02-23RV016 Bijlage 2 Reactienota zienswijze Eerste Zeister Omgevingsvisie incl. Addendum

Reactienota Zienswijzen Eerste Zeister Omgevingsvisie

Gemeente Zeist December 2022

Inhoudsopgave 1

Inleiding

3

2

Addendum

3

3

Veelvoorkomende thema’s

5

4

Zienswijzen

8

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33

8 10 12 18 19 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 40 44 45 46 48 49 50 55 57 58 61 62 65 66

Eerste Zeister Omgevingsvisie

2/67

1

Inleiding

De Omgevingswet komt eraan. Met de invoering van deze wet verandert de manier waarop wij tot de goede keuzes te komen ten aanzien van alles wat zich afspeelt in onze fysieke leefomgeving. Waar tot nu toe regels centraal stonden verschuift het accent naar samenwerking tussen alle belanghebbende partijen om een antwoord te vinden op de vraag: wat is hier het beste voor Zeist? Bij elk nieuw plan en elk nieuw initiatief gaat het er steeds om gezamenlijk tot een zorgvuldige afweging te komen. Uitgangspunt hierbij is dat we rekening houden met de huidige en toekomstige kwaliteiten en kenmerken van onze leefomgeving. Deze inventarisatie en ordening van wat wij met z’n allen in Zeist belangrijk vinden is de kern van de Omgevingsvisie. Het heeft in deze fase van invoering van de wet – die tot 2030 doorloopt – een beschrijvend karakter. In aanvulling en ter versterking van de werking van de omgevingsvisie wordt de komende jaren ook ander beleid ontwikkelt samen met de samenleving. Het belangrijkste is het ‘Omgevingsplan’; de regelgeving voor onze leefomgeving. De wettelijke procedure schrijft voor om het ontwerp van de visie ter inzage te leggen. Dit heeft plaatsgevonden in de periode van 17 januari 2022 tot en met 28 februari 2022. Gedurende deze periode van zes weken kon eenieder schriftelijk of mondeling reageren op het ontwerp.

Een zienswijze is tijdig ingediend wanneer zij voor het einde van de termijn van terinzagelegging van het ontwerpwijzigingsplan is verzonden/ontvangen. Alle zienswijzen zijn tijdig ingediend. In totaal gaat het om 117 zienswijzen. Het college van B&W heeft tijdens de terinzageleggingstermijn de gelegenheid geboden om naar aanleiding van het ontwerp een gesprek met collegeleden aan te gaan. Hiervan is een vijftal keer gebruik gemaakt. Alle gesprekken en schriftelijke reacties hebben een belangrijke bijdrage geleverd aan de verdere versterking en onderbouwing van de Omgevingsvisie. In deze ‘Reactienota Zienswijzen’ is iedere zienswijze voorzien van een antwoord. Ieder zienswijze wordt samengevat weergegeven. Onderdelen van de ingediende zienswijzen die in deze nota niet expliciet worden genoemd, zijn wel bij de beoordeling betrokken. Iedere zienswijze is in geheel beoordeeld. Wanneer zienswijzen hebben geleid tot wijzigingen in de visie, is dit expliciet benoemd. Het ontwerp van de visie is aangepast op basis van de zienswijzen. Alle zienswijze indieners kregen de kans om de concept reactienota en de nieuwe variant van de visie (datum: september 2022) te bekijken en vervolgens daarover in gesprek te gaan met de gemeenteraad van Zeist (19 oktober 2022).

Naar aanleiding van dit gesprek zijn er met gele arceringen wijzigingen aangebracht in deze definitieve reactienota en is een addendum bijgevoegd. De doorlooptijd van de totstandkoming van deze reactienota is relatief lang. De procedure stopte in februari 2022 en de datum van deze reactienota staat op december 2022. Dit kent drie redenen. 1. De hoeveelheid zienswijzen en de brede inhoud omwille van een brede visie. Er is voor gekozen om iedere zienswijze te voorzien van een uitgebreide reactie. Dit vergde veel tijd om te verwerken en het vroeg om een grote betrokkenheid en tijdsbeslag van veel medewerkers uit de ambtelijke organisatie verspreid over tal van thema’s/domeinen. 2. Wegens de getoonde betrokkenheid uit de samenleving is ervoor gekozen om een aparte bijeenkomst te organiseren voor zienswijze indieners (zoals benoemd, op 19 oktober). Met gemeenteraadsverkiezingen tussendoor en een zomerreces is dit eind oktober gelukt. In de tussentijd zijn zienswijze indieners op de hoogte gehouden van de voortgang. 3. Op basis van de bijeenkomst is een verbeterslag gemaakt, resulterende in de versie van december 2022.

2

Addendum

Voor u ligt de reactienota op de zienswijzen die zijn ingediend op het ontwerp van de Eerste Zeister Omgevingsvisie. Het totaal van zienswijzen toont de betrokkenheid die er is in de samenleving voor het ontwikkelen van deze nieuwe type visie ten gunste van de inrichting van onze leefomgeving. Alle zienswijze indieners kregen op 19 oktober 2022 de kans om over hun zienswijze in gesprek te gaan met raadsleden. Wat is de kern van de zienswijze waar de raad kennis van moet nemen, en al dan niet deze informatie en gedachtengoed kan gebruiken voor het vormen van hun politieke standpunt bij de officiële besluitvorming van de visie?

Eerste Zeister Omgevingsvisie

3/67

Naar aanleiding van dit gesprek heeft het college van B&W besloten om een addendum bij te voegen op deze reactie. Tijdens dit gesprek werd duidelijk dat de reactienota een verduidelijkingsslag kan gebruiken. Focus ligt op het verduidelijken van de reactie op suggesties uit zienswijzen die niet zijn overgenomen in de omgevingsvisie, en op suggesties waar geen antwoord in de reactienota op terug te vinden is. In de reactienota is met gele arceringen bijgehouden wat er gewijzigd is. Op 19 oktober bleken verwachtingen over de opzet van de reactienota uiteen te lopen. Daarom volgt hierbij een extra toelichting op hoe deze reactienota tot stand is gekomen en waar specifiek op gelet is om zo iedere zienswijze recht te doen. Zorgvuldigheid in de omgang met zienswijzen en duidelijke taal staan hierbij voorop. Hier is op de volgende manier uiting aan gegeven: ▪

Van belang is dat de kern van iedere zienswijze terug te lezen is in deze reactienota. Om dat te kunnen doen is iedere zienswijze in volledigheid gelezen en beoordeeld door de betreffende ambtenaren per expertgebied (denk aan wonen, mobiliteit, duurzaamheid e.a.). Vervolgens is een samenvatting, soms per thema, weergegeven in deze reactienota en voorzien van een motivering.

▪

Gezien de hoeveelheid van zienswijzen die zijn ingediend en de overeenkomstige thema’s en suggesties daarin, is ervoor gekozen om deze in gezamenlijkheid toe te lichten in plaats van per zienswijze.

▪

Iedere zienswijze kan bijdragen aan een verrijking en kwaliteitsslag van de Eerste Zeister Omgevingsvisie. In het beoordelen van de zienswijze is hierop gelet en daarom zal de zienswijze indiener díe punten teruglezen die voor wijzigingen hebben gezorgd in de visie zelf, of suggesties die extra toelichting behoeven om duidelijkheid te bieden in soms complexe vraagstukken of trajecten die lopen. En daarmee verkeerde verwachtingen te voorkomen. Dat betekent ook dat suggesties die naar onze inschatting al voldoende in de visie zijn opgenomen, niet apart zijn gemotiveerd. Ook hier geldt weer: het gaat om de kern en de kwaliteitsverhoging van het eindproduct.

▪

Er is onderscheid gemaakt tussen suggesties waar het college van B&W een motivering op kan geven en/of deze suggesties kan overnemen, en suggesties die om een politieke afweging vragen. Laatstgenoemde is niet aan het college, maar aan de raad om een mening over te vormen en daarom niet overgenomen en gemotiveerd in deze reactienota. Het is aan de gemeenteraad om na het bekijken van alle zienswijzen te oordelen in hoeverre hij politieke suggesties oppakt.

▪

Bij alles wat in deze reactienota benoemd staat, is ervoor gezorgd dat er een toelichting bij staat. Bijvoorbeeld als een suggestie niet is overgenomen in de visie, staat uitgelegd waarom dit niet het geval is. Dit zien we als een noodzakelijke werkwijze om recht te doen aan iedere zienswijze, waar in andere reactienota’s alleen ‘wordt ter kennisname aangenomen’ staat. Deze zin is dan ook overal verwijderd om verwarring te voorkomen.

