CConstaterende datZandvoort
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 - Ontwerp Omgevingsvisie Zandvoort

Raadscommissie 8 juni 2021, gemeente ZandvoortBij agendapunt: Vrijgeven ontwerp-omgevingsvisie voor de inspraak26.744 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Zandvoort: 365 dagen aantrekkelijk! Badplaats en dorp hand in hand naar 2040

Ontwerp-Omgevingsvisie Zandvoort Definitief concept 20 mei 2021

VOORWOORD

Zandvoort 365 dagen aantrekkelijk. Het motto van deze ontwerp-Omgevingsvisie. Zandvoort en Bentveld hebben heel veel moois te bieden aan haar inwoners en de vele bezoekers die de gemeente ieder jaar mag ontvangen. Met alle Zandvoorters, inwoners, ondernemers, instellingen en bezoekers moeten we zorgen dat dit ook in de toekomst zo blijft. Er komt in de nabije en verdere toekomst veel op ons af. Bijvoorbeeld op het gebied van wonen en werken, de energietransitie en de klimaatverandering. Ook in de toekomst moet Zandvoort bereikbaar zijn en voldoende voorzieningen hebben. De Omgevingsvisie zet al deze opgaven op de agenda en geeft richting aan de mogelijke oplossingen. Ook willen we met deze Omgevingsvisie inspireren. Samen maken we Zandvoort mooier. Deze Omgevingsvisie is niet van de gemeente alleen. Alleen met elkaar zijn we in staat de toekomst van Zandvoort en Bentveld vorm te geven.

Deze Omgevingsvisie is nog niet de definitieve visie, maar de ontwerp-visie. Dat betekent dat het College van Burgemeester en Wethouders deze Omgevingsvisie heel graag voorlegt aan alle Zandvoorters. Met de vraag om te reageren. We zijn heel benieuwd naar uw meningen, opmerkingen en ideeën bij de visie. Alle opmerkingen die binnenkomen worden heel goed bekeken en verwerkt in de definitieve versie van de Omgevingsvisie. Deze definitieve visie zal naar verwachting aan het eind van de zomer afgerond worden. Ik wens u veel leesplezier bij het doornemen van deze ontwerp-Omgevingsvisie en zie uit naar alle reacties. Ellen Verheij - de Haas Wethouder Ruimtelijke Ordening

bron: ZANDVOORTfoto.nl

2

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

3

BIJSLUITER: OVER DEZE OMGEVINGSVISIE

Wat is een Omgevingsvisie? De Omgevingsvisie is de integrale visie op de leefomgeving van Zandvoort en Bentveld tot 2040. Deze visie spreekt zich uit over alle facetten die van betekenis zijn voor de leefomgeving: ruimtelijke, economische, duurzame en sociaal-maatschappelijke onderwerpen. De Omgevingsvisie is het strategische beleidsplan voor de inrichting en kwaliteit van de leefomgeving. Met deze visie schetsen we de kansen en mogelijkheden voor bewoners, ondernemers en andere partners op de lange termijn. Het is de nieuwe basis voor beleid en besluitvorming.

INHOUD

Omgevingsvisie van en voor Zandvoorters De Omgevingsvisie biedt nieuwe kansen en mogelijkheden voor ideeën en plannen van inwoners, bedrijven en organisaties. Via allerlei vormen van participatie - van ateliers, serious game tot omgevingsdialogen - vooral online vanwege de coronapandemie - hebben inwoners, ondernemers, instellingen en gemeente sámen bijdragen aan inhoud en totstandkoming van deze Omgevingsvisie. Met als uitgangspunt: samen bepalen we de toekomst van Zandvoort!

Waarom een Omgevingsvisie? De structuurvisie ‘Parel aan Zee+’ is al meer dan 10 jaar oud. Uiteraard bouwen we inhoudelijk verder op de structuurvisie. Deze biedt goede aanknopingspunten, maar onvoldoende houvast voor nieuwe ontwikkelingen in wonen, toerisme en mobiliteit. Ook nieuwe maatschappelijke opgaven vragen aandacht: energietransitie, klimaatverandering, gezondheid en sociale inclusie in relatie tot de leefomgeving. De Omgevingswet vereist dat iedere gemeente een actuele Omgevingsvisie opstelt voor haar gehele grondgebied. Functie van de Omgevingsvisie Met de Omgevingsvisie zet de gemeente in op beleidsvernieuwing. De Omgevingsvisie bundelt het sectorale beleid voor de leefomgeving in één samenhangend strategisch beleidsplan voor 2040. Beleid onder deze ‘paraplu’ kan zo beter op elkaar worden afgestemd. Het is het nieuwe beleidskader voor de bestuurlijke besluitvorming over de inrichting van de leefomgeving. Omgevingseffectrapportage (OER) In de Omgevingsvisie benoemen we ambities en beleidsuitspraken die gevolgen hebben voor de inrichting en kwaliteit van de leefomgeving. Om deze gevolgen in beeld te brengen, is een Omgevingseffectrapportage opgesteld (OER). De OER brengt de effecten in beeld van nieuw beleid ten opzichte van de referentiesituatie.

Hiermee wordt zichtbaar wat de te verwachten impact van het nieuwe beleid is, inclusief de invloed van het nieuwe beleid op autonome trends en ontwikkelingen ten opzichte van het bestaande beleid. De OER is daarmee een belangrijke onderbouwing bij de keuzen die wij in deze Omgevingsvisie maken.

4

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Zandvoort Bentveld

Bijsluiter: over deze Omgevingsvisie

4

Deel 1: de koers 1.1 Doel: 365 dagen Zandvoort! 1.2 Voortbouwen op Zandvoorts DNA 1.3 Ambities: de Schijf van Vijf 1.4 Visie 2040: 365 dagen aantrekkelijk! 1.5 Zandvoort in de regio

6 8 10 14 18 24

Deel 2: visie op thema’s 2.1 Economie: stevige jaarronde economie 2.2 Samenleving: sociale samenhang en ontmoeting 2.3 Ruimte: aantrekkelijk en leefbaar dorp 2.4 Duurzaamheid: groen en toekomstbestendig 2.5 Mobiliteit: slimme bereikbaarheid

26 28 32 36 40 44

Deel 3: visie op gebieden 3.1 Kansen voor deelgebieden 3.2 Strand 3.3 Noord-boulevard en circuit 3.4 Midden-boulevard en centrum 3.5 Zuid-boulevard en zuidrand 3.6 Woonwijken midden en noord 3.7 Nieuw Noord 3.8 Nieuw Unicum en Bentveld

48 50 52 56 60 64 68 72 76

Deel 4: uitvoeringsperspectief 4.1 Samenwerking, rollen en sturing 4.2 Beleidskader, doorwerking en monitoring 4.3 Ontwikkelprincipes voor de uitvoering 4.4 Doorkijk naar realisatie

80 82 84 86 88

Bijlagen Bijlage 1: Procesverantwoording Omgevingsvisie Bijlage 2: Omgevingseffectrapport (OER) Bijlage 3: Basisdocumenten Bijlage 4: Fotoverantwoording

90 92 96 98 99

Colofon

100

Gemeente Zandvoort, bestaande uit dorpskernen Zandvoort en Bentveld, omringd door natuur- en cultuurlandschap. Aan de westzijde de Noordzee, aan de zuidzijde de Amsterdamse Waterleidingduinen en strandreservaat Noordvoort, aan de noordoostzijde Nationaal Park ZuidKennemerland.

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

5

DEEL 1 De koers Wat wil Zandvoort zijn in 2040? Een aantrekkelijk dorp én badplaats! Deze Omgevingsvisie laat zien hoe badplaats en dorp zich hand in hand ontwikkelen. De combinatie maakt Zandvoort aantrekkelijk. 365 dagen per jaar en in alle windrichtingen. Voor bezoekers én bewoners. In dit eerste deel nemen we u mee in de ambities en hoofdlijnen van de visie.

bron: Zandvoort Marketing

6

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

7

1.1

1.1

DOEL: 365 DAGEN ZANDVOORT!

DOEL: 365 DAGEN ZANDVOORT!

Wie in Zandvoort werkt, woont en leeft, weet het allang: in de zomer en op zonnige dagen kent Zandvoort een enorme toestroom van bezoekers en toeristen die het strand, circuit of evenementen komen bezoeken. In de winter en op regenachtige dagen is Zandvoort weer het dorp van de bewoners, relatief rustig en stil. Die verschillen tussen zomer en winter, tussen badplaats en dorp zijn groot. We willen Zandvoort jaarrond meer in balans brengen.

