Jaarstukken 2023 VRGZ
Tekst van het document
4.3
Financiering
4.3.1 Beleid t.a.v. risicobeheer en financieringsportefeuille Risicobeheer Het is de VRGZ niet toegestaan om leningen te verstrekken en rente en aflossing van leningen te garanderen.
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
34
Financieringsportefeuille De hoeveelheid geld die nodig is voor de uitvoering van de verschillende taken van de organisatie wordt beheerd door de treasuryfunctie. Werkwijze, taken en verantwoordelijkheden zijn vastgelegd in het treasurystatuut. De VRGZ voert een risicomijdend beleid en voldeed in 2023 aan wet- en regelgeving. Voor de VRGZ geldt het schatkistbankieren voor decentrale overheden. Dit houdt in dat tegoeden worden aangehouden in de Nederlandse schatkist. Hierdoor zal de Nederlandse Staat minder geld hoeven te lenen op de financiële markten en zal de staatsschuld dalen. In 2022 zijn een drietal nieuwe leningen afgesloten met stortingsdata in 2023, 2024 en 2025. Alle leningen zijn ter vervanging van aflopende leningen afgesloten en met het oog op stijgende rentepercentages. Het leningenverloop is weergegeven in paragraaf 6.6.
4.3.2 Rente en treasury Realisatie Begroting Realisatie 2023 2023 2022 a. De externe rentelasten over korte en lange financiering
877
899
987
b. De externe rentebaten
-303
-
-55
574
899
932
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Saldo door te rekenen externe rente (a+b+c)
574
899
932
d1. Rente over eigen vermogen
-
-
-
-
-
-
574
899
931
725
1.247
1.142
-151
-348
-210
Totaal door te rekenen externe rente c. De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend Totaal c
d2. Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde) De aan taakvelden (programma’s inclusief overzicht Overhead) toe te rekenen rente e. De werkelijk aan taakvelden (programma’s inclusief overzicht Overhead) toegerekende rente (renteomslag) f. Renteresultaat op het taakveld treasury
Tabel 4.8: renteschema
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
35
Kasgeldlimiet Het Ministerie van Financiën geeft aan welk bedrag mag worden gefinancierd met kortlopende geldleningen; de kasgeldlimiet. Als de kasgeldlimiet structureel wordt overschreden moet de kortlopende schuld worden omgezet in een langlopende schuld. Uit tabel 4.9 blijkt dat de VRGZ binnen de norm voor de kasgeldlimiet is gebleven.
looptijden en rente-aanpassingsdata en een eventueel hieruit voortvloeiende rentewijziging ontstaat. In 2023 bleef de VRGZ binnen de norm van de Wet Financiering decentrale overheden (Fido). Renterisiconorm (bedragen x € 1.000,-)
Kasgeldlimiet (bedragen x € 1.000,-) Omvang begroting per 01-01-2023 (grondslag) In procenten van de grondslag
2023 88.841
7.285 2e 3e kwartaal kwartaal
4e kwartaal
Totaal netto vlottende schuld
-5.079
-4.564
-6.155
-5.200
Toegestane kasgeldlimiet
7.285
7.285
7.285
7.285
2.206
2.721
1.130
2.085
Ruimte
1
Renteherziening op lening o/g
2
Betaalde aflossingen
9.443
3
Renterisico (1+2)
9.443
4
Begrotingstotaal 2023
88.841
0
8,20%
Toegestane kasgeldlimiet 1e kwartaal
2023
Bij Min. Regeling vastgestelde %
5
20%
Renterisiconorm
17.768
Toets renterisiconorm (5-3)
6
Ruimte (+) c.q. overschrijding (-)
8.325
Tabel 4.9: kasgeldlimiet
Renterisiconorm Om ongewenste financiële gevolgen van rentewijzigingen te beperken geeft het ministerie ook een renterisiconorm aan. Deze renterisiconorm geeft de omvang van de schuld weer die in een jaar maximaal voor renteconversie in aanmerking mag komen. De uitkomst hiervan mag niet overschreden worden zodat een spreiding van de opgenomen leningen,
Tabel 4.10: renterisiconorm
4.4
Organisatie en bedrijfsvoering
In deze paragraaf wordt aandacht besteed aan de taken waarvoor binnen de begroting geen afzonderlijke programma’s zijn opgenomen. Het gaat
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
36
om de wijze waarop de bedrijfsvoering plaatsvindt en een korte beschrijving van de ontwikkelingen die daarop van invloed zijn. 4.4.1 Ambtelijke organisatie De VRGZ wordt geleid door een directie bestaande uit twee leden: een directeur Crisisbeheersing en Bedrijfsvoering en een directeur Brandweer en Ambulancezorg. De GHOR (onderdeel van de sector Crisisbeheersing) wordt aangestuurd door de Directeur Publieke Gezondheid (DPG) die tevens directeur is van GGD Gelderland-Zuid (GGD GZ). 4.4.2 Besturing De manager van de sector Bedrijfsvoering opereert als integraal manager voor zowel VRGZ als GGD GZ en is onder de eindverantwoordelijkheid van de directeur Crisisbeheersing en Bedrijfsvoering integraal verantwoordelijk voor alle bedrijfsvoeringstaken (personeel, informatievoorziening en ICT, organisatie, financiën, administratieve organisatie, communicatie en huisvesting). Sinds oktober 2023 is ook communicatie binnen Bedrijfsvoering gepositioneerd. De afdelingsmanagers van de onderliggende afdelingen, Financiën & Inkoop, HRM, Vastgoed- & Facility Management en Informatievoorziening, zijn integraal verantwoordelijk voor zowel de inhoud van hun beleidsterreinen en de onderlinge afstemming hierover, als voor de budgetbeheersing om hun taken uit te voeren voor zowel VRGZ als GGD GZ.
Dit alles wordt uitgevoerd binnen de door het bestuur en de directie vastgestelde (financiële) beleidskaders. De directie ziet erop toe dat de ambtelijke organisatie integer handelt en de bestuursbesluiten goed
uitvoert. Ook bevordert de directie de onderlinge samenwerking en samenhang tussen de sectoren en afdelingen en de samenwerking met de externe partners ten behoeve van integrale advisering aan het bestuur en de operationele taakuitvoering. Binnen de vastgestelde kaders opereren de managers van de sectoren en afdelingen met een grote mate van zelfstandigheid en verantwoordelijkheid, waarbij medewerkers de vrijheid hebben om als professionals te opereren. Leidinggevenden stimuleren en ondersteunen hen in de ontwikkeling van hun professionaliteit. 4.4.3 Bedrijfsvoering In 2023 zijn binnen de sector Bedrijfsvoering veel ontwikkelingen geweest, mede in het kader van de opdracht aan het in 2021 gestarte hoofd van de sector Bedrijfsvoering. De productiecapaciteit is meer afgestemd op de klantvraag en het eigen realisatievermogen is omhooggegaan. Er is ingezet op verdere verbetering van de samenwerking met, en dienstverlening aan de GGD GZ. Verder is verdiepend gekeken naar informatieveiligheid, inkoop en een meer strategische visie op verduurzaming en beheer van vastgoed in gang gezet. HRM Arbeidsmarktcommunicatie en werving en selectie Samen met een externe partij is een plan van aanpak opgesteld om de arbeidsmarktcommunicatie te verbeteren. Dit plan wordt in 2024 ten uitvoer gebracht.
Daarnaast zijn de processen van werving en selectie verbeterd en is een geslaagde pilot uitgevoerd met Werkeningelderland.nl. om sollicitaties te ontvangen, te beoordelen en
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
37
kandidaten uit te nodigen en af te wijzen. Op basis van de huidige positieve ervaringen is de verwachting dat in 2024 alle vacatures via Werken in Gelderland kunnen lopen. Ziekteverzuim en duurzame inzetbaarheid De VRGZ wil graag een vitale organisatie zijn met aandacht voor haar mensen. Dit jaar is een aanbesteding uitgezet en is Human Capital Care als nieuwe arbodienst gecontracteerd. Deze partij is vooral geselecteerd vanwege hun proactieve en preventieve aanpak van gezondheidsvraagstukken. De komende jaren gaan we met hen een partnerschap aan. Inmiddels zijn hiertoe processen herzien, is het verzuimportaal in AFAS opnieuw ingericht en is de interne communicatie hieromtrent gestart. In 2024 wordt deze transitie verder in gang gezet. Daarnaast wordt gewerkt aan de vitaliteit van de medewerkers en zijn hiervoor een aantal scenario's uitgewerkt. Arbeidsvoorwaarden VRGZ en Ambulancezorg In 2023 heeft zowel de VRGZ als de AZGZ een nieuwe CAO gekregen. Voor de VRGZ zijn de nieuwe afspraken uitgewerkt en zijn de systemen ingericht. Dit betreft onder andere verhoging van de salarissen, een reiskostenregeling per 1 april 2023, compensatie van reiskosten woonwerkverkeer 1e kwartaal, verlofharmonisatie en nieuwe afspraken rondom betaald ouderschapsverlof.
