6b. Woonbehoefteonderzoek 2022 Woudenberg (definitief).pdf
Tekst van het document
Mensen uit het westen zijn kapitaalkrachtiger, vaak ook
een kleine tuin of terras. De prijs van deze woning
Deze woningen moeten in een goede staat zijn en
doordat ze een woning met veel winst kunnen
moet vergelijkbaar zijn met de prijs van de woning die
vooral geen ‘kluswoning’ zijn, zodat starters er meteen
verkopen en daardoor makkelijker kunnen bieden op
ze achterlaten. De vitale ouderen kunnen best wat
in kunnen. Het valt makelaars dan ook op dat starters
een woning in Woudenberg. Hierdoor zijn er de laatste
verder van voorzieningen af wonen volgens de
vooral naar nieuwbouw kijken, en als dat er écht niet
tijd ook erg weinig woningen verkocht aan
makelaars. Mits ze er dan een betere woning voor
is, naar bestaande bouw. De prijs van een
Woudenbergers. Waar dat voorheem ca. 60 à 70%
terug krijgen. De minder vitale ouderen hebben
starterswoning moet idealiter onder de NHG grens van
was, is dit nu hooguit 20%. Terwijl andere dorpen om
behoefte aan een woning dicht bij voorzieningen. Een
€355.000 liggen om betaalbaar te zijn voor starters.
Woudenberg heen een station hebben, is dit volgens
deel van de woningen voor deze groep kunnen ook
de makelaar geen afknapper om in Woudenberg te
appartementen zijn.
gaan wonen. Toch merken andere dorpen en steden
hier wel de voordelen van. De bereikbaarheid met de auto t.o.v. andere steden is in Woudenberg toch het belangrijkst.
4 VRAAG EN AANBOD OP DE HUUR- EN KOOPMARKT
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 40
5
WONINGBEHOEFTE
5.1 IN HET KORT Dit hoofdstuk
Uitkomsten in het kort
In dit hoofdstuk gaan we in op de verhuismotieven en
-
We verwachten de komende tien jaar een netto
-
Er zijn ca. 975 woningen nodig in de koopsector.
woonwensen, met extra aandacht voor ouderen, en
toevoeging van 475 woningen in de huursector. Dit
Het merendeel van de woningen moet een
maken we een specifiekere verdeling van de prognose
is ongeveer 30% van het totale
koopprijs hebben onder de € 290.000 om
naar perioden, eigendom en prijsklasse. De
nieuwbouwprogramma. Daarvan zijn ongeveer 250
woningen betaalbaar te houden. Vooral jongeren /
woonwensen en verhuismotieven van de
extra woningen zijn nodig in de sociale huur. Dit is
starters hebben op dit moment moeite met het
Woudenbergers dienen als input voor het maken van
lager dan het landelijk opgelegde percentage van
vinden van een woning in Woudenberg. Door
de verdeling. Deze verdeling vergelijken we daarna
30% sociale huur, maar wel wat uit vraagmetingen
goedkoop bij te bouwen kan je hopelijk deze groep
met de plannen die er al zijn; zijn er al genoeg harde
voor Woudenberg blijkt (o.a. het WoON). Het past
plannen, moeten zachte plannen worden opgezet naar
wel bij de grote vraag naar koopwoningen in de
hard of moet de gemeente op zoek naar nieuwe
gemeente. De vrije huursector laat zich moeilijk
maar beperkt willen doorstromen naar een kleinere
locaties voor nieuwbouw?
voorspellen. De verwachting is dat er de komende
woning.
een plek bieden in het dorp. -
Uit onderzoek van Omnia Wonen blijkt dat ouderen
tien jaar ca. 225 extra woningen nodig zijn. Toch is het belangrijk om dit gefaseerd toe te voegen om zo goed in te kunnen spelen op de wisselende vraag. Om aan de vraag te kunnen voldoen is het
belangrijk dat deze woningen kwalitatief goed zijn en op A-locaties staan.
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 42
5.2 HUIDIGE WONINGVOORRAAD Woudenberg typeert zich als ‘koopdorp’
7%
De diagrammen rechts laten zien wat de huidige onderverdeling is naar eigendom en type. Het laat zien dat Woudenberg relatief
21%
veel koopwoningen heeft. Hierdoor willen ook veel mensen van
Koop
buitenaf in Woudenberg komen wonen. Vooral de grondgebonden
Corporatiehuur
eengezinswoningen in de koopsector zijn in de Randstad niet
Vrije huur
meer te vinden in een redelijk betaalbaar segment.
73%
Als we de voorraad in Woudenberg vergelijken met bijvoorbeeld de woningwetregio Foodvalley, waar o.a. Scherpenzeel en
Woningen naar eigendom. Bron: ABF Research & Syswov (2021)
Renswoude in liggen, zien we dat het aandeel sociale huur in Woudenberg een stuk lager ligt dan in de regio (25,7%).
17%
Hetzelfde geldt voor het aandeel vrije huur. Eengezins
Ook is de gemiddelde oppervlakte van de woningen, 126 m²
Meergezins
(bron: ABF/BAG), relatief hoog in Woudenberg. Dit wordt
voornamelijk veroorzaakt door het grote aandeel eengezinswoningen in het dorp.
83%
Woningen naar type. Bron: ABF Research & BAG (2022)
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 43
5.3 VERHUISMOTIEVEN EN WOONWENSEN Verhuisgeneigdheid gelijk gebleven Uit de enquête, gehouden onder bewoners van Woudenberg,
1%
Niet verhuisgeneigd
4%
Ik heb al iets gevonden
7%
3%
blijkt dat maar 5% van de inwoners binnen 2 jaar wilt verhuizen.