In de tijd: balans tussen zomer én winter Als badplaats is Zandvoort vooral in de zomer aantrekkelijk, en op mooie zonnige dagen. Dan trekken vele toeristen en dagbezoekers naar het strand van Zandvoort. Dit in tegenstelling tot de wintermaanden en op regenachtige dagen: dan valt er weinig te beleven en oogt de ‘lege’ badplaats weinig aantrekkelijk. In deze Omgevingsvisie schetsen we het perspectief om zomer en winter in Zandvoort meer in balans te brengen.

Omgevingsvisie: Zandvoort in balans Deze Omgevingsvisie kent één centrale boodschap: we willen Zandvoort jaarrond aantrekkelijk maken! 365 dagen per jaar! Niet alleen met de blik gericht op zee en strand, maar ook naar andere kansen en mogelijkheden om Zandvoort mooi, vitaal en levendig te houden het hele jaar door. We kijken naar nieuwe economische kansen, maar ook naar mogelijkheden voor een jaarrond vitale dorpsgemeenschap, voor een jaarrond aantrekkelijk en leefbaar dorp, dat het hele jaar door bereikbaar en duurzaam is. Waar badplaats en dorp geen tegenstelling zijn, maar hand in hand gaan. Samen sterk.

In ruimte: balans tussen badplaats én dorp In de ontwikkeling van Zandvoort is een groot verschil ontstaan tussen Zandvoort als badplaats en als dorp. Ruimtelijk en functioneel. Begin vorige eeuw was de badcultuur - met Kurhaus en passage - sterk verweven met de kleinschalige cultuur van het vissersdorp. Met de groei van het toerisme heeft de badplaats met hoge anonieme gebouwen en grote openbare ruimten zich ‘losgemaakt’ van het dorp. Met deze Omgevingsvisie willen we bijdragen aan nieuwe verbindingen tussen de badplaats en het dorp. Economisch, ruimtelijk maar ook sociaal-maatschappelijk in balans brengen in een aantrekkelijke leefomgeving.

Doel: in 2040 is Zandvoort jaarrond aantrekkelijk voor bezoekers én bewoners, waarbij dorp en badplaats in balans zijn. In deze Omgevingsvisie werken we deze centrale doelstelling verder uit in vijf thema’s (deel 2) en zes deelgebieden (deel 3). We laten zien hoe we op verschillende ontwikkelthema’s Zandvoort jaarrond aantrekkelijker, vitaler en levendiger maken. Het is zaak badplaats en dorp beter met elkaar in balans te brengen. In balans vanuit drie ontwikkelingen:

8

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

natuur (beach for nature). Juist die combinatie van functies en activiteiten draagt bij aan een betere balans in economie en toerisme. Met deze Omgevingsvisie willen we de ingezette koers meer kracht bijzetten. Waarbij de leefomgeving in Zandvoort zichtbaar aantrekkelijker wordt, passend bij de vier pijlers. En waarbij we breder kijken dan economie en toerisme. En ook verder naar de lange termijn. Een breed en integraal perspectief In deze Omgevingsvisie schetsen we een breed en integraal toekomstperspectief voor 2040 waarin Zandvoort beter in balans komt. Waarin de

economische ontwikkeling zich verder verbreed en minder schommelt, en werkgelegenheid minder seizoensgebonden is. Waarin de Zandvoortse gemeenschap hecht en vitaal blijft, en de leefkwaliteit voor bewoners goed blijft ondanks de vele bezoekers. Waarin dorp en badplaats ook jaarrond veilig, leefbaar en aantrekkelijk blijven. Waarin we jaarrond samen werken aan een duurzaam en bereikbaar Zandvoort. Een aantrekkelijk Zandvoort voor bezoekers én bewoners het hele jaar door. Kortom, 365 dagen Zandvoort!

In mensen: balans tussen bezoekers én bewoners In de jaren vijftig kende Zandvoort nog een paar duizend bezoekers per dag, maar inmiddels trekt de badplaats op een zonnige dag wel 100.000 bezoekers. Dit heeft grote impact op het dorp van 17.000 inwoners. Het dorp is al die jaren meegegroeid met de toestroom van bezoekers. In de toekomst zullen de bezoekersstromen verder groeien als Zandvoort voor brede groepen aantrekkelijker wordt. Dat kan tegenstellingen en spanningen opleveren tussen bezoekers en bewoners, en tussen bezoekers onderling. Met deze Omgevingsvisie willen we bijdragen aan een goede zonering en inrichting van de omgeving waarbij diverse groepen elkaar niet in de weg zitten en bewoners zo min mogelijk overlast ervaren. De ingezette koers meer kracht bijzetten Zandvoort heeft enkele jaren geleden de koers ingezet om Zandvoort beter in balans te brengen en de verschillen tussen zomer en winter en tussen badplaats en dorp te verkleinen. Vanuit een gezamenlijke marketing wordt al hard gewerkt om Zandvoort jaarrond aantrekkelijker te maken vanuit de combinatie van vier pijlers: strand (beach for Amsterdam), dorp (beach for shopping), circuit (beach for racing) en

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

9

1.2

1.2

VOORTBOUWEN OP ZANDVOORTS DNA

VOORTBOUWEN OP ZANDVOORTS DNA

1850

Van vissersdorp in de duinen..

1950

De Atlantik Wall en een nieuw racecircuit langs de kust..

1900

..naar kuuroord met internationale bekendheid.

1975

..en nieuwe uitbreidingswijken voor het groeiende aantal inwoners.

Voor de uitwerking van de centrale doelstelling Zandvoort: 365 dagen aantrekkelijk! - beginnen we niet met een toekomstdroom, maar kijken we terug naar het verleden. Als we ons op de toekomst in 2040 richten, moeten we ook minstens zover terugkijken, en verder. We willen voortbouwen op de lange ontwikkelingsgeschiedenis van Zandvoort. En met deze Omgevingsvisie voegen we een nieuw hoofdstuk hieraan toe. Jaarrond aantrekkelijk vanuit het Zandvoortse DNA Voor een jaarrond aantrekkelijk Zandvoort zoeken we naar de aanknopingspunten in de ontwikkelingsgeschiedenis die eerder al zorgden voor een verbreding van de economische, ruimtelijke en sociale basis van Zandvoort. We sluiten aan op geschiedenis van de badplaats en op het eigen karakter, de identiteit van Zandvoort. Voor de toekomst bouwen we voort op ingrediënten uit die geschiedenis en het DNA van Zandvoort en de Zandvoorters. In aanloop op deze Omgevingsvisie hebben we drie verschillende toekomstperspectieven ontwikkeld waarin we Zandvoort en Bentveld in een breder, jaarrond perspectief hebben geplaatst: 1) ‘Zandvoort durft’ 2) ‘Zandvoort zorgt’ en 3) ‘Zandvoort leeft’. Gekoppeld aan het DNA, de eigenheid van Zandvoort schetsen de drie perspectieven nieuwe kansen voor een jaarrond aantrekkelijk Zandvoort. Met ieder een verschillende ontwikkelrichting waarin de jaarrond opgave kan worden ingevuld.

In deze Omgevingsvisie brengen we elementen uit de verschillende perspectieven bij elkaar. Zandvoort durft verbreding met circuit, evenementen en durfsport

2000

2018

Zandvoorters zijn nuchter en praktisch, en tonen lef als het gaat om nieuwe kansen. En zij durven ook die kansen te pakken. Zelfs bij tegenwind weten de Zandvoortse ondernemers dat zij gewoon door moeten gaan. Ondernemen zit in het DNA van de Zandvoorters. En dit heeft al geleid tot jaarrond verbredingen. Denk bijvoorbeeld aan: Verbreding met het circuit Zandvoort Lef in racen en autosport is onlosmakelijk verbonden aan Zandvoort. Want wie Zandvoort zegt, zegt ook Formule 1. Geïnspireerd door de Grand Prix in Frankrijk maakte burgemeester Van Alphen zich vanaf 1925 hard

Dé badplaats voor de regio Amsterdam.. 10

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

voor aanleg van het eerste racecircuit in Zandvoort. Na de oorlog maakte hij samen met ondernemers de aanleg van het circuit tot speerpunt van de wederopbouw van Zandvoort. In augustus 1948 werd de eerste race gereden. Het circuit heeft geleid tot een veel bredere basis dan de strandeconomie. We zien kansen om het circuit niet alleen voor de autosport uit te bouwen, maar ook veel breder en jaarrond in te zetten voor zakelijke congressen, vergaderen, leisure en meer. Verbreding met evenementen en durfsporten Met lef heeft Zandvoort andere grote evenementen weten te trekken. Al jarenlang komen hier veel bezoekers op af. Zo komen kite- en windsurfers van over de hele wereld naar Zandvoort voor de RedBull Megaloop. Ook de Circuit Run of ‘Pride at the beach’ is al verschillende keren in Zandvoort gehouden. Dit biedt kansen om vanuit dit lef meer jaarrond nieuwe (inter) nationale evenementen naar Zandvoort krijgen of te ontwikkelen. In het bijzonder bieden ook durfsporten aan zee - met watersporten zoals kitesurfen, zeeroeien of zeezeilen - nieuwe kansen voor een meer jaarronde ontwikkeling van Zandvoort. Zandvoort zorgt verbreding in zorg, wellness en gezondheid Als badplaats is zorg, wellness en gezondheid van oudsher verbonden aan Zandvoort. Van oorsprong een relatief klein vissersdorp aan zee, maar de badplaatscultuur heeft het dorp Zandvoort internationaal bekend gemaakt.

