24RV043 Beleidskader Financiële Bestaanszekerheid - bijlage 1
Tekst van het document
Om deze samenwerking verder vorm te geven stellen we een gezamenlijk uitvoeringsplan op met partners. Als gemeente hebben wij in de samen werking de rol als regievoerder en verbinder. Uit de gesprekken met de maatschappelijke partners wordt het belang van de regierol van de gemeente benadrukt. Hier geven we invulling aan door deze wijze van samenwerking te stimuleren en faciliteren. Het verbinden en faciliteren vanuit de regierol kost capaciteit. Er is een schakel tussen beleid en uitvoering nodig, iemand die het netwerk van partners coördineert en dichtbij partners staat. Hiervoor willen we een coördinator bestaans zekerheid inzetten. Om zelf de regie te houden, kiezen we er voor om deze persoon vanuit de gemeente te laten werken. De coördinator werkt nauw samen met andere coördinatoren die al actief zijn, o.a. op taal, kansrijke
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Visie en uitgangspunten
Inzet van Ervaringsdeskundigen Integraliteit is na te streven op meerdere vlakken. In de vorige paragrafen hebben we integraliteit beschreven vanuit het beleidsperspectief (‘op basis van welke wet doen we wat?’) en vanuit organisatie- en uitvoerings perspectief (‘hoe geven we uitvoering aan afgestemde inzet?’). Naast deze
32
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
perspectieven streven we ook na om de inwoner centraal te stellen en vanuit diens perspectief te kijken naar knelpunten en kansen. Op deze manier ontstaat er een herkenbaar beeld van wat er vanuit verschillende wetten, organisaties en activiteiten nodig is. Ook komt uit de gesprekken met inwoners naar voren dat het een noodzaak is om ervaringsdeskundig heid in te zetten. Er is volgens hen behoefte aan meer menselijkheid, begrip en betrokkenheid van ervaringsdeskundigen, zodat we als gemeente daadwerkelijk weten wat er nodig is. Daarom investeren we de komende jaren in een werkwijze rondom ervaringsdeskundigheid en het daad werkelijk inzetten van (betaalde) ervaringsdeskundigen bij de beleids uitvoering. We starten hiermee door goede voorbeelden te verzamelen op het gebied van ervaringsdeskundigheid binnen andere gemeenten. Verder sturen we binnen externe opdrachten en bij subsidieverlening aan op de inzet van ervaringsdeskundigen.
5
Speerpunten
6
Financiën
7
ʜ We bieden hulp en ondersteuning op een manier die logisch is vanuit het oogpunt van de inwoner. Niet de wijze waarop we de ondersteuning georganiseerd hebben, maar de behoefte van de inwoner staat hierbij centraal. Hierbij houden we ook rekening met de effecten die langdurige stress heeft op de houding en het welzijn van inwoners. ʜ We nemen door voorzieningen en regelingen de belemmeringen weg, zodat kinderen gelijke kansen krijgen om volwaardig mee te kunnen doen en hun toekomstperspectief kunnen vergroten. ʜ Naast het op orde brengen en houden van onze voorzieningen willen we ook ondersteuning bieden aan inwoners door persoonlijke ontwikkeling te ondersteunen en hun netwerken te versterken.
5.2 S peerpunt 2: Meer inwoners ervaren dat het hebben van een laag inkomen geen belemmering is om mee te kunnen doen Wat gaan we doen: ʜ We dragen bij aan financiële bestaanszekerheid door te kijken naar het bereik van de doelgroep en de effectiviteit van de voorzieningen. ʜ We streven naar hulp en ondersteuning die eenvoudig te begrijpen, te vinden en aan te vragen is.
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Visie en uitgangspunten
33
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Ondersteuning vanuit voorzieningen en minimaregelingen In Zeist willen we dat iedere inwoner kan meedoen met de samenleving. Inkomensregelingen spelen hierbij een belangrijke rol. Vanuit het Rijk bestaat de wettelijke verplichting om verschillende regelingen te realiseren. Daarnaast hebben we lokale aanvullende regelingen. De aanvullende regelingen worden nagenoeg volledig door ons gefinancierd en door de RSD of andere organisaties uitgevoerd. De visie en doelen uit dit kader geven richting aan de inkomensregelingen. Het beleidsmatig sociaal minimum is in Zeist 130% van het Wettelijk Sociaal Minimum. We blijven de vijf centrale minimaregelingen: de Geld-Terug-Regeling, de Collectieve Aanvullende Ziektekostenverzekering (CAZ), kwijtschelding gemeentelijke belastingen, de Individuele inkomenstoeslag en de bijzondere bijstand voortzetten.
