen meer in beweging door bewegend leren.
•
Samen met schoolbesturen krijgen kinderen van nieuwkomers en vluchtelingen een passende onderwijsplek in gemeente Zeist. De gemeente en schoolbesturen komen tot een gedeelde visie over de inrichting van het onderwijs aan nieuwkomersleerlingen inclusief ondersteuningsstructuur. Samen met schoolbesturen verbeteren we de doorstroming van kinderen vanuit een taalklas naar een reguliere basisschool in de buurt.
•
Alle kinderen van nieuwkomers en vluchtelingen krijgen in 2025 onderwijs en werken aan een basis om nu en later mee te kunnen doen in onze samenleving. Kinderen van nieuwkomers volgen vaker ‘thuisnabij’ onderwijs, nadat zij in 1 tot 2 jaar de periode in de taalklas hebben afgerond. De scholen ‘thuisnabij’ ervaren een lagere drempel bij het opnemen van nieuwkomers leerlingen op hun reguliere school omdat zij kunnen worden begeleid door het expertisecentrum nieuwkomers.
• •
12
• •
•
Wat merkt de samenleving hiervan? De nieuwkomersleerlingen ervaren een betere schoolgang na doorstroming naar regulier onderwijs.
Agenda Jeugd en Onderwijs We voeren samen met kinderopvang, onderwijs en jeugdpartners de Agenda Jeugd en Onderwijs 2023-2027 (AJO) uit. Doel is het vergroten van de ontwikkelingskansen van de jeugd. In schooljaar 2024/2025 voeren we in het kader van de AJO samen met de partners de volgende projecten uit: • Ondersteuningsstructuur jonge kind • Veiligheid op voortgezet onderwijs-scholen (zie programma 9) • In Vollenhove voeren we het project Samen Opgroeien uit. Ouders, scholen, organisaties en gemeente bouwen een netwerk dat activiteiten opzet en onderzoekt rondom het gezond, veilig en kansrijk opvoeden en opgroeien, voor kinderen van 0-13 jaar. Hiermee vergroten we de ontwikkelingskansen en veerkracht van kinderen en gezinnen in Vollenhove.
• • •
De drie AJO-projecten voor schooljaar 2024-2025 zijn uitgevoerd. De ontwikkelkansen voor kinderen in Vollenhoven van 0-13 jaar zijn groter. De inwoners van Vollenhoven hebben meer veerkracht.
Jeugdhulp in het onderwijs • We organiseren een goede samenwerking op school tussen de netwerkpartners, niet gehinderd door grenzen tussen gemeenten, samenwerkingsverbanden, onderwijs en jeugdhulp. • In 2025 werken we op Rafael (speciaal onderwijs in Utrecht) en Heuvelrugcollege (voortgezet speciaal onderwijs in Zeist) integraal samen bij de preventie, beoordeling en aanpak van ondersteuningsvraagstukken van een leerling. We bieden een integraal aanbod, waar nodig door bundeling van financiën van gemeenten en onderwijs. • We vervolgen de bovenregionale pilot met collectieve financiering van jeugdhulp in het speciaal onderwijs bij deze twee pilotscholen.
Voor de leerlingen in de pilot: • meer leerlingen hebben een ononderbroken schoolse ontwikkeling; • minder leerlingen zitten thuis; • leerlingen hebben minder dagbesteding en/of dagbehandeling nodig. Voor ouders in de pilot: • ouders hoeven zelf geen inspanningen te verrichten om de benodigde zorg voor hun kind op school te regelen; • ouders hoeven geen nieuwe beschikking of een verlenging daarvan aan te vragen voor jeugdhulp. Voor scholen: • Vanuit de uitgewerkte resultaten van de pilot (medio 2025) krijgen andere scholen een goed voorbeeld van collectieve financierin. Hierdoor hoeven scholen en jeugdhulporganisaties geen eigen zoektochten meer op te starten.