Gastvrijheid zit de Zandvoorters in het bloed. Licht, lucht, baden en ‘kuren’ waren altijd al een troef voor de toekomst. Inmiddels maken strand, landschap, zorgvoorzieningen en wandel- en fietsroutes Zandvoort tot een gezonde omgeving. Dit biedt kansen voor een jaarrond aantrekkelijk Zandvoort met een verdere verbreding naar zorg, wellness en gezondheid. Dat zien we bijvoorbeeld terug in: Verbreding met wellness en leisure aan zee In de loop van de 19e eeuw raakte het Kurhaus populair in opkomende badplaatsen, ook in Zandvoort. Als een Grand Hotel was het een luxueus brandpunt van wellness en leisure aan zee. Zo reisde de Keizerin van Oostenrijk-Hongarije - keizerin Sissi - in 1884 per trein naar Zandvoort. Zij bezocht met haar dochter

..omringd door zee en duin. Omgevingsvisie Zandvoort 2040

11

1.2

1.2

VOORTBOUWEN OP ZANDVOORTS DNA

VOORTBOUWEN OP ZANDVOORTS DNA

Valerie en gevolg het strand voor een aantal weken. Ter herinnering aan Sissi is een borstbeeld van haar geplaatst op de Boulevard Barnaart.

Zandvoortse aanknopingspunten voor toekomstperspectief ‘Zandvoort durft’:

Durfsport als publiekstrekker

Eerste permanente snelheidscircuit

Ambitieuze wederopbouw

Zandvoortse aanknopingspunten voor toekomstperspectief ‘Zandvoort zorgt’:

Verbreding met zorg: verzorgingscentrum in de duinen Nieuw Unicum neemt in Nederland een unieke positie in als het gaat om de zorg en behandeling van mensen met Multiple Sclerose (MS). Er is veel expertise opgebouwd in behandeling van de beperkingen door MS, zoals spasmes, pijn en cognitieproblemen. Bij het MS-Expertisecentrum werken de verschillende behandelaars nauw met elkaar samen onder één dak. Artsen, fysiotherapeuten, logopedisten, ergotherapeuten, maatschappelijk werkers, psychologen en meer. Nieuw Unicum kan mensen al in een vroeg stadium van de ziekte ondersteunen, voor mensen die bij Nieuw Unicum verblijven, en die thuis wonen. Het uitbouwen van de zorg- en gezondheidsvoorzieningen biedt jaarrond een nieuwe troefkaart. Zandvoort leeft verbreding in cultuur en verbindingen

Wellness en leisure aan zee

Sportieve recreatie op het Visserspad

Verzorgingscentra in de duinen

Zandvoortse aanknopingspunten voor toekomstperspectief ‘Zandvoort leeft’:

Historische spoorverbinding tussen stad en zee Culturele evenementen op het strand

12

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Iconen voor het dorp

Zandvoort meer jaarrond aantrekkelijk worden door betere verbindingen? Verbreding met culturele activiteiten Culturele evenementen in Zandvoort trekken jaarlijkse vele bezoekers. Het gaat soms om grotere evenementen aan het strand of op het circuit, zoals ‘Pride at the beach’, de Nieuwjaarsduik, de Circuit Run of de Historic Grand Prix. Ook organiseren Zandvoortse ondernemers allerlei kleinschalige culturele activiteiten voor bewoners en toeristen. Een openluchtbioscoop in de zomer, zomermarkten, festivals op het strand, bunkerwandelingen door de Waterleidingduinen, theater voor kinderen. Zandvoort is met het uitgestrekte strand en duinen een mooi decor voor cultuur. In deze Omgevingsvisie bouwen we verder aan deze ingrediënten voor een jaarrond aantrekkelijk Zandvoort. Ingrediënten die er soms in aanzet al zijn, of in het verleden zijn te vinden en die we in deze Omgevingsvisie doortrekken naar ambities voor de toekomst.

Zandvoort ligt ruimtelijk relatief geïsoleerd, maar de badplaats heeft altijd wel sterke relaties gehad met bezoekers uit binnen- en buitenland. Mede door de geïsoleerde ligging zijn de Zandvoorters ook sterk verbonden met elkaar. Zandvoorters nemen geen blad voor de mond. Ze zijn open en direct, met het hart op de tong. Enthousiast, maar net zo gemakkelijk ook behoorlijk kritisch. Zandvoort is een hechte gemeenschap met veel gastvrijheid voor bezoekers. Dit zien we terug in het vertier, de voorzieningen en de culturele activiteiten. Verbreding met de spoorlijn In 1881 werd station Bad Zandvoort geopend als eindpunt van de spoorlijn Haarlem-Zandvoort. De nieuwe treinverbinding was bedoeld om het project ‘Nieuw Zandvoort’, een moderne badplaats, te voorzien van een goede verbinding met het achterland. Zandvoort is sindsdien de enige badplaats met een station zo dichtbij het strand. Vanaf het station was het een korte wandeling via de Passage en het Kurhaus naar het strand. Jarenlang was Zandvoort het beginpunt van lange-afstandstreinverbindingen. De treinverbinding met Amsterdam maakt Zandvoort de populaire badplaats in de metropoolregio Amsterdam. Kan

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

13

1.3

1.3

AMBITIES: DE SCHIJF VAN VIJF

AMBITIES: DE SCHIJF VAN VIJF

De opgaven voor

Deze Omgevingsvisie biedt een integraal toekomstperspectief voor Zandvoort: 365 dagen per jaar Zandvoort aantrekkelijk maken en houden. Jaarrond mooi, vitaal en levendig. Met een betere balans tussen winter- en zomermaanden, tussen badplaats en dorp en tussen bezoekers en bewoners. 365 dagen Zandvoort waarin badplaats en dorp hand in hand gaan.

Zandvoort en Bentveld:

Jaarrond aantrekkelijk zijn, zien we als een brede opgave. Het is niet alleen een economische opgave, maar ook een sociale en ruimtelijke opgave. Ook in termen van bereikbaarheid en duurzaamheid willen we jaarrond aantrekkelijk zijn en blijven. Om invulling te geven aan de jaarrond opgave, werken we met vijf dimensies van de leefomgeving. We gebruiken hiervoor de ‘Schijf van Vijf’ van de Omgevingsvisie. Vijf centrale thema’s: economie, samenleving, ruimte, duurzaamheid en mobiliteit.

365 DAGEN

AANTREKKELIJK!

In deze Omgevingsvisie zetten we vijf ambities centraal aan de hand van deze Schijf van Vijf. Onze vijf ambities: Economie: naar een stevige jaarronde economie Zandvoort kent een bijzondere economie: sterk afhankelijk van het toerisme. Op jaarbasis kent Zandvoort 5,3 miljoen dagbezoekers en 1 miljoen overnachtingen. En deze toeristische economie is weer sterk weers- en seizoensafhankelijk vanwege het strandtoerisme. In de wintermaanden staat die economie onder druk. Onze ambitie is om tot een robuuste en duurzame economie te komen die het hele jaar door vitaal is. Dit vraagt om verbreding van onze economische dragers: naast toerisme zien we kansen voor zakelijke diensten aan zee (werken, vergaderen en ontmoeten op strand of circuit), voor nieuwe zorgconcepten en zorgdiensten en de ontwikkeling van durfsporten. Ook de huidige toeristische economie vraagt om een kwaliteitsimpuls. Naast vertier voor dagbezoekers vraagt de toekomst om meer kwaliteit en exclusiviteit in hogere segmenten in horeca en verblijf. Zandvoort krijgt een breder imago dat aantrekkelijk is voor langer verblijf.

