Bijlage Evaluatierapport Formule 1 2022

Evaluatie Formule 1 2022 | Lessen en aanbevelingen

19

‘webcare’

tijdens

het

4.2 | Resultaten onderzoek economische en sociale impact De gemeente Zandvoort en DGP hebben de Breda University of Applied Sciences (Buas) gevraagd onderzoek te doen naar de economische, maatschappelijke en sociale impact van de Formule 1. Uit het onderzoek komt naar voren dat het evenement een grote economische en sociale impact heeft gehad voor Zandvoort en de MRA.

in het zogenaamde Input-Output-model, waardoor de toegevoegde waarde van het evenement voor Zandvoort en de MRA en het aantal banen dat met het evenement samenhangt zichtbaar wordt. De toegevoegde waarde is de beste indicator van de economische impact. Uit de analyse van Buas blijkt dat: › 22,1% van de bezoekers is afkomstig uit de MRA (waarvan 2,1% uit Zandvoort), 72,1% uit de rest van Nederland en 5,7% uit het buitenland;

› 89% van de bezoekers is additioneel. Dat betekent dat zij zonder de Formule 1 op de dag van afname niet in Zandvoort zouden zijn geweest. Hun bestedingen zijn volledig toe te schrijven aan het evenement; › 24% van de bezoekers overnacht in de MRA (inclusief Zandvoort). Gemiddeld verblijven de bezoekers 2,5 nachten en besteden € 105,97 per persoon per nacht (ten opzichte van 77 euro in 2021). Gezamenlijk leidt dit tot € 11 miljoen aan overnachtingsbestedingen in de MRA, waarvan € 4 miljoen in Zandvoort besteed wordt;

› DGP besteedde € 10,7 miljoen in Zandvoort en € 21,5 miljoen in de overige MRA-gemeenten; › Formule 1 zorgt voor € 25 miljoen aan additionele bestedingen in Zandvoort (ten opzichte van 22,3 miljoen in 2021); › De Formule 1 zorgt voor € 61,3 miljoen aan additionele bestedingen in de MRA inclusief Zandvoort (ten opzichte van € 44,5 miljoen in 2021);

De volgende onderzoeksvragen zijn voorafgaand aan het onderzoek geformuleerd: 1.  Wat is de economische impact van het hoofdevenement, de Dutch Grand Prix 2022, gemeten volgens de WESP-methode? 2. Wat is de beleving van het evenement van bewoners van Zandvoort en de regiogemeenten en de bezoekers van Zandvoort (maatschappelijk en sociale impact)? 3. Wat is de impact van de side events, van de Dutch Grand Prix 2022 in Zandvoort gemeten? 4. Wat is de beleving van de side events?

4.2.1 | Economische spin-off Om de economische impact van het evenement te bepalen zijn, conform een landelijke methodiek, de additionele bestedingen van de bezoekers in de MRA en de bestedingen van DGP in de MRA berekend. Deze additionele bestedingen zijn vervolgens ingevoerd

Evaluatie Formule 1 2022 | Lessen en aanbevelingen

20

› Deze additionele bestedingen van bezoekers en organisatie leiden tot indirecte impacts. De toegevoegde waarde die door de Formule 1 gecreëerd wordt in Zandvoort is € 6,6 miljoen (daling van € 2,3 miljoen ten opzichte van 2021). Deze daling kan worden verklaard door het feit dat zowel de additionele activiteiten van sponsors buiten het terrein als impact van bezoekers zonder kaartje niet zijn gemeten. Tevens zijn de financiële resultaten van het event zelf niet in dit onderzoek meegenomen; › De toegevoegde waarde voor de MRA (inclusief Zandvoort) is € 28 miljoen (stijging van € 4,8 miljoen ten opzichte van 2021); › In Zandvoort hangen 127 banen (fte) samen met de Formule 1 en in de MRA (inclusief Zandvoort) zijn dit 474 banen. Daarbij moet opgemerkt worden dat het input-output model geen rekening houdt met productiviteitsstijging, waardoor in werkelijkheid een deel van de benodigde extra inspanningen voor het evenement geleverd worden door het intensiever inzetten van het bestaande personeel;

