20230221 Concept-Besluitenlijst Raad 21 februari

Integraal audioverslag 156300

Besluitenlijst raad datum: vergaderruimte:

21 februari 2023 Raadzaal

GroenLinks

:

VVD

:

D66

:

CDA NieuwDemocratischZeist Seyst.nu ChristenUnie/SGP PvdA SP ZeisterBelang Voorzitter Tevens aanwezig wethouders Raadsgriffier Afwezig de raadsleden

: : : : : : : : : : :

R.A. van Nieuwstadt, M. Folkersma, R. Lentz, S.G.H. van der Schild, G.J.M. van Vliet, S. Zwart E. van Splunter, B.C.G.M. Bakker, A.C. Grinwis, M. Huijben, A. Pieters, T.C.M. Struik H. Boutahar, F. Andre de la Porte, F.S. Besseling-Hansen, D.H. van Ginkel, J.A.G.M. van den Heuvel, R. Pattiasina M.C.M. Fluitman, B.J. Osinga-Tamming, V.H. van Voorden J. Bredius, P. Bakels, C.A.W.M. Fiscalini, R.E. Luca, E.M. Kant-van Barneveld, J.C.N. Roelofsen-Beentjes J. Wassink W.A. Breddels D.J. Tompot drs. J.J.L.M. Janssen, burgemeester W.D. Catsburg, W. van Dijk , L.H.H. Hoogstraten, A. Welting M. Haveman-Schüssel F.J. van ’t Riet (GroenLinks), A. Ploeg-Bos (ChristenUnie-SGP), J.B.M. van Kippersluis (ZeisterBelang)

Agenda 1.

Opening vergadering door de voorzitter, mededelingen en vaststellen agenda

2.

Vaststellen besluitenlijst

3.

Lijst van ingekomen stukken raad februari Ronde Tafel

Debat

4.

Verordening doelgroepen sociale woningbouw en midden huur

19-01

19-01

23RV002

5.

Verzamelvoorstel begrotingswijziging raad februari

N.v.t.

N.v.t.

23RV007#

6.

Invulling stelpost effecten samenleving

N.v.t.

N.v.t.

23RV008

7A 7B

Motie vreemd aan de orde van de dag Maximeer de ouderbijdrage Motie vreemd aan de orde van de dag aanvliegroute Schiphol

8.

Sluiting

1.

Opening door de voorzitter en vaststelling agenda

De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom. Bericht van verhindering is ontvangen van de raadsleden Ploeg (ChristenUnie-SGP), Van Kippersluis (ZeisterBelang), Van ’t Riet (GroenLinks). Dat betekent dat de raad met 30 raadsleden in vergadering bij een is.

Vandaag is mevrouw Haveman-Schüssel (interim griffier bij de Griffie Zeist) de griffier bij deze vergadering. De voorzitter deelt mede, dat vanmiddag het raadsvoorstel Burgerberaad jaarwisseling aan de (buitengewoon) raadsleden is verstuurd. We beraden ons nog over de routing. Het idee is om op 9 maart een Ronde Tafel te houden. Vaststelling zou dan in de raad van 21 maart kunnen plaatsvinden. Een goede planning is belangrijk. Het stuk is vast rondgestuurd en het is vandaag door B&W besproken en gefiatteerd. Uiterlijk kan dan in juli tot uiteindelijke besluitvorming overgegaan worden. Dan de agenda. VVD: Wij hebben de Verordening Doelgroepen sociale woningbouw en midden huur gelezen. Wij hebben ook de beantwoording tot ons genomen. Deze beantwoording heeft niet geleid tot het gewenste gevoel bij een dergelijke ingreep op de woningmarkt. Wij zitten hier met een onwennig gevoel. Ook wij hebben het bouwen voor het midden segment als een van onze speerpunten benoemd. Alleen denken wij dat de regeling in deze vorm iets gaat bijdragen aan het vergroten van het aanbod dan wel het oplossen van het probleem. De voorzitter: Wij hebben het over het vaststellen van de agenda. U houdt een gloedvol betoog. Dat kunt u op ieder moment doen maar niet bij het vaststellen van de agenda. Aan de orde is de agenda.

VVD: Ons verzoek is om agendapunt 4 van de agenda te halen omdat wij vinden dat dit nog niet rijp is voor besluitvorming. De voorzitter: Het voorstel is in de Ronde Tafel aan de orde geweest. Daar is geconcludeerd dat een debat over het onderwerp niet nodig was. Daarom is het door tussenkomst van het Presidium op de raadsagenda gekomen. Wie van de raadsleden wenst dit voorstel nog meer van de agenda af te halen? Het voorstel krijgt geen bijval en het raadsvoorstel blijft op de agenda. CDA: Wij willen nog een motie vreemd aan de orde van de dag (aanvliegroute Schiphol) indienen. De motie is in handen van de Griffie en zij zullen deze ronddelen. De voorzitter: De motie wordt toegevoegd aan de agenda als agendapunt 7B. Indien nodig zal ik de vergadering schorsen om de motie te kunnen lezen. De agenda is hiermee vastgesteld. Aldus besloten. 2.

Vaststellen besluitenlijst 20230124 Concept-besluitenlijst raad 24 januari

Bovengenoemde besluitenlijst wordt ongewijzigd goedgekeurd en definitief vastgesteld. Aldus besloten. NieuwDemocratischZeist: Naar aanleiding hiervan constateren wij op pagina 8 boven aan dat er moties (4) op verzoek van de voorzitter tegelijkertijd en gezamenlijk zijn behandeld. Namens het CDA is daartegen bezwaar gemaakt op grond van het Reglement van orde. Op dat bezwaar heeft de raad niet gereageerd of beslist. Vanuit artikel 35 Reglement van orde en de toelichting lijkt te volgen dat zo’n gezamenlijke behandeling niet mogelijk is. Dus is de vraag aan de raad om de Griffie te vragen daar nader naar te kijken en zo nodig met een aanbeveling te komen. De voorzitter: In het Presidium is dit ook even aan de orde geweest. Wij nemen de vraag vanuit deze vergadering mee en geven dit door aan de Griffie om met een reactie te komen. 3.

Lijst ingekomen stukken raad februari

A-Ingekomen post (derden) Poststuk PR23.013 PR23.014

Afzender RDWI Leader

Onderwerp Kadernota 2024 Jaarverslag 2022, projectenkaart met

Datum 16-01 17-01

Advies afhandeling Afhandeling B&W Ter informatie

PR23.015

Gemeente Zwijndrecht

PR23.016

Kinderombudsman en Nat. Ombudsman Actiz Gemeenteraad Utrecht

PR23.017 PR23.018

resultaten 206-2022, voortzetting samenwerking 2023-2027 Brief aan Eerste kamer over vervallen verplicht voorzitterschap commissies door raadsleden, statenleden en eilandraadsleden Beleid en praktijk huisuitzettingen

Samen investeren in jeugd en gezin Motie Doe niet mee aan green washing Shell

24-01

Ter informatie

25-01

Afhandeling B&W via RIB

26-01 07-02

Ter informatie Ter kennisname

B-Beantwoording raadsvragen door het college De vragensteller kan nadere inlichtingen vragen over het gegeven antwoord (artikel 39, lid 5 RvO) Vraag 22VRAAG065 22VRAAG071 22VRAAG072 23VRAAG001 23VRAAG003

Onderwerp Openbare toiletten Stand van zaken bouwplan Patijndorp Laden elektrische auto’s Joost van den Vondellaan 61 Glasvezelnetwerk

Datum 02-02 25-01 18-01 18-01 30-01

C-Voor kennisgeving aannemen – raadsinformatiebrieven Brief Onderwerp RIB23.003 Strategische kaders Werk en Inkomen RIB23.004 Actualisatie normenkader t.b.v. controle jaarrekening 2022 RIB23.005 Inkoop en samenwerking doelgroepenvervoer 2024 RIB23.006 Jaarwisseling 2022-2023 RIB23.007 Kaderbrief 2024 RMN RIB23.008 Visie en ambitie Kunstenhuis Idea RIB23.009 Jaarverslag 2022 en Jaarplan 2023 Rekenkamer Zeist RIB23.010 Veilgheidscijfers 2022 RIB23.011 Decembercirculaire 2022 RIB23.012 Consultatie Regionale Veiligheidsstrategie 2023-2026*1 RIB23.013 Krediet 3e gymnastieklokaal CCZ RIB23.014 Planproces W.A.-Hoeve RIB23.015 Opbrengst werksessie kaders Participatiewet

Fractie CDA NieuwDemocratischZeist NieuwDemocratischZeist SP NieuwDemocratischZeist

Datum 12-01 24-01 24-01 24-01 30-01 30-01 07-02 09-02 09-02 09-02 09-02 09-02 09-02

De lijst van ingekomen stukken is tijdens het vragenuur op 14 februari voldoende aan de orde geweest. De lijst van ingekomen stukken wordt definitief vastgesteld. Aldus besloten. 4.