Binnen een half jaar
Hierin speelt de grootte/indeling van de woning de belangrijkste
Binnen 1 tot 2 jaar
rol. De verhuisgeneigdheid is niet veranderd sinds het laatste
Binnen 2 tot 5 jaar
woonbehoefteonderzoek. Wel zien we ten opzichte van het vorige onderzoek dat minder mensen willen verhuizen vanwege een grotere woning of een (grotere) tuin. Wellicht zijn mensen
85%
tegenwoordig tevreden met minder en speelt betaalbaarheid een rol. Ook zou de toenemende vergrijzing een kleine rol kunnen
spelen, ouderen hebben vaak niet perse behoefte aan een
Verhuisgeneigdheid Woudenbergers. Bron: GBM Woudenberg 2021, uitgevoerd door Dimensus
grotere woningen en/of een grotere tuin.
Indeling / grootte woning 24%
26%
Wil een (grotere) tuin Wil een ander woningtype Wil gaan kopen
1%
Woning is niet geschikt voor zorg en/of rolstoel
10% 18%
Overige
21% Verhuisredenen Woudenbergers. Bron: GBM Woudenberg 2021, uitgevoerd door Dimensus
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 44
5.3 VERHUISMOTIEVEN EN WOONWENSEN Behoefte aan meer koop- en levensloopbestendige
9%
woningen Het woonwensenonderzoek uit 2021 laat zien dat veel meer
13%
7% 3% GGB
mensen op zoek zijn naar een levensloopbestendige woning dan
Levensloopbestendig
er op dit moment zijn. Opvallend is dat de behoefte naar
Overig
levensloopbestendige woningen al sinds het woningbehoefteonderzoek uit 2018 afneemt. Dit zou verklaard
91%
78%
kunnen worden doordat steeds meer woningen levensloopbestendig gemaakt worden.
Huidige (binnenste ring) en gewenst (buitenste ring) type woning. Bron: GBM Woudenberg 2021, uitgevoerd door Dimensus
Ook opvallend is dat veel meer mensen in de sociale huur zitten dan gewenst. Dit is ook toegenomen t.o.v. het vorige
12%
woningbehoefteonderzoek. Dit zou verklaard kunnen worden
16% 0%
door de hoge huizenprijzen waardoor het steeds lastiger wordt
19% Huren
om een koophuis te bemachtigen. Hierdoor wordt een groep Kopen
gedwongen om de sociale huur in te gaan of thuis te blijven
wonen.
81%
Geen voorkeur
72% Huidige (binnenste ring) en gewenst (buitenste ring) eigendom van de woning. Bron: GBM Woudenberg 2021, uitgevoerd door Dimensus
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 45
5.3 VERHUISMOTIEVEN EN WOONWENSEN 0% 0%
Behoefte aan dure huurwoningen Het woonwensenonderzoek laat zien dat er vooral een behoefte
25% 19%
17% 17% minder dan € 424,-
is naar dure huurwoningen. Dit gaat samen met de enorme
tussen € 424,- en € 608,-
stijging van reacties op met name grondgebonden huurwoningen in het hogere prijssegment. Het is een woonwens die waarschijnlijk ontstaat uit een enorm tekort naar betaalbare
tussen € 608,- en € 651,21%
19% 22%
13%
koopwoningen. De behoefte kan dus op twee manieren ingevuld
groep een woning voor een bepaalde koopprijs zoekt, maar dit
23% 25% Huidige (binnenste ring) en gewenst (buitenste ring) huurprijs. Bron: GBM Woudenberg 2021, uitgevoerd door Dimensus
niet vindt en dus maar een dure huurwoning zoekt. Het aandeel
2% 5% 0%5%
van de mensen dat zoekt naar een woning van meer dan €425.000 is ook enorm gestegen (van 28% naar 55%) wat laat
17% 17%
zien dat mensen erg graag een bepaald type woning willen in
minder dan € 200.000,-
tussen € 200.000,- en € 275.000,-
Woudenberg en dus ook bereid zijn daar meer geld voor neer te leggen.
tussen € 720,- en € 865,€ 865,- of meer
worden. De gewenste koopprijs laat dit echter niet zien. Echter kan dit verklaard worden doordat nog steeds een even grootte
tussen € 651,- en € 720,-
tussen € 275.000,- en € 350.000,56% 55%
tussen € 350.000,- en € 425.000,-
21% 21%
€ 425.000,- of meer
Huidige (binnenste ring) en gewenst (buitenste ring) koopprijs. Bron: GBM Woudenberg 2021, uitgevoerd door Dimensus
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 46
KADER: WOONWENSEN ONDER OUDEREN Doorstroming van ouderen lastig Uit het woonwensenonderzoek onder senioren van Omnia Wonen
88,0% 21,2%
bleek dat veel ouderen nog met plezier in de huidige woning
7,6%
wonen en dat daarom maar een klein deel van de ouderen echt
6,0%
nadenkt over de toekomst. De ouderen die nadenken over de
4,9% 0,5%
toekomst willen het liefst in hun huidige woning blijven, met eventueel wat aanpassingen. De ouderen die wel in een andere woning willen wonen zoeken zowel naar grondgebonden woningen als ook appartementen. De levensloopbestendige woningen waar ze in willen wonen moeten een kleine tuin of
0%
10%
20%
Met plezier in huidige woning
30%
40%
Fijne buurt
Anders
50%
60%
Niet zo mee bezig
70%
80%
Ziet het nut er niet van in
90%
100%
Ziet er tegenop
Waarom denkt u nog niet na over uw toekomstige woonsituatie?. Bron: Woonwensenonderzoek senioren (2022), uitgevoerd door Omnia Wonen.
balkon hebben en twee slaapkamers. Daarnaast moet dat binnen
huidige woning
500 meter van een supermarkt zijn en het liefst ook binnen dezelfde straal van een huisarts en apotheek. De
andere woning
met eventuele aanpassingen
verhuisbereidheid onder ouderen is erg laag. Maar 9% van de ouderen is op zoek naar een woning die beter bij de toekomstige
75%
situatie past. Een kwart van de ouderen wil wellicht wel later
25%
verhuizen. Dit toont aan dat de doorstroming onder ouderen maar moeilijk te stimuleren is en dat doorstroming van ouderen niet een makkelijke oplossing is om aanbod voor jongeren te creëren. Hoe ziet uw toekomstige woonsituatie eruit?. Bron: Woonwensenonderzoek senioren (2022), uitgevoerd door Omnia Wonen.