Enkele voorbeelden van zichtbare opgaven:

Grote contrasten in

Veranderende zorg- en

Verouderende

Hittestress en

Veel ruimte voor auto’s

rust en reuring door

woonbehoeften door

woningvoorraad en

wateroverlast op stenige

en parkeren, minder

weersafhankelijk

vergrijzing

slijtage openbare ruimte

plekken met weinig

voor fiets en voetganger

toerisme 14

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Ambitie:

“We werken samen aan een robuuste en duurzame economie die het hele jaar door vitaal is.” Samenleving: sociale samenhang en ontmoeting De buurten binnen Zandvoort zijn hecht en vitaal, maar behoeven voortdurend onderhoud. Zandvoort moet zich voorbereiden op verdere vergrijzing van de inwoners. We blijven langer gezond en worden gemiddeld steeds ouder. Het aandeel jongeren neemt relatief af. Het draagvlak voor maatschappelijke voorzieningen komt onder druk en het stelt nieuwe eisen aan onze leefomgeving. Aanpasbaar wonen en zorgwoningen worden belangrijker. De toegankelijkheid van de openbare ruimte voor ouderen en mensen met een beperking vraagt aandacht. Met goede voorzieningen voor zorg, gezondheid, sport, onderwijs en andere sociaal-maatschappelijke activiteiten houden we onze gemeenschap ook in de toekomst vitaal. Het voorkomt isolement en eenzaamheid en versterkt de sociale samenhang in het dorp. Ambitie:

“We werken samen aan sociale samenhang en ontmoeting door voorzieningen, sport en een toegankelijke openbare ruimte.” Ruimte: aantrekkelijk en leefbaar dorp De ruimte voor wonen en werken is schaars in en om Zandvoort. Zandvoort wordt omringd door de kust en het waardevolle duinenlandschap van Nationaal Park Zuid-Kennemerland en de Waterleidingduinen. Waar is fysiek nog ruimte voor nieuwe ontwikkelingen? De vraag naar woningen in Zandvoort groeit en

groen en water Omgevingsvisie Zandvoort 2040

15

1.3

1.3

AMBITIES: DE SCHIJF VAN VIJF

AMBITIES: DE SCHIJF VAN VIJF

De ambities voor

ST EV IG E

ID HE R AA KB I RE BE

JA AR RO N

E D IE OM ON EC ONTM OETING

IG ND TE ES STB OM OEK GROEN EN T

365 DAGEN

AANTREKKELIJK!

CI AL ES AM EN HA NG EN

SL IM M E

Zandvoort en Bentveld:

SO

AAN AAR TREKK ELIJK EN LEEFB

16

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

verandert. We willen inspelen op de woonbehoeften van jongeren, starters en senioren. Met een goede balans tussen bewoning door inwoners en bezoekers. Ook de pleinen en straten van Zandvoort vragen om een kwaliteitsimpuls. Op veel plekken zien we slijtage en is de uitstraling niet meer van deze tijd. Onze ambitie is om de kwaliteit, uitstraling en belevingswaarde van boulevard en dorp te verbeteren. Daarnaast willen we goede verbindingen leggen tussen strand, boulevard, dorp, woonwijken en het omringende landschap. Het omringende landschap kunnen we meer benutten voor recreatie, natuur en educatie. Ook cultureel erfgoed versterkt de aantrekkelijkheid: het verleden zichtbaar en beleefbaar maken. Dat kan met plekken, gebouwen en monumenten, maar ook in de vorm van verhalen en voorstellingen (met behulp van verenigingen).

opgave. Niet alleen buiten de bebouwing, maar ook natuurinclusief binnen het dorp.

Ambitie:

Een goede bereikbaarheid is en blijft cruciaal voor Zandvoort. Van oudsher heeft het autoverkeer van bezoekers - vooral op zomerse piekdagen - een groot effect op de bereikbaarheid en leefbaarheid in Zandvoort. Met flinke files, parkeerdruk en onveilige verkeersituaties. De auto blijft belangrijk in de toekomst, maar zonder aanvullende maatregelen loopt Zandvoort vast. Onze ambitie is om de autobereikbaarheid aan te vullen met de mogelijkheden van ‘smart mobility’: slimme mogelijkheden van deelmobiliteit en schoon vervoer door technologische vernieuwingen. De combinatie van auto met extra mogelijkheden van hoogwaardig openbaar vervoer (trein en HOV-bus) en de (elektrische) fiets kan Zandvoort duurzaam bereikbaar houden. Dit vraagt om een breder aanbod van mobiliteitsmogelijkheden met verbetering van de fietsinfrastructuur.

“We werken samen aan een aantrekkelijk en leefbaar dorp door meer kwaliteit in wonen, openbare ruimte en landschap.” Duurzaamheid: groene en toekomstbestendige leefomgeving De toekomst stelt nieuwe eisen aan onze omgeving: zonder fossiele energie, inspelend op klimaatverandering, met schone mobiliteit en versterking van ecologie en biodiversiteit. Door verandering van het klimaat wordt het weer extremer: zomerdagen worden heter en droger, regenbuien worden heviger. De winters worden natter, waardoor de grondwaterstand in het oude dorp vaker en langer (te) hoog zal zijn. Veel bebouwde plekken in Zandvoort zijn versteend met veel beton en verharding. Dit leidt tot extra hittevorming in de zomer en wateroverlast bij regenbuien. Onze ambitie is om Zandvoort klimaatadaptief in te richten: minder verharding en meer ruimte voor groen en water. Ook benutten we mogelijkheden voor opwekking en opslag van duurzame energie, al zijn in Zandvoort de mogelijkheden beperkt. Uiteraard blijft natuurbescherming en het vergroten van de biodiversiteit in flora en fauna een belangrijke

Ambitie:

“We werken samen aan een groene en toekomstbestendige leefomgeving met meer ruimte voor groen, water en biodiversiteit.” Mobiliteit: slimme bereikbaarheid

Ambitie:

“We werken samen aan een betere bereikbaarheid met een slimme mix van mobiliteitsmogelijkheden voor auto, ov en fiets.” Deze vijf centrale ambities werken we verder uit in deel 2 van deze Omgevingsvisie.

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

17

1.4

VISIE 2040: 365 DAGEN AANTREKKELIJK!

VISIE 2040: 365 DAGEN AANTREKKELIJK!

P+

S TO

ER

EN

ON

DE

RN

EM

EN

D

1.4

P+

+

EN

VER

TIE

R

+

Wellness- en gezondheid

Natura 2000-gebied

Zorgcampus

Zoekgebied verdichting variaties aan wonen in het groen en natuur

Functiecombinaties circuit

Toegang naar de natuur

Culturele trekpleisters

Kwaliteitsimpuls openbare ruimte boulevards

Werken aan zee

Landschappelijke overgang naar duinlandschap

Gemengd bedrijventerrein

Circulaire hotspot

Congressen en evenementen

Duinnatuur de wijk in

Sociaal wijkcentrum

Zoekgebied duurzame energieopwekking

Multisportcentrum

Waterrobuust en klimaatadaptief centrum

Durfsport

Zeewaartse duinverbreding

Groene speel- en ontmoetingsplekken

Onderzoeken verbeteren verbinding met nieuwe verbindingsweg

Sfeergebieden kuststrook

Parkeervoorziening (noord, oost en zuid)

Hoogwaardige openbare ruimte

Regionale fietsroutes

Cultuurhistorisch waardevolle plekken

HOV-verbinding

Cultuurhistorische hoofdstructuur

NS-station en mobiliteitshub

P+

RU

ST

EN

KW

ALI

TEI

T

DO

RP

+

18

+

P+

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

19

1.4

1.4

VISIE 2040: 365 DAGEN AANTREKKELIJK!

VISIE 2040: 365 DAGEN AANTREKKELIJK!

In deze Omgevingsvisie brengen we de vijf centrale ambities met elkaar in samenhang. Dit leidt tot een integraal en wervend toekomstperspectief voor Zandvoort in 2040. In één kernboodschap: Zandvoort jaarrond aantrekkelijk maken! Een 365 dagen per jaar vitaal, levendig en duurzaam Zandvoort. Waar badplaats en dorp geen tegenstelling zijn, maar hand in hand naar de toekomst gaan. Een ongedeeld en aantrekkelijk Zandvoort! Deze basisopgave vertalen we in een visie op hoofdlijnen. Het is onze integrale visie hoe we samen Zandvoort jaarrond aantrekkelijk maken en houden. Op basis van de Schijf van Vijf.

Economie: 365 dagen economie! De economie van Zandvoort is voor meer dan 50% afhankelijk van het toerisme, en dus ook van zonnige dagen. In de winter gaat Zandvoort economisch in een winterslaap. Verbreding van de economie is noodzakelijk om Zandvoort vitaal en aantrekkelijk te houden. Als kansen voor verbreding van de economie zien we vier ontwikkelrichtingen die minder weers- en seizoensafhankelijk zijn. Ten eerste: het aantrekken van zakelijke bezoekers via congressen, evenementen en werken aan zee door ruimte te bieden aan werkplekken, zoals ‘coworking spaces’. Dit is kansrijk in combinatie met horeca en hotels. Als tweede zien we economische kansen voor verdere ontwikkeling van durfsport in en om Zandvoort. Durfsporten kunnen we verder ontwikkelen op het circuit (ook niet autogerelateerd) en aan zee voor diverse waterdurfsporten. Dit zou het profiel kunnen krijgen van ‘Papendal aan Zee’. De derde richting is het verbreden naar cultuur: zowel meer culturele evenementen outdoor als ook culturele activiteiten indoor in musea, theater of bioscoop. Hierin voorkomen we concurrentie met naburige gemeenten. Tenslotte zien we economische kansen voor wellness en gezondheid jaarrond - outdoor en indoor - in combinatie met natuurrecreatie. Zowel in termen van zorg, herstel en revalidatie als in luxe vormen van wellness, gezondheid en ontspanning.