Voor Zandvoortse ondernemers geldt: › In aanloop naar het Formule 1 evenement (6 augustus - 1 september) gaven met name de eet-en drinkgelegenheden (37%) en de detailhandel (29%) aan meer drukte te hebben ervaren. Bij ruim de helft van de ondernemers die meer drukte hebben ervaren, leidde deze drukte ook tot een omzetstijging (van gemiddeld 26%). › Tijdens de Formule 1 hebben onder andere logiesverstrekkers geprofiteerd door hun prijzen van kamers te verhogen. Een ruime meerderheid van de eet- en drinkgelegenheden geeft ook aan meer omzet te hebben behaald, terwijl ongeveer 30 procent juist minder omzet heeft gehaald. Winkeliers hebben in vergelijking met logiesverstrekkers en eet-en drink gelegenheden het minst geprofiteerd van de Formule 1. 67% van de ondernemers in de detailhandel geeft aan minder omzet te hebben behaald, terwijl 25% aangeeft juist meer omzet te hebben behaald.

4.2.2 | Sociale en maatschappelijke spin-off Dit deel van het onderzoek is uitgevoerd via online en/of face-to-face afgenomen gestructureerde vragenlijsten onder 931 bezoekers van het circuit, 321 bezoekers van het dorp, 106 ondernemers van Zandvoort en 4.071 bewoners van Zandvoort, Bloemendaal, Heemstede, Haarlem, Haarlemmermeer en Velsen. De inwoners van Zandvoort en de bezoekers op het circuit zijn positief over hoe zij het evenement hebben ervaren. Dit jaar zijn naast de bewoners van Zandvoort ook bewoners uit de omliggende gemeenten betrokken bij het onderzoek. Er zijn grote verschillen in hoe zij het evenement beleefd hebben: bewoners uit Zandvoort zijn positiever dan bewoners uit de omliggende gemeenten. Voor de bewoners van Zandvoort geldt: › Bijna 80% van de bewoners geeft aan genoten te hebben en het evenement nog lang te zullen herinneren. Daarnaast zegt 70% van de bewoners dat het evenement

› Het valt op dat bezoekers in 2022 gemiddeld per persoon minder geld uitgeven, terwijl de additionele bestedingen door de toename van bezoekers is gestegen. Mogelijke verklaringen daarvoor zijn de inflatie, de energiecrisis en de coronacrisis. In 2021 was de Formule 1 immers het eerste evenement dus voor veel bezoekers de eerste gelegenheid om (weer) geld uit te geven.

hen positief verrast heeft en dat men onder de indruk is geraakt van het evenement. › Het rapportcijfer voor het evenement is gemiddeld een 8,1. › De belangrijkste positieve effecten volgens bewoners zijn dat het evenement Zandvoort op de internationale kaart zet (80%), het inkomsten genereert voor lokale ondernemers (78%), het bezoekers naar het dorp en de regio trekt (78%), het imago van Zandvoort en de omliggende gemeenten versterkt (78%). › De negatieve effecten worden door bewoners in Zandvoort minder belangrijk geacht dan in de overige gemeenten. Nagenoeg alle negatieve effecten worden door Zandvoorters of als onbelangrijk of als neutraal beoordeeld. De negatieve effecten die het meest belangrijk werden geacht zijn: het evenement zorgt voor hinder (27%) en het evenement kost geld van de belastingbetaler (23%) . › Bijna de helft van de bewoners geeft aan zich persoonlijk betrokken te hebben gevoeld bij het evenement. › 80% van de inwoners uit Zandvoort is trots op het feit dat de Formule 1 in hun woonplaats heeft plaatsgevonden › Meer dan de helft van de Zandvoortse inwoners is een ambassadeur (rapportcijfer 8 of hoger) van het evenement. Het aantal criticasters (rapportcijfer 6 of lager) in Zandvoort is gegroeid van 6,2% in 2021 naar 14,4% in 2022. Het onderzoek laat zien dat er veel positiviteit is in Zandvoort rondom de Formule 1. Wel