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 47
5.4 WENSPROGRAMMA Vraag naar sociale huur, vrije huur en koop
BEHOEFTERAMING VOLGENS SOCRATES 2020
TOT 2024
2024-2027
2027-2032
TOTAAL
%
De behoefte zoals weergegeven in paragraaf 3.2 is hier onderverdeeld naar eigendom en prijsklassen. We gaan in deze
HUUR
100
150
225
475
32%
meting uit van het Socrates 2020, gebaseerd op het landelijke
- sociale huur / tot € 750
50
75
125
250
17%
WoON 2018. Het aandeel vrije huur een stuk hoger dan het nu is.
- vrije huur / boven € 750
50
75
100
225
15%
KOOP
200
300
475
975
68%
- goedkoop / tot € 290.000
100
150
225
475
32%
- middelduur / tot € 460.000
50
100
150
275
20%
- duur / boven € 460.000
50
75
125
225
16%
Belangrijk is om fasegewijs vrijehuurwoningen toe te voegen en constant te monitoren of er voldoende vraag is. De 15% moet daarom gezien worden als indicatief en niet als keihard getal. De grootste toevoegingen in de koop zitten vooral in de goedkope koop tot € 290.000. Dit is vooral belangrijk om de Woudenberger,
en dan met name jongeren en starters een kans te geven op de woningmarkt. Op dit moment is er nog sprake van verdringing door de grote koopkracht van gezinnen die vanuit het westen een woning zoeken in Woudenberg. De aantallen en percentages houden nog geen rekening met de
nationale prestatieafspraken die het Rijk oplegt. Bouwen voor instroom uit andere regio’s vraagt mogelijk om een ander programma (andere huur-koopverhoudingen, andere segmenten).
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 48
5.4 WENSPROGRAMMA Accenten naar type
WENSPROGRAMMA
RIJ
APPARTEMENT
‘PATIO’
Op de vorige pagina hebben we verwachte woonbehoefte
Sociale huur
+
+
++
onderverdeeld naar eigendom en prijsklasse. In het schema
Vrije huur
0/+
+
++
Koop
++
+
+++
hiernaast maken we een onderverdeling naar woontype. Het is
2^1
++
VRIJSTAAND
+++
belangrijk om aan te geven dat het hier puur gaat om de behoefte. Tegelijk weten we dat met de huidige bouwkosten woningen in het betaalbare segment moeilijker te realiseren zijn. In de sociale huur is er vooral behoefte aan rijwoningen en appartementen om voor met name starters in hun
woningbehoefte te voorzien. Toch is er ook behoefte aan patiowoningen om een deel van de ouderen door te laten stromen. In het kader ‘Woonwensen onder senioren’ staat een verdere specificering van dit type woning. In de vrije huur is dezelfde onderverdeling gemaakt. In de koopsector zien we toch dat er vooral een behoefte is aan grondgebonden woningen.
Daarnaast is er een behoefte aan patiowoningen om ouderen door te kunnen laten stromen. Toch zijn er ook extra rijwoningen en appartementen nodig om vooral de Woudenberger zelf een woning te kunnen bieden. Deze woningen moeten in het betaalbare segment vallen. 5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 49
KADER: NIEUWE EN BIJZONDERE WOONVORMEN Voeg unieke woonproducten toe Een veelgehoord geluid vanuit het veld is de behoefte
Woontrends voor ouderen
Woontrends voor kleine huishoudens
aan unieke woonproducten waarmee je nieuwe groepen naar Woudenberg kunt trekken en meer
Compacte woningen
diversiteit in steden of dorpen krijgt. Denk daarnaast aan het toevoegen van bijvoorbeeld tiny houses om betaalbare woningen te kunnen creëren in een
Patiowoningen met kleine tuin
prachtige woonomgeving. Daarnaast kan duurzaam leven centraal staan.
Mixen van typen of doelgroepen
Woontrends voor duurzaam wonen Kangoeroewoningen Pop-up-house
‘Friends-woningen’
Huur en koop in één gebouw* Tiny houses
Wonen op het water
Hofjeswonen
Wonen met gelijkgestemden
Sociale huur, middenhuur en koop bij elkaar
* Wijs wel zo veel mogelijk toe aan leefstijlen met vergelijkbare ‘normen en waarden’. De praktijk laat zien dat mixen van leefstijlen in één portiek of rond één pleintje / groene ruimte tot botsingen kan leiden.
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 50
KADER: STANDPLAATSEN WOONWAGENS Regelgeving woonwagenplekken Na intrekking van de Woonwagenwet in 1999 werden
Het is niet geoorloofd om het aantal standplaatsen
Op dit moment kent Woudenberg geen
gemeenten integraal verantwoordelijk voor de
-
af te bouwen of niet uit te breiden, terwijl er
woonwagenlocaties, waardoor er op dat gebied geen
huisvesting van woonwagenbewoners. Veel gemeenten
sprake is van een duidelijke behoefte vanuit de
rekening gehouden hoeft te worden met de
kozen voor het omstreden uitsterfbeleid. Dit beleid
woonwagenbewoners (dit is in strijd is met de
regelgeving rondom het behouden van standplaatsen.
bleek niet in overeenstemming met het
AWGB).