Hiervoor moeten we meer verschillen maken in de kuststrook: niet overal hetzelfde. Op sommige plekken moet een hoger kwaliteitsniveau in accommodatie, horeca en openbare ruimte worden aangeboden. Op zichzelf legt ieder van deze vier ontwikkelrichtingen nog weinig economisch gewicht in de schaal, maar het zijn juist de combinaties en verbindingen hiertussen die Zandvoort jaarrond aantrekkelijk maken. Dit trekt diverse typen bezoekers aan, biedt meer keuzemogelijkheden en zorgt ook in de wintermaanden voor meer levendigheid. Hiermee onderscheidt Zandvoort zich ook van naburige badplaatsen.

De Omgevingsvisie gaat over het gehele grondgebied van gemeente Zandvoort: de dorpskernen Zandvoort en Bentveld en het omliggende landschap. Op het paginagrote kaartbeeld voorin dit hoofdstuk is iets

Samenleving: 365 dagen ontmoeting!

ingezoomd, om de kaart goed leesbaar te maken met een legenda.

De sociale samenhang in dorp én badplaats vraagt ook jaarrond aandacht en onderhoud. Het stimuleren van ontmoetingen door het hele jaar maakt Zandvoort

20

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

vitaal en levendig, en ook jaarrond aantrekkelijk voor bezoekers én bewoners. Jaarrond ontmoeten begint met het bij elkaar brengen van bezoekers met dezelfde behoeften in verschillende sfeergebieden in de kuststrook. Het bundelen van specifieke voorzieningen op bepaalde plekken in de kuststrook brengt mensen bij elkaar ook op minder mooie dagen. Hier liggen kansen voor koppelingen van indoor en outdoor, en slimme combinaties tussen strand en het ‘achterland’: in noord met het circuit, in midden met het dorp, en in zuid met het waardevolle duinlandschap. De evenementen zijn er, maar vaak nog kleinschalig en dorps van karakter. We zien kansen voor aansprekende internationale evenementen met jaarrond gebruik van het circuit. Sport en spel zorgen ook voor verbinding en sociale samenhang. Verdere ontwikkeling van het huidige sportcomplex Duintjesveld tot een multisportcentrum in het landschap biedt jaarrond mogelijkheden voor bewoners én bezoekers. Ook kleinschalige spelaanleidingen aan de boulevard of in de wijk kunnen sociale samenhang stimuleren, zoals een trapveldje of jeu de boules baan. Bundeling van maatschappelijke activiteiten en voorzieningen in sociale wijkcentra ondersteunt de sociale samenhang in de Zandvoortse gemeenschap. Hier kunnen ook verenigingen een thuisbasis vinden waarmee we ontmoeting stimuleren.

Inzetten op woonzorgvoorzieningen voor huidige én nieuwe bewoners biedt ook jaarrond kansen. De openbare ruimte vraagt om het creëren van ontmoetingsplekken en ‘ommetjes’; in de zomer schaduwrijk en op minder mooie dagen ook uitnodigend om een praatje te maken. Ruimte: 365 dagen mooi en leefbaar! Ook ruimtelijk zijn er kansen om Zandvoort 365 dagen per jaar leefbaar en aantrekkelijk te maken en te houden. Dit begint met een prettige en aantrekkelijke woonomgeving. Om het dorp vitaal te houden, is gevarieerd bouwen in diverse woningtypen en prijsklassen van groot belang. Zowel voor starters en ouderen onder de huidige bewoners als voor het aantrekken van nieuwe bewoners. Nieuwe woonvormen zijn kansrijk: van generatiewonen, collectief wonen tot tiny houses. Een goede balans tussen verhuur en zelfbewoning is nodig om het dorp leefbaar te houden.

Ook de openbare ruimte vraagt om vernieuwing om jaarrond aantrekkelijk te zijn. De boulevards kunnen we meer hoogwaardig herinrichten met voldoende rust- en ontmoetingsplekken en met veilige wandel- en fietsroutes, terwijl we toch grote bezoekersstromen aankunnen. Hetzelfde geldt voor wandel- en fietsroutes in en rond het centrum die aantrekkelijker en verkeersveiliger ingericht kunnen worden. Jaarrond aantrekkelijk zijn is ook gebaat bij meer aandacht voor cultuurhistorie. Dit vraagt om meer aandacht voor monumenten en badplaatsarchitectuur die Zandvoort rijk is, maar ook voor relicten van de Atlantikwall, de wederopbouw of landschapsarcheologie. Vooral het verhaal van het dorp - ontstaan en geschiedenis - kan meer zichtbaar en beleefbaar gemaakt worden. Ook een sterkere oriëntatie op het omringende duinlandschap biedt kansen voor jaarrond activiteiten. Natuurrecreatie vraagt om heldere routes en betere toegangen om bewoners en bezoekers jaarrond te verleiden het landschap op te zoeken. Die verleiding wordt sterker als het duinlandschap meer zichtbaar wordt in de wijken. Duurzaamheid: 365 dagen groen en duurzaam! Vanuit duurzaamheid zien we ook kansen om bij te dragen aan een 365 dagen aantrekkelijk Zandvoort. De sleutel is het inspelen op klimaatverandering waardoor we vaker en grotere piekbuien en meer hete dagen verwachten.

Door meer ruimte te geven aan groen, water en biodiversiteit dragen we bij aan een jaarrond aantrekkelijk Zandvoort. Dit zien we vooral terug in aanleg van groene pleintjes en parkjes met ruimte voor water via waterpleinen, singels of kleine waterlopen. Dit voorkomt in de winter wateroverlast en zorgt ‘s zomers voor verkoeling. Het duinlandschap wordt bovendien het dorp ingetrokken. Duinvegetatie en andere beplantingen die jaarrond groen blijven, zorgen voor een jaarrond aantrekkelijke openbare ruimte. We moeten voor zomerse dagen goede schaduwplekken creëren en op de regendagen het water langer vasthouden en bergen. Dit biedt kansen voor een rijkere, natuurlijke omgeving met flora en fauna. Met bloemrijke bermen, groene buurtparkjes of straatgroen met een duinkarakter versterken we ook de biodiversiteit. Ook gebouwen met groene daken die water langer vasthouden en verticale geveltuinen dragen hieraan bij. Omgevingsvisie Zandvoort 2040

21

1.4

1.4

VISIE 2040: 365 DAGEN AANTREKKELIJK!

VISIE 2040: 365 DAGEN AANTREKKELIJK!

Naast klimaatadaptatie en natuurinclusief inrichten zien we ook kansen voor een circulaire hotspot op gebied van (strand)afvalverwerking. Een schoon Zandvoort is een aantrekkelijk Zandvoort. Dit vraagt een goede ketensamenwerking en een goede verwerking en upcycling van reststoffen. Voor duurzame energie heeft Zandvoort geen grootschalige mogelijkheden, maar potenties voor zonne-energie op grote daken en andere grote oppervlakken kunnen worden benut. Ook bieden compacte buurten met woningen met een slecht energielabel kansen voor ontwikkeling van een warmtenet. Duurzame energie- en circulariteitsoplossingen zullen in Zandvoort eerder op een kleinschalige dan grootschalige manier landen, maar we kunnen wél laten zien dat Zandvoort medeverantwoordelijkheid neemt voor een duurzame toekomst. Mobiliteit: 365 dagen bereikbaar! Op het gebied van automobiliteit is het jaarrond vraagstuk precies omgekeerd: in de wintermaanden is Zandvoort relatief goed bereikbaar, maar op zonnige dagen en in de zomermaanden stromen de toegangswegen vol met autoverkeer met flinke files en parkeerdruk tot gevolg. De auto is en blijft echter ook in de toekomst belangrijk voor Zandvoort. Maar er is meer nodig: investeren in álle modaliteiten is nodig om Zandvoort 365 dagen per jaar goed bereikbaar te maken en te houden.

bron: ZANDVOORTfoto.nl

22

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Dit vraagt om een betere geleiding van het autoverkeer van bezoekers naar Zandvoort toe op drukke dagen. De verkeersdruk kan verminderen door autobezoekers te verleiden eerder te parkeren op een P+R buiten Zandvoort - bijvoorbeeld bij Haarlem Spaarnwoude of Hoofddorp - en over te stappen op hoogwaardig openbaar vervoer. Ook willen we ervoor zorgen dat het bezoekersparkeren vooral aan de randen van Zandvoort plaatsvindt, waardoor we minder ‘zoekverkeer’ in de wijken krijgen en het centrum en de boulevards meer voetgangersvriendelijk kunnen maken. Het dorp willen we goed bereikbaar houden voor bewoners en ondernemers. Een verbeterde verbinding tussen de Zandvoortselaan en Nieuw Noord kan hierin helpen, ook om de doorstroming binnen Zandvoort beter te organiseren. De mogelijkheden en effecten van een ontsluitingsweg als verbeterde verbinding voor Nieuw Noord zullen nader worden onderzocht.