Evaluatie Formule 1 2022 | Lessen en aanbevelingen

21

zagen we in vergelijking met vorig jaar vooral bij inwoners van Zandvoort mindere scores. Dit heeft met name te maken met het feit dat het ‘nieuwe er vanaf is’. Voor bewoners uit de omliggende gemeenten geldt dat: › 46% van de bewoners aangeeft genoten te hebben, 40% geeft aan dat het evenement hen positief verrast heeft en dat ze het evenement nog lang zullen herinneren. 36% is onder de indruk geraakt van het evenement. › Het rapportcijfer over de Formule 1 als totaal is gemiddeld een 6,2. › De belangrijkste positieve effecten volgens bewoners uit de omliggende gemeenten zijn dat het evenement mensen blij maakt (het percentage bewoners dat dit effect belangrijk vond varieerde van 49% in Haarlem tot 82% in Haarlemmermeer) en dat het evenement inkomsten oplevert voor lokale ondernemers (het percentage bewoners dat dit effect belangrijk vond varieerde van 47% in Haarlem tot 74% in Haarlemmermeer). › De belangrijkste negatieve effecten zijn schade aan het milieu (het percentage bewoners dat dit effect belangrijk vond varieerde van 26% in Haarlemmermeer tot 61% in Haarlem) en dat het evenement geld kost van de belastingbetaler (het percentage bewoners dat dit effect belangrijk vond varieerde van 28% in Haarlemmermeer tot 51% in Haarlem). Slechts 16% geeft aan zich persoonlijk betrokken te hebben gevoeld bij het evenement.

Voor de bezoekers geldt: › Het gemiddelde rapportcijfer van bezoekers is 8,2. De sfeer in het dorp, de bereikbaarheid van Zandvoort en de toegankelijkheid van het circuit hebben het beste gescoord. › De beleving van bezoekers was positief tot zeer positief. Ook de nevenactiviteiten in het dorp worden positief beoordeeld. › In totaal vindt 76% van de bezoekers dat de Formule 1 bijdraagt aan positief imago voor Zandvoort. Dit omdat de Formule 1 mensen verbroedert en dit afstraalt op het dorp. De Dutch Grand Prix heeft het dorp een impuls gegeven, waardoor Zandvoort als levendiger en gezelliger gezien wordt. › 61% van de Formule 1 bezoekers denkt de Formule 1 in 2023 wederom te bezoeken. › 35% van de bezoekers wil buiten de Formule 1 om terugkeren naar Zandvoort. Redenen zijn het strand, het gezellige dorp en bezoek aan andere (race)evenementen. Voor de ondernemers geldt: › Ruim 60%van de ondernemers van mening is dat de Formule 1 van toegevoegde waarde is voor het bedrijf. › Het gemiddelde rapportcijfer voor de Formule 1 is een 8,3. Dit is een verbetering ten opzichte van vorig jaar (gemiddelde was 7,9). › 61,3% van de ondernemers geeft aan dat de activiteiten van Zandvoort Beyond bijdragen aan de sfeer in het dorp. Daarentegen is slechts 9 procent van de ondernemers van mening dat de activiteiten van Zandvoort Beyond het eigen bedrijf daadwerkelijk extra bezoekers oplevert.

Evaluatie Formule 1 2022 | Lessen en aanbevelingen

› Bijna een derde van de ondernemers geeft aan komend jaar betrokken te willen zijn bij de organisatie van side events.