Na navraag blijkt dat zowel bij de gemeente als bij de
mensenrechtelijk kader uit verschillende wetgeving. Als gevolg hierop is in 2018 een landelijke Beleidskader
corporatie geen signalen binnen zijn gekomen dat er De behoefte aan standplaatsen en woonwagens
behoefte zou zijn aan standplaatsen voor woonwagens
woonwagen- en standplaatsenbeleid opgesteld.
dient te worden geïnventariseerd. Als hieruit een
in Woudenberg. De behoefte zou kunnen blijken uit
Volgens dit beleidskader zijn gemeenten verplicht om
aantoonbare behoefte naar voren komt, moet het
inschrijvingen of mails en telefoontjes naar de
ruimte te bieden aan de cultuur van de
woonwagen- en standplaatsenbeleid zodanig
gemeente of de corporatie. Door de jaren heen is er
woonwagenbewoners.
worden vormgegeven dat het voor een
een enkel verzoek om informatie bekend, maar die is
woonwagenbewoner binnen afzienbare tijd
niet direct te herleiden tot een lokale behoefte.
-
-
De overheid heeft een inspanningsverplichting om
mogelijk is om voor een standplaats in aanmerking
te voorzien in adequate huisvesting, waarbij
te komen.
rekening wordt gehouden met de (erkende)
specifieke wooncultuur van woonwagenbewoners.
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 51
KADER: VOORKOMEN VAN VERDRINGING Wet- en regelgeving blijkt een obstakel
huidige minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke
(gemeente Vijfheerenlanden) pleiten politieke partijen
Om er voor te zorgen dat er voldoende woningen zijn
Ordening steunt deze plannen. Op dit moment kan er
voor het eerder informeren van inwoners uit het dorp,
voor Woudenbergers zou de gemeente kunnen denken
al wel van een woningkoper een economische binding
bijvoorbeeld via de streekbladen. Dat kan met de
aan instrumenten om hen te helpen. Dit is juridisch
worden gevraagd. Dit is ook opgenomen in de
bouwer worden afgesproken. Ameide ziet ook collectief
gezien een lastige kwestie. In de aangepaste
huisvestigingsverordening van Woudenberg.
particulier opdrachtgeverschap (CPO) als mogelijkheid
Huisvestigingswet uit 2014 staat dat er zo weinig
om eigen inwoners te bedienen. CPO valt onder
mogelijk regulering op de koopmarkt moet
Alternatieven buiten wet- en regelgeving om
organische gebiedsontwikkeling. Het eindresultaat
plaatsvinden. Ook andere gemeenten zoeken naar
Particuliere verkopers zijn vrij om te kiezen aan wie zij
krijgt geleidelijk vorm en toekomstige bewoners
manieren om eigen inwoners voorrang te kunnen
hun woning verkopen. Zo worden in Schouwen-
werken het plan samen (met begeleiding) uit. CPO
geven, maar moeten concluderen dat dat niet
Duiveland al woningen lokaal verkocht nog voordat de
betekent dus ook meer onzekerheid en een langer
toegestaan is.
makelaar het spreekwoordelijke bord in de tuin kan
traject, maar is wel bij uitstek geschikt voor mensen uit
plaatsen. Verkopers kunnen er bewust voor kiezen om
de omgeving. In de gemeente West Betuwe is dit de
Eind vorig jaar is er echter door toenmalig demissionair
hun huis niet bij het grote publiek aan te bieden, maar
reden om hiermee aan de slag te gaan, bevestigt een
minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren een
te kiezen voor een starter of zoekende uit het eigen
lokale wethouder. In de kleine stad Heukelum bouwden
voorstel ingediend om inwoners uit eigen dorp of stad
dorp of de regio. Lokale makelaars kunnen daarbij
twaalf jonge stellen hun starterswoningen in CPO en in
voorrang te geven bij nieuwbouwprojecten. Dit zou
helpen. De gemeente Boxtel wil eigen inwoners
Asperen werden twaalf levensloopbestendige woningen
gaan om 30% van de woningen tot de NHG-grens.
informeren over nieuwbouwhuizen voordat ze
in CPO gebouwd door eigen inwoners. Ook de
Daarnaast zouden gemeenten volgens het plan
(bijvoorbeeld via Funda) breder onder de aandacht
gemeente Schagen promoot CPO actief richting haar
voorrang mogen geven aan inwoners met een
worden gebracht. De gemeente stelt niet mee te
eigen inwoners en ondersteunt ze hierbij, en is
economische binding. Denk daarbij aan leraren of
werken aan plannen van ontwikkelaars en/of makelaars
daarmee een voorbeeld voor anderen.
verpleegkundigen (vastgoedactueel.nl, 2021). Ook de
als zij dit weigeren. Ook bij een bouwproject in Ameide
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 52
5.5 VERGELIJKING MET DE PLANNEN Match met de planlijst Het schema hiernaast geeft de hardheid van de plannen aan. Voor de sociale huur zijn er plannen voor ca. 200 woningen en in de koopsector ca. 700 woningen. Van ca. 425 woningen is het eigendom nog niet bekend of ligt het nog niet vast. Op de korte termijn zijn er dus voldoende plannen voor zowel de sociale huur
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
2029
2030
2031
2032
Sociale huur
Koop Onbekend
Het aantal plannen voor de komende jaren per eigendomstype.
als de koop. Op de langere termijn zijn extra plannen nodig om de extra voorspelde groei t.o.v. het vorige woningbehoefte-
Donkerblauw = veel plannen
onderzoek op te vangen.
