Bestemmingsplan Brakel-West, toelichting

Bestemmingsplan

Brakel-West

Toelichting

Bestemmingsplan Brakel-West

Projectnummer 485570.100 Revisie 02 Datum 16 mei 2024

Auteur(s) E. Braat

Opdrachtgever Gemeente Zaltbommel Hogeweg 11 5301 LB

datum vrijgave beschrijving revisie 16 mei 2024 vastgesteld

goedkeuring E. de Koning

vrijgave M. Fransen

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Inhoudsopgave

blad 3 van 78

Hoofdstuk 1 1.1 1.2 1.3 1.4

Inleiding Aanleiding Ligging en begrenzing plangebied Geldend(e) bestemmingsplan(nen) Leeswijzer

5 5 5 7 9

Hoofdstuk 2 2.1 2.2

Planbeschrijving Bestaande situatie Toekomstige situatie

11 11 11

Hoofdstuk 3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5

Beleidskader Rijksbeleid Provinciaal beleid Regionaal beleid Gemeentelijk beleid Conclusie

15 15 19 22 23 26

Hoofdstuk 4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11 4.12 4.13

Milieu- en omgevingsaspecten Milieueffectrapportage Geluid Archeologie en cultuurhistorie Lucht Gezondheid Bodem Geur Water Klimaatadaptatie Bedrijven en milieuzonering Externe veiligheid Natuur Verkeer en parkeren

27 27 28 29 32 34 35 36 42 55 56 60 63 71

Hoofdstuk 5 5.1 5.2

Juridische planbeschrijving Verantwoording planvorm Systematiek bestemmingen

73 73 73

Hoofdstuk 6 6.1 6.2

Uitvoerbaarheid Economische uitvoerbaarheid Maatschappelijke uitvoerbaarheid

77 77 77

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

blad 4 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Hoofdstuk 1

1.1

Inleiding

Aanleiding In de gemeente Zaltbommel is een grote maatschappelijke behoefte aan woningen. In het dorp Brakel, na Zaltbommel de grootste kern van de gemeente, wordt deze behoefte ook gevoeld. In Brakel is een grote schaarste aan locaties om (grootschalig) woningbouw te ontwikkelen. Het gebied Brakel-West is de meest voor de hand liggende locatie om grootschalig woningbouw te ontwikkelen. In september 2023 is de structuurvisie voor Brakel-West vastgesteld door het college van B&W. Er worden maximaal 254 woningen en daarnaast 16 intramurale zorgeenheden gerealiseerd. Vanwege de complexe situatie en urgentie heeft de gemeente Zaltbommel besloten om de ontwikkeling in beginsel zelf op te pakken. Op de gronden in het gebied Brakel-West is door de gemeente Zaltbommel het voorkeursrecht (Wvg) gevestigd. De gronden ter plaatse van het plangebied zijn op grond van het 'Inpassingsplan Tuinbouw Bommelerwaard' bestemd als 'Agrarisch' en 'Waarde – Archeologie 3'. De voorgenomen woningbouw past niet binnen het bestemmingsplan. Om de ontwikkeling mogelijk te maken, is een bestemmingsplanherziening noodzakelijk. Het voorliggend bestemmingsplan maakt de beoogde woningbouw mogelijk.

1.2

Ligging en begrenzing plangebied Het plangebied ligt in de gemeente Zaltbommel, ten westen van het dorp Brakel. Het plangebied wordt globaal begrensd door de Appelweg, tuinen van de woningen langs de Molensteeg, Groenesteeg, Weitjesweg en Engsteeg. Het plangebied ligt voor een klein deel (westelijk deel van perceel 1262 bij de Engsteeg) in de Nieuwe Hollandse waterlinie. Het nabijgelegen fort ‘Batterij onder Brakel’ is daar onderdeel van geweest. UNESCO heeft de Nieuwe Hollandse Waterlinie aangewezen als werelderfgoed. Ten oosten en zuiden van het plangebied zijn bedrijven gevestigd. Onderstaande luchtfoto's geven zicht op de ligging van het plangebied. Voor de exacte begrenzing van het plangebied wordt verwezen naar de verbeelding.

blad 5 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 1.1: Ligging van het plangebied (geel omcirkeld)

blad 6 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 1.2: Begrenzing van het plangebied

1.3

Geldend(e) bestemmingsplan(nen) Voor het deel van het plangebied ten noorden van de Groenesteeg geldt het provinciale inpassingsplan 'Tuinbouw Bommelerwaard', vastgesteld op 28 september 2016. Het plangebied is bestemd als 'Agrarisch' en kent de dubbelbestemming 'Waarde – Archeologie 3'. Binnen de bestemming 'Agrarisch' is de functieaanduiding 'glastuinbouw' opgenomen. Een klein deel van het plangebied valt onder de werking van het bestemmingsplan 'Buitengebied Zaltbommel', vastgesteld op 17 september 2014. Op de navolgende afbeelding is een uitsnede van de verbeeldingen van de geldende plannen weergegeven. Het plangebied is daarop met een rode omlijning weergegeven.

blad 7 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 1.3: Uitsnede uit de verbeelding bij inpassingsplan 'Tuinbouw Bommelerwaard'

Afbeelding 1.4: Uitsnede uit de verbeelding bij bestemmingsplan 'Buitengebied Zaltbommel' Voor het deel van het plangebied ten zuiden van de Groenesteeg geldt de beheersverordening 'Brakel, Gameren (ged.), Zaltbommel (ged.) en Kerkwijk (ged.)', vastgesteld op 1 oktober 2015. Het plangebied is bestemd als 'Groen – Landelijk Groen', 'Wonen' en 'Bedrijf'. Binnen de bestemming 'Bedrijf' is een bouwvlak opgenomen. Daarnaast zijn de functieaanduidingen 'bedrijfswoning' en 'specifieke vorm van bedrijf – opslag en transport van zand en grind' opgenomen. Binnen de bestemming 'Wonen' is een bouwvlak en een maximum goot- en bouwhoogte opgenomen. Daarnaast zijn de bouwaanduidingen 'bijgebouwen' en blad 8 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

'vrijstaand' opgenomen. Op de navolgende afbeelding is een uitsnede van de verbeelding van de geldende beheersverordening weergegeven. Het plangebied is daarop met een rode omlijning weergegeven.

Afbeelding 1.5: Uitsnede uit de verbeelding bij beheersverordening 'Brakel, Gameren (ged.), Zaltbommel (ged.) en Kerkwijk (ged.)'

1.4

Leeswijzer Het bestemmingsplan bestaat uit meerdere onderdelen: een verbeelding waarop de bestemmingen in het plangebied zijn aangegeven en regels waarin de bepalingen voor de op de verbeelding vermelde bestemmingen zijn opgenomen. Het bestemmingsplan gaat vergezeld van een toelichting waarin de achtergronden van het bestemmingsplan zijn beschreven. De verbeelding vormt samen met de regels het juridische bindende deel van het bestemmingsplan. In de toelichting worden de keuzes die in het bestemmingsplan worden gemaakt nader gemotiveerd en verantwoord. In hoofdstuk 1 zijn de aanleiding en het kader voor de planherziening beschreven. Hoofdstuk 2 geeft een beschrijving van de huidige en toekomstige situatie van het plangebied. Hoofdstukken 3 en 4 geven de achtergronden, toelichting en motivatie op de gemaakte keuzen weer die uiteindelijk hebben geleid tot de uitgewerkte planopzet. In dit planonderdeel worden onder meer het (beleids)kader en de milieuaspecten uiteengezet. In hoofdstuk 5 wordt de juridische planopzet beschreven. Het laatste deel (hoofdstuk 6) gaat in op de financieel-economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid van het plan.

blad 9 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

blad 10 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Hoofdstuk 2

2.1

Planbeschrijving

Bestaande situatie Het plangebied ligt in de gemeente Zaltbommel, ten westen van het dorp Brakel. Het plangebied is in de huidige situatie agrarisch in gebruik. In de huidige situatie is te midden van de locatie een kassencomplex gesitueerd. Langs de ontsluitingswegen staan enkele (bedrijfs)woningen. Ten noorden van de Groenesteeg ligt een glastuinbouwbedrijf. In het zuidelijk deel van plangebied is een niet-agrarisch bedrijf gevestigd. De onderstaande afbeeldingen geven een impressie van de inrichting van de openbare ruimte in het plangebied.