Daarnaast is in 2023 de piketregeling voor de VRGZ geactualiseerd en is de nieuwe regeling niet-repressieve vrijwilliger vastgesteld.
Financiën & Control Interne beheersing In 2023 zijn grote stappen gezet in het verder ontwikkelen van het proces om te komen tot de rechtmatigheidsverantwoording. Hiervoor is op basis van een risicoanalyse een intern controleplan opgesteld, zijn de verordeningen aangepast en zijn interne controlewerkzaamheden uitgevoerd en vastgelegd. Hiermee is voorzien in de randvoorwaarden om een goed onderbouwde rechtmatigheidsverantwoording op te stellen. De rechtmatigheidsverantwoording is hieronder opgenomen en verder uitgewerkt in paragraaf 5.9. Op basis van de interne controles, de interim controle door de accountant en de IT-audit is vastgesteld dat de interne beheersing van de financiële processen op orde is. De aandachtspunten uit de rapportages zijn reeds onderhanden of worden verder opgepakt in 2024. Belangrijkste aandachtspunt hierbij is de rechtmatigheid omtrent inkopen. Voor het verbeteren van de inkoopfuncties is een verbeterplan opgesteld, de uitvoering hiervan loopt conform planning. De verwachting is dat de verbeteringen uit het plan in 2025 volledig geïmplementeerd zijn. Rechtmatigheid Het Dagelijks Bestuur is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde grens.
Er zijn in 2023 geen afwijkingen geconstateerd boven de rapportagegrens (80% van het grensbedrag, zie ook paragraaf 5.9).
Aan de uitwerking van de nieuwe afspraken uit het principeakkoord CAO van de AZGZ wordt nog gewerkt.
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
38
De over- en onderschrijdingen van de kosten zijn, voor zover voorzien, in de tussentijdse financiële rapportages gemeld aan het Algemeen Bestuur dat hiermee heeft ingestemd. Deze vallen binnen het bestaande beleid en de reguliere bedrijfsuitoefening waardoor de begrotingsonrechtmatigheid als acceptabel is aangemerkt (zie ook paragraaf 5.9.1).
consequenties daarvan. Het hiervoor genoemde onderzoek zal hier onderdeel van zijn. Onderhoud, verduurzaming en nieuwbouw hangen immers nauw samen.
Vastgoed- & Facility Management De afdeling Vastgoed- & Facility Management voert het beheer over veertig VRGZ- en eenentwintig GGD-gebouwen, inclusief bijbehorende terreinen.
Informatieveiligheid In 2023 is onderzoek uitgevoerd naar de uniformering van een normenkader, te denken valt aan NEN7510 en HKZ. Waar zitten overeenkomsten en hoe kan effectiever en eenduidiger worden gestuurd op naleving met betrekking tot informatieveiligheid en privacy. Naast de CISO is ingezet op de werving van een ISO in 2024, om met name de operationele informatieveiligheid beter te borgen.
Huisvesting Voor de Multipost in Nijmegen is een start gemaakt naar grootschalig onderzoek van de toekomstbestendigheid van dit pand in het kader van de wet- en regelgeving omtrent de energieprestatie en de hedendaagse eisen van de gebruikers. In 2023 is het meerjarenonderhoudsplan geactualiseerd door een bouwadviesbureau. Naast de reguliere herijking van het onderhoudsplan is ook onderzocht welke investeringen nodig zijn om aan wet- en regelgeving te voldoen omtrent de energieprestatie. De resultaten van dit onderzoek worden in 2024 opgeleverd. De vervanging van de brandweerpost in Varik en Lienden zijn on hold gezet naar aanleiding van vragen van gemeenten over de conceptbegroting 2024 om met een verder geconcretiseerd voorstel te komen. Het Algemeen Bestuur gaat begin 2024 in gesprek over de ontwikkelingen van de vastgoedportefeuille en de financiële
De nieuwbouw van de ambulancepost in Tiel is duurzaam opgeleverd en voldoet aan de hedendaagse wet- en regelgeving.
ICT Het afgelopen jaar is ingezet op een verschuiving van inhuur van operationele ICT (helpdesk) naar in dienst. Daarmee kan tegen vergelijkbare kosten een betere beschikbaarheid worden gefaciliteerd en meer kennis worden opgebouwd over onze organisatie. Tevens is de afdeling ICT geherstructureerd in de afdelingen technische infra, servicedesk en functioneel beheer. Door Functioneel beheer voor het eerst in een eigen team onder te brengen wordt verwacht beter grip te krijgen op de prestaties van de kernapplicaties. Tenslotte wordt een project op de automatisering van ons rechtenbeheer gedraaid. Het doel daarvan is met minder inspanning de veiligheid te blijven borgen van onze digitale werkomgeving.
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
39
Informatiebeheer & Archiefwet In toenemende mate staat de wijze waarop de VRGZ omgaat met haar informatie centraal, zowel digitaal als analoog. Uiteraard met als doel te blijven voldoen aan de eisen uit relevante informatiewetgeving zoals de Archiefwet en de Wet Open Overheid (WOO). In 2023 is het besluit tot vervanging JOIN gerealiseerd. Dit houdt in dat onze processen, apparatuur en software zodanig zijn ingericht dat het vervangingswaardig is en de scans van papieren stukken mogen gelden als officiële archiefstukken. De papieren archieven zijn overgeplaatst naar een externe partij. Zowel beheer als vernietiging zal door hen worden uitgevoerd.
Samenstelling personeelsbestand In onderstaande tabel zijn een aantal gegevens opgenomen over de opbouw van het personeelsbestand. 2022
2023
Aantal dienstverbanden (excl. brandweervrijwilligers/inhuur)
647
639
Aantal brandweervrijwilligers
752
752
Totaal dienstverbanden VRGZ
1.399
1.391
Totaal medewerkers VRGZ excl. dubbele dienstverbanden*
1.266
1.254
FTE in dienst
570
568
FTE inhuur
23
36
Inclusief vrijwilligers
44
44
Exclusief vrijwilligers
47
47
Inclusief vrijwilligers
81 - 19
81 – 19
Exclusief vrijwilligers
66 - 34
67 – 33
5,99%
5,36%
Aantal medewerkers VRGZ
Aantal FTE (excl. brandweervrijwilligers)
In 2023 zijn diverse actiepunten vanuit de archiefaudit 2022 opgepakt; de vernietigingsprocedures voor analoge en digitale archiefbescheiden zijn beschreven en vastgelegd.
Gemiddelde leeftijd
BI & Datamanagement In 2023 heeft het team BI/Datamanagement handen en voeten gekregen. Het datawarehouse van VRGZ is opgezet en diverse dashboards zijn ontwikkeld voor o.a. Bedrijfsvoering, Crisisbeheersing en Brandweer. Daarnaast zijn stappen gezet in de invulling van het team BI/Datamanagement, met de aanstelling van een teamleider en (junior) BI specialist. Tot slot is energie gestoken in de samenwerking met de andere veiligheidsregio’s in Oost-5, met betrekking tot gezamenlijke data.
Verhouding man-vrouw (%)
Ziekteverzuim (%) Ziekteverzuim (excl. vrijwilligers)
Tabel 4.11: opbouw personeelsbestand * combinatie vrijwilligersfunctie met kantoorfunctie
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
40
4.5
Verbonden partijen
De VRGZ werkt intensief samen met de GGD Gelderland-Zuid op het gebied van de bedrijfsvoering (geleverd door de afdelingen Vastgoed- & Facility Management, HRM, IV en Financiën & Inkoop). Voor de Meldkamer Oost-Nederland (MKON) is een construct Kosten Gemene Rekening (KGR) opgezet. Kern van een dergelijk construct is dat gezamenlijk het risico gedragen wordt en dat geen btw in rekening gebracht hoeft te worden over de dienstverlening. Het personeel is in dienst gekomen van de VNOG. De VRGZ draagt op basis van een verdeelsleutel bij. Er is in beide gevallen geen sprake van een verbonden partij in die zin dat de VRGZ risico's draagt die vanuit de andere partij worden veroorzaakt anders dan vanuit de inhoudelijke samenwerking. Wel zijn er kosten gemoeid met het eventueel verbreken van het samenwerkingsverband.