Leerlingenvervoer • Leerlingen die voldoen aan de criteria in de Verordening Bekostiging Leerlingenvervoer 2024 hebben recht op een vorm van vervoer zodat ze op de Basis speciaal onderwijs school (BSO) of voortgezet speciaal onderwijs school (VSO) komen. We geven vergoedingen aan ouders voor het vervoer van hun kind(eren) met fiets, openbaar vervoer of eigen auto. In de situatie dat ouders of leerlingen niet met eigen vervoer kunnen dan organiseren wij aangepast taxivervoer. • We stimuleren ouders en kinderen om waar mogelijk eigen vervoersmiddelen in te zetten om naar het speciaal onderwijs te gaan.
•
•
13
Wat gaan we doen? We (onder)steunen de totstandkoming van een expertisecentrum nieuwkomers bij een schoolbestuur. Dit expertisecentrum biedt alle Primair onderwijs scholen en leerkrachten begeleiding bij het geven van onderwijs aan nieuwkomers.
• •
Ouders en onderwijsinstellingen zijn op de hoogte van de vergoedingen die de gemeente biedt en er is goede communicatie tussen vervoerders, gemeente, ouders en onderwijs over de voortgang in het leerlingenvervoer. Kinderen kunnen onderwijs volgen op de BSO- of VSO-school. In 2025 gaan 10% van de huidige 181 leerlingen niet meer met het aangepast taxivervoer naar school.
Wat gaan we doen? Aanpak schoolverzuim en schooluitval • Jongeren die ongeoorloofd verzuimen en/of vroegtijdig het onderwijs verlaten ontvangen begeleiding van het Doorstroompunt (trajectbegeleiders voortijdig schoolverlaten en leerplichtambtenaren mbo) en leerplichtambtenaren primair, voortgezet en speciaal onderwijs. Afspraken met o.a. de mbo's en doorstroompunten leggen we vast in de bovenregionale Agenda SchoolWerkt. In 2025 implementeren we de Wet van school naar duurzaam werk, samen met de scholen en de RSD. Eén van de belangrijkste wijzigingen is de verhoging van de leeftijd van jongeren die het Doorstroompunt mag begeleiden naar 27 jaar. Samenkracht en burgerparticipatie Fysieke wijkvoorzieningen • Vanuit de twaalf verschillende fysieke wijkvoorzieningen (wijkservicepunten, wijkinloophuizen en dorps-/buurthuizen) bieden we bewoners in de gemeente een centrale ontmoetingsplek. We stimuleren dat wijkbewoners hierin zelf een belangrijk rol vervullen en we besteden aandacht aan maatschappelijke thema’s zoals eenzaamheid, kwetsbaarheid, integratie, inclusiviteit en gezondheid.
Voorkomen overbelasting mantelzorgers We bieden: • Ondersteuning van mantelzorgers door Steunpunt Mantelzorg Zeist door het uitdragen van het mantelzorgcompliment, individuele ondersteuning zoals bezoekdiensten, informatiebijeenkomsten, collectieve ondersteuning als lotgenotengroepen. Ook wordt er samengewerkt met jongerenwerk voor het ondersteunen van jonge mantelzorgers. Daarnaast richt het steunpunt zich op bewustwording onder professionals. • Een regionaal logeerhuis. • Maatjesprojecten met o.a. aandacht voor dementie.
• • •
•
Door het bieden van een centrale ontmoetingsplek is de hulp merkbaar dichter bij de inwoners georganiseerd, waardoor zij meer nabijheid en een luisterend oor ervaren. Indien nodig kan een hulpvraag binnen een dag worden opgepakt. Hiermee wordt de hulpbehoefte van een wijkbewoner laagdrempelig en snel gesignaleerd en gekoppeld aan de juiste instantie.