Afbeelding 2.1: Huidige situatie gezien vanaf de Groenesteeg

Afbeelding 2.2: Huidige situatie gezien vanaf de Appelweg

2.2

Toekomstige situatie

2.2.1

Kaders De ontwikkeling van Brakel-West vindt plaats binnen de vastgestelde richtlijnen en kaders van verschillende plannen: het exploitatieplan, het bestemmingsplan, de structuurvisie en het beeldkwaliteitsplan. Door deze kaders past de voorgenomen ontwikkeling binnen de ruimtelijke en financiële eisen, maar ook in de langetermijnvisie en ruimtelijke eisen.

blad 11 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Een bestemmingsplan richt zich op de ruimtelijke aspecten van het plangebied. Een bestemmingsplan is juridisch bindend. Het vormt de basis voor de ruimtelijke ordening en vergunningen binnen de gemeente. Tegelijkertijd met het bestemmingsplan wordt voor het plangebied een exploitatieplan vastgesteld. Het exploitatieplan dient, net als het bestemmingsplan, als bindend kader voor het aanvragen en verlenen van omgevingsvergunningen. In het exploitatieplan zijn onder meer regels opgenomen omtrent fasering en inrichtingseisen. Het bestemmingsplan bepaalt wat er mag gebeuren in een gebied, terwijl het exploitatieplan de financiële kant regelt van de ontwikkelingen die in het bestemmingsplan zijn vastgelegd. Het uitgangspunt van dit bestemmingsplan is de structuurvisie die in september 2023 is vastgesteld door het college van B&W. Deze visie is als Bijlage 1 bijgevoegd. De structuurvisie is bedoeld als een langetermijnvisie voor de ruimtelijke ontwikkeling in het plangebied. Het beschrijft globaal de gewenste ruimtelijke structuur en de hoofdlijnen van aspecten zoals infrastructuur, landschap en de groenstructuur en de fasering. De hoofdlijnen en de ruimtelijke structuur zijn uitgewerkt in een beeldkwaliteitsplan. Het beeldkwaliteitsplan zorgt ervoor dat de gewenste ruimtelijke kwaliteit en uitstraling worden gerealiseerd in Brakel-West.

De structuurvisie geeft dus de overkoepelende richting aan, terwijl het beeldkwaliteitsplan zich richt op de concrete invulling en uitwerking van die richting. In het bestemmingsplan en het exploitatieplan zijn eisen opgenomen met betrekking tot het beeldkwaliteitsplan. Hierdoor wordt gewaarborgd dat de voorgenomen ontwikkeling ook voldoet aan de gewenste ruimtelijke kwaliteit en uitstraling zoals vastgesteld in het beeldkwaliteitsplan.

2.2.2

Ontwikkeling In het kader van de herontwikkeling van het plangebied wordt de bebouwing geheel gesloopt om op de vrijkomende locatie woningbouw en daarbij bijbehorende voorzieningen mogelijk te maken. Voorliggend bestemmingsplan voorziet in de ontwikkeling van maximaal 254 woningen en 16 intramurale zorgeenheden. Er zijn grofweg drie ontwikkelgebieden te onderscheiden, waarvan de hoofdwatergang en de Groenesteeg de afbakening vormt. Het deel ten noorden van de groenstructuur en het deel ten zuiden van de groenstructuur bestaan uit woningen, groen, verkeersgebied en parkeergelegenheden. In het deel van het plangebied ten zuiden van de Groenesteeg is ruimte voor groen en waterberging. De randen van de ontwikkelgebieden worden gevormd door lintbebouwing. Met de centrale groenstructuur en de bebouwingsrichting wordt aangesloten bij de stedenbouwkundige structuur van Brakel. Het plan kan hierdoor gefaseerd gerealiseerd worden, waarbij er rekening kan worden gehouden met een afgerond geheel per fase. Onderstaande afbeelding geeft het opgestelde stedenbouwkundig plan weer.

blad 12 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 2.3: Stedenbouwkundig plan Met deze ontwikkeling worden maximaal 254 woningen en 16 intramurale zorgeenheden gerealiseerd, waarvan circa 30% in de categorie sociale huur, 15% betaalbare koop en 45% middeldure en 10% dure huur/koopwoningen. In het ontwerp is ervoor gekozen woningen te laten aansluiten bij de straten van Brakel, de dorpse sfeer en het omliggende landschap. De hoofdstructuur van de ontwikkeling sluit aan bij de organische structuur van de rest van de kern van Brakel. De oost-west georiënteerde watergang van de landschappelijk onderlegger vormt de groen-blauwe structuurdrager van het plangebied. Deze drager staat in verbinding middels groene wiggen met de randen en omgeving van het plangebied. Het gehele gebied wordt dooraderd door groen en water. Voor het plangebied wordt 75 m² per woning aan groen in de openbare ruimte gerealiseerd. Een klimaatadaptieve inrichting is het uitgangspunt voor de openbare ruimte. Het wordt functioneel ingericht met ruimte voor ontmoeting en waterberging. Het plan wordt ontsloten via de Appelweg, Engsteeg, Groenesteeg en Weitjesweg. Het langzaam verkeer maakt enerzijds gebruik van de hoofdontsluiting en anderzijds van de groene gemeenschappelijke ruimte te midden van het plangebied welke aansluit op de Molensteeg.

Naast de oost-west georiënteerde groene hoofdstructuur zijn er ook groene wiggen die het plangebied met de randen verbindt. Het parkeren vindt plaats op eigen terrein, in de openbare ruimte in parkeerkoffers en incidenteel langs de dorpsstraten. De parkeerkoffers worden zoveel mogelijk uit het zicht van het straatbeeld tussen de woningen in de bebouwingsvelden geïntegreerd en langs de groene wiggen groen ingepast. De beoogde nieuwbouw voorziet in de actuele behoefte aan woningen in Brakel en levert tevens een bijdrage aan de doorstroming. Met de ontwikkeling van woningen op deze locatie wordt een logische uitbreiding van Brakel bereikt.

blad 13 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

2.2.3

Beeldkwaliteitsplan Voor de ontwikkeling is een beeldkwaliteitsplan opgesteld, deze is als Bijlage 3 bij deze toelichting gevoegd. Dit beeldkwaliteitsplan bevat ontwerprichtlijnen voor de bebouwing en de openbare ruimte ten behoeve van de ontwikkeling van Brakel-West. Het beeldkwaliteitsplan beschrijft principes en richtlijnen die als uitgangspunten voor de verdere uitwerking van het plan gebruikt dienen te worden. De richtlijnen zijn er om de architectonische samenhang van het stedenbouwkundig plan te waarborgen. Op basis van de structuurkaart uit de structuurvisie is er een proefverkaveling opgesteld. Daarbij heeft een verfijningsslag plaatsgevonden om de doelstellingen van de gemeente met betrekking tot de verschillende opgaven (o.a. wonen, groen, water) een plek te geven in het plan. Op basis van de proefverkaveling is de structuurkaart in dit beeldkwaliteitsdocument opgesteld, dat als basis heeft gediend voor de verschillende facetkaarten in het beeldkwaliteitsplan. Uitgangspunt is dat Brakel-West een vanzelfsprekend onderdeel wordt van Brakel. Als inspiratie voor het architectuurbeeld van de nieuwe wijk zijn daarom architectonische elementen van de woningen langs de dijk en de historische kern van het dorp gedistilleerd.