5
Speerpunten
6
Financiën
de wijk. Bovendien weten we dat intergenerationele armoede niet alleen doorbroken wordt door de inkomenspositie van de ouders te verbeteren, maar ook door de kansengelijkheid te vergroten. Daarom doen we dan ook vanuit onderwijs mee met de bestaande aanpakken zoals: de Rijke schooldag/ Programma School en omgeving, De Gelijke Kansen Alliantie en het project rondom Samen Opgroeien in Vollenhove. Tot slot heeft het Rijk voor de komende jaren een subsidie beschikbaar gesteld voor gratis schoolontbijt op scholen. Gezamenlijk met het onderwijs verkennen we of er in de komende jaren eventuele aanvullende ondersteuning nodig is op scholen, bijvoorbeeld in de vorm van het Jeugd Educatiefonds.
Daarnaast blijven we de verschillende maatschappelijke organisaties die inwoners ondersteunen in financiële zin, of met hun financiële situatie, subsidiëren. Verder willen we de komende jaren blijven investeren in informele initiatieven op buurt- en wijkniveau. Kansengelijkheid voor kinderen en jongeren We vinden dat ieder kind de kans verdient om zich te ontwikkelen tot wie hij of zij wil zijn. Daarom blijven we de maatschappelijke organisaties die kansen bieden aan kinderen en jongeren subsidiëren. Bovendien hebben we de vergoedingen voor het Jeugdfonds Sport & Cultuur in het afgelopen jaren opgehoogd en uitgebreid met zwemdiploma B. Ook starten we in 2024 met een pilot voor gratis huiswerkbegeleiding voor kinderen die opgroeien in een huishouden met een inkomen tot 130% inkomensgrens en zijn er twee extra toekomstklassen van Stichting Leren voor de Toekomst in
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Visie en uitgangspunten
34
7
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Visie en uitgangspunten
5
Speerpunten
6
Financiën
7
Volwassenen Naast de Geld-Terug-Regeling hebben we nu weinig regelingen voor sport, cultuur en participatie voor volwassenen. Zowel uit de gesprekken met professionals als inwoners blijkt dat er behoefte is aan een regeling waardoor deelname aan sport of maatschappelijke activiteiten vergemakkelijkt wordt. Ook geven inwoners aan dat er veel ondersteuning is voor kinderen en gezinnen in tegenstelling tot (alleenstaande) volwassenen. Vooruit lopend op de herijking van het bestaanszekerheidsbeleid zijn we als gemeente gestart met de verkenning van de U-pas, een gratis meedoen-pas voor mensen met een laag inkomen. Op basis van deze verkenning hebben we geconcludeerd dat de U-pas niet het geschikte instrument is. Als vervolg op dit project verkennen we op welke manier het Volwassenenfonds Sport & Cultuur wel kan aansluiten bij de ondersteuningsbehoefte van onze inwoners.
Het vereenvoudigen van de regelingen willen we allereerst doen in lijn met de opgenomen uitgangspunten in de Strategische Kaders Werk en Inkomen. Dit betekent ondersteuning bieden op een manier die logisch is vanuit het oogpunt van de inwoner en qua nabijheid passend is. Niet de wijze waarop we de ondersteuning georganiseerd hebben, maar de behoefte van de inwoner staat hierbij centraal.
Eenvoud
Inzicht vergroten in doelgroep en effecten regelingen
Uit gesprekken met diverse maatschappelijke partners en inwoners met een laag inkomen blijkt dat inwoners het aanvragen van regelingen complex vinden en ze niet allemaal bekend zijn met de regelingen. Belemmeringen zijn volgens hen: de verschillende voorwaarden en inhoud van de regelingen, gebrek aan overzicht en de complexe taal van de aanvraagprocedures. Ook is voor inwoners niet duidelijk waar en hoe ze ondersteuning kunnen krijgen voor het aanvragen. Daarnaast wordt er onvoldoende rekening gehouden met inwoners die laaggeletterd en/of minder digitaal vaardig zijn. Ook kennen werkende minima de regelingen niet altijd of weten ze niet dat ze hiervoor in aanmerking komen. Zo krijgen inwoners niet waar ze recht op hebben. Dit willen we voorkomen en daarom streven we naar eenvoud.