•
Alle mantelzorgers in de gemeente Zeist ontvangen een mantelzorgcompliment. Er zijn minstens 100 matches gemaakt tussen mantelzorgers en vrijwilligers. In 2025 heeft het regionale logeerhuis minstens 10 bedden beschikbaar met een bezettingsgraad van minimaal 75%. Inwoners zijn op de hoogte van het respijtzorg aanbod in de gemeente Zeist d.m.v. een duidelijke sociale kaart en communicatie door MeanderOmnium. Er is een duidelijk integraal aanbod voor ondersteuning van de mantelzorgers bestaande uit informatiebijeenkomsten, clientondersteuning, maatjesprojecten en lotgenotengroepen. Mantelzorgorganisaties leveren een bijdrage aan de netwerkbijeenkomsten informele ondersteuning.
• • • • •
Doorontwikkeling informele ondersteuning • We zetten in op laagdrempelige ondersteuning aan inwoners door vrijwilligers. Dit doen we door het ondersteunen en koppelen van bestaande initiatieven zoals de wegwijscafés, welzijn op recept en de wijkambassadeurs. • We zetten onze lokale aanpak eenzaamheid voort met speciale aandacht voor 75+. • We stimuleren de verdere doorontwikkeling van het Netwerk Informele Ondersteuning Zeist (NIOZ) dat alle informele organisaties met elkaar verbindt.
14
Wat merkt de samenleving hiervan? Schoolverzuim en schooluitval neemt af ten opzichte van 2024. We hebben alle gemelde jongeren in beeld en zij ontvangen begeleiding. Vanaf augustus krijgen ook voortijdig schoolverlaters tussen de 23 en 27 begeleiding in het vinden van een opleiding of werk via het Doorstroompunt.
• • •
Inwoners weten de informele ondersteuning te vinden en maken hiervan gebruik wanneer het nodig is. Inwoners weten waar zij terecht kunnen wanneer hij/zij eenzaam is en/of eenzaamheid signaleert. Inwoner ervaren geen tot weinig dubbelingen én weinig gaten in het aanbod van informele ondersteuning.
Wat gaan we doen? Vertaling van het beleidskader De sociale basis (onderdeel programma Sociaal in Balans) We versterken de sociale basis aan de hand van een drietal projecten: • We werken met een inhoudelijk subsidiekader gebaseerd op de 8 thema's van het beleidskader De sociale basis en beoordelen subsidieaanvragen via een uniform en transparant beoordelingsproces. • We werken volgens het verbeterplan samenwerking en hebben op alle thema's van de sociale basis een duidelijke uitvoeringsrichting. • We monitoren de maatschappelijke effecten van de inzet binnen de sociale basis en rapporteren hierover aan de gemeenteraad.
Wat merkt de samenleving hiervan? Inwoners krijgen eerder de juiste ondersteuning, doordat informele ondersteuning en de formele ondersteuning elkaar beter kunnen vinden. • Maatschappelijk partners weten op welke manier ze subsidie aanvragen en waarop we deze beoordelen. •
Opvang vluchtelingen • We continueren de opvang voor vluchtelingen in het azc Kamp van Zeist en zetten actief in op participatie in de samenleving. • We continueren de opvang voor Oekraïense ontheemden en zetten actief in op participatie in de samenleving. • We zetten in op de verbinding van vluchtelingen in gemeente Zeist en de inwoners van gemeente Zeist door middel van buddy trajecten.
•
In 2025 nemen vluchtelingen in gemeente Zeist deel aan verschillende activiteiten voor kinderen en volwassenen op het gebied van sport, cultuur, gezondheid en taal, waardoor zij zich verder ontwikkelen en mee kunnen doen in de Nederlandse samenleving. Dit geldt voor zowel het azc Kamp van Zeist als de opvang voor Oekraïense ontheemden.