Lichtblauw = weinig plannen
Woudenberg heeft plannen gemaakt n.a.v. het vorige
Bron: Planlijsten gemeente Woudenberg en Omnia Wonen.
woonbehoefteonderzoek. De huidige prognose wijkt tot 2032 niet veel af van de vorige prognose. Hierdoor zijn er tot 2032 nagenoeg voldoende plannen. Toch is de huidige prognose van Primos ook deels gebaseerd op het aantal plannen wat een gemeente heeft, waardoor de plannen ook deels de prognose
sturen.
5 WONINGBEHOEFTE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 53
6
WONEN EN ZORG
6.1 IN HET KORT Dit hoofdstuk
Uitkomsten in het kort
Woudenberg vergrijst de komende jaren steeds meer.
Om de groep ouderen met een intensieve zorgvraag
Dat betekent dat het aantal huishoudens met één of
(psychogeriatrie en somatiek met Wlz-indicatie) in
Daardoor is er meer vraag naar patiowoningen:
meer personen met een zorgvraag toeneemt. Tegelijk
beeld te brengen is er gewerkt met drie scenario’s:
woningen met bad- en minimaal één slaapkamer
zorgt wet- en regelgeving ervoor dat ouderen steeds
-
Scenario 1 (S1): sterke extramuralisering. Dit
beneden en een kleine tuin, op een kleine kavel.
langer zelfstandig thuis moeten wonen, ook als zij
scenario gaat ervan uit dat de extramuralisering
Een deel van de vraag landt bij voorzieningen,
afhankelijk zijn van zorg. Behalve ouderen zijn er ook
verder doorzet. Dit betekent dat meer mensen met
zoals een supermarkt of huisarts, maar er zijn ook
andere doelgroepen met een zorgvraag. Het gaat
een intensievere zorgvraag zelfstandig blijven
(meer mobiele) ouderen die op grotere afstand van
daarbij om relatief kleine aantallen.
wonen. Het scenario gaat uit van een sterke
voorzieningen in een patio willen wonen. Door
extramuralisering van de cliënten somatiek en in
meer patio’s te bouwen, verleid je ouderen om
mindere mate cliënten PG.
door te stromen van hun gezinswoning naar een
De prognose die we maken, is gebaseerd op gemeentelijke cijfers. Deze cijfers zijn aanbod-
Het aantal ouderen neemt de komende jaren toe.
Scenario 2 (S2): matige extramuralisering. Dit
kleinere woning. Belangrijk: ontwikkel woningen
gedreven. Met andere woorden: als in een gemeente
scenario gaat ervan uit dat de extramuralisering
die voor ouderen niet als ‘een stap terug’ voelen,
weinig intramurale plekken voor mensen met Wlz-
verder doorzet, maar minder sterk dan scenario 1.
want dan stellen ze de stap voorlopig uit.
indicaties zijn, dan komt de prognose ook lager uit, omdat die groep dan naar een andere gemeente
-
-
-
Scenario 3 (S3): geen verdere extramuralisering. Normen blijven zoals ze nu zijn.
verhuist waar die plekken wel beschikbaar zijn. Het aantal verpleeghuisplaatsen / plaatsen in kleinschalige
Verderop laten we steeds de uitkomsten van elk
woonvormen voor ouderen met een intensieve
scenario zien.
zorgvraag is dus het uitgangspunt voor deze prognose.
6 WONEN EN ZORG
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 55
6.2 SOORTEN WONEN MET ZORG Meer ouderen, met of zonder zorgbehoefte
Zelfstandig wonen
Beschut wonen
1. Zelfstandig thuis zonder zorg
3. Beschut wonen zonder zorg
Het merendeel van de inwoners van Woudenberg woont op deze manier.
Waar mensen samen zelfstandig wonen. Bijvoorbeeld een hofje.
Intramuraal wonen
onderscheiden drie groepen, variërend in hoe zwaar hun zorgbehoefte is (zie ook de figuur rechts): 1.
Ouderen die zelfstandig wonen, met of zonder Wmo-indicatie (Wet maatschappelijke
Zonder zorg
Het aantal ouderen stijgt de komende jaren. We
ondersteuning) voor lichte (zorg)ondersteuning 2.
Ouderen met behoefte aan ‘beschut wonen’: zij komen niet in aanmerking voor intramuraal
wonen, maar hebben wel behoefte aan een woonplek waar ze zelfstandig kunnen wonen, met
Zorg op afroep
door bijvoorbeeld thuiszorg;
zorg nabij en waar naar hen omgekeken wordt;
Qua woonsituatie als 1, maar dan met bijvoorbeeld thuiszorg.
4. Beschut wonen, zorg op afroep Qua woonsituatie als 3, maar dan met bijvoorbeeld thuiszorg. Dit kan ook begeleid wonen zijn.
Ouderen met een Wlz-indicatie (Wet langdurige zorg) die in aanmerking komen voor intramuraal wonen.
Vormen van wonen met meer of minder zorg voor ouderen. Bron: KAW (2022).
6 WONEN EN ZORG
Zorg 24 uur
3.
2. Zelfstandig thuis, zorg op afroep
5. Beschut wonen, 24u zorg Dit zijn vaak particuliere alternatieven voor het verpleeghuis. Zorg is Wlzgefinancierd.
6. Intramuraal met 24u zorg Dit is het verpleeghuis, in traditionele of moderne vorm, waar mensen onzelfstandig wonen. Zorg is Wlzgefinancierd.