blad 14 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Hoofdstuk 3

Beleidskader

3.1

Rijksbeleid

3.1.1

Nationale Omgevingsvisie (NOVI) De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) schetst een duurzaam toekomstperspectief voor de leefomgeving in Nederland in 2050. De visie geeft richting en helpt om keuzes te maken, te kiezen voor slimme combinaties van functies en uit te gaan van de specifieke kenmerken en kwaliteiten van gebieden. In de NOVI staan de keuzes op nationaal niveau, maar in veel gevallen ligt de verantwoordelijkheid bij gemeenten en/of provincies. De NOVI richt zich op die ontwikkelingen waarin meerdere nationale belangen bij elkaar komen, en keuzes in samenhang moeten worden gemaakt tussen die nationale belangen. De volgende vier prioriteiten zijn geformuleerd: 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel. 3. Sterke en gezonde steden en regio's. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Op basis van drie uitgangspunten helpt de NOVI bij het wegen van belangen en het maken van keuzes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal; Afwentelen wordt voorkomen. Toetsing Voor het plangebied geldt dat er geen nationale belangen uit de NOVI in het geding zijn. Met het initiatief wordt wel een bijdrage geleverd aan een sterke en gezonde regio.

De groenstructuur is kenmerkend en er wordt aangesloten op de stedenbouwkundige opzet van Brakel, waardoor de kenmerken en identiteit van Brakel centraal staan. Conclusie De beoogde ontwikkeling is niet in strijd met de Nationale Omgevingsvisie.

3.1.2

Besluit en Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Barro en Rarro) Het Besluit algemene ruimtelijke ordening (Barro) en de bijbehorende regeling (Rarro) vormen de juridische vertaling van de kaderstellende uitspraken en bevatten regels ter bescherming van de nationale belangen. De regels van het Barro moeten in acht worden genomen bij het opstellen van provinciale ruimtelijke verordeningen en bestemmingsplannen, zodat ze doorwerken tot het niveau van de lokale besluitvorming. Het Rijk heeft het Barro vastgesteld op 22 augustus 2011. De meest recente wijziging heeft op 18 mei 2016 plaatsgevonden. Het Rijk heeft in het Barro opgenomen: 1. Project Mainportontwikkeling Rotterdam; 2. Kustfundament; 3. Grote Rivieren; 4. Waddenzee en waddengebied; 5. Defensie; 6. Erfgoederen van uitzonderlijke waarde; 7. Rijksvaarwegen; 8. Hoofdwegen en landelijke spoorwegen; 9. Natuurnetwerk Nederland;

blad 15 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

10. Primaire waterkeringen buiten het kustfundament; 11. IJsselmeergebied; 12. Elektriciteitsvoorziening; 13. Buisleidingen van nationaal belang voor het vervoer van gevaarlijke stoffen; 14. Ruimtereservering parallelle Kaagbaan. Voor de gemeente Zaltbommel is binnen het Barro het rijksbeleid voor Erfgoederen van uitzonderlijke waarde en voor Grote Rivieren van belang. De kernkwaliteiten van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zijn het unieke, in samenhang met het landschap ontworpen, hydrologisch en militair verdedigingssysteem, de grote openheid en het groene en overwegend rustige karakter. Het beleid voor Grote Rivieren is uiteengezet in de Beleidslijn Grote Rivieren. Deze Beleidslijn omvat het gehele kader voor het beoordelen van de toelaatbaarheid, vanuit rivierkundig en ruimtelijk oogpunt, van nieuwe activiteiten in het rivierbed van de grote rivieren. De Beleidslijn is van toepassing op onder andere het stroomgebied van de Waal. Toetsing Het plangebied ligt voor klein deel in de Nieuwe Hollandse Waterlinie, een gebied met erfgoed van uitzonderlijke universele waarde. Voorgenomen ontwikkeling doet geen afbreuk aan de kernkwaliteiten van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Daarnaast ligt het plangebied in de omgeving van de Waal. Het noordwestelijke hoekje van het plangebied ligt in het gebied waarop de Beleidslijn Grote Rivieren van toepassing is, zie figuur 3.1.

Afbeelding 3.1: Beleidslijn Grote Rivieren ten opzichte van het plangebied Voor dit deel van het plangebied geldt op grond van Barro dat een bestemmingplan geen wijziging van de bestemming die ten opzichte van het daaraan voorafgaande bestemmingsplan kan leiden tot grootschalige of kapitaalintensieve ontwikkelingen die het treffen van rivierverruimende maatregelen kunnen belemmeren. In het vigerende bestemmingsplan is dit deel van het bestemmingsplan bestemd als Agrarisch en in de toekomstige situatie heeft dit deel de bestemming Woongebied. Op basis van het schetsplan blad 16 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

en de globale inrichting van het plangebied zijn geen woningen voorzien in dit deel van het plangebied. De voorgenomen ontwikkeling leidt daarom niet tot grootschalige of kapitaalintensieve ontwikkelingen die het treffen van rivierverruimende maatregelen kunnen belemmeren. Ter bescherming van de van de waarden in dit gebied is op de verbeelding in het kader van de beleidslijn Grote Rivieren een wetgevingszone opgenomen en in de planregels zijn hiervoor regels gesteld om dit belang te beschermen. De regels uit het Barro hebben geen betrekking op voorgenomen ontwikkeling. Op grond van de Rarro ligt het plangebied in het radarverstoringsgebied behorende bij radarstation Herwijnen, zie afbeelding 3.2.

Afbeelding 3.2: Radarverstoringsgebied behorende bij radarstation Herwijnen In artikel 2.6.2 van het Barro wordt gesteld dat de maximaal toelaatbare hoogte van objecten in, op of boven de grond in een radarverstoringsgebied in overeenstemming moet zijn met de regeling als opgenomen in het Rarro. De maximale toegestane hoogte voor windturbines is 90 meter +NAP. Voor andere bouwwerken geldt dat de maximale hoogte van bouwwerken in een radarverstoringsgebied wordt bepaald door elke denkbeeldige rechte lijn die wordt getrokken vanaf een punt op de top van de radarantenne, zijnde 25 meter +NAP, oplopend met 0,25 graden tot een punt gelegen 15 kilometer vanaf voornoemde radarantenne. Het plangebied ligt op circa 2 meter +NAP. Voorgenomen ontwikkeling voorziet in het realiseren van 254 woningen en 16 intramurale zorgeenheden en blijft daarmee onder de maximale bouwhoogte. Er komen geen andere nationale belangen in het geding. De beoogde ontwikkeling is niet in strijd met de beleidsregels zoals deze zijn opgenomen in het Barro en de Rarro. Conclusie De beoogde ontwikkeling is niet in strijd met de beleidsregels zoals deze zijn opgenomen in blad 17 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

het Barro en de Rarro.

3.1.3

Ladder voor duurzame verstedelijking Op 1 oktober 2012 is de ladder voor duurzame verstedelijking als motiveringseis voor nieuwe stedelijke ontwikkelingen in bestemmingsplannen opgenomen in het Besluit ruimtelijke ordening. Doel van de ladder is het stimuleren van zuinig ruimtegebruik, door te komen tot een optimale benutting van de ruimte in het stedelijk gebied en het voorkomen van leegstand. De ladder beoogt een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke besluiten die een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maken. Per 1 juli 2017 luidt de ladder, zoals opgenomen in artikel 3.1.6, tweede lid van het Besluit ruimtelijke ordening, als volgt: De toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Toetsing Voorgenomen ontwikkeling betreft de realisatie van maximaal 254 woningen en 16 intramurale zorgeenheden. Omdat sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling (buiten bestaand stedelijk gebied) is de ladder voor duurzame verstedelijking van toepassing. Door Antea Group is een onderbouwing Ladder voor duurzame verstedelijking geschreven.