Verordening doelgroepen sociale woningbouw en midden huur Voorstel: De verordening doelgroepen sociale woningbouw en midden huur vast te stellen

23RV002

VVD: Met de griffie heb ik een amendement voorbereid en aan de griffier gemaild. Het blijkt dat deze mail (nog) niet bij de Griffie is binnengekomen. De voorzitter schorst daarom de vergadering. Na de schorsing wordt de vergadering heropend. De stukken van het amendement worden op dit moment gekopieerd. We hervatten de agenda met agendapunt 5 en 6.

5.

Verzamelvoorstel begrotingswijziging raad februari Voorstel: Vaststellen van begrotingswijziging 2023012

1 Voorhangprocedure tot 03 maart 2023

23RV007#

De raad stemt conform unaniem met het voorstel in. Aldus besloten. 6.

Invulling stelpost effecten samenleving 23RV008 Voorstel: In te stemmen met de 3 voorgestelde ondersteuningsmaatregelen ter uitvoering van de stelpost Effecten Samenleving voor 2023, bestaande uit: 1. Een kledingpas met een gezinstegoed (indicatief bedrag €75K); 2. Een verhoging van de subsidie voor het Jeugdfond Sport & Cultuur (bedrag €150K); 3. Een reservering voor aanvullende ondersteuning maatschappelijke partners en initiatieven (indicatief bedrag €126,5K).

Motie bestaanszekerheid (studerende) jongeren De gemeenteraad, in vergadering bijeen op 21 februari 2023, Constaterende dat ◼ Meerdere maatschappelijke ontwikkelingen de bestaanszekerheid van jongeren tussen de 18 – 23 aantasten; ◼ Veel jongeren te maken hebben met stijgende kosten vanwege o.a. de krapte op de woningmarkt en de inflatie; ◼ Veel studerende jongeren nog steeds te maken hebben met de consequenties van het in 2015 ingevoerde leenstelsel; ◼ Dit leenstelsel heeft geleid tot hoge schulden onder studerende jongeren – zowel MBO, HBO als WO; ◼ De compensatie van 1.400 euro nadat het leenstelsel weer werd afgeschaft voor velen ontoereikend is; ◼ Studerende jongeren en jongeren boven de 18 in het algemeen niet in aanmerking komen voor de Geld Terug Regeling; Overwegende dat 1. Een sociale basis voor iedereen cruciaal is; 2. Deze sociale basis wordt aangetast door schulden; 3. Er relatief weinig regelingen zijn waar studerende jongeren op terug kunnen vallen; 4. Er volgens het Nibud de afgelopen vijf jaar een toename van 70 procent heeft plaatsgevonden van jongeren met schulden2; 5. De gemeente deze problemen niet op kan lossen, maar wel een steentje bij kan dragen; Verzoekt het college Te bekijken hoe alle jongeren die een inkomen hebben tot 130 procent van het bestaansminimum - ook studenten – gebruik kunnen maken van een sport- en cultuurregeling.

En gaat over tot de orde van de dag. Silke Zwart (GroenLinks) GroenLinks: Veel mensen hebben minder te besteden. Dat geldt ook voor jongeren. Er wordt daarom terecht veel gesproken over energie armoede. Wij vinden het fijn, dat er een energietoeslag kwam. Dat is alleen niet beschikbaar voor studenten. In Zeist hebben wij aanvullend de geld-terug-regeling. Dit relatief beperkte bedrag kan worden gebruikt voor meer dingen dan sport en cultuur. Wij hebben ook een sport- en cultuurfonds, maar niet voor jongeren vanaf 18 jaar en ook niet voor studenten. Dan hebben wij het over MBO, HBO en WO studenten, thuis wonend of wonend op de Warande. En wij hebben het ook over jongeren met een minimum loon of net iets meer dan dat verdienen. Tegelijkertijd zijn wij positief, want voor ons ligt een prachtig voorstel wat bijna voldoet aan de doelstelling dat iedereen mee kan doen. Door rijksmaatregelen kunnen wij ook gezinnen steunen. Het lijkt ons mooi als wij met deze motie een sport- en cultuurregeling voor jongeren beschikbaar kunnen stellen. Natuurlijk lost dit niet alle problemen op want daarvoor hebben wij simpelweg de middelen niet. Dit is echter wel een mooi steuntje in de rug. Net als iedereen die niet goed kan rondkomen, verdienen ook jongeren het om geholpen te worden. Wellicht kunnen we nog meer mensen profiteren als aangesloten wordt bij het volwassen sport- en cultuurfonds.

Hoe meer mensen ondersteund 2 https://www.nibud.nl/dossiers/jongeren-en-hun-geld/

kunnen worden, hoe beter het is. De uitvoering laten wij natuurlijk aan het college. Het kan jongeren helpen om net iets meer te sparen, om wellicht iets minder te lenen. Dat is zeer welkom. Als er wordt aangesloten bij het Sport- en cultuurfonds voor volwassenen, dan kunnen nog meer mensen geholpen worden met een kleine portemonnee. Dat is een win-win situatie. Daarom dienen wij deze motie in. Wethouder Hoogstraten: GroenLinks heeft in september ook al een motie ingediend om aandacht te vragen voor jongeren van 18 t/m 23 jaar. Met deze motie zijn wij bezig en zal meengenomen worden in de evaluatie van het bestaanszekerheid beleid en in het nieuwe bestaanszekerheid een plek krijgen. Wij kunnen ons voorstellen dat deze motie oproept om te kijken naar de jongeren en jong volwassenen met name voor sport en cultuur. Zij worden nu extra getroffen. De oproep is goed verstaan. Het idee om aan te sluiten bij het Sporten cultuurfonds voor volwassenen is ook een idee wat wij willen nemen in het bestaanszekerheid beleid vanuit de gedachte dat wij sport, gezondheid en cultuur een belangrijk onderdeel vinden van het welbevinden van mensen. Als jongeren tot 18 jaar fijn kunnen sporten en het stopt daarna, willen wij bekijken hoe dat voortgezet kan worden in deze financieel moeilijke tijden. Ik zie dat als een oproep om dat voor deze groep naar voren te halen.

Het is goed dat gevraagd wordt om een nader onderzoek. Wij zullen daarvoor met onze netwerk partners contact opnemen. Wellicht kunnen wij een pilot draaien voor deze doelgroep met het Sporten cultuurfonds voor volwassenen. Kortom, de oproep is goed verstaan en stond al op de agenda. Ik zal het onderdeel naar voren halen en hierover terug rapporteren. De motie is uitvoerbaar. GroenLinks: Dank aan het college voor deze reactie. Wij zijn blij met deze reactie. Eigenlijk voert het college de motie praktisch al uit. Wij houden de motie daarom aan. Wij kijken met veel vertrouwen uit naar de uitwerking in het nieuwe bestaanszekerheid beleid. De motie is aangehouden. Aldus besloten.

Motie MenstruatieMiddelen / MUP’s De gemeenteraad van de gemeente Zeist, in vergadering bijeen op 21 februari 2023, in behandeling het raadsvoorstel Invulling stelpost effecten samenleving (23RV008) Constaterende dat: • 1 op de 10 vrouwen en meisjes in Nederland onvoldoende geld heeft om maandelijks goede menstruatiemiddelen te kopen; • menstruatie-armoede voor velen een moeilijk bespreekbaar onderwerp is, omdat er zowel rond armoede als rond menstruatie vaak een schaamte zit; • de Tweede Kamer in december 2022 bij ruime meerderheid heeft aangegeven dat zij wil dat menstruatieartikelen “gratis en laagdrempelig” beschikbaar gesteld gaan worden “in ieder geval voor de minima”; • er al veel voorbeelden zijn van gemeenten waar menstruatiemiddelen gratis en laagdrempelig aangeboden worden; • er in de gemeente Zeist een aantal menstruatieproducten-uitgiftepunten (MUP’s) is; • het menstruatieproducten-uitgiftepunt in De Koppeling momenteel niet functioneert; • goede, gerichte communicatie aan de doelgroep van essentieel belang is zodat zij weten waar de uitgiftepunten zijn, deze eenvoudig kunnen bezoeken en anoniem de producten kunnen vinden; • het Armoedefonds, leunend op donaties, een belangrijke partner is die de levering van menstruatieproducten aan de MUP’s mogelijk maakt.