Met dit addendum hoopt het college de reactienota te verbeteren en in antwoorden te voorzien op vragen die op de avond van 19 oktober gesteld werden.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

4/67

3

Veelvoorkomende thema’s

Een aantal thema’s komt veelvuldig terug in zienswijzen. Denk aan vragen als “waarom moeten we groeien als Zeist?” of “hoe moeten we nu de waarden wegen”, “de waardenweger zorgt juist alleen maar voor onduidelijkheid” of “er ontbreekt aandacht en nadruk op de bescherming van onze buitengebieden”, of “als de visie niet juridisch afdwingbaar is, wat hebben we er dan aan?” Daarom wordt hieronder op die thema’s een verduidelijking gegeven als reactie. Wegens de hoeveelheid aan zienswijzen en genoemde vragen zien wij dit als een overzichtelijke wijze waarop we voor thema’s in een antwoord kunnen voorzien. Waar vragen uit zienswijzen hierover leiden tot aanpassingen van de visie is dat per zienswijze in deze nota aangegeven. Betekenis Eerste Zeister Omgevingsvisie Deze visie geeft in volle breedte aan wat Zeist is. Wat Zeist kenmerkt en belangrijk vindt. Waar we naartoe werken op middellange en lange termijn, met welke ontwikkelingen, ambities en uitgangspunten. En dit is het vertrekpunt van gesprek voor álle toekomstige initiatieven/beleid die ‘iets’ van doen hebben met onze ruimte. Dus zijn we als gemeente, of ben je als initiatiefnemer/ontwikkelaar, iets van plan in de ruimte van Zeist? Dan zorg je ervoor dat je plan zo veel mogelijk aansluit bij de koers en de waarden die in de visie staan.

En dat je daar zo vroeg mogelijk gesprekken over voert met belanghebbenden en maatschappelijke organisaties: participatie. Zo leren we om veel meer ‘verder te kijken dan onze neus lang is’. Om niet alleen te kijken wat een plan betekent voor de woningvraag, maar ook wat het bijdraagt aan onze verduurzamingsopgaven, of in hoeverre het inwoners stimuleert een gezonde leefstijl te hanteren, of dat de nieuwe plannen bijdragen aan de bestaande biodiversiteit. Vanuit samenhang en waarden richten we onze leefomgeving in. Wat is eigenlijk de status van de visie? Het is dan wel geen juridisch afdwingbare visie, het is zeker wel ‘bindend’ voor de gemeente Zeist. Er staat het DNA van Zeist in, en daar handelen we naar. Zo passen we de regelgeving hier ook op aan, het zogenaamde ‘omgevingsplan’ (nieuwe bestemmingsplannen). Een proces wat de komende jaren, samen met inwoners, start. Verder geeft deze visie duidelijk aan, door het inzicht en overzicht wat het biedt, waar er in het huidige beleid en planvorming voor de toekomst nog géén eenheid is. Waar er een dilemma is (uitbreiding bedrijventerrein of wonen?), of dat er nog een aanvullende keuze nodig is (onderzoeksrichtingen uit de Propositie van Zeist). Juist door deze zo nadrukkelijk centraal te stellen in de visie stelt het ons gezamenlijk in staat, vanuit samenhang en waarden, toe te werken naar die keuzes die gemaakt moeten worden.

De visie is het vertrekpunt, geen eindstation. Tot slot, de Eerste Zeister Omgevingsvisie is geen structuurvisie 2.0. Waar de structuurvisie zoals we die kennen gedetailleerd is, limitatief en concrete projecten beschrijft of kaders meegeeft, doet deze visie dat niet. Deze visie kent een beschrijvend karakter. Naast deze visie bestaan er regels om aan te houden voor onze leefomgeving en dit zal ook niet veranderen. De aard van de regels zal wel veranderen, van bestemmingsplannen naar één Omgevingsplan. Het beschrijvende karakter van de visie heeft regelgeving nodig om op volle sterkte te zijn. We zijn dus nog lang niet klaar! Verstedelijking van Zeist De gemeente Zeist maakt onderdeel uit van een van de snelst groeiende regio’s van Nederland, de bijzonder aantrekkelijke regio Utrecht. In de regio vinden we een unieke combinatie van hoogwaardige voorzieningen, diversiteit van woonmilieus en prachtige landschappen. De aantrekkelijkheid van de regio blijkt onder meer uit een toenemende vraag naar woningen voor huidige en toekomstige bewoners en groeiende economie. De groei van de regio met inwoners en arbeidsplaatsen is geen doel op zich, maar een gegeven vanwege de unieke kwaliteiten van de regio. Naast groeiopgaven komen er nieuwe opgaven op de regio af die in regionaal perspectief om ruimte vragen, zoals klimaatveranderingen en op een meer duurzame manier in energie voorzien.

Bij al deze opgaven gaat het erom hoe de regio ruimte geeft aan groei en tegelijk de regio groener en mooier maakt. De regio en de gemeente Zeist moeten een fijne plek blijven om te wonen, te werken en te recreëren, en waar ruimte is voor groene en duurzame initiatieven. Daarom maken de U16 gemeenten afspraken over hoe de regio er in de toekomst uit ziet en wat daarin belangrijk wordt gevonden. De ontwikkelrichting voor de toekomst is vastgelegd in het Integraal Ruimtelijk Perspectief (IRP). Het is een integraal ruimtelijke visie voor de Metropoolregio Utrecht op het gebied van groen en landschap, wonen, werken, mobiliteit en energie. Eerste Zeister Omgevingsvisie

5/67

De regio kiest ervoor om de groei zoveel mogelijk rond OV-knooppunten te realiseren, als onderdeel van het regionaal mobiliteitssysteem het Wiel met Spaken. In gebieden buiten de stad Utrecht zijn dat de zogenaamde Regiopoorten. In de Propositie van Zeist worden 2 locaties benoemd waar we de mogelijkheden voor groei verder willen onderzoeken, het gebied rond station Driebergen-Zeist en Zeist-Noord. Deze locaties zijn als Regiopoorten opgenomen in het IRP. De locaties bieden mogelijkheden voor aanvullende woon- en werkprogramma’s waar in Zeist en in de regio behoefte aan is. Met nadruk op het ‘onderzoeken van mogelijkheden’, samen met de samenleving, ambtelijke organisatie, college van B&W en de gemeenteraad zal worden bekeken in hoeverre dit realistisch is. Dat geldt voor álle onderzoeksrichtingen in de Propositie van Zeist. Natuur; onze buitengebieden De buitengebieden van Zeist hebben een heel verschillend karakter. In het Heuvelruggebied is sprake van een robuust, aan droge bossen gebonden natuurgebied. Naast natuur is recreatie een belangrijke functie. Aan de zuidwestelijke zoom vinden we de prachtige buitenplaatsen en landgoederen van de Stichtse Lustwarande. In het Kromme Rijngebied vinden we een meer fijnmazige verdeling van functies en bijbehorende inrichting. Landbouw, natte(re) bospercelen, watergangen, landgoederen en buitenplaatsen wisselen elkaar af.

De groene omgeving van Zeist kan rekenen op een heel hoge waardering van inwoners en bezoekers. Voor beide landschapstypen is het beleid helder: beschermen en versterken, met ruimte voor ontwikkeling: bijvoorbeeld richting circulaire landbouw of herbestemming van agrarische bedrijfsgebouwen. In de bosgebieden gaat het met name om zonering: toegankelijkheid reguleren en de ecologische kwaliteit versterken. In de regio speelt het aspect dat met de toename van het aantal inwoners, ook de behoefte aan recreatie en daarmee de druk op het landschap toeneemt. Er is dan ook een programma ontwikkeld om het aantal hectares natuur en landschap en het aantal kilometers recreatieve paden uit te breiden. Voor zowel Heuvelrug als Kromme Rijngebied zijn ook andersoortige bedreigingen van de kwaliteit ervan, zoals de stikstofdepositie, waterhuishouding en –kwaliteit, klimaatverandering, ziekte en plagen en andere grote processen. De gemeente krijgt daarin een belangrijke verantwoordelijkheid, maar heeft tegelijk maar beperkt de mogelijkheid om het verschil te kunnen maken. Hoe dan ook: ons buitengebied en ons landschap heeft bijzondere kwaliteiten. Daar willen we zuinig op zijn.