4.2.3 | Aanbevelingen Impactstudie Uit de studie komen de volgende (operationele) aandachtspunten naar voren die handvatten bieden voor het vergroten van de economische dan wel sociale en maatschappelijke impact: › De grotere drukte leidde tot meer opmerkingen over overlast door dronken bezoekers. Alle doelgroepen vroegen naar extra (openbare/mobiele) toiletten om wildplassen tegen te gaan en de rijen op het circuit te verkorten. › Ook al is er in Zandvoort nog steeds veel draagvlak voor de Formule 1, het aantal ‘criticasters’ is dit jaar gegroeid. Het tegengaan van overlast in combinatie met heldere communicatie over het parkeerbeleid en de bereikbaarheid van ondernemingen voor leveranciers en werknemers is een aandachtspunt. Een ander deel van de kritiek (met name afkomstig uit bewoners van omliggende gemeenten) is de milieuschade die het evenement genereert. › Ondernemers zien steeds meer de meerwaarde van de Formule 1 voor henzelf en voor het dorp. Ondernemers vragen aandacht voor bedrijven die niet profiteren van de Formule 1. › Ondernemers geven aan weinig bekend te zijn met Zandvoort Beyond. Wellicht dat een persoonlijke benadering in plaats van digitaal contact vruchten afwerpt.

22

5. Doel 3: Duurzaamheid 5.1 | Duurzaamheids­strategie Een groot evenement met publiek is vaak per definitie niet duurzaam. Maar de milieueffecten van een evenement kunnen wel worden beperkt. De gemeenteraad van Zandvoort nam op 26 maart 2019 een motie aan om “alles in het werk te stellen om de Grand Prix van Nederland in Zandvoort te organiseren op een zo duurzaam mogelijke manier”. Dit besluit van de gemeenteraad was de aanleiding voor DGP en de gemeente Zandvoort om samen te werken aan een meerjarige duurzaamheidstrategie. De eerste drie edities hebben verduurzaming op meerdere thema’s als uitgangspunt, met een meerjarige aanpak waarbij, als nodig en mogelijk, de ambities elk jaar worden verhoogd. De strategie baseert zich op vier thema’s: 1.  Mobiliteit: duurzaam mobiliteitsplan en aandacht voor toegankelijkheid; 2.  Verbinding met de regio: bescherming van de omliggende natuurgebieden, korte ketens en aandacht voor de regionale gemeenschap; 3.  Hernieuwbare energie: zowel efficiënt energiegebruik als gebruik van hernieuwbare energie;

4.  Behoud van grondstoffen: plastic smart (vermijden van wegwerpplastic), zwerf­ afval voorkomen en circulair grond­stoffen­management.

elektrisch vervoer, behalve Shell en Heineken. Hier valt winst te behalen. Dit geldt ook voor de voertuigen die gebruikt worden bij de open afbouw van het evenement.

Per thema wordt toegelicht wat er van deze strategie in 2022 is uitgevoerd.

Aanbeveling voor 2023: › Maak afspraken met leveranciers en partners in de transportketen over het gebruik van CO2-arm of CO2-vrij vervoer om het evenement nog duurzamer te organiseren.

5.2 | Duurzaam mobiliteitsplan Het mobiliteitsplan van DGP is duurzaam, waardoor uitstoot door bezoekersverkeer beperkt is geweest. Het mobiliteitsplan is gebaseerd op het STOMP-principe (stappen, trappen, OV, Mobility as a Service, personenauto’s). De treinen van NS rijden op windenergie uit Nederland. Daarnaast is sterk ingezet op bezoekersvervoer per fiets. Ook deze vorm van vervoer heeft vrijwel geen CO2-uitstoot. Alle streekvervoer vond plaats op HVO100 (HVO100 is een biodiesel op basis van plantaardige reststromen en heeft tot 90% minder CO2-uitstoot dan ‘reguliere’ diesel) of op waterstof. Touringcars gebruikten reguliere brandstof. Ongeveer 3% van de bezoekers is met de auto gekomen. Het betreft hier o.a. VIP’s, mindervaliden en media. Op het circuit zelf is al het personenvervoer elektrisch, behalve het zwaarder vervoer. DGP wil volgend jaar de helikoptervluchten met Sustainable Air Fuel laten uitvoeren waardoor er een vermindering van CO2-uitstoot voor het vliegverkeer mogelijk is. Leveranciers maken nog geen gebruik van