Om ons eigen systeem en regels te vereenvoudigen is het doen van onder zoek belangrijk. We gaan daarom onderzoek doen naar de samenstelling van de doelgroep die nu gebruik maakt van de minimaregelingen en op welke manier we kunnen aansluiten bij de behoeften en de leefomgeving van de inwoners in deze doelgroep. Hierbij betrekken we ook ervarings deskundigen. Hierdoor kunnen we beter bepalen welke groepen we nu niet bereiken en welke keuzes we moeten maken om bepaalde groepen wel te bereiken, zoals bijvoorbeeld werkende armen. Binnen dit onderzoek kijken we ook naar de inkomenspositie van de middeninkomens in Zeist. Tot slot gaan we verkennen in hoeverre er sprake is van een armoedeval bij verschillende huishoudtypen in Zeist en wat mogelijke oorzaken en
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Ten tweede kijken we met maatschappelijke partners of er technologische oplossingen zijn om de aanvraagprocessen te vereenvoudigen. Op termijn bekijken we de mogelijkheden hoe de regelingen, binnen de lokale beleids regels, verder vereenvoudigd kunnen worden. Dit kan door bijvoorbeeld regelingen te combineren en/of automatisch toe te wijzen. De uitgangs punten van dit kader en keuzevrijheid van de inwoner zijn hierbij leidend.
35
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Visie en uitgangspunten
5
Speerpunten
6
Financiën
7
oplossingsrichtingen hierbij zijn. We weten immers dat armoedeval een belemmering kan zijn om de stap naar meer werk te maken. Wie er in inkomen op vooruitgaat, loopt het risico inkomensregelingen kwijt te raken en er netto op achteruit te gaan.
infomeren en bereiken van inwoners die leven in financiële bestaansonzeker heid. Daarnaast wordt er vanuit de Sociale Basis in het kader van financiële bestaanszekerheid ingezet op de thema’s financiële ondersteuning, participatie (naar werk) en het versterken van basisvaardigheden.
Vergroten bereik minimaregelingen Het blijft een belangrijk doel om het bereik en de bekendheid van de regelingen te vergroten. We willen allereerst inwoners die een voorziening aanvragen proactief informeren over andere regelingen waar ze wellicht ook recht op hebben. Het hoge bereik van de energietoeslag biedt kansen om inwoners te bereiken die voorheen niet bekend waren met de regelingen. Ook blijven we inzetten op communicatie via lokale media, eigen kanalen en via het netwerk van maatschappelijke partners. Daarnaast geven inwoners en maatschappelijke partners aan dat er behoefte is aan begrijpelijke en overzichtelijke informatievoorziening. In de loop van 2024 wordt hiervoor
Wegwijscafé De vrijwilligers en de professionals binnen de Wegwijscafés staan dicht bij de inwoners uit Zeist. Ook zij hebben een belangrijke rol in het bereiken van inwoners met een hulpvraag. Ook bereiken ze inwoners die niet bij de gemeente (durven) aankloppen. De wegwijscafés kunnen ondersteuning bieden om alle juiste regelingen aan te vragen. Bovendien hebben ze goede contacten
door de gemeente het Digitaal Minimaloket gelanceerd. Een (digitale-) plek waar inwoners, professionals en vrijwilligers een overzicht kunnen vinden van het ondersteuningsaanbod en kunnen checken of ze recht hebben op ondersteuning. Verder geven inwoners en maatschappelijke partners aan dat er meer behoefte is aan het proactief onder de aandacht brengen van ondersteuning.
en ingangen bij de informele ondersteuning binnen de Sociale Basis en andere lokale initiatieven. Gezamenlijk kijken we hoe we de toegang tot informele zorg nog beter kunnen vormgeven en de bekendheid van de Wegwijscafés onder inwoners kunnen vergroten.
Sociale Basis Naast het op orde brengen en houden van onze voorzieningen willen we ook ondersteuning bieden door persoonlijke ontwikkeling te ondersteunen en de netwerken van inwoners te versterken. Het beleidskader Sociale Basis, dat in 2024 verder wordt uitgewerkt, heeft een belangrijke rol in het
Één van de eigen communicatiekanalen van de gemeente.
