Bijlage bij beantwoording technische vragen raadscommissie Quick Scan verduurzaming vastgoed Zandvoort versie 09-05-25
Tekst van het document
Quickscan Verduurzaming 8 locaties gemeente Zandvoort d.d. 09-05-2025
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
1 / 47
1. Inleiding SRO heeft 23 objecten van de gemeente Zandvoort in beheer. Hiervan dienden 17 opstallen volgens de strategie sober en doelmatig worden verduurzaamd. Bij de overige panden wordt de strategie instandhouding gevolgd. Deze panden worden in de toekomst afgestoten of gesloopt, verduurzamingsmaatregelen zijn derhalve niet rendabel. Locaties Duinpieperpad 2, muziektent op het Raadhuisplein en het oude Raadhuis zijn geen onderdeel van het integraal verduurzamingsplan. Voor de overige locaties dient een verduurzamingstrategie per object worden uitgewerkt. De wens is om de portefeuille zo spoedig mogelijk te verduurzamen. In het strategisch portefeuilleplan is een afwegingskader verduurzaming opgenomen. Dit vormt het uitgangspunt bij de planning van de verduurzamingsopgave. Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 - 2026 beschrijft de ambitie om van alle panden, in het bezit van de gemeente, het energielabelniveau (energieprestatie) uiterlijk 2026 met één niveau verhoogd te hebben. Uit de tot heden gevoerde overleggen en correspondentie met de gemeente blijkt ook dat aanvullend een bredere oriëntatie gewenst is om hogere niveau van verbetering te kunnen gaan behalen. De precieze invulling en doelen van deze oriëntatie is nog niet vastgesteld.
Het voorliggend verduurzamingsplan voorziet in een verfijndere uitwerking van de uitgangspunten en een meer gedetailleerde inschatting per locatie om tot een meer een gewogen toekomstgerichte strategie voor verduurzaming te kunnen komen. De portefeuille bestaat uit een diverse mix van type gebouwen, gebruiksfuncties, verschillende Bouwperiodes. De objecten zijn geclusterd in drie subgroepen; 1) Locaties waarvan reeds het ontwerp- en uitvoeringstraject heeft plaatsgevonden, 2) 8 locaties objecten waarvan wij een quickscan hebben uitgevoerd ter oriëntatie van de bandbreedte 3) 2 locaties zijn uitgewerkt tot een voorlopig ontwerp verduurzaming Gebruik specifieke uitgangspunten zijn in deze fase niet opgenomen. Bij verder planuitwerking kunnen gebruik specifieke wensen de uitgangspunten, planbeschouwingen -en uitwerkingen in het voorliggende verduurzamingsplan beïnvloeden. In opdracht van SRO heeft Nieman Raadgevende Ingenieurs voor achttal locaties een Quick Scan verduurzaming uitgevoerd. Doel van dit verkennende haalbaarheidsonderzoek is om de energetische verbetermogelijkheden van deze gebouwen in kaart te brengen.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
2 / 47
2. Quickscan Op alfabetische volgorde worden de locaties Nicolaas Beetslaan 14, Duintjesveldweg 1, Duintjesveldweg 1a, Duintjesveldweg 7, Kamerlingh Onnestraat 20, Thomsonstraat 3, Tolweg 10, Strandweg 20 beschouwd. De quickscans per locatie starten met een korte beschrijving en beeldmateriaal van het object en de context, gevolgd door matrices met de mogelijke verduurzamingsmaatregelen, opname bestaande situatie en aanvullend een alternatieve perspectieven en scenario’s. Het geheel van alle 8 quickscan is te lezen als een pallet van mogelijkheden en maatregelen waarbij bepaalde scenario’s meer generiek en multi inzetbaar zijn bij meerdere objecten en object locaties. De locaties betreffen veelal kleinere tot middelgrote objecten met een kenmerkend gebruik en/of huurder. De inpassing van een verbeterscenario dat leidt tot een toekomstbestendig gasloos installatieconcept is daardoor niet eenvoudig; met name de financiële rentabiliteit van de investeringskosten in relatie tot de potentiële opbrengsten is niet in balans. In dat kader is het ook zeker raadzaam om voor dit type vastgoed op zoek te gaan naar realistische tussenstappen en/of alternatieve scenario’s.
3. Verbeterscenario’s Per gebouw is een overzicht opgenomen waarin allereerst de huidige bouwkundige en installatietechnische uitgangspunten zijn vastgesteld. Aanvullend daarop is een aantal verbetervoorstellen op hoofdlijnen uitgewerkt waarmee deze panden verduurzaamd kunnen worden binnen de gestelde ambities van de gemeente. Daarbij is onderscheid gemaakt in twee scenario’s: 1. In het eerste scenario is gezocht naar maatregelen die relatief eenvoudig inpasbaar zijn binnen de (eventueel monumentale) kaders van het betreffende gebouw én gebruiker (‘instandhouden / laaghangend fruit’). Deze maatregelen hebben wel als doel om een energetische én bouwkundige optimalisatie te bewerkstelligen, gericht op de korte termijn. 2. Het tweede scenario is omschreven als ‘toekomstbestendig’. Hierbij is uitgegaan van het niveau nieuwbouw (dichte delen). Met dit scenario wordt de warmtebehoefte fors gereduceerd en kan nader onderzocht worden of lage temperatuurverwarming een optie is. In dat geval kan ook worden onderzocht of in plaats van de gasketels een (duurzaam én gasloos) alternatief in de vorm van bijvoorbeeld een warmtepomp een optie is, rekening houdend met de netcongestie. Naast de verbetermaatregelen binnen de kaders van het bestaande gebouw is daar waar relevant/interessant ook buiten de kaders van het gebouw/perceel gekeken.
Denk hierbij aan vervangende nieuwbouw of de inpassing van een collectieve installatie voor meerdere gebouwen in het plangebied.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
3 / 47
4. Energielabel Bij de uitwerking van de hiervoor genoemde verbeterscenario’s geanticipeerd op de vanuit de gemeente gewenste labelstappen. Zo zal het eerste scenario (‘instandhouden / laaghangend fruit’) in de meeste panden leiden tot één of wellicht meerdere labelstappen. Dit is afhankelijk van het huidige classificatie van het energielabel, waarbij met name de verlichtingsinstallatie en/of de aanwezigheid van pv-panelen een iets vertekend beeld kan geven. Met het tweede scenario (‘toekomstbestendig / laaghangend fruit’) is de verwachting dat na doorvoering van het maatregelenpakket het betreffende pand ruimschoots met label A of beter wordt geclassificeerd. Vanuit de gemeente Haarlem zijn de invoerbestanden (VABI) ontvangen van Duintjesveldweg 1, 1a en 7. Deze berekeningen hebben wij gebruikt om de mogelijke labelstappen indicatief inzichtelijk te maken. De rekenresultaten staan in onderstaande tabel samengevat weergegeven, een verdere toelichting is in bijlage 1 gegeven. Daarbij merken wij allereerst het volgende op: •
Deze berekeningen zijn door derden opgesteld. Of de uitgangspunten overeenkomen met de daadwerkelijke situatie is vooralsnog niet nader onderzocht. Daarom bieden de rekenresultaten slechts een indicatie en kunnen er geen rechten aan ontleend worden.
•
Wel is hiermee op hoofdlijnen inzicht verkregen in de mogelijk te behalen labelsprong per verbeterscenario.
•
De invoer van de ontvangen bronbestanden roepen enkele vraagtekens op. Zo lijkt voor de verlichting al behoorlijk gunstige geïnstalleerde vermogens ingevoerd te zijn en lijken de gekozen uitgangspunten voor de warmtapwaterinstallaties ook af te wijken ten opzichte van de werkelijke situatie. Daarom zijn de invoergegevens iets bijgesteld, o.a. door het aandeel LED-verlichting over een kleiner vloeroppervlak mee te rekenen en door de voorraadvaten voor de warmtapwaterbereiding alsnog mee te rekenen. In bijlage 1 is dit per locatie nader toegelicht.
•
De in 2009 opgestelde energielabels van Duintjesveldweg 1a en 7 wijken af van de nu berekende labelclassificatie. Van twee adressen ontbrak een invoerbestand, deze berekeningen zijn aanvullend door Nieman opgesteld. Daarbij wordt opgemerkt dat beschikbare gegevens onvoldoende zijn om een volwaardige labelberekening te kunnen opstellen. Daarom bieden de berekende resultaten slechts een indicatie en kunnen er geen rechten aan ontleend worden.