Jaarverslag Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
41
Jaarrekening
5 Dagelijks Bestuur d.d. 21 maart 2024
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
42
5
Jaarrekening
5.1
Balans vóór resultaatbestemming per 31 december
ACTIVA Bedragen x € 1.000,-
2023
2022
Vaste Activa Materiële vaste activa met een economisch nut
63.115
58.472 63.115
58.472
Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Debiteuren
4.139
6.178
162
880
Uitzettingen Rijks schatkist
3.950
5.596
Nog in tarieven te verrekenen
223
0
2.353
1.580
335
221
Debiteuren openbare lichamen
Vorderingen op openbare lichamen Overige vorderingen
11.162
14.455
Liquide middelen Kassaldi
4
1
Banksaldi
122
181 126
182
Overlopende activa Overige nog te ontvangen/vooruitbetaald
Totaal
1.000
805 1.000
805
75.403
73.914 Tabel 5.1: balans - activa
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
43
PASSIVA Bedragen x € 1.000,-
2023
2022
Vaste Passiva Eigen vermogen Reserve aanvaardbare kosten RAV
2.631
1.621
Algemene reserve Crisis- en Rampenbestrijding
2.978
2.681
Bestemde reserve meldkamer
0
450
Bestemde reserve cao ontwikkelingen
0
688
Bestemde reserve duurzaamheid
308
377
Bestemde reserve uitgestelde werkzaamheden
145
389
Bestemde reserve versterking crisisbeheersing
1.013
0
7.075
6.206
3.076
1.577
Gerealiseerd resultaat
10.151
7.783
Voorzieningen Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's
3.180
2.709
Voorzieningen ter egalisatie van kosten
2.877
2.435 6.057
5.144
47.150
46.593
Vaste schuld met rentetypische looptijd > 1 jaar Onderhandse lening van openbare lichamen Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd < 1 jaar Crediteuren
2.448
2.889
Crediteuren openbare lichamen
481
113
Nog in tarieven te verrekenen
0
524
Belastingen en sociale premies
4.398
4.142
Overige schulden
1.039
1.687 8.366
9.355
Overlopende passiva Nog te betalen bedragen Vooruitontvangen rijksoverheid Vooruitontvangen overigen (niet overheid)
3.398
4.168
281
624
0
247 3.679
5.039
75.403
73.914
Gewaarborgde geldleningen
0
0
Garantstellingen
0
0
Totaal
Tabel 5.2: balans – passiva
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
44
5.2
Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar
Bedragen x € 1.000,-
Realisatie
Gew.begr.
Begroting
Realisatie
2023
2023
2023
2022
30.751
30.467
29.533
28.406
-6
0
0
52
Subsidies Rijk
13.123
8.714
7.324
13.332
Bijdrage deelnemende gemeenten
45.620
45.620
42.436
42.352
Opbrengsten bedrijfsvoering
3.432
3.291
2.980
2.755
Overige opbrengsten
2.652
749
1.184
2.743
Som der bedrijfsopbrengsten
95.572
88.841
83.457
89.640
Personeelskosten
67.240
65.677
62.348
62.760
Kapitaallasten
6.953
8.724
8.706
7.468
Overige bedrijfskosten
19.137
16.622
14.063
18.348
Rentebaten
-1.027
-1.247
-1.247
-1.197
Rentelasten
901
920
920
987
Som der bedrijfskosten
93.204
90.696
84.790
88.366
Totaal saldo baten en lasten
2.368
-1.855
-1.333
1.274
Toevoegingen reserves
1.013
0
0
0
Onttrekkingen reserves
1.721
2.105
1.333
303
Gerealiseerd resultaat VR
3.076
250
0
1.577
Budget aanvaardbare kosten Aanpassing budget voorgaande jaren
Tabel 5.3: overzicht van baten en lasten VRGZ
Bovenstaand overzicht wordt toegelicht in twee programma's: programma Crisis- en Rampenbestrijding (paragraaf 5.5 en 5.6) en programma Regionale Ambulancevoorziening (RAV) (paragraaf 5.7 en 5.8).
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
45
5.3
Grondslagen van resultaatbepaling en waardering
De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft. Het overzicht van baten en lasten van de veiligheidsregio omvat het totaal van alle activiteiten die de VRGZ heeft uitgevoerd. De cijfers worden nader gepresenteerd en toegelicht in het overzicht baten en lasten programma Crisis- en Rampenbestrijding en het programma RAV. Onderlinge verrekeningen tussen beide programma's zijn opgenomen in het overzicht van baten en lasten per programma. In het overzicht van baten en lasten op het niveau van de totale VRGZ (paragraaf 5.2) zijn de onderlinge verrekeningen geëlimineerd.
5.3.1 Grondslagen van resultaatbepaling De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op de balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico's die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Bij het programma RAV wordt afgeweken van deze regel, omdat dit een zorggefinancierde taak is. Hiervoor is aansluiting gezocht bij de regelgeving voor zorginstellingen. De lasten worden bepaald op basis van historische kosten, met inachtneming van de vermelde grondslagen van waardering van activa en passiva en toegerekend aan het verslagjaar waarop ze betrekking hebben. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Aangezien het niet is toegestaan voorzieningen te vormen voor jaarlijks terugkerende arbeidskostengerelateerde verplichtingen van een vergelijkbaar volume, worden sommige personele lasten toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt. Het gaat dan om aanspraken op een overbruggingsperiode, levensloop en versterkt ouderdomspensioen. Voor jaarlijks terugkerende arbeidsgerelateerde kosten zonder een jaarlijks vergelijkbaar volume is een verplichting opgenomen.
5.3.2 Grondslagen van waardering Alle activa en passiva zijn gewaardeerd tegen nominale waarde tenzij anders is vermeld. De belangrijkste posten worden hieronder nader toegelicht.
5.3.3 Activa Materiële vaste activa met een economisch nut Onder materiële vaste activa worden activa verstaan die bedoeld zijn om de bedrijfsuitoefening duurzaam te dienen. De materiële vaste activa (met een aanschafwaarde > € 10.000,-) worden gewaardeerd tegen aanschaffingsprijs of vervaardigingskosten, verminderd met een lineaire afschrijving gebaseerd op economische levensduur of tegen lagere bedrijfswaarde. Aan de materiële vaste activa wordt rente toegerekend tegen een percentage van 1,25%.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
46
Dit wijkt af van het percentage dat is opgenomen in de begroting (2%). Het verschil tussen de toe te rekenen rente en de werkelijk betaalde rente mag maximaal 25% zijn. Indien het in de begroting gehanteerde percentage van 2% zou zijn toegepast komt het verschil boven de 25% uit. Daarom is het renteomslagpercentage aangepast naar 1,25%. Indien de VRGZ investeringsbijdragen van derden ontvangt wordt dit expliciet toegelicht. Afschrijvingstermijn5 Persoonlijke beschermingsmiddelen en werkkleding Bluskleding en beschermingsmiddelen (bluspakken, gaspakken etc.) Ademlucht (toestel, cilinder, gelaatstuk etc.)
5 / 8 / 10 10 / 15
Automatisering Hard- en software
3/4/5
Telefonie
10
ICT-infrastructuur
15 / 30
Communicatie- en verbindingsmiddelen Alarmontvanger
5
Mobiele Data Terminal (MDT)
5
Communicatienetwerksysteem (C2000/P2000) Signalering kazerne
5/7 10
Gebouwen en inventaris Installaties en testapparatuur ademluchtwerkplaats
8 / 15
Inventaris/meubilair/aggregaat
10 / 15
Verbouwing
10 / 20
Semi-permanente unit
20
Gebouw / kazerne
30 / 40
Medische inventaris Medische apparatuur (o.a. defibrillatoren, autopulse, AED) Brancards
5/7 7
Vaartuigen Blusboten
30
Motorboot
10 / 15
Hulpboot en trailer
20
5 bij een aantal genoemde activa zijn meerdere afschrijvingstermijnen weergegeven. Dit komt doordat onder de genoemde
hoofdrubrieken een aantal subcategorieën vallen waarvan het te ver voert ze allemaal hier te vermelden.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
47
Midlife update
10
Bepakking vaartuigen Reddingsvest
5
Bepakking overig
10 / 15
Voertuigen Ambulance en Rapid responder
5
MICU-voertuig
10
Tankautospuit, redvoertuig en hulpverleningsvoertuig
12 / 15
Schuimblus- en haakarmvoertuig
20
Haakarmbak
15 / 20
Overige voertuigen (vervoer van personen en materiaal)
5 / 7 / 8 / 10
Midlife updates van de diverse voertuigen
4 / 7 / 8 / 10
Inventaris en bepakking voertuigen Inventaris tankautospuit
15
Inventaris overige voertuigen
7
Werken op hoogte
7
Hydraulisch redgereedschap
8 / 15
Pneumatisch gereedschap / hefkussen
10
Meetapparatuur (explosiegevaar-, CO2-meter etc.)