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
36
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Al deze quotes zijn afkomstig uit het onderzoek van de GGDrU
“Als je een afwijzing terugkrijgt (van RSD). Nou, ik denk niet dat iemand die begrijpt. Echt. Ik heb een kopie van een brief, en dan noemen ze allemaal artikelen. […] Het wordt zo onmenselijk daarmee. […] Dan ben je alleen maar een nummertje. Je bent alleen je BSN, meer ben je niet.” Merle
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
5
Speerpunten
6
Financiën
7
Monitoring en evaluatie
“Maar misschien loop ik wel allemaal dingen mis? Dat weet ik dus niet.” Christine
“Je wil jip-en-janneketaal.” Sylvia
“Ik denk toch ook wel het internet sowieso en het nieuwsblad. […] Maar, dat weet ik dit, dan heb ik ook alweer moeite met het opzoeken. Cognitief gaat het hier ook niet altijd goed.” Annelies
Visie en uitgangspunten
37
“Ik heb vroeger heel lang de zorgtoeslag stopgezegd en dan kreeg ik het liever eind van het jaar in één keer, zodat ik zeker wist dat het oké was. Gonny
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Visie en uitgangspunten
5
Speerpunten
6
Financiën
7
5.3 S peerpunt 3: We voorkomen dat inwoners in financiële problemen komen Wat gaan we doen: ʜ We gaan de kennis en vaardigheden vergroten van jongeren zodat zij een gezonde financiële start kunnen maken. ʜ We zetten samen met Volwasseneneducatie in op het Spoor Taal & Geld uit de Taalaanpak om de basisvaardigheden van inwoners te vergroten. ʜ We willen inwoners ondersteunen bij levensgebeurtenissen om te voorkomen dat er financiële problemen ontstaan. ʜ We blijven samen met de RSD Schulddienstverlening inzetten op preventie en vroegsignalering, waardoor we inwoners met beginnende financiële problemen eerder passende hulp kunnen bieden. Aanpak levensgebeurtenissen Ingrijpende levensgebeurtenissen hebben grote impact op de financiële situatie van inwoners en verhogen het risico op financiële problemen. Voorbeelden zijn het overlijden van een partner, een echtscheiding of juist het vinden van werk. Daarom zorgen we bij professionals en vrijwilligers voor voldoende expertise over levensgebeurtenissen. Op deze manier kunnen we inwoners in een vroeg stadium op mogelijke financiële problemen wijzen en ook hulp bieden. Met onze maatschappelijke partners maken we afspraken hoe we dit gaan doen. Ook zoeken we in dit kader verbinding met de aanpak Kansrijke Start.
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Fotograaf: Daniel Niessen
Gezonde financiële start kinderen en jongeren Bij de overgang naar volwassenheid krijgen jongeren te maken met nieuwe verantwoordelijkheden, zoals het afsluiten en betalen van verplichte zorgverzekering. Dit brengt een verhoogd risico op financiële problemen met zich mee. De effecten van deze risico’s kunnen van grote invloed zijn op de toekomst van jongeren. Daarom willen we de overgang van 18- naar 18+ zo gemakkelijk mogelijk maken. We starten daarom een campagne om jongeren en hun ouders bewust te maken van de (aankomende)
38
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
5
Speerpunten
6
Financiën
7
Versterken basisvaardigheden Laaggeletterdheid heeft een negatief effect op bestaanszekerheid en participatie. Een gebrek aan basisvaardigheden, zoals lezen, schrijven en/of rekenen en aan digitale vaardigheden dreigt een aanzienlijk deel van de inwoners in toenemende mate te isoleren. Daarom zetten we met de Taalaanpak Zeist vanuit een integrale benadering in op de sporen Werk & Taal en Taal & Geld. Binnen deze sporen gaan we samen met Volwasseneducatie gericht inzetten op het vergroten van zowel financiële vaardigheden als basisvaardigheden.
veranderingen en financiële verplichtingen. Uit de gesprekken met inwoners en professionals blijkt dat er nu nog onvoldoende (voorlichtings-) activiteiten zijn voor jongeren gericht op geldzaken. Daarom starten we verkenning met zowel het PO- als VO-onderwijs en focussen we ons op scholen waar de meeste jongeren opgroeien in een huishouden met een laag inkomen. Gezamenlijk kijken we hoe voorlichtingsprogramma’s aanvullend kunnen zijn op de activiteiten die de scholen zelf al op dit gebied bieden. Jongeren schuldenvrij Uit landelijk onderzoek weten we dat steeds meer jongeren al vroeg niet meer in staat zijn om hun vaste lasten te betalen en ze snel de grip hierop verliezen en er daardoor schulden ontstaan. Ook zijn er vermoedens dat ze de weg naar schulddienstverlening niet goed weten te vinden. Daarom is de RSD vanuit de afdeling Schulddienstverlening in 2023 gestart met het project ‘schulddienstverlening jongeren’. Dit project richt zich op het
Inwoners met beginnende betaalproblemen vinden en passende hulp bieden Sinds 2021 is vroegsignalering onderdeel van de Wet op gemeentelijke schuldhulpverlening. De uitvoering van deze wettelijke taak is belegd bij RSD. Zij benaderen in samenwerking met de lokale teams inwoners bij
ontwikkelen van een schuldenaanpak specifiek gericht op het bereiken van, voorkomen van en het oplossen van problematische schulden bij jongeren (18-27 jaar). Naast dat de schulden van jongeren aangepakt worden, werkt de jongere ook aan zijn of haar toekomstperspectief door behalen van een startkwalificatie, het afronden van een opleiding, het opdoen van werk ervaring en het weghalen van financiële zorgen. Het project wordt door lopend geëvalueerd en de succesvolle resultaten worden doorontwikkeld in structureel beleid.