Overwegende dat: • vrouwen en meiden door menstruatiearmoede gezondheidsrisico’s lopen, het schadelijk is voor het gevoel van eigenwaarde van de vrouw en haar beperken in de vrijheid; zij kunnen daardoor soms niet naar school, werk of andere activiteiten. • menstruatie-armoede een groot maatschappelijk probleem is dat moet worden bestreden; • laagdrempelige toegang tot gratis menstruatieproducten een basisbehoefte is voor vrouwen en meiden; • de gemeente Zeist een verantwoordelijkheid heeft om dit probleem aan te pakken en hierbij initiatieven op te zetten, te stimuleren en te ondersteunen; Verzoekt het college: • de bestaande menstruatieproducten-uitgiftepunten te blijven handhaven en verder uit te breiden met voor de doelgroep logische en gemakkelijk te bereiken locaties;

• •

het menstruatieproducten-uitgiftepunt in De Koppeling op korte termijn te herstellen; goed en gericht over de uitgiftepunten te communiceren aan de doelgroep en organisaties die de doelgroep bedienen (bijv. door dit mee te nemen in de communicatie over de kledingpas, zoals genoemd in Raadsvoorstel ‘Invulling Stelpost Effecten Samenleving’ (23RV008)); vanuit de reservering voor aanvullende ondersteuning maatschappelijke partners en initiatieven (zie 23RV008; derde ondersteuningsmaatregel) een passende donatie te doen aan het Armoedefonds, voor de menstruatieproducten die door het Armoedefonds aan MUP’s in Zeist worden verstrekt.

•

En gaat over tot de orde van de dag. Jeroen van den Heuvel (D66), Wilma Breddels (PvdA), Silke Zwart (GroenLinks), Hanny Roelofsen-Beentjes (Seyst.nu) Toelichting 1.

Ter achtergrondinformatie en inspiratie voor de uitvoering, hieronder delen uit een eerdere, langere conceptversie van de motie

Achtergrondinformatie bij ‘Constaterende dat’: • Uit onderzoek blijkt dat: - In Nederland gemiddeld 1 op de 10 vrouwen en meisjes te maken hebben met menstruatiearmoede; dat iemand geen geld heeft om elke maand tampons of maandverband te kopen. - De kosten per maand verschillen per persoon/situatie en de schattingen zijn divers en lopen uiteen van gemiddeld ca. € 8,- - € 13,- per maand per persoon. Per huishouden kan dit dus met meerdere vrouwen/meiden zo oplopen naar € 21,-, € 32,- etc. en een behoorlijk deel van het (minima)budget voor boodschappen van bijvoorbeeld € 50,- - €75,- per week zijn. - Menstruatie-armoede vooral voorkomt bij de minima en meiden van 16-20 jaar.

• -

Er een beweging is naar het gratis verkrijgbaar maken van bijv. tampons en maandverband, voor iedereen, of voor minima: Schotland heeft in 2021 als eerste land ter wereld een wet hiervoor aangenomen; Diverse gemeenten stellen menstruatiemiddelen gratis beschikbaar aan minima, zoals: Nieuwegein, Rotterdam, Elst, Westland, Westerwolde, Utrecht, etc., etc. De Tweede Kamer heeft in december 2022 bij ruime meerderheid aangegeven dat zij wil dat menstruatieartikelen “gratis en laagdrempelig” beschikbaar gesteld moeten gaan worden “in ieder geval voor de minima”.

Achtergrondinformatie bij ‘Overwegende dat’: • In Zeist in 2022 2x in het algemeen in de Nieuwsbode is gecommuniceerd over menstruatiearmoede en de MUP’s (Menstruatieproducten UitgiftePunt, incl. adressen).

• •

•

De MUP’s in Zeist de artikelen meestal bij het Armoedefonds bestellen; een stichting die het moet hebben van donaties. Een rondje langs de MUP’s op woensdagmiddag 15-02-2023, o.a. de volgende inzichten heeft opgeleverd (zie ook de bijlage): - WijkServicePunt De Koppeling wel als MUP op de kaart staat, maar niet als MUP functioneert; - Bij de voedselbank wel menstruatiemiddelen beschikbaar zijn (zonder dat daarvoor punten worden gerekend), maar meenemen ervan gedoseerd plaatsvindt in verband met het budget van de Voedselbank. Een moeder met 2 puberdochters heeft niet voldoende aan die dosis. Daarnaast voldoet niet de hele doelgroep aan de criteria om bij de Voedselbank te mogen komen; - De indruk bij een aantal MUP’s bestaat dat maar een klein deel van de doelgroep gebruik maakt van de MUP’s, bijvoorbeeld door onwetendheid (over het bestaan van de MUP’s en de locaties) en schaamte (over menstrueren in het algemeen en/of om bij het MUP niet te durven vragen naar de exacte plek waar de middelen te vinden zijn). En dat de coördinatoren bij een aantal MUP’s aangaven dat meer bekendheid van de MUP’s bij de doelgroep hier zou kunnen helpen. Er – afhankelijk van het MUP in kwestie – soms nauwelijks, soms met enige regelmaat / redelijk gebruik van wordt gemaakt, maar het gebruik ervan nog niet is wat zou kunnen worden verwacht op basis van de hierboven genoemde onderzoeken.

Achtergrondinformatie / inspiratie bij ‘Verzoekt het college’: • Het MUP in De Koppeling te herstellen. En de MUP-locaties op de website van MeanderOmnium te updaten / en ook in de toekomst up-to-date te houden.

• •

•

In aanloop naar de genoemde verwachte landelijke wijziging, met maatschappelijke partners te kijken of er meer MUP’s kunnen worden gemaakt, op goed bereikbare locaties, waar de potentiële doelgroep ‘automatisch’ komt. In te zetten op gerichte communicatie aan de doelgroep, bijvoorbeeld door het onderwerp efficiënt en effectief mee te nemen in de communicatie over de kledingpas, zoals genoemd in Raadsvoorstel ‘Invulling Stelpost Effecten Samenleving’ (23RV008): Ter algemene voorlichting (ook om het ‘taboe’ te verkleinen, het onderwerp ‘normaler’ te maken); Daarbij niet alleen de adressen van de MUP’s te vermelden, maar ook een omschrijving van de precieze plek op de locatie waar de producten gevonden kunnen worden (zodat men op de locatie niet aan iemand hoeft te vragen waar de middelen precies te vinden zijn). Te communiceren over de MUP’s aan organisaties die de doelgroep bedienen (bijv. Stichting Leerkansen Zeist, RDWI, Sociaal Raadslieden, Sociaal Team, scholen, het team Voor L-kaar, etc.) om ook daar de bekendheid over het probleem en de MUP’s te vergroten, zodat zij de informatie warm door kunnen geven aan de doelgroep.

•

Het assortiment op de MUP’s van aan de gemeente verbonden partijen en/of (deels) door de gemeente gefinancierde organisaties te bezien en bijv. de menstruatiecup als duurzaam alternatief onder de aandacht te brengen en/of aan te bieden (uiteraard niet op te dringen; vrije keus laten).

Deelkast Noorderlichtker k Weggeefkastje Schermerslaan

Bergweg 92A Zeist

Openings-/ besschikbaarheid s-tijden

Adres

Volgens site Armoedefonds

Locatie

Volgens site Meander-Omnium

2. Bevindingen uit het rondje langs de MUP’s op woensdagmiddag 15-02-2023

Ja

Nee*

24/7

Lokatie

Voorraad

Mate van gebruik*

Overigen

Buiten Meer dan voldoende. Navraag was Een deelkast achter niet mogelijk. fietsenstalling Schermerslaan 232 Ja Ja 24/7 Buiten Beperkt. (tampons, Navraag was Zeist Een deelkast op n.a.w. v.w. hygiënische niet mogelijk. trottoir verpakking) Wijkcentrum Laan van Vollenhove 12B Ja Ja Ma-vrij Binnen Meer dan voldoende. Niet heel veel. Uitleg in 't Volle Hof Zeist 9:00-17:00 In halletje voor braille. toiletten De Koppeling De Clomp 1904 Ja Ja Het MUP (Menstruatieproducten Uitgifte Punt) is onbekend bij sleutelpersoon/coördinator. Zeist Geen producten voorhanden. Wijkservicepunt Johan v. Oldenbarneveltln 103 Ja Ja Ma-vrij Binnen Meer dan voldoende. Met enige Noord Zeist 10:00-16:00 In gang tegenover Redelijk breed regelmaat. toiletten assortiment. Kerckebosch Prinses Margrietlaan 32 Ja Nee* 24/7 Buiten Voldoende. Redelijk. wijkinloophuis Zeist In een kast met vrij toegankelijke lades Kerckebosch Prinses Alexialaan 3 Ja Ja 9:00-18:00 Buiten Geen. Navraag was minibieb Zeist Een deelkast met niet mogelijk. slotje, op trottoir. Voedselbank Kwikstaartlaan 44 Nee Ja Ma 12:30-15:00 Binnen Meer dan voldoende. Redelijk. Kost Zeist Di/wo/vr 12:30-14:30 In schap. Daaruit Wel gedoseerd mee te geen Do 19:00-21:00 mee te nemen. nemen (ivm budget). punten. ADRA Prins Alexanderweg 1D Nee Ja Ma 10:00-13:00 Binnen Meer dan voldoende.