Jongerenwerk • We willen dat jongeren in hun vrije tijd kunnen werken aan het ontwikkelen van hun talenten, jongerenwerkers helpen hen hierbij. De behoeften van de jongeren staan centraal, denk aan extra ontmoetingsplaatsen en individueel contact. • Jongeren kunnen • deelnemen aan (groeps)activiteiten in hun vrije tijd; • meedenken en meehelpen in het opzetten van nieuwe ontmoetingsplaatsen; • stagelopen bij het jongerenwerk en • deelnemen aan online activiteiten. • Bij één van de scholen in Zeist is het mogelijk om tijdens schooltijden een beroep te doen op de schooljongerenwerkers. • Ketenpartners in de jeugdgroepenaanpak benaderen groepen jongeren, brengen ze met elkaar in beeld en plegen waar nodig interventies. (Zie ook Programma Veiligheid)
•
Jongeren kunnen op een laagdrempelige manier hun talenten ontdekken en ontwikkelen. Jongeren krijgen perspectief en zijn weerbaarder tegen (online) criminaliteit. Jongeren en hun omgeving kunnen terecht bij het jongerenwerk om o.a. in gesprek te gaan over overlast op straat. Jongeren leveren een positieve bijdrage in de wijk.
Agenda Meedoen. Samen werken aan inclusie en diversiteit Samen met inwoners en organisaties werken we aan inclusie en diversiteit aan de hand van zeven thema's: 1. Fysieke toegankelijkheid • We moedigen ondernemers aan om hun bedrijven beter toegankelijk te maken, waardoor inwoners met beperkingen ook hier makkelijker terecht kunnen. Daarnaast sporen we ondernemers aan om hun toiletten open te stellen voor het publiek, wat het gemak voor inwoners vergroot. 2. Digitale toegankelijkheid • Inwoners krijgen hulp bij het gebruik van digitale diensten en bij het ontwikkelen van digitale vaardigheden, wat hun zelfredzaamheid vergroot. We communiceren duidelijk en eenvoudig, zodat iedereen het begrijpt.
De onderdelen van de agenda op de 7 thema’s zijn in gang gezet zodat: • Iedereen, ongeacht achtergrond, identiteit of persoonlijke omstandigheden, gelijke kansen heeft om deel te nemen aan alle aspecten van de samenleving. • Een samenleving waarin diversiteit wordt omarmd en waarin ieder individu zich thuis, verbonden en gewaardeerd voelt.
15
• • •
Wat gaan we doen? 3. Vervoer en mobiliteit • Voetpaden, parkeergarages, parkeerterreinen en bushaltes maken we toegankelijker voor mensen met een beperking, wat hun mobiliteit vergroot. Parkeren is eenvoudiger door een aansluiting op een landelijke app en door betere informatievoorziening, waardoor inwoners met beperkingen minder moeite hebben met het vinden van een parkeerplek. 4. Werk, zinvolle dagbesteding en vrijetijdsbesteding • Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt krijgen extra ondersteuning, waardoor hun kansen op werk toenemen. Diversiteit wordt gezien als een meerwaarde en actief bevorderd, wat bijdraagt aan een inclusieve samenleving. 5. Niets over ons, zonder ons • We betrekken inwoners, maatschappelijke organisaties en bedrijven actief bij de uitvoering van deze agenda, wat zorgt voor een gezamenlijke inspanning en meer draagvlak in de samenleving. 6. Onderwijs, inclusie en diversiteit • In het primair en voortgezet onderwijs is discriminatie en uitsluiting bespreekbaar, wat bijdraagt aan een veiliger schoolklimaat. We motiveren scholen om Gender Sexuality Alliances (GSA's) op te zetten, wat de inclusie van LHBTIQ+ leerlingen bevordert. Bewustwording over inclusie wordt vergroot met het lesprogramma ONBEPERKT! en scholen worden fysiek toegankelijker gemaakt, wat alle leerlingen ten goede komt. 7.
Sociale veiligheid • We vergroten de zichtbaarheid van het antidiscriminatie meldpunt. • We werken aan het vergroten van de meldingsbereidheid voor geweldsdelicten, vooral binnen de LHBTIQ+ gemeenschap. • Op Coming Out Day hijsen we de diversiteitsvlag en doen mee aan initiatieven die bewustwording en acceptatie van diversiteit vergroten.
Wat merkt de samenleving hiervan?