Een betere organisatie van het autoverkeer is echter niet genoeg om Zandvoort bereikbaar te houden op lange termijn. Aanvullende mobiliteitsmogelijkheden zijn nodig. Naast de treinverbinding naar Haarlem en Amsterdam CS - waarvan de frequentie kan worden verhoogd - zien we goede kansen voor een nieuwe hoogwaardige openbaar verbinding aan de zuidkant, via de Zandvoortselaan. Deze regionale (snel) busverbinding verbindt Zandvoort direct met Schiphol en de Haarlemmermeer, en ontsluit de zuidflank van de metropoolregio. Haalbaarheid en ruimtelijke inpassing hiervan zullen nog nader moeten worden uitgezocht. Aanvullend is het kansrijk om een aantal mobiliteitshubs te ontwikkelen, gekoppeld aan het NS-station, HOV-halten en parkeerterreinen. Hier is het mogelijk om over te stappen op deelfietsen, e-scooters, shuttlediensten (op piekdagen) en andere vormen van voor- en natransport. Op zomerse dagen en bij grote evenementen is het samenspel tussen deze mobiliteitshubs van groot belang om grote bezoekersstromen in goede banen te leiden. Ook de (elektrische) fiets kan bijdragen om Zandvoort jaarrond bereikbaar te houden door het ontwikkelen van regionale doorfietsroutes. Dit vraagt om investeren in de keten van de fietser: opwaarderen en verbreden van bestaande fietspaden, voorrang voor fietsers en uitbreiden van veilige fietsparkeerplaatsen en stallingsmogelijkheden.

De combinatie van alle modaliteiten tezamen - auto, HOV, hubs, fiets én te voet - houdt Zandvoort 365 dagen per jaar bereikbaar. Deze visie op hoofdlijnen werken we verder uit in deel 2 van deze Omgevingsvisie.

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

23

1.5

1.5

ZANDVOORT IN DE REGIO

ZANDVOORT IN DE REGIO

Deze Omgevingsvisie gaat uiteraard over de Zandvoortse opgaven in de toekomst. Maar dit kunnen we niet los zien van ontwikkelingen in de regio om ons heen. Denk aan verbindingen met omringende gemeenten of aan ontwikkelingen in de metropoolregio Amsterdam met alle uitdagingen die hierbij horen, zoals economie, bereikbaarheid en duurzaamheid.

Nederland en vooral uit metropoolregio’s in NordrheinWestfalen en Vlaanderen. Recreatief én zakelijk.

In de Omgevingsvisie kijken we op drie schaalniveaus: Zandvoort (inter)nationaal: gezamenlijke profilering Met het strand en het dorp, het circuit, de omringende natuur én de snelle treinverbinding heeft Zandvoort goede kaarten in handen om dé badplaats van de metropoolregio te blijven. Zandvoort is de enige badplaats met een treinstation tot aan het strand. Die relatie met Amsterdam en de regio kan sterker worden als het autobezit in Amsterdam op termijn gaat afnemen. Hiervoor moet Zandvoort haar huidige imago van strandtoerisme verbreden en aanvullend investeren in nieuwe voorzieningen, kwaliteit en bereikbaarheid. De sleutel ligt in het actief koppelen van verschillende toeristische activiteiten. Hiermee kan Zandvoort brede doelgroepen aanspreken vanwege de keuzemogelijkheden in vertier van strand, winkels, cultuur, durfsporten tot recreëren in het omliggende duinlandschap. De urgentie groeit om dit nog meer in gezamenlijkheid te doen en samen het toerisme van nieuwe impulsen te voorzien. Samen staan de Zandvoortse ondernemers sterker en kunnen krachtiger manieren vinden om gasten tot langer verblijf te verleiden. Hiervoor is een sterke basis gelegd door Zandvoort Marketing met de profilering van Zandvoort als combinatie van strand (beach for Amsterdam), dorp (beach for shopping), circuit (beach for racing) en natuur (beach for nature).

We willen deze marketing verder versterken en ondersteunen met de zichtbare kwaliteitsverbetering van de leefomgeving. Met sterke marketing, goede arrangementen en een aantrekkelijke leefomgeving kan Zandvoort de concurrentie aan met stadsstranden, festivals en evenementlocaties die weliswaar dichter bij Amsterdam liggen, maar de strand- en duincontext en de vele combinatiemogelijkheden missen. De waarde die Zandvoort zo kan toevoegen, wordt dan hét argument om Zandvoort te bezoeken. Niet alleen voor de bezoekers uit de regio, maar ook voor de bezoekers elders uit

24

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Zandvoort in de westflank van de Metropoolregio Amsterdam en in regio Kennemerland

Zandvoort regionaal: landschap en verbindingen In de regio Kennemerland is Zandvoort relatief geïsoleerd door de zee en het omringende landschap. Zandvoort maakt onlosmakelijk deel uit van het strandwallenlandschap van Zuid-Kennemerland met het Nationaal Park en de Amsterdamse Waterleidingduinen. Het is één landschappelijke eenheid van strandvlakten, kwelders, lage duinen en strandwallen. Met belangrijke ecologische, aardkundige en archeologische waarden. Dit vraagt om een goede geleiding van de recreatieve druk van toeristen die wandelend en fietsend dit landschap bezoeken. Desalniettemin kan Zandvoort de landschappelijke ligging nog beter benutten door een betere toegankelijkheid en natuurrecreatie en -educatie. Dit vraagt ook meer aandacht binnen het toeristische profiel. Vanwege de geïsoleerde ligging zijn van oudsher goede infrastructuurverbindingen met Haarlem en Amsterdam erg belangrijk voor Zandvoort. Voor werk, voor grootstedelijke voorzieningen en de rijke cultuurhistorie

van de steden in toeristisch opzicht. De directe verbindingen geven Zandvoort een unieke positie om brede doelgroepen aan te trekken ten opzichte van andere badplaatsen aan de Hollandse kust. Noordwijk heeft een sterker imago als wellnessbadplaats maar voor een beperkte doelgroep. Evenmin trekken IJmuiden en Wijk aan Zee brede doelgroepen. Vanwege de rauwe uitstraling zijn deze badplaatsen vooral bij jongeren in trek. Het is zaak om de verbindingen van Zandvoort met de regio te verbeteren. Via de treinverbinding is de relatie met de centra van Haarlem en Amsterdam geborgd, maar we zien ook meerwaarde voor een hoogwaardige (snel)busverbinding naar Haarlem-Zuid en Heemstede, met directe koppeling aan de Zuidtangent richting Schiphol en Hoofddorp. Zandvoort lokaal: badplaats én dorp verbonden Op de schaal van Zandvoort als geheel zien we grote verschillen tussen diverse wijken en deelgebieden binnen Zandvoort. De kuststrook is van een geheel andere maat en schaal dan het dorp, en tussen de noord-, midden- en zuid-boulevard zien we ook flinke verschillen in sfeer en uitstraling. En ook de woonwijken verschillen: van groen en vrijstaand wonen in Bentveld, tot dorps wonen in het centrum tot hoogbouw in Nieuw Noord. Wijken en gebieden verschillen, maar soms dreigen er tegenstellingen te ontstaan.

Tussen badplaats en dorp, tussen bezoekers en bewoners, tussen groepen met een hoge of lagere sociaaleconomische status. In deze Omgevingsvisie brengen we badplaats en dorp weer bij elkaar. Het is geen keuze voor het een of het ander - zoals in de vorige structuurvisie het geval was maar zien dat beide entiteiten onlosmakelijk aan elkaar verbonden zijn. Een schijntegenstelling. Evenzeer willen we op andere terreinen de interne samenhang binnen Zandvoort en met Bentveld versterken. Door een jaarronde economie, door sociale ontmoetingsplekken en ommetjes, gevarieerd bouwen, vergroenen en verbeteren van de openbare ruimte. We zien badplaats en dorp als een ondeelbaar geheel. Daarom zetten we de jaarronde ambitie centraal in deze Omgevingsvisie: Zandvoort 365 dagen per jaar aantrekkelijk maken! In deel 2 werken we uit hoe we omgaan met de ambities in het licht van de Zandvoortse positie in de metropoolregio Amsterdam en in de regio Kennemerland.