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Visie en uitgangspunten
gemelde betalingsachterstanden en bieden inwoners ondersteuning aan. Het doel van de aanpak is om vroegtijdig complexe schuldenproblematiek te voorkomen. Begin 2024 wordt het beleidsplan schulddienstverlening geactualiseerd. We leggen vanuit dit beleidskader verbinding met het nieuwe beleidsplan. We verkennen samen met de RSD hoe de uitgangs punten uit dit kader evenals de inzet van ervaringsdeskundigheid terug kunnen komen in het nieuwe beleid. Ook worden bij de herijking van het beleidsplan de aanbevelingen uit het onderzoek van de rekenkamer commissies uit 2022 naar de doeltreffendheid en doelmatigheid van de uitvoering van de schulddienstverlening meegenomen.
39
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
5.4 S peerpunt 4: Verkleinen van sociaaleconomische gezondheidsverschillen
5
Speerpunten
6
Financiën
7
Buurtaanpakken We willen dat de gezondheidskansen van inwoners met een lage sociaaleconomische positie toenemen, door middel van de inzet op bestaanszekerheid en het werken aan gezondheidsvaardigheden voor inwoners in een kwetsbare situatie. Daarnaast willen we wijk- en buurtgericht inzetten, specifiek op de wijken en buurten waarvan we weten dat er gezondheidsachterstanden zijn. In Noord doen we dat al sinds 2020 via de bestaande buurtaanpak ‘Vollenhove vooruit’. We willen daarnaast verkennen wat er nodig is in Zeist West.
Wat gaan we doen: ʜ We gaan gezondheidsverschillen als gevolg van financiële bestaans onzekerheid proberen te voorkomen en/of te verkleinen. Dit gaan we doen door vanuit verschillende domeinen te investeren in inwoners door hulpbronnen te versterken en barrières weg te nemen op het gebied van gezondheid. Het verkleinen van gezondheidsverschillen vraagt om een brede aanpak, met oog voor de factoren die hierop van invloed zijn. Als gemeente zijn we ons bewust van de impact van financiële problemen op de gezondheid en het welzijn van onze inwoners. Deze gezondheidsverschillen we graag terugdringen. Daarom kiezen we voor een koppeling tussen dit kader en het Beleidskader Sport, Bewegen en Gezondheid. Specifiek sluiten we aan bij de visie uit dit kader ten aanzien van ongelijk investeren voor gelijke kansen. Daarnaast dragen we bij aan het realiseren van het overeen komende speerpunt Verkleinen van sociaaleconomische gezondheids verschillen uit het kader Sport, Bewegen en Gezondheid.
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Visie en uitgangspunten
40
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
6
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Financiën
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
41
Visie en uitgangspunten
5
Speerpunten
6
Financiën
7
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
5
Visie en uitgangspunten
Speerpunten
6
7
Financiën
6. Financiën In dit hoofdstuk beschrijven we welke kosten en budgetten er zijn voor het uitvoeren van het beleid zoals omschreven in dit beleidskader. In onderstaand overzicht geven we de begroting weer van financiële bestaanszekerheid voor de periode 2024 t/m 2027. Voor enkele posten
Speerpunt 1 Meer inwoners ervaren structurele financiële bestaanszekerheid
‘nieuwe inzet’ geldt dat de kosten in 2024 éénmalig lager zijn dan in de opvolgende jaren, omdat deze inzet pas start na instemming met het beleidskader en de kosten dus lager zijn in het eerste jaar. 2024
2025
2026
2027
Nieuwe inzet: We versterken het netwerk en stellen samen met maatschappelijke partners een uitvoeringsplan op en voeren vanuit de gemeente regie hierop
€ 60.800,00
€ 38.400,00
€ 38.400,00
€ 38.400,00
Nieuwe inzet: We faciliteren en jagen innovatieve activiteiten (vernieuwende activiteiten) aan die bijdragen aan het doorbreken van financiële bestaansonzekerheid.