5 / 10 / 15
Oppervlakteredding (redbord, redsets e.d.)
10
Watertransportsysteem
15 / 20
Kettingzaag
10
Overdrukventilator
10
Draagbare motorspuit
10
Warmtebeeldcamera
7
Vakbekwaamheidsmiddelen Oefenaanhanger en oefencontainer
15
Oefenmiddelen (PPMO)
5/8
Simulatiecontainer
3
Oefenterrein
20 Tabel 5.4: afschrijvingstermijnen
Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Deze zijn gewaardeerd op nominale waarde voor zover nodig rekening houdend met mogelijke oninbaarheid. De voorziening oninbaarheid wordt bepaald op basis van de ouderdom van de openstaande posten per balansdatum (dynamische methode).
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
48
Overige activa Alle overige activa in de balans zijn gewaardeerd tegen nominale waarde.
5.3.4 Passiva Eigen vermogen Het eigen vermogen van het programma Crisis- en Rampenbestrijding bestaat uit een algemene reserve voor Crisis- en Rampenbestrijding en een aantal bestemde reserves. Het eigen vermogen van het programma RAV bestaat uit de reserve aanvaardbare kosten RAV. Het eigen vermogen bestaat daarnaast uit het nog te bestemmen resultaat over het laatste boekjaar. Voorzieningen De onderhoudsegalisatievoorzieningen stoelen op een meerjarenraming van het uit te voeren groot onderhoud aan de kapitaalgoederen, waarin rekening is gehouden met de kwaliteitseisen die ter zake zijn geformuleerd. De voorziening niet-actief personeel is gevormd voor de afdekking van kosten voor niet-actief personeel. De kosten van niet-actief personeel in verband met FLO (functioneel leeftijdsontslag) kunnen worden gedeclareerd en maken derhalve geen onderdeel uit van deze voorziening. Dit geldt voor beide programma’s. De voorziening verlofsparen is gevormd voor de opbouw van opgespaarde bovenwettelijke vakantie-uren. Deze uren kunnen in de toekomst worden ingezet op een manier die aansluit bij de persoonlijke levens- en carrièreplanning en het vitaliteitsbeeld van medewerkers en leiden derhalve tot een verplichting met een niet voorspelbare op- en afbouw. De voorzieningen zijn nominaal gewaardeerd. Er wordt geen rente toegerekend aan de voorzieningen.
Voor zover niet anders is vermeld zijn passiva gewaardeerd tegen nominale waarde.
5.3.5 Rechtmatigheidsverantwoording De in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld op basis van de kaders zoals besloten in de financiële verordening, de kadernota rechtmatigheid en het normenkader. Dat betekent dat de rechtmatigheidsverantwoording toeziet op de financiële rechtmatigheid van baten, lasten, balansmutaties alsmede de baten en lasten inzake de specifieke uitkeringen op grond van art. 17 Financiële-verhoudingswet; De financiële rechtmatigheid omvat: Voorwaardencriterium 1. het voorwaardencriterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig uit diverse wet- en regelgevingen en hebben betrekking op
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
49
aspecten als doelgroep, termijn, grondslag, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijsstukken, recht, hoogte en duur. 2. het Dagelijks Bestuur biedt het Algemeen Bestuur jaarlijks uiterlijk op 31 december ter vaststelling een normenkader rechtmatigheid aan. Dit kader bestaat uit alle relevante (interne) wet- en regelgeving waaruit financiële beheershandelingen kunnen voortvloeien. Begrotingscriterium 1. Het begrotingscriterium is een criterium van rechtmatigheid dat betrekking heeft op de grenzen van de baten en lasten in de door het Algemeen Bestuur geautoriseerde begroting van exploitatie en investeringskredieten en de hiermee samenhangende programma’s, waarbinnen de financiële beheershandelingen tot stand moeten zijn gekomen; 2. De begrotingsrechtmatigheid wordt beoordeeld op het niveau waarop de begroting door het Algemeen Bestuur is geautoriseerd; 3. Bij investeringsprojecten wordt de begrotingsrechtmatigheid beoordeeld op het niveau van het totaal gevoteerde kredietbedrag. Een overschrijding van het jaarbudget, passend binnen het totaal bedrag van het krediet, wordt daarmee als rechtmatig beschouwd. 4. Uitgangspunt is dat iedere afwijking van de begroting als onrechtmatig wordt beschouwd. Afwijkingen worden als acceptabel aangemerkt in de volgende situaties: a.
Er is sprake van een overschrijding waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren. b. Er is sprake van een overschrijding op een open-einde regeling. c. De overschrijding is geautoriseerd door middel van de vaststelling van een tussentijdse rapportage. Misbruik en oneigenlijk gebruik-criterium 1. Het misbruik en oneigenlijk gebruik-criterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op het voorkomen, detecteren en corrigeren van misbruik en oneigenlijk gebruik van gelden en eigendommen bij financiële beheershandelingen. 2. Het Dagelijks Bestuur zorgt voor en legt de regels vast voor het voorkomen van misbruik en oneigenlijk gebruik van regelingen en eigendommen. De rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld binnen de kaders van de kadernota rechtmatigheid 2023 van de Commissie BBV alsmede onze eigen financiële verordening en normenkader. Dit betekent dat: ▪ Een verantwoordingsgrens van 1% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves (zijnde € 942.000,-) is gehanteerd waarboven cumulatieve fouten en onduidelijkheden in de rechtmatigheidsverantwoording worden opgenomen; ▪ Een rapportagetolerantie van 80% is gehanteerd waarboven cumulatieve fouten en onduidelijkheden in de paragraaf Bedrijfsvoering worden opgenomen.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
50
5.4
Toelichting balans
Vaste activa Bedragen x € 1.000,VASTE ACTIVA Verloopoverzicht materiële vaste activa met economisch nut: Investering
Mutatie onderhanden activa
Desinvestering
Afschrijving desinvestering
Afschrijving
Stand 31-12-2023
26.245
4.423
-2.071
0
0
1.479
27.118
Grond en terreinen
4.255
0
0
0
0
0
4.255
Voertuigen en bepakkingen
22.982
3.718
1.766
146
44
3.183
25.181
Inventaris
1.342
1.574
0
0
0
389
2.527
Verbindingsmiddelen
497
277
0
0
0
195
579
Automatisering
823
543
0
0
0
322
1.044
Vakbekwaamheidsmiddelen
180
150
0
0
0
38
292
2.148
593
0
0
0
622
2.119
58.472
11.278
-305
146
44
6.228
63.115
Stand 01-01-2023 Gebouwen
Persoonlijke beschermingsmiddelen
Tabel 5.5: verloopoverzicht MVA
Voor een toelichting op de investeringen wordt verwezen naar het investeringsoverzicht (paragraaf 6.5 Investeringen).
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
51
Aansluiting afschrijvingskosten en kapitaallasten 2023 Afschrijvingskosten
6.228
Berekende rentelasten over investeringen
725
Totaal kapitaallasten
6.953 Tabel 5.6: aansluiting afschrijving en kapitaallasten
Vlottende activa VLOTTENDE ACTIVA Stand 01-01-2023
Stand 31-12-2023
6.231
4.189
Voorziening dubieuze debiteuren
-53
-50
Debiteuren openbare lichamen
880
162
5.596
3.950
0
223
1.580
2.353
221
335
14.455
11.162
Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Debiteuren
Uitzettingen Rijks schatkist Nog in tarieven te verrekenen Vorderingen op openbare lichamen Overige vorderingen Totaal
Tabel 5.7: balans vlottende activa
Alle uitzettingen hebben een looptijd < 1 jaar. Alle overtollige liquide middelen boven het drempelbedrag van € 1.777.000,- (2% van het begrotingstotaal) worden uitgezet bij het Rijk. De uitzettingen Rijksschatkist zijn per saldo afgenomen.
Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
184
174
202
128
Drempelbedrag
1.777
1.777
1.777
1.777
Ruimte onder het drempelbedrag
1.593
1.603
1.575
1.649
0
0
0
0
Middelen buiten 's Rijksschatkist
Overschrijding van het drempelbedrag
Tabel 5.8: drempelbedragen
Voor wat betreft de middelen buiten de Rijksschatkist heeft gedurende het hele jaar 2023 geen overschrijding van het drempelbedrag plaatsgevonden.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
52
Verloop van nog in tarieven te verrekenen
Stand 01-012023
Fin. verschil boekjaar
Correctie voorgaande jaren
Verrekend met zorg verzekeraars
Stand 31-122023
Nog in tarieven te verrekenen
-524
6.483
-2
-5.734
223
-524
6.483
-2
-5.734
223
Totaal
Tabel 5.9: verloop van nog in tarieven te verrekenen
Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar paragraaf 6.3 en 6.4. Liquide middelen
Stand 01-01-2023
Stand 31-12-2023
Kas
1
4
Rekening courant Rabobank
11
21
Rekening courant ING-bank
84
0
Rekening courant BNG-bank
86
101
Totaal
182
126
Tabel 5.10: liquide middelen
Alle liquide middelen staan ter vrije beschikking van de VRGZ. Overtollige middelen worden in de Rijksschatkist aangehouden (zie Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar). De rekening courant bij de ING-bank is in 2023 beëindigd.
Overlopende activa
Stand 01-01-2023
Stand 31-12-2023
Nog te ontvangen bedragen
87
296
Vooruitbetaalde bedragen
718
704
805
1.000
Totaal
Tabel 5.11: overlopende activa
De post Nog te ontvangen bedragen bestaat uit de nog te ontvangen rente over de middelen in de Rijksschatkist over het 4e kwartaal van 2023. De vooruitbetaalde bedragen betreffen met name vooruitbetaalde onderhoudscontracten, verzekeringspremies. licenties en abonnementen.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
53
VASTE PASSIVA Eigen vermogen
Stand 31-122022
Bestemming 2022
Stand 01-012023
Toevoeging
Onttrekking
Stand 31-122023
1.621
1.010
2.631
0
0
2.631
2.681
297
2.978
0
0
2.978
389
0
389
0
244
145
0
270
270
0
270
0
Bestemde reserve cao ontwikkelingen
688
0
688
0
688
0
Bestemde reserve duurzaamheid
377
0
377
0
69
308
Bestemde reserve meldkamer
450
0
450
0
450
0
Bestemde reserve versterking crisisbeheersing
0
0
0
1.013
0
1.013
6.206
1.577
7.783
1.013
1.721
7.075
Reserve aanvaardbare kosten RAV Algemene reserve Crisis- en Rampenbestrijding Bestemde reserve uitgestelde werkzaamheden Bestemde reserve prijsstijging
Totaal
Tabel 5.12: verloop eigen vermogen
Het Algemeen Bestuur heeft op 14 september 2023 besloten om uit het jaarresultaat € 270.000,- te onttrekken voor een nieuw te vormen bestemde reserve prijsstijging, een bedrag van € 297.000,- toe te voegen aan de algemene reserve Crisis- en Rampenbestrijding en € 1.010.000,- toe te voegen aan de reserve aanvaardbare kosten RAV. Daarnaast heeft het Algemeen Bestuur op 29 juni 2023 ingestemd met het voorstel om het overschot van de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR)middelen ten behoeve van de versterking crisisbeheersing onder te brengen in een bestemde reserve. Nadere uiteenzetting nog te bestemmen resultaat naar programma Vanuit het jaarresultaat 2023 programma RAV wordt voorgesteld om: 314
Toe te voegen aan de reserve aanvaardbare kosten RAV Totaal programma RAV
314
Vanuit het jaarresultaat 2023 programma Crisis- en Rampenbestrijding wordt voorgesteld om: Toe te voegen aan de algemene reserve Crisis- en Rampenbestrijding tot 5% van de baten Toe te voegen aan de bestemde reserve herziening meerjarenonderhoudsplan
207 2.555
Totaal programma Crisis- en Rampenbestrijding
2.762
Totaal voorstel voor resultaat 2023
3.076 Tabel 5.13: nog te bestemmen resultaat
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
54
Resultaatbestemming Het programma Crisis en Rampenbestrijding (C&R) realiseerde in 2023 een positief resultaat van € 2.762.000,-. Indien positieve resultaten worden behaald, geldt als uitgangspunt dat een toevoeging plaatsvindt aan de algemene reserve tot de bestuurlijke norm. Door toevoeging van € 207.000,- aan de algemene reserve wordt de bestuurlijke norm van 5% bereikt. Na deze toevoeging resteert een positief resultaat van € 2.555.000,-. Voorgesteld wordt dit bedrag toe te voegen aan een nieuw te vormen bestemde reserve herziening meerjarenonderhoudsplan. Voor het programma RAV wordt voorgesteld het positieve resultaat toe te voegen aan de reserve aanvaardbare kosten RAV. Voorzieningen De VRGZ heeft drie voorzieningen: een voorziening voor niet-actief personeel, verlofsparen en een voorziening voor groot onderhoud. Voorzieningen Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's Voorziening niet-actief personeel
Stand 01-01-2023
Toevoeging
Aanwending
Vrijval
Stand 31-12-2023
272
70
50
181
111
Voorziening verlofsparen
2.437
632
0
0
3.069
Totaal
2.709
702
50
181
3.180
2.435
1.328
886
0
2.877
5.144
2.030
936
181
6.057
Voorzieningen ter egalisatie van kosten Voorziening groot onderhoud Totaal voorzieningen
Tabel 5.14: voorzieningen
De voorziening voor niet-actief personeel is gevormd voor de verwachte uitgaven inzake WWuitkeringen. In 2023 heeft nieuwe instroom in de voorziening plaatsgevonden (€ 70.000,-). De aanwending uit de voorziening voor de lopende dossiers bedraagt € 50.000,-. Aangezien een aantal oud-medewerkers ander werk heeft gevonden en een aantal lopende dossiers is afgesloten kan een deel van de voorziening vrijvallen (€ 181.000,-). Medewerkers kunnen vanaf 1 januari 2022 bovenwettelijke vakantie-uren sparen. Met dit verlofsparen kunnen medewerkers passend bij hun levensfase hun bovenwettelijke vakantie-uren inzetten op een manier die aansluit bij hun persoonlijke levens- en carrièreplanning en het vitaliteitsbeeld. Deze vakantie-uren verjaren niet. Dit kan gaan leiden tot verlofstuwmeren die bijvoorbeeld ingezet gaan worden om eerder met pensioen te gaan. Aangezien er bij verlofsparen sprake is van arbeidskostengerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw en daarmee ook onvoorspelbare afbouw kennen, is hiervoor een voorziening gevormd. In 2023 is € 886.000,- aangewend uit de voorziening groot onderhoud. Dat is minder dan wat regulier gepland is in het meerjarenonderhoudsplan (€ 1.055.000,-). Omdat in het totale uitvoeringsplan gekozen is om de plannen per locatie uit te voeren, lopen uitgaven vanuit de realisatie niet
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
55
synchroon met de planning van de uitgaven vanuit de voorziening. Dit verklaart de afwijking tussen de gerealiseerde aanwending en de geplande aanwending uit het MJOP. In 2023 heeft door externe partijen Heijmans en Humble een nieuwe schouw plaatsgevonden op de panden van de VRGZ en de uitkomsten hiervan worden in het eerste kwartaal van 2024 geanalyseerd. De jaarlijkse dotatie aan de voorziening zal in lijn worden gebracht met de verwachte uitgaven. In de nieuwe schouw zijn onderhoudswerkzaamheden meer gebundeld per locatie, zodat het plan beter aansluit bij de praktische uitvoering. Vaste schuld met rentetypische looptijd > 1 jaar Vaste schuld met rentetypische looptijd > 1 jaar Onderhandse leningen Verloopoverzicht langlopende leningen
Stand 01-01-2023
Opname
Aflossing
Stand 31-12-2023
46.593
10.000
9.443
47.150
46.593
10.000
9.443
47.150 877
Totale rentelast van alle vaste schulden
Tabel 5.15: vaste schuld
In 2023 zijn drie langlopende leningen afgelost, hiervoor is in 2023 een nieuwe lening aangetrokken. Daarnaast zijn, met het oog op de financieringsbehoefte en de oplopende rente, eind 2022 meerdere leningen aangetrokken met stortingsdata in 2024 en 2025. Vlottende passiva VLOTTENDE PASSIVA Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd < 1 jaar
Stand 01-01-2023
Stand 31-12-2023
2.889
2.448
Crediteuren openbare lichamen
113
481
Nog in tarieven te verrekenen
524
0
Nog te betalen loonbelasting
3.431
3.698
Nog te betalen sociale lasten/pensioenpremies
646
651
Nog te betalen omzetbelasting
65
49
Nog te betalen aan personeel
984
777
Nog te ontvangen inkoopfacturen
703
262
9.355
8.366
Crediteuren
Totaal
Tabel 5.16: vlottende passiva
Het saldo van de vlottende passiva is eind 2023 met € 989.000,- afgenomen ten opzichte van vorig jaar. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt doordat het bedrag aan Nog in tarieven te verrekenen in
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
56
2023 resulteert in een vordering en daarom onder vlottende activa wordt gepresenteerd. Daarnaast is het bedrag van de inkoopfacturen die in 2024 zijn geboekt, maar waarvan de kosten betrekking hebben op 2023 ruim € 440.000,- lager dan vorig jaar.