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 56
6.3 VERWACHTING TOT 2040 Ontwikkeling somatische zorg
SCENARIO
2020
2025
2030
2035
2040
Aan het begin van dit hoofdstuk zijn drie scenario’s
mensen met een Wlz-indicatie voor somatiek. Doordat
SOM S1
7
6
5
3
3
het model aanbodgestuurd is, vallen de aantallen voor
SOM S2
7
7
8
8
7
SOM S3
7
8
9
11
12
besproken. Het is goed om te vermelden dat scenario 3 op termijn niet houdbaar is. Er zouden dan te veel
Woudenberg laag uit. In de praktijk betekent dit dat er
verpleeghuisplaatsen bij moeten komen en ook zouden
in eerste instantie wel meer mensen uit de gemeente
er onvoldoende zorgmedewerkers zijn om dit te
een Wlz-indicatie zullen aanvragen in de gemeente
14
realiseren. Daarnaast is het ook financieel niet
Woudenberg, maar zullen verhuizen naar een
12
haalbaar.
verpleeghuis of kleinschalige woonvorm in een andere
10
gemeente waardoor ze uiteindelijk in die gemeente
8
geregistreerd staan.
6
Het nieuwe beleid van de overheid (plannen minister
ONTWIKKELING SOM
Helder) is gericht op scenario 1, alleen zal dit niet
4
binnen nu en vijf jaar gerealiseerd zijn. De komende
2
jaren zal scenario 2 van toepassing zijn en uiteindelijk
0
overgaan in scenario 1. De figuur begint bij 2020 omdat wij cijfers over Wlz-indicatiestellingen uit dat jaar gebruiken.
7
2020
2025 SOM S1
2030
2035 SOM S2
2040 SOM S3
Boven: verwachte ontwikkeling van het aantal benodigde intramurale
plekken voor cliënten met somatische (SOM) aandoeningen in drie scenario’s.
Doordat de normen in scenario 1 sterk veranderen (meer ouderen wonen langer thuis), daalt het aantal
6 WONEN EN ZORG
We rekenen met het geel gemarkeerde scenario. Onder: grafische weergave hiervan. Bron: CAK, bewerking in woonzorgscan KAW (2022).
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 57
6.3 VERWACHTING TOT 2040 Ontwikkeling psychogeriatrische zorg
SCENARIO
2020
2025
2030
2035
2040
In de grafiek rechts staan het aantal ouderen met een
door het realiseren van extra kleinschalige
PG S1
88
100
111
129
146
woonvormen en door geschikte woningen met de
PG S2
88
100
113
131
149
PG S3
88
101
115
135
155
psychogeriatrische Wlz-indicatie. Dit is het aantal mensen dat behoefte heeft aan zware zorg. Dit is niet
benodigde voorzieningen, zorginfrastructuur en zorg in
een-op-een door te vertalen naar het benodigd aantal
de nabijheid. ONTWIKKELING PG
verpleeghuisplaatsen aangezien een deel van de VORM GELEVERDE WLZ-ZORG
ouderen deze zorg thuis zal ontvangen of in een
160
kleinschalige woonvorm op basis van een MPT, VPT of
100
150
PGB. Ook nu ontvangt al ruim 60% van de ouderen,
90
140
80
130
met een Wlz-indicatie voor PG, de zorg thuis of in een
kleinschalige woonvorm (zie de figuur in het midden).
70
120 58
60
40
indicatie voor PG sterk zal toenemen. Met de huidige
30
koers van minister Helder zal er vooral meer behoefte komen aan kleinschalige woonvormen en zal er vaker
zwaardere zorg thuis geleverd moeten worden. Als we
20
90 2025
37
0
2020
PG S1
2035 PG S2
2040 PG S3
Boven: verwachte ontwikkeling van het aantal benodigde intramurale
plekken voor cliënten met psychogeriatrische (PG) aandoeningen in drie Deel SOM+PG thuis of kleinschalige woonvorm (VPT, MPT, PGB) Deel SOM+PG verpleeghuis (ZIN: zorg in natura)
6 WONEN EN ZORG
2030
10
ervan uitgaan dat het aantal verpleeghuisplekken gelijk blijft, zal de overige groei opgevangen moeten worden
110 100
50
We zien wel dat het aantal ouderen met een Wlz-
149
scenario’s. We rekenen met het geel gemarkeerde scenario. Onder: grafische weergave hiervan. Links: onderverdeling van type zorg naar locatie. Bron: CAK, bewerking in woonzorgscan KAW (2022).
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 58
6.3 VERWACHTING TOT 2040 Ouderen die een beschutte woonvorm zoeken
SCENARIO
2020
2025
2030
2035
2040
Het aanscherpen van indicatiestellingen zorgt ervoor
De zorgsituatie van deze groep vraagt om een veilig
BW S1
14
27
43
66
82
thuis waar zorg op afroep beschikbaar moet zijn. De
BW S2
14
20
27
42
58
BW S3
14
15
18
22
25
dat ouderen met een (lichte) zorgvraag steeds langer zelfstandig thuis blijven wonen. Bij een deel van hen
woonvorm kan variëren van wonen in een hofje
gaat het om kwetsbare ouderen die een beschutte
(zelfstandig, samen met andere ouderen bij elkaar) tot
woonomgeving nodig hebben, waar ruimte is voor
een meer georganiseerde vorm van wonen,
ontmoeting en activiteiten, waar zorg binnen
bijvoorbeeld in een appartement nabij een bestaand
ONTWIKKELING VRAAG NAAR BESCHERMD WONEN
handbereik is (bijvoorbeeld: dicht bij een
verzorgingshuis (de vroegere ‘aanleunwoning’). Bij
verzorgingshuis) en waar naar hen wordt omgekeken.
hofjeswonen moet gedacht worden aan zo’n 15
Deze groep neemt in alle scenario’s toe. Netto gaat het
woningen bij elkaar, bij een gestapelde woonvorm gaat
60
om zo’n 10 ouderen in scenario 3 tot zo’n 70 ouderen
het om zo’n 25 à 30 woningen in één complex.
50
in scenario 1 tot 2040. We verwachten dat de realiteit
Doorgaans geldt: bouw deze woonvormen zo veel
ergens rond het middenscenario (scenario 2) uitkomt.
mogelijk dicht bij voorzieningen. De voorzieningenanalyse laat zien waar dat is.