(Zie vorige pagina)
Buurtaanpak Vollenhove • In de buurtaanpak Vollenhove hebben de bewoners, gemeente en organisaties als doel bewoners vooruit te helpen en de buurt een boost te geven. Dit vindt plaats door sociale en fysieke projecten en het inzetten van verbinders op het gebied van gezondheid, participatie en werk. We nemen deel aan de Regiodeal Vitale wijken tot en met eind 2025. We werken aan een nieuwe propositie voor een regiodeal.
• •
De indicatoren in de monitor zijn stabiel ten opzichte van 2024. Inwoners zijn betrokken en geven input bij het opstarten van nieuwe projecten.
Inburgering en Participatie • De RSD begeleidt, in samenwerking met Vluchtelingenwerk, alle nieuwkomers in gemeente Zeist op maat bij de inburgering. Dit gebeurt aan de hand van een brede intake en het maken van een persoonlijk Plan Inburgering en Participatie. • Nieuwkomers krijgen taallessen op maat. We stimuleren nieuwkomers te participeren in de samenleving en gelijktijdig de Nederlandse taal te ontwikkelen. Bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk, betaald werk of sociale activiteiten te ondernemen in de samenleving.
•
Nieuwkomers hebben een grotere slagingskans in hun inburgeringstraject en integreren in de samenleving. Nieuwkomers leren op eigen tempo en niveau de Nederlandse taal en volgen een onderwijstraject op maat. Nieuwkomers participeren en integreren zo vroeg mogelijk in de samenleving.
16
• •
Wat gaan we doen? Taal • We voeren de Taalaanpak Zeist 2020-2024 verder uit waarbij we inzetten op 1) preventie van laaggeletterdheid, 2) het herkennen, bespreken en doorverwijzen van laaggeletterden naar het aanbod en 3) passend aanbod bieden. Dit doen we vanuit vier verschillende sporen: taal en ontwikkeling, taal en gezondheid, taal en werk en taal en geld. • Met de Taalaanpak geven we samen met partners in de regio uitvoering aan verschillende taaltrajecten. Zo zijn er in gemeente Zeist o.a. formele taalcursussen die afgerond worden met een officieel erkend diploma, taaltrajecten specifiek rondom bijvoorbeeld het thema opvoeding, gezondheid en werk, taalmaatjes en een Open Leercentrum. • Zowel deze formele als meer informele manier van het verbeteren van de basisvaardigheden zijn gericht op een niveau verhoging en/of kunnen daarnaast een opstap zijn naar een formele taalcursus, bijdragen aan taalcontact, het oefenen in de praktijk van de geleerde vaardigheden en/of kunnen de motivatie van de taal eerder vergroten. • Vluchtelingen en nieuwkomers krijgen een passend aanbod om zo vroeg mogelijk te starten met het leren van de Nederlandse taal. •
Inkomensregelingen We bieden inkomensondersteuning door het toekennen van minimaregelingen en voorzieningen.
Wat merkt de samenleving hiervan? We bereiken in 2025 meer laaggeletterde inwoners met een toegankelijk en gedifferentieerd taalaanbod. Hiermee krijgen kinderen én volwassenen, die dat graag willen, de kans om hun basisvaardigheden te verbeteren. • Alle vluchtelingen en nieuwkomers in gemeente Zeist starten vroegtijdig met integreren in de samenleving door het verkrijgen van taallessen Nederlands, als mogelijke aanvulling op het basis taalaanbod binnen de inburgering. •
• • •
Inwoners hebben meer financiële ruimte en geven aan dat ze merkbaar minder stress en geldzorgen ervaren. Inwoners hebben perspectief en ervaren een beter welbevinden en gezondheid. De regelingen dragen bij aan het (verder) voorkomen van schulden.
•
We verstrekken subsidies aan de Stichting Leerkansen, het Jeugdfonds Sport & Cultuur en de Stichting Leren voor de Toekomst.
•
Kinderen die opgroeien in een huishouden met een laag inkomen kunnen via regelingen en voorzieningen gelijkwaardig mee doen en hebben gelijke kansen.