Overlopende passiva
Stand 01-01-2023
Stand 31-12-2023
Vooruitontvangen inkomsten
871
281
Nog te betalen aan personeel
793
727
3.375
2.671
5.039
3.679
Nog te betalen bedragen Totaal
Tabel 5.17: overlopende passiva
De overlopende passiva zijn in 2023 met € 1.360.000,- gedaald. Deze daling wordt onder andere veroorzaakt door de terugbetaling van € 885.000,- aan het Ministerie van Justitie en Veiligheid in het kader van de Corona Toegangsbewijzen (CTB). Als gevolg van de overgang van de meldkamer naar de Meldkamer Oost-Nederland (MKON) in maart 2023 zijn de vergoedingen vanuit het Rijk en de Politie die waren bedoeld om frictiekosten van de transitie op te vangen grotendeels vrijgevallen (€ 488.000,-). De vooruitontvangen inkomsten hebben betrekking op
Stand 01-01-2023
Toename
Afname
Stand 31-12-2023
Rijksoverheid (25KV bovenleiding)
124
131
124
131
Rijksoverheid (uitwerkingskader meldkamer)
500
0
350
150
624
131
474
281
Politie (uitstelvergoeding meldkamer)
138
0
138
0
Overige vooruitontvangen inkomsten
109
14
123
0
247
14
261
0
871
145
735
281
Rijksoverheid
Overige (Niet overheid)
Totaal
Tabel 5.18: vooruitontvangen inkomsten
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
57
Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen Vakantiegeldverplichting Als gevolg van de invoering van het Individueel Keuzebudget (IKB) is de vakantiegeldverplichting voor het programma C&R komen te vervallen. Voor het programma RAV bedraagt de bruto verplichting € 636.000,-. Inkopen en aanbesteden In onderstaande tabel is het percentage Europese aanbestedingstrajecten opgenomen dat rechtmatig tot stand is gekomen. Voorgenomen
Gerealiseerd
100%
100%
Rechtmatige inkopen gerealiseerde aanbestedingsprojecten
Tabel 5.19: inkopen en aanbesteden
Huur dependances De VRGZ is met meerdere verhuurders huurovereenkomsten aangegaan voor dependances op 7 locaties. De huurovereenkomsten zijn gesloten voor bepaalde tijd en hebben een looptijd van maximaal 5 jaar of worden jaarlijks verlengd. De opzegtermijn varieert van 3 tot 12 maanden. De totale jaarlijkse huurprijs bedraagt € 320.000,-. Locatie
Huurprijs per jaar
Looptijd tot
Groenewoudseweg 275, te Nijmegen
€ 5.000
29-02-2024
Elsenpas 11, te Beuningen
€ 10.000
31-12-2024
Van Heemstraweg 95, te Beuningen
€ 20.000
31-12-2024
Triosingel 34 te Culemborg
€ 190.000
31-12-2024
Nieuwe Rijksweg 1 te Ubbergen
€ 25.000
31-12-2024
Steenweg 20 te Waardenburg
€ 55.000
31-12-2024
Dalwagen 45b te Dodewaard
€ 15.000
31-12-2024
Looptijd < 1 jaar
Totaal bedrag per jaar
€ 320.000 Tabel 5.20: huurcontracten dependances
Afgesloten leningen met uitgestelde stortingsdata Met het oog op de financieringsbehoefte en de oplopende rente, zijn eind 2022 de volgende leningen aangetrokken met stortingsdata in 2024 en 2025: -
BNG lening 40.116191, bedrag € 5.000.000,-, ingangsdatum 3 december 2024, looptijd 49 jaar, rentepercentage 2,359%; NWB lening 1-0031761, bedrag € 5.000.000,-, ingangsdatum 1 december 2025, looptijd 50 jaar, rentepercentage 2,310%.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
58
Gebeurtenissen na balansdatum Er is geen sprake van gebeurtenissen na balansdatum met een materiële impact op de Jaarrekening 2023.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
59
5.5
Overzicht baten en lasten programma Crisis- en Rampenbestrijding
In deze paragraaf wordt uiteengezet wat de activiteiten van het programma Crisis- en Rampenbestrijding, zoals beschreven in hoofdstuk 2, hebben gekost en hoe dit is gefinancierd. Bedragen x € 1.000,-
Realisatie
Gew.begr.
Begroting
Realisatie
2023
2023
2023
2022
Subsidies Rijk
12.649
8.334
6.944
12.511
Bijdrage deelnemende gemeenten
45.620
45.620
42.436
42.352
Opbrengsten bedrijfsvoering
3.432
3.291
2.980
2.755
Overige opbrengsten
1.996
639
1.074
1.947
63.697
57.884
53.434
59.565
Personeelskosten
42.884
41.098
38.496
39.868
Kapitaallasten
5.891
7.192
7.173
6.284
Overige bedrijfskosten
12.994
11.776
9.425
13.359
Rentebaten
-1.027
-1.247
-1.247
-1.197
Rentelasten
901
920
920
987
Som der bedrijfskosten
61.643
59.739
54.767
59.301
Totaal saldo baten en lasten
2.054
-1.855
--1.333
264
Toevoegingen reserves
1.013
0
0
0
Onttrekkingen reserves
1.721
2.105
1.333
303
Gerealiseerd resultaat C&R
2.762
250
0
567
Som der bedrijfsopbrengsten
Tabel 5.21: baten en lasten programma C&R
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
60
5.5.1 Begrotingswijzigingen programma Crisis- en Rampenbestrijding Bedragen x € 1.000,-
Prijsstijging
Mutaties bestemde reserves
BDuR-middelen t.b.v. crisisbeheersing
Gewijzigde begroting 2023
0
0
0
1.390
8.334
0
2.989
465
-270
0
45.620
2.980
0
311
0
0
0
3.291
1.074
-435
0
0
0
0
639
53.434
435
3.300
465
-270
1.390
57.884
Personeelskosten
38.496
-1.661
3.178
71
25
989
41.098
Kapitaallasten
7.173
19
0
0
0
0
7.192
Overige bedrijfskosten
9.425
1.207
122
394
227
401
11.776
Rentebaten en -lasten
-327
0
0
0
0
0
-327
Som der bedrijfskosten
54.767
-435
3.300
465
252
1.390
59.739
Totaal saldo baten en lasten
-1.333
0
0
0
522
0
-1.855
Toevoegingen reserves
0
0
0
0
0
0
0
Onttrekkingen reserves
1.333
0
0
0
772
0
2.105
0
0
0
0
250
0
250
Begroting 2023
Verschuivingen
Loonsom stijging
Subsidies Rijk
6.944
0
Bijdrage deelnemende gemeenten
42.436
Opbrengsten bedrijfsvoering Overige opbrengsten Som der bedrijfsopbrengsten
Gerealiseerd resultaat C&R
Tabel 5.23: wijzigingen begroting programma C&R Tabel 5.22: begrotingswijzigingen programma C&R
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
61
Verschuivingen Dit betreft budgettair neutrale verschuivingen van budgetten ten behoeve van een betere allocatie en presentatie. Loonsomstijging Op 14 april 2023 is een akkoord bereikt over de nieuwe arbeidsvoorwaarden voor personeel in dienst van veiligheidsregio’s. Dit akkoord omvat zowel een loonsomstijging als een verhoging van de thuiswerkvergoeding, de invoering van een reiskostenregeling voor woon-werkverkeer en overige arbeidsvoorwaarden. De financiële consequenties hiervan zijn doorgerekend en opgenomen in de kolom Loonsomstijging.
