06a toelichting Henschotermeer.pdf

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg gemeente Woudenberg

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Page 1 of 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg gemeente Woudenberg

Adromi B.V. Reeweg 146 3343 AP Hendrik-Ido-Ambacht T 078 – 684 55 55 F 078 – 684 55 59 algemeen@adromi.nl www.adromi.nl K.v.K. 230.825.46 te Rotterdam BTW: 8050.63.286.B.01 IBAN: NL75RABO0385477481

sz/R202258DN: Projectnummer:

NL.IMRO.0351.BPHnschtrmeer-Vg02 sz/R202258

Versie:

za

Status: Datum Versiedatum:

vastgesteld 21-03-2024 en <…> 9-12-2025

Auteur: Geaccordeerd:

S. Zonneveld J. Wildschut

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Page 2 of 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Inhoudsopgave 1.

Inleiding ........................................................................................................................................... 5

1.1. Algemeen................................................................................................................................. 5 1.2. Herziening tijdens beroep ....................................................................................................... 5 1.3. Ligging en begrenzing .............................................................................................................. 6 1.4. Geldend bestemmingsplan...................................................................................................... 7 1.5. Leeswijzer ................................................................................................................................ 8 2. Beschrijving plangebied................................................................................................................... 9 2.1. Inleiding ................................................................................................................................... 9 2.2. Historie .................................................................................................................................... 9 2.3. Bestaande situatie ................................................................................................................. 10 2.4.

Beoogde ontwikkelingen ....................................................................................................... 11 2.5. Nieuwe bestemmingsregeling ............................................................................................... 16 3. Beleid ............................................................................................................................................. 19 3.1. Rijksbeleid.............................................................................................................................. 19 3.2. Provinciaal beleid .................................................................................................................. 21 3.3. Gemeentelijk beleid .............................................................................................................. 24 3.4. Ontwikkelkader Henschotermeer ......................................................................................... 25 3.5. Gebiedsvisie........................................................................................................................... 26 3.6. Conclusie beleid..................................................................................................................... 26 4. Verkeer en parkeren......................................................................................................................

27 4.1. Ontsluiting en verkeersgeneratie .......................................................................................... 27 4.2. Parkeren ................................................................................................................................ 28 5. Water ............................................................................................................................................. 30 5.1. Wettelijk Kader ...................................................................................................................... 30 5.2. Plangebied ............................................................................................................................. 31 6. Milieu............................................................................................................................................. 32 6.1. Bedrijven en milieuzonering.................................................................................................. 32 6.2. Geluid .................................................................................................................................... 33 6.3. Geurhinder ............................................................................................................................ 34 6.4.

Luchtkwaliteit ........................................................................................................................ 34 6.5. (Externe) veiligheid................................................................................................................ 35 6.6. Kabels en leidingen................................................................................................................ 37 6.7. Bodem ................................................................................................................................... 38 6.8. Duurzaamheid ....................................................................................................................... 39 6.9. Besluit milieueffectrapportage.............................................................................................. 40 7. Natuur............................................................................................................................................ 46 7.1. Wettelijk kader ...................................................................................................................... 46 7.2. Soortbescherming ................................................................................................................. 46 7.3.

Gebiedsbescherming ............................................................................................................. 48 7.4. Conclusie ............................................................................................................................... 49 8. Archeologie en cultuurhistorie ...................................................................................................... 50 9.

Juridische toelichting ..................................................................................................................... 51

9.1. Algemeen............................................................................................................................... 51 9.2. Plansystematiek..................................................................................................................... 51 10. Uitvoerbaarheid ............................................................................................................................ 54

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 3 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

10.1. Financiële uitvoerbaarheid .................................................................................................... 54 10.2. Maatschappelijke uitvoerbaarheid ....................................................................................... 54 Bijlagen .................................................................................................................................................. 58

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 4 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

1.

Inleiding

1.1. Algemeen Het onderhavige bestemmingsplan heeft betrekking op een revisie van de bestemming van het Henschotermeer. Hierbij wordt het Henschotermeer voorzien van een actuele en passende bestemming als basis voor de versterking van aanwezige voorzieningen alsook op de realisatie van een restaurant bij het Henschotermeer te Woudenberg. Het recreatiegebied Henschotermeer is deels gelegen in de gemeente Woudenberg en deels in de gemeente Utrechtse Heuvelrug. Het grootste deel van het meer ligt in de gemeente Woudenberg. In de gemeente Utrechtse Heuvelrug zijn onder meer parkeerplaatsen aanwezig. Het meer werd voorheen beheerd door het recreatieschap, een samenwerkingsverband tussen de provincie Utrecht en elf Utrechtse gemeenten. Na het opheffen van het recreatieschap per 1 januari 2018 is het beheer van het Henschotermeer overgedragen aan een nieuwe exploitant. De exploitant is voornemens om te investeren in ondersteunende recreatieve voorzieningen bij het meer, zoals vastgelegd in het ontwikkelkader ‘Henschotermeer’. Het doel van de beoogde investeringen is het recreatiegebied te behouden en te versterken als aantrekkelijke en financieel gezonde recreatiehub in de regio, op basis van een duurzame en functionele invulling van het terrein. Daarnaast is het de wens om faciliteiten te bieden die de verblijfsduur van recreanten verlengt.