Evaluatie Formule 1 2022 | Lessen en aanbevelingen

23

5.3 | Verbinding met de regio De Dutch Grand Prix vindt plaats te midden van het beschermde Natura 2000 Kennemerland-Zuid natuurgebied. Om dit gebied te beschermen en om ongewenste toegang tot het circuit te belemmeren, wordt het duingebied ten zuiden van de Zeeweg afgesloten. In tegenstelling tot vorig jaar heeft beheerder PWN het duingebied in 2022, met behulp van hekwerk van DGP, beter kunnen afsluiten, waardoor er weinig ongewenste bezoekers waren. Dit is ook mede te danken aan de goede samenwerking tussen PWN, de ODIJ en de gemeente Bloemendaal waardoor er voldoende BOA’s beschikbaar waren om toezicht te houden. In de duurzaamheidsstrategie van DGP is ‘Natuur: niet verstoren maar verbeteren’ een van de pijlers. Deze pijler dient nog uitgewerkt te worden in concrete acties en

maatregelen, samen met de terreinbeherende organisaties. DGP heeft een goed werkend programma voor mindervaliden en is misschien wel trendsettend voor zo’n groot evenement. Advisering door en samenwerking met o.a. Handicap NL, Ambulancewens e.a. Daarnaast heeft DGP samenwerkingen met de Linda Foundation, de Esther Vergeer Foundation, de lokale Voedselbank en Nieuw Unicum. Aanbeveling voor 2023: › Ga als DGP aan de slag met natuurverbeterende maatregelen, zoals beschreven in de duurzaamheidsstrategie. Reeds aangeboden plannen van regionale partners kunnen daarvoor een basis bieden, zoals het natuurplan van PWN en andere terreinbeherende organisaties.

5.4 | Hernieuwbare energie en efficiënt energiegebruik

vaste stroompunten te bedienen. Het gebruik van aggregaten lijkt hierdoor onvermijdelijk. Vooral bij koelcontainers en evenementenverlichting zijn er mogelijkheden om het gebruik van aggregaten te verminderen. Aanbevelingen voor 2023:

Op het circuitterrein wordt (nog) geen energie opgewekt door hernieuwbare bronnen. Wel is er zoveel als mogelijk elektriciteit van vaste stroompunten gebruikt en draaien aggregaten op HVO100 brandstof. Het CO2-gehalte van de Nederlandse stroommix wordt steeds minder door een hoger aandeel duurzame opwek. Komende edities van de Dutch Grand Prix zullen daarom, bij een gelijkblijvend stroomgebruik, minder CO2- uitstoot hebben. De totale CO2-uitstoot van het evenement is echter nog niet bekend, zie ook aanbevelingen. Het elektriciteitsnet van Zandvoort is berekend op een dorp van 17.000 inwoners. Er is daardoor onvoldoende capaciteit op het net om een groot evenement volledig met

Evaluatie Formule 1 2022 | Lessen en aanbevelingen

› Optimaliseer het gebruik van aggregaten en maak gebruik van energieopslag waar mogelijk. › Onderzoek de mogelijkheden om op het circuitterrein jaarrond hernieuwbare energie op te wekken. › Zorg voor een goede berekening van de CO2-uitstoot van het evenement en wees daarbij transparant over de reikwijdte van de berekening. › Compenseer de CO2-uitstoot door regionale of mondiale, gevalideerde, compensatieprojecten.