•
In 2025 voeren we met onze samenwerkingspartners het uitvoeringsplan van het beleidskader Financiële Bestaanszekerheid 2024-2027 uit. Het bevat de ambitie, visie en speerpunten voor de komende jaren op het gebied van bestaanszekerheid. Er is een duidelijke link met het nieuwe beleidskader gezondheid, sport en bewegen 2024 - 2027.
• • •
Het is eenvoudiger voor inwoners met een laag inkomen om de financiële ondersteuning (minimaregelingen) te ontvangen waar ze recht op hebben. Inwoners komen minder snel in financiële problemen. Inwoners met een laag inkomen ervaren minder financiële drempels om gezond te leven, te sporten en te bewegen.
•
Via de RSD verstrekken we uitkeringen en inkomensondersteuning aan inwoners die niet zelf in hun levensonderhoud kunnen voorzien.
•
Inwoners kunnen door hun uitkering meedoen in de samenleving.
•
Door vroeg signalering zijn betalingsachterstanden bij o.a. huur en energiebedrijf bekend bij de RSD. Met gerichte huisbezoeken bieden we vroegtijdig hulp.
•
Betalingsachterstanden groeien niet uit tot problematische schulden.
17
Wat gaan we doen? Bestrijden jeugdwerkloosheid • Voor jongeren is er een integraal aanbod richting opleiding en werk verzorgd door consulenten Doorstroompunt en de RSD, en het team werkroute van de Biga en RSD.
Begeleide Participatie Biga en RSD (team werkroute) ondersteunen inwoners met een arbeidsbeperking die onder de banenafspraak vallen en andere inwoners die daar baat bij hebben, met aangepast werk, ondersteuning op de werkplek en andere instrumenten. • We benutten de mogelijkheden om loonkostensubsidie in te zetten voor de doelgroep die daar aanspraak op kan maken. •
Wat merkt de samenleving hiervan? Er is een fysiek loket in De Koppeling waar jongeren wekelijks zonder afspraak terecht kunnen voor vragen over werk, inkomen en opleiding (SchoolWerkcafé Zeist) • Door goede samenwerking tussen RSD, Biga en het Doorstroompunt worden jongeren niet van het kastje naar de muur gestuurd. •
• •
Inwoners hebben zinvol en passend werk. Inwoners hebben een passende plek om mee te doen in de samenleving.
•
Wanneer werk (nog) niet mogelijk is, ondersteunen we in samenwerking met lokale partners, bij het vinden van alternatieve participatiemogelijkheden zoals vrijwilligerswerk.
•
Inwoners hebben een passende plek om mee te doen in de samenleving.
•
In Vollenhove zet de RSD een outreachende verbinder in om individueel bewoners toe te leiden naar zowel participatie als werk. De verbinder is in samenwerking met de werkcoach van de RSD werkzaam in de buurt, een bekend gezicht en sluit bij de leefwereld van de inwoner aan. Deze aanpak breiden we uit naar Zeist West (Nijenheim en Couwenhove). We proberen uit of deze manier van werken (outreachend, vast gezicht, dichtbij) werkt om inwoners te bereiken.
•
Inwoners krijgen in hun eigen buurt individueel ondersteuning bij de toeleiding naar participatie als werk.
•
Het bestand uitkeringsgerechtigden ontwikkelt zich minimaal vergelijkbaar met de landelijke trend.
•
Het realiseren van de opgaven draagt bij aan het behalen van de ambities zoals genoemd in de Strategische Kaders Werk en Inkomen 2024-2027: o inwoner centraal; o ondersteuning vanuit passende nabijheid; o werk voor iedereen en werken moet lonen; o meer ruimte voor lokale inkleuring; o samenhang werk en inkomen met bestaanszekerheid; o leren en innoveren. Op het moment dat een inwoner een ondersteuningsvraag heeft waarvoor de inwoner bij een andere ‘loket’ moet zijn, zorgen we voor een warme overdracht of bieden gezamenlijk en in afstemming ondersteuning. De ondersteuningsbehoefte van de inwoner staat centraal (doen wat nodig is) en de inwoner heeft zo min mogelijk last van de wijze waarop deze ondersteuning op de achtergrond formeel is geregeld.