Direct gevolg hiervan is een betere en meer geleidelijke uitstroom van recreanten waardoor verkeersoverlast verminderd wordt. Deze faciliteiten zorgen gelijktijdig voor een seizoensverlenging rondom het Henschotermeer. Dit laatste draagt bij aan een duurzaam en bedrijfseconomisch verantwoord beheer van het gebied. Voor een gezonde en concurrerende exploitatie is het immers van belang om meer faciliteiten aan te kunnen bieden dan welke het bestemmingsplan nu toelaat. Deze faciliteiten maken het Henschotermeer aantrekkelijker en dienen tegelijkertijd als kostendrager voor het behoud en de instandhouding van het recreatiegebied. Het doel van voorliggend bestemmingsplan is het planologisch mogelijk maken van een beperkte uitbreiding van bestaande voorzieningen en toevoegen van een nieuw restaurant ten behoeve van de duurzame instandhouding van het dagrecreatie terrein. Voor een uitgebreide beschrijving van alle ontwikkelingen wordt verwezen naar hoofdstuk 2 van deze toelichting. 1.2. Herziening tijdens beroep Mede naar aanleiding van de lopende beroepsprocedure bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State tegen het bij besluit van 21 maart 2024 door de raad vastgestelde bestemmingsplan en een nadere precisering van de plannen, zijn zowel de toelichting als de regels op diverse onderdelen aangevuld of verduidelijkt.

Dit wordt gedaan door middel van een zogenoemd herstelbesluit overeenkomstig artikel 6:19 van de Awb. Dit betreft in ieder geval de volgende punten.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 5 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Toelichting: - De toelichting is aangevuld voor wat betreft de verhouding met het Ontwikkelkader, de samenwerkingsovereenkomst en de Gebiedsvisie Henschotermeer; - De toelichting is aangevuld wat betreft de noodzaak van de met het plan toegestane ontwikkelingen; - Bij de toelichting is een aanvullend verkeersonderzoek en zijn recentere natuuronderzoeken gevoegd, evenals een actuele AERIUS-berekening; - De in de regels doorgevoerde wijzigingen zijn onderbouwd en toegelicht. Regels: - De regeling voor terrassen is aangescherpt en verduidelijkt. Tevens is de aanlegvergunningplicht uitgebreid zodat deze ook het maken van verhardingen omvat. - De regeling voor evenementen is aangepast. Met inachtneming van het nieuwe evenementenbeleid van de gemeente, worden hier alleen evenementen toegelaten die aansluiten bij het karakter van het Henschotermeer. Verder zijn de regels gericht op de bescherming van landschaps- en natuurwaarden, waaronder die van het aangrenzende NNNgebied. Ter bescherming van het NNN-gebied is een geluidnorm toegevoegd en zijn beperkingen gesteld aan evenementen na zonsondergang. - De regeling voor het gebruik van (deels) ondergronds gelegen bouwlagen is aangescherpt. De onderste ondergrondse bouwlaag van een gebouw mag alleen voor ondergeschikte doeleinden worden gebruikt. - De regeling voor vergunningvrij bouwen is aangepast.

Deze is er nog steeds op gericht om alleen bij het kantoor met beheerderswoning vergunningvrij bouwen toe te laten. - Tot slot is een voorwaardelijke verplichting opgenomen voor het aanleggen en instandhouden van parkeerplaatsen en een toegangssysteem.

1.3. Ligging en begrenzing Het Henschotermeer is in hoofdzaak gelegen aan de Heygraeff 2 in de gemeente Woudenberg (zie figuur 1, waarop het meer en de omgeving globaal is weergegeven). Onderhavig bestemmingsplan heeft daarbij enkel betrekking op het deel dat in de gemeente Woudenberg is gelegen. Het onderhavige bestemmingsplan omvat het Henschotermeer, kadastraal bekend als Woudenberg, sectie F, nummers 752 en 64. Deze twee percelen hebben een totaaloppervlakte van 462.320 m2. Zoals zichtbaar is, ligt het zuidelijke gedeelte van het Henschotermeer buiten onderhavig bestemmingsplan. Dit betreft het gedeelte dat is gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 6 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Figuur 1: Plangebied Henschotermeer en omliggende bestemmingen (bron:ruimtelijkeplannen.nl)