In de Propositie van Zeist 2020, een belangrijke onderlegger voor de Eerste Zeister Omgevingsvisie, is dat ook onderkend en is bijna de helft van de onderzoeksrichtingen gericht op de kwaliteit van die landschappen en de functies die het herbergt. En deze onderzoeksrichtingen staan natuurlijk ook in de Eerste Zeister Omgevingsvisie. Samen met inwoners worden deze richtingen de komende jaren onderzocht. De verwachting is dat de komende jaren de intensiteit van de aandacht voor ons buitengebied sterk toe zal nemen. Er zijn veel partijen die vanuit hun deskundigheid willen en kunnen meedenken over beschermen, versterken en ontwikkelen. Een recent voorbeeld is de werkgroep Kromme Rijncorridor. Daarnaast zijn er vele eigenaren, andere partners en samenwerkingsverbanden actief. De uitdaging is om gezamenlijk goed invulling te geven aan de hoe-vraag. Het beleid is helder en wordt gedragen, de wijze waarop daar invulling aan zou moeten worden gegeven, is een vraagstuk waar de meningen soms over uiteen lopen. Financiering van ambities is vaak een taaie factor. De Provincie Utrecht heeft zich gecommitteerd als trekker van het programma Groen Groeit Mee, op basis waarvan de regio bij het Rijk kan aandringen op het beschikbaar stellen van budgetten. En ook vanuit rode ontwikkelingen in de regio zal aan de uitbreiding van de groene ontwikkelingen moeten worden bijgedragen.

Participatie Er is voor het opstellen van de Eerste Zeister Omgevingsvisie gekozen voor een participatieproces op het niveau van raadplegen (meningsvorming). De focus lag op gesprekken over waarden. Dat resulteert in een visie die niet alleen aangeeft wat de vele ontwikkelingen zijn die op ons af komen en, waar bekend, welke ambities en uitgangspunten er zijn. Of welke dilemma’s dit totaalbeeld met zich meebrengt. Juist geeft deze visie inzicht in wat Zeistenaren belangrijk vinden voor hun buurt. En we leggen opnieuw de nadruk op de zes belangrijkste waarden voor de gemeente Zeist: 1. Duurzaam 2. Groen; natuur- en parkinclusief 3. Cultuur en Historie; de allure van Zeist 4. Identiteit; verscheidenheid aan woon- en leefgebieden 5. Zorgzaam in een inclusieve samenleving 6. Dorpse waarden met stadse allure.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

6/67

In Zeist is in de afgelopen jaren veel participatie georganiseerd op inhoudelijke thema’s die integraal onderdeel uitmaken van deze Omgevingsvisie, zoals de Maaltijd van Zeist over ‘de toekomst van Zeist’ of de Routekaart Nieuwe Energie. Die uitkomsten houden we in ere en staan verwerkt in de visie. Maar hoe verhouden die inhoudelijke thema’s zich nu tot elkaar? Met andere woorden: wat vinden we in Zeist nu eigenlijk echt belangrijk? Dat is de reden waarom het participatieproces voor de visie is ingericht op waardenniveau. Dat neemt niet weg dat er zeker inhoudelijke keuzes te maken zijn voor de toekomst. En met deze visie als basis, zijn die keuzes gezamenlijk (overheid en samenleving) weloverwogen te maken. Met andere woorden: de visie is het vertrekpunt, niet het eindstation. Een groot verschil. Nog voordat de omgevingsvisie vastgesteld wordt, starten we met inwoners, maatschappelijke organisaties en partners het gesprek waarover en hoe we blijven samenwerken. Met het ontstaan van de Eerste Zeister Omgevingsvisie is het niet ‘erop of eronder’ als het gaat om participatie. Er blijft samenspel plaatsvinden over de te bereiken ambities. En er zal nog meer en nadrukkelijker participatie plaatsvinden bij nieuwe ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving.

De Omgevingswet hecht zeer aan participatie bij de ontwikkeling van de leefomgeving en dat betekent dat initiatiefnemers hun handen meer uit de mouwen moeten steken om dat mogelijk te maken. Als gemeente zullen we een nadrukkelijk adviserende en faciliterende rol innemen, zodat initiatiefnemers het gewenste niveau van participatie per plan bereiken. Het is aan de gemeenteraad om te bepalen of initiatiefnemers voldoende participatie hebben georganiseerd. Net als nu het geval is, blijft gelden dat ieder participatieproces context afhankelijk is. Er is niet één manier, er is geen generieke werkwijze. Om helderheid te bieden voor initiatiefnemers wat een participatieproces inhoudt, zal er een speciaal Handvat Participatie voor Initiatiefnemers worden opgesteld. Tot die tijd kan geput worden uit het bestaande Handvat Participatie Zeist (met de gemeente als initiatiefnemer). Waardenweger Enkele zienswijzen gaan in op het wegen van waarden. Er staan nu veel waarden in de visie opgesomd. Waarden die voor heel de gemeente Zeist gelden. Waarden die voor kernen gelden en waarden die voor buurten binnen een kern gelden. Dat zijn er veel, en hoe weeg je die? Welke waarde is belangrijker dan de ander? Kán een waarde belangrijker zijn dan de ander? Dat is afhankelijk van de context en de politieke keuze.

Daarom zijn de Zeister waarden beschreven in deze visie en is gekozen geen ordening aan te brengen. En per situatie zal in het gesprek over een nieuw initiatief voor de leefomgeving met elkaar gekeken moeten worden welke waarde op dat moment stand kan houden en welke minder of niet. De weging vindt in eerste instantie plaats in het gesprek tussen een initiatiefnemer en belanghebbenden, daarna is het aan de gemeenteraad. Om dit gesprek te ondersteunen, is de ‘waardenweger’ als hulpmiddel ontwikkelt. Normering Milieunormeringen zijn van belang ter behoud van omgevingskwaliteit. Denk aan normen op het gebied van geluid of luchtkwaliteit. Met de komst van de Omgevingswet hebben we daar als gemeente een (nog) grotere verantwoordelijkheid in. Eentje die ook buurt- en kernniveau specifiek is om handen en voeten aan te geven, en waar de nieuwe regelgeving in het Omgevingsplan op in zal spelen. Niet te vergeten dat er ook op dit gebied normen onze kant op komen vanuit de provincie.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

7/67

4

Zienswijzen

Per zienswijze is een verkorte weergave weergegeven en deze is voorzien van een reactie. Er zijn in totaal 117 zienswijzen ingediend. 27 unieke zienswijzen en de overige verdeeld over twee brieven, in deze nota aangeduid met nummer 1 en 2. Deze brieven zijn dus meerdere keren ingediend als zienswijze. Nummer

Datum Zienswijze

Reactie

1 Notie: deze zienswijze is 77 keer ingediend als zienswijze. Doordat soms door zienswijze indieners een aanvullende suggestie is gedaan in deze zienswijze, zijn een aantal daarvan voorzien van een aparte reactie in deze nota te weten nummers 6, 7, 14 en 15. 21 t/m 27 februari 2022 Participatie Ondanks jarenlange verzoeken heeft er maar zeer beperkt en onvolledig burgerparticipatie bij de ontwikkeling van de ontwerp omgevingsvisie Zeist plaatsgevonden. Dat geldt zeker voor de ambities en voorgenomen maatregelen. Dit is strijdig met de tekst en bedoeling van de omgevingswet. Buurgemeenten doen het veel beter. Wordt ter kennisname aangenomen Zie hoofdstuk 2 van deze nota; veelvoorkomende thema’s waaronder ‘participatie’, de ‘waardenweger’ en ‘normering’. Woningvraag De Omgevingsvisie is te vaag en bovendien onvoldoende onderbouwd over het in de Omgevingsvisie genoemde passende woningaanbod in Zeist.

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen Lokaal is ter voorbereiding op de woonvisie een woningmarktonderzoek uitgevoerd. Ook regionaal is een woningmarktanalyse uitgevoerd. Hiermee is de woningbehoefte voor Zeist en de regio in beeld gebracht. Dit onderzoek is te gedetailleerd om in de Eerste Zeister Omgevingsvisie op te nemen. In de Omgevingsvisie is aangegeven welke woningbehoefte er voor de regio geldt en is aangegeven welke plannen Zeist concreet heeft. Hiermee is geprobeerd het niet vaag te houden, maar aantallen concreet te noemen. Verstedelijking van Zeist De regionale verstedelijkingsambitie en bijbehorende mobiliteit wordt voorgesteld als een Zeister opgave voor alle wijken en dorpen. Daarover zijn de inwoners niet actief geïnformeerd en daarover hebben zij ook niet kunnen meedenken. Alternatieven voor verstedelijking worden niet genoemd.