Belangrijk is om de behoefte aan beschut wonen ook
82
90 80
66
70 58
43
40
27
30 20
14
10 0 2020
als corporaties en zorginstellingen serieus te nemen.
2025 BW S1
2030
2035 BW S2
2040 BW S3
Boven: verwachte ontwikkeling van de behoefte aan beschutte woonvormen in drie scenario’s. We rekenen met het geel gemarkeerde scenario. Onder:
grafische weergave hiervan. Het gaat om bruto aantallen, dus los van de sloop van bestaande woningen / complexen. Bron: CAK, bewerking in woonzorgscan KAW (2022).
6 WONEN EN ZORG
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 59
6.4 VOORZIENINGENANALYSE Alle voorzieningen bij elkaar in Woudenberg
het plaatje perfect is, willen ouderen wel verhuizen. De
De kaart rechts laat een loopafstand van 250 meter
kaart op de volgende pagina laat de geschiktheid van
zien naar belangrijke voorzieningen in Woudenberg.
plekken voor woningen voor ouderen zien.
Doorgaans geldt 250 meter als maximaal haalbare loopafstand voor ouderen die minder mobiel zijn. De kaart laat zien dat alle voorzieningen dicht bij elkaar liggen. Hierdoor is vooral het centrum erg geschikt voor ouderen, maar de buitenkant van het dorp minder.
Uit de gesprekken met de makelaars bleek ook dat er vooral behoefte is aan woningen voor ouderen nabij voorzieningen. Gezien het gebrek aan ruimte in het centrum van Woudenberg zullen dit vooral appartementen moeten worden. We zien vaak dat ouderen pas de stap naar een appartement willen
maken als de afstand tot voorzieningen, zoals een supermarkt, erg kort is. Daarnaast moet de prijs van de woning niet hoger zijn dan de huidige woning. Pas als
6 WONEN EN ZORG
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 60
6.4 VOORZIENINGENANALYSE
6 WONEN EN ZORG
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 61
B
BIJLAGE
BIJLAGE Ontwikkeling aandeel alleenstaande huishoudens
Woudenberg
27,1%
NL
3,7%
0,9%
38,8%
0%
5%
10%
Aandeel alleenstaanden 2022
15%
20%
1,5%
25%
(toename) aandeel alleenstaanden 2032
30%
35%
1,0%
40%
45%
(toename) aandeel alleenstaanden 2040
Verwachte groei alleenstaande huishoudens over de periode 2022-2040 in de gemeente Woudenberg en Nederland, volgens CBS 2021. Aantallen in de tabel zijn afgerond op 5-tallen. Bron: Primos (2022) & CBS (2021).
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 63
BIJLAGE Verwachte inkomensverdeling
9000
Verwachte huishoudensgroei per inkomen over de periode 2022-2040 in de
8000 Hoge inkomens
gemeente Woudenberg, volgens Stec
7000
Groep (2020). Aantallen in de tabel zijn
6000
Middeninkomen hoog
afgerond op 5-tallen. Bron: Primos (2022) & Stec Groep (2020).
5000 Middeninkomen laag 4000 Laag inkomen zonder recht op huurtoeslag
3000 2000
Laag inkomen met recht op huurtoeslag
1000 0 2022
2024
2027
2032
2040
GROEP
INKOMENSGRENZEN
2022
2024
2027
2032
2040
Δ ‘22 TOT '24
Δ ‘24 TOT '27
Δ ‘27 TOT '32
Δ ‘32 TOT '40
Laag inkomen met recht op huurtoeslag
tot € 23.175 / € 23.225 / € 31.475 / € 31.550
860
940
1015
1135
1345
80
75
120
210
Laag inkomen zonder recht op huurtoeslag
tot € 39.055
1020
1105
1195
1335
1585
85
90
140
250
Middeninkomen laag
€ 39.055 - € 43.574
320
330
360
400
475
10
30
40
75
Middeninkomen hoog
€ 43.574 - € 47.040
375
385
420
465
555
10
35
45
90
Hoge inkomens
€ 47.040 +
2790
2875
3105
3470
4120
85
230
365
650
5360
5640
6090
6805
8080
280
450
715
1275
TOTAAL
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 64
BIJLAGE Aantal actief woningzoekenden naar leeftijd
7%
2015 11%
< 23 jaar
8%
< 23 jaar 2016
23-35 jaar 9% 35-45 jaar
23-35 jaar 2017
35-45 jaar
45-55 jaar
2018
55-65 jaar
2019
55-65 jaar
65 plus
2020
65 plus
2021
onbekend
45-55 jaar
15% 50%
0
50
100
150
200
250
300
350
Actief woningzoekenden woonachting in Woudenberg naar
Actief woningzoekenden woonachtig in Woudenberg naar leeftijdsgroep tussen 2015 en 2021. Bron: Omnia Wonen &
leeftijdsgroep in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Woningnet Eemvallei.
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 65
BIJLAGE Aantal actief woningzoekenden naar inkomen 3% 3%
2015 laag midden-laag
17%
midden
51% 26%
midden-hoog
hoog
2016
laag
2017
midden-laag
2018
midden
2019
midden-hoog
2020
hoog
2021
0
50
100
150
200
250
300
350
Actief woningzoekenden woonachting in Woudenberg naar inkomen
Actief woningzoekenden woonachtig in Woudenberg naar inkomen tussen 2015 en 2021. Bron: Omnia Wonen &
in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Woningnet Eemvallei.