Prijsstijging Zoals reeds aangegeven in de Kaderbrief 2024 en het Procesvoorstel prijsstijgingen is de VRGZ over de hele linie geconfronteerd met forse prijsstijgingen. In de vastgestelde begroting 2023 is conform de BRN (Begrotingsrichtlijnen Nijmegen) gerekend met een indexatie van de materiele kosten van 1,9%. Inmiddels is de financiële impact van de door de leveranciers aangezegde prijsstijgingen in beeld gebracht en het verschil tussen beide indexaties is opgenomen in de kolom Prijsstijging.
Mutaties bestemde reserves In de resultaatbestemming 2022 is voorgesteld om uit het positieve resultaat een bedrag van € 270.000,- toe te voegen aan een nieuw te vormen bestemde reserve prijsstijging. Dit bedrag valt in 2023 vrij ten gunste van de gemeentelijke bijdrage ter compensatie van een gedeelte van de loon- en prijsstijging. Als gevolg van uitgebreide vooronderzoeken op het gebied van de schuimvormende middelen en de aanpassingen in het kader van de DME- (dieselmotorenemissie) normeringen is een bestemde reserve gevormd. De bijbehorende kosten en vrijval hiervoor uit de bestemde reserve duurzaamheid zullen in 2023 en 2024 plaatsvinden. De uitgaven in het kader van het project Digitaal centraal (optimalisatie van archiefbeheer) en de procesverbetering van inkoop en aanbesteding ten behoeve van de rechtmatigheid zullen plaatsvinden in 2023 en 2024 en worden gedekt uit de bestemde reserve uitgestelde werkzaamheden. De transitie van de meldkamer is in 2023 afgerond. De bijbehorende bestemde reserve valt daardoor vrij. Aangezien de frictiekosten lager zijn uitgevallen valt een deel van de reserve vrij ten gunste van het resultaat. Conform de reguliere procedure is dit resultaat toegevoegd aan de algemene reserve.
BDuR-middelen ten behoeve van crisisbeheersing In augustus 2022 heeft het kabinet ingestemd met een bestuurlijk akkoord gerelateerd aan de crisisopvang van vluchtelingen waarin onder andere structurele middelen via de BDuR landelijk beschikbaar zijn gesteld voor de versterking van rampenbestrijding en crisisbeheersing. Deze ophoging is bedoeld voor de versterking van de crisisbeheersing, het versterken van de informatiepositie en het inrichten van KCR2. In de uitgangspunten is nadrukkelijk aangegeven dat het niet de bedoeling is dat gemeentelijke bijdragen aan de veiligheidsregio’s worden verlaagd of met de extra financiële middelen gaten te vullen op het gebied van andere taakgebieden van de
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
62
veiligheidsregio’s. Over de aanwending van de middelen zal dus ook afzonderlijk verantwoording moeten worden afgelegd. Op basis hiervan is de toegekende extra uitzetting van € 1.390.000,- voor 2023 ingezet voor uitbreiding versterking crisisbeheersing en informatiemanagement.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
63
5.6
Toelichting programma Crisis- en Rampenbestrijding
Algemeen In onderstaande toelichting wordt een vergelijking gemaakt tussen de gewijzigde begroting en de realisatie in 2023 en worden de afwijkingen groter dan € 25.000,- en andere relevante afwijkingen toegelicht. Samenvoeging Meldkamers Op 21 maart is de meldkamer voor de VRGZ overgegaan naar de Meldkamer Oost-Nederland (MKON) in Apeldoorn. In financiële zin betekent de samenvoeging dat de VRGZ vanaf die datum geen eigen meldkamer-gerelateerde kosten meer heeft voor personeel en materieel. Vanaf het moment van overgang lopen alle kosten via de VNOG en ontvangt de VRGZ een factuur naar rato van het aantal inwoners. Bij het opstellen van de begroting 2023 werd ervan uitgegaan dat de meldkamer voor 1 januari 2023 samengevoegd zou zijn. Het budget is daarom volledig gepresenteerd onder Dienstverlening door derden. Per saldo leidt dit tot een voordeel van € 125.000,- in 2023. De meldkamer bevindt zich nog in de opstartfase, in de komende jaren zal gemonitord worden of dit een incidenteel of structureel voordeel is. Daarnaast heeft de VRGZ vanuit het Rijk en de Politie een bijdrage ontvangen om frictiekosten (zoals WW-risico’s) op te kunnen vangen (€ 638.000,-). De risico’s doen zich in beperkte mate voor waardoor het bedrag grotendeels vrij kan vallen (€ 488.000,-). Dit levert in 2023 een incidenteel voordeel op.
BDuR-middelen ter versterking crisisbeheersing Op 26 augustus 2022 heeft de Rijksoverheid besloten om aan de veiligheidsregio’s via de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR) een structureel budget toe te kennen, bestemd voor de versterking van crisisbeheersing, informatiemanagement en de ontwikkeling van KCR2. Omdat deze extra middelen pas in september 2023 – middels een begrotingswijziging – formeel door het Algemeen Bestuur beschikbaar konden worden gesteld, zijn veel activiteiten (waaronder onder andere de werving van nieuw personeel) behoudend of met vertraging gestart. In 2023 is daarom minder uitgegeven dan begroot (€ 1.013.000,-). De gerealiseerde kosten betreffen met name de inhuur van tijdelijke capaciteit of het werven van structurele capaciteit ten behoeve van: ▪ versterking crisisbeheersing (mede in relatie tot nieuwe en langdurige crisis); ▪ informatiegestuurde veiligheid en doorontwikkeling VIK; ▪ professionalisering van de multidisciplinaire en gemeentelijke crisisbeheersing.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
64
Daarnaast zijn er werkbudgetten ingericht of verruimd ten behoeve van: • grensoverschrijdende samenwerking (Oost 5, landelijk en Duitsland); • vakbekwaamheid (opleiden, trainen, oefenen crisisorganisatie); • ontwikkel- en exploitatiekosten voor ondersteunende applicaties en andere IT-toepassingen ten behoeve van het VIK (in samenwerking met Oost 5); • innovatieve projecten. De Rijksoverheid heeft aangegeven dat er geen terugvordering zal plaatsvinden op een onderuitputting. Het Algemeen Bestuur heeft ingestemd met de vorming van een bestemde reserve voor het deel van de extra BDuR-middelen dat niet ingezet is.
5.6.1 Bedrijfsopbrengsten Bedragen x € 1.000,BEDRIJFSOPBRENGSTEN Realisatie 2023
Gew. begr. 2023
Realisatie 2022
Subsidies Rijk
12.649
8.334
12.511
Totaal bijdragen
12.649
8.334
12.511
45.620
45.620
42.352
58.269
53.954
54.863
Bijdragen Rampenbestrijding
Bijdrage deelnemende gemeenten Totaal opbrengsten
Tabel 5.23: bedrijfsopbrengsten
Bijdragen Rampenbestrijding
4.315
Als gevolg van de loon- en prijscompensatie is de BDuR in 2023 € 557.000,- hoger uitgevallen dan begroot. Ten behoeve van de 25KV-lijnen is € 60.000,- meer ontvangen dan begroot als gevolg van een hogere index dan begroot. De bijdrage die door het Rijk ter beschikking was gesteld voor de dekking van frictiekosten voortvloeiend uit de transitie van de meldkamer is niet nodig gebleken en kan vrijvallen. Dit levert een incidenteel voordeel op van € 350.000,-. Ter dekking van de gemaakte kosten voor de coördinatie en het locatiemanagement ten behoeve van de crisisnoodopvang voor asielzoekers is een bedrag van € 2.588.000,- gedeclareerd bij het COA. Voor de gemaakte kosten in het kader van de opvang van ontheemden uit Oekraïne is een vergoeding ontvangen vanuit het Rijk (€ 760.000,-). Beide regelingen zijn in paragraaf 5.13 nader toegelicht.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
65
De gemeentelijke bijdrage voor 2023 is conform de gewijzigde begroting gefactureerd. De stijging ten opzichte van 2022 is voornamelijk veroorzaakt door de vastgestelde indexering en prijs- en loonsomstijgingen.