Indicatief energielabel (EP2) huidig
scenario B
scenario C
Duintjesveldweg 1
545 kWh/m² (label G)
160 kWh/m² (label A)
10 kWh/m² (label A++++)
Duintjesveldweg 1a
260 kWh/m² (label F)
205 kWh/m² (label D)
125 kWh/m² (label A+)
Duintjesveldweg 7
150 kWh/m² (label A+)
135 kWh/m² (label A+)
55 kWh/m² (label A+++)
Strandweg 2
430 kWh/m² (label G)
150 kWh/m² (label A)
90 kWh/m² (label A+++)
Kamerlingh Onnestraat 20
320 kWh/m² (label G)
180 kWh/m² (label A)
95 kWh/m² (label A++)
(alleen kantoordeel)
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
4 / 47
5. Erkende Maatregelenlijst Energiebesparing (EML) Het Activiteitenbesluit milieubeheer verplicht bedrijven en instellingen (inrichtingen) om alle energiebesparende maatregelen te treffen met een terugverdientijd van 5 jaar of minder. Deze energiebesparingsplicht geldt voor bedrijven en instellingen die meer dan 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar verbruiken. Bepalend hierin is dus het daadwerkelijke energieverbruik. In onderstaande tabel staan de van SRO ontvangen werkelijke energiegebruiken:
Energieverbruiken
Kamerlingh Onnestraat 20 – Spaarnelanden
Tolweg 10a - Zandvoort FM & Genootschap Zandvoort Nicolaas Beetslaan 14 – Rode Kruis, ateliers Strandweg 2 - Juttersmuseum & openbaar toilet Thomsonstraat 3 – Jeu de boules vereniging Duintjesveldweg 1 - Zandvoortse Hockey Club Duintjesveldweg 1a - Korver Sporthal Duintjesveldweg 7 – SV Zandvoort
jaar
elektra
gas
2022
61.238 kWh
20.817 m³
2023
71.728 kWh
23.980 m³
2024
87.041 kWh
24.080 m³
2023
7.611 kWh
<25.000 m³
1)
2024
7.567 kWh
<25.000 m³
1)
2023
7.664 kWh
<25.000 m³
1)
2024
5.543 kWh
<25.000 m³
1)
2023
1.358 kWh
4.170 m³
2024
1.351 kWh
4.173 m³
2024
1.256 kWh
725 m³
2023
8.066 kWh
3.649 m³
2024
8.394 kWh
3.447 m³
2013
60.944 kWh
2023
17.965 kWh
3)
9.900 m³
2024
31.559 kWh
4)
9.697 m³
2)
21.917 m³ 3)
OPMERKINGEN: •
De energiegebruiken van dit adres zijn niet bekend. Gezien de grootte van deze panden en het gebruik zal het energieverbruik ruimschoots onder de grenswaarde van de energiebesparingsplicht liggen. De genoemde locaties met deze opmerking zijn overigens herontwikkelingslocaties.
•
Het gasverbruik van dit adres is niet bekend, alleen een totaalbedrag over 2024. Dit bedrag (€1.085) is gedeeld door de gemiddelde gasprijs in 2024 (ca. €1,50 per m³).
•
Het verbruik van Duintjesveldweg 1a is in 2023 meer dan gehalveerd. Waar dit door veroorzaakt is, is niet bekend. Indien de getallen van 2013 meer representatief zijn, dan liggen die boven de grenswaarde van de energiebesparingsplicht.
•
De energiegebruiken van dit adres zijn per maand aangeleverd. Daarbij wordt opgemerkt de overzichten met het elektriciteitsgebruik van de maanden mei en juli ontbreken. Voor die maanden is een aanname gedaan, gebaseerd op een gemiddelde over de maand voorafgaand en aansluitend.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
5 / 47
In de Erkende Maatregelenlijsten energiebesparing (EML) staan energiebesparende maatregelen die wettelijk zijn vastgelegd en die voor de meeste locaties een terugverdientijd van 5 jaar of minder hebben. De EML bestaat uit 3 onderdelen: Gebouwen, Faciliteiten en Processen. De overheid vindt de EML voldoende om te voldoen aan de energiebesparingsplicht. Voor elke toepasselijke erkende maatregel die niet wordt uitgevoerd, moet een gelijkwaardige of betere alternatieve maatregel uitgevoerd worden. Met de alternatieve maatregel moet net zo veel of meer energie bespaard worden als de erkende maatregel. Zijn niet alle toepasselijke erkende maatregelen of een minimaal gelijkwaardig alternatief hiervoor uitgevoerd? Dan moet alsnog alle energiebesparende maatregelen, die voor de specifieke situatie een terugverdientijd hebben van 5 jaar of minder, uitgevoerd worden. De onderstaande locaties lijken (net) boven de grenswaarden van de energiebesparingsplicht te voldoen: •
Kamerlingh Onnestraat 20 – Spaarnelanden
•
Duintjesveldweg 1a - Korver Sporthal
Dit zou betekenen dat de EML voor deze locaties van toepassing is; de overige locaties hoeven niet aan de energiebesparingsplicht te voldoen. In bijlage 3 is de volledige EML opgenomen (versie 2023) waarin reeds een schifting is gemaakt van de maatregelen die mogelijk van toepassing zijn. Alle maatregelen die sowieso niet aan de orde zijn, zijn uit deze lijst gefilterd. In onderstaande tabel is een beknopte toelichting gegeven. Erkende Maatregelenlijsten energiebesparing (EML) maatregelcode
categorie
toelichting
FG1 t/m FG5
terreinverlichting
Bij de gebouwopnames is de buitenverlichting niet geïnventariseerd. Wel lijkt het aannemelijk dat (een aantal) maatregelen op deze adressen van toepassing zijn. Dus tijdklokken met daglichtregeling, extra schakelaars veldverlichting (SV Zandvoort), LED-verlichting, etc. zullen toegepast moeten worden.
FI t/m FI6
serverruimten
Vermoedelijk zijn de serverruimtes op de betreffende adressen kleiner dan de genoemde opgestelde vermogens. En daarmee lijken de maatregelen ook niet van toepassing. Dit zal op locatie nader onderzocht moeten worden.
FK1
zonnepalen
Zonnepanelen moeten toegepast worden indien er sprake is van een grootverbruikaansluiting (3x80A) én 2.000 m² geschikt dakoppervlak.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
6 / 47
Erkende Maatregelenlijsten energiebesparing (EML) maatregelcode
categorie
GB1 t/m GB6
isolatie van de schil
toelichting Deze maatregelen zijn van toepassing als er sprake is van ongeïsoleerde gevel- en dakconstructies. Voor deze adressen lijkt dit al niet meer het geval te zijn. Wel zal enkel en dubbel glas vervangen moeten worden door HR++-glas.
GC1 t/m GC7
ruimteverwarming
Een aantal van deze maatregelen zal doorgevoerd moeten worden, onder andere automatische of weersafhankelijke klokregeling, isolatie verwarmingsleidingen, etc.
GD3 t/m GD7
ruimteventilatie
Bij de gebouwopnames zijn de specificaties van de luchtbehandelingskasten niet in kaart gebracht, dit zal aanvullend moeten gebeuren. Mogelijk dat enkele ventilatoren aangepast/vervangen moeten worden.
GE1 t/m GE3
warmtapwater
Ongeïsoleerde circulatieleidingen, geen waterbesparende douchekoppen en VR- of CR-ketels zullen vervangen moeten worden. Dit lijkt van toepassing op Duintjesveldweg 1a en 7.
GF1 t/m GF15
binnenverlichting
Indien nog niet het geval, zal de verlichting vervangen moeten worden door LED-verlichting. Dit lijkt in de betreffende locaties aan de orde.
GG1 t/m GG4
buitenverlichting
Zie ook opmerking bij binnenverlichting, ook de buitenverlichting zal geoptimaliseerd moeten worden naar LED-verlichting.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
7 / 47
6. Paris Proof
Door de initiatiefnemers TVVL en DGBC is een tool ontwikkeld waarmee inzicht verkregen kan worden van de energie-efficiëntie van een gebouw aan de hand van het werkelijk gebruik, de zogenaamde WEii. Deze Werkelijke Energie intensiteits-indicator is een gestandaardiseerde methodiek voor het bepalen van een energie-efficiëntie indicator op basis van het gemeten energiegebruik van een gebouw. De eenheid van WEii is kWh per jaar per m². In tegenstelling tot NTA 8800 (BENG) is WEii gebaseerd op het totaal werkelijke gemeten energiegebruik van een gebouw in gebruik en niet op een berekend gebouwgebonden energiegebruik. Dat betekent dat er drie betekenisvolle verschillen met het Energielabel zijn: •
de WEii neemt het huishoudelijk gebruik mee; dat betekent dat er een betekenisvolle invloed is van de huishoudengrootte en het gedrag;
•
doordat uitgegaan wordt van het gemeten gebruik, ontstaat er een verschil met het primaire energiegebruik dat bepalend is voor het Energielabel;
•
verschillende theoretische aannames worden door gebruik van de WEii vervangen door praktijkwaarden (zoals het rendement van ketel of warmtepomp in een testopstelling, maar ook de werkelijke ventilatiehoeveelheid, die niet wordt gecorrigeerd voor een voldoende luchtverversing).
De klasse Paris Proof is gebaseerd op de door Dutch Green Building Council opgestelde doelwaarden voor het realiseren van de doelstelling van het Klimaatakkoord van Parijs. Uitgangspunt bij de getalswaarde van de Paris Proof doelstelling per gebouwtype is dat met de in 2050 verwachte beschikbare hoeveelheid duurzame energie alle gebouwen van energie kunnen worden voorzien als de gebouwen een energiegebruik hebben dat maximaal gelijk is aan de Paris Proof getalswaarden. De getalswaarden voor een aantal voorkomende gebruiksfuncties is in onderstaande tabel weergegeven.