Deze is bijgevoegd als Bijlage 2. Hieronder worden kort de resultaten beschreven. Kwantitatieve en kwalitatieve behoefte Met deze ontwikkeling is sprake van een invulling van een lokale behoefte met een gedifferentieerd aanbod. Er wordt voorzien in maximaal 254 woningen, waarvan 30% in de categorie sociale huur, 15% betaalbare koop, 45% middeldure en 10% dure huur/koopwoningen. Daarnaast worden 28 intramurale zorgeenheden gerealiseerd. Kwantitatief wordt hiermee voorzien in de grote vraag naar woningen in het marktgebied, bestaande uit de woonregio Rivierenland, en de gemeente Zaltbommel waar de kern Brakel toe behoort. Ook na het realiseren van deze woningen en de huidige harde planvoorraad blijft er een ruime resterende vraag over. Daarnaast wordt met de voorgenomen ontwikkeling bijgedragen aan de kwalitatieve vraag naar met name sociale huurwoningen en woningen in het lage en midden segment zoals beschreven in gemeentelijke en regionale doelen. Met de komst van een beperkt aantal intramurale zorgeenheden wordt kwantitatief en kwalitatief bijgedragen aan het leveren van zorg op maat in de regio. De geplande 28 intramurale zorgeenheden kunnen voorzien in een deel van dit tekort.

Daarnaast leveren ze een belangrijke bijdrage aan het zo lang mogelijk blijven wonen in de buurt en zorg in de omgeving, waarbij een belangrijke kwalitatieve bijdrage wordt geleverd aan het realiseren van de woonzorgvisie. Het is dan ook onwaarschijnlijk dat de voorgenomen ontwikkeling leidt tot onaanvaardbare economische gevolgen of leegstand. Bestaand stedelijk gebied De ontwikkeling wordt buiten, maar grenzend aan, bestaand stedelijk gebied gerealiseerd. In dit kader is gekeken naar de situatie in vier nabijgelegen kernen om te beoordelen of het aannemelijk is dat de opgave elders binnenstedelijk of buitenstedelijk met betere uitgangspunten gerealiseerd kan worden. Het wordt onwaarschijnlijk geacht dat binnen afzienbare tijd een dergelijk alternatief gevonden kan worden. Hiermee valt de buitenstedelijke locatie goed te beargumenteren. Ook valt in dit kader op te merken dat de volledige opgave tot 2030 nog niet bereikt is voor zowel de gemeente als de

blad 18 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

woningmarktregio en de opgave relatief nog harder groeit tot 2035, waardoor de noodzaak tot snelle ontwikkeling extra gevoeld wordt. Conclusie De ontwikkeling voldoet aan de ladder voor duurzame verstedelijking. De ontwikkeling is in lijn met het Rijksbeleid.

3.2

Provinciaal beleid

3.2.1

Omgevingsvisie Gaaf Gelderland Op 19 december 2018 is de omgevingsvisie 'Gaaf Gelderland' vastgesteld. In deze visie beschrijft de provincie welke richting de provincie op wil op het gebied van energie, klimaat, water, voedsel en ook hoe de provincie de omgeving wil inrichten. Om samen een Gaaf Gelderland te bereiken, legt de provincie bij het uitvoeren van haar taken de focus op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland. Duurzaam Gelderland beschikt over talrijke initiatieven en kansrijke aanknopingspunten op het terrein van energietransitie, klimaatadaptatie, circulaire economie, biodiversiteit. De provincie wil het volgende bereiken: In 2050 is Gelderland energieneutraal. In 2050 is Gelderland ingericht op het veranderde klimaat. In 2050 is Gelderland een afvalloze provincie. Vanaf 2019 denkt en werkt Gelderland natuur-inclusief. Blijvend verbonden Het is van belang dat mensen andere mensen kunnen ontmoeten. Dat geldt voor mensen in steden, wijken en voor het platteland. Of het nu gaat om werk of sociale contacten, de samenleving moet voor flexibele netwerken zorgen die voor iedereen open staan en beschikbaar zijn. Naast traditionele voorzieningen als auto en OV doen nieuwe spelers en technologieën op het gebied van verbindingen en netwerken hun intrede. Ook het belang van snelle en betrouwbare data-uitwisseling neemt toe en is hier onderdeel van.

Het is van belang dat de relatief goede bereikbaarheid een toekomstvaste waarde voor Gelderland is. Systemen moeten meebewegen met nieuwe ontwikkelingen. Het is belangrijk dat Gelderland ook in de toekomst optimaal bereikbaar en verbonden blijft. Krachtige economie De economie verandert in een economie die in balans is met haar sociale, ecologische en ruimtelijke omgeving. Gelderland heeft immers sterke troeven voor een internationaal onderscheidende en concurrerende positie. Zo kent Gelderland sterke clusters van economische activiteiten, een uitstekende bereikbaarheid en logistieke kracht, sociaal ondernemerschap, arbeidsmarkt, kennis en onderwijs, veel ruimte en een strategische ligging. Een goed vestigingsklimaat vereist ook een aantrekkelijk woon- en leefklimaat. Ook op dit vlak heeft Gelderland een goede uitgangspositie. De fraaie natuur, de mooie landschappen, de vele mogelijkheden op het vlak van cultuur, recreatie en toerisme en sport. Gelderland heeft economische dynamiek én ruimte voor ontspanning in het groen en is daarmee aantrekkelijk voor burgers, bedrijven én bezoekers.

blad 19 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Ambities Met behulp van zeven ambities geeft de provincie richting aan een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland: energietransitie; klimaatadaptatie; circulaire economie; biodiversiteit; bereikbaarheid; economisch vestigingsklimaat; woon- en leefklimaat. Voor dit bestemmingsplan is de ambitie voor het woon- en leefklimaat van toepassing. De provincie streeft naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat, dat steeds weet te anticiperen op ontwikkelingen. Zo worden de economische kracht en kwaliteit van leven in Gelderland versterkt, nu en in de toekomst. Om Gelderland voor mensen en bedrijven aantrekkelijk te houden, is de kwaliteit van de leefomgeving van groot belang. Bovendien draagt een goede kwaliteit van de leefomgeving bij aan gezondheid. Goed bereikbare voorzieningen, aansprekende evenementen, unieke cultuurhistorie, inspirerende culturele voorzieningen, een mooie natuur; het is allemaal van belang. Ook goed wonen hoort daarbij. Gelderland heeft op woongebied een bijzondere positie met uiteenlopende woonkwaliteiten, zowel stedelijke als landelijke. De Gelderse streken hebben ieder hun eigen aard, waar mensen zich thuis en verbonden met elkaar voelen. In onze groeiende Gelderse steden komen veel activiteiten samen. Tegelijkertijd wordt geïnvesteerd in een vitaal platteland, juist als daar krimp plaatsvindt.