Met enige Share & Care Huis Ter Heide Wo/do 10:00-16:00 Op het toilet. regelmaat. M.n. Vrij 10:00-13:00 na taalklas. *Voor deze MUP’s worden de producten n.a.w. niet bij het Armoedefonds besteld. **Exacte aantallen worden nergens bijgehouden (begrijpelijk; zou niet in verhouding staande administratieve lasten betekenen).

3. Ter achtergrondinformatie een aantal web-links Link naar het Armoedefonds: https://www.armoedefonds.nl De twee artikelen in de Nieuwsbode Zeist in 2022: 11 augustus 2022: https://www.denieuwsbode.nl/nieuws/overig/846192/mups-helpen-bijmenstruatie-armoede 8 maart 2022: https://www.denieuwsbode.nl/lokaal/overig/798328/ook-in-zeist-helpen-mup-s-bijmenstruatie-armoede Enkele onderzoeken naar het onderwerp: De Bovengrondse, 2019: http://hetdamesverband.nl/hetonderzoek en https://drive.google.com/file/d/1lbecW5KZKzR8SrMmdiPGUYj3i20Dxgr1/view Plan International, 2019: https://www.planinternational.nl/uploaded/2019/11/Plan-InternationalBloedserieus-onderzoek-over-menstruatie-armoede-en-schaamte.pdf?x10900 Het Parool, 21 oktober 2021: https://www.planinternational.nl/uploaded/2019/11/PlanInternational-Bloedserieus-onderzoek-over-menstruatie-armoede-en-schaamte.pdf?x10900 Algemene artikelen in de pers: 4 februari 2023, NOS: https://nos.nl/artikel/2462441-meer-aandacht-voor-kosten-menstruerenmaak-hier-zelf-de-rekensom (de aanleiding voor deze motie) 6 december 2022, NOS: https://nos.nl/artikel/2455342-kamer-tampons-en-maandverband-gratisvoor-mensen-met-laag-inkomen 30 augustus 2022, NOS: https://nos.nl/artikel/2462441-meer-aandacht-voor-kosten-menstruerenmaak-hier-zelf-de-rekensom 10 mei 2022, NOS:

https://nos.nl/artikel/2428278-elke-maand-bezuinigen-op-eten-of-thuisblijvenvan-school-dit-is-menstruatiearmoede 4 februari 2022, Binnenlands Bestuur: https://www.binnenlandsbestuur.nl/sociaal/gemeentenbieden-vrouwen-en-meisjes-hulp-aan 5 november 2019, NOS: https://nos.nl/artikel/2309153-menstruatie-armoede-geen-geld-voormaandverband-dan-maar-wc-papier

Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

1

4. Kaartje met MUP’s: website Armoedefonds

Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

2

5. Kaartje met MUP’s: website MeanderOmnium

D66: Onlangs ontdekten wij dat er meisjes en vrouwen zijn die onvoldoende geld en middelen hebben om hun maandelijkse menstruatieproducten te kopen. Daar schrokken wij van. Wij nemen aan dat dit in Zeist ook het geval is. Als wij kijken naar de kosten, dan bedragen deze maandelijks voor 1 vrouw gemiddeld tussen de € 8 en € 13. Voor 1 op de 10 vrouwen is dit een serieus bedrag. Laat staan als je met meer vrouwen in 1 gezin woont. Voor sommige vrouwen is het soms (maandelijks) een keus tussen goed eten of goede menstruatieproducten. Menstruatieproducten zijn belangrijk voor een goede gezondheid. Zeist heeft een netwerk en heeft gecommuniceerd in de algemene media hierover (bijv. in de Nieuwsbode). Wij verzoeken het college 3 dingen die genoemd staan in de motie. Wij verzoeken menstruatie uitgifte punten dichterbij de doelgroep te organiseren, om ze laagdrempelig te organiseren voor de doelgroep. Er rust ook schaamte op. Armoede is 1 ding maar er rust ook schaamte op menstrueren. Wij verzoeken ook een goede communicatie in te zetten richting de

Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

3

doelgroep. Zoals een coördinator bij 1 van de wijkservicepunten het omschreef : je hoeft er geen schaamte over te hebben. Menstrueren is van levensbelang. Als wij dat niet deden, dan waren wij er niet. Dat is voldoende reden om deze motie in te dienen. Wethouder Hoogstraten: De motie is uitvoerbaar. Ik wil daarbij echter wel opmerkingen maken. Een deel van de uitgiftepunten is in beheer bij MeanderOmnium in samenwerking met het Armoedefonds. Andere uitgiftepunten bevinden zich bij de voedseldeelkasten waarbij bewoners gezamenlijk uitvoering aan geven. Zij bevoorraden de kasten bijv. met menstruatieproducten. Deze kasten zijn niet in bezit van de gemeente en worden ook niet direct gesubsidieerd. Afgelopen najaar is er contact geweest met de betrokken inwoners en MeanderOmnium. Wij hebben aangegeven, dat als er financiën nodig zijn voor het bevoorraden van de kasten, er middelen beschikbaar zijn. De gemeente is bereid hieraan bij te dragen. Dezelfde boodschap hebben wij aan de Voedselbank gegeven. Als er geen menstruatieproducten voorradig zijn – inderdaad van levensbelang – dan kunnen wij extra ondersteuning bieden. Vooralsnog zijn er geen verzoeken ingediend. Voor wat betreft het punt in de Koppeling, snap ik dat het raadslid van D66 deze niet gevonden heeft. Deze bevindt zich in het damestoilet en wordt aangevuld.

Wij zien het belang van het beschikbaar stellen van de gratis producten. Ik had zelf de gedachte om via een stelpost samen met het onderwijs – zeker op de middelbare scholen – een kast kunnen gaan neerzetten. De meiden kunnen daar dan - laagdrempelig - hun producten pakken. Daar waren wij al mee bezig. De oproep m.b.t. de communicatie vinden wij goed. Wij zullen dit meenemen in de campagne rondom alle minimaregelingen waarover wij al eerder spraken. Dat wordt opgepakt. D66: Bij de Koppeling ben ik naar de bar gelopen en heb gevraagd naar de producten. Ik werd doorverwezen naar een coördinator. Ik heb aangenomen dat deze niet beschikbaar waren. Ik ben inderdaad niet het damestoilet gelopen. Het is belangrijk te vermelden dat de MUP’s hun producten bestellen bij het Armoedefonds. Dat fonds leeft en steunt van giften. Daarom roepen wij op een donatie te doen. Wij hebben het vertrouwen dat het goed komt maar wij brengen de motie in stemming mede als steun voor al die vrouwen die dit zo graag geregeld willen hebben. VVD: Wij zien – vanwege het feit dat het college hier al mee bezig is – de motie als overbodig. Wij zullen de motie daarom niet steunen hoewel MUP’s ontzettend belangrijk zijn. Wij hebben ze al en er wordt veel gedaan. Wij vinden niet dat wij dit soort moties moeten blijven aanmoedigen. NieuwDemocratischZeist: Wij hebben nog een paar toevoegingen.

Wij weten allemaal tegenwoordig wat menstruatie armoede is en dat dit tot verzuim kan leiden. Wij hoorden zojuist dat de MUP’s niet overal optimaal functioneren. Misschien is de communicatie daarover de oorzaak. Het lijkt ons nuttig in 1e instantie daarvan werk te maken. Dus niet alleen een bericht in de Nieuwsbode of een bericht op een website maar leg bijvoorbeeld flyers neer (niet alleen in het Nederlands) op scholen, gemeentehuis, wijkinloophuizen, sportverenigingen, Weggeefwinkel etc. Is het niet handiger om op scholen in de toiletten een kast of mandje te plaatsen waar gratis middelen uitgehaald kunnen worden. Er wordt gesproken over schaamte. Zij hoeven dan niet te vragen naar de producten. Een donatie aan het Armoedefonds zou ook enorm helpen om e.e.a. te financieren. Wij hebben nog vragen. Waarom zou verstrekking van de middelen voor iedereen moeten gelden? Juist de minima hebben hiermee te maken. Hoe moet de regeling in de uitvoering denk aan bevoorrading, geregeld worden. Misschien is een menstruatiepas – naast een kledingpas – een optie. Wij steunen de motie. ChristenUnie-SGP: Wij zijn bekend in de markt van menstruatiemiddelen maar wij weten dat er ook recyclebare opties zijn die minder geld per maand kosten. Dat zien wij niet in de motie terug komen. Wij zouden moeten inzetten op duurzame middelen dan maandelijks de problemen op te lossen.