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen De regionale verstedelijkingsambitie verwijst naar het Integraal Ruimtelijk Perspectief (IRP). Met deze zogenaamde ‘ontwikkelingsrichting’ werkt de regio aan een samenhangende ontwikkeling op regionaal niveau. Specifiek op het gebied van wonen, werken, mobiliteit, groen en energie. Daarmee blijft de regio een fijne plek om te wonen, te werken en te recreëren en biedt onze regio ruimte voor groene en duurzame initiatieven. Het IRP is door de 16 samenwerkende gemeenten gemaakt en samen staan de gemeenten voor elkaars opgaven en ieders inbreng in het IRP. De regio kiest ervoor om de groei zoveel mogelijk rond Openbaar Vervoerknooppunten te realiseren. In gebieden buiten de stad Utrecht zijn dat de zogenaamde ‘Regiopoorten’. In de Propositie van Zeist worden 2 locaties benoemd waar we de mogelijkheden voor groei verder willen onderzoeken, het gebied rond station Driebergen-Zeist en Zeist-Noord. Deze locaties zijn dus als Regiopoorten opgenomen in het IRP. Deze twee regiopoorten bieden namelijk mogelijkheden voor aanvullende woonen werkprogramma’s waar in Zeist en in de regio behoefte aan is.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

8/67

Deze regionale verstedelijkingsambitie, waar we als Zeist echt ons steentje aan bij willen dragen en niet onze rug toe kunnen keren aangezien het ook in ons belang is om aantrekkelijk te blijven in vele opzichten, is geen Zeister opgave voor alle wijken en dorpen dus. Het concentreert zich op specifieke locaties en dat is weer ten gunste van de rest van Zeist. De participatie met de Zeister samenleving over het IRP heeft getrapt plaatsgevonden met als vertrekpunt het opstellen van ‘de Propositie van Zeist’. Bij de totstandkoming van de Propositie van Zeist in 2019 en 2020 is de samenleving betrokken geweest. Ontwikkelkansen en onderzoeksrichtingen uit de Propositie zijn vervolgens ingebracht in het IRP. Zo blijft ‘lokaal’ bepalen en hebben we dus onze eigen wensen verbonden met die van de regio. We brengen dus onze éigen waarden en belangen in, en die worden binnen het IRP verwerkt. Er is nog veel werk aan de winkel, en dat gaan we ook in de volgende stappen voor het IRP samen met de samenleving oppakken.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

9/67

Nummer Datum Zienswijze

Reactie

2 Notie: deze zienswijze is 13 keer ingediend als zienswijze. 24 t/m 27 februari 2022 Beleidsnota’s In de concept omgevingsvisie geeft u op pagina 11 aan dat met de komst van de Eerste Zeister Omgevingsvisie drie beleidsnota’s komen te vervallen omdat de kern van deze informatie te vinden zou zijn in deze Omgevingsvisie. Het zou voor de gevraagde inspraak wenselijk zijn indien de inwoners kunnen beschikken over een transponeringstabel waarin de overeenkomsten èn verschillen tussen de drie beleidsnota’s en de omgevingsvisie duidelijk tot uitdrukking komen; nu is het voor menig bewoner onduidelijk of gesproken wordt over nieuwe plannen of de uitvoering daarvan op basis van reeds bestaande plannen. Wordt ter kennisname aangenomen De beleidsnota’s, zoals de Structuurvisie Zeist 2020, blijven beschikbaar om te bekijken. Het is ondoenlijk om een transponeringstabel te maken, daar de Omgevingsvisie bijvoorbeeld een andere invulling vraagt dan voorgaande beleidsnota’s, minder uitvoerend en projectmatig. Daarnaast zijn projecten/acties die in de betreffende nota’s staan genoemd in de loop van de jaren uitgevoerd, hebben een andere invulling gekregen in de praktijk door nieuwe invalshoeken, of doordat de raad ervoor gekozen heeft niet tot uitvoering over te gaan.

Verder zijn deze beleidsnota’s ook weer als basis gebruikt in nieuw beleid als bijvoorbeeld de Mobiliteitsvisie en het Mobiliteitsplan. Wederom ook een basis voor deze Omgevingsvisie. Al met al is er inhoudelijk niet een eenduidige overloop van het ene, naar het andere beleid. Temeer dat deze visie meerwaarde vindt in het overzicht en inzicht in de ambities en waarden van de gemeente Zeist. Plattegronden grenzen kernen en buurten ▪ De wijkgrens van Hoge Dennen / Kerckebosch, minstens tussen de Dennen en de Jagersingel, te laten samenvallen met de grens van de vigerende bestemmingsplannen Austerlitz/Zeisterbossen en Hoge Dennen – Kerckebosch; ▪ De naam Hoge Dennen / Kerckenbosch op de kaart op onder meer blad 60 te vervangen door de correcte naam: Hoge Dennen / Kerckebosch. ▪ De verwijzing naar en de foto van de clubhuizen van de scouting te verplaatsen van de wijk Hoge Dennen naar de buurt Zeister Bos. ▪ De fraaie en idyllische foto op blad 37 aan te vullen met - of te vervangen door - een foto die een (helaas) meer kenmerkend beeld van de huidige situatie geeft; ▪ De naam Hoge Dennen / Kerckenbosch op de kaart op onder meer blad 60 te vervangen door de correcte naam: Hoge Dennen / Kerckebosch.

Reactie

Leidt tot aanpassingen in de visie. We kunnen tegemoet komen aan dit verzoek om de wijkgrens aan te passen aan de grens van het bestemmingsplan Austerlitz/Zeisterbossen. Dat betekent dat de twee locaties van de scoutinggebouwen in het bos buiten de wijkgrens komen te liggen en dus onderdeel zijn van het Zeisterbos. Foto zal ook aangepast worden in de visie.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

10/67

Plattegrond ‘ontwikkelingen’ ▪ De formele functie en formele betekenis van kaarten helder te benoemen, zeker gezien de in de visie genoemde verwachting dat de definitieve versie geen rapport meer zal zijn, maar een website (de Ruimtekaart van Zeist). ▪ Iedere cartografische suggestie van door u gewenste verandering in functie en/of gebruik van het bos, van alle kaarten te verwijderen. ▪ De legenda bij kaarten vollediger, duidelijker en eenduidiger te maken (op en rond de Oranje Nassaulaan lijkt nu in een soort bruine kleur te zijn gekarteerd die helemaal niet voorkomt in de legenda). Reactie

Leidt tot aanpassingen in de visie De plattegronden, zowel op pagina 46 (voorheen p.37) als elders, zijn illustratief. Dat wil zeggen dat ze ondergeschikt zijn aan de tekst die in de visie staat. De plattegronden zijn feitelijk ter ondersteuning en hebben dan ook deze status. Met name de plattegrond op pagina 46 is er eentje die alweer achterhaald is op het moment van besluitvorming van de Omgevingsvisie. Ontwikkelingen gaan snel en sommige zijn ook nog niet op de kaart te plaatsen, waar anderen afgerond kunnen zijn. Daarom zullen we de plattegronden an sich niet aanpassen. Wel is het zoekgebied naar windenergie en zonne-energie in de legenda aangepast naar een zoekgebied voor ‘duurzame energie’. Op basis van besluitvorming van de gemeenteraad begin 2022. Daarnaast is de plattegrond op pagina 60/76 aangepast. De kaarten pretenderen niet volledig te zijn, maar een globaal overzicht te geven van de betreffende onderwerpen. We zullen in de tekst duidelijker deze status van de plattegronden formuleren, de resolutie aanpassen en ook zullen we aangeven dat de visie óók als pdf document op de website van www.ruimtekaartzeist.nl te vinden is.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