0,00
€ 30.000,00
€ 30.000,00
€ 30.000,00
€ 3.454.820,00
€ 3.454.820,00
€ 3.454.820,00
€ 3.454.820,00
€ 842.840,00
€ 842.840,00
€ 842.840,00
€ 842.840,00
Speerpunt 2 Meer inwoners ervaren dat het hebben van een laag inkomen geen belemmering is om mee te kunnen doen in de samenleving
Minimaregelingen + uitvoeringskosten (inclusief indexering GTR)
Speerpunt 3 We voorkomen dat inwoners in financiële problemen komen
Nieuwe inzet: We gaan de kennis en vaardigheden vergroten van jongeren zodat zij een gezonde financiële start kunnen maken en we willen inwoners ondersteunen bij levensgebeurtenissen om te voorkomen dat er financiële problemen ontstaan.
€ 0,00
€ 30.000,00
€ 30.000,00
€ 30.000,00
Speerpunt 4 Aanpakken van sociaaleconomische gezondheidsverschillen
Nieuwe inzet: Impuls wijk- en buurgerichtewijkgerichte aanpak .
€ 0,00
€ 86.000,00
€ 86.000,00
€ 86.000,00
Totaal benodigde dekking (A)
€ 4.358.460,00
€ 4.482.060,00
€ 4.482.060,00
€ 4.482.060,00
Reeds beschikbare dekking bestaand beleid (B)
€ 4.195.905,97
€ 4.196.812,33
€ 4.197.975,99
€ 4.197.975,99
Dekking bestaand beleid – benodigde dekking (B-A)
- € 162.554,03
- € 285.247,67
- € 284.084,01
- € 284.084,01
Dekking stelpost effecten samenleven (voorstel)
€ 162.554,03
€ 285.247,67
€ 284.084,01
€ 284.084,01
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Subsidies t.b.v. rechtsbescherming, armoedebestrijding en participatie
42
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
7
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Visie en uitgangspunten
5
Monitoring en evaluatie
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
43
Speerpunten
6
Financiën
7
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
7. Monitoring en evaluatie
Visie en uitgangspunten
5
Speerpunten
6
Financiën
Daarnaast gaan we vanuit de gemeente concreet het volgende doen op sturing en evaluatie:
Voor het opstellen van dit kader stonden de volgende vragen centraal: wat willen we bereiken op het gebied van bestaanszekerheid en waarom willen we dit bereiken (maatschappelijke impact), wat gaan we hiervoor doen (speerpunten) en wat hebben we daarvoor nodig (input). Deze vragen hebben we gezamenlijk beantwoord met maatschappelijke partners, inwoners en de raad. Na de vaststelling van dit kader gaan we verder met het opstellen van een uitvoeringsplan. In de totstandkoming van dit plan staat de vraag: ‘hoe gaan we uitvoering geven aan de speerpunten (activiteiten)?’ centraal. Ook ontwikkelen we samen met de maatschappelijke partners een methodiek om te bepalen of speerpunten en daaruit volgende acties gelukt zijn (outcome) en welke data we daarvoor nodig hebben om dit te meten (output).
ʜ We stellen een duidelijk monitoringskader op waarbinnen we het gebruik en het bereik van de minimaregelingen monitoren. Zoals ook onder speerpunt twee beschreven gaan we onderzoek doen naar de samens telling van de doelgroep die nu gebruik maakt van de minimaregelingen en op welke manier we kunnen aansluiten bij de behoeften en leefomgeving van de inwoners in deze doelgroep. ʜ We gaan nieuwe interventies/aanpakken/pilots, zoals beschreven onder speerpunt 1, door middel van de Plan-Do-Check-Act-cyclus (PDCA-cyclus) monitoren. Deze methode gaat uit van een vaste cyclus waarbij we starten met een duidelijk plan waarin we opnemen wat we willen bereiken, vervolgens voeren we het uit en nemen we een beslissing over een eventueel vervolg. ʜ Twee jaar na de inwerkingtreding van dit beleidskader wordt de voortgang geëvalueerd, deze evaluatie wordt aangeboden aan de gemeenteraad.
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
7
44
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Visie en uitgangspunten
5
Speerpunten
6
Financiën
7
Monitoring en evaluatie
Bijlage: overzicht gebruik minimaregelingen
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
45
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Bijlage: overzicht gebruik minimaregelingen
Speerpunten
6
7
Financiën
Participatiewet uitkering
In onze gemeente willen we dat iedere inwoner kan meedoen met de samenleving. Minimaregelingen spelen hierbij een belangrijke rol; de gemeente ondersteunt inwoners door middel van verschillende regelingen. Daarnaast zijn vele organisaties actief in Zeist om inwoners waar nodig inkomensondersteuning te bieden, zoals de Voedselbank, Stichting Leerkansen Zeist en het Jeugdfonds Sport & Cultuur.