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 66
BIJLAGE Woningpublicaties in Woudenberg naar doelgroep en huurklasse
7%
Gezin Jongeren
35%
31%
Kwaliteitskortingsgrens Lage aftoppingsgrens
Senioren 41%
55%
Hoge aftoppingsgrens Maximale huurgrens
10%
21%
Woningpublicaties in Woudenberg naar doelgroep in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
BIJLAGE
Woningpublicaties in Woudenberg naar huurklasse in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 67
BIJLAGE Aandeel verhuringen in Woudenberg naar leeftijd
2015 16%
< 23 jaar 40%
< 23 jaar
2016
23-35 jaar
23-35 jaar 2017
35-45 jaar
35-45 jaar
19%
2018
45-55 jaar
45-55 jaar 55-65 jaar 10% 15%
65 plus
2019
55-65 jaar
2020
65 plus
2021
onbekend 0
Verhuringen in Woudenberg naar leeftijd in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
BIJLAGE
10
20
30
40
50
60
70
80
Verhuringen in Woudenberg naar leeftijd, tussen 2015 en 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 68
BIJLAGE Aandeel verhuringen in Woudenberg naar inkomensgroep Verhuringen naar inkomen zijn vanaf 2019 vanwege een verandering in de manier van noteren.
2% 2019 19%
Laag
Laag Midden-laag Midden-laag
2020
Midden
Midden 56%
23%
Lage middeninkomens
Lage middeninkomens Hogere inkomens
2021
Hogere inkomens 0
Verhuringen in Woudenberg naar inkomen in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
BIJLAGE
10
20
30
40
50
60
70
80
Verhuringen in Woudenberg naar inkomen, tussen 2019 en 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 69
BIJLAGE Aandeel verhuringen in Woudenberg naar huishoudensgrootte Verhuringen naar huishoudensgrootte zijn vanaf 2019 vanwege een verandering in de manier van noteren.
8%
Alleenstaand
2019 Alleenstaand
16%
2-persoons
2-persoons
2020
1-ouder gezin
1-ouder gezin 60%
16%
Gezin 1 kind Gezin meerdere kinderen
Verhuringen in Woudenberg naar huishoudensgrootte,in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Gezin 1 kind
2021 Gezin meerdere kinderen 0
10
20
30
40
50
60
70
80
Verhuringen in Woudenberg naar huishoudensgrootte, tussen 2019 en 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 70
BIJLAGE
Regio
GEMEENTE
VERHURINGEN BINNEN GEMEENTE
VERHURINGEN BUITEN GEMEENTE
TOTAAL AANTAL VERHURINGEN
%
AANTAL
%
Amersfoort
1.060
72%
419
28%
1.479
Baarn
140
76%
45
24%
185
Bunschoten
47
60%
31
40%
78
Regio Eemvallei
Eemnes
19
53%
17
47%
36
Leusden
66
41%
95
59%
161
Regio Eemvallei
Nijkerk
119
43%
161
58%
280
Woudenberg
Soest
151
49%
158
51%
309
Woudenberg
14
41%
20
59%
34
1.616
63%
946
37%
2.562
2019
2018
AANTAL
2020
Woudenberg
2021
2017
Aandeel verhuringen aan personen van binnen en buiten de gemeente, op basis van alle verhuringen in 2021 in de regio Eemvallei
Regio Woudenberg Regio Eemvallei Woudenberg
Woudenberg
0%
10%
20%
30%
40%
50%
60%
70%
80%
90%
100%
TOTAAL Verhuringen binnen de gemeente
Verhuringen buiten de gemeente
Verhuringen aan personen van binnen en buiten de gemeente tussen 2017 en 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet
Verhuringen aan personen van binnen en buiten de gemeente in 2021. Bron: Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Eemvallei.
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 71
BIJLAGE Aandeel verhuringen aan personen van binnen en buiten de gemeente, op basis van alle verhuringen in 2021 in de regio Eemvallei
Amersfoort 2015
Baarn
2016
Bunschoten
2016
2017
Eemnes
2017
2018
Leusden
2018
Nijkerk
2019
Soest
2020
Amersfoort
2015
Baarn Bunschoten Eemnes Leusden
2019 2020
Nijkerk
2021
Soest
Woudenberg 2021
Buiten regio 0
10
20
30
40
50
60
70
80
0
5
10
15
20
25
30
35
40
45
Woudenberg
Herkomst van huurder die een sociale huurwoning betrok in Woudenberg tussen 2015 en 2021. Bron:
Bestemming van huurder afkomstig uit Woudenberg tussen 2015 en 2021. Bron: Omnia Wonen &
Omnia Wonen & Woningnet Eemvallei.
Woningnet Eemvallei.
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 72
BIJLAGE Goedkope en dure scheefheid binnen de corporatievoorraad
NEDERLAND
WOUDENBERG
2017
2019
2017
2019
Goedkope scheefheid
12,1%
11,9%
17,9%
14,9%
Dure scheefheid
11,9%
12,4%
19,2%
18,0%
Passend gehuisvest
76,0%
75,7%
63,1%
67,0%
Goedkope en dure scheefheid binnen de corporatievoorraad in Nederland en Woudenberg in 2017 en 2019. Bron: Lokale Monitor Wonen (2017, 2019).
BIJLAGE
Woonbehoefteonderzoek Woudenberg | 7 september 2022 | Definitief | 73
TITEL Woonbehoefteonderzoek Woudenberg OPDRACHTGEVERS Gemeente Woudenberg en Omnia Wonen AUTEURS Emiel Heuff Peter Leliveld STATUS Definitief DATUM 7 september 2022
KAW Groningen Kattenhage 1 9712 JE GRONINGEN l Postbus 1527 9701 BM GRONINGEN Rotterdam Pelgrimsstraat 1 3029 BH ROTTERDAM Eindhoven Rechtestraat 59c 5611 GN EINDHOVEN www.kaw.nl l +31 88 529 0000 l info@kaw.nl