11/67

Nummer Datum Zienswijze

3 5 februari 2022 Status en beleidskader EZO ▪ In de tekst wordt aangegeven, dat de EZO geen juridische status heeft. Bewoners, bedrijven en andere belanghebbenden dienen ermee naar beste eer en geweten om te gaan, zo wordt gezegd. De gemeente kan echter ingrijpen als dat “ermee omgaan” niet passend wordt geacht. Waarop wordt dat mogelijke ingrijpen dan juridisch gestoeld? ▪ De EZO bestaat uit een opsomming van ontwikkelingen, waarden en ambities; per kern, wijk of buurt genoteerd. Dat is een inventarisatie van gegevens, die op zich heel waardevol is, maar waarmee in het document verder niets gebeurt. Er komt immers geen verdere (beleids)visie achter weg. Het biedt daarmee belanghebbenden geen enkele vorm van houvast. ▪ De EZO is na vaststelling als “Ruimtekaart” online beschikbaar; er komt geen document met tekst of illustraties. Bewoners e.a. kunnen via hun postcode de “eigen buurt” bekijken. Ook hieruit vloeit geen houvast voort… Nog afgezien van het feit, dat de uitsluitend digitale beschikbaarheid van de ruimtekaart het voor een deel van de Zeister samenleving heel lastig, zo niet onmogelijk maakt van de inhoud van één en ander (voldoende) kennis te nemen. ▪ In het ontwerp-EZO wordt opgemerkt, dat voor de EZO die vanaf 2025 gaat gelden een plan m.e.r.-procedure van toepassing kan zijn.

Dat is aan de orde, wanneer in de EZO een of meer activiteiten staan met te verwachten (aanzienlijke) milieugevolgen. ▪ In het ontwerp-EZO 2022-2025 wordt echter van een m.e.r.-procedure afgezien. ▪ Zoals hierboven al aangegeven: de EZO is een opsomming van ontwikkelingen, waarden en ambities. De noteringen zijn “waardenvrij” in die zin, dat aan de onderscheiden waarden geen eigen gewicht wordt toegekend. Is sprake van gelijkwaardigheid van waarden, is sprake van sterke of kwetsbare waarden, van zeldzame of veel voorkomende waarden, is sprake van elkaar moeilijk verdragende waarden? Inzicht daarin ontbreekt. ▪ Dat gemis doet zich evenzeer voor bij de aangegeven ambities. ▪ Kortom: enige afweging of prioritering van waarden en ambities ontbreekt. ▪ Evenzeer ontbreekt een formulering van voorgenomen (verdere) ontwikkelingen – of juist het een halt toeroepen ervan –, van (gewenste) inrichting, gebruik en beheer – of juist het tegengaan ervan. ▪ Bovendien bestaat de indruk, dat niet alle hoofdlijnen van het omgevingsbeleid in de EZO aan de orde komen. Denk daarbij vooral ook aan provinciale/ regionale plannen op het gebied van woningbouw en verkeer & vervoer. Al die zaken moeten naar onze mening de basis vormen voor een te formuleren (integraal) lokaal beleid, op basis van een gedegen, afgewogen visie.

Bewoners, ondernemers en andere belanghebbenden kunnen thans aan de “visie” geen enkel houvast ontlenen. En dat geeft reden tot zorg! We zijn tegen de achtergrond van bovengenoemde punten van oordeel, dat het ontwerp-EZO, zoals dat thans voorligt, weinig zeggingskracht heeft.

Reactie

Wordt grotendeels ter kennisname aangenomen en leidt deels tot aanpassingen in de visie. ▪

Aanpassing in de visie: de Eerste Zeister Omgevingsvisie zal ook in pdf document toegankelijk zijn naast www.ruimtekaartzeist.nl.

▪

Het klopt dat aan de omgevingsvisie geen juridische status ontleend kan worden anders dan dat de visie bindend is voor de betreffende gemeente. De omgevingsvisie is bindend voor ons zodra deze is vastgesteld door de gemeenteraad. Aan de regels in het omgevingsplan

Eerste Zeister Omgevingsvisie

12/67

hangen wel juridische consequenties. Dit is een keuze die het rijk heeft gemaakt. Dat neemt niet weg, dat je als gemeente bij het inrichten van de leefomgeving de Omgevingsvisie serieus hebt te nemen. Dat wil zeggen; je wilt terugzien in plannen hoe er aansluiting is gezocht bij tal van ambities en waarden. Het is aan de gemeenteraad om dit te beoordelen, en de ambtelijke organisatie adviseert hier uiteraard ook op. Zowel naar de initiatiefnemer toe, als naar het college van B&W en de gemeenteraad. ▪

De Eerste Zeister Omgevingsvisie laat juist zien van welk beleid er sprake is op tal van terreinen en welke richting dat beleid in zich heeft. Inherent aan dit overzicht, geeft het ook inzicht in dat niet al het beleid op elkaar aansluit. Dat er tegenstrijdigheden en dilemma’s zijn. En dat is logisch, want om maar een voorbeeld te noemen; zowel ruimte voor wonen als voor bedrijvigheid is lastig in een gemeente waar ruimte schaars is en we ervoor kiezen de natuur te beschermen en te versterken. Dat het soms om meer uitwerking én keuzes vraagt, is eveneens door deze visie benadrukt. We zijn eerlijk in de visie dat we als gemeente Zeist véél voor ons zien voor de toekomst van Zeist, maar dat niet al die ambities verenigbaar zijn of al volledig zijn uitgewerkt. Er is werk aan de winkel, en dat doen we samen met inwoners.

▪

Zie hoofdstuk 2 van deze nota; veelvoorkomende thema’s waaronder een verduidelijking op de waardeninsteek van de visie.

Participatie Burgerparticipatie is voor wat betreft het ontwerp-EZO alleen aan de orde geweest waar het gaat om de inventarisatie en benoeming van waarden. Uw college verantwoordt die beperkte invulling door te stellen, dat de EZO vooral bestaat uit inhoudelijke zaken die rechtstreeks uit andere (beleids)documenten zijn overgenomen in de EZO; bij die andere documenten zou participatie wél aan de orde zijn geweest (hetgeen door velen overigens anders wordt beleefd). Duidelijk is, dat in de komende Omgevingswet met participatie bij de ontwikkeling/ inrichting van de omgeving iets anders wordt bedoeld! Ook is duidelijk, dat de huidige gang van zaken t.a.v. de EZO het vertrouwen van de burger in de lokale overheid onder druk zet! Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen Zie hoofdstuk 2 van deze nota; veelvoorkomende thema’s waaronder een verduidelijking op het georganiseerde participatieproces. Natuur ▪ In de EZO wordt gesproken over “natuur inclusief” bouwen. Daarbij wordt als voorbeeld gegeven, dat bij bouwen nestgelegenheid voor zwaluwen en vleermuizen kan worden gerealiseerd. Met alle respect voor de aandacht die men op dit gebied heeft, we vragen ons af, of men zich wel realiseert, welke overlast deze dieren – die doorgaans in grote groepen samenleven – kunnen veroorzaken in een bewoonde omgeving. Denk daarbij vooral aan (veel) vogelpoep van zwaluwen en lawaai van vleermuizen die in flinke aantallen onder het pannendak of elders achter een gevel huizen. ▪ Verder wordt gesuggereerd dat er ruimte voor (een) windmolen(s) kan worden gevonden in het Kromme Rijn-gebied. We hebben eerder kennisgenomen van het feit, dat uw College heeft besloten, daarnaar geen verder onderzoek te doen i.v.m. de veronderstelde niethaalbaarheid ervan. De passage ter zake kan dus worden geschrapt. ▪ In de EZO staat ook, dat men de mogelijkheden van een nieuwe kern bij NS-station Driebergen-Zeist verkent. We wijzen op de bijzondere en uiterst kwetsbare waarden van natuur en cultuurhistorie die in dit gebied aanwezig zijn en vragen ons af hoe men denkt aantasting daarvan “naar waarde” te kunnen compenseren.