Seyst.nu: Wij hebben nog een toevoeging aan deze motie, die wij van harte steunen. Wij willen meegeven dat de Weggeefwinkel doorgegeven heeft, dat de MUP kast daar vrijwel altijd leeg is. Er is dus een grote vraag naar de middelen. SP: Wij kunnen deze motie van harte steunen. Wij zijn tevreden met de reactie van de wethouder. Zij is al bezig met een verkenning of op de middelbare scholen deze menstruatiemiddelen verstrekt kunnen worden. Dat is een belangrijke toevoeging als dat mogelijk blijkt. D66: Waarom voor iedereen beschikbaar stellen? Deze discussie wordt in de Tweede Kamer gevoerd. Aangegeven wordt, dat in ieder geval voor de minima deze producten gratis beschikbaar gesteld moeten worden. Dat is een aanmoediging voor de landelijke politiek. Wij willen ons niet met Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

4

de uitvoering bemoeien. Dat laten wij aan het college over. ChristenUnie-SGP vraagt naar duurzame alternatieven. Ook wij zijn voor duurzaamheid. Wellicht dat de betreffende wethouder hier iets mee kan. De opmerking van Seyst.nu geeft aan dat er behoefte is aan de producten. Er wordt dus veel gebruik van gemaakt. De motie wordt in stemming gebracht. De motie wordt met 24 stemmen voor en 6 stemmen tegen van VVD aangenomen. Aldus besloten. Hierna wordt het raadsvoorstel in stemming gebracht. PvdA: Het doet ons altijd veel genoegen als een oorspronkelijk idee van onze partij vandaan komt nl. het invoeren van een kledingpas – waarvoor wij een motie hebben ingediend – wordt overgenomen. GroenLinks: Wij vinden dit een mooi voorstel. Mooi dat zwemdiploma A en B worden vergoed. Er is keuze vrijheid door het maximum bedrag los te laten. Er komt een tegoed voor kleding. Dat zijn allemaal structurele maatregelen waarmee wij ons bestaanszekerheid structureel uitbreiden. Daar zijn wij trots op. Wij steunen het voorstel van harte. SP: Ook wij zijn verheugd met dit voorstel. Voor het eerst lijkt het dat er geen taboe meer heerst op het nemen van een generieke maatregel. Deze regeling lijkt hiermee te breken. Dat is positief. Wij hebben nog wel een vraag over de bestaande rijksregelingen. Dat gaat dan specifiek over de studentenregeling.

Een aantal studentensteden krijgen vanuit het rijk om studenten meer te ondersteunen. Zit Zeist ook bij deze studentensteden? Wethouder Hoogstraten: Tijdens de behandeling van de lijst van ingekomen stukken hebben wij gesproken over de stelpost die het rijk geeft m.b.t. bijzondere bijstand studenten. Wij zijn aan het bekijken wat dat betekent. Wij moeten in ieder geval de energietoeslag voor studenten vorm geven. Wij bekijken tevens of studenten in aanmerking kunnen komen voor de geld-terug-regeling. Door de RDWI wordt dit verder uitgezocht. Wij zijn geen studentenstad die daarvoor in aanmerking komt. SP: Wij steunen het voorstel. D66: Ook wij willen nog een vraag stellen. Er staat in het voorstel iets waar wij warm van worden: de Participas. Is dat de voorloper van de U-pas waarvoor de raad geld heeft gereserveerd in de begroting 2023. Wethouder Hoogstraten: De Participas werkt op dezelfde manier zoals wij de toelage voor Oekraïners verstrekken. Het werken met een pas, waarop wij geld zetten, is goed bevallen. Het is geen voorloper van de U-pas. Wij bekijken nog hoe wij bij de U-pas kunnen aansluiten of dat wij dit op een andere manier gaan vormgeven. De doelstelling is dat iemand kan aangeven of hij binnen de doelgroep valt. Op deze manier kunnen heel simpel geldvoorzieningen er op of af gezet worden. Wij doen daarmee ervaring op. D66: Mooi dat wij hiermee ervaring op doen.

De raad stemt unaniem in met het voorstel. Aldus besloten. 7.

Moties vreemd aan de orde van de dag

7A

Motie vreemd aan de orde van de dag Maximeer de ouderbijdrage

Motie (gewijzigd) vreemd aan de orde van de dag Maximeer Overleg over de ouderbijdrage in het onderwijs De gemeenteraad van Zeist bijeen op dinsdag 21 februari 2023 in behandeling deze motie vreemd aan de orde van de dag. Constaterende dat: 1. De scholen in het basisonderwijs in de gemeente Zeist een vrijwillige ouderbijdrage vragen die Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

5

2. 3. 4. 5.

varieert van € 30,-- per jaar tot € 550,-- per jaar. De scholen in het voortgezet onderwijs ook een vrijwillige ouderbijdrage vragen maar dat deze bedragen erg variëren en afhankelijk zijn van wat uit de ouderbijdrage wordt betaald. Het gemiddeld bedrag dat in Nederland aan ouderbijdrage in het basisonderwijs wordt gevraagd op€ 57,-- per jaar ligt. De gemeente /\msterdam de ouderbijdrage heeft gemaximeerd op € 225, per jaar voor het basisonderwijs. Dat de ouderbijdrage in beginsel vrijwillig is maar niet als zodanig wordt ervaren, dan wel dat het niet betalen daarvan consequenties heeft voor de leerling zoals uitsluiting bij activiteiten.

Overwegende dat: 1. Het van groot belang is dat kinderen gelijke kansen krijgen; 2. Hoge ouderbijdragen de kansengelijkheid kan schaden omdat er dan geen werkelijke keuzevrijheid voor ouders is. 3. Ouders met een laag inkomen hun kind ook moeten kunnen sturen naar de school van hun voorkeur, c.q. de school waar hun kind het best tot zijn/haar recht komt. 4. De onderwijsraad ook adviseert om het bedrag dat scholen aan ouders vragen te maximeren omdat een hoge eigen bijdrage het publieke karakter van het onderwijs onder druk zet. Roept het college op 1. In overleg met de schoolbesturen te komen met een plan om de vrijwillige ouderbijdrage te maximeren op zowel de scholen in het basisonderwijs als het voorgezet onderwijs. Met de scholen in het BA en VO in gesprek te gaan omtrent de ouderbijdrage en communicatie daarover. 1. Met de scholen in het PO en VO in gesprek te gaan omtrent de ouderbijdrage en de communicatie daarover. 2. De raad in het derde kwartaal de 2° helft van dit jaar over de uitkomsten van dit overleg te informeren. En gaat over tot de orde van de dag. Wilma Breddels (PvdA), Silke Zwart (GroenLinks) PvdA: De titel van deze motie dekt de lading niet helemaal. Wij weten dat het tegenwoordig niet meer is toegestaan kinderen uit te sluiten van activiteiten. Daarvoor is een wet in werking getreden. Of scholen zich daar aan houden, weten wij niet.

Desondanks zegt de Onderwijsraad voorstander te zijn van aan maximering van de ouderbijdrage. Graag willen wij over het voetlicht brengen, dat ouders de hoge eigen bijdrage niet kunnen betalen en dat schaamte daarbij een rol speelt. Dat kan blijven spelen omdat nog steeds bekend is, wie de bijdrage wel of niet heeft betaald. De Onderwijsraad pleit ervoor dat dit komt te vervallen. Zij willen dat de ouderbijdragen in een grote pot terecht komen en dat iedereen kan meedoen. Wij vragen de wethouder vragen met de scholen in overleg te treden over kunnen meedoen van ieder kind zoals het tweetalig onderwijs. Kinderen, waarvan de ouders de extra € 550,- niet kunnen betalen maar wel het talent hebben, moeten daaraan gewoon kunnen meedoen. Ouders willen uit schaamte vaak niet zeggen dat zij de bijdrage niet kunnen betalen. In beginsel is de bijdrage vrijwillig maar wij weten allemaal dat er gepusht wordt. GroenLinks: Wij sluiten ons volledig aan bij het betoog van de PvdA. Er zijn grote verschillen in de eigen bijdrage en dat kan leiden tot verschillen en kan de keuzevrijheid van ouders met een kleine portemonnee beperken. Het bedrag maximeren kan een van de opties zijn. Als er nog andere opties zijn, die boven komen uit de gesprekken met de scholen, dan staan wij daarvoor open.