Realisatie 2023
Gew. begr. 2023
Realisatie 2022
Opbrengsten bedrijfsvoering
3.432
3.291
2.755
Overige opbrengsten
1.996
639
1.947
5.428
3.930
4.702
Overige opbrengsten
Totaal
Tabel 5.24: overige opbrengsten
Overige opbrengsten
1.498
De overige opbrengsten zijn in 2023 hoger dan begroot. Een aantal medewerkers wordt gedetacheerd bij externe organisaties waaronder het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid NIPV ). Dit zijn tijdelijke detacheringscontracten waarbij deze medewerkers een bijdrage leveren aan landelijke projecten. In veel gevallen zijn dat onderwerpen waar zij regionaal al mee belast waren waardoor vervanging niet of beperkt noodzakelijk is. De medewerkers keren na afloop van het detacheringscontract weer terug bij de veiligheidsregio waardoor dit voordeel tijdelijk is. De extra opbrengsten uit detachering zijn € 107.000,-. In 2023 is sprake van een extra opbrengst voor FLO van € 876.000,-. Hier staan ook extra kosten tegenover (zie Personeelskosten). De bijdrage die door de Politie ter beschikking was gesteld voor de dekking van frictiekosten voortvloeiend uit de transitie van de meldkamer is niet volledig nodig gebleken en kan grotendeels vrijvallen. Dit levert een incidenteel voordeel op van € 138.000,-. De verkoop van afgeschreven materieel heeft dit jaar € 210.000,- meer opgeleverd dan begroot. Een mix van over- en onderschrijdingen leidt per saldo tot extra opbrengsten van € 26.000,- . De doorbelasting aan de GGD is hoger uitgevallen dan begroot (€ 141.000,-).
Dit heeft enerzijds te maken met het toenemend aantal taken (en daarmee aandeel) van de GGD en anderzijds met de stijgende kosten door het toenemend aantal vacatures en de bijbehorende kosten voor werving en arbeidsmarktcommunicatie.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
66
5.6.2 Bedrijfskosten Bedragen x € 1.000,BEDRIJFSKOSTEN Realisatie 2023
Gew. begr. 2023
Realisatie 2022
Lonen en salarissen
27.371
27.489
25.503
Sociale lasten
3.344
3.414
3.073
Pensioenpremies
3.514
4.214
3.203
Uitkeringen
-132
0
-141
Opleidingen
3.194
2.765
2.995
Overige personeelslasten
2.171
1.629
1.963
39.462
39.511
36.596
3.422
1.587
3.272
42.884
41.098
39.868
Personeelskosten
Uitzendkrachten en detachering Totaal
Tabel 5.25: personeelskosten
Personeelskosten
1.786
De personeelskosten zijn hoger uitgevallen dan begroot. De volgende oorzaken liggen hieraan ten grondslag: Formatie en loonkosten: ▪
▪
In 2023 is een deel van de formatie niet of niet volledig ingevuld. Een aantal functies blijkt moeilijk ingevuld te kunnen worden als gevolg van specifiek benodigde kennis en schaarste op de arbeidsmarkt. Ten behoeve hiervan wordt extra ingezet op arbeidsmarktcommunicatie en werving & selectie. Ook vindt op meerdere plekken interne doorstroming plaats op openstaande vacatures waardoor als gevolg daarvan elders in de organisatie weer nieuwe vacatures ontstaan. Daarnaast wordt gewerkt aan een flexibele schil binnen de organisatie om als organisatie wendbaarder te zijn in de veranderende samenleving. Om de operationele werkprocessen te kunnen waarborgen is waar nodig extern personeel ingehuurd. Per saldo leidt dit in 2023 tot een voordeel van € 908.000,-. Dit is circa 2% van de loonsom. Omdat bij het opstellen van de begroting is uitgegaan van samenvoeging van de meldkamers per 1 januari 2023 zijn voor de Gemeenschappelijke Meldkamer en Meldkamer Brandweer geen loonkosten begroot. De kosten van de formatie over de eerste drie maanden van 2023 bedragen € 436.000,-. Omdat de totale begroting van de meldkamerkosten in 2023 is verantwoord onder Overige bedrijfskosten leiden deze loonkosten op deze plek tot een overschrijding, welke wordt gecompenseerd door een onderschrijding op de Overige bedrijfskosten.
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
67
▪
▪
▪
▪
▪
▪
De FLO-kosten voor brandweermedewerkers zijn € 876.000,- hoger uitgevallen dan begroot. Deze kosten worden vergoed door de gemeente Nijmegen (zie ook toelichting Overige opbrengsten). Dit verloopt voor de VRGZ per saldo kostenneutraal. De pensioenlasten vallen incidenteel lager uit dan begroot. Dit komt doordat in de grondslag voor de berekening van de pensioenlasten in de begroting de cao-stijging is meegenomen. Doordat de cao later dan 1 januari is ingegaan is het pensioengevend salaris gebaseerd op de loonsom exclusief de cao-stijging. Dit levert een incidenteel voordeel op van € 400.000,-. Ondanks dat het aantal inzetten in 2023 achterblijft op de stijgende trend van de afgelopen jaren (3.903 t.o.v. 4.717 in 2022, zie ook paragraaf 2.1.7) zijn de vrijwilligersvergoedingen € 68.000,- hoger dan begroot. Mede als gevolg van de toegenomen complexiteit van incidenten stijgt de gemiddelde inzetduur. Dit laatste lijkt een structureel karakter te hebben. Daarnaast is er een groter verloop onder vrijwilligers en daalt de gemiddelde periode dat een vrijwilliger in dienst is. Dit leidt structureel tot een stijging van het aantal opleidingsuren. Als gevolg van de temporisering van de besteding van de extra BDuR-middelen ten behoeve van de versterking van crisisbeheersing wordt een deel van de uitbreiding van de formatie hiervoor in 2023 nog niet ingevuld (€ 728.000,-).
Ten behoeve van de coördinerende taak voor de opvang van ontheemden en de crisisnoodopvang is voor € 1.547.000,- aan extern personeel ingehuurd. Deze kosten worden vergoed door het Rijk en COA (zie ook toelichting paragraaf 5.13). Ten behoeve van de optimalisatie van het informatiebeheer is vanuit het resultaat van 2020 een bedrag beschikbaar gesteld voor extra ondersteuning. Tijdens het uitvoeren van het verbetertraject is besloten en andere invulling aan het traject te geven wat heeft geleid tot een vertraging in de voortgang. Hierdoor is in 2023 € 76.000,- minder uitgegeven aan het project Digitaal centraal dan begroot. Deze uitgaven schuiven door naar 2024 (zie ook toelichting Mutaties bestemde reserve).
Opleidingen: ▪
▪
▪
Ten behoeve van het vakbekwaam worden en blijven van de brandweerorganisatie is in 2023 € 471.000,- meer uitgegeven dan begroot. Het aantal nieuw gestarte cursusgroepen ligt hoger als gevolg van nieuwe instroom en het inhaaleffect van COVID-19. Verder zijn oefenprogramma’s voor de basis en specialistische functies van de vrijwillige brandweerposten uitgerold en opgestart. Dit om te voldoen aan de branchestandaarden van blijvende vakbekwaamheid. Tevens wordt met het oog op de arbeidsmarktproblematiek meer geïnvesteerd in mobiliteit van medewerkers en doorstroming naar andere functies binnen de organisatie. Hierdoor is in 2023 € 100.000,- meer uitgegeven aan kosten voor opleidingen en ontwikkeling van medewerkers. Doordat een deel van de formatie ten behoeve van de versterking van crisisbeheersing niet is ingevuld is hiervoor ook minder uitgegeven aan opleidingen (€ 142.000,-).
Jaarrekening Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 2023
68
Overige personeelskosten: ▪ In 2023 heeft ten behoeve van nieuwe instroom in de voorziening niet-actief personeel een dotatie plaatsgevonden van € 70.000,-. Als gevolg van een nieuwe dienstbetrekking voor oud-medewerkers en de afwikkeling van een aantal overige zaken is een bedrag van € 102.000,- vrijgevallen. ▪ In 2023 heeft een overstap plaatsgevonden naar een nieuwe arbodienstverlener. Omdat is geconstateerd dat het verzuim het afgelopen jaar is toegenomen is deze mogelijkheid aangegrepen om te kiezen voor een andere manier van ondersteuning. Hierbij wordt meer gekeken naar effectiviteit op casusniveau door goede adviezen rondom inzetbaarheid en door te sparren op individueel niveau, alsook door aan te sluiten op (advies geven over) de visie op verzuim. Daarnaast is het begeleiden van leidinggevenden op casusniveau, vaardigheden bij verzuimgesprekken en het voorkomen van verzuim onderdeel van de uitvraag van de aanbesteding. Dit heeft in 2023 geleid tot een overschrijding van € 55.000,-. ▪ Als gevolg van gewijzigde wet- en regelgeving is het met ingang van 2022 mogelijk om extra verlof te sparen. Hiervoor is in 2022 een voorziening getroffen. De dotatie aan deze voorziening bedraagt in 2023 € 300.000,-. ▪ Als gevolg van de schaarste op de arbeidsmarkt wordt extra ingezet op arbeidsmarktcommunicatie en werving & selectie.