Daarbij wijzen we nadrukkelijk óók op het feit, dat elders in de EZO wordt opgemerkt dat juist dít gebied een zwakke schakel is in de NNN-gebieden.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

13/67

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen Alle partijen (initiatiefnemers, inwoners, overheden) hebben een wettelijke zorgplicht ten aanzien van flora en fauna. Dit is vastgelegd in de Wet natuurbescherming, We kunnen (en willen) dus niet anders dan rekening houden met van nature aanwezige soorten. In de bebouwde omgeving gaat het over het algemeen om beperkte aantallen per locatie, omdat de leefomgeving niet ideaal is. In geval van overlast zal naar een passende oplossing moeten worden gezocht binnen de mogelijkheden van de wet. Het klopt dat de raad in februari 2022 besloten heeft de verkenning naar mogelijkheden tot duurzame energieopwek in de A12/spoorzone op on hold te zetten. De tekst zal hierop worden geactualiseerd. Noot: de duiding van kansrijkheid voor eventuele duurzame energieopwek door zonnevelden en /of wind zal wel blijven. Bij de zogenaamde ‘RES 3.0’ (Regionale Energie Strategie) wordt dit weer opnieuw actief bekeken. Voor het gebied Driebergen-Zeist wordt momenteel planvorming voorbereid. De thema's die worden benoemd (natuur en cultuurhistorie) zullen uiteraard een prominente rol spelen. Aangezien er nog geen plannen zijn is er geen informatie bekend over eventuele aantasting en compensatie daarvan. Wonen Er wordt gesproken over bouwplannen voor de realisatie van 2500 woningen in Zeist tot het jaar 2030.

We hebben – ook uit andere informatie – begrepen dat een deel daarvan ook is bestemd voor invulling van de regionale woningbehoefte. Gehoord argument daarbij is, dat er in Zeist in feite geen geboorteoverschot is (wat de lokale behoefte dus zou beperken). We wijzen in dat geval nadrukkelijk op een groot tekort aan betaalbare woningen aan de onderkant van de markt, voor starters in Zeist. In dat segment bestaat grote behoefte onder jongere mensen om het ouderlijk huis te kunnen verlaten, dan wel een dure huurwoning in te ruilen voor een eigen woning. Er is in onze ogen helemaal geen geboorteoverschot nodig om hard te kunnen maken, dat er op lokaal Zeilster niveau ook grote behoefte aan meer woningen is!

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen We herkennen het beeld dat er behoefte is aan betaalbare woningen voor o.a. starters. De natuurlijke groei van de gemeente (geboorte – sterfte) is inderdaad maar een deel van de bevolkingsontwikkeling van Zeist. Dat het sterftecijfer hoger is dan het geboortecijfer, wil niet zeggen dat de woningen die vrijkomen ook passen bij de woningzoekenden uit Zeist. Zeist maakt daarbij onderdeel uit van een regionale woningmarkt. De vraag naar woningen in Zeist is hoog en we willen voldoende woningaanbod realiseren voor woningzoekenden in Zeist. Dit zijn zowel mensen die in Zeist wonen (bv. starters en doorstromers) als mensen van buiten Zeist. Mobiliteit In dit verband wordt in de EZO ingegaan op de wenselijkheid om het autosluipverkeer op de Driebergseweg, de Woudenbergseweg en de Krakelingenweg te ontmoedigen ten behoeve van “lopen en fietsen”. We begrijpen niet goed wat hier nu wordt bedoeld. Het gaat toch om drie verkeerswegen, met vooral een functie als ontsluitingsweg van en naar het centrum van Zeist dan wel van en naar de omliggende kernen?! Wat is daar dan aan sluipverkeer? Genoemde wegen hebben vrij liggende fietspaden en voor zover noodzakelijk ook vrij liggende voetpaden. Waarom moeten genoemde wegen dan nog meer voor fietsers en voetgangers worden ingericht?

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen In de Mobiliteitsvisie is door de gemeenteraad vastgelegd dat we alle modaliteiten goed willen faciliteren. In praktijk betekent dat, dat we voor voetgangers en fietsers de komende jaren een flinke inhaalslag moeten gaan maken. Door de faciliteiten voor fietsers te verbeteren (infra, maar bv. ook fietsparkeren) willen we het weggebruik van de fiets bevorderen.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

14/67

Noot t.a.v. ‘sluipverkeer’: Verkeer dat door een straat rijdt met een bestemming elders, is vaak wel degelijk bestemmingsverkeer en meestal geen sluipverkeer. Als iemand vanuit Driebergen over de Lindenlaan naar de Steynlaan rijdt is het bestemmingsverkeer, maar als hij via de Boulevard doorrijdt naar Soesterberg is het inderdaad sluipverkeer. Dat willen we ‘buitenom’ leiden, dus via Woudenbergseweg en Krakelingweg. Op die afstanden is de fiets niet altijd voor iedereen een alternatief. Bodem en water “De bodem van Zeist draagt bij aan een duurzaam toekomstig energieneutraal Zeist”, aldus de EZO. We vernemen graag wat hier precies wordt bedoeld. En wat betekent dat voor het op grotere diepte oppompen van warm water en terugvoeren van gebruikt koud water ten behoeve van op grote schaal te realiseren warmtevoorziening met warmtepompen?! Hier is toch op zijn minst sprake van thermische verontreiniging van het diepere grondwater?! Tast dat het duurzame karakter van bodem en diepere ondergrond niet aan?? Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen De bodem van Zeist kan op diverse wijze bijdrage aan een energieneutraal Zeist. Dit kan middels zogenaamde WKO (warmte/koud opslagsystemen) waarbij de warmte van de zomer (door koeling van huizen en gebouwen) wordt opgeslagen in de bodem voor de verwarming van gebouwen in de winter, in combinatie met een warmtepomp. Op jaarbasis dient er evenveel warmte te worden onttrokken als wordt ingebracht, dit is de warmtebalans. Dus zijn er geen lange termijn gevolgen voor de temperatuur in de bodem. Dan zijn er de zogenaamde gesloten bodemsystemen, waar vaak geen warmtebalans nodig is (effect is minimaal). In de praktijk is die balans er wel omdat er in de winter warmte wordt onttrokken, maar in de zomer wordt warmte ingebracht (omdat er wordt gekoeld). Daarnaast is er ook de mogelijkheid om aardwarmte te onttrekken uit grotere dieptes. Hierbij wordt water opgepompt en weer teruggebracht nadat warmte eruit is onttrokken met een warmtewisselaar. Hierdoor daalt de temperatuur van het water dat wordt teruggepompt. Voor beide systemen (diepe aardwarmte en WKO) dient te worden aangetoond voor de vergunning wat het effect op de ondergrond is en dat deze dus niet voor problemen zorgt. Waaronder ook het effect van het onttrekken van warmte uit diepe bodemlagen. Een deel van Zeist is ook Waterwingebied. Hier gelden strikte beperkingen.

Duurzame energie & duurzaam klimaat Bij alternatieven voor fossiele energie wordt kernenergie ten onrechte niet genoemd. We wijzen erop, dat kernenergie weer nadrukkelijk op de agenda van politiek Den Haag staat! Het dient in de EZO derhalve ook te worden genoemd. Hetzelfde geldt voor waterstof als energiedrager. Beide elementen kunnen op grote schaal in energie voorzien.

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen De Eerste Zeister Omgevingsvisie 2022 – 2025 geeft aan welke ruimtelijke ontwikkelingen in de komende jaren belangrijk zijn voor Zeist. Kernenergie en waterstof kunnen op de lange termijn een rol spelen. Kernenergie wordt niet verwacht als ruimtelijke ontwikkeling voor Zeist. Daarom vallen ze buiten de scope van deze omgevingsvisie. De omgevingsvisie is gebaseerd op het bestaande beleid van de gemeente Zeist. De ambities voor duurzame energie zijn gebaseerd op de routekaart Nieuwe Energie voor Zeist uit 2019. Uiteraard wordt dit beleid regelmatig geëvalueerd en aangepast. Indien daar in de toekomst aanleiding toe is zal de Routekaart op dit punt worden aangepast. Waarden per gebied ▪ In dit hoofdstuk worden per onderscheiden gebied alle waarden genoemd. Deze waarden worden vervolgens als bijlage nog eens onverkort genoemd als uitkomsten van het onderliggende onderzoek van Bureau Ruimtevolk. We adviseren te volstaan met verwijzing naar het rapport van dit Bureau. Dat scheelt veel pagina’s in de dikke EZO!

Eerste Zeister Omgevingsvisie

15/67

▪

Reactie

Op bladzijde 78 van de EZO wordt ingegaan op het “typisch unieke” winkelaanbod in Zeist. Dat wordt geïllustreerd met het met naam en toenaam noemen van enkele zaken in het centrum van Zeist. We adviseren met klem geen winkels met naam en toenaam te noemen! Het heeft geen toegevoegde waarde en kan andere winkelzaken irriteren en zelfs schade berokkenen. De gevolgen daarvan laten zich dan raden…

Leidt tot aanpassingen in de visie. De visie zal op beide punten worden aangepast. Omgevingsplan De gemeente moet een Omgevingsplan opstellen. Hierin moeten toekomstplannen op basis van de EZO komen te staan en tevens dient een koers te worden uitgezet van wat voor Zeist belangrijk is. We verwachten van uw College, dat burgerparticipatie hierbij nadrukkelijk wordt ingezet. We wensen daarbij als vertegenwoordiger van een substantieel deel van de inwoners e.o. nadrukkelijk in beeld te zijn!