Wethouder Welting: Ons streven is dat ieder kind in Zeist mee kan doen en naar de school gaat van zijn of haar keuze. Het doel wat met deze motie wordt nagestreefd, kunnen wij achter staan. Het zou niet zo moeten zijn – dat is wettelijk vastgelegd – dat de vrijwillige ouderbijdrage een drempel vormt. De wet zegt niets over de hoogte van de bijdrage. Dat bepalen de scholen samen met de medezeggenschapsraad of ouderraad. Zij hebben ook de vrijheid dit zelf vorm te geven. Als gemeente hebben wij geen directe zeggenschap over. Het is niet onze rol of bevoegdheid om iets te vinden over de hoogte van deze bijdrage. In de motie wordt aangegeven dat Amsterdam een maximum heeft bepaald. Dat is niet het geval. Amsterdam stelt duidelijk dat de scholen die een hogere eigen bijdrage hebben dan € 225,- geen subsidie ontvangen voor extra activiteiten. Dat is een fundamenteel verschil dan dat je de ouderlijke Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

6

bijdrage zou willen maximeren. Het idee om in gesprek te gaan met de schoolbesturen over de communicatie en de manier waarop omgegaan wordt met deze ouderbijdrage, nemen wij serieus. Ik heb het idee dat hier doel en middel door elkaar heen lopen. Ik wil in gesprek gaan met de schoolbesturen over de ouderbijdrage en hoe deze uitpakt in de praktijk. Zoals de tekst nu in de motie is verwoord, moet ik ontraden. De tekst richt zich op het maximeren van de ouderbijdrage. Als de oproep herformuleerd wordt, dan ben ik bereid in gesprek te gaan met de scholen. Zoals nu verwoordt, ontraadt het college deze motie. PvdA: Het is ons bekend dat het college hierover formeel niets te zeggen heeft. De motie zegt ook niet dat het college de bijdrage moet vaststellen. De motie roept op in gesprek te gaan met de scholen. In Amsterdam is dat ook gebeurt. Als de scholen in Amsterdam boven het maximum zitten, worden zij gekort op de subsidie. Het blijkt dat scholen in Amsterdam niet boven dat bedrag gaan zitten. Het college handelt de motie nu wel heel formeel af. Wethouder Welting: Ik verzoek u te kijken naar de manier waarop het dictum van de motie is geformuleerd. U schetst om in overleg met de scholen te komen met een maximum. Ook Amsterdam heeft geen maximum ingesteld. Zij verstrekken geen subsidie boven een bepaald bedrag.

Het lijkt nu net of ik een knop heb waaraan ik kan draaien, terwijl ik deze beïnvloedingsmogelijkheid niet heb. Ik wil met de schoolbesturen in gesprek gaan maar met een open dialoog en zonder vooringenomen standpunt. Houdt u de motie aan of herformuleren? PvdA: Ik verzoek u de vergadering kort te schorsen voor overleg. De voorzitter schorst de vergadering. Na de schorsing wordt de vergadering heropend. Naar aanleiding van de beraadslagingen in de 1e termijn heeft de PvdA met sommigen van u overlegd over de tekst van de motie. Dit heeft geleid tot wijzigingen. De titel is veranderd in ‘overleg over de ouderbijdrage in het onderwijs’. De tekst van de oproep in punt 1 komt geheel te vervallen. De nieuwe tekst luidt: Met de scholen in het PO en VO in gesprek te gaan omtrent de ouderbijdrage en de communicatie daarover’. In de 2e oproep wordt: ‘de raad in de 2e helft van dit jaar over de uitkomst van dit overleg te informeren’. Wethouder Welting: Met deze aanpassing ga ik graag in gesprek met de scholen en zal ik hierover een terugkoppeling geven. De gewijzigde motie is uitvoerbaar. VVD: Wat gaat er wezenlijk anders worden dan wat er op dit moment al wordt gedaan met dit onderwerp? Seyst.nu: Naar ons idee is de motie niet wezenlijk aangepast. In de schoolgids staat dit al vermeld maar het is goed om hierover in gesprek te gaan.

Wij denken niet dat een keuzevrijheid ontbreekt bij de schoolkeuze. Deze bijdrage is vrijwillig en dus zonder consequenties. Wel denken wij dat de schoolkeuze beperkt wordt door en centraal inschrijfsysteem. Daarvoor vragen wij aandacht. SP: Wij zullen deze motie steunen. Wij denken dat het belangrijk is als de gemeente met de scholen in gesprek gaat, dat het goed is om stil te staan bij de communicatie en dat deze vrijwillig is maar dat ouders dat heel anders ervaren. De scholen moeten deze realiteit onder ogen zien. Een vrijwillige bijdrage is ook echt vrijwillig. Ouders worden soms onder druk gezet en daar moet een einde aan komen. D66: Wij hebben een vraag aan de indieners. De wethouder wordt verzocht met de scholen in gesprek te gaan. Betreft dat nog steeds ook de hoogte van de ouderbijdrage of hoort deze er niet meer bij? NieuwDemocratischZeist: Wij steunen de motie van harte. Immers kansengelijkheid moet volgens ons op alle fronten gelden. Kinderen moeten niet het risico lopen uitgesloten te worden van activiteiten omdat hun ouders geen royale ouderbijdrage kunnen betalen. Daarom zijn wij verheugd dat de wethouder in gesprek gaat met de scholen. CDA: Wij zijn blij met de toezegging van de wethouder om in gesprek te willen gaan met de scholen over dit onderwerp.

Wij zijn het eens met Seyst.nu dat er tekstueel niet zo veel gewijzigd is, want punt 4 bij ‘constaterende dat’ klopt niet. De wethouder gaf dat al aan. Punt 4 bij ‘overwegende dat’ vragen wij ons af waarom dat blijft staan. Wij verzoeken de indiener hiernaar nog te kijken.

Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

7

Wethouder Welting: Wezenlijk anders is dat wij met de schoolbesturen nog niet besproken hebben hoe de wetgevingswijziging uitpakt in de praktijk. Daar begint het mee. Ik wil een open dialoog voeren met de scholen. Wij zetten het onderwerp op de agenda. Dat geldt ook voor het toelatingsbeleid. Wij moeten daarover het gesprek voeren. Hoe pakt het uit en hoe is de communicatie daarover? Wij zijn al bezig om samen met de scholen van het primair onderwijs te kijken naar toelatingsbeleid. De scholen hebben de communicatie hierover in de schoolgidsen aangepast. Dat geldt ook voor de vrijwillige ouderbijdrage. PvdA: Op zich is het geen doel van het gesprek om de hoogte van de ouderbijdrage aan de orde te stellen. De wethouder geeft aan een open dialoog te willen voeren. In dat licht kunnen wij ons voorstellen dat aan de orde komt dat kinderen die voor een sportklas, toneelklas, 2 talig onderwijs die aanleg hebben en niet kunnen meedoen, vraagt of de oorzaak de hoogte van de ouderbijdrage is. Het CDA heeft gelijk. Punt 4 bij de overwegingen zullen wij schrappen. Dat geldt ook voor punt 4 bij de constateringen. De motie wordt in stemming gebracht. De motie wordt unaniem aangenomen. Aldus besloten. De voorzitter: Omdat aan het begin van de vergadering een amendement is ingediend en een motie is aangekondigd, stel ik voor de vergadering te schorsen voor een leespauze.

Na de schorsing wordt de vergadering heropend. Behandeld wordt agendapunt 4. 4.