Om het landschap open, groen en het voorzieningenniveau op peil te houden en leegstand te voorkomen, is bouwen binnen bestaand stedelijk gebied het vertrekpunt. De provincie geeft de voorkeur aan het benutten van bestaande gebouwen en gaat voor concentraties van bebouwing. Pas als er geen andere goede mogelijkheden zijn, kan worden uitgebreid aan de randen van de steden of dorpen. De regionale afspraken over wonen en werken blijven het uitgangspunt voor nieuwe ontwikkelingen. De provincie streeft ernaar om vraag en aanbod op de woningmarkt met elkaar in balans te brengen, onder andere door een verandering van aanbod gestuurd bouwen in vraag gestuurd bouwen. Toetsing Het plangebied is aangeduid op de 'Visieschets voor het gesprek over vestigingsklimaat'. Gelderland heeft een ligging op de oostwest-as en de noordzuid-as van ons land; een strategische en aantrekkelijke positie te midden van andere sterke regio's – Amsterdam (Randstad), Brussel (Vlaamse Ruit), Keulen (Rheinland). Gelderland is daarmee uitstekend verbonden. Volgens de visieschets is het plangebied gelegen binnen de zone 'Sterke Gelderse sectoren Health, Energy, Tech, Food: Greenport Gelderland'. Het plangebied is niet aangeduid binnen de andere visieschetsen.

blad 20 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 3.4: Visieschets vestigingsklimaat. Het plangebied is aangeduid met een gele cirkel. Voorliggende ontwikkeling voorziet in de realisatie van woningen en zorgwoningen en zorgt daarmee voor een divers woningaanbod. De ontwikkeling komt daarmee overeen met het streven van provincie naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat. De voorkeur van de provincie gaat niet naar het bouwen buiten bestaand stedelijk gebied. In Brakel zijn echter geen andere geschikte woningbouwlocaties, daarom wordt uitgebreid aan de rand van het dorp. De voorgenomen ontwikkeling is niet in strijd met provinciale belangen die zijn opgenomen in de Omgevingsvisie Gelderland. Met de ontwikkelingen binnen het plangebied zijn geen overige provinciale belangen gemoeid. De ontwikkeling is in lijn met provinciaal beleid. Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de Omgevingsvisie.

3.2.2

Omgevingsverordening Gelderland De Omgevingsverordening Gelderland is door Provinciale Staten op 24 september 2014 vastgesteld ter vervanging van de Ruimtelijke Verordening Gelderland en op 18 oktober 2014 in werking getreden. De Omgevingsverordening is voor het laatst (deels) geactualiseerd op 15 december 2021. De meest actuele versie van de Omgevingsverordening (inclusief de eerdere actualisatieplannen) is verwerkt in de geconsolideerde versie van de Omgevingsverordening Gelderland (januari 2023). De verordening wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch gewaarborgd is. De verordening voorziet ten opzichte van de Omgevingsvisie niet in nieuw beleid en is daarmee dus beleidsneutraal. De provincie zet de Omgevingsverordening als juridisch instrument in om de doorwerking van het provinciaal beleid af te dwingen op die onderdelen waarvoor de inzet van algemene regels noodzakelijk is om provinciale belangen te waarborgen of om te voldoen aan wettelijke verplichtingen. De regels uit de verordening zijn kaderstellend voor gemeenten bij het opstellen van bestemmingsplannen. Daarnaast worden de gebieden waarbinnen bepaalde regels gelden in de Omgevingsverordening concreet begrensd.

De verordening richt zich net zo breed als de Omgevingsvisie op de fysieke leefomgeving in de provincie Gelderland. Ten aanzien van voorliggend bestemmingsplan zijn de regels ten aanzien van 'Wonen'

blad 21 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

relevant. In de verordening wordt aangegeven dat nieuwe woonlocaties en de daar te bouwen woningen slechts zijn toegestaan wanneer dit past in het door Gedeputeerde Staten vastgestelde kwantitatieve opgave wonen voor de betreffende regio. Daarnaast is in de verordening aangegeven dat een bestemmingsplan een beschrijving van de maatregelen of voorzieningen die worden getroffen om de risico's van klimaatverandering te voorkomen of te beperken. Toetsing Het voorliggende bestemmingsplan is passend binnen de Regionale Woonagenda Rivierenland 2020-2030, zie paragraaf 3.3.2. Op basis van de Klimaateffectatlas ligt het plangebied in de omgeving van een gebied met een kans op overstroming. Bij de realisatie van dit plan wordt rekening gehouden met ruimtelijke (klimaat)adaptatie door geen woningen te realiseren in het gebied waarop de Beleidslijn Grote Rivieren van toepassing is. Daarnaast wordt met de ontwikkeling voldoende waterberging gerealiseerd. Met de realisatie van veel groen wordt getracht bij te dragen aan het verminderen van hittestress. Voorgenomen ontwikkeling voldoet verder aan de randvoorwaarden en regelgeving van de Omgevingsverordening Gelderland. Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de omgevingsverordening.

3.3

Regionaal beleid

3.3.1

Regionale Woondeal 2022-2030 Regio Rivierenland Om het huidige woningtekort aan te pakken, is het noodzakelijk de komende jaren versneld meer betaalbare woningen te bouwen. Met het programma Woningbouw zet de minister voor VRO nationaal in op de bouw van in totaal 900.000 woningen tot en met 2030. Het streven is dat ten minste tweederde van deze nieuwbouwwoningen betaalbaar zijn. Met gemeenten, provincies en Rijk zijn afspraken gemaakt over ieders aandeel in het behalen van deze doelstellingen. Op 13 oktober 2022 zijn de afspraken over het aandeel van de provincie Gelderland ondertekend. Het gaat daarbij om de realisatie van totaal 100.000 woningen in de periode tot en met 2030, waarvan minimaal 60% betaalbaar inclusief minimaal 28% sociale huurwoningen. In de regionale woondeal is een doorvertaling naar gemeenten gemaakt van de afspraken tussen Rijk en provincie. Het gaat in Regio Rivierenland om de realisatie van in totaal 12.940 woningen in de periode tot en met 2030 als bijdrage aan de provinciale en nationale opgave. Toetsing De ontwikkeling is niet opgenomen als sleutelproject in de regionale woondeal. Het woningbouwprogramma bestaat voor deze ontwikkeling uit maximaal 254 woningen, waarvan 30% wordt gerealiseerd in de categorie sociale huur, 15% in de categorie betaalbare koop, 45% middeldure en 10% dure huur/koopwoningen.

Daarnaast worden 28 intramurale zorgeenheden juridisch mogelijk gemaakt. De woningen zijn geschikt voor verschillende doelgroepen. De ontwikkeling sluit zowel kwalitatief als kwantitatief goed aan bij de woningbouwbehoefte. Met de realisatie van deze woningen wordt voorzien in de woningbouwopgave van de gemeente Zaltbommel. Het plan past daarmee binnen de kaders van de woningbouwafspraken binnen de regio. Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de Regionale Woondeal 2022-2030 Regio Rivierenland.

blad 22 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

3.3.2

Regionale Woonagenda Rivierenland 2020-2030 De Regionale Woonagenda Rivierenland 2020–2030 is een gezamenlijk product van de gemeenten Buren, Culemborg, Maasdriel, NederBetuwe, Tiel, West Betuwe, West Maas en Waal en Zaltbommel. In de woonagenda wordt de woningmarkt in de regio Rivierenland geanalyseerd. De belangrijkste thema’s uit de regionale woonagenda zijn: Continuïteit in productie; Betaalbaarheid woningen; Flexibiliteit op de woningmarkt (waaronder Arbeidsmigranten); Wonen en zorg; Duurzame woningvoorraad. Het regionale woningbouwprogramma vormt de vertaling van de regionale visie en ambities naar kwalitatieve en kwantitatieve kaders voor de nieuwbouwprogrammering voor de periode 2020-2030. Voor deze programmatische kaders is gebruik gemaakt van recente bevolkings- en huishoudensprognoses. In het regionale woningbouwprogramma zijn voor Zaltbommel tussen de 900 en de 1450 woningen opgenomen in de periode 2020-2030. De gemeente Zaltbommel vindt dat er op korte termijn meer woningen gebouwd moeten worden om in de toegenomen vraag te kunnen voorzien. Zaltbommel heeft een gunstige ligging langs de A2 corridor en ervaart met name druk vanuit Den Bosch en omgeving. Toetsing Voorliggende ontwikkeling sluit aan op de door de provincie geambieerde versnelling van de woningbouwproductie en past binnen de afspraken uit de regionale woonagenda.

Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de Regionale Woonagenda Rivierenland 2020-2030.