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen Het klopt dat de gemeente ook een Omgevingsplan moet opstellen. Hierin staan de regels van de fysieke leefomgeving van onder meer de huidige bestemmingsplannen. Bij het opstellen van het omgevingsplan zal inderdaad participatie worden georganiseerd. In de transitie naar het omgevingsplan worden opgaven en thema's verwerkt in het plan (in regels dus). Bij een wijziging van het Omgevingsplan is participatie een verplicht onderdeel. Omgevingsprogramma Ook kunnen een of meer omgevingsprogramma’s worden opgesteld. Daarin komt dan aan de orde hoe bepaalde doelen/ ambities kunnen worden gerealiseerd. In Zeist gaat het naar verluidt om vrijwillige programma’s; genoemd worden: EZO, Woonvisie, Mobiliteitsvisie, Transitievisie Warmte, etc.). Dit zijn reeds bestaande documenten. Waaraan moet of kan dan nog meer worden gedacht? En wat betekent het woord “vrijwillig” in dit verband? Zijn er ook verplichte programma’s? Verder is voor ons niet duidelijk of er bepaalde kaders of vormvereisten zijn waaraan dergelijke programma’s moeten voldoen. En welke relatie is er met het Omgevingsplan? Dat alles ware in het EZO alsnog te verwoorden. Ten slotte behoeft het geen betoog, dat bij nog op te stellen programma’s ook burgerparticipatie weer een cruciale rol moet spelen. We wensen ook hier in voorkomend geval nadrukkelijk in beeld te zijn.

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen Het klopt dat de gemeente een of meer omgevingsprogramma’s kan opstellen. De vrijwillige programma’s zijn meer vormvrij en vergelijkbaar met de huidige beleidskaders, zoals de woonvisie, mobiliteitsvisie etc. Al deze beleidskaders worden onder het overgangsrecht gezien als vrijwillige programma’s. Het (verbreed) gemeentelijke rioleringsprogramma moet worden opgenomen in het omgevingsplan en zo ook diverse gemeentelijke verordeningen. Een actieprogramma over geluid is voor Zeist niet aan de orde. De programma’s krijgen in de transitie de komende jaren een plekje in het Omgevingsplan. De vormvereisten zijn beperkt, algemeen gelden de technische digitale standaarden, zie ook artikel 4.11 van de Invoeringswet.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

16/67

Reactie

Redactie ontwerp-EZO ’22-‘25 ▪ Hier en daar worden wel afkortingen gebruikt, zonder dat daarbij direct de betekenis ervan wordt vermeld. Wellicht is het handig achterin het document een lijst van afkortingen + betekenis ervan op te nemen. ▪ Hier en daar komen in de EZO moeilijke woorden of begrippen voor, zonder dat meteen duidelijk is waar het om gaat. Wellicht is het handig achterin het document een verklarende woorden- en begrippenlijst op te nemen. ▪ De schrijfstijl in de EZO is matig te noemen: veel lange zinnen die vaak niet goed lopen, veel schrijffouten en veel taalfouten. We adviseren bij het eindproduct in elk geval een taaldeskundige of tekstschrijver in te zetten. Leidt tot aanpassingen in de visie. De visie is op deze punten nagelopen en aangepast.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

17/67

Nummer Datum Zienswijze

4

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen De bevolking van Zeist en de regio Utrecht groeit. We vinden het belangrijk onze inwoners goede werkgelegenheid te kunnen bieden. Om te voorkomen dat ze voor hun werk ver moeten reizen. Bij de groei van de bevolking en de werkgelegenheid is veel oog voor o.a. behoud van het groen, biodiversiteit en verduurzaming.

22 februari 2022 Bedrijvigheid Graag sluit ik me aan bij de visie géén groei bedrijven in Zeist, behoud natuur/groen en alleen bouw voor lokale bevolking, dus geen/nauwelijks uitbreiding inwonersaantal. Bedrijven zouden zoveel mogelijk richting het noorden en oosten van Nederland moeten gaan omdat midden en west-Nederland al overbevolkt is en mogelijk in de (verre) toekomst meer waterproblemen? Leegstaande bedrijfspanden zouden kleine huurappartementen kunnen worden, wellicht ook mogelijk bij lege winkelpanden?

Eerste Zeister Omgevingsvisie

18/67

Nummer Datum Zienswijze

5

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen Met het vaststellen van de woonvisie is het kader vastgelegd voor toekomstige projecten. Aandacht voor specifieke doelgroepen en gedifferentieerd bouwen zijn hierin belangrijke thema’s en hierover worden afspraken gemaakt met ontwikkelaars. Met corporaties maken we in de prestatieafspraken afspraken over o.a. het aantal toe te voegen woningen in de sociale huur, de betaalbaarheid van wonen en leefbaarheid. Prettig en gezond wonen betekent dat mensen een veilige, betaalbare plek hebben waar zij zich thuis voelen en in staat zijn om op hun manier mee te doen in de samenleving. Naast prettig en betaalbaar wonen, hebben we ook veel aandacht voor duurzaam bouwen zoals de omgevingsvisie hier ook belang aan hecht.

22 februari 2022 Wonen ▪ Verduurzaming: De nadruk ligt hier erg op het verminderen van energieverbruik. Duurzaam wonen is investeren in de toekomst. Denk ook aan materiaalgebruik tijdens de bouwen een duurzaam leven in een prettige leefomgeving. ▪ Maak goede prestatieafspraken met woningbouwcorporaties over het realiseren van sociale huurwoningen. Er wordt geschreven dat wonen voor doelgroepen betaalbaar, prettig en 'gezond' moeten zijn. Wat wordt hiermee bedoelt? ▪ De samenstelling van de bewoners zou gedifferentieerd moeten zijn. Onze opmerking hierbij is dat er gekeken moet worden of dit voor iedere doelgroep haalbaar is en dat er rekening gehouden kan worden met uitzonderingen.

Begin december zijn de nieuwe prestatieafspraken bekrachtigd. In het kort de kern: In 2023 realiseren Woongoed Zeist en RK woningbouwstichting Zeist (RK Zeist) 93 nieuwe sociale huurwoningen. Daarnaast verduurzamen de corporaties ongeveer 500 bestaande huurwoningen. Woongoed Zeist stelt in 2023 twee extra wijkbeheerders aan. RK Zeist start begin 2023 met een extra aanspreekpunt in haar complexen, vergelijkbaar met een huismeester. Hiermee willen zij de leefbaarheid en de veiligheid in de buurten en wijken verbeteren. In het Wijkgericht Werken zetten de gemeente Zeist, Zeister corporaties, maatschappelijke partners en politie zich samen in voor de leefbaarheid en veiligheid. Economie ▪ Centrum Zeist. Het centrum moet aantrekkelijk blijven voor bestaande ondernemers, maar ook voor nieuwe ondernemers, het moet betaalbaar zijn. De gemeente kan hier de voorwaarden voor scheppen wat wel en niet mogelijk is. Schets een beeld, wat is er nu, en wat is het gewenste perspectief voor de toekomst. ▪ Het document gaat uit (het staat niet geschreven) van de midden- en hogere inkomens groepen die diverse sectoren toekomstig banen vinden bij bedrijven die worden aangetrokken of er al zijn. Bijvoorbeeld, gezondheidszorg, duurzaamheid en ICT en nadrukkelijk wordt genoemd Utrecht Science Park. Een vitale economie is veel breder en moet er zijn voor en met iedereen.

Voor alle sectoren moet Zeist aantrekkelijk zijn. De gemeente Zeist schept de voorwaarden, die moeten eenvoudig en toegankelijk zijn, zonder ingewikkelde regelgeving die vaak belemmerend werkt. ▪ Zeist ligt nabij Utrecht en is een van de plaatsen in de provincie Utrecht en is ook afhankelijk van haar activiteiten. Elke gemeente binnen de provincie wil een vitale economie. Hoe wordt ervoor gezorgd dat er aansluiting/afstemming is tussen gemeentes, provincie en de stad Utrecht.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

19/67

▪

Reactie

De betekenis van een vitale economie waar niet alleen omzet telt, maar vooral inzet om zo duurzaam mogelijk te produceren. Een economie waarin winst wordt uitgedrukt in werknemersgeluk en circulariteit.