Verordening doelgroepen sociale woningbouw en midden huur Voorstel: De verordening doelgroepen sociale woningbouw en midden huur vast te stellen

23RV002

Amendement verordening doelgroepen sociale woningbouw en midden huur De gemeenteraad van de gemeente Zeist, in vergadering bijeen op 21 februari 2023, sprekende over het raadsvoorstel verordening doelgroepen sociale woningbouw en midden huur (23RV002) Besluit: Het concept besluit als volgt aan te vullen: 2. de verordening pas in werking te laten treden na een goede consultatie met onze woningbouwcorporaties en een aantal marktpartijen 3. de verordening pas in werking te laten treden op een later door de raad te bepalen tijdstip. Alexander Pieters (VVD)

Toelichting Het voorliggende besluit is naar ons idee nog niet gereed voor besluitvorming omdat het niet bijdraagt aan het doel en er nog te veel open eindjes zijn. Het onderliggende doel wordt door de VVD, en vermoedelijk voor veel partijen onderschreven. Het gekozen middel gaat de genoemde doelgroep echter niet helpen, het gaat onze corporaties en marktpartijen niet helpen maar gaat wel extra administratie last opleveren. Waar de corporaties wél op zitten te wachten, een (politieke) richting voor de 24 (!!) doelgroepen waar ze al rekening mee moeten houden wordt niet gegeven. Voor een positief resultaat van deze doelgroepenverordening is het van belang dat deze niet alleen bijdraagt aan de woonkansen voor de genoemde doelgroep, maar zeker ook werkbaar moet zijn voor de corporaties en marktpartijen. Ter overweging: 1. In de beantwoording van onze vragen zegt de wethouder dat mensen in deze salarisgroep zonder deze regeling enkel een ‘klein appartement’ kunnen financieren. Hoe denkt de wethouder dan, mét deze regeling wél geschikte huizen voor dat geld te kunnen realiseren. En wie betaalt dan deze “subsidie/korting”? 2. Er zit een verschil in de inkomensgrens tussen een middensegment huur, en een ‘sociale koop’ woning. De grens is immers 1,5 danwel 1,8 keer de deab norm. Naar ons idee zal dit niet leiden tot meer, maar eerder tot minder aanbod in de middenhuur. 3.

Bij vraag 4 bevestigt de wethouder ons gevoel, en daarmee onze zorg. Het college kan de regeling ten gunste van de aanvrager, en hiermee bedoelt ze de ontwikkelaar of bouwer, aanpassen. En dat terwijl de regeling voor de kopers en huurders bedoeld is, dit lijkt tegenstrijdig. 4. De meldplicht, de extra administratie in de planvormingsfase, de extra administratie bij de verkoop, en tot slot administratie bij transacties in de eerste 10 jaar dan wel de eerste 20 jaar bij huurwoningen. Deze extra administratie gaat zeker niet bijdragen tot extra woningen of een beter aanbod. 5. De instandhoudingstermijn die dit voorstel voorschrijft is langer dan in onze regio gebruikelijk is; dit kan investeerders afschrikken. 6. Ook op het punt van hoe het college de betaalbaarheid gaat garanderen hebben wij zorgen. Wij zijn erg benieuwd naar de genoemde mogelijkheden voor handhaving. Hiernaast zijn wij benieuwd hoe de wethouder de passage over ‘verbouwen en opknappen’ heeft bedoeld.

Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

8

7.

Een degelijke regeling heeft invloed op ontwikkelmogelijkheden, en op (lange termijn)rendementen en investeringen. Een dergelijke ingreep moet dus ook langer van te voren bekend worden gemaakt

Tot slot, maar zeker niet het minst belangrijke punt. Het verbaast ons dat de markt, maar zeker ook onze coöperaties niet geconsulteerd zijn. Corporaties zijn vaste partners die we nog hard nodig hebben, en die we vaak genoeg spreken als gemeente. Dan kan dit voorstel voor hen geen nieuws zijn. Collega Raadslid van Ginkel heeft dit punt tijdens de ronde tafel ook meermaals ter tafel gebracht, sterker nog hij stelde commitment van de corporaties bijna als voorwaarde. De corporaties werden wel verrast door mijn telefoontje en zijn niet geheel content met de inhoud van het stuk.

VVD: Zoals bij de agenda toegelicht, achten wij dit voorstel nog niet rijp voor besluitvorming. Excuses dat wij zo laat zijn met dit amendement. Wij zijn ons bewust dat dit is gekomen door omstandigheden omdat wij niet bij de Ronde Tafel aanwezig waren. Dat vinden wij vervelend. Bouwen voor het midden segment is één van onze speerpunten. Daar staan wij voor. Wij geloven alleen niet dat deze regeling gaat bijdragen aan het vergroten van het aanbod van de woningen of het beschikbaar blijven daarvan voor de genoemde doelgroepen. Belangrijkste punt is dat de corporaties en marktpartijen niet geconsulteerd zijn en niet op de hoogte waren van voorliggend besluit. Zij onderschrijven het stuk niet. Ik heb uitgebreid met de corporaties en enkele marktpartijen gesproken en ze het stuk toegestuurd. Zij zien geen voordeel voor de doelgroep, geen voordeel voor de markt en wel nadelen voor de corporaties en/of marktpartijen. Het gaat om de betaalbaarheid van woningen. Hoe denken wij met deze regeling geschikte huizen te kunnen realiseren en wie betaalt het verschil, de subsidie of de korting. Wij denken dat de woningen kleiner of eenvoudiger worden. Er is geen puntensysteem voor midden huur of koop. Wij hadden nog een vraag over punt 4.

Waarom kan het college de regels ten gunste van de aanvrager aanpassen? Waarom niet voor degenen waar wij het voordoen? De regeling brengt een enorme administratie met zich mee. Daar worden de corporatie en ontwikkelaars niet blij van. Bij de verkoop van een sociale woning is het een hulpmiddel. Onze corporaties zijn partners die wij hard nodig hebben. Zij moesten via mij horen dat dit ter besluitvorming voorligt. Zij weten dat er een doelgroepen verordening in de Woonvisie is genoemd. Zij kennen dit stuk inhoudelijk niet. Zij hadden gehoopt dat de verordening richting zou geven aan de 24 doelgroepen waarmee zij te maken hebben. Dat zijn andere doelgroepen dan in het stuk genoemd worden. Graag horen wij de reactie van de wethouder. Raadslid Van Ginkel heb ik verkeerd geciteerd, waarvoor excuses. Wethouder Hoogstraten: Het college ontraadt dit amendement. Wij hebben een goed proces doorlopen met de Woonvisie. In de Woonvisie is de verordening genoemd als instrument. Het is een uitwerking van de Woonvisie en dus niet nieuw. Met de corporaties is hierover gesproken in het kader van de Woonvisie en de prestatieafspraken. Ook tijdens het overleg tussen gemeente en corporaties hadden zij hiertegen bezwaar. Ook ontwikkelende partijen waren betrokken bij de Woonvisie. Wij mogen veronderstellen dat zij met de inhoud bekend zijn.

Met dit voorstel richten wij ons zo goed mogelijk op de inkomensgroep tot € 65.000 voor wie nieuwbouw woningen moeilijk te verkrijgen zijn. De kern is dat wij hen niet langer willen laten concurreren met inkomensgroepen die veel meer te makken hebben en dus uit veel meer woningen kunnen kiezen dan de betaalbare woningen die wij bouwen. Aanvullend wil ik nog 2 opmerkingen maken. Ik ben voortdurend in gesprek met de corporaties. Uiteraard gaan wij volgen hoe deze verordening zijn uitwerking krijgt. Mochten er daarbij problemen ontstaan of het pakt niet uit zoals wij dat willen, dan zullen wij daarop acteren. Wij zijn bezig met de herijking van bijlage 2 van de Woonvisie (woondifferentiatietabel en instandhoudingstermijnen). Dat is weer een nieuw voorstel richting de raad. Wij doen dan een consultatie bij de ontwikkelende partijen, marktpartijen en corporaties. Wij halen dan de kaders op welke ons helpen met het realiseren van onze doelstellingen. De corporaties denken dat de verordening hen niet gaat helpen en zij hebben 24 andere doelgroepen waarmee zij rekening moeten houden. Dat is een vraag waarmee wij bezig zijn. Dit krijgt vorm in de woonzorgvisie. Daarvoor is een consultatieronde gaande. Wij komen met een voorstel voor de woonzorgvisie en zullen hierop beleid ontwikkelen. Bij vraag 4 is de aanvrager niet alleen de ontwikkelaar of de bouwer.