•
Arbeidsparticipatie De RSD ondersteunt inwoners zonder werk bij het vinden van een passende baan.
•
We werken in 2025 aan de uitvoering van de Innovatieagenda Werk en Inkomen 2024-2027. Deze innovatieagenda bevat 8 opgaven op het terrein van werk en inkomen waarmee we samen met Regionale Dienst Werk en Inkomen (RDWI) en Biga de komende jaren aan de slag gaan.
•
Vanuit programmalijn 2 starten we met twee opgaven: o We werken volgens het ‘geen-verkeerd-loket-principe’. o We werken met traploos ondersteuningsaanbod voor inwoners.
•
Vanuit programmalijn 3 starten we met de volgende opgave: o Leren en innoveren, met innovatietafels voor projecten en pilots. o We starten met innovatietafels, waarbij enerzijds al bestaande pilots en projecten met elkaar worden gedeeld, maar van waaruit anderzijds nieuwe projecten gestart kunnen worden.
18
• •
Wat gaan we doen? Arbeidsparticipatie vluchtelingen en nieuwkomers • In samenwerking met de RSD en vluchtelingenwerk ondersteunen we vluchtelingen en nieuwkomers bij het vinden van een passende baan.
•
Wat merkt de samenleving hiervan? Vluchtelingen en nieuwkomers participeren in de samenleving door werk en hebben de mogelijkheid kennis en ervaring op te doen in het werkveld (bijvoorbeeld door middel van vrijwilligerswerk).
Wat mag het kosten? RAAD02 VOLWAARDIG MEEDOEN AAN DE SAMENLEVING Realisatie 2023 Begroting 2024 5.317 7.532 795 239 -4.522 -7.293
(bedragen x € 1.000) Begroting 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 6.236 6.048 7.876 8.452 244 244 244 244 -5.991 -5.803 -7.631 -8.207
420 ONDERWIJSHUISVESTING
L B S
430 ONDERWIJSBELEID EN LEERLINGENZAKEN
L B S
4.684 2.926 -1.758
4.515 2.359 -2.156
2.451 454 -1.997
2.324 433 -1.892
2.218 433 -1.785
2.218 433 -1.785
610 SAMENKRACHT EN BURGERPARTICIPATIE
L B S
10.929 10.386 -544
9.497 2.470 -7.027
10.709 2.859 -7.850
10.004 2.614 -7.390
8.313 1.243 -7.070
8.191 1.243 -6.948
630 INKOMENSREGELINGEN
L B S
34.627 21.554 -13.073
33.953 22.037 -11.917
33.005 22.967 -10.038
33.005 22.936 -10.069
32.928 22.942 -9.986
32.928 22.935 -9.994
640 WSW EN BESCHUT WERK
L B S
5.936 0 -5.936
5.898 0 -5.898
5.901 0 -5.901
5.660 0 -5.660
5.543 0 -5.543
5.251 0 -5.251
650 ARBEIDSPARTICIPATIE
L B S
3.057 172 -2.885
3.109 73 -3.036
3.187 0 -3.187
3.075 0 -3.075
2.910 0 -2.910
2.910 0 -2.910
Totaal
L B S
64.551 35.834 -28.717
64.505 27.178 -37.327
61.489 26.524 -34.964
60.116 26.227 -33.888
59.788 24.863 -34.925
59.950 24.855 -35.095
19
Toelichting op afwijkingen De lasten van het collegeproduct 420 Onderwijshuisvesting wisselen per jaar. Dit heeft te maken met de uitgaven voor onderhoud welke jaarlijks wisselen. Ook stijgen de kapitaallasten met ingang van 2027 op basis van het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs 2024. De lasten van het collegeproduct 610 Samenkracht en Burgerparticipatie stijgen in 2025 en 2026 als gevolg van de uitgaven ten laste van een aantal specifieke uitkeringen van het Rijk . Hier staan dus ook hogere baten tegenover. Voor 2025 heeft een deel van de stijging het gevolg van de uitgaven voor het project Vollenhove Vooruit, hiertegenover staan ook baten geraamd. Een deel van de gestegen raming voor de lasten in 2025 is vanwege budgetten vanuit de middelen voor het coalitieakkoord. Beleidsindicatoren Vroegtijdige schoolverlaters (vsv’ers)
Absoluut verzuim
Relatief verzuim
%
Per 1.000 leerlingen
Per 1.000 leerlingen
Vsv’ers zijn jongeren van 12 tot 23 jaar die zonder startkwalificatie het onderwijsverlaten. Een startkwalificaties is een havo of vwo diploma of minimaal een mbo-2 diploma. Het percentage is het aantal vsv’ers gedeeld door het aantal onderwijsdeelnemers van dat zelfde jaar.