Wordt ter kennisname aangenomen Het zijn relevante punten die genoemd worden. Hiervoor hebben we ons economisch beleid: het Economisch Kompas uit 2017 en de actualisatie die we dit jaar willen starten. Hierin is zeker aandacht voor een duurzamere en circulaire economie. Daarnaast ook voor hoe we het bedrijfsleven kunnen inzetten voor de maatschappelijke opgaven. Voldoende werkgelegenheid voor iedereen is hier één van. Het beeld voor het centrum van Zeist is verder uitgewerkt in het Retailperspectief uit 2019, dat nu geactualiseerd wordt. Mobiliteit ▪ Zijn de rotondes veilig genoeg voor mensen met elektrische fietsen of oudere mensen op gewone fietsen. ▪ Elektrische vervoersmiddelen zijn voor mensen met een visus- of gehoorbeperking lastig en daar moet rekening mee gehouden worden. ▪ Oversteekplaatsen moeten veilig zijn voor langzaam verkeer bv. voetgangers, ouderen met een rollator en mensen, die gebruik maken van een rolstoel. ▪ 'We onderzoeken hoe het verblijfsklimaat rondom de A28 verbeterd kan worden'. Wat houdt dit in? ▪ Bij veranderingen in verkeerssituaties in de wijk is overleg met de wijkbewoners van belang voor iedereen.

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen ▪ Nieuwe rotondes worden aangelegd volgens de landelijke adviesnormen, die ook rekening houden met elektrische fietsen en oudere fietsers. Bestaande rotondes gaan we fietsvriendelijker maken, door de fietsoversteek verhoogd aan te leggen zodat automobilisten de fietsoversteek minder makkelijk over het hoofd kunnen zien. ▪ Dat elektrische auto's (immers, een gewone fiets maakt ook geen geluid dus daar is geen verschil) bij lage snelheden stiller zijn dan fossiele auto's is een gegeven waar de gemeente Zeist geen invloed op heeft. Bovendien zullen veel bewoners blij zijn met het beperken van de geluidsoverlast. Overigens, bij snelheden van 50 km/u of hoger is een elektrische auto wel hoorbaar agv het geluid dat de banden dan maken. ▪ In het recent door de gemeenteraad aangenomen Mobiliteitsplan wordt extra aandacht besteed aan de voetganger: veilige oversteekplekken horen daar zeker bij. ▪ Zoals in het Mobiliteitsplan is vastgelegd gaan we in gesprek met belangen- en bewonersverenigingen over verkeer(sprojecten) in en om de wijk. ▪ In de Propositie van Zeist 2020 staat onderzoeksrichting 6 geformuleerd met als insteek om onder andere de zone rondom de A28 te verduurzamen. Zoals het vergroenen van de zone rond de A28 met als doel het afvangen van uitstoot van milieubelastende stoffen van het autoverkeer.

Gezondheid Bij de 'Opgaven' wordt hoofdzakelijk gesproken over sport. Volgens ons gaat gezondheid over het creëren van een leefomgeving die inwoners verleidt om tot een gezonde leefstijl te komen. Een belangrijke vraag voor de gemeente is: hoe kunnen we onze leefomgeving zo inrichten, om onze inwoners aan te moedigen om meer te wandelen, fietsen, spelen en te sporten? Als de gemeente zich hierop richt dan ontstaan er ook meer ontmoetingen welke eenzaamheid tegen zou kunnen gaan.

Eerste Zeister Omgevingsvisie

20/67

Reactie

Leidt tot aanpassingen in de visie. De focus op ‘gezond leven’ is nadrukkelijker verwerkt in hoofdstuk 4, paragraaf 5. In Zeist hanteren we een brede, integrale blik op het bevorderen van gezond leven. De inrichting van de omgeving moet bijdragen en uitnodigen tot meer ontmoeting, recreatie, bewegen en spel. Dat is onze focus. Bodem en water ▪ Wat heeft onze bodem met een energieneutraal klimaat te maken? ▪ Er wordt gesproken over minder verharding en meer groen. Hoe krijgt dat vorm? Bijvoorbeeld door het ont-tegelen te stimuleren met premies? ▪ Wat is "risico gestuurd" rioolbeheer? Hetzelfde geldt voor "natuurinclusief'

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen ▪ Ruimte in de ondergrond voor bijvoorbeeld een warmtenet, grotere elektra kabels. Daarnaast is bij verschillende warmte/koude systemen boringen in de ondergrond nodig. ▪ Op dit moment hebben we geen premie, korting of boete op hoeveelheid verharding in voorbereiding. Voorlopig organiseren we dat op particulier terrein. In de openbare ruimte zoeken we naar meer ruimte voor groen en infiltratie van water. En vergeet natuurlijk het NK ‘tegelwippen’ niet. ▪ Risico gestuurd betekent dat we meer inzet leveren op plekken waar risico's het grootste zijn, minder op plekken waar risico's laag zijn. Voor rioolbeheer betekent dat dat we onze rioolstrengen een gradatie van risico hebben gegeven. Een riool van lage kwaliteit, op een plek waar instorting/verstopping grote problemen oplevert gaan we beter in de gaten houden dan een riool van hoge kwaliteit waarbij instorting/verstopping een kleiner probleem oplevert. Zo hebben we voor al onze riolering een gradatie en onderhoudsverwachting gemaakt. ▪ De wijk Kerckebosch is een mooi voorbeeld van ‘natuur inclusief’ bouwen. Duurzame economie en klimaat ▪ In het onderdeel wordt een algemeen beeld geschetst wat we dagelijks horen in de media en al enige jaren ervaren. Het klimaat verandert en houdt niet bij Zeist op en reikt verder en is van invloed op de inwoners van Zeist.

Het hoofdstuk is weinig concreet en geeft niet aan waar ieders verantwoordelijkheid ligt. ▪ Het onderdeel duurzaamheid en klimaat is een goed geschreven verhaal, maar het geeft toch niet een realistisch beeld van de werkelijkheid die voor ons ligt, heel veel ambities, die veelal nader uitgewerkt en/of onderzocht moeten worden op hun haalbaarheid.

Reactie

Wordt ter kennisname aangenomen De route naar een energieneutraal en duurzaam Zeist wordt beschreven in de Routekaart Nieuwe Energie en in de uitvoeringsagenda Brede Milieuvisie. Hier wordt ook naar verwezen in de tekst en bronvermelding van de Eerste Zeister Omgevingsvisie. Groen ▪ "Naarmate de omgeving drukker wordt, wordt ook het belang van de natuur groter. Niet alleen voor luwe recreatie, maar zeker ook voor robuuste natuurbuffers ter ontwikkeling en versteviging van de gebiedseigen biodiversiteit" Hoe zien die buffers eruit en waar worden welke keuzes gemaakt m.b.t. "leisure gebruik"? ▪ Dit is maatwerk, want het hangt af van de omstandigheden en mogelijkheden ter plaatse. In het Groenstructuurplan zijn de contouren hiervoor vastgelegd. Het is vooral zo dat het groene raamwerk dat Zeist al heeft, daar een grote rol in speelt. Het is niet zo dat we veel ruimte zien om groen en/of natuur toe te voegen. Bij nieuwe ontwikkelingen, zoals Kerckebosch of de herontwikkeling van Eikenstein, RaboFacet en TNO,

Eerste Zeister Omgevingsvisie

21/67

▪

▪

Reactie

is het behouden en ontwikkelen van groen nadrukkelijk onderdeel van het planproces: zoals gezegd is dat maatwerk. "Groen bevordert de gezondheid, bijvoorbeeld door een vermindering van stress. – Groen brengt mensen bij elkaar, zoals in parken. - Het verhoogt de beleving van mensen in wijken en buurten." Waar komt deze koudegrond wijsheid vandaan? Bijencorridor: Is het niet een beetje naïef te denken dat hierdoor de wilde bijen terugkomen? En heeft dat niet meer met uitvoering te maken. Kortom: we zien hier een lofzang op het groen van Zeist en omgeving maar duidelijke voorbeelden van hoe we dat gaan behouden, ontbreken.