Dat kan ook iemand zijn die een woning koopt in het middeldure segment. Na 5 jaar wil deze de woning verkopen. Stel dat hij failliet is of in scheiding ligt waardoor iemand tot die grens moet stijgen, dan zou dat een zwaarwegende overweging kunnen zijn om af te wijken. Dat zijn wel uitzonderingen. VVD: Wij hebben de wethouder voldoende gehoord en zijn benieuwd naar de reacties van de andere fracties. Seyst.nu: Wij hebben 2 vragen aan de indiener. Dit amendement ligt laat op tafel. De VVD heeft zelf indertijd aangegeven om amendementen en moties vroegtijdig aan te leveren. Dit komt op het laatste moment. Waarom heeft u ons dit niet eerder laten weten en geïnformeerd? Indiener heeft met de corporaties gesproken. Wij hebben ook met hen gesproken en te horen gekregen dat het huidige

Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

9

systeem waarmee zij werken gewoon in stand blijft. VVD zegt dat er veel meer administratieve rompslomp komt kijken. Wij hebben andere informatie. D66: Wij zijn blij met de beantwoording van de wethouder als het gaat om het contact met de corporaties. Dat is voldoende antwoord, waar wij volledig achter kunnen staan. Wij roepen in herinnering dat wij in Nederland een systeem ingericht hebben waarbij de gemeenten beginnen met het vaststellen van een Woonvisie met alle inspraakmomenten en -mogelijkheden. Vanuit de woningcorporaties, voortvloeiend uit hun taakveld wordt gevraagd daar een bod op te doen. Dat leidt tot prestatieafspraken. Als je als gemeente vindt dat dit onvoldoende is, kan je opschalen naar boven. Zo is het ingericht. Wat dat betreft is de Woonvisie ook het document waarmee wij richting geven. In deze Woonvisie hebben wij niet alleen richting gegeven op het willen realiseren van sociale huurwoningen en middeldure huur- en koopwoningen maar vooral ook op het behoud ervan. Het 2e grote probleem. De doelgroepenverordening is in het leven geroepen om het behoud vast te stellen. 5 jaar geleden hebben wij afscheid genomen van Minister Blok (VVD). Hij nam afscheid met de stoere woorden: de woningmarkt is nu af. Wij kunnen na 5 jaar constateren dat de woningmarkt op een aantal onderdelen volstrekt in het slop zit.

Dat is niet alleen aan hem te wijten maar ook aan andere omstandigheden. Zonder regie op lokaal en landelijk niveau zal het ons nooit lukken om de doelgroepen in de middengroepen woningen te realiseren maar vooral ook ze daarvoor te behouden. Wij creëren hiermee een instrument wat wij op de plank zetten. Wij zullen nog menige keer discussiëren over de concrete bestemmingsplannen of wij het instrument daarvoor willen inzetten of niet. Er is ruimte genoeg voor discussie hierover. SP: Wij hebben kritische kanttekeningen bij het raadsvoorstel. Vanavond komt op het laatste moment een amendement. Dat maakt dat de afweging soms anders kan uitvallen. Door het feit, dat wij deze kritische kanttekeningen ook bij het raadsvoorstel hebben, hebben wij de neiging dit amendement te steunen. Wij zijn ervan overtuigd, dat consultatie van de corporaties nodig is om een beter voorstel te krijgen. Er zijn nog losse eindjes op het gebied van handhaving. Heeft de gemeente juridische mogelijkheden om zaken af te dwingen als de doelstellingen niet worden gehaald. Daar hebben wij twijfels bij. CDA: Wij zijn er natuurlijk voor dat alle doelgroepen goed op de woningmarkt terecht kunnen. Het idee van deze doelgroepenverordening is om daar de juiste dingen te regelen. Wij horen de wethouder zeggen dat zij in gesprek is met de corporaties. Dat lijkt ons van groot belang.

De vraag is: is dit voorstel met de corporaties? Wij kunnen het niet rijmen met de bevindingen van de VVD. VVD heeft met hen gebeld en ze weten er niet van en zijn er niet tevreden over. Is dit stuk vooraf besproken? Wat zou de consequentie zijn als we de besluitvorming uitstellen. NieuwDemocratischZeist: Wij horen verschillende dingen. Corporaties en marktpartijen zijn niet geconsulteerd. Wij gaan wat dat betreft af op de woorden van de VVD die telefonisch contact heeft gehad. Wij horen dat de wethouder regelmatig in contact is met de corporaties. Wij horen niet dat zij de corporaties en marktpartijen heeft geconsulteerd over dit voorstel. Er wordt door de wethouder gesteld, dat er in en na overleg al naar gelang het in de praktijk wordt gehanteerd, bijstelling plaatsvinden. Als je nu moet constateren dat juridische tekst van dit voorstel niet waterdicht is, dan maken wij ons zorgen. Waarom is het niet mogelijk dit nog te bekijken en wellicht verbeteringen in aan te brengen. Het is aardig om allerlei anekdotes te berde te brengen. Het gaat om een raadsvoorstel waarover wij als raad moeten beslissen dan zijn dergelijke zaken bijzaak.

Wij moeten niet vergeten dat wij hier – als volksvertegenwoordigers – een besluit willen nemen over dit voorstel dat wij de zekerheid moeten hebben dat de samenleving dit een goed voorstel vindt en dat dit gedragen wordt door een groot deel van die samenleving. En dan vooral door de partijen in de samenleving die in de praktijk mee te maken hebben. Welke (markt)partijen en corporaties waren voor de Ronde Tafel uitgenodigd om te komen in spreken? Wij hebben het idee – naar aanleiding van de mededeling van de VVD – dat zij niet uitgenodigd waren. Dat is dan een misser. Als wij kijken naar het amendement dan kunnen wij niet anders concluderen dat eigenlijk gevraagd wordt om de besluitvorming uit te stellen omdat het voorstel niet rijp is voor besluitvorming. Als je kijkt naar de toelichting en de beantwoording van vragen van de VVD, dan kan je in feite niet anders concluderen dat het amendement er op gericht is om uitstel van behandeling van het voorstel te vragen. Wij vinden ook dat dit moet gebeuren. Wij steunen het amendement. Er door de VVD gevraagd naar uitleg van een stuk tekst over de aanpassing van de regels. Dat zou simpel opgelost kunnen worden indien het artikel tekstueel aangepast wordt. Dit is een voorbeeld dat deze verordening juridisch niet waterdicht is. Dat is een reden om te concluderen dat besluitvorming uitgesteld moet worden.

Besluitenlijst raad d.d. 21 februari 2023

10

ChristenUnie-SGP: Wij hebben nog een vraag aan de indieners. De suggestie wordt gewekt dat partijen niet zijn geconsulteerd. De wethouder heeft een helder verhaal dat zij in de aanloop hiertoe deze partijen wel heeft gesproken. Onze vraag is, is de indiener bereid het amendement aan te houden? PvdA: Eigenlijk heeft de beantwoording van de wethouder ons overtuigd, dat wij het amendement niet zullen steunen. Dat is extra onderstreept door de toelichting van D66. De woningmarkt zit heel erg vast. Die moeten wij lostrekken en niet uitstellen. GroenLinks: Volgens ons gaat het hier niet om een amendement maar een motie. Er wordt opgeroepen om de verordening pas in werking te laten treden nadat consultatie heeft plaatsgevonden. Wij zullen het amendement niet steunen. De woningmarkt zit behoorlijk op slot. Wij moeten hiermee zo snel mogelijk verder. De verordening is een uitwerking van de Woonvisie. Dat blijkt ook uit het antwoord van de wethouder. Corporaties zijn hiervan op de hoogte. Wat ons betreft is de doelgroepenverordening een van de instrumenten uit de Woonvisie om de woningmarkt verder te reguleren. Dat juichen wij toe. Wethouder Hoogstraten: Wij hebben het voorstel niet ter consultatie aan de corporaties voorgelegd. Naar aanleiding van de Ronde Tafel heeft met hen een gesprek plaatsgevonden over de verlenging van de instandhoudingstermijn.

De uitwerking van de verordening is vrij technisch. Wij gaan goed monitoren hoe dit in de praktijk uitpakt. Wij zijn voortdurend in gesprek met de corporaties. Als er grote problemen optreden, dan komen wij terug met een aanpassing. De verordening treedt in werking als er een nieuw bestemmingsplan naar voren komt. Als wij dit uitstellen heeft dit niet een direct gevolg als wel dat er een aantal bestemmingsplannen naar voren komt waarbij we deze discussie kunnen voeren. Voor die trajecten zou het een opschortende werking hebben. VVD: Dank voor alle reacties. Seyst.nu heeft gelijk dat wij erg laat met dit amendement zijn gekomen. Wij proberen dat altijd ruim van te voren te doen. Wij konden niet aanwezig zijn bij de Ronde Tafel zijn. Wij hebben vragen en later verdiepende vragen gesteld. Afgelopen vrijdag kregen wij daarop een reactie. Dat was ook kort dag om af te kunnen stemmen met de andere fracties. Het amendement is vandaag opgesteld. Wij dachten dat er vandaag nog over het voorstel gesproken kon worden. Wij hebben de corporaties gesproken en zij moeten met deze verordening meer administratie bijhouden. Dat levert hen extra werk op. Zij onderschrijven het doel om woningen betaalbaar te houden. De verordening is een uitwerking van de Woonvisie. Volgens ons is het niet alleen een uitwerking maar ook een invulling en aanvulling.