Aantal uitkeringen levensonderhoud
2017
2018
2019
2020
2021
2022
november 2023
1.443
1.341
1.200
1.229
1.210
1.188
1.198
De volgende tabel geeft de inkomensgrens en de doelgroep per regeling weer. Daarna volgt per regeling een toelichting per regeling en het bereik van de regeling over 2017 t/m juli 2023.
Vanuit het Rijk bestaat de wettelijke verplichting om verschillende regelingen te realiseren. Daarnaast kent het bestaanszekerheidsbeleid aanvullende regelingen. Deze aanvullende regelingen zijn noodzakelijk om te komen tot een minimaal inkomen waardoor men in zijn of haar eigen basisbehoeften kan voorzien. De aanvullende regelingen worden nagenoeg volledig door de gemeente gefinancierd en door de RDWI of andere organisaties uitgevoerd. De beleidsregels van de bijzondere bijstand en de Individuele inkomenstoeslag worden afgesproken binnen de gemeenschappelijke regeling RDWI. De visie en doelstellingen uit dit beleidskader geven richting aan de minima regelingen. Oftewel; welke doelgroepen willen we als gemeente ondersteunen en met welke regelingen en inkomensgrenzen worden onze doelen het beste bereikt. Het beleidsmatig sociaal minimum in de gemeente Zeist is 130% van het Wettelijk Sociaal Minimum (Wsm).
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
5
Visie en uitgangspunten
46
Categorie
Inkomensgrens 2023
Vermogenstoets
Kwijtschelding gemeentelijke belastingen
100% Wsm
Vermogenstoets
Bijzondere bijstand
100% Wsm
Vermogenstoets
Individuele inkomenstoeslag
100% Wsm
Vermogenstoets
Collectieve zorgverzekering
130% Wsm
Vermogenstoets
Geld-Terug-Regeling
130% Wsm
Vermogenstoets
Stichting Leerkansen
130% Wsm
Geen vermogenstoets
Jeugdfonds Sport & Cultuur
130% Wsm
Geen vermogenstoets
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
5
Visie en uitgangspunten
6
Speerpunten
7
Financiën
Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Huishoudens kunnen kwijtschelding aanvragen voor de afvalstoffenheffing en rioolheffing. De doelgroep bestaat uit huishoudens met een inkomen tot 100% wsm. Daarnaast mag het vermogen niet hoger liggen dan een bepaalde grens. De vermogensgrenzen voor de kwijtschelding gemeentelijke belastingen liggen lager dan de vermogensgrenzen van de Participatiewet. In 2022 is aan 1.677 huishoudens gehele of gedeeltelijke kwijtschelding van gemeentelijke belastingen verstrekt. In 2023 was dit 1.687.
De overige kostensoorten kunnen bijvoorbeeld zijn: medische kosten, fietsen voor vluchtelingen, reiskosten, rechtsbijstand, griffiekosten, suppletielening voor vluchtelingen, aanvullende bijstand voor jongeren tot 21 jaar etc. De aantallen zijn zowel voor incidentele als periodieke bijzondere bijstand en geeft het aantal inwoners dat gebruik maakt van de bijzondere bijstand weer.
Bijzondere bijstand Het bijzondere bijstandsbeleid van de RSD is erop gericht om inwoners die bijzondere noodzakelijke kosten hebben en deze niet zelf kunnen betalen, te ondersteunen. De RSD beoordeelt bij iedere aanvraag of er sprake is van bijzondere omstandigheden. Consulenten kijken in veel gevallen eerst of
Individuele inkomenstoeslag De individuele inkomenstoeslag is bedoeld als inkomensondersteuning voor inwoners die langdurig afhankelijk zijn van een minimuminkomen. In Zeist behoort iedereen tussen de 21 jaar en pensioengerechtigde leeftijd, die gedurende drie jaar een inkomen heeft tot 100 % wsm, tot de doelgroep.
een inwoner in aanmerking komt voor een regeling in het aanbod van inkomensondersteunende regelingen alvorens zij in aanmerking komen voor bijzondere bijstand.
Daarnaast mag het vermogen niet hoger liggen dan de vermogensgrens van de Participatiewet. Verder geldt als voorwaarde voor toekenning dat er in de afgelopen drie jaar geen mogelijkheden waren voor inkomensverbetering.