1.4. Geldend bestemmingsplan 1.4.1. Beschrijving Voor het Henschotermeer geldt, voor zover gelegen in de gemeente Woudenberg, het Omgevingsplan van de gemeente Woudenberg. Verder gelden krachtens het overgangsrecht van de Omgevingswet de regelingen van de onder het oude recht vastgestelde planologische besluiten. In onderhavige situatie betreft dit het bestemmingsplan ‘Buitengebied Woudenberg 2010’, vastgesteld op 23 september 2010 en herzien in het bestemmingsplan ‘Buitengebied Woudenberg 2013’ dat is vastgesteld op 11 en 27 juni 2013 en het bestemmingsplan ‘Buitengebied, herziening hek henschotermeer’ vastgesteld op 21 februari 2019 (hierna samen ook aan te duiden als ‘Buitengebied Woudenberg 2010/2013’). Henschotermeer Het meer en de directe omgeving is in het bestemmingsplan Buitengebied Woudenberg 2010/2013 aangeduid voor ‘Recreatie’ met de aanduidingen ‘natuur- en landschapswaarden’ ‘specifieke bouwaanduiding - terrein- en erfafscheiding’, ‘bedrijfswoning uitgesloten’, ‘reconstructiewetzone – extensiveringsgebied’ en ‘wetgevingzone – wijzigingsgebied 7’. Op grond van deze aanduidingen is sprake van een dagrecreatieve bestemming. Voor het gehele gebied aangeduid voor recreatie is een bouwvlak opgenomen waarbinnen de maximaal toegelaten goot- en bouwhoogte respectievelijk 4 en 8 meter bedragen en het maximaal toegelaten b.v.o. 1.060 m2 bedraagt.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 7 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Rondom het meer is sprake van aanduidingen voor de dubbelbestemmingen ‘Waarde – Archeologie – 2’, ‘Waarde – Archeologie – 3’ en ‘Waarde – Archeologie – 4’. Op grond van het bestemmingsplan ‘Buitengebied, herziening hek henschotermeer’ is de bouwhoogte van erfafscheidingen beperkt tot 1 meter. Onderhavig bestemmingsplan omvat een volledig nieuwe planregeling voor deze gronden met dagrecreatieve bestemming, waarbij onder meer het thans geldende grote bouwvlak wordt opgedeeld in meerdere specifieke bouwvlakken (zie paragraaf 2.4 en 2.5). Planregeling Utrechtse Heuvelrug Voor zover gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug geldt voor het Henschotermeer het bestemmingsplan ‘Maarn – Buitengebied’, vastgesteld door de raad van de toenmalige gemeente Maarn op 11 december 1995. Op grond van dat plan is eveneens van een dagrecreatieve bestemming voorzien van een maximum bebouwingspercentage van 1% met maximaal toegelaten goot- en bouwhoogten van 6 respectievelijk 10 meter. Binnen het deel dat is gelegen binnen de grenzen van de gemeente Utrechtse Heuvelrug zijn geen ontwikkelingen voorzien in afwijking van het aldaar geldende bestemmingsplan. 1.5. Leeswijzer Hoofdstuk 2 beschrijft de bestaande ruimtelijke en functionele structuur van het plangebied en tevens wordt het plan beschreven.

De voor het plan relevante beleidsuitspraken van rijk, provincie en regio en het eigen gemeentelijke beleid zijn in hoofdstuk 3 beschreven. In hoofdstuk 4 is de waterparagraaf waar alle voor het plangebied relevante wateraspecten worden behandeld. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de verschillende milieuaspecten en relevante omgevingsaspecten. Hierbij vindt er een toets aan de diverse milieu- en omgevingsaspecten plaats. In hoofdstuk 6 wordt het onderwerp flora en fauna besproken en in hoofdstuk 7 wordt ingegaan op archeologie en cultuur. In hoofdstuk 8 wordt er een toelichting op de juridische regeling gegeven en in hoofdstuk 9 wordt de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid beschreven. De toelichting eindigt met hoofdstuk 10, waarin de conclusie wordt gegeven.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 8 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

2.

Beschrijving plangebied

2.1. Inleiding Het plangebied ligt globaal tussen de kernen Woudenberg en Maarn, in een bosrijke omgeving. Het recreatiegebied Henschotermeer maakt onderdeel uit van een groot gebied (circa 2.200 ha.) dat eigendom is van Landgoed Den Treek-Henschoten (DTH). Henschotermeer is de recreatieplas binnen dit gebied. Het plangebied wordt begrensd door de provinciale wegen N227 aan de westzijde en de N224 aan de noordzijde. Vakantiepark De Heigraaf en Boerenerf bevinden zich aan de oostkant van het Henschotermeer en camping Noord-Westkanje en Europarcs resort Utrechtse Heuvelrug ten zuiden. Ten noorden, aan de overzijde van de N224 is sprake van bos. 2.2. Historie Het Henschotermeer zelf is ontstaan in de mobilisatieperiode (rond 1939). Tijdens deze periode werden in het gebied bomen gekapt en zand gedolven. Dit zand, samen met het vrijgekomen hout, werd gebruikt voor de stellingbouw in de Grebbelinie tussen Woudenberg en Leusden. Wat overbleef was een waterplas. Henschotermeer heeft midden jaren 70 haar huidige vorm gekregen, waarbij een nabijgelegen zandafgraving aan het toen nog relatief kleine Henschotermeer werd verbonden. Hierdoor ontstond er een groot meer met in het midden een eiland dat door houten voetbruggen aan elkaar werd verbonden.