Klassen Werkelijke Energie intensiteits-indicator - bovengrenzen in kWh/m² bijeenkomst
industrie
sportfunctie
(overig)
(bedrijfshal)
(binnen)
kantoor
werkelijk energieneutraal (WENG)
0
0
0
0
Paris Proof (DGBC)
70
-25
70
70
zeer zuinig
90
-10
90
100
zuinig
140
20
140
150
gemiddeld
250
70
245
230
onzuinig
450
115
435
330
zeer onzuinig
>450
>115
>435
>330
voor een volledig overzicht, zie https://www.weii.nl/
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
8 / 47
Aan de hand van de ontvangen labelberekeningen én de daadwerkelijke energieverbruiken is een doorkijk gegeven naar de huidige stand van zaken. Daarnaast is een indicatieve doorrekening gemaakt op basis vanuit de labelberekening vastgestelde energiebesparingen. In onderstaande tabel staan de berekende waardes, zie ook bijlage 4.
Werkelijke Energie intensiteits-indicator grenswaarde en
huidig
scenario B
scenario C
referentiewaarde Paris Proof Duintjesveldweg 1
70 / 245
105
43
11
Duintjesveldweg 1a
70 / 245
99
61
39
Duintjesveldweg 7
70 / 245
407
125
62
Strandweg 2
70 / 245
30
13
3
Kamerlingh Onnestraat 20
70 / 230
260
127
58
Thomsonstraat 3
70 / 245
190
niet doorgerekend
Ten aanzien van de berekende waardes merken wij het volgende op: •
Vrijwel alle locaties hebben een Werkelijke Energie intensiteits-indicator die overeen komt met de referentiewaarde van de betreffende gebruiksfunctie (WEii-score gemiddeld van 230 of 245 kWh/m²). Uitzondering is Standweg 2, vanwege het beperkte gebruik is het energiegebruik gering.
•
Met het voorgestelde maatregelenpakket van scenario ‘instandhouden / laaghangend fruit’ wordt de gewenste grenswaarde van 70 kWh/m² al bijna bereikt. Het toekomstbestendige scenario voldoet ruimschoots aan deze grenswaarde. Dit wordt deels veroorzaakt doordat dit gasloze installatieconcepten betreffen waarbij bij de meeste locatie ook sprake is van eigen energieopwekking door middel van pv-panelen.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
9 / 47
7. MJOP Uit het MJOP zijn die werkzaamheden opgehaald die raakvlak hebben met de verduurzaming van het gebouw. Schilderwerk, dagelijks onderhoud, contractonderhoud en wettelijke verplichtingen zijn buiten beschouwing gelaten. Het betreft per locatie de volgende onderdelen met het bijbehorende vervangingsjaar en de gereserveerde kosten hiervoor:
Duintjesveldweg 1
Jaar
Kosten
Onderdeel GF2 - Vervang TL8-buizen door LED-buizen (42W)
2024
€
GF4 - Vervang spaarlampen (25W) door LED-lampen
2024
€
1.956 249
FG2 - Bewegingssensor op plaatsen waar de lampen niet altijd aan hoeven te zijn
2024
€
2.625
Vervangen circulatiepomp DN 25
2027
€
842
Vervangen omvormer 33.000W
2027
€
4.138
Vervangen verlichting gevel (eenvoudig) compleet
2027
€
437
Vervangen verlichting LED gevel (luxe) compleet
2027
€
389
Vervangen spot armatuur compleet
2027
€
450
Vervangen TL compleet >1mtr stand. arm. met reflector - 1 lichtb
2027
€
2.063
Vervangen noodverlichting armaturen LED decentraal gevoed
2030
€
2.894
Vervangen doorstroomtoestel gas wand 50 - 80 kW
2033
€
3.125
Vervangen luchtverhitter
2033
€
5.000
Vervangen gasketel staand HR 65-100 kW
2033
€
11.125 41.727
Vervangen kozijn hardhout (incl. glas, bewegende delen en puivullingen)
2035
€
Vervangen montageframe plat dak
2043
€
2.589
Vervangen PV-panelen
2043
€
26.099
Vervangen licht groepenverdeelkast 21 - 30
2048
€
4.100
Vervangen licht groepenverdeelkast 21 - 30
2048
€
4.100
Vervangen licht groepenverdeelkast 21 - 30
2048
€
4.100
€
118.007
Totaal
Duintjesveldweg 1A
Jaar
Kosten
Onderdeel Herstellen Gevelconstructie metselwerk
2024
€
Herstellen loszitten en ontbrekende voegen
2024
€
518
Vervangen golfplaat kunststof
2024
€
3.417
Vervangen dakbedekking kunststof PVC
2025
€
63.104
€
67.194
Totaal
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
155
10 / 47
Duintjesveldweg 7
Jaar
Kosten
Onderdeel Plaatsen bewegingssensor op plaatsen waar de lampen niet altijd aan hoeven te zijn
2024
€
3.501
Vervang vluchtwegsignaleringsarmaturen door LED-armaturen
2024
€
1.885
Vervang TL8-buizen door LED-buizen (42W)
2024
€
3.911
Vervang gloeilampen (40W) door LED-lampen
2024
€
544
Vervang halogeenlampen (53W) door LED-lampen
2024
€
171
Vervang spaarlampen (25W) door LED-lampen
2024
€
777
3x Vervangen circulatiepomp DN 25
2026
€
2.527
Vervangen expansievat 18 - 25 liter
2026
€
516
Vervangen circulatiepomp DN 32
2026
€
1.312
Verdeler/verzamelaar CV aanpassingen
2026
€
1.250
Vervangen verdeler vloerverwarming =/> 10 groepen
2026
€
2.813
Vervangen dakventilator 0,04 - 0,7 m3/s
2026
€
6.120
Vervangen dakventilator 0,7 - 1,39 m3/s
2026
€
16.229
Luchtbehandelingskast 10.000 m3/h - Vervangen geluiddemping
2026
€
5.440
Luchtbehandelingskast 10.000 m3/h - Vervangen koelersectie
2026
€
5.219
Luchtbehandelingskast 10.000 m3/h- Vervangen luchtbehandelingskast
2026
€
39.565
Vervangen regelinstallaties klimaat/sanitair
2026
€
3.437
2x Vervangen verlichting gevel (eenvoudig) compleet
2027
€
3.062
Vervangen TL compleet >1mtr stand. arm. met reflector - 1 lichtbron
2027
€
3.900
Vervangen TL compleet >1mtr stand. arm. met reflector - 2 lichtbronnen
2027
€
3.206
Vervangen rond armatuur compleet
2027
€
9.843
Vervangen spot armatuur compleet
2027
€
619
Vervangen PL armatuur compleet
2027
€
1.000
Vervangen accu noodverlichting LED
2027
€
608
Vervangen licht groepenverdeelkast < 10
2030
€
1.687
Vervangen verdeelinrichting 10 - 20 groepen
2030
€
6.750
Vervangen circulatiepomp DN 25
2035
€
1.685
Vervangen expansievat 200 liter
2036
€
1.059
Vervangen blankglas enkel
2039
€
1.951
Vervangen dubbel/isolatie glas
2039
€
15.931
Vervangen ventilatierooster kunststof
2039
€
79
2x Vervangen kozijn hardhout (incl. glas, bewegende delen en puivullingen)
2039
€
152.473
2x Vervangen buitendeur hardhout
2039
€
15.483
Vervangen puivulling multiplex
2039
€
686
Vervangen dakbedekking bitumen ongeballast
2039
€
7.802
2x Vervangen stalen golfplaat damwandprofiel
2039
€
20.184
2x Vervangen LED opbouw
2042
€
4.620
Vervangen PV-panelen
2043
€
45.672
Vervangen licht groepenverdeelkast < 10
2060
€
3.375
€
396.893
Totaal
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
11 / 47
Kamerlingh Onnestraat 20*
Jaar
Kosten
Onderdeel Vervangen dakventilator 0,04 - 0,7 m3/s
2024
€
1.530
Vervangen afzuigventilator
2024
€
41.428
Vervang armaturen met TL8-buizen door LED-armaturen
2024
€
1.262
Vervang ingebouwde plafondarmaturen met TL8-buizen door LED-armaturen
2024
€
1.306
Vervangen PL armatuur compleet
2024
€
250
Vervangen TL compleet >1mtr stand. arm. met reflector - 1 lichtbron
2024
€
1.500
Vervangen spatwaterdicht armatuur compleet
2024
€
9.844
2x Vervangen TL compleet >1mtr stand. arm. met reflector - >2 lichtbronnen
2024
€
21.512
Vervangen accu noodverlichting LED
2024
€
912
Vervang vluchtwegsignaleringsarmaturen door LED-armaturen
2024
€
404
Plaats een bewegingssensor op plaatsen waar de lampen niet altijd aan hoeven te zijn
2024
€
3.501
Vervang op lichtmast de armaturen door LED-armaturen
2024
€
617
2x Gevelconstructie metselwerk
2025
€
2.071
Vervangen lichtkoepel kunststof 1000 x 1000 mm
2025
€
16.902
Vervangen voegwerk platvol
2025
€
718
Aanbrengen nieuwe laag dakbedekking bitumen ongeballast
2025
€
12.569
Vervangen gasketel wand HR 25 - 50 kW
2025
€
3.162
Vervangen gasketel wand HR 50 - 80 kW
2025
€
8.137
Vervangen rookgasafvoer
2025
€
1.462
Vervangen expansievat 18 - 25 liter
2025
€
516
Vervangen expansievat 35 - 50 liter
2025
€
722
2x Vervangen radiatoren < 2,5 kW
2025
€
13.525
Vervangen accu noodverlichting LED
2026
€
2.280
2x Vervangen hetelucht heater
2027
€
13.406