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

25

DEEL 2 Visie op thema’s Wat betekent de visie voor de toekomst van Zandvoort? Op vijf thema’s geven we uitwerking aan de centrale ambities uit deel 1. De ambities leiden tot een ander ontwerp, inrichting en gebruik van onze leefomgeving. Op korte en op lange termijn. Gericht op het jaarrond aantrekkelijk maken en houden van Zandvoort. Voor bezoekers én bewoners. In dit tweede deel werken we de ambities uit in onze beleidsinzet voor vijf thema’s.

bron: ZANDVOORTfoto.nl

26

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

27

2.1

2.1

ECONOMIE: STEVIGE JAARRONDE ECONOMIE

ECONOMIE: STEVIGE JAARRONDE ECONOMIE

De toeristische economie van Zandvoort is sterk weers- en seizoensafhankelijk vanwege het strandtoerisme. In de wintermaanden staat die economie onder druk. Onze ambitie is om de Zandvoortse economie meer robuust en jaarrond te maken. Een economie die het hele jaar door vitaal is. Dit vraagt om verbreding naar de niettoeristische economische sectoren zoals zakelijke dienstverlening, zorg, sport, detailhandel en horeca. We vertrekken in deze Omgevingsvisie vanuit de volgende ambitie:

“We werken samen aan een robuuste en duurzame economie die het hele jaar door vitaal is.”

Combinatie van activiteiten op het circuit: congressen, evenementen

Voorzieningen voor gezondheidstoerisme, zoals wellness

Leisure trekpleister

Zorgcampus: revalidatie- en woonzorgfaciliteiten

‘Beach for business’: zakelijk werken en ontmoeten aan de boulevard

Kleinschalige wijkeconomie: werken aan huis en buurtvoorzieningen

Hotspot voor durfsport

Synergie tusesn circuit, multisportcentrum en duinlandschap

Culturele trekpleisters, zoals theater of museum

Gemengd bedrijventerrein

Culturele evenementen op aangewezen terreinen 28

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

Dit kan leiden tot een dynamische ontwikkeling van het gebied tussen strand en circuit. We denken hierbij aan hoogwaardige hotels en appartementen voor tijdelijk verblijf waarmee ook de zakelijke markt wordt bediend. Juist het gevarieerde aanbod aan activiteiten - en de keuzemogelijkheden hierin - maakt Zandvoort aantrekkelijker, ook in de wintermaanden.

Strand en circuit economisch combineren In deze Omgevingsvisie zien we kansen om de toeristische economie robuuster te maken door het combineren van toeristische, recreatieve en zakelijke activiteiten. Strandtoerisme wordt al sinds de Tweede Wereldoorlog aangevuld met enthousiaste autoliefhebbers van het Circuit Zandvoort. Het circuit kan verschillende doelgroepen aanspreken: van congresbezoeker tot festivalganger tot hardloper met

‘Beach for business’: werken aan zee Naast uitbouw van vertier en toerisme zien we kansen voor kleinschalige en flexibele vormen van werken aan zee. De zakelijke dienstverlening verschuift steeds vaker van monofunctionele bedrijventerreinen en kantoorlocaties naar gemengde woon-werkmilieus in een aantrekkelijke setting. Dit komt door het snelgroeiende aantal zzp-ers en kleine bedrijven die aan huis of flexibel gebruik maken van plekken. Het flexibel werken is door de coronacrisis verder versterkt. De behoefte aan ontmoeting en interactie staat centraal. Het faciliteren van zakelijk werken en ontmoeten aan zee is kansrijk voor de Zandvoortse kuststrook. De Zandvoortse hotels en horeca aan het strand kunnen kansen benutten om de zakelijke markt te bedienen door ruimte te bieden voor co-working spaces en

Sfeerbeeld: congressen en evenementen

Sfeerbeeld: werken aan zee

Om deze ambitie te bereiken zetten we in op:

LEGENDA ECONOMIE

de Circuit Run. Of bezoekers met een specifieke lifestyle die ‘branded events’ willen bezoeken. Inmiddels staat het circuit volop in de (inter)nationale belangstelling vanwege de hernieuwde komst van de Formule 1. Afgelopen jaar is het circuit grondig vernieuwd en gemoderniseerd. De komst van de Formule 1 zorgt voor economische spin-off voor andere recreatieve functies en faciliteiten in en om Zandvoort. Juist het combineren van activiteiten is voor bezoekers aantrekkelijk: strandbezoek, durfsport, congressen, evenementen én mogelijkheden voor buitenrecreatie in het duinenlandschap.

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

29

2.1

2.1

ECONOMIE: STEVIGE JAARRONDE ECONOMIE

ECONOMIE: STEVIGE JAARRONDE ECONOMIE

zakelijke bijeenkomsten te verzorgen. Zandvoort is immers de enige badplaats met een NS-station tot aan het strand - op 30 minuten reizen van Amsterdam - en kan hierdoor vele vormen bieden voor zakelijke ontmoeting en werkplekken met uitzicht op zee. Culturele activiteiten koppelen aan winkels en horeca Een rijker en gevarieerder aanbod van cultuur kan Zandvoort economisch aantrekkelijker maken. Met name verblijfstoerisme vraagt om een meer divers en hoogwaardiger aanbod van activiteiten. Accommodatie en horeca alleen zijn niet genoeg. Op het vlak van cultuur kan Zandvoort verdere stappen zetten. Hierbij gaat het om het stimuleren van dorpse culturele activiteiten, zoals jaarmarkten, tentoonstellingen of muziekevenementen. Maar ook om cultureel erfgoed, om het verleden weer zichtbaar en beleefbaar maken. Dat kan materieel met plekken, gebouwen of monumenten, maar ook immaterieel in de vorm van verhalen en voorstellingen (met behulp van verenigingen). Het culturele vermaak is nu sterk geconcentreerd in de zomermaanden en in de buitenlucht, en hierdoor mede afhankelijk van weersomstandigheden. Naast het benutten van de Zandvoortse musea, zijn er kansen voor culturele voorzieningen die het hele jaar door activiteiten organiseren. Met een theater, bioscoop of tentoonstellingen kunnen winkels en horeca in en om het centrum versterkt worden.

De culturele programmering zou meer jaarrond invulling moeten krijgen.

30

deze sector is veel in beweging, onder meer op gebied van nieuwe concepten voor dienstverlening aan ‘vitale ouderen’. We zien goede kansen om die zorgkant verder uit te bouwen naar toerisme gericht op wellness en gezondheid. Niet alleen voor ouderen of mindervaliden, maar voor een breed publiek dat op zoek is naar rust en kwaliteit aan het strand, met mogelijkheden voor beweging, zorg, duurzame voeding en landschapsbeleving. We denken aan kansen voor een spa en sauna aan zee in combinatie met hoogwaardige strandpaviljoens, zorghotels en een hoogwaardige openbare ruimte. Ook revalidatie en woonzorgfaciliteiten zijn jaarrond goed denkbaar, en zelfs zorg start-ups of innovatieve zorgtoepassingen vanuit het bedrijfsleven. Wellness en gezondheid is aanvullend op het totale aanbod van Zandvoort, en leidt tot een verbreding van het aanbod voor bezoekers en bewoners. Levendig centrum met winkels en horeca Het aanbod van winkels en horeca in het centrum bestaat uit verschillende straten met ieder een eigen karakter. De Kerkstraat beschikt over meer leisure en modewinkels dan andere straten. In de Haltestraat is relatief veel horeca gevestigd, maar ook dienstverlening en wonen. In de Grote Krocht kan het winkelend publiek terecht voor dagelijkse boodschappen. Het Raadhuisplein en het Gasthuisplein fungeren - met aansluitend het Kerkplein - als verbindende pleinen in het centrum.

Een levendig en bruisend centrum met kwalitatief jaarrond aanbod maakt Zandvoort economisch aantrekkelijker.

bestaande aanbod onder toenemende druk. Ten eerste zijn de passende branches voor badplaatsen (mode, luxe en vrije tijd) gevoelig voor online-aankopen via webwinkels, waardoor fysieke winkels onder druk staan. Ook neemt het economisch draagvlak door de inwoners nauwelijks toe door de beperkte inwonersgroei, relatief sterke vergrijzing en achterblijvende inkomensontwikkeling. Bovendien hebben de coronamaatregelen ook in Zandvoort de detailhandel en horeca in de afgelopen periode hard geraakt. In de detailhandel hebben met name Zandvoortse moderetailers (bijna 4.500 m2) het zwaar en liggen hier risico’s op toenemende leegstand. Zandvoort verwelkomt kwalitatief jaarrond aanbod dat een aanvulling is op het huidige aanbod. Tegelijkertijd willen we voorkomen dat het retail- en horeca-aanbod in het centrum zich verder uitbreidt om toenemende leegstand te voorkomen. Dit vraagt een continue balans tussen vraag en aanbod, tussen branches en plekken waar deze zich vestigen.