De exploitatie van het meer was sinds 1979 in handen van (de rechtsvoorganger van) het Recreatieschap Utrechtse Heuvelrug, Vallei- en Kromme Rijngebied Het recreatieschap is per 1 januari 2018 opgeheven en daarmee is deze organisatie ook gestopt met de exploitatie. De eigenaar van het gebied, Landgoed Den Treek-Henschoten, heeft na kennisname van het voornemen tot opheffing van het Recreatieschap in 2015 onderzocht op welke wijze de ontwikkeling, het beheer en het onderhoud van het Henschotermeer het beste zou kunnen worden ingericht. Het Landgoed heeft dit gedaan in samenspraak met de provincie Utrecht en de gemeenten Utrechtse Heuvelrug en Woudenberg, en – in mindere mate – Leusden. Daarvoor is een Stuurgroep Henschotermeer, bestaande uit bestuurders van de verschillende betrokken overheden en de rentmeester namens het Landgoed, in het leven geroepen en een Projectgroep Henschotermeer, bestaande uit ambtenaren en een vertegenwoordiger namens het Landgoed. Dit heeft geleid tot een afsprakenkader van 6 juni 2014 en een Ontwikkelkader Henschotermeer van juli 2015 (dit is als bijlage 1 bij deze toelichting gevoegd).

De raad van de gemeente Woudenberg heeft in zijn vergadering van 8 september 2015 wensen en bedenkingen geuit en de raad van de gemeente Utrechtse Heuvelrug heeft in januari en februari 2016 deze stukken besproken, waarna op 6 april 2016 de samenwerkings overeenkomst getekend is. Voor de exploitatie van het Henschotermeer geldt het ontwikkelkader ‘Henschotermeer’. Het Ontwikkelkader heeft als doel om inzicht te geven in de complexiteit en aandachtspunten bij het beheer

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 9 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

en instandhouding van het dagrecreatieterrein. Verder zijn kaders en de ambities voor een ontwikkeling van het gebied nader uitgewerkt. De volgende aspecten worden daarbij in het ontwikkelkader benoemd: − Uitbouw van toeristische poortfunctie van het Henschotermeer; − Toevoegen van seizoens- en verblijfsverlengende activiteiten; − Rendabele exploitatie; − Borging water- en strandkwaliteit; Geen verhoging van de piekbelasting qua mobiliteit, beheerplannen moeten juist bijdragen aan spreiding van mobiliteitsvraag. In het Ontwikkelkader Henschotermeer is opgenomen dat een samenwerkingsconvenant wordt gesloten tussen de betrokken overheden en het Landgoed waarin zij de gezamenlijke rolverdeling en verantwoordelijkheden alsmede de uitgangspunten van het Ontwikkelkader vastleggen. Dit is neergelegd in de samenwerkingsovereenkomst van 6 april 2016 (hierna: ‘SOK’). Zowel in de Stuurgroep als in de Projectgroep was de provincie de trekker, gezien de haar toebedeelde verantwoordelijkheid voor het projectgebied Henschotermeer vanuit de ‘boedel’ van het Recreatieschap. Op basis van het Ontwikkelkader en de SOK heeft het Landgoed een nieuwe beheerder voor het Henschotermeer aangezocht per 1 januari 2018. De eigenaar van het gebied (Landgoed Den TreekHenschoten) heeft in Mooi Meer B.V. een nieuwe exploitant gevonden. De huidige exploitant Mooi Meer B.V.

en Landgoed Den Treek-Henschoten hebben de ambitie om het Henschotermeer toegankelijk te houden voor een breed publiek. Ter uitvoering van het Ontwikkelkader en de SOK is een Gebiedsvisie Henschotermeer opgesteld. Deze is opgesteld door Mooi Meer en YMCA, dat aanvankelijk ook binnen het projectgebied Henschotermeer een plaats zou krijgen. De Gebiedsvisie bevat een integrale beoordeling voor het Henschotermeer. Bij de totstandkoming van deze Gebiedsvisie was de Stuurgroep nauw betrokken en zijn naast omwonenden en inwoners, de verschillende volksvertegenwoordigende organen in de gelegenheid gesteld om te reageren op deze gebiedsvisie. De definitieve versie van de Gebiedsvisie is beoordeeld door de Stuurgroep op 20 december 2021. De Stuurgroep heeft gecheckt of de Gebiedsvisie aansluit bij het Ontwikkelkader. De conclusie is dat daarmee wordt tegemoetgekomen aan 1) een visie op het projectgebied Henschotermeer (artikel 1 van de SOK) en 2) de uitgangspunten van het Ontwikkelkader (artikel 2 van de SOK). Verder sluit de hoofdopzet van de Gebiedsvisie aan bij de uitgangspunten van het Ontwikkelkader. Er zijn een paar aandachtspunten, aldus de Stuurgroep, maar deze kunnen meegenomen worden bij de voorbereiding en vaststelling van de bestemmingsplannen, waaronder onderhavig bestemmingsplan. 2.3.