Het aantal leer- of kwalificatie plichtige jongeren dat absoluut verzuimer is (geweest) gedurende het schooljaar. De jongere is niet ingeschreven bij een onderwijsinstelling en beschikt niet over een vrijstelling. De periodeaanduiding 2022 staat voor schooljaar ‘2021/2022’.
Het aantal leer- of kwalificatie plichtige leerlingen (per 1.000 leerlingen) waarbij sprake is van meer dan 16 uur ongeoorloofd verzuim gedurende 4 opeenvolgende lesweken. De periodeaanduiding 2022 staat voor schooljaar ‘2021/2022’.
3 2 1 0
40
15
30
10
20
5
10
0
2019
2020 Zeist
2021
2022
2023
Nederland
Duiding: Na een daling in de jaren 2019 tot 2021 zien we vanaf 2021 een stijging in het aantal VSV-ers. Deze stijging is in lijn met het landelijke beeld. In 2023 ligt het aantal VSV-ers in Zeist iets onder het landelijke gemiddelde.
20
20
0
2019
2020 Zeist
2021
2022
2023
Nederland
Duiding: In de schooljaren 2021/2022 en 2022/2023 waren de aantallen voor Zeist fors hoger. Oorzaak hiervan lag grotendeels in achterlopende registratie vanuit scholen richting Duo. Inmiddels is dat probleem verholpen. Sinds afgelopen schooljaar zijn de aantallen weer in lijn met het oorspronkelijk niveau en nemen zelfs iets af. Ook landelijk is er een stijging zichtbaar. Volgens onderzoek van Ingrado is de landelijke toename vooral toe te schrijven aan de toename van kinderen die naar Nederland emigreerde, die niet direct bij een onderwijsinstelling terecht konden. In Zeist zijn er voldoende plekken op scholen voor vluchtelingen.
2019
2020 Zeist
2021
2022
2023
Nederland
Duiding: Tot en met 2022 scoorden we structureel iets hoger dan het landelijk gemiddelde, in 2023 is het relatief verzuim afgenomen en lager dan landelijk gemiddeld.
Banen
Netto arbeidsparticipatie
Werkloze jongeren
Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd 15-64 jaar
% van de werkzame beroepsbevolking ten opzicht van de beroepsbevolking
% 16 t/m 22 jarigen
Onder een baan wordt een vervulde positie verstaan. Dit betreffen zowel fulltimers, parttimers als uitzendkrachten.
Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking.
Personen van 16 t/m 22 jaar die als werkzoekende staan ingeschreven bij het UWV Werkbedrijf en de tegelijkertijd geen baan hebben als werknemer volgens de polis administratie.
950
74
900
72
850
2,5 2 1,5
70
800 750
68
700
66 2019
2020
2021
Zeist
2022
2023
1 0,5 0 2019
2020
Nederland
2021
Zeist
2022
2023
2018
Nederland
2019
2020
2021
Zeist
2022
Nederland
Duiding: Ondanks een daling in 2020 is er momenteel een stabiele lijn in Zeist. We zitten ruim boven het landelijke gemiddelde.
Duiding: De netto arbeidsparticipatie in Zeist is in de afgelopen jaren richting het landelijk gemiddelde gekropen. Er zijn geen indicatoren die een wijziging in de trend voorzien.