Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard, jaarrekening 2024

Jaarstukken BVEB 2024

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD |

INHOUDSOPGAVE 1.

Inleiding jaarstukken 2024 / 3

2.

Jaarverslag / 4 2.1. Gerealiseerde baten en lasten / 4 2.2. Verantwoording op hoofdlijnen / 6

3.

Paragrafen / 8 3.1. Bedrijfsvoering / 9 3.2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing / 17 3.3. Financiering en treasury / 19 3.4. Informatiebeveiliging / 22 3.5. Wet open overheid (Woo) / 26

4.

Jaarrekening / 27 4.1. Uitgangspunten / 27 4.2. Overzicht van baten en lasten / 29 4.3. Balans / 38

5.

2

Bijlage: Baten en lasten per taakveld / 49

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

1. Inleiding jaarstukken 2024 De Gemeenschappelijke regeling BVEB is in 2017 ontstaan met het doel de samenwerking tussen Maasdriel en Zaltbommel op het gebied van bedrijfsvoering mogelijk te maken. In 2021 is op basis van een onderzoek van &VandeLaar geadviseerd om de GR te behouden in het huidige construct en is geadviseerd interventies te doen op tien onderdelen. Deze zijn verwerkt in het Organisatieplan 'Vanuit de vraag; Samenhangend én samenwerkend'. In de loop van 2023 stelde het bestuur het Organisatieplan vast met als belangrijkste wijziging de verandering naar programmatisch en vraaggestuurd werken. Dit betekent dat de werkwijze van de organisatie niet verticaal maar horizontaal wordt opgebouwd.

Het organisatieplan heeft als doel de volgende resultaten te behalen: • Maasdriel en Zaltbommel en de Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard hebben één gezamenlijke bedrijfsvoering; • Het Gezamenlijk Bedrijfsvoerings Overleg (GBO) besluit wat wanneer wordt uitgevoerd; • De besluitvorming wordt goed voorbereid in het bedrijfsbureau; • Het vraag en antwoord proces is efficiënt en effectief door middel van Services; • Management en directie van de gemeenten hebben een vast aanspreekpunt per bedrijfsvoeringsonderdeel; • Er is rust en regelmaat door het kanaliseren (en prioriteren) van de vraag; • Er is sturing op de haalbaarheid en uitvoering van de afspraken; • Er ligt meer verantwoordelijkheid bij de specialisten. Jaarstukken Voor u liggen de jaarstukken 2024 van de Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard (BVEB). De jaarstukken maken onderdeel uit van de Planning & Control-cyclus van de BVEB en is de laatste stap in de P&C-cyclus van 2024. Afgelopen jaar gaven we u via de bestuursrapportage tussentijds inzage in de uitvoering van de vastgestelde begroting tot en met april 2024. Via deze jaarstukken informeren wij u over de behaalde resultaten, zowel inhoudelijk als financieel over geheel 2024.

3

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

2. Jaarverslag 2.1. Gerealiseerde baten en lasten Lasten

Rekening 2023

Begrotings wijzigingen 2024 405.388 -121.409 327.480 365.644 977.103

Totale begroting 2024 7.215.115 457.256 3.062.908 737.644 11.472.923

Rekening 2024

Saldo 2024

6.732.102 364.365 2.562.736 326.797 9.986.000

Primitieve begroting 2024 6.809.727 578.665 2.735.428 372.000 10.495.820

Personele kosten Kapitaallasten Materiële kosten Incidentele projecten Totaal Lasten

7.092.002 457.902 2.921.775 743.209 11.214.887

123.113 -646 141.133 -5.565 258.036

-68.734 -

-30.000 -

-199.000 -

-229.000 -

-172.121 -

-56.879 -

Bijdrage Maasdriel Bijdrage Zaltbommel Totaal Baten

-4.568.622 -5.363.165 -10.000.521

-4.955.960 -5.739.354 -10.725.314

-66.324 -77.276 -342.600

-5.022.284 -5.816.630 -11.067.914

-5.022.284 -5.816.630 -11.011.035

-56.879

Saldo Baten en Lasten

-14.522

-229.494

634.503

405.009

203.852

201.157

Storting in reserve Onttrekking aan reserve Saldo Reservemutaties

-93.639 -93.639

57.000 -105.321 -48.321

109.535 -470.038 -360.503

166.535 -575.359 -408.824

166.535 -575.199 -408.664

-160 -160

Resultaat Overhead

-108.160

-277.815

274.000

-3.815

-204.812

200.997

Algemene Dekkingsmiddelen

-15.736

252.815

-249.000

3.815

-36.325

40.140

Onvoorzien Totaal resultaat

14.361 -109.535

25.000 -

-25.000 -

-

-241.137

241.137

Baten Personele baten Materiële baten

Reservemutaties

Het vertrekpunt van het saldo voor deze jaarstukken is de primitieve programmabegroting 2024, aangevuld met de begrotingswijzigingen uit de bestuursrapportage 2024. Bij de bestuursrapportage dit jaar voorzagen we reeds een aantal voor- en nadelen op het gebied van loon- en prijsstijgingen, kapitaallasten, incidentele inkomsten, structurele takenverschuiving van de gemeenten naar de BVEB voor inkoopbeleid en Wet open overheid, rentelasten en de post onvoorzien. Door inzet van de algemene dekkingsmiddelen Indexatie Materieel ad € 259.000 en alle voor- en nadelen tegen elkaar weg te laten vallen was de verwachting 2024 te kunnen eindigen met een sluitend resultaat zonder een extra bijdrage aan de gemeenten te vragen voor de benodigde loon- en prijsstijgingen. Dit levert voor de gemeenten gezamenlijk een besparing op van € 127.000 aan extra bijdrage voor het jaar 2024. Daarnaast is er bij de bestuursrapportage € 251.000 beschikbaar gesteld uit de bestemmingsreserve Projecten ten behoeve van de af te ronden Organisatieontwikkeling en extra inzet Recruitment voor de gemeenten.

4

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

Het totaal voordelig financieel resultaat voor 2024 ziet er als volgt uit: Financieel resultaat 2024 Personele kosten (lasten/baten)

Werkelijk 2024 66.000

Kapitaallasten Materiële kosten Projecten

-1.000 141.000 -5.000

Reservemutaties Algemene Dekkingsmiddelen Onvoorzien Totaal resultaat 2024

40.000 241.000

Hieronder verklaren we de grotere verschillen op hoofdlijnen. Personele kosten (lasten en baten samen) Per saldo hebben we een voordeel van € 66.000 op de personeelskosten. Bestaande uit een voordeel van € 123.000 aan de kostenkant (lees minder uitgaven) en een nadeel van € 57.000 aan de batenkant (lees minder inkomsten). De minder inkomsten aan de batenkant is ontstaan door minder benodigde specifieke inzet voor de Omgevingswet en voor inkoopcoördinatie ten behoeve van de gemeenten, welke we vanzelfsprekend niet in rekening hebben gebracht bij de gemeenten. Hier tegenover staan extra inkomsten vanuit het vangnet door het UWV. Samen maakt dit € 57.000 minder inkomsten dan verwacht. Het voordeel op de kostenkant is ontstaan door de hierboven benoemde minder benodigde inzet voor specifieke diensten aan de gemeenten. Daarnaast is er een voordeel op niet uitgegeven kosten aan secundaire arbeidsvoorwaarden binnen alle teams. Materiële kosten Het voordeel op de materiële kosten wordt deels veroorzaakt door minder uitgaven op HR gerelateerde kosten zoals verstrekkingen aan personeel en op kosten voor de salarisverwerking. Daarnaast heeft team I&A minder uitgegeven aan applicatie- en advieskosten door latere start van nieuwe applicaties veroorzaakt door vertraging in wetgeving en beperkte capaciteit door openstaande vacatures.