Bestaande situatie Algemeen Het Henschotermeer is een uniek recreatiegebied middenin de bossen van de Utrechtse Heuvelrug. Het Henschotermeer is dagelijks geopend van 8.30 uur tot zonsondergang. Het meer vormt geen klassieke zandput, maar de zandbodem van het meer loopt geleidelijk af waardoor het meer ook geschikt is voor

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 10 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

kinderen. Het zandstrand leent zich prima voor allerlei strandspelen. Voor de kinderen zijn er een aantal houten speeltoestellen waaronder een piratenschip. Aan de rand van het bos liggen speelweiden en speelheuvels. In het midden van het meer ligt een eiland die door twee houten voetbruggen met het strand verbonden is. Bij het meer zijn in het seizoen foodtrucks te vinden, maar ook is sprake van een horecagelegenheid en sanitaire voorzieningen. Tot slot zijn er een kantoor een kiosk en beheerdersfaciliteiten aanwezig (voorzieningen voor onderhoud, stalling en opslag). Verder is sprake van faciliteiten voor outdoor lasergamen. Rondom het meer is een verhard pad aangelegd met een lengte van bijna 2.500 meter. Vanwege de verharding is het pad erg geschikt om te hardlopen. De aanwezige voorzieningen worden geregeld ingezet voor evenementen en bijeenkomsten. Op aanvraag is het tevens mogelijk om particuliere evenementen te organiseren. In het kader van beheer en onderhoud wordt in het seizoen voorzien in toezicht. Daarnaast wordt het zand periodiek gereinigd om de strandkwaliteit optimaal te houden. Recente investeringen Bij de het aangaan van de overeenkomst (1-1-2018) met de huidige exploitant was er sprake van behoorlijk achterstallig onderhoud ter plaatse van het plangebied.

De afgelopen jaren heeft de huidige exploitant aanzienlijk in het onderhoud geïnvesteerd door onder andere aanplant van 4.500 bomen en struiken en de reconstructie van parkeerplaats P3. Ook zijn een aantal sanitaire voorzieningen vernieuwd. Er is ook een toegangssysteem aangelegd waarmee de toestroom van bezoekers gemaximeerd en gereguleerd kan worden. Als men een bezoek wil brengen aan het Henschotermeer moet er vooraf online worden gereserveerd. In geval van een evenement kunnen hiervoor via het toegangssysteem ook bezoekersplaatsen worden toegewezen, waardoor ook in geval van een evenement het aantal bezoekers beheersbaar blijft en het aantal beschikbare parkeerplaatsen niet zal overstijgen. Het toegangssysteem draagt eraan bij dat de voorzieningen bij het meer en de omliggende natuur en infrastructuur niet overbelast worden en voorkomt eveneens dat recreanten teleurgesteld moeten worden omdat er geen plaats meer is. Dit toegangssysteem is ook geborgd in de regels met een voorwaardelijke verplichting. 2.4. Beoogde ontwikkelingen Het streven van de exploitant is zoveel mogelijk recreatieplezier voor een redelijke prijs, met aandacht voor de omliggende natuur. Om een duurzame exploitatie mogelijk te maken is het noodzakelijk om in beperkte mate extra voorzieningen toe te voegen.

De voorzieningen zijn gericht op het behoud van het recreatiegebied en de versterking van het gebied als aantrekkelijke en financieel gezonde recreatiehub. Voor een duurzaam en bedrijfseconomisch verantwoord beheer van het gebied zijn meer faciliteiten noodzakelijk. Op deze wijze wordt de verblijfsduur van recreanten op een dag verlengd, maar is het ook mogelijk het seizoen te verlengen. Het gebied wordt hierdoor aantrekkelijker en de faciliteiten dienen tegelijkertijd als kostendrager voor behoud en instandhouding van het recreatiegebied.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 11 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Het Henschotermeer moet daarbij de kern van het geheel blijven. Dit in overeenstemming met het ontwikkelkader (zie zoals aangegeven bijlage 1 bij deze toelichting). Het is de bedoeling om de bestaande voorzieningen (sanitair, horeca en beheer) te verbeteren en te laten aansluiten bij de behoeften van de recreatie. Verder is het de bedoeling om de exploitatie te verbreden en beheer te vereenvoudigen (zoals schoonmaak en onderhoud). Zo worden de bestaande sanitaire gebouwen vervangen door nieuwbouw, passend bij de omgeving. Ook de bestaande strandhoreca krijgt een update. Hierbij voorzien de plannen in een beperkte uitbreiding van de bestaande gebouwen. Een ander doel is om de piekbelasting te verminderen, waardoor het meer, de natuur en de ontsluitende infrastructuur zullen kunnen worden ontzien. Het al genoemde reserveringssysteem heeft hier reeds een bijdrage aan geleverd, maar laat onverlet dat met name bij vertrek van bezoekers piekbelastingen ontstaan op omliggende infrastructuur. 2.4.1. Restaurant Het is de bedoeling om aan de oostzijde van het Henschotermeer nabij de hoofdentree en buiten de omheining een zelfstandige (jaarrond) horecavoorziening te realiseren.