Bereik
Toelichting: De bijzondere bijstand wordt voor tweederde deel verstrekt voor bewindvoeringskosten. Indien de rechtbank heeft vastgesteld dat onderbewindstelling een noodzakelijke maatregel is en er ook geen draagkracht is, komen de kosten in aanmerking voor bijzondere bijstand. De hoogte van de kosten zijn afhankelijk van de gezinssituatie en wat voor soort bewind er wordt uitgesproken.
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
Bereik
47
2017
2018
2019
2020
2021
2022
t/m juli 2023
1.060
1.107
985
959
1.045
1.095
826
2017
2018
2019
2020
2021
2022
juli 2023
944
1.034
1.078
1.077
1.276
1.103
700
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
2
Inleiding
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Collectieve zorgverzekering De gemeente biedt inwoners met een laag inkomen de mogelijkheid om deel te nemen aan de collectieve aanvullende zorgverzekering van VGZ. Ze krijgen korting op de premie en profiteren van extra vergoedingen voor zorgkosten. Inwoners met een inkomen tot 130 % wsm kunnen gebruik maken van de collectieve zorgverzekering. De gemeente betaalt een gemeentelijke bijdrage voor inwoners. Voor de collectieve zorgverzekering is er wel een vermogenstoets conform de vermogensgrens van de Participatiewet.
Bereik
2019
2020
2021
2022
2023
2.471
2.605
2.540
2.569
2.478
6
Speerpunten
7
Financiën
Met de Geld Terug Regeling kunnen inwoners geld terugkrijgen voor allerlei activiteiten en producten. Zoals bijvoorbeeld voor het lidmaatschap van een sportclub of bibliotheek, bioscoopkaartjes, abonnementsgeld voor internet en telefoon of een fiets(reparatie). Per jaar kunnen huishoudens € 125,- per volwassene en € 250,- per kind (terug)krijgen.
Bereik
2017
2018
2019
2020
2021
2022
Per 1 juli 2023
1.748
1.718
1.530
1.818
1.789
1.844
1.457
Volwassenen
973
956
923
1073
1034
1081
844
Kinderen
775
762
607
745
755
763
613
Minimaregelingen voor kinderen tot 18 jaar25 ʜ Jeugdfonds Sport & Cultuur Het lidmaatschap of contributie van een sportclub, cultuuractiviteit of kosten voor zwemlessen voor het A en B-diploma worden vergoed voor
*De aantallen die hier worden genoemd, is steeds de stand per 31 december van het jaar. 2023 is bijvoorbeeld de stand per 31 december 2022. Aanvragen voor de CAZ kunnen in november en december worden ingediend, vandaar de stand steeds per 31 december.
kinderen uit gezinnen met een laag inkomen. ʜ Stichting Leerkansen Deze Stichting vergoedt aan ouders noodzakelijke kosten zodat kinderen uit gezinnen met een laag inkomen mee kunnen doen aan activiteiten van en op school. Bijvoorbeeld ouderbijdragen, schoolreisjes, profielkosten of laptops. ʜ Stichting Leren voor de Toekomst Tegen een gereduceerd tarief kunnen kinderen uit gezinnen met een laag inkomen bij deze stichting huiswerkbegeleiding volgen.
Geld-Terug-Regeling De Geld Terug Regeling is voor inwoners van de gemeente Zeist met een inkomen tot 130% van de bijstandsnorm en een vermogen binnen de vermogensgrenzen van de Participatiewet. Op deze manier biedt de gemeente inwoners de mogelijkheid om mee te doen met de samenleving.
25
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
5
Visie en uitgangspunten
48
Deze aantallen zijn opgenomen in de rapportage van de GGDru
Monitoring en evaluatie
Inhoudsopgave
1
Inleiding
2
Beleidscontext
3
4
Cijfers en ontwikkelingen
Overige bijlagen (pdf)
Visie en uitgangspunten
5
Speerpunten
6
Financiën
1. Rapportage Kwalitatieve analyse t.b.v. evaluatie beleidskader Gezondheid, Sport en bewegen en Bestaanszekerheid 2. Rapportage Kwantitatieve analyse t.b.v. evaluatie beleidskader Gezondheid, Sport en bewegen en Bestaanszekerheid 3. Rapportage Focusgroep Bestaanszekerheid 4. Rapportage Balanceren in Bestaansonzekerheid
Beleidskader Financiële bestaanszekerheid 2024-2027
49
7
Monitoring en evaluatie