3.4

Gemeentelijk beleid

3.4.1

Omgevingsvisie Bommelerwaard De gemeenten Zaltbommel en Maasdriel hebben ervoor gekozen om samen een omgevingsvisie op te stellen. De Bommelerwaardse gemeenten hebben immers veel gemeenschappelijke kenmerken. De visie schetst een toekomstbeeld voor de Bommelerwaard, maar laat ook ruimte voor de eigen identiteit van Zaltbommel en Maasdriel. De omgevingsvisie Bommelerwaard richt zich op 13 kernopgaven die vallen onder de volgende thema's: • Klimaat, duurzaamheid en landschap; • Landbouw, economie, toerisme en cultuurhistorie; • Wonen, welzijn en voorzieningen; • Milieu, gezondheid en leefbaarheid. Op onderstaande afbeelding is de visiekaart van de omgevingsvisie weergegeven.

blad 23 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 3.5: Visiekaart. Het plangebied is aangeduid met een rode cirkel. Toetsing Op de visiekaart is het plangebied aangeduid als 'stad/dorp' en 'het droge land'. Het droge land omvat de oevervallen. De gebieden liggen overwegend evenwijdig aan de rivieren. De oevervallen liggen wat hoger in het landschap en zijn zandig. Door de hogere ligging zijn de kernen ontstaan op deze oevervallen. Door het gebruik is in de loop van de tijd een halfopen tot dichte structuur ontstaan. Een mozaïek aan functies met laagstamboomgaarden, bebouwing, bedrijvigheid, kassen, champignonkwekerijen, veestallen, akkers en weilanden. Op de oevervallen is ook een dicht netwerk van wegen aanwezig. Voorgenomen ontwikkeling voorziet in de realisatie van woningen aan de rand van Brakel. De ontwikkeling doet geen afbreuk aan de kenmerken van het droge land. Een deel van de ontwikkeling is aangeduid als 'stad/dorp'.

Gebiedsgerichte opgaven voor dit gebied zijn: Voldoende woningen realiseren voor alle doelgroepen; Meer woningen voor specifieke doelgroepen, ouderen, jongeren, kwetsbare inwoners; Verduurzaming van de woningvoorraad en van de mobiliteit; Goede verdeling van voorzieningen over de kernen; Inzetten op een groene, klimaatadaptieve openbare ruimte met ruimte voor sport, spel en ontmoeting; Inzetten op leefbaarheid, gezondheid, veiligheid en ondernemen; Verplaatsing hinderlijke bedrijven uit kernen naar bedrijventerreinen; Ruimte voor verduurzaming van erfgoed, op een manier die past bij het beschermde stads- en dorpsgezicht; Samenwerking en promotie van alle (cultuurhistorisch) waardevolle elementen en structuren. Voorgenomen ontwikkeling voorziet in de realisatie van (zorg)woningen. Met de differentiatie in woningtypen en grootte wordt er rekening gehouden met verschillende doelgroepen. Het plangebied krijgt als geheel een groene uitstraling. In het centrale deel van het plangebied, tussen de bebouwing in, komen plekken die mogelijkheden bieden voor ontmoeting en verblijf. Voorgenomen ontwikkeling past binnen de kaders uit de omgevingsvisie.

blad 24 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de Omgevingsvisie Bommelerwaard.

3.4.2

Woonvisie Bommelerwaard 2021-2025 Deze Woonvisie is een gezamenlijke visie van de gemeenten Zaltbommel en Maasdriel. De Woonvisie is het kader voor de prestatieafspraken met de corporaties, vormt de verbinding met andere beleidsterreinen, zoals duurzaamheid, leefaarheid, wonen en zorg en vormt het kader van gemeentelijke beleidsuitgangspunten voor initiatiefnemers. De regio Rivierenland is aantrekkelijk vanwege de centrale ligging, goede verbindingen en afwisseling aan woonmilieus met groen, ruimte en een relatief betaalbare woningvoorraad. Dit zorgt voor een toenemende druk op de woningmarkt. De woonvisie kent vijf centrale thema's: Snel voldoende woningen: De woningbouwopgave voor de komende 10 jaar bestaat voor Zaltbommel uit circa 1.450 woningen. Vanwege de onbalans tussen vraag en aanbod wordt de nieuwbouw de komende 5 jaar versneld. Meer variatie: Voor alle woningbouwontwikkelingen met meer dan 10 woningen wordt een differentiatie gehanteerd, waarmee alle doelgroepen passend kunnen worden bediend. Duurzame woningvoorraad: De bestaande woningvoorraad wordt verduurzaamd voor een energie- en CO2-neutraal Bommelerwaard. Wonen en zorg: De realisatie van een breed palet van woningen en woonvormen voor senioren wordt gestimuleerd. Leefbaarheid: De kernen in de gemeente Zaltbommel moeten aantrekkelijk blijven en het is belangrijk dat mensen zich met elkaar verbonden voelen.

Toetsing Voorgenomen ontwikkeling voorziet in een gedifferentieerd woningaanbod dat aansluit op de vraag naar woningen binnen de gemeente. Het levert een bijdrage aan de doorstroming. Het te realiseren programma voldoet aan de afspraken uit de woonvisie. De nieuw te realiseren woningen worden gasloos opgeleverd. Dit levert een bijdrage aan de ambitie voor een energieneutraal Bommelerwaard. Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de Woonvisie Bommelerwaard.

3.4.3

Woonzorgvisie 2020-2024 De Woonzorgvisie 2020-2024 behandelt belangrijke onderwerpen binnen het hoofdthema zorg voor de Bommelerwaard. In de woonzorgvisie wordt het veranderende zorglandschap, mede als gevolg van decentralisatie en toenemende verantwoordelijkheden van de gemeente, uiteengezet en verwerkt tot een visie met concrete ambities op het gebied van zorg en wonen en de combinatie van beiden. Hiervoor wordt de Bommelerwaard onderverdeeld in drie regio’s: Zaltbommel stad, West Bommelwaard en Zuidoost Bommelerwaard. De belangrijkste thema’s binnen de woonzorgvisie zijn ‘het steeds langer zelfstandig thuis wonen’en ‘het werken vanuit woonzorgservicepunten’. Hiervoor wordt gewerkt aan een goede samenwerking tussen overheid, woningcorporaties en zorg- en welzijnspartijen, zodat gezamenlijk gewerkt kan worden aan een duurzame manier van samenleven met inwoners zonder zorg en inwoners met zorg. Door landelijke ontwikkelingen komt daar een belangrijke doelgroep bij: kwetsbare mensen die zo zelfstandig mogelijk in de wijk wonen en zorg nodig hebben. In de woonzorgvisie zijn een aantal uitgangspunten benoemd: De wensen en mogelijkheden van de inwoner staat centraal; De inwoner kan (blijven) wonen waar hij wil. De zorg komt waar mogelijk naar de

blad 25 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

zorgvrager; Als het voor de cliënt passend is, moet het mogelijk zijn om wonen en zorg te combineren; In het geval van uitstroom uit een zorginstelling moet een inwoner de kans hebben zich te ontwikkelen van 24 uurs intramurale zorg naar zelfstandig wonen met zo licht mogelijke ondersteuning; Voor iedereen die zelfstandig woont en zorg nodig heeft is het van belang dat de zorg dichtbij georganiseerd is. Er zijn op het moment al verschillende mogelijkheden op het gebied van wonen en zorg. Om te kunnen voorzien in de toenemende vraag als gevolg van het verkleinen van huishoudens, extramuralisering en demografische ontwikkeling is echter meer diversiteit aan woningen nodig. Toetsing Gezien de huisvesting vooral dient te geschieden in de wijken waar bewoners al wonen, is er niet alleen sprake van een kwantitatieve vraag maar ook naar een kwalitatieve vraag naar betaalbare één- en tweepersoonswoningen. De geplande 28 intramurale zorgeenheden kunnen voorzien in een deel van dit tekort. Daarnaast leveren ze een belangrijke bijdrage aan het zo lang mogelijk blijven wonen in de buurt en zorg in de omgeving, waarbij een belangrijke kwalitatieve bijdrage wordt geleverd aan het realiseren van de woonzorgvisie. Conclusie De ontwikkeling is in lijn met de Woonzorgvisie 2020-2024.