Deze voorziening is onderdeel van een nieuw op te richten centrumgebouw waarin naast horeca ook plaats is voor een overdekte speelruimte en vormen van horecagerelateerde vormen van sport en ontspanning, zoals een bowlingbaan. Behalve dagrecreanten kunnen ook andere bezoekers gebruik maken van deze horeca. Naast drank- en maaltijdverstrekking is deze voorziening ook geschikt als vertrekpunt voor wandelingen, ontmoetingspunt en rustplek. Na zonsondergang geldt dat het gebied alleen nog maar mag worden betreden met het oog op de bereikbaarheid van de jaarrond horeca. Dit is ook geborgd in de planregels. Een en ander zal bijdragen aan een gezonde en meer duurzame exploitatie van het meer nu het meer zo ook aantrekkelijk wordt voor andere doelgroepen en in andere seizoenen. Door deze kwalitatieve toevoeging aan de reeds aanwezige dagrecreatieve voorzieningen zal naar verwachting bijdragen aan een verlenging van de bezoekduur aan het Henschotermeer, waaronder ook een meer gespreide uitstroom van bezoekers. Immers door het aanbieden van een zelfstandige horecagelegenheid wordt beoogd dat een deel van de recreanten hun bezoekduur zullen verlengen. Hierdoor zal sprake zijn van meer spreiding van bezoekersstromen, waardoor de huidige pieken die in het hoogseizoen optreden aan het einde van de dag kunnen worden afgevlakt of zelfs kunnen worden voorkomen. 2.4.2.

Toevoegen diverse voorzieningen Om te voorzien in de behoeften en concrete verzoeken van recreanten wordt ook geïnvesteerd in meer en betere voorzieningen. Op de bestaande parkeerplaatsen zullen extra laadpalen gerealiseerd worden. Ook bij het fietsparkeren worden extra oplaadpunten gemaakt. Vanwege de toegenomen waarde van (elektrische) fietsen is het

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 12 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

ook de bedoeling om een afgesloten fietsparkeervoorziening te maken. Het gebruik van de fiets wordt hiermee beter gefaciliteerd. Op termijn wordt verder gedacht aan het plaatsen van zonnepanelen boven de parkeerplaatsen. Verder is het de bedoeling om bij vernieuwing of vervanging van de aanwezige voorzieningen hierin ook te voorzien in kluisjes waarin mobiele telefoons (alsook kleding en andere kostbaarheden) kunnen worden opgeborgen en waarin telefoons gelijktijdig kunnen worden opgeladen. Daarnaast wordt de toegankelijkheid van het terrein voor minder validen verbeterd door onderhoud en verbetering van aanwezige terreinverharding. Het aanwezige groen wordt verder verbeterd, in samenhang met en ter inpassing van de nieuwbouw die plaatsvindt. 2.4.3. Verbetering strandhoreca en derde brug De strandhoreca aan de westzijde van het meer wordt uitgebreid en verbeterd, waardoor deze ook voorzieningen biedt voor dagrecreanten tijdens minder goed weer. Deze horeca blijft primair gekoppeld aan het dagrecreatieve gebruik van het Henschotermeer en zijn faciliteiten. De bereikbaarheid van deze horeca aan de westzijde van het meer wordt vergroot door de aanleg van een extra brug. 2.4.4. Kantoor en beheerderswoning Aan de oostzijde van het Henschotermeer bevindt zich momenteel al een beheerderskantoor.

Het voornemen is om het beheerderskantoor te moderniseren en een bedrijfswoning toe te voegen. In de afgelopen jaren is gebleken dat permanent toezicht en interventie op het terrein noodzakelijk is, met name in avond en nacht (buiten de reguliere bezoekersuren) en buiten het hoogseizoen, onder andere om vandalisme te voorkomen. Met de realisering van de nieuwe (ondersteunende) recreatieve voorzieningen is de behoefte hieraan alleen maar toegenomen en is een bedrijfswoning voor toezicht op het gehele terrein noodzakelijk. Toezicht op afstand maakt directe interventie immers niet mogelijk. In bijlage 2 wordt nader ingegaan op de noodzaak van de beheerderswoning binnen het plangebied. Wat betreft bebouwing is expliciet geregeld dat enkel ter plaatse van de aanduiding ‘kantoor en beheerderswoning’ sprake is van een erf als bedoeld in het Besluit omgevingsrecht. Daarmee is – in lijn met het besluit tot gewijzigd vaststellen van het bestemmingsplan van 21 maart 2024 – geborgd dat het bouwen van vergunningvrije bijbehorende bouwwerken alleen is toegelaten bij het kantoor en de beheerderswoning en elders in het plangebied niet. 2.4.5. Expositieruimte op eiland Op het eiland is sprake van een kiosk. Het is de bedoeling om dit gebouw te vernieuwen en hierin te voorzien in een expositieruimte.