Wellness en gezondheidstoerisme Een andere economische troefkaart van Zandvoort is de zorgsector. Nu al heeft de zorgsector met 19% een flink aandeel in de totale werkgelegenheid. Binnen

Zandvoort beschikt over een groot retail- en horecaaanbod mede door de toestroom van bezoekers in het hoogseizoen. Dit aanbod past bij Zandvoort en zorgt voor levendigheid. Tegelijkertijd staat het

Kleinschalige wijkeconomie De Zandvoortse economie kent een grote dynamiek in lokaal ondernemerschap en bedrijfsvestigingen. We kennen een sterke ondernemerszin: flexibel, pragmatisch en denken in kansen. Toch staan er nog veel mensen aan de kant. De werkloosheid in Zandvoort is in lijn met het Nederlands gemiddelde (3,8%), maar het aantal banen in Zandvoort is relatief laag in verhouding tot het aantal inwoners. Zandvoort zal moeten blijven werken aan het creëren van voldoende banen werkgelegenheid in de toekomst. Naast nieuwe banen in de toeristische, culturele of zorgsector zien we ook kansen voor het stimuleren van de kleinschalige wijkeconomie. In verschillende wijken zien we volop werken-aan-huis en kleinschalige

Sfeerbeeld: culturele activiteiten op het strand

Sfeerbeeld: wellness aan zee

Sfeerbeeld: levendig centrum met winkels en horeca

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

buurtvoorzieningen. Denk hierbij aan een bloemist, kapper, nagelstudio of (vers)speciaalzaak. Dergelijke kleinschalige voorzieningen in de wijk dragen bij aan een prettig woon-en verblijfklimaat. Dit vraagt onder meer om kleine werk- en bedrijfsruimten in ‘plinten’ van gebouwen, kiosken of kleine ateliers en betaalbare woon-werkwoningen. Voor een vitale, jaarronde economie is behoud en versterking van deze kleinschalige wijkeconomie cruciaal voor de Zandvoortse gemeenschap.

SPEERPUNTEN ECONOMIE: ▪

STRAND EN CIRCUIT COMBINEREN MET LEISURE EN EVENEMENTEN

▪

RUIMTE VOOR WERKEN EN ZAKELIJKE DIENSTEN AAN ZEE

▪

NIEUWE ECONOMISCHE KANSEN VOOR WELLNESS EN GEZONDHEID

▪

LEVENDIG CENTRUM MET WINKELS, HORECA EN CULTURELE ACTIVITEITEN

▪

STIMULEREN VAN DE KLEINSCHALIGE WIJKECONOMIE

Sfeerbeeld: kleinschalige buurtvoorzieningen Omgevingsvisie Zandvoort 2040

31

2.2

2.2

SAMENLEVING: SOCIALE SAMENHANG EN ONTMOETING

SAMENLEVING: SOCIALE SAMENHANG EN ONTMOETING

De gemeenschap van Zandvoort is hecht en vitaal, maar behoeft voortdurend onderhoud. Goede zorg, gezondheid, sport, onderwijs en andere sociaal-maatschappelijke voorzieningen houden de gemeenschap ook in de toekomst vitaal. Hiermee voorkomen we isolement en eenzaamheid en het versterkt de sociale cohesie. Jaarrond een vitale gemeenschap. We vertrekken in deze Omgevingsvisie vanuit de volgende ambitie:

“We werken samen aan sociale samenhang en ontmoeting door voorzieningen, sport en een toegankelijke openbare ruimte.”

Slimme zonering in sfeergebieden in de kuststrook Zandvoort ontvangt jaarlijks bijna 5,3 miljoen dagbezoekers en 1 miljoen verblijfstoeristen. Dat is fors voor een dorpse badplaats met 17.000 inwoners. De bezoekers zijn zeer divers in herkomst, achtergrond en samenstelling. Van jongeren tot gezinnen met kinderen, van zakelijke bezoekers tot gepensioneerde senioren. Met veel Duitse toeristen maar ook met veel bezoekers

Vitale sociale wijkcentra Zandvoort kent al een hoog niveau aan maatschappelijke voorzieningen. Zo kent Zandvoort zeven huisartspraktijken en twee wijkcentra, in het centrum en in Nieuw Noord. Dit maakt dat directe basisvoorzieningen binnen loopafstand van 800 meter beschikbaar zijn. De inzet van deze Omgevingsvisie is om deze wijkcentra verder uit te bouwen tot dé centrale plekken voor ontmoeting en zorg. We streven ernaar om maatschappelijke en medische diensten, zoals huisarts, fysiotherapie en apotheek, te huisvesten onder één dak. En op een sterke manier te verbinden met het

Sfeerbeeld: boulevard met dorpse sfeer en vertier voor alle leeftijden

Sfeerbeeld: gebundelde voorzieningen en activiteiten in wijkcentrum

Om deze ambitie te bereiken zetten we in op:

LEGENDA SAMENLEVING

32

Noord-boulevard: metropolitaan karakter, regionale ontmoeting, zakelijke toerist, durfsporter

Zorgcampus: revalidatie- en woonzorgfaciliteiten

Midden-boulevard: traditioneel karakter, kwaliteitstoerist, gezinnen

Voorzieningen voor gezondheidstoerisme, zoals wellness

Zuid-boulevard: rustig karakter, gezondheidstoerist

Pleinen als ontmoetingsplekken voor bezoekers en bewoners

Intensieve sportzone met multisportcentrum

Sport- en speelplekken voor jong en oud

Wijkcentrum: dagbesteding, cultuur, zorg, ontmoeting en verenigingen

Ommetjes door de buurt via een groene, toegankelijke omgeving

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

met andere nationaliteiten. Rumoerige jongeren kunnen echter zakelijke bezoekers in de weg zitten of kinderen kunnen ouderen hinderen die rust zoeken. Als Zandvoort iedereen wil voorzien in hun behoeften, is het zaak om verschillende sferen te ontwikkelen in de kuststrook. We zien kansen voor drie verschillende sfeergebieden. Rond de noord-boulevard zien we vooral kansen in de sfeer ‘stoer en ondernemend’: de sfeer is stedelijk, metropolitaan. Het is niet gepolijst, maar een beetje ruw, robuust, flexibel en levendig het hele jaar door. Rond de midden-boulevard zien we de sfeer als ‘dorps en vertier’ met traditionele en kleinschalige functies in de menselijke maat. Winkels, horeca en gebouwen vertellen het verhaal van het dorp. Authentiek en charmant. Rond de zuid-boulevard zien we juist kansen voor de sfeer ‘rust en gezond’ waar minder rumoer is en de functies rust, kwaliteit en gezondheid bieden. Het tempo ligt lager en het is er persoonlijker. Deze zonering in sfeergebieden biedt een handvat voor het aanbod van voorzieningen en functies die verschillende typen bezoekers én bewoners aantrekken. Niet alles is overal, en hiermee ontstaan langs de kuststrook plekken die verschillende typen bezoekers aantrekken.

Omgevingsvisie Zandvoort 2040

33

2.2

2.2

SAMENLEVING: SOCIALE SAMENHANG EN ONTMOETING

SAMENLEVING: SOCIALE SAMENHANG EN ONTMOETING

sociaal-cultureel werk en welzijnswerk. In de wijkcentra worden al maatschappelijke activiteiten georganiseerd voor inwoners, van yoga tot administratieve hulp, van cursussen tot sport en spel. Ook andere verenigingen en clubs kunnen hun activiteiten combineren met de wijkcentra of hier onderdak vinden. De bundeling van voorzieningen en activiteiten maakt de sociale wijkcentra dé centrale plekken voor ontspanning en ontmoeting. Uitbouw van woonzorgvoorzieningen Zandvoort moet zich voorbereiden op verdere ‘vergrijzing’ van de inwoners. We blijven langer gezond en worden gemiddeld steeds ouder. Dit leidt tot een groeiende zorgvraag in wonen en voorzieningen. Zandvoort staat de komende jaren dan ook voor een grote opgave voor de huisvesting van ouderen. De inzet is om ouderen zo lang mogelijk zelfstandig te laten wonen en zelfredzaam te blijven in en met de buurt. Hiernaast is het zaak om goed georganiseerde woonzorgvoorzieningen en -woningen aan te bieden voor mensen die niet meer in staat zijn zelfstandig te functioneren. In Zandvoort moeten bijvoorbeeld 100 intramurale plekken erbij voor 2030. Hiernaast moeten verspreid over Zandvoort geclusterde woonvormen voor ouderen worden gerealiseerd. Deze woonvormen en zorgvoorzieningen voor ouderen kunnen gecombineerd worden met de ontwikkeling van woonzorgcentrum Nieuw Unicum en het Kennemer Hart.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10176050/2