3.5

Conclusie Het Rijks-, provinciaal, regionaal en gemeentelijk beleid vormen geen belemmering voor de haalbaarheid van dit bestemmingsplan.

blad 26 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Hoofdstuk 4

Milieu- en omgevingsaspecten In dit hoofdstuk worden de milieuaspecten behandeld, die van invloed kunnen zijn op het bestemmingsplan. Om de haalbaarheid van de ontwikkeling aan te tonen, wordt in het navolgende per aspect aangegeven wat de situatie ter plaatse is en wat de gevolgen zijn voor het bestemmingsplan.

4.1

Milieueffectrapportage

4.1.1

Algemeen Een milieueffectrapportage (MER), en de bijbehorende procedure (m.e.r.), is een hulpmiddel om de belangen van het milieu volwaardig te betrekken bij de besluitvorming omtrent plannen en projecten. Het gaat hierbij wel enkel om plannen en projecten die kunnen leiden tot initiatieven waarmee het milieu mogelijk nadelig kan worden beïnvloed. Als uitgangspunt geldt voor plannen, waaronder wijzigingsplannen en bestemmingsplannen, onderstaande criteria om te beoordelen of een MER noodzakelijk is: Plannen die kaderstellend zijn voor toekomstige m.e.r.- (beoordelings)plichtige besluiten; Plannen waarvoor een passende beoordeling nodig is in verband met een mogelijk significant negatief effect op Natura 2000 gebieden. Een plan is kaderstellend voor een toekomstig m.e.r.- (beoordelings)plichtig besluit indien er sprake is van een overschrijding van de grenswaarden uit de C- of D-lijst van het Besluit m.e.r. Onder de grenzen uit de C- en D-lijst van het Besluit m.e.r. geldt nog wel de plicht om een ‘vormvrije m.e.r.-beoordeling’ uit te voeren. Dit houdt in dat er bekeken moet worden of er bij het initiatief sprake is van dusdanig bijzondere omstandigheden of milieueffecten dat er toch een MER moet worden opgesteld. Hierbij wordt gekeken naar de selectiecriteria uit bijlage III bij de m.e.r.-richtlijn (2011/92/EU), die o.a.

de omvang van het project, de cumulatie met andere projecten en het gebruik van natuurlijke hulpbronnen betreffen.

4.1.2

Toetsing De voorgenomen uitbreiding is opgenomen in onderdeel D van het Besluit m.e.r. onder categorie D 11.2 (stedelijk ontwikkelingsproject). Voor elke activiteit die genoemd wordt in het besluit m.e.r. bijlage D moet bij overschrijding van de drempelwaarden, zoals genoemd in de kolom 'gevallen' een m.e.r.-beoordelingsprocedure worden doorlopen, waarin door het bevoegde gezag besloten moet worden of er sprake is van belangrijk nadelige milieugevolgen die het doorlopen van een m.e.r.-procedure en het opstellen van een milieueffectrapport (MER) noodzakelijk maken. Indien de drempelwaarden niet worden overschreden geldt een zogenaamde vormvrije m.e.r.-beoordelingsplicht. De voorgenomen ontwikkeling betreft de ontwikkeling van maximaal 260 woningen en 28 intramurale zorgeenheden met een oppervlakte van circa 12 hectare. De ontwikkeling valt daarmee onder de drempelwaarden. Er worden geen activiteiten mogelijk gemaakt die zijn opgenomen in onderdeel C van het Besluit m.e.r. Er is dan ook vanuit het Besluit m.e.r. geen directe m.e.r.-plicht. Zodoende kan worden volstaan met het opstellen van een vormvrije m.e.r.-beoordeling. De vormvrije m.e.r.-beoordeling is als Bijlage 4 bijgevoegd. Er kan gesteld worden dat de voorgenomen ontwikkeling, met inachtneming van de genoemde maatregelen, niet leidt tot belangrijk nadelige milieugevolgen. Er is geen reden tot het uitvoeren van een

blad 27 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

m.e.r.-procedure.

4.1.3

Conclusie Vanuit de m.e.r. wet- en regelgeving zijn er geen belemmeringen voor de voorgenomen ontwikkeling.

4.2

Geluid

4.2.1

Algemeen Bij de realisatie van nieuwe geluidgevoelige bestemmingen dient inzichtelijk te worden gemaakt of de geluidsinvloed van omliggende wegen en spoorlijnen voldoet aan de grenswaarden die zijn gesteld in de Wet geluidhinder (Wgh). De Wet geluidhinder hanteert de volgende hoofdindeling van geluidgevoelige gebouwen: woningen; andere geluidgevoelige gebouwen (onderwijsgebouwen, ziekenhuizen en verpleeghuizen, verzorgingstehuizen, psychiatrische inrichtingen, kinderdagverblijven); geluidgevoelige terreinen (woonwagenstandplaatsen en bestemde ligplaatsen voor woonschepen).

4.2.2

Toetsing Door Antea Group is een akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai uitgevoerd. Dit onderzoek is als Bijlage 6 bij dit bestemmingsplan bijgevoegd. De relevante gezoneerde weg nabij het plangebied is de Leuvensveldseweg. De Leuvensveldseweg is een weg met één rijstrook en is gelegen in buitenstedelijk gebied. Op alle (in)direct omliggende wegen rondom het plan geldt een 30 km/u zone. Dit geldt voor de Weitjesweg, Engsteeg, Groenesteeg, Appelweg, Rietsingel en Molensteeg. Deze wegen zijn daarmee niet gezoneerd. Binnen de zone van een weg dient een akoestisch onderzoek plaats te vinden naar de geluidbelasting op de binnen de zone gelegen woningen en andere geluidgevoelige gebouwen. De niet-gezoneerde wegen worden beschouwd in het kader van een goede ruimtelijke ordening. De geluidbelasting als gevolg van de omliggende en enkele planinwaartse wegen is inzichtelijk gemaakt per weg, en voor drie beoordelingshoogtes; 1,5 m, 4,5 m, en 7,5 m. De geluidbelastingcontouren voor 1,5 m zijn weergegeven in afbeelding 4.1. Volgens de berekeningen blijkt bij geen enkele weg afzonderlijk een overschrijding van de voorkeurgrenswaarde inclusief aftrek te zijn.

blad 28 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 4.1: Geluidbelastingcontouren rekenhoogte 1,5 m als gevolg van alle omliggende wegen Met betrekking tot de geluidbelastingen van alle wegen samen is sprake van enkele overschrijdingen. Volgens de Wet geluidhinder hoeft niet getoetst te worden aan cumulatie. Gezien de verkeerskundige aard van bijvoorbeeld bochten, drempels en korte lengtes van wegen wordt gesteld dat de geluidbelasting hoger is berekend dan in werkelijkheid van toepassing zal zijn. Geconcludeerd kan worden dat wegverkeerslawaai geen belemmering oplevert voor het plan en dat er een goed woon- en leefklimaat geborgd kan worden.

4.2.3

Conclusie Het aspect geluid vormt geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling.