Deze expositieruimte zal onderdak bieden aan culturele en educatieve dagrecreatieve en maatschappelijke doeleinden. Onder meer kan daarbij gedacht worden aan het bieden van natuuronderwijs aan schoolklassen. Ten opzichte van het eerder vastgestelde plan van 21 maart 2024 zijn expliciet ook de maatschappelijke doelen van cultuur en educatie opgenomen, omdat cultuur en educatie niet vallen onder de noemer van dagrecreatie, terwijl beoogd is de expositieruimte ook te kunnen gebruiken voor cultuur en educatie.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 13 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

2.4.6. Schaapskooi (gemeente Utrechtse Heuvelrug) Voor wat betreft het gedeelte van het Henschotermeer dat is gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug is relevant om het volgende te vermelden. Er wordt een multifunctioneel gebouw in de gemeente Utrechtse Heuvelrug gerealiseerd conform het aldaar geldende bestemmingsplan. Qua ontwerp zal dit gebouw een uiterlijk aanzien krijgen van een schaapskooi. Het gebouw zal binnen de dagrecreatie bestemming een functie krijgen voor: • (School) sportdagen; • Schuilgelegenheid bij regenachtige dagen met binnenspeeltuin; • (Familie)reünie; • Calamiteitenopvang dagrecreanten; • Uitvalbasis voor outdoor activiteiten rondom het Henschotermeer; • Indoor en outdoor inlineskaten; • E-scooter en fietsverhuur; • Pop-up museum/ tentoonstellingen; • Thema events (fairs, antiek en curiosa, lifestyle, klassieke muziek etc.); • Presentaties van bedrijven, organisaties en instellingen; • Bedrijfsuitjes; • Proeflokaal; • Activiteiten die mede bijdragen aan natuurbeleving; • (Luxe) sanitair, omkleedhokjes en kluisjes voor dagrecreanten. 2.4.7. Evenementen Van oudsher worden er bij het Henschotermeer diverse al dan niet jaarlijks terugkerende evenementen georganiseerd. Het Henschotermeer is ook aangewezen als evenementenlocatie in het gemeentelijke beleid.

Op basis van jurisprudentie is er aanleiding om te voorzien in een planologisch kader voor evenementen ten einde te voorkomen dat evenementen worden georganiseerd op locaties die daar naar aard, omvang, inrichting of kwetsbaarheid niet geschikt voor zijn. Vanwege de ruimtelijke relevantie van evenementen moet namelijk in het voor de betreffende locatie geldende bestemmingsplan een regeling over evenementen opgenomen worden. Ter verbetering van de bestemmingsregeling van 21 maart 2024 zijn er in onderhavig bestemmingsplan nog enkele aanpassingen doorgevoerd in de regeling voor evenementen: Gemeentelijk evenementenbeleid Op het vlak van evenementen wordt er met dit bestemmingsplan een ander aspect geregeld dan via de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) welke primair betrekking heeft op de openbare orde en veiligheid. Het is dus nog steeds verplicht om in voorkomende gevallen te beschikken over een evenementenvergunning. De raad van de gemeente Woudenberg heeft de Geluidregels Omgevingsplan Gemeente Woudenberg 2024 vastgesteld. Daarin zijn ook geluidregels opgenomen voor evenementen. De daarvoor in deze geluidregels opgenomen geluidgrenswaarden zijn ook opgenomen in een bijlage bij de regels van het bestemmingsplan. In de regels zijn deze van toepassing verklaard bij evenementen.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 14 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

De ligging van het Henschotermeer nabij beschermd natuurgebied alsook de natuur- en landschapswaarden van het Henschotermeer zelf betekenen dat de locatie niet geschikt is voor alle typen evenementen die het gemeentelijke evenementenbeleid toelaat. Om die reden zijn er nog enkele aanvullende voorwaarden gesteld waaronder evenementen zijn toegestaan. De meeste bestaande evenementen sluiten aan bij de bestemming dagrecreatie. Het voorliggende bestemmingsplan bepaalt dat evenementen overdag passend bij de bestemming (geen wedstrijden met verbrandingsmotoren) mogen plaatsvinden en dat evenementen na zonsondergang beperkt blijven tot maximaal 16 keer per jaar. Overigens blijven dan wel de geluidgrenswaarden gelden. Invloed op NNN gebied Het plangebied Henschotermeer grenst direct aan het provinciaal Natuur Netwerk Nederland (NNN) van de provincie Utrecht. Bij de vaststelling van de evenementenregeling in het bestemmingsplan is rekening gehouden met de provinciale “Handreiking Bescherming NNN” waarin een maximale geluidsbelasting van 47 dB(A) etmaalwaarde ter plaatse van de NNN-grens wordt aanbevolen. Bij de beoogde evenementenopzet worden geen geluidsdragers binnen het NNN-gebied geplaatst. Alle geluidsinstallaties worden uitsluitend binnen het plangebied opgesteld en van het NNN-gebied af gericht. Dit is geborgd via de regels.

Hierdoor zal de geluidsemissie naar het NNN-gebied geminimaliseerd worden en wordt direct verstorend geluid zoveel mogelijk uitgesloten. Daarnaast bevinden zich meerdere druk bereden provinciale wegen (N-wegen) langs en door het NNNgebied. Op basis van de Atlas Leefomgeving bedraagt de bestaande geluidbelasting daar meer dan 71 dB(A), aflopend naar circa 60 dB(A) verder in het NNN-gebied. De fauna is daarmee reeds langdurig aangepast aan een geluidomgeving met hoge achtergrondgeluidsniveaus. In de evenementenregeling wordt uitgegaan van een maximale geluidsbelasting van 70 dB(A) binnen het plangebied. Gezien: •

het geluidsniveau op de grens met het NNN wordt gedempt door afstand en africhting van de geluidsinstallaties;