Vervangen boiler close-in 10 liter
2027
€
305
Vervangen doorvoer dak ventilatiekap
2027
€
2.763
Vervangen wandventilator
2027
€
6.250
Vervangen dakventilator
2027
€
6.600
Vervangen laagspanning (hoofd)Verdeelinrichting
2027
€
8.712
Vervangen omvormer 33.000W
2027
€
4.138
2032, 2033
€
18.853
2032
€
2.480
€
211.772
4x Vervangen Binnen-buiten unit < 3 kw Vervangen noodverlichting armaturen LED decentraal gevoed
Totaal
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
12 / 47
Strandweg 2
Jaar
Kosten
Onderdeel Herstellen Gevelafwerking voegwerk platvol
2024
€
622
Vervangen noodverlichting armaturen decentraal gevoed
2024
€
4.125
Isoleren spouwmuren
2024
€
4.549
Plaats een bewegingssensor op plaatsen waar de lampen niet altijd aan hoeven te zijn
2024
€
1.750
Vervang vluchtwegsignaleringsarmaturen door LED-armaturen
2024
€
2.020
Vervang spaarlampen (25W) door LED-lampen
2024
€
451
Vervang TL8-buizen door LED-buizen (42W)
2024
€
1.161
Vervangen accu noodverlichting LED
2026
€
456
Vervangen sectionaaldeur electrisch
2027
€
3.859
Vervangen gasketel wand HR 25 - 50 kW
2027
€
3.206
Vervangen boiler close-in 10 liter
2027
€
915
Vervangen boiler elektrisch 80-250 l
2027
€
1.259
Vervangen boiler elektrisch 80 l
2027
€
916
Vervangen expansievat 18 - 25 liter
2027
€
516
Vervangen verdeelinrichting 10 - 20 groepen
2027
€
2.700
Vervangen radiatoren < 2,5 kW
2030
€
1.600
Vervangen boxventilator
2030
€
850
Vervangen TL compleet >1mtr stand. arm. met reflector - 1 lichtbron
2030
€
2.850
Vervangen rond armatuur compleet
2030
€
8.156
Vervangen verlichting aanwezigheidsmelder
2035
€
144
Vervangen voegwerk platvol
2036
€
9.915
Vervangen noodverlichting armaturen LED decentraal gevoed
2036
€
1.240
Vervangen buitendeur hardhout
2060
€
5.898
€
59.158
Totaal
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
13 / 47
8. Kostenraming In eerdere fase is door BBN Adviseurs per individuele bouwkundige verbetermaatregel een kostenraming opgesteld op basis van de NL-sfb methode en bijbehorende eenheidsprijzen. De installatietechnische investeringskosten zijn bepaald door Nieman Raadgevende ingenieurs. Deze ramingen zijn als bijlage 2 aan deze notitie toegevoegd. Daarbij zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: •
In deze eenheidsprijs is getracht alle omvatten werkzaamheden en kosten in één prijs te vatten. Daarom is per maatregel expliciet benoemd wat inclusief en exclusief is; alles wat niet bij naam is genoemd kan als exclusief worden beschouwd. Op het moment dat een maatregel niet in een enkel bedrag is samen te vatten, zijn toeslagen benoemd.
•
In deze kostenramingen zijn alleen die elementen meegenomen die onderdeel uitmaken van de Nieman Raadgevende Ingenieurs uitgewerkte verbeterscenario’s.
•
Op het voorblad van de raming zijn de gehanteerde uitgangspunten benoemd: o
Prijspeil van deze ramingen is december 2024, waarbij uitgegaan wordt van het op projectniveau uitvoeren van de werkzaamheden.
o
Alle bedragen zijn exclusief BTW
o
Exclusief prijsstijgingen tot start bouw en tijdens bouw
o
Inclusief nadere planuitwerking
o
Aanbesteding in 1 perceel
o
Inclusies bouwteamkosten aannemer
o
Inclusief nazorgkosten, garantiekosten en CAR verzekering
o
Exclusief sanering eventueel verontreinigde grond, asbestsanering of chroom6 sanering
Op basis van deze eenheidsprijzen is tevens een omrekening gemaakt naar de totale bouwkosten. Deze omrekening is opgenomen in bijlage 2; in de volgende tabellen staat de samenvatting van de belangrijkste kostenposten. Opgemerkt wordt dat deze bouwkosten slechts indicatief zijn. De bouwkosten zijn gebaseerd op de maatregelen uit de Quick Scan. De Quick Scan geeft een eerste verkenning van de mogelijkheden en maatregelen. In de verdere uitwerking zullen de maatregelen en de benodigde werkzaamheden verder moeten worden uitgewerkt en uitgediept. Voor de verschillende objecten zijn maatregelen met verschillende opties en alternatieven gegeven. In de onderstaande tabellen zijn voor scenario B – Laaghangend fruit de laagste kosten weergegeven. Voor scenario C – toekomstbestendig zijn de hoogste kosten van de mogelijke alternatieven weergegeven. In bijlage 2 zijn alle ramingen opgenomen.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
14 / 47
Kamerlingh Onnesstraat 20
scenario B – laaghangend fruit
scenario C – toekomstbestendig
Directe bouwkosten bouwkundig
€ 694.012
€ 1.477.923
Directe kosten installaties
€ 200.000
€ 224.000
Totaal directe kosten
€ 894.012
€ 1.701.923
€ 1.241.980
€ 2.364.348
scenario B – laaghangend fruit
scenario C – toekomstbestendig
Directe bouwkosten bouwkundig
€ 79.033
€ 453.202
Directe kosten installaties
€ 93.400
€ 104.400
Totaal directe kosten
€ 172.433
€ 557.602
Totaal bouwkosten (excl. BTW)
€ 239.548
€ 774.632
scenario B – laaghangend fruit
scenario C – toekomstbestendig
Directe bouwkosten bouwkundig
€ 128.080
€ 220.051
Directe kosten installaties
€ 64.200
€ 159.400
Totaal directe kosten
€ 192.280
€ 379.451
Totaal bouwkosten (excl. BTW)
€ 267.119
€ 527.141
scenario B – laaghangend fruit
scenario C – toekomstbestendig
Directe bouwkosten bouwkundig
€ 19.305
€ 769.038
Directe kosten installaties
€ 105.000
€ 305.000
Totaal directe kosten
€ 124.305
€ 1.074.038
Totaal bouwkosten (excl. BTW)
€ 172.688
€ 1.492.077
scenario B – laaghangend fruit
scenario C – toekomstbestendig
€ 101.121
€ 307.822
Totaal bouwkosten (excl. BTW)
Strandweg 2
Duintjesveldweg 1
Duintjesveldweg 1a
Duintjesveldweg 7 Directe bouwkosten bouwkundig Directe kosten installaties
€ 40.000
€ 320.000
Totaal directe kosten
€ 141.121
€ 627.822
Totaal bouwkosten (excl. BTW)
€ 196.048
€ 872.184
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
15 / 47
Bijlage 1
Quickscan 8 locaties zandvoort – 9 mei 2025 - versie definitief
Locaties
Quickscan 8 locaties zandvoort – 09 mei 2025
16 / 47
1. Nicolaas Beetslaan 14 > sloop-nieuwbouw Dit project betreft een voormalige kleuterschool uit 1955, het betreft een enkel laags gebouw met een kruisvormige gebouw plattegrond. Kenmerkend voor het gebouw zijn de dakconstructies door de aanwezige vakwerkspanten en gebogen plafonds. Momenteel wordt dit gebouw door verschillende gebruikers gebruikt ( Rode Kruis, kunstenaar, etc.). De constructies zijn vrijwel allemaal nog on geïsoleerd. Het gebouw heeft een relatief groot warmteverlies geveloppervlak door de ongunstige vloergevel ratio vanwege de kruisvormige plattegrond. Wel zijn de kozijnen bij een vorige renovatie vervangen door kunststof kozijnen met dubbel glas. Een mogelijk alternatief scenario is in plaats van handhaving te kiezen voor vervangende nieuwbouw t.b.v. een maatschappelijke wijkvoorziening.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
17 / 47
A. inventarisatie huidige situatie bouwkundig begane grondvloer
betonnen begane grondvloer, geen isolatie (Rc van 0,15 m²K/W)
buitengevels
spouwmuur (270 mm), geen isolatie (Rc van 0,35 m²K/W) boven kozijnen: betonbalk afgewerkt met metselwerk (potentiële koudebrug)
hellend dak
houten dakbeschot, geen isolatie (Rc van 0,15 m²K/W)
gevelopeningen
kunststof kozijnen met conventioneel dubbel glas (Uw van 2,9 W/m²K)
kelder
ongeïsoleerde wand- en vloerconstructie (Rc van 0,15 m²K/W)
luchtdichtheid
matig
aandachtspunt: vochtige kelder installaties verwarming/koeling
Dit gebouw wordt verwarmd door een recent vervangen cv-ketel in combinatie met radiatoren.
ventilatie
Ventilatie geschiedt volledig natuurlijk via te openen delen in de gevelopeningen en afvoerpunten in de verschillende ruimten
elektra
De verlichting bestaat nog uit de standaard TL-armaturen.