4.3

Archeologie en cultuurhistorie

4.3.1

Algemeen De Erfgoedwet is per 1 juli 2016 ingegaan. Deze wet bundelt bestaande wet- en regelgeving voor behoud en beheer van het cultureel erfgoed en archeologie in Nederland. Ten aanzien van het ruimtelijk domein regelt deze wet de omgang met Rijksbeschermde gebouwde en archeologische monumenten en de beschermde stads- en dorpsgezichten. De Erfgoedwet werkt door in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en de Wet ruimtelijke ordening (Wro). In een plantoelichting dient een beschrijving te worden opgenomen hoe met de in het gebied aanwezige cultuurhistorische waarden en in de grond aanwezige of te verwachten monumenten rekening is gehouden. Op 7 juli 2011 heeft de gemeenteraad van Zaltbommel een archeologische inventarisatie en archeologiebeleid met een bijbehorende kaart vastgesteld. Deze kaart is hieronder

blad 29 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

weergegeven. Voor een groot deel van het plangebied geldt Waarde – Archeologie 3. Hierbij geldt een verplichting tot archeologisch onderzoek bij een verstoringsoppervlakte meer dan 2500 m² en een diepte meer dan 0,30 -mv. Het zuidwestelijke deel heeft geen archeologische waarde.

blad 30 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 4.2: Archeologische waarde plangebied

4.3.2

Toetsing Archeologie Door Antea Group is in 2023 een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd. Het onderzoek is bijgevoegd als Bijlage 7. De resultaten worden hieronder kort samengevat. Op basis van het bureauonderzoek is de conclusie dat de specifieke archeologische verwachting sterk samenhangt met de geomorfologische en bodemkundige situatie. Voor het noordelijk deel (ten noorden van de Groenesteeg) van het plangebied geldt een middelhoge tot hoge archeologische verwachting. Hier is een over- en ceravasseafzetting tussen 1 tot 1,5 m verwacht (tussen 0 en - 1,5 m NAP), die een middelgrote tot grote verwachting heeft. In het zuidelijk deel geldt een lage archeologische verwachting. In dit gebied zijn een over- en ceravasseafzetting onder meer dan 3 m van het kleipakket aanwezig. De aanwezigheid van archeologische sporen is sterk afhankelijk van het feit of de bodem in het plangebied verstoord is geraakt door grondwerkzaamheden. Dit kan niet worden bepaald door een bureauonderzoek alleen. Ter bescherming van de mogelijk aanwezige archeologische waarden wordt op de verbeelding en in de regels een dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie 3' opgenomen. Voor het zuidelijke gebied geldt geen archeologische verwachting, omdat hier een dik pakket van de komafzetting aanwezig is. Voor dit deel zijn ook nog geen concrete plannen opgesteld. Het advies is dan ook om dit deel vrij te geven.

Het bureauonderzoek wordt voorgelegd aan het bevoegd gezag. Cultuurhistorie Het plangebied ligt voor een klein deel (westelijk deel van perceel 1262 bij de Engsteeg) in de Nieuwe Hollandse Waterlinie. UNESCO heeft de Nieuwe Hollandse Waterlinie aangewezen als werelderfgoed. Deze kernkwaliteiten mogen bij nieuwe ontwikkelingen niet worden aangetast. De ontwikkeling heeft geen nadelige invloed op de kernkwaliteiten in het deel van het plangebied dat is gelegen in de Nieuwe Hollandse Waterlinie. In het ontwerp is ervoor gekozen woningen te laten aansluiten bij het stratenpatroon van Brakel, de dorpse sfeer en het omliggende landschap. Het plangebied wordt landschappelijk ingepast met een groenvoorziening met een zichtlijn midden in het plangebied. Uit de cultuurhistorische kaart van de provincie Gelderland blijkt dat het plangebied verder geen cultuurhistorische waarde heeft, zie afbeelding 4.3. In het plangebied komen geen rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten voor. In de omgeving van het plangebied zijn enkele gemeentelijke monumenten gelegen aan de Waaldijk. Voorgenomen ontwikkeling zal de uitstraling van de monumenten niet benadelen. Beschermde maatregelen zijn daarom niet noodzakelijk. Het plangebied ligt wel in het rivierengebied waar oude ontginningen op afwisselend nat-droge stroomruggen plaatsvonden.

blad 31 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

Afbeelding 4.3: Cultuurhistorische kaart provincie Gelderland

4.3.3

Conclusie In het noordelijk deel het plangebied dient een verkennend booronderzoek uitgevoerd te worden om de mate van intactheid van de bodemopbouw en eventueel aanwezige archeologische lagen te bepalen. Ter bescherming van de mogelijk aanwezige archeologische waarden wordt op de verbeelding en in de regels een dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie 3' opgenomen. Het aspect cultuurhistorie vormt geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling.

4.4

Lucht

4.4.1

Algemeen Op 15 november 2007 is de Wet Luchtkwaliteit in werking getreden. De luchtkwaliteitseisen zijn opgenomen in hoofdstuk 5 titel 2 van de Wet milieubeheer (Wm). In artikel 5.16 Wm staat een limitatieve opsomming van de bevoegdheden waarbij luchtkwaliteitseisen een directe rol spelen. Het gaat om ruimtelijke besluiten en milieuvergunningen die direct gevolgen voor de luchtkwaliteit hebben en daardoor kunnen bijdragen aan overschrijding van een grenswaarde. Een vaststelling van een bestemmingsplan betreft de uitvoering van een bevoegdheid als bedoeld in artikel 5.16 van de Wm. Vaststelling van een bestemmingsplan is mogelijk als: De concentratie stoffen in de lucht door de voorgenomen ontwikkeling verbetert of gelijk blijft; Bij beperkte toename van de concentratie, door een met de activiteit samenhangende maatregel of optredend effect, de luchtkwaliteit per saldo verbetert; De toename, niet in betekenende mate (NIBM) bijdraagt. Dit is het geval als een project of activiteit maximaal 3% van de jaargemiddelde grenswaarde bijdraagt aan de

blad 32 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100

concentraties PM10 of NO2 (max1,2 µg/m³). Het Besluit NIBM heeft een aantal NIBM-grenzen vastgesteld, waarvan met zekerheid kan worden gesteld dat de 3%-grens niet wordt overschreden, te weten: 1.

2.

4.4.2

Woningbouw: 1.500 woningen (netto) bij minimaal 1 ontsluitingsweg, en 3.000 woningen bij minimaal 2 ontsluitingswegen met een gelijkmatige verkeersverdeling; Kantoorlocaties: = 100.000 m2 bruto vloeroppervlakte bij minimaal 1 ontsluitingsweg, en = 200.000 m2 bruto vloeroppervlakte bij minimaal 2 ontsluitingswegen met een gelijkmatige verkeersverdeling.

Toetsing Met dit bestemmingsplan wordt de realisatie van maximaal 254 woningen en 16 intramurale zorgeenheden juridisch-planologisch mogelijk gemaakt. Dit is een ontwikkeling die kleiner is dan 1.500 woningen op één ontsluitingsweg. De ontwikkeling zal dan ook 'niet in betekenende mate' bijdragen aan een verslechtering van de luchtkwaliteit. Nader onderzoek is daarom niet noodzakelijk. Dit volgt ook uit de NIBM-tool, zie afbeelding 4.4.

Afbeelding 4.4: NIBM-tool Naast de toetsing of het bouwplan een bijdrage levert aan de luchtkwaliteit dient beoordeeld te worden of sprake is van een goed woon-, en leefklimaat en daarmee of sprake is van een goede ruimtelijke ordening. De ontwikkeling betreft een gevoelige bestemming die niet in de nabijheid van en drukke weg is gelegen. Toch is inzicht gezocht in de luchtkwaliteit. Dit is onderzocht door middel van de actuele kaartgegevens met betrekking tot de aspecten stikstofdioxide, fijnstof, zeer fijnstof en roet (afbeelding 4.5). Hieruit blijkt dat ter plaatse van de meetpunten wordt voldaan aan de grenswaarden. Omdat het plangebied is gelegen in de nabijheid van de meetpunten en bovendien verder van de bron zijn gelegen dan de meetpunten dat doen, kan worden geconcludeerd dat er sprake is van een goede luchtkwaliteit ter plaatse.

blad 33 van 78

Ruimte - Antea Nederland B.V.

vastgesteld bestemmingsplan Brakel-West Gemeente Zaltbommel Projectnummer 485570.100