•

de huidige achtergrondbelasting in het NNN reeds substantieel hoger is dan de emissie vanuit het evenement (60–71 dB(A));

•

er geen cumulatie aan de NNN-zijde wordt verwacht door de geluidsrichting weg van het NNNgebied;

kan worden gesteld dat de geluidstoename in het NNN-gebied verwaarloosbaar zal zijn en leidt deze niet op voorhand tot extra verstoring van de aanwezige flora en fauna. Aanvullend zij gewezen op de specifieke zorgplicht en de eventuele noodzaak om een afzonderlijke vergunning aan te vragen daarbij bijvoorbeeld rekening wordt gehouden met het broedseizoen.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 15 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Er zijn geen recente lokale onderzoeken beschikbaar naar verstoringseffecten, maar in algemene literatuur is bekend dat uilensoorten gevoelig kunnen zijn voor plotselinge geluidsstoten. Bij evenementen aan het Henschotermeer betreft het echter een tijdelijk en planmatig gereguleerd karakter, binnen reeds bestaande geluiddruk en op ruimtelijke afstand tot potentiële nest- en foerageerlocaties van uilen in het bosgebied. Hierdoor is het risico op significante verstoring van kwetsbare soorten beperkt. Een maximaal geluidsniveau van 70 dB(A) binnen het plangebied leidt, door de richting van de geluidsbronnen, afstand tot het NNN-gebied en de reeds aanwezige hoge verkeersgeluiden, niet tot een relevante toename van geluidbelasting in het NNN-gebied. Daarmee is geen sprake van een significant negatief effect op aanwezige flora- en faunawaarden en wordt de provinciale bescherming van het NNN nageleefd. Voor versterkte muziek is bepaald dat de luidsprekers van het NNN-gebied af gericht dienen te zijn. In aanvulling hierop is ook bepaald dat muziekevenementen enkel toelaatbaar zijn op basis van een afwijkingsbevoegdheid, zodat bij het toelaten van dergelijke evenementen een nader afwegingskader geboden kan worden voor wat betreft de ruimtelijke aanvaardbaarheid daarvan in het bijzonder ten aanzien van de ligging van het nabijgelegen NNN-gebied.

Parkeren Bij het organiseren van evenementen bij het Henschotermeer mag het totale aantal bezoekers niet groter zijn dan waar het parkeerterrein in kan accommoderen. Dit geldt ook op het moment dat het Henschotermeer ook open blijft voor reguliere bezoekers gedurende het evenement. Het bestemmingsplan voorziet met andere woorden in een regeling waarbij een evenement wat betreft totaalaantal bezoekers en bijbehorende benodigde parkeergelegenheid in mindering wordt gebracht op het reguliere gebruik van het plangebied. Daarbij is uitgegaan van het maximum aantal personen dat thans op basis van het maximum aantal parkeerplaatsen in het gehele plangebied tegelijkertijd aanwezig kan zijn. 2.4.8. Résumé Gelet op het voorgaande zal kortom sprake zijn van een beperkte vergroting bestaande voorzieningen, verbreding van de dagrecreatieve functie met een zelfstandig restaurant. Dit alles met als doel om de kwaliteit van het Henschotermeer te vergroten en tegelijkertijd seizoensverlenging als kostendrager mogelijk te maken. 2.5. Nieuwe bestemmingsregeling In het bestemmingsplan Buitengebied is sprake van een bouwvlak voor alle gebouwen. Om voor de toekomst duidelijk te maken waar wel niet gebouwd mag worden, krijgen ook de bestaande voorzieningen een eigen bouwvlak en een specifieke (sub)bestemming.

Op deze wijze wordt concentratie van de bebouwing beter geborgd dan in de huidige situatie het geval is. Overeenkomstig het bestemmingsplan ‘Buitengebied, herziening hek henschotermeer’ blijft de toegelaten bouwhoogte van een erfafscheiding 1 meter. Dit met uitzondering van de mogelijkheid om

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 16 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

omwille van de veiligheid te voorzien in hogere afscheidingen, zoals rondom een fietsenstalling, ten behoeve van een gasflessenopslag en dergelijke. Qua toe te laten bouwhoogten wordt aansluiting gezocht bij de planregeling van ‘Maarn – Buitengebied’, met goot- en bouwhoogten van respectievelijk 6 en 10 meter, met ruimte voor differentiatie tussen de verschillende gebouwen. Er is hierbij ook voorzien in een specifieke bouwlagenregeling om de bebouwing goed te laten aansluiten op en in het reliëf van het terrein. De regels van het bestemmingsplan Buitengebied (Woudenberg) ten aanzien van ondergronds bouwen zijn hierbij overgenomen. Aanvullend is daarnaast bepaald dat bij realisatie van meerdere ondergrondse bouwlagen deze bouwlagen enkel mogen worden gebruikt voor functies die ondergeschikt zijn aan de dagrecreatieve bestemming. Hierop is een uitzondering opgenomen waarbij is geborgd dat voor de ‘horeca tot en met categorie 2’ ten hoogste drie bouwlagen van maximaal 550 m 2 kunnen worden gerealiseerd, wat resulteert in een maximaal toegelaten bedrijfsvloeroppervlakte van 