24

5.5 | Behoud van grondstoffen DGP werkte ook dit jaar met een statiegeldbekersysteem, wat goed functioneerde. Op het terrein waren vrijwel geen bekers te

vinden. Het hergebruikpercentage (daadwerkelijk van oude beker naar nieuwe beker) was 70%. Er werden aan de bar ook plastic (PET-) flesjes en blikjes meegegeven aan bezoekers. Deze werden op het circuitterrein in afvalbakken gegooid. Op drukke punten op de looproutes werden vooral blikjes door bezoekers netjes

op horizontale oppervlaktes neergezet (zoals vlaggenmasthouders) bij gebrek aan afvalbakken. Vanaf 2023 zit op beide verpakkingen statiegeld, dus deze afvalstroom heeft dan (nog meer) waarde.

Papier en karton konden niet gescheiden opgehaald worden, ondanks de behoeften van ondernemers in het dorp.

In het dorp (Haltestraat) werd dit jaar voor het eerst met een statiegeldsysteem gewerkt, met wisselend succes. Veel plastic bekers (gerecycled PET-materiaal) belandden alsnog op straat als veegafval. Minder dan 60% van de bekers is opnieuw ingewisseld.

› Sta geen sampling toe langs fietsroutes.

De banners van vorig jaar zijn verwerkt tot tassen. Uitgangspunt is dat signing, banners en andere aankleding bij volgende edities als mogelijk opnieuw wordt gebruikt. Tijdens deze editie zijn 12 clean teams ingezet, 4 voor Zandvoort Beyond en de rest voor DGP. De teams haalden twee gescheiden afvalstromen op: PMD en rest. Sowieso was er nascheiding van al het afval in plastic/ metaal/drankkartons (PMD) en rest. Dit was met signing op de bakken aangegeven om de bezoekers hierop attent te maken. Net als vorig jaar was er weinig zwerfafval langs de fietsroutes te vinden, ondanks sampling (van Rivella) aan het begin van de fietspaden. Alleen langs het fietspad langs het Boogkanaal lag zwerfafval. Met het openen van de duintribunes werd er na afloop van het evenement (veel) meer zwerfafval gevonden in het duingebied. De nieuwe looproutes over de Boulevard waren een logistiek succes, maar hadden niet genoeg afvalbakken en niet genoeg stroompunten. De afvalbakken op de Boulevard waren door de bezoekersstromen lastig bereikbaar voor de afvalinzamelaar.

Evaluatie Formule 1 2022 | Lessen en aanbevelingen

Aanbevelingen voor 2023:

› Zorg voor voldoende afvalbakken en het tijdig legen daarvan, ook in het dorp en op de Boulevard. › Zet ook in 2023 Clean Teams in, het liefst ook in de latere uren (mits verantwoord). › Onderzoek de mogelijkheden van papier en karton inzameling door de afvalinzamelaar. › Betrek statiegeld in het afvalplan en maak gebruik van een statiegeldbekersysteem in het dorp met voldoende communicatie vooraf bij ondernemers en bezoekers. Hanteer een voldoende stimulerend statiegeldbedrag. › Maak afspraken over het voorkomen van zwerfafval met verkopers van merchandise buiten het circuitterrein. › Zorg voor meer mobiele toiletten in de openbare ruimte en combineer deze met afvalbakken. Combineer veegrondes Spaarnelanden met spuitrondes. › Zorg voor (meer) gratis watertappunten voor bezoekers, zowel in het centrum als op het circuit, vooral bij hoge temperaturen zoals tijdens editie 2022.

25

Dit is een uitgave van de gemeente Zandvoort, 20 december 2022 Tekst: Programmateam F1 gemeente Zandvoort Fotografie: Programmateam F1 gemeente Zandvoort en Edwin Keur, Ontwerp: Sander Schaper @ Studio Nico Swanink Postbus 2 2040 AA Zandvoort Tel. 14 023 zandvoort.nl