B. verbetermaatregelen ‘instandhouden / laaghangend fruit’
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer
vullen kruipruimte, bijvoorbeeld 250 mm EPS-parels of Drowa isolatiechips,
€ 30
Rc ≥ 2,5 m²K/W => alleen bij bereikbare kruimruimte buitengevels
- na-isoleren spouw (bijvoorbeeld 50 mm Knauf Supafil Cavity, Rc ≥ 1,6
€ 17
m²K/W)
€ 25
- voorwaarde: alleen in combinatie met koudebrugmaatregelen en herstel
€ 130
voeg-/metselwerk - isolatie (bijvoorbeeld 50 mm PIR-isolatie) binnenzijde betonbalk ter voorkoming van koudebrug => dampremmer!
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
18 / 47
hellend dak
isolatielaag tegen binnenzijde dakbeschot (bijvoorbeeld 150 mm minerale
€ 145
wol, Rc ≥ 3,0 m²K/W => dampremmer! aandachtspunt: een deel van het hellende dak is uit het zicht door de aanwezigheid van een systeemplafond gevelopeningen
dubbel glas vervangen door HR++-glas (Uw ≤ 1,8 W/m²K) => mogelijk niet
€ 325
inpasbaar in verouderde kunststof kozijnen kelder
extra isolerende maatregelen zijn niet eenvoudig inpasbaar en/of niet financieel
n.v.t.
rendabel luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
installaties
potentiële maatregelen
€ 30
verwarming/koeling
Bij een lager ambitieniveau lijkt het raadzaam om te kiezen voor een hybride
Bij voldoende VO
verwarmingssysteem (cv-ketel met warmtepomp).
hybride WP kosten
Een mogelijk alternatief scenario is aansluiten op het nabijgelegen Warmtenet
post
€ 12.000,-
Zandvoort van Ennatuurlijk. ventilatie
Gezien de aanwezige ruimte boven de systeemplafonds is inpassing van een
€ 45.000,- post
volledig mechanisch ventilatiesysteem goed mogelijk. De daarvoor benodigde ventilatiekanalen kunnen boven het systeemplafond versleept worden elektra
Voor een aanzienlijke reductie van het elektriciteitsgebruik is het raadzaam
€ 30.000,- post
om de huidige verlichting te vervangen door LED-verlichting. € 450 euro per Daarnaast adviseren wij de nu nog lege dakvlakken te gaan voorzien van pv-
paneel
panelen.
C. verbetermaatregelen ‘toekomstbestendig / gasloos’
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer
optie 1: PIR-XPS-isolatie tegen onderzijde, bijvoorbeeld 80 mm Kingspan
€ 85
Therma TF70 (Rc ≥ 2,5 m²K/W) optie 2: in-situ geblazen isolatie tegen onderzijde vloer, bijvoorbeeld 100 mm
€ 46
JetSpray (Rc ≥ 2,5 m²K/W) buitengevels
buitengevelisolatiesysteem, bijvoorbeeld 120-130 mm StoTherm Classic, Rc ≥
€ 270
4,0 m²K/W hellend dak
nieuw renovatie-element op bestaand dak incl. nieuwe dakpannen,
€ 310
bijvoorbeeld 100 mm Unilin U-system Roof Reno, Rc ≥ 4,5 m²K/W gevelopeningen
geheel vernieuwen gevelopeningen met nieuwe kunststof kozijnen voorzien
€ 465
van driebladig én zonwerend glas (Uw ≤ 1,1 W/m²K) kelder
wanden: isolerende voorzetwand binnenzijde (50 mm PIR-isolatie én 50 mm
€ 150
minerale wol in MS-wand, Rc ≥ 4,0 m²K/W vloer: isolatie op dekvloer, bijvoorbeeld 80 mm Isobouw Klik-vloerplaat EPS
€ 105
100, Rc ≥ 1,3 m²K/W luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
installaties verwarming/koeling
€ 30 Bij een toekomstbestendig verbeterscenario is het mogelijk dit gebouw te verwarmen met bijvoorbeeld een luchtwarmtepomp.
Volledige lwp
€
25.000,-
ventilatie
Gelijk aan scenario ‘instandhouden / laaghangend fruit’
€ 40.000,- post
elektra
Gelijk aan scenario ‘instandhouden / laaghangend fruit’
€ 30.000,- post € 450 euro per paneel
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
19 / 47
2. Duintjesveldweg 1 In dit gebouw is de Zandvoortse Hockey Club gesitueerd en bestaat uit twee bouwperiodes. Het oorspronkelijke deel is gebouwd in 1955 en bestaat uit ongeïsoleerde constructies. Omstreeks 1970 heeft er een uitbreiding plaatsgevonden. Ook dit deel lijkt voornamelijk ongeïsoleerd al is het glas wel recentelijk vervangen. Een weliswaar ingrijpende maar voor de hand liggend verbeterscenario is om dit gebouw aan de buitenzijde te voorzien van een nieuwe thermische schil (buitengevelisolatiesysteem in combinatie met een nieuw dak en nieuwe gevelopeningen). Een mogelijk alternatief voor een toekomstbestendige verbeterscenario is vervangende nieuwbouw. Met name het huidige gebouw van de Zandvoortse Hockey Club uit 1955 is erg gedateerd. Daarbij kan ook het gesprek aangegaan worden met andere partijen of een gemeenschappelijk clubgebouw voor verschillende sportverenigingen niet tot de mogelijkheid behoort.
7
1a
1 (1) Zandvoortse Hockeyclub, (1a) Sporthal Korver, (7) SV Zandvoort
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
20 / 47
A. inventarisatie huidige situatie 1) bouwkundig begane grondvloer
aanname: betonvloer op zand, geen isolatie (Rc van 0,15 m²K/W)
buitengevels
oorspronkelijk deel (1955): ongeïsoleerde steensmuren (Rc van 0,2 m²K/W) uitbreiding (1970): spouwmuur, geen isolatie (Rc van 0,35 m²K/W)
hellend dak
houten dakbeschot, geen isolatie (Rc van 0,15 m²K/W)
gevelopeningen
oorspronkelijk deel (1955): houten kozijnen met enkel glas (Uw van 5,1 W/m²K) uitbreiding (1970): houten kozijnen met HR++-glas (Uw van 1,8 W/m²K)
luchtdichtheid
matig
installaties verwarming/koeling
Dit gebouw wordt verwarmd en voorzien van warmtapwater door middel van een aantal cv-ketels. Voor de warmteafgifte is gebruik gemaakt van radiatoren; in het deel van de uitbreiding is luchtverwarming aanwezig
ventilatie
In het oorspronkelijke deel wordt geventileerd via klemramen/openingen en een natuurlijke afvoer. In de uitbreiding zijn ventilatieroosters in de kozijnen aanwezig.
elektra
De verlichting bestaat voornamelijk nog uit TL-D armaturen Op een oorspronkelijk deel van zijn pv-panelen aanwezig (12-15 jaar oud)
1)
Detailinformatie van de oorspronkelijke situatie was niet beschikbaar tijdens het uitvoeren van deze Quick Scan. Bovenstaande analyse is daarom gebaseerd op visuele opnames enkele aannames op basis van vergelijkbare gebouwen uit deze bouwperiode.
Duintjesveldweg 1
B. verbetermaatregelen ‘instandhouden / laaghangend fruit’
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer
extra isolerende maatregelen zijn niet eenvoudig inpasbaar en/of financieel niet
n.v.t.
rendabel buitengevels hellend dak
na-isoleren spouw (bijvoorbeeld 50 mm Knauf Supafil Cavity, Rc ≥ 1,6 m²K/W)
€ 17
herstel voegwerg
€ 25
isolatielaag tegen binnenzijde dakbeschot (bijvoorbeeld 150 mm minerale wol,
€ 145
Rc ≥ 3,0 m²K/W => dampremmer! gevelopeningen
- enkel glas vervangen door HR++-glas (Uw ≤ 1,8 W/m²K) => eventueel met
€ 300
roedeverdeling op het glas - HR++-glas in uitbreiding kan vooralsnog gehandhaafd blijven luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
installaties
potentiële maatregelen
verwarming/koeling
De technische levensduur van een aantal ketels is inmiddels verstreken. Bepalend is tot welk niveau dit gebouw geïsoleerd gaat worden. Bij een lager
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
€ 30 €. 20.000,Post
21 / 47
ambitieniveau lijkt het raadzaam om te kiezen voor een hybride verwarmingssysteem (cv-ketel met warmtepomp). ventilatie
Handhaven huidig ventilatiesysteem
elektra
Voor een aanzienlijke reductie van het elektriciteitsgebruik is het raadzaam om
-
de huidige verlichting te vervangen door LED-verlichting.
C. verbetermaatregelen ‘toekomstbestendig / gasloos’
€ 44.200,Post
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer
isolatie op dekvloer, bijvoorbeeld 80 mm Isobouw Klik-vloerplaat EPS 100, Rc ≥
€ 105
1,3 m²K/W buitengevels
optie 1: buitengevelisolatiesysteem, bijvoorbeeld 120-130 mm StoTherm
€ 270
Classic, Rc ≥ 4,0 m²K/W optie 2: isolerende voorzetwand binnenzijde (50 mm PIR-isolatie én 50 mm
€ 150
minerale wol in MS-wand, Rc ≥ 4,0 m²K/W plat dak
nieuw renovatie-element op bestaand dak incl. nieuwe dakpannen, bijvoorbeeld
€ 310
100 mm Unilin U-system Roof Reno, Rc ≥ 4,5 m²K/W gevelopeningen
enkel glas vervangen door driebladig glas in combinatie met nieuwe draaiende
€ 830
delen of kozijnen (Uw ≤ 1,1 W/m²K/W) alternatief: toepassen vacuüm glas (Ugl < 0,5 W/m²K) of achterzetraam met
€ 410
HR++-glas (indien esthetisch gewenst) luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
€ 30
installaties verwarming/koeling
Bij een toekomstbestendig verbeterscenario is het mogelijk dit gebouw te verwarmen met bijvoorbeeld een warmtepomp. Het afgifte systeem blijft bestaan.
Luchtwarmte -pomp € 25.000,-
Een alternatief is om een WKO-installatie te realiseren waarop meerdere gebouwen op dit sportpark aangesloten gaan worden (klein collectief). Volgens
Warmtepom
WKO-tool zijn er geen verbods-, restrictie of aandachtsgebieden bekend op deze
p met
locatie, maar dit vraagt vanzelfsprekend om aanvullend onderzoek. Wel is er een
bodemlussen
punt met grondwateronttrekking aanwezig. €. 80.000,Post ventilatie
Bij een toekomstbestendig scenario het raadzaam om dit gebouw te voorzien van ventilatiesysteem op basis van mechanische toe- en afvoer.
elektra
Gelijk aan scenario ‘instandhouden / laaghangend fruit’ Aanvullend wordt geadviseerd om de huidige pv-panelen te vervangen door een
€ 35.200,Post € 44.200,Post
nieuw type pv-paneel met een hogere opbrengst.
Energielabel opnamedatum bronbestand
08-12-2020
A. huidig energielabel
EP2 = 545 kWh/m²
label G
B. scenario laaghangend fruit
EP2 = 160 kWh/m²
label A
C. toekomstbestendig
EP2 = 10 kWh/m²
label A++++
OPMERKINGEN:
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
22 / 47
•
De hierboven gepresenteerde resultaten zijn bepaald met behulp van ontvangen invoerbestanden. Deze berekening is door derden opgesteld. Of de uitgangspunten overeenkomen met de daadwerkelijke situatie is vooralsnog niet nader onderzocht. Daarom bieden bovenstaande resultaten slechts een indicatie en kunnen er geen rechten aan ontleend worden.
•
De invoer van het ontvangen bronbestand roept wel wat vraagtekens op. Zo wordt er voor verlichting al uitgegaan van een geïnstalleerd vermogen van 2,5 W/m². Die waarde is zelfs met LED-verlichting al ambitieus. Daarom is in de basisberekening de verlichting aangepast naar een forfaitaire waarde.
•
Voor scenario B (laaghangend fruit) is het uitgangspunt dat de huidige CR-ketel vervangen wordt door minimaal HR-107, aangevuld met een warmtepomp met buitenunit (hybride systeem). Aanvullend is het uitgangspunt de verlichting overleg als LED uitgevoerd gaat worden. De berekende energieprestatie wordt aanzienlijk verbeterd, voornamelijk door de upgrade naar een hybride warmtepomp, het verlichtingssysteem en de al aanwezige pv-panelen.
•
In scenario C (toekomstbestendig) is het uitgangspunt een volledig en optimaal geïsoleerde thermische schil, aangevuld met een gasloos installatieconcept. Daarnaast is op onderdelen een verdere optimalisatie doorgevoerd op onder andere de circulatieleiding, het inpassen van een volledig mechanisch ventilatiesysteem en het geheel vernieuwen van de pv-installatie
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
23 / 47
3. Duintjesveldweg 1a Deze sporthal is gebouwd omstreeks 1998. Het gebouw is opgebouwd met behulp van twee verschillende bouwmethodieken; het bestaat hoofdzakelijk uit een combinatie van een stalen hoofddraagconstructie, geïsoleerd stalen binnendozen. De aangrenzende bouwdelen zijn opgetrokken in metselwerk. De uitwendige scheidingsconstructie als gemetselde spouwconstructie. Gezien de wijze van isoleren is het minder eenvoudig om met behulp van de gebruikelijke maatregelen een energetische verbeterslag te realiseren. De bestaande gevelbekleding met achter constructie kan worden verwijderd ter behoeve van een nieuw aan te brengen sandwichgevel element met een verhoogde isolerende waarde. Deze handeling kan worden uitgevoerd zonder de aanwezige binnendoos constructie te verwijderen.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
24 / 47
A. inventarisatie huidige situatie 1) bouwkundig begane grondvloer
opbouw van de begane grondvloer is niet bekend, dit betreft vermoedelijk een geïsoleerde systeemvloer of een geïsoleerde betonvloer op zand (Rc van 2,5 m²K/W)
buitengevels
algemene ruimtes: geïsoleerde spouwmuur (Rc van 2,5 m²K/W) sporthal: SAB binnen doos systeemgevel (Rc van 2,5 m²K/W)
plat dak
platte dak bestaat vermoedelijk uit stalen dakplaten met daarboven een isolatielaag (Rc van 2,5 m²K/W)
gevelopeningen
houten kozijnen met conventioneel dubbel glas (Uw van 2,9 W/m²K)
luchtdichtheid
matig
installaties verwarming/koeling
Het gebouw wordt verwarmd door twee cv-ketels (Remeha Quinta Pro). In de sporthal is luchtverwarming toegepast. Voor de warmtapwaterbereiding wordt aanvullend gebruik gemaakt van een Rinnai condenserend doorstroomtoestel in combinatie met een voorraadvat
ventilatie
De ventilatie is gebaseerd op volledige natuurlijke toe en afvoer
elektra
De verlichting in de sporthal is in de afgelopen jaren al vervangen door LEDverlichting. In de overige ruimten is de oorspronkelijke verlichting aanwezig. Op het dak zijn geen pv-panelen aanwezig
1)
Detailinformatie van de oorspronkelijke situatie was niet beschikbaar tijdens het uitvoeren van deze Quick Scan. Bovenstaande analyse is daarom gebaseerd op visuele opnames enkele aannames op basis van vergelijkbare gebouwen uit deze bouwperiode.
B. verbetermaatregelen ‘instandhouden / laaghangend fruit’
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer buitengevels
extra isolerende maatregelen zijn niet eenvoudig inpasbaar en/of financieel niet
plat dak
rendabel
gevelopeningen
dubbel glas vervangen door HR++-glas (Uw ≤ 1,8 W/m²K)
€ 295
luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
€ 30
installaties
potentiële maatregelen
verwarming/koeling
Bij een lager ambitieniveau lijkt het raadzaam om te kiezen voor een hybride verwarmingssysteem (cv-ketel met warmtepomp).
ventilatie
Gezien de aanwezige ruimte boven de systeemplafonds is inpassing van een
n.v.t.
€. 20.000,Post € 50.000
volledig mechanisch ventilatiesysteem goed mogelijk. De daarvoor benodigde ventilatiekanalen kunnen boven het systeemplafond versleept worden. elektra
De verlichtingsinstallaties is deels geüpgraded naar LED. Geadviseerd wordt in de overige ruimtes ook de verlichting te vervangen door LED-verlichting
C. verbetermaatregelen ‘toekomstbestendig / gasloos’
€ 35.000,Post
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer
extra isolatie op bestaande vloer, bijvoorbeeld 80 mm Isobouw Klik-vloerplaat
€ 105
EPS 100, totale Rc ≥ 3,5 m²K/W buitengevels
algemene ruimtes: buitengevelisolatiesysteem, bijvoorbeeld 120-130 mm
€ 270
StoTherm Classic, Rc ≥ 4,0 m²K/W plat dak
sporthal: vervangen huidige systeemgevel door nieuw sandwichelement
€ 270
extra isolatie op bestaande isolatie (alleen i.c.m. vervangen dakbedekking),
€ 155
bijvoorbeeld 100 mm PIR-isolatie (Rc ≥ 6,3 m²K/W)
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
25 / 47
gevelopeningen
dubbel glas vervangen door driebladig glas in combinatie met nieuwe draaiende
€ 830
delen of kozijnen (Uw ≤ 1,1 W/m²K/W) luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
€ 30
installaties verwarming/koeling
Bij een toekomstbestendig verbeterscenario is het mogelijk dit gebouw te
€. 22.000,-
verwarmen met bijvoorbeeld een warmtepomp. Het afgifte systeem handhaven.
Post
Een alternatief is om een WKO-installatie te realiseren waarop meerdere
Warmtepomp
gebouwen op dit sportpark aangesloten gaan worden (klein collectief). Volgens
met
WKO-tool zijn er geen verbods-, restrictie of aandachtsgebieden bekend op deze
bodemlussen
locatie, maar dit vraagt vanzelfsprekend om aanvullend onderzoek. Wel is er een punt met grondwateronttrekking aanwezig.
€. 220.000,Post
ventilatie
Gelijk aan scenario ‘instandhouden / laaghangend fruit’
€ 50.000
elektra
Gelijk aan scenario ‘instandhouden / laaghangend fruit’
€ 35.000,Post
Toepassing van pv-panelen is constructief niet mogelijk. Een alternatief scenario is het creëren van een zogenaamde Zonnepark Carport (panelen
€ 450,- per
boven parkeerplaatsen)
paneel
Energielabel opnamedatum bronbestand
08-12-2020
A. huidig energielabel
EP2 = 260 kWh/m²
label F
B. scenario laaghangend
EP2 = 205 kWh/m²
label D
EP2 = 125 kWh/m²
label A+
fruit C. toekomstbestendig OPMERKINGEN: •
De hierboven gepresenteerde resultaten zijn bepaald met behulp van ontvangen invoerbestanden. Deze berekening is door derden opgesteld. Of de uitgangspunten overeenkomen met de daadwerkelijke situatie is vooralsnog niet nader onderzocht. Daarom bieden bovenstaande resultaten slechts een indicatie en kunnen er geen rechten aan ontleend worden.
•
De invoer van het ontvangen bronbestand roept wel wat vraagtekens op. Zo wordt er voor verlichting al uitgegaan van een geïnstalleerd vermogen van 4 W/m². Die waarde is zelfs met LED-verlichting al ambitieus. Daarnaast is voor warmtapwater uitgegaan van een badgeiser terwijl in werkelijkheid een elektrisch doorstroomtoestel in combinatie met een voorraadvat is toegepast. Tot slot valt nog op dat in de sporthal uitgegaan wordt van luchtverwarming met een conventioneel rendement (CR); dit lijkt niet realistisch. Daarom zijn de invoergegevens van de huidige situatie iets bijgesteld: o
LED-verlichting in 75% van het oppervlak (sporthal), overige ruimtes forfaitair
o
Elektrische doorstromer met 300 liter voorraadvat ingevoerd.
o
Voor de sporthal wordt uitgegaan van luchtverwarming met minimaal HR-kwaliteit. Daarbij wel de kanttekening dat het exacte type tijdens de gebouwopname niet vastgesteld kon worden.
•
Verder wordt opgemerkt dat in een eerdere berekening van het energielabel (31 maart 2009) als uitkomst label C had. Dit lijkt overigens ook een realistischer energielabel voor een dergelijk gebouw uit 1998 dan de het gepresenteerde label F.
•
Voor scenario B (laaghangend fruit) is het uitgangspunt de inpassing van een hybride warmtepomp (warmtepomp met buitenunit i.c.m. cv-ketels) alsook een mechanisch ventilatiesysteem. Daarnaast zal daar waar nog niet aanwezig de verlichting vervangen moeten worden door LED. Bouwkundig gezien lijkt alleen glasvervanging als eenvoudig inpasbare maatregel bestempeld te kunnen worden.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
26 / 47
•
In scenario C (toekomstbestendig) is het uitgangspunt een volledig en optimaal geïsoleerde thermische schil, aangevuld met een gasloos installatieconcept. Daarnaast is op onderdelen een verdere optimalisatie doorgevoerd op onder andere de circulatieleiding.
Het potentieel van een zonnepark over het parkeerterrein van ca. 30 parkeerplaatsen bij de Korversporthal is ca. 50.000 KWh per jaar.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
27 / 47
4. Duintjesveldweg 7 Dit clubhuis van de voetbalvereniging SV Zandvoort is omstreeks 1990 gebouwd. Dit gebouw kenmerkt zich in beperkt geïsoleerde constructies. Gezien de wijze van isoleren is het helaas niet eenvoudig om zonder ingrijpende maatregelen (zowel technisch als financieel) een energetische verbeterslag te realiseren. Voor een robuust toekomstscenario is het idealiter wenselijk om dit gebouw aan de buitenzijde te voorzien van een nieuwe thermische schil (buitengevelisolatiesysteem in combinatie met een nieuw dak en nieuwe gevelopeningen.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
28 / 47
A. inventarisatie huidige situatie 1) bouwkundig begane grondvloer
beperkt geïsoleerde systeemvloer (Rc van 2,5 m²K/W)
buitengevels
aanname: beperkt geïsoleerde spouwmuur (Rc van 1,3 m²K/W) aandachtspunt: in de kleedkamers is veel schimmelvorming geconstateerd ten gevolge van een koudebrug door bovenliggende dakconstructie en het aanwezige enkel glas (veel afkoeling)
plat dak
aanname: houten dakbeschot, beperkt geïsoleerd (Rc van 1,3 m²K/W)
hellend dak
aanname: houten dakbeschot, beperkt geïsoleerd (Rc van 1,3 m²K/W)
gevelopeningen
houten kozijnen met conventioneel dubbel glas (Uw van 2,9 W/m²K) kleedkamers zijn nog voorzien van enkel glas (Uw van 5,1 W/m²K)
luchtdichtheid
matig
installaties verwarming/koeling
Dit gebouw wordt verwarmd en voorzien van warmtapwater door middel van een recent vervangen cv-ketel (Remeha 210 Eco Pro) in combinatie met een aantal boilervaten. In de kleedkamers is naar verwachting nog een elektrische naverwarmer in de douche aanwezig.
ventilatie
De ventilatielucht wordt centraal via verkeersruimtes ingeblazen en via afvoerpunten in kleedruimtes / kantine afgevoerd. Daarvoor is een centraal geplaatste LBK aanwezig in de technische ruimte (toevoer) en diverse afvoerventilatoren op het dak (afvoer). Er is geen warmteterugwinning aanwezig.
elektra
In de gangzone en kleedkamers is LED-verlichting toegepast. In de overige ruimtes nog niet. Het zonbelaste deel zowel de hellende als platte daken zijn enkele jaren geleden voorzien van pv-panelen.
1)
Detailinformatie van de oorspronkelijke situatie was niet beschikbaar tijdens het uitvoeren van deze Quick Scan. Bovenstaande analyse is daarom gebaseerd op visuele opnames enkele aannames op basis van vergelijkbare gebouwen uit deze bouwperiode.
B. verbetermaatregelen ‘instandhouden / laaghangend fruit’
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer
vullen kruipruimte, bijvoorbeeld 250 mm EPS-parels of Drowa isolatiechips, Rc
€ 40
≥ 2,5 m²K/W buitengevels
extra isolerende maatregelen zijn niet eenvoudig inpasbaar en/of financieel niet
n.v.t.
rendabel plat dak
- isolatielaag tegen onderzijde dakbeschot, bijvoorbeeld 150 mm minerale wol,
€ 145
Rc ≥ 3,0 m²K/W => dampremmer! - bouwfysisch kritisch! => voorwaarde is een zeer goed aangebrachte dampremmende laag hellend dak
isolatielaag tegen binnenzijde dakbeschot (bijvoorbeeld 150 mm minerale wol,
€ 145
Rc ≥ 3,0 m²K/W => dampremmer! enkel én dubbel glas vervangen door HR++- glas (Uw ≤ 1,5 W/m²K/W)
€ 295
luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
€ 30
installaties
potentiële maatregelen
verwarming/koeling
Gezien de leeftijd van de recent vervangen cv-ketel is het raadzaam om het
gevelopeningen
-
huidige verwarmingssysteem te handhaven. ventilatie
Handhaven ventilatiesysteem.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
-
29 / 47
elektra
De verlichtingsinstallaties is deels geüpgraded naar LED. Geadviseerd wordt in
€ 40.000,-
de overige ruimtes ook de verlichting te vervangen door LED-verlichting
C. verbetermaatregelen ‘toekomstbestendig / gasloos’
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer
extra isolatie op bestaande vloer, bijvoorbeeld 80 mm Isobouw Klik-vloerplaat
€ 105
EPS 100, totale Rc ≥ 3,5 m²K/W buitengevels
optie 1: buitengevelisolatiesysteem, bijvoorbeeld 120-130 mm StoTherm
€ 270
Classic, Rc ≥ 4,0 m²K/W optie 2: isolerende voorzetwand binnenzijde (50 mm PIR-isolatie én 50 mm
€ 150
minerale wol in MS-wand, Rc ≥ 4,0 m²K/W plat dak
extra isolatie op bestaande isolatie (i.c.m. vervangen dakbedekking),
€ 155
bijvoorbeeld 150 mm PIR-isolatie (Rc ≥ 6,3 m²K/W) hellend dak
nieuw renovatie-element op bestaand dak incl. nieuwe dakpannen, bijvoorbeeld
€ 310
100 mm Unilin U-system Roof Reno, Rc ≥ 4,5 m²K/W gevelopeningen
enkel én dubbel glas vervangen door driebladig glas in combinatie met nieuwe
€830
draaiende delen of kozijnen (Uw ≤ 1,1 W/m²K/W) luchtdichtheid
optimaliseren luchtdichtheid
€ 30
installaties verwarming/koeling
Bij een toekomstbestendig verbeterscenario is het mogelijk dit gebouw te
€ 50.000,-
verwarmen met bijvoorbeeld een luchtwarmtepomp Een alternatief is om een WKO-installatie te realiseren waarop meerdere
WKO
gebouwen op dit sportpark aangesloten gaan worden (klein collectief). Volgens
€ 150.000,-
WKO-tool zijn er geen verbods-, restrictie of aandachtsgebieden bekend op deze
€ 200.00.-
locatie, maar dit vraagt vanzelfsprekend om aanvullend onderzoek. Wel is er een punt met grondwateronttrekking aanwezig. ventilatie
Geadviseerd wordt het ventilatiesysteem te vernieuwen zodat er ook sprake is
€ 70.000,-
van warmteterugwinning. Dit is mogelijk door toepassing van een nieuwe LBK. elektra
Gelijk aan scenario ‘instandhouden / laaghangend fruit’ Aanvullend wordt geadviseerd om in combinatie met de aanpassingen aan de
€ 50.000,€ 450,- per PV
dakvlakken de huidige pv-installatie te vernieuwen
paneel
Energielabel opnamedatum bronbestand
08-12-2020
A. huidig energielabel
EP2 = 150 kWh/m²
label A+
B. scenario laaghangend
EP2 = 135 kWh/m²
label A+
EP2 = 55 kWh/m²
label A+++
fruit C. toekomstbestendig OPMERKINGEN: •
De hierboven gepresenteerde resultaten zijn bepaald met behulp van ontvangen invoerbestanden. Deze berekening is door derden opgesteld. Of de uitgangspunten overeenkomen met de daadwerkelijke situatie is vooralsnog niet nader onderzocht. Daarom bieden bovenstaande resultaten slechts een indicatie en kunnen er geen rechten aan ontleend worden.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
30 / 47
•
De invoer van het ontvangen bronbestand roept wel wat vraagtekens op. Zo wordt er voor verlichting al uitgegaan van een geïnstalleerd vermogen van 6 W/m² en zijn de voorraadvaten behorende bij de warmtapwaterbereiding niet ingevoerd. Daarom zijn de invoergegevens van de huidige situatie iets bijgesteld:
•
o
LED-verlichting in 50% van het oppervlak (alleen gangzones en kleedruimtes), overige ruimtes forfaitair
o
Twee voorraadvaten met een volume van 500 liter ingevoerd.
Verder wordt opgemerkt dat in een eerdere berekening van het energielabel (6 april 2009, zoals ook opgehangen in de entree) als uitkomst label D had. Vermoedelijk wordt dit betere energielabel veroorzaakt door de aanwezig pv-panelen, de LEDverlichting en de recent vernieuwde verwarmingsinstallatie.
•
In scenario B (laaghangend fruit) worden enkele isolerende maatregelen doorgevoerd in vloeren en daken. Daarnaast is het uitgangspunt het vervangen van de beglazing naar HR++-glas. Een labelstap wordt hiermee niet gezet, maar dit komt ook voornamelijk door het energielabel van de huidige situatie.
•
In scenario C (toekomstbestendig) is het uitgangspunt een volledig en optimaal geïsoleerde thermische schil, aangevuld met een gasloos installatieconcept. Daarnaast is op onderdelen een verdere optimalisatie doorgevoerd op onder andere het ventilatiesysteem (volledig mechanisch) en het geheel vernieuwen van de pv-installatie.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
31 / 47
5. Kamerlingh Onnesstraat 20 Een bedrijfslocatie met omliggende terrein in gebruik door Spaarnelanden als kantoorlocatie, remise voor het wagenpark en milieuplein. Op het terrein staan meerdere opstallen. Het hoofdgebouw met aanbouwen en een aantal vrijstaande tijdelijke objecten. Deze beschouwing van de locatie richt zich enkel op het hoofdgebouw met aanbouwen. De vrijstaande object en het omliggend terrein zijn niet beschouwd. Door de elektrificatie van het wagenpark is sprake van een verhoogd vermogens behoefte. Om de druk op het beschikbaar aansluitvermogen te verlagen is besloten tot vervangen van de conventionele verlichtingsbronnen en armaturen voor LED verlichtingsbronnen en armaturen. De werkzaamheden zijn vooruitlopend op de vaststelling van het definitief verduurzamingsplan op deze locatie. Het betreft grotendeels een onverwarmde industriefunctie met aan weerszijden verwarmde industrieen kantoorfuncties. Bij een gelijkblijvend gebruik is daarmee het energetisch verbeterpotentieel ook beperkt. Weliswaar lenen de nog ongeïsoleerd constructies van de oorspronkelijke hal zich bij uitstek voor verbetermaatregelen, maar zal de energetische rentabiliteit beperkt zijn. De oorspronkelijke oprichting van het huidig hoofdbouwdeel heeft plaatsgevonden in 1970. Uit de raadpleging van de archiefstukken blijkt dat het gebouwschil was uitgevoerd als een geïsoleerde spouw.
Gezien de bouwperiode van het object verwachten we dat er tijdens de oorspronkelijke oprichting geen aanvullende isolerende maatregelen zijn getroffen en de beglazing is uitgevoerd als enkele beglazing. In 1990 is het hoofdgebouw aan de oostzijde uitgebreid ten behoeve van kantoren en het vergroten van de kantineruimte. Deze uitbreiding is uitgevoerd met een geïsoleerde vloer, ongeisoleerde spouwmuren, isolerende beglazing en een niet geïsoleerd dak. Deze uitbreiding wordt voornamelijk als kantoorfunctie gebruikt en wordt daartoe ook geklimatiseerd (cv-ketel en splitunits). Omdat deze constructies bij de bouw al beperkt zijn geïsoleerd, lijken de opbrengsten van extra isolatie niet op te wegen tegen de kosten voor extra isolatie. Met uitzondering van het kantoordeel zijn alle ruimten momenteel in gebruik als onverwarmde binnenruimten. Dit zal ongewijzigd blijven nadat de verduurzaming heeft plaatsgevonden. In de centrale hal/ werkplaats is een decentraal gasgestookt luchtverwarming systeem aanwezig en in gebruik als een niet continu werkplek verwarming. Bij een volledig gasloos installatieconcept is het voor de hand liggen om te gaan voor een hybride concept bestaande uit een grotendeels ongeïsoleerde en nietgeklimatiseerde hal én een goed geïsoleerde installatietechnisch autonome randzone waarin de matig verwarmde industrie- en kantoorfuncties worden gesitueerd.
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
32 / 47
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
33 / 47
A. inventarisatie huidige situatie bouwkundig begane grondvloer (’71)
randzone: ongeïsoleerde betonvloer op zand (Rc van 0,15 m²K/W) middengebied: tegels in zandbed (Rc van 0,1 m²K/W)
begane grondvloer (’90)
PS-combinatievloer (Rc van 1,3 m²K/W)
buitengevels (‘71)
spouwmuur (260 mm), geen isolatie (Rc van 0,2 m²K/W) middengebied: ongeïsoleerde steensmuren (Rc van 0,2 m²K/W)
buitengevels (’90)
spouwmuur, vermoedelijk geïsoleerd (Rc van 1,3 m²K/W)
boogdak & plat dak (‘71)
aanname: houten dakbeschot, geen isolatie (Rc van 0,15 m²K/W) aandachtspunt: deel van het dak ligt al vol met pv-panelen
plat dak (’90)
aanname: houten dakbeschot, geïsoleerd (Rc van 1,3 m²K/W)
gevelopeningen (‘71)
houten kozijnen met enkel glas (Uw van 5,1 W/m²K)
gevelopeningen (‘90)
houten kozijnen met conventioneel dubbel glas (Uw van 2,9 W/m²K)
paneelconstructie kozijn
ongeïsoleerd
luchtdichtheid
matig
installaties verwarming/koeling
In de huidige situatie worden de ruimtes verwarmd door cv-ketels in combinatie met radiatoren en gasheaters. Tevens zijn in de kantoren airco-units aanwezig (splitsysteem)
ventilatie
In de oorspronkelijke hal wordt geventileerd via klemramen/openingen en een natuurlijke afvoer. In de kantoren van de uitbreiding zijn ventilatieroosters in de kozijnen aanwezig.
elektra
De verlichting bestaat voornamelijk nog uit TL-D armaturen. Op een deel van het platte dak zijn pv-panelen aanwezig.
Kamerlingh Onnestraat 20 B. verbetermaatregelen ‘instandhouden / laaghangend fruit’
kosten / m²
bouwkundig begane grondvloer (’71)
gezien het huidige gebruik (matig verwarmd) zijn isolerende maatregelen op
n.v.t.
korte termijn niet rendabel
Quickscan 8 locaties zandvoort – 10 april 2025
34 / 47
begane grondvloer (’90)
vullen kruipruimte, bijvoorbeeld 250 mm EPS-parels of Drowa isolatiechips, Rc ≥