Het team JZ heeft op diverse materiële posten kleine voordeeltjes behaald. Gezamenlijk levert dit in 2024 € 141.000 aan minder kosten op. Algemene dekkingsmiddelen Gedurende 2024 hebben we renteopbrengsten ontvangen vanuit schatkistbankieren door de afgesloten lening niet in één keer volledig te besteden. De bovengenoemde resultaten worden verder toegelicht in paragraaf 4.2 Overzicht van baten en lasten.

5

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

2.2. Verantwoording op hoofdlijnen Per team geven we hieronder kort de voortgang van de belangrijkste punten uit de begroting 2024 weer. In paragraaf 3.1 Bedrijfsvoering vindt u per team uitgebreid terug wat er in 2024 is gerealiseerd. Directie De directeur heeft in 2024 tijdelijk de rol van algemeen directeur op zich genomen, nadat de vorige (adjunct-) directeur vertrok. Er is een nieuw werkwijze ontwikkeld voor de planning- en controlcyclus, waarbij een beleidsarme kadernota en begroting wordt gepresenteerd aan de gemeenten, zodat investeringen in bedrijfsvoering goed afgewogen kunnen worden. De directeur heeft, samen met het MT en de servicemanager gezorgd voor de implementatie van het organisatieplan, met aandacht voor zowel de structurele als de 'zachte' kant van de veranderingen. Bedrijfsbureau Het bedrijfsbureau speelt een belangrijke rol in het stroomlijnen van de samenwerking en het afhandelen van collectieve opgaven. Het heeft de 'intaketafel' geïntroduceerd, waar nieuwe onderwerpen beoordeeld worden op effect, urgentie en haalbaarheid. Lopende projecten en activiteiten zijn in kaart gebracht in het programma Bedrijfsvoering en worden uitgevoerd door een projectleider. Twee wekelijks bespreken de gemeenten samen met de BVEB bedrijfsvoeringsvraagstukken, organisatieontwikkelingen en andere relevante onderwerpen.

Een strategisch inkoopadviseur is halverwege 2024 gestart met de professionalisering van de inkooporganisatie. Hierbij ligt de focus op verbetering van de inrichting en de processen ten behoeve van de kwaliteit en rechtmatigheid van inkoop. Services Services fungeert als het centrale loket voor de medewerkers van de gemeenten, gericht op het verbeteren van de kwaliteit en doorlooptijd van vraag- en antwoordprocessen. In 2024 werd het systeem TOPdesk verder geoptimaliseerd, met als doel een efficiëntere afhandeling van verzoeken. Hierin zijn de meest voorkomende processen voor individuelevragen opgenomen. Er wordt gewerkt aan de implementatie van TOPdesk in fasen, waarbij de eerste fase intern werd gelanceerd. Human Resource Management Het HRM-team heeft in 2024 gewerkt aan het versterken van de organisatie op het gebied van personeelsbeheer, werving en selectie, en het verbeteren van arbeidsvoorwaarden. De co-manager HR heeft in de gemeenten een adviserende rol aangenomen, vooral bij de uitvoering van in-, dooren uitstroomvraagstukken. Daarnaast werd er vooral ingezet op werving en selectie en werd de onboarding van nieuwe medewerkers verbeterd. De invoering van een inhuurdesk en de aanpak van schijnzelfstandigheid stonden ook op de agenda, evenals de doorontwikkeling van e-HRM processen. Ook HR is aangesloten op Services.

Een Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E) werd uitgevoerd voor alle drie de organisaties, en het bijbehorende plan van aanpak werd goedgekeurd in het vierde kwartaal van 2024. Tevens werd het Personeelshandboek 2.0 gepubliceerd en werd de nieuwe werktijdenregeling geïntroduceerd. Informatisering & Automatisering I&A heeft gewerkt aan het implementeren van een toekomstbestendige informatievoorziening, die de organisatiedoelen en de dienstverlening aan inwoners en ondernemers ondersteunt. In 2024 werd er gewerkt aan de intaketafel en het programma bedrijfsvoering, waarbij besluitvormingsprocessen werden geoptimaliseerd om de gezamenlijke bedrijfsvoering in kaart te brengen en inzicht te krijgen

6

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

in de lopende projecten en activiteiten in het programma bedrijfsvoering. Daarnaast richtte I&A zich op digitale innovatie, werken onder architectuur, en het versterken van privacy- en informatieveiligheidsmaatregelen. Het team heeft de implementatie van de Omgevingswet ondersteund, en werkte aan het versterken van de cyberweerbaarheid en het vernieuwen van applicaties. Een van de grote projecten in 2024 was de vervanging van alle werkplekken voor nieuwe laptops en dockingstations en er werd gewerkt aan de vernieuwing van de serverinfrastructuur en vergaderruimtes voor digitaal vergaderen. Financiën Financiën is continu bezig met de doorontwikkeling van de Planning & Control (P&C)-cyclus. Dit proces werd geoptimaliseerd door in overleg met de gemeentelijke colleges te bepalen welke elementen extra aandacht behoeven. Team Financiën heeft gewerkt aan de optimalisatie van het financieel pakket Key2Financiën, met als doel eenvoudiger toegang te krijgen tot financiële gegevens en rapportages voor P&C-documenten. De module tijdregistratie is ingericht. In het kader van de serviceverlening werd er gewerkt aan efficiënter inrichten van de processen voor individuele financiële vragen, waarmee het team onderdeel wordt van het bredere Services-onderdeel. Juridische Zaken In 2024 zijn 10% meer bezwaar- en beroepschriften behandeld dan in 2023.

Het aantal te behandelen Wet open overheid (Woo)-verzoeken is significant toegenomen. Daarnaast zijn deze complexer en bestuurlijk gevoeliger. We hebben ingezet op meer betrokkenheid aan de voorkant bij de vak-teams om mogelijke procedures te voorkomen. Binnen juridische zaken is de onderlinge vervangbaarheid vergroot en specialisatie doorgevoerd om kwetsbaarheid te verminderen. Er werd daarnaast gewerkt aan het verbeteren van de juridische kwaliteit en het adviseren over de implementatie van de Omgevingswet.

7

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3. Paragrafen Volgens de voorschriften van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) worden hier de volgende paragrafen opgenomen: • Bedrijfsvoering; • Weerstandsvermogen en risicobeheersing; • Financiering en treasury; • Informatiebeveiliging; • Wet open overheid. De andere door het BBV voorgeschreven paragrafen, lokale heffingen, onderhoud kapitaalgoederen, verbonden partijen en grondbeleid, zijn niet van toepassing op de BVEB.

8

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.1. Bedrijfsvoering De BVEB kent op dit moment de volgende organisatieonderdelen: Directie, Bedrijfsbureau, Services, Human Resource Management, Informatisering en Automatisering, Financiën en Juridische Zaken. In deze paragraaf gaan we meer specifiek in op de vraag wat we hebben bereikt in 2024 bij opstelling van de primaire Begroting 2024. Voor relevante wet- en regelgeving verwijzen we naar het controleprotocol. Hierin is het normenkader geschetst waar de BVEB in haar dagelijkse doen en laten rekening mee houdt.

3.1.1. Directie 3.1.1.1. Waar de Directie voor staat Waar we voor staan De directeur en adjunct-directeur zijn hiërarchisch leidinggevenden voor de zes teams (Bedrijfsbureau, Services, HRM, Financiën, I&A en JZ). Hiermee zijn zij ieder verantwoordelijk voor 35-40 medewerkers. De dagelijkse aansturing en bijvoorbeeld de individuele begeleiding van collega’s en de teamontwikkeling vraagt om aandacht. De directeuren hebben daarom een hulpstructuur met per team (of onderdeel van een team) een coördinerend senior en voor de gehele BVEB één co-manager HR, die de directeuren ondersteunt op de P-taken.

3.1.1.2. Wat heeft de Directie in 2024 daarvoor gedaan? De directie van de BVEB heeft het dit jaar voor het grootste deel zonder adjunct-directeur gedaan, omdat zij de, per 1 april vertrokken, algemeen directeur heeft waargenomen. Een nieuwe adjunctdirecteur wordt op dit moment geworven. De directeur heeft, samen met de gemeentesecretarissen van beide gemeenten een Gezamenlijk Bedrijfsvoeringsoverleg (GBO) gevormd, waar iedere twee weken besluiten worden genomen en de richting wordt bepaald. Daarnaast heeft de directeur, samen met de gemeentesecretaris, de concern controller en de comanagers per gemeente een Bedrijfsvoeringsoverleg gevormd, waar uitwisseling plaatsvindt van lopende zaken vanuit de verschillende domeinen en de gemeenten. De concern controller en/of secretaris zijn hierin de linking-pin richting MT en organisatie, waar nodig. De directeur heeft in overleg met het GBO en het bestuur een nieuwe werkwijze opgestart rondom de P&C cyclus. Om de gemeenten de kans te geven de investeringen in bedrijfsvoering af te wegen tegen de eigen investeringen, levert de BVEB een beleidsarme kadernota en begroting en worden de investeringen op bedrijfsvoering meegewogen in de kader- of perspectiefnota en begroting van de gemeenten. Deze investeringen worden daarna verwerkt in de bestuursrapportage.

Ondertussen heeft de directeur, samen met de servicemanager en het MT het organisatieplan geïmplementeerd. Naast de inrichting op structuur (onder kopjes ‘Bedrijfsbureau’ en ‘Services’) is er veel aandacht geweest voor de ‘zachte’ kant van de verandering. Naast trainingen op het gebied van feedback geven en ‘denken in mogelijkheden’, organiseert de BVEB regelmatig bijeenkomsten om de medewerkers bij te praten over de ontwikkelingen. Daarnaast ontvangen alle medewerkers een wekelijkse update via de mail over de lopende (stand van) zaken. De co-manager I&A heeft de kwartiermakers functie waargenomen en zorg gedragen voor de implementatie van het bedrijfsbureau, als onderdeel van het organisatieplan. Als waarnemend programmadirecteur heeft hij het bedrijfsbureau en de daarbij behorende processen zoals de intaketafel ingericht. Hierover onder het kopje ‘Bedrijfsbureau’ meer.

9

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.1.2. Bedrijfsbureau 3.1.2.1. Waar het Bedrijfsbureau voor staat Alle collectieve opgaven komen via de drie organisaties op de intaketafel van het bedrijfsbureau. De co-manager heeft een belangrijke rol in het aandragen van onderwerpen, maar ook in het helder krijgen van de vraag en het signaleren van collectieve vragen. Het bedrijfsbureau betrekt vervolgens de stakeholders (van de drie organisaties) en maakt een impactanalyse. Aan de hand daarvan wordt een voorstel gedaan voor de specifieke voorwaarden (doel, resultaat, budget, mandaat, etc.). Heeft de opgave invloed op de gezamenlijke bedrijfsvoering? Dan besluit de gezamenlijke directie of, wanneer en hoe de opgave wordt opgepakt. Hier worden ook de verantwoordelijkheden (projectleider/eigenaarschap) vastgesteld.

3.1.2.2. Wat heeft het Bedrijfsbureau in 2024 daarvoor gedaan? Efficiënte samenwerking binnen bedrijfsvoering Elke twee weken vindt bij beide gemeenten een bedrijfsvoeringsoverleg plaats. De gemeentesecretaris, concerncontroller, directeur BVEB en de co-managers van HR, I&A en Financiën nemen hieraan deel. De co-manager Juridische Zaken sluit aan wanneer nodig. In dit overleg bespreken de gemeenten en de BVEB bedrijfsvoeringsvraagstukken, organisatieontwikkeling en andere relevante onderwerpen. Dankzij de brede vertegenwoordiging bevorderen deze overleggen kennisdeling en samenwerking. Dit draagt bij aan een integrale aanpak en helpt bij het stellen van gezamenlijke prioriteiten. Het bedrijfsbureau houdt alle lopende projecten en activiteiten in kaart en heeft de 'intaketafel' geïntroduceerd. Hier worden nieuwe onderwerpen beoordeeld op effect, urgentie, kosten, harmonisatiemogelijkheden, personele inzet en haalbaarheid. De intaketafel is nog in ontwikkeling: werkwijzen en rapportagestructuren worden getest en geoptimaliseerd om besluitvorming te versnellen. Er is voor het eerst een projectleider bedrijfsvoering die integraal de collectieve vragen bedrijfsvoering oppakt en uitvoert. We zien hiermee op uitvoerend niveau de scheidslijnen tussen de teams wat meer vervagen.

Toekomstbestendige inkoop en bedrijfsvoering De conceptvisie op bedrijfsvoering is gereed en is klaar voor verdere bespreking en uitvoering. De visie richt zich op thema’s als organisatieoptimalisatie, betere dienstverlening en een veilige, inclusieve werkomgeving. Deze thema’s vormen de leidraad voor het aanpakken van huidige en toekomstige uitdagingen. Naast deze initiatieven werd in 2024 een eerste stap gezet naar een professionelere inkooporganisatie. Dit omvat gecoördineerde inkoopbegeleiding en -advies binnen de drie organisaties, inclusief contractmanagement en -beheer. Er komt een opleidingsprogramma voor inkopers en contractmanagers, en rollen en verantwoordelijkheden binnen het inkoopproces worden aangescherpt. Door de inkoopcoördinatie onder te brengen bij de BVEB, worden processen geharmoniseerd, kwaliteit verhoogd en efficiëntie verbeterd. Inkoop krijgt hierdoor een logische plek binnen het bedrijfsbureau.

3.1.3. Services 3.1.3.1. Waar Services voor staat Services is één loket waar kwaliteit en doorlooptijd hoog op de agenda staan, resulterend in de levering van dingen, diensten en/of data. Voor individuele specifieke vragen krijgen de medewerkers van beide gemeenten (gebruikers) via Services toegang tot consulenten die zorgen voor directe beantwoording of levering of regelt dat de vrager door de juiste consulent wordt teruggebeld of beantwoord.

10

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

Het belangrijkste doel van Services is het geleiden van individuele vragen, zodat deze altijd bij de juist persoon terechtkomen en het brengen van rust en regelmaat bij de backoffice, waar medewerkers niet telkens worden gestoord door zaken die tussendoor komen. Daarnaast wordt strakker gestuurd op het vraag/antwoord proces, zodat de doorlooptijd en kwaliteit van beantwoording kan worden verbeterd.

3.1.3.2. Wat heeft Services in 2024 daarvoor gedaan? In 2024 zijn we met Services in de tweede fase van het plan van aanpak gestart. De concrete uitwerking van alle bedachte visuele ideeën van de eerste fase. Het systeem TOPdesk is naar onze mening in de huidige situatie niet volledig benut. Het systeem kan veel meer en veel vriendelijker voor ons werken. TOPdesk is daarom nu tot in de kleinste hoekjes uitgediept en zien we nog meer ruimte voor verbeteringen en zelfs al voor de doorontwikkeling van Services. Daarna zijn we in de derde fase van het plan van aanpak gestart. Dit betreft het daadwerkelijk inrichten van het systeem TOPdesk. In dit systeem zullen we alle verzoeken afhandelen en kunnen we monitoren en sturen op kwaliteit en doorlooptijd. Alles wat al in TOPdesk stond voor de teams JZ en I&A is opnieuw beoordeeld en in een nieuw jasje gehesen en de toevoegingen van de teams HRM en Financiën zijn verwerkt. Dit is niet gedaan vanuit het oogpunt van techniek, maar vooral vanuit de mens die de techniek gebruikt ter ondersteuning van hun werk. Dat betekent in de praktijk vele brainstormsessies en workshops. Waarna er weer gebouwd wordt in TOPdesk door ons zelf. Evenals meermaals bij de teams langsgaan om het verhaal van Services uit te leggen en op die manier onrust en weerstand weg te nemen.

Overigens is die weerstand en onrust te verwachten bij een verandering en hebben we daar ook rekening mee gehouden in de planning en manier van mensen meenemen in de ontwikkeling van de visie. Deze fase heeft ongeveer 6 maanden geduurd. De vierde fase is er één die niet zonder slag of stoot gedaan kan worden. Dit is de implementatie fase. De uitdaging zit er vooral in dat de mensen die op een andere manier hun werk gaan doen een gevoel van weerstand ervaren. We hebben nog eens naar het plan gekeken en besloten om de implementatie die in eerste instantie met een "big bang" gedaan zou worden naar "iteratieve live gang" te veranderen. We gaan in twee fases live. De eerste fase is intern gericht. We werken binnen de BVEB allemaal in TOPdesk en op de nieuwe manier, maar nog wel vanuit onze eigen werkplek en zonder telefoonlijn. In de tweede fase voegen we de fysieke locaties Servicedesk op de beide gemeentekantoren en de BVEB Service-telefoonlijn hieraan toe. Ook zullen we vanaf dat moment de gemeentes actiever benaderen en sturen richting ons nieuwe kanaal. Dit plan heeft rust gegeven aan de medewerkers van de BVEB die nodig is om van start te kunnen gaan, de weerstand is flink afgenomen en vanaf het eerste kwartaal van 2025 zijn we intern van start gegaan.

3.1.4. Vak-teams: Human Resource Management, Informatisering & Automatisering, Financiën en Juridische Zaken 3.1.4.1. Waar de vak-teams voor staan De directeur en adjunct-directeur zijn hiërarchisch leidinggevenden voor de vier teams (HRM, Financiën, I&A en JZ). Hiermee zijn zij ieder verantwoordelijk voor 35-40 medewerkers. De dagelijkse aansturing en bijvoorbeeld de individuele begeleiding van collega’s en de teamontwikkeling vraagt om aandacht. Ieder team heeft voor de dagelijkse aansturing één coördinerend senior. De co-manager HR is verantwoordelijk voor de P-taken van alle teams. Daarnaast hebben teams één of meerdere comanagers die, vaak per gemeente, aanspreekpunt zijn voor de gemeenten. Het grootste deel van de werkzaamheden zijn dagdagelijks. De aansturing hierop wordt door de coördinerend senior georganiseerd. Daarnaast volgen werkzaamheden uit het programma bedrijfsvoering, waarbij de co-manager in overleg met de coördinerend senior nagaat welke extra taken haalbaar zijn voor het team.

11

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.1.4.2. Wat hebben de Vakteams in 2024 daarvoor gedaan? Team Human Resource Management Aan de functie co-manager HR BVEB wordt in de volle breedte uitvoering geven. Dit betekent dat de co-manager vanuit het mandaat aan de slag is met de uitvoering van in-, door- en uitstroomvraagstukken, werving en selectie (bezetting), het voeren van Het Goede Gesprek, exitgesprekken, opleidingsplan, etc. Vanuit aanpassingen in de organisatiestructuur van de gemeente Zaltbommel is het P-mandaat bij teammanagers belegd. De co-manager HR heeft in het verlengde daarvan geen P-mandaat, maar een adviserende rol. Dit geldt ook voor de co-manager HR binnen gemeente Maasdriel. Op het gebied van recruitment hebben we boven op de reguliere werving en selectie, extra inspanningen moeten doen om de goede mensen aan te trekken. We hebben deelgenomen aan de regionale werkgeversmarkt en de Provinciale werkbelevingsweek. Met betrekking tot het inhuren van personeel zijn we aan de slag gegaan met het verkleinen van schijnzelfstandigheid en het voldoen aan de Wet DBA en in lijn daarmee hebben we de mogelijkheden onderzocht voor een inhuurdesk. Op het gebied van arbeidsmarktcommunicatie zijn we gestart om de bekendheid van de drie organisaties te vergroten en hebben we onboarding van medewerkers op de kaart gezet.

Het beheren van onze beheersprocessen binnen e-HRM is verder voortgezet en hopen we in 2025 af te ronden. We hebben voorbereidingen getroffen om Services vanuit HRM in te richten. Op het gebied van Arbo is een RI&E uitgevoerd bij alle drie de organisaties. Een plan van aanpak is opgesteld en ligt voor ter besluitvorming. De uitvoering is in Q4 2024 gestart. Op het gebied van arbeidsvoorwaarden en rechtspositie hebben we het Personeelshandboek 2.0 gepubliceerd in een makkelijk toegankelijke vorm voor alle medewerkers en een nieuwe Werktijdenregeling en hoe we omgaan met flexibele werktijden gerealiseerd. Daarnaast zijn een aantal lokale regelingen in lijn gebracht met de Cao. Team Informatisering & Automatisering Informatiebeleid We bevinden ons in een cruciale fase van de implementatie van het organisatieplan BVEB. Dit heeft directe gevolgen voor het informatiebeleid, waarbinnen de programmadirecteur, de co-manager I&A en de consulenten informatiemanagement steeds steviger grip krijgen op de nieuwe werkwijze. We zetten in op een toekomstbestendige informatievoorziening die bijdraagt aan de organisatiedoelen en de dienstverlening aan inwoners, ondernemers en collega’s. Concreet werken we aan de intaketafel en het programma bedrijfsvoering, met als doel de behoeften en wensen van de diverse teams optimaal te ondersteunen.

We verbeteren continu onze processen om een gestructureerd en transparant besluitvormingsproces te waarborgen dat door alle lagen van de organisatie heen reikt. Dit zorgt voor betere afstemming, heldere verantwoordelijkheden en een efficiëntere samenwerking. Daarnaast spelen we proactief in op belangrijke ontwikkelingen, zoals de implementatie van de Omgevingswet, digitale innovatie, werken onder architectuur en het versterken van privacy- en informatieveiligheidsmaatregelen. We werken daarbij 'van buiten naar binnen': elke ontwikkeling wordt beoordeeld op de vraag hoe deze bijdraagt aan de verbetering van onze dienstverlening. Dit vraagt om een flexibele, lerende organisatie die snel kan inspelen op veranderingen en innovaties.

12

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

Door een integrale aanpak te hanteren en samenwerking te stimuleren, werken we aan een informatiebeleid dat niet alleen voldoet aan wet- en regelgeving, maar vooral waarde toevoegt voor onze organisatie en de maatschappij. Beheer, programma's en projecten De aansturing en het continu verbeteren van onze beheerprocessen (de bedrijfsvoering) is al een zichtbaar verbeterpunt van de implementatie van het organisatieplan. Er is een duidelijke rolverdeling en er komt rust in de backoffice omdat individuele en collectieve vragen steeds beter afgevangen worden. Afgelopen jaar is een groot project afgerond, het vervangen van de werkplekken. Daarnaast is alles in stelling gebracht voor het andere grote vervangingstraject: de serverinfrastructuur. Andere ontwikkelingen zijn geweest het uitrusten van extra vergaderruimtes met voorzieningen voor digitaal vergaderen, verstevigen van onze cyberweerbaarheid en vernieuwing van applicaties. Ook ondersteunen we de teams van de gemeenten met advies bij informatievoorziening op alle vlakken Team Financiën Team Financiën is verantwoordelijk voor de organisatie, coördinatie en uitvoering van de Planning & Control-cyclus van de twee deelnemende gemeenten en de BVEB. De P&C-cyclus is een belangrijk bestuurlijk proces. Dit proces is de kapstok waaraan bestuurlijke doelstellingen worden opgehangen. De cyclus laat een blijvende ontwikkeling zien.

Met de twee colleges stemmen we bij elk P&Cdocument af welke elementen specifiek aandacht nodig hebben. Hiermee nemen we onze klanten mee in het proces en bevorderen we de eenduidigheid en efficiency in de uitvoering van het proces. Optimalisatie Key2Financiën In 2024 zijn we verdergegaan met de optimalisatie van het financieel pakket. Op dit moment gebruiken we nog niet alle mogelijkheden van het pakket. Om dit verder te ontwikkelen en uit te rollen is een projectgroep gevormd zodat de aandacht voor optimalisatie blijft. Dit zijn voornamelijk optimalisaties voor team Financiën om op deze manier nog eenvoudiger informatie te ontsluiten en verschillende financiële staten op te stellen voor de P&C documenten. Daarnaast is tijdregistratie ingericht in Key2Financiën voor de gemeente Zaltbommel. Niveau van dienstverlening verhogen Er vinden structurele werkoverleggen plaats tussen de gemeentelijke vak-afdelingen en Financiën om te kijken waar we elkaar kunnen helpen. De dienstverlening is in 2024 gemiddeld genomen op hetzelfde niveau gebleven als het voorgaande jaar. De gemeentelijke vak-afdeling en team Financiën kennen een goede samenwerking en weten elkaar goed te vinden. Serviceniveau vergroten In 2024 zijn stappen gezet om een Servicedesk op te zetten waarbij vragen centraal worden geadministreerd.

Financiën wordt daarmee ook onderdeel van "services" volgens het nieuwe Organisatieplan. Door het invoeren van een Servicedesk voor Financiën kunnen individuele vragen efficiënter beantwoord worden en wordt het serviceniveau vergroot. In begin 2025 gaat "services" live en komt de individuele vraag binnen via TOPdesk. Team Juridische Zaken De werkzaamheden bij JZ zijn in 2024 met meer dan 10% toegenomen ten opzichte van 2023. Opvallend is dat indieners van bezwaarschriften veel vaker dan voorheen beroep en hoger beroep instellen. Dit betekent dat de werkdruk hoog is en in een aantal gevallen termijnen bij bijvoorbeeld de afhandeling van aansprakelijkheidstellingen en Woo-verzoeken niet gehaald kan worden. Door in te zetten op onderlinge vervanging en gezamenlijk zaken oppakken wordt de werkdruk zo goed als mogelijk verdeeld en opgevangen. We houden de basis op orde Het aantal bezwaar- en beroepschriften, aansprakelijkheidsstellingen, klachten, Woo-verzoeken en interne juridische vragen is in 2024 significant toegenomen ten opzichte van 2023. Daar waar mogelijk is ingezet op meer betrokkenheid aan de voorkant zodat mogelijk procedures worden

13

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

voorkomen of beter worden doorlopen. JZ is een relatief klein team. Door in te zetten op onderlinge vervanging en specialisatie wordt de kwetsbaarheid verminderd. Verdere uitrol Juridisch kwaliteitsplan Ook in 2024 staat de juridische kwaliteit onder druk door het verloop van personeel. Kennis en achtergrondinformatie gaat verloren door vertrekkende medewerkers. Dat maakt het lastig om structurele kwaliteitszorg te ontwikkelen. De juridische kwaliteit van de processen en de geleverde producten heeft continue onze aandacht. Daar waar nodig gaan we in overleg met de teams om de juridische kwaliteit te verbeteren. Inwerkingtreding Omgevingswet In 2024 heeft JZ daar waar nodig mee geadviseerd bij het verder inrichten van de processen en producten die nodig zijn voor de implementatie van de Omgevingswet. Wet open overheid (Woo) Er is een duidelijke trend waarneembaar in de toename van het aantal complexe en bestuurlijk gevoelige Woo-verzoeken. In 2024 zijn meerdere grote Woo-verzoeken gedaan. Het gaat dan soms om duizenden documenten die worden opgevraagd. Dit legt een groot beslag op de capaciteit binnen het team omdat elk document apart beoordeeld moet worden op de uitzonderingsgronden van de Woo. Het reguliere werk loopt daarnaast door zodat er soms prioriteiten gesteld moeten worden in de af te handelen dossiers.

Dit heeft gevolgen voor de afhandelingstermijnen van de Wooverzoeken en soms ook bij andere werkzaamheden.

14

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.1.5. Rechtmatigheidsverantwoording Financiële rechtmatigheid De BVEB moet zich kunnen verantwoorden ten aanzien van de rechtmatigheid van de uitvoering van het financiële beheer. Rechtmatigheid verteld of het beleid wordt gevoerd in overeenstemming met de interne en externe regelgeving. Het bestuur van de BVEB is verplicht te waarborgen dat het financieel beleid aan de eisen van rechtmatigheid, verantwoording en controle wordt voldaan. Om dit vorm te geven, is een viertal documenten opgesteld en geïmplementeerd, te weten: • Financiële verordening BVEB 2023 • Controleverordening Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard 2023 • Controleprotecol BVEB 2023 • Normenkader 2024 BVEB De in de jaarrekening opgenomen 4.3.2.2. Rechtmatigheid programma Overhead (bedrijfsvoering) is opgesteld op basis van de kaders zoals is vastgesteld in het normenkader. Op het Voorwaardencriterium zijn afwijkingen geconstateerd op Spendanalyse en Inkopen. De afwijkingen op Spendanalyse betreffen rechtmatigheidsfouten op inhuur bij het team HRM ontstaan in 2023 welke hun doorwerking hebben in 2024. De twee geconstateerde fouten op inkopen hebben een uniek karakter en blijken na aanvullend onderzoek niet vaker voor te komen. Op te volgen aanbevelingen Het team van de verbijzonderde interne controle heeft aan de directie de volgende aanbevelingen gedaan: Proces 1. Inkopen

Aanbevelingen * Prestatielevering: o Conform de interne richtlijn “prestatielevering” moet bij facturen > 500 euro in K2F de prestatielevering toegevoegd worden (contract/overeenkomst/opdracht en bewijs van levering van de goed/dienst). Dit wordt (nog) niet consequent gedaan door de budgetbeheerders. Aanbevolen wordt om dit nogmaals te benadrukken en wellicht in het financiële systeem dit af te dwingen. Wel zien we duidelijke verschillen met 2022 waarbij nu de stukken makkelijker te vinden zijn. Echter zien we ook dat met name bij periode 2 een verslechtering van het vastleggen van de prestatieverklaringen in K2F. o Zorgdragen dat de prestatielevering juist en volledig is. Speciaal aandacht betreft het duidelijk zichtbaar maken van de betaalde prijs en de prijs genoemd in het contract. * Vastleggen van alle inkopen > 500 euro in Zaaksysteem bij Zaaktype Inkoop * Dossiervorming zaaksysteem: Alle relevante en getekende documenten (overeenkomsten/opdrachten/contracten) archiveren in Zaaksysteem

2. Investringen 3. Personeel 4. Treasury 5. Spendanalyse

15

o Geen o Geen o Geen * Het verlengen van inhuurcontracten is nog steeds een aandachtspunt. Leg de verlengingsopties goed vast en houd je intern hieraan. Bij eindigen van de verlengingsopties tijdig zorg dragen voor een nieuwe aanbesteding.

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

Prestatieverklaringen: De BVEB heeft begin 2025 in het financiële systeem laten inrichten dat bij afhandeling van facturen extra aandacht wordt gevraagd voor de vastlegging van de prestatieverklaring. Hierin wordt een doelbewuste keuze gemaakt op welke wijze men de prestatielevering vastlegt. Hoewel in het proces al veel aandacht is voor de aanlevering van de prestatieverklaringen zullen in 2025 alle budgetbeheerders en -houders nogmaals worden geïnformeerd over de juiste aanlevering van prestatieverklaringen. Inhuur: Vanaf 1 april 2025 werkt de BVEB met de inhuurdesk Flextender. Flextender verzorgt alle inhuurprocedures, verzorgt de controles van gemaakte uren, tijdige verlengingen en opzeggingen en stuurt op de rechtmatigheid van de inhuur. Hiermee is het niet meer mogelijk om onderhands in te huren en krijgen we grip op onrechtmatige verlengingen.

16

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen: • De weerstandscapaciteit, de middelen en mogelijkheden waarover de BVEB beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken; • Alle risico's waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. De BVEB heeft op dit moment geen middelen in een algemene reserve om risico's op te vangen. De BVEB heeft wel een post onvoorzien van € 25.000 structureel opgenomen in de begroting. Het weerstandsvermogen bedraagt dus € 25.000. De BVEB heeft slechts minimale reserves. Op basis van de statuten van de Gemeenschappelijke Regeling mag dat maximaal 3% van de totale begroting zijn. Dit betekent dat de deelnemende gemeenten Maasdriel en Zaltbommel in hun begrotingen rekening moeten houden met de risico’s van de BVEB.

3.2.1. Weerstandscapaciteit In artikel 21 van de GR is het uitgangspunt opgenomen dat de deelnemers er steeds voor zorgen dat de Bedrijfsvoeringseenheid altijd over voldoende middelen beschikt om aan al haar verplichtingen richting derden te kunnen voldoen. Daarnaast is in artikel 20 vastgelegd hoe met reservevorming wordt omgegaan. 1. Een batig of nadelig saldo zal worden toegevoegd of onttrokken aan een daarvoor gecreëerde reserve/voorziening. Het overige batige of nadelige saldo zal aan de deelnemers worden uitgekeerd of in rekening worden gebracht, naar rato van de inbreng van de deelnemers in de regeling; 2. De risicoreserve (weerstandsvermogen) van de Bedrijfsvoeringseenheid zal een bedrag gelijk aan 3% van de jaarlijkse exploitatielast niet te boven gaan. Bij de start van de BVEB is geen risicoreserve ingebracht door de deelnemers.

3.2.2. Risico's De BVEB voert de bedrijfsvoeringstaken uit voor de gemeenten Maasdriel en Zaltbommel. Twee keer per jaar vindt een herijking plaats van de risico's die de BVEB loopt. Voor nu zien we de onderstaande risico's: • De krapte op de arbeidsmarkt is de laatste jaren sterk toegenomen. Dit geldt voor zowel vaste functies als voor inhuur. Dit kan ertoe leiden dat openstaande functies niet of na langere tijd pas kunnen worden ingevuld, wat tot gevolg kan hebben dat ambities niet kunnen worden waargemaakt, innovaties worden afgeremd of dat diensten of producten tegen een lager niveau worden geleverd. • Bij het niet verlengen van tijdelijke contracten of het afscheid nemen van vaste medewerkers op verzoek van de werkgever ontstaat er voor de werkgever naast een transitievergoeding een wachtgeldverplichting.

17

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.2.3. Kengetallen Op de jaarrekening 2024 van de BVEB is een aantal van de door de BBV benoemde kengetallen niet van toepassing. Dit zijn de belastingcapaciteit en de grondexploitatie. De overige kengetallen worden hieronder weergegeven. Kengetallen

Rekening 2023

Netto schuldquote in % Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen in % Solvabiliteitspercentage in % Structurele exploitatieruimte in %

Begroting 2024

Rekening 2024

%

25,16

%

17,54

%

5,58 % 31,72 % 0,31 %

27,11

% % %

18,99

% % %

6,40

12,74 6,73

15,51 6,05

De provincie hanteert de hieronder gebruikte indeling voor de financiële kengetallen. De indeling is gebaseerd op de signaleringswaarden voor stresstesten voor 100+ gemeenten. Om een beeld te geven hoe de financiële positie van gemeenten zich ontwikkelt, zijn de gemeenten per kengetal onderverdeeld naar 3 categorieën. Categorie A is minder risicovol dan categorie B en B is weer minder risicovol dan C. Financiële gemiddelde kengetallen

BVEB

Netto schuldquote in % Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen in % Solvabiliteitspercentage in % Structurele exploitatieruimte in %

17,54 18,99 15,51 6,05

Categorie A

Categorie B

Categorie C

%

<-- 90 %

90-130 %

BVEB Categorie -->130 % A

% % %

<-- 90 % --> 50 % --> 0 %

90-130 % 20-50 % 0 %

-->130 % <-- 20 % <-- 0 %

A C A

Netto schuldquote De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van onze schuldenlast tegenover onze eigen middelen. Het geeft op deze manier een indicatie in welke mate de rentelasten en aflossingen op de exploitatie drukken. Omdat er bij leningen onzekerheid kan bestaan of ze allemaal worden terugbetaald, maken wij bij de berekening van de netto schuldquote onderscheid tussen het kengetal inclusief en exclusief de doorgeleende gelden. Op die manier wordt duidelijk wat het aandeel van de verstrekte leningen in de exploitatie is en ook wat dat betekent voor de schuldenlast. Zowel de netto schuldquote als de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle leningen valt binnen de laagste risicocategorie A. Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin wij in staat zijn om aan onze financiële verplichtingen te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio verstaan wij het eigen vermogen als percentage van het totale balanstotaal. Ons eigen vermogen bestaat volgens artikel 42 van het BBV uit de bestemmingsreserve en het resultaat uit het overzicht van baten en lasten. De solvabiliteitsratio van de BVEB valt binnen de hoogste risicocategorie C. De BVEB is een gemeenschappelijke regeling (GR) en er is overeengekomen dat de deelnemers te allen tijde de financiële verplichtingen aan derden zullen nakomen.

Structurele exploitatieruimte Dit kengetal is van belang om te kunnen beoordelen welke structurele ruimte wij hebben om de eigen lasten te kunnen dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting maken wij onderscheid tussen structurele en incidentele lasten. De structurele exploitatieruimte bepalen we door het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves te delen door de totale baten en uit te drukken in een percentage. De structurele exploitatieruimte van de BVEB valt binnen categorie A.

18

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.3. Financiering en treasury De paragraaf Financiering verschaft inzicht en legt verantwoording af over de activiteiten die zich richten op het besturen en beheersen van: • De financiële vermogensvoorwaarden; • De financiële stromen; • De financiële positie en de hieraan verbonden risico’s. Bovengenoemde drie punten noemen we in het kort treasury.

3.3.1. Beleidskader In deze paragraaf evalueren we de financiële positie van de BVEB op basis van de Financiële verordening. Daarnaast maken we de financieringsfunctie transparant. De bedoeling van het treasurybeleid is het beheren van de financiële geldstromen en het beperken van de financiële risico’s. De uitvoering van treasury is geregeld in de Wet Financiering decentrale overheden (Wet Fido). Deze wet regelt dat de uitvoering van de treasuryfunctie gebeurt binnen de financiële kaders van de kasgeldlimiet en de renterisiconorm.

3.3.2. Recente ontwikkelingen De rente op de geld- en kapitaalmarkten stijgt. De rente voor eenmaands kasgeldleningen was vele jaren negatief, maar dit jaar is dit opgelopen naar 3% - 4% positief. De marktverwachting is dat de rente voor de langlopende leningen zich de komende jaren rond de 3% beweegt. Het is belangrijk op te merken dat de rente verwachtingen voortdurend evolueren en afhankelijk zijn van diverse factoren, waaronder de geopolitieke gebeurtenissen, economische indicatoren en het monetaire beleid van de centrale banken.

3.3.3. Risicobeheer financieringsportefeuille Voor het beheersen van het renterisico maken we gebruik van de volgende financieringsstrategieën: • De kasgeldlimiet wordt conform Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) niet overschreden; • De renterisiconorm wordt niet overschreden conform Wet Fido; • Nieuwe leningen stemmen wij af op de bestaande financiële positie en de liquiditeitsplanning; • De rente typische looptijd en het renteniveau van de desbetreffende lening stemmen wij zoveel mogelijk af op de actuele rentestanden en rentevisie. Renterisico Dit is het risico dat wij lopen op sterke rentestijgingen voor bestaande geldleningen. In zijn algemeenheid blijft dit risico beperkt door het afsluiten van leningen met een lange looptijd en een vast rentepercentage. Renterisico’s worden vanuit Wet Fido-optiek bezien op de korte en op de langere termijn. Renterisico op korte schuld: de kasgeldlimiet Een belangrijk uitgangspunt van de Wet Fido is het vermijden van grote schommelingen in de rentelasten. Juist voor kortere financiering geldt dat het renterisico aanzienlijk kan zijn, aangezien fluctuaties in de rente bij korte financiering direct invloed hebben op de rentelasten. Om een grens te stellen aan de korte financiering is in de Wet Fido een kasgeldlimiet opgenomen.

Deze kasgeldlimiet wordt berekend als een vast percentage (8,2%) van de jaarbegroting van de BVEB bij aanvang van het begrotingsjaar. Voor het jaar 2024 bedraagt de kasgeldlimiet € 884.000. Ons uitgangspunt is dat we het financieringstekort binnen de wettelijke grenzen zoveel mogelijk met kort

19

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

geld financieren en dat het rentepercentage voor kort geld lager is dan het percentage voor leningen met een lange looptijd. Renterisico op langlopende schuld: de renterisiconorm Het doel van de renterisiconorm is het beperken van de gevolgen van een stijgende kapitaalmarktrente op de rentelasten van de organisatie. Dit is te bereiken door een limiet te stellen aan een deel van de vaste schuld; het rentepercentage moet op een bepaald moment worden aangepast aan de op dat moment geldende markttarieven. De bedoelde aanpassingen van rentepercentages doen zich voor bij herfinanciering en renteherziening: • Herfinanciering is het afsluiten van nieuwe leningen en vervanging van bestaande leningen; • Renteherziening doet zich voor wanneer de geldgever het percentage van een lening gedurende de looptijd herziet. De norm houdt in, dat de jaarlijks verplichte aflossingen en de renteherzieningen voor de BVEB niet meer mogen bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. De omvang van de renterisico-norm is als volgt weer te geven: Variabelen renterisiconorm

2024

1a 1b 1

Renteherziening op vaste schuld o/g Renteherziening op vaste schuld u/g Netto renteherziening op vaste schuld (1a-1b)

-

2a 2b 2

Te betalen aflossingen schuld o/g Te ontvangen aflossingen schuld u/g Netto te betalen aflossingen (2a-2b)

500 500

3

Renterisico (1+2)

500

4a 4b 4

Begrotingstotaal Renterisiconorm % cfm regelgeving Renterisiconorm (4a x % van 4b) minimum 2.500.000

10.782 20 % 2.500

5a 5b

Ruimte onder renterisiconorm (4>3) Overschrijding renterisiconorm (4<3)

2.000 -

Uit bovenstaand overzicht blijkt dat de BVEB ruim binnen de grenzen van de renterisiconorm opereert. Kredietrisico Dit is het risico dat de BVEB loopt wanneer rechtspersonen aan wie een lening is verstrekt in financiële problemen komen. De BVEB verstrekt geen leningen.

3.3.4. Leningenportefeuille (looptijd langer dan 1 jaar) In 2017 is een lening ad € 3,5 miljoen afgesloten bij de BNG met een rente van 0,3% per jaar en een looptijd van 7 jaar. Deze lening was bestemd voor de investeringen in ICT. Jaarlijks werd er € 500.000 afgelost en de rentebetaling in 2024 was € 1.500. De lening is in 2024 geheel afgelost. In 2024 is een nieuwe lening afgesloten bij de BNG ad € 1,5 miljoen met een rente van 3,28% per jaar. Jaarlijks wordt er € 500.000 afgelost, voor het eerst in 2025. Deze lening is bestemd voor de investeringen in Informatisering en Automatisering.

20

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.3.5. Kasgeldlening Vanaf half december 2024 maakt de BVEB voor het eerst gebruik van een kasgeldlening. Deze lening biedt tijdelijk extra liquiditeit aan de BVEB om aan haar financiële verplichtingen richting leveranciers met jaarnota’s te kunnen voldoen. Veel leveranciers sturen hun jaarnota’s in december of in het eerste kwartaal van het nieuwe jaar, wat zorgt voor een tijdelijke behoefte aan extra liquide middelen in die periode. Door de kasgeldlening in december 2024 komen we in het eerste kwartaal 2025 naar alle waarschijnlijkheid uit boven het kasgeldlimiet van 8,2 %, maar nog altijd binnen de gestelde normering. Kwartaalrapportages kasgeldlimiet 2024 Kwartaal Gemiddelde vlottende schuld Gemiddelde vlottende middelen Gemiddeld overschot vlottende middelen Kasgeldlimiet Ruimte onder kredietlimiet

1e

2e

3e

4e

783.736 554.443 229.293 884.150 654.857

820.345 662.998 157.347 884.150 726.803

659.431 485.136 174.295 884.150 709.854

1.230.088 939.213 290.875 884.150 593.275

3.3.6. Renteomslag Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft voor dat rente via de taakvelden wordt toegerekend aan de programma’s. Door gebruik te maken van een renteomslag wordt de manier van verantwoorden van de rente in de begroting geharmoniseerd. In het onderstaande overzicht geven we inzicht in de rentelasten voor externe financiering, het renteresultaat en de wijze van rentetoerekening. Het BBV schrijft voor dat de gehanteerde omslagrente niet meer dan 25% (positief of negatief) mag afwijken van de berekende omslagrente. Volgens onderstaande berekening komen we voor 2024 uit op een omslagrente van 1,15 % voor het berekenen van de kapitaallasten. Schema rentetoerekening

a. b.

c.

d1. d2.

e. f.

21

Jaarrekening 2024 De externe rentelasten over de korte en lange financiering

27

De externe rentebaten Totaal door te rekenen externe rente De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend Saldo door te rekenen externe rente

27 27

Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde) De aan taakvelden toe te rekenen rente De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) Renteresultaat op het taakveld treasury Toe te rekenen rente Boekwaarde per 1-1-2024 Gemiddelde rente

27 27 27 2.309 1,15 %

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

3.4. Informatiebeveiliging 3.4.1. Waarom is Informatiebeveiliging belangrijk? Door de toenemende digitalisering is het zorgvuldig omgaan met (persoons-)gegevens van inwoners en organisaties van steeds groter belang. Een betrouwbare, beschikbare en correcte informatievoorziening is essentieel voor de dienstverlening van gemeenten. Als gemeenten de beveiliging van informatie en de gegevensbescherming van betrokkenen in het kader van privacywetgeving niet voldoende kunnen waarborgen, zijn het vertrouwen en de continuïteit van de bedrijfsvoering in het geding. Met grote risico’s als gevolg voor zowel inwoners als gemeenten.

3.4.1.1. Informatiebeveiliging Het jaar 2024 stond qua informatiebeveiliging in het teken van de uitvoering van de BIO. Sinds 2020 hebben gemeenten namelijk te maken met de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) als normenkader. Door de normenkaders van alle overheden te uniformeren tot één gezamenlijk normenkader, spreken alle overheden vanaf 2020 dezelfde taal op het gebied van informatiebeveiliging. De BIO helpt om ‘in control’ te zijn op het gebied van informatiebeveiliging. De invoering van dit normenkader biedt een aantal voordelen: • Extra nadruk wordt gelegd op risico bewust werken. • Het laat overheden op een vergelijkbare manier efficiënt werken aan informatiebeveiliging zodat niet iedereen zelf ‘het wiel hoeft uit te vinden’. • Het laat overheden aantoonbaar een betrouwbare partner zijn. • Het vermindert de auditlast. 3.4.1.1.1.

Doelstellingen informatiebeveiliging De belangrijkste doelstellingen van het in 2023 vastgestelde informatiebeveiligingsbeleid 2023-2026 binnen de organisatie zijn: • Managen van de risico’s binnen de informatiebeveiliging; • Adequate bescherming van bedrijfsmiddelen; • Minimaliseren van risico’s van menselijk gedrag; • Voorkomen van ongeautoriseerde toegang; • Garanderen van correcte en veilige informatievoorzieningen; • Beheersen van de toegang tot informatiesystemen; • Waarborgen van veilige informatiesystemen; • Adequaat reageren op incidenten; • Beschermen van kritieke bedrijfsprocessen; • Beschermen en correct verwerken van persoonsgegevens van burgers en medewerkers; • Waarborgen van de naleving van dit beleid. 3.4.1.1.2. Resultaten 2024 Een overzicht van belangrijke beheersmaatregelen en acties die in 2024 zijn uitgevoerd en hebben bijgedragen aan het realiseren van de Informatiebeveiligingsdoelstellingen: • Er zijn 33 uitgebreide informatiebeveiligingsadviezen gegeven aan de organisaties naast een veelvoud aan kleine ad hoc adviezen. • Er is continue gewerkt aan borgen en verbeteren van Basis op Orde van IT-processen. • Verdere stappen zijn gezet in vernieuwen en borgen van assetmanagement met name op applicatie gebied. • “Hardening” van systemen is verder geoptimaliseerd. Hardening is het volgens hoge security standaarden inrichten van de systemen.

• Centrale Monitoring en Response (logging) omgeving is opgezet en kan verder ingericht worden.

22

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

• Er zijn verschillende technische maatregelen genomen ter verbetering van de informatiebeveiliging zoals maskeren van informatie in documenten breder beschikbaar maken, het extra beveiligd mailen en delen van bestanden mogelijk maken en het moeilijker maken voor hackers om data weg te sluizen. • Er is gedurende het jaar continue geïnvesteerd in bewustwording door intranetberichten en specifieke doelgroep berichten via email. 3.4.1.1.3. Collegeverklaring ENSIA ENSIA staat voor Eenduidige Normatiek Single Information Audit. Het is een gezamenlijk project van het ministerie van Binnenlandse Zaken, de VNG, gemeenten, het ministerie van Sociale Zaken & Werkgelegenheid en het ministerie van Infrastructuur & Milieu. ENSIA heeft tot doel het verantwoordingsproces over informatieveiligheid bij gemeenten verder te professionaliseren door het toezicht te bundelen en aan te sluiten op de gemeentelijke Planning & Control-cyclus. Naast het afleggen van horizontale verantwoording richting de gemeenteraad regelt ENSIA ook de verticale verantwoording over informatiebeveiliging richting de verschillende ministeries. Het gaat hierbij om verantwoording over de BRP, Reisdocumenten, Suwinet, BAG, BGT, BRO en DigiD.

Omdat gemeenten door het afgeven van een collegeverklaring verantwoording afleggen over de stand van zaken met betrekking tot informatieveiligheid is dit niet van toepassing voor de BVEB. De uitvoering van de werkzaamheden met betrekking tot ENSIA (inclusief de bijbehorende audits) worden gecoördineerd vanuit de BVEB. 3.4.1.1.4. Security Incidenten 2024 In 2024 zijn er 25 beveiligingsincidenten gemeld via TOPdesk die betrekking hadden op de BVEB. Er waren geen incidenten met een hoge impact. Wel waren er twee potentieel risicovolle meldingen die door snel analyseren en handelen geen impact op de bedrijfsvoering hebben. In beide gevallen was de leverancier, van een softwarepakket dat wij gebruiken, gehackt. Er zijn voor de organisaties in totaal 72 beveiligingsincident meldingen afgehandeld. De incident registratie is gesplitst in beveiligingsincidenten en kwetsbaarheidsmeldingen. Kwetsbaarheidsmeldingen lopen via een ander proces en wij brengen als hierin preventief software patches aan. Het niet aanbrengen van deze patches zou kunnen leiden tot een incident. De kwetsbaarheidsmeldingen zijn fouten in software die misbruikt kunnen worden. Deze hadden vooral betrekking op landelijk en mondiaal gemelde software kwetsbaarheden en hebben de organisatie, mede door effectieve aanpassingen in het patch- en updateproces van software, geen schade toegebracht.

De hoeveelheid kwetsbaarheden neem jaarlijks significant toe, gemiddeld met 35% en vraagt hierom steeds meer aandacht en capaciteit. 3.4.1.1.5. Meerjarenperspectief In het jaar 2025 staat de verdere uitvoering van een aantal activiteiten vanuit de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) op het programma. Waarbij met de invoering van de Cyberbeveiligingswet (Nederlandse implementatie NIS2) de BIO ook wordt herzien. Binnen de BIO verschuift de nadruk van verplichte maatregelen naar risicomanagement. We krijgen daarbij ook een steeds beter beeld van onze kwetsbaarheden en werken projectmatig continu aan verbeteringen. De volgende activiteiten staan op de planning voor het jaar 2025: 1. Ondersteunen, bestendigen en verder optimaliseren van Basis op Orde van IT-processen. 2. Continue optimaliseren van de “Hardening” van systemen. 3. Verder inrichten van Monitor en Response systeem (logging). 4. Cyberbeveiligingswet (NIS2) project opzet en implementatie. 5. Verder ontwikkelen Kwetsbaarheden Management Systeem en externe en interne Monitoring en Response. Hiermee houden we onze systemen structureel veilig, controleren we of ze veilig zijn en kunnen we snel acteren bij problemen. 6. Gestructureerde “purple team” sessies om de kwetsbaarheden van onze nieuwe infrastructuur binnen onze systemen beter te leren kennen en te mitigeren.

23

Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 18-04-2025

BEDRIJFSVOERINGSEENHEID BOMMELERWAARD | 2024 JAARSTUKKEN BVEB

7. Verdere uitwerking van de inrichting van de “procesenvelop” binnen het zaaksysteem. Dit betekent onder andere de vastlegging van de elementen beschikbaarheid, integriteit en vertrouwelijkheid, die een belangrijke rol spelen binnen informatiebeveiliging. 8. Verder vormgeven van het proces van assetmanagement en dan met name op het gebied van infrastructuur. 9. Continue investeren in bewustwording door intranetberichten en specifieke doelgroep berichten via mail en informatiesessies.

3.4.1.2. Privacy In 2024 is verder gewerkt aan het borgen van het onderwerp gegevensbescherming in het kader van privacywetgeving binnen de basisprocessen van de gemeentelijke organisatie. Naast privacywetgeving is ook aandacht besteed aan opkomende aandachtsgebieden zoals kunstmatige intelligentie (AI) en de EU AI verordening. Kunstmatige intelligentie is een snelgroeiende technologie met veel toepassingsmogelijkheden die een grote impact hebben op de samenleving, waaronder ook de gemeentelijke organisatie, haar inwoners en werknemers. Het is belangrijk dat de organisatie nieuwe technieken op een verantwoorde manier inzet, door voldoende maatregelen te treffen zodat rechten en vrijheden van personen voldoende blijven gewaarborgd. 3.4.1.2.1. Doelstellingen gegevensbescherming in het kader van privacywetgeving De belangrijkste doelstellingen van het vastgestelde privacy beleid zijn het beschermen van de rechten en vrijheden van personen en dan met name hun recht op bescherming van persoonsgegevens. Door een passende bescherming kan de gemeente aan de verplichtingen van privacywetgeving waaronder de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) voldoen, en blijft het vrije verkeer van persoonsgegevens mogelijk wat noodzakelijk is onder andere voor de bedrijfsvoering van gemeente. 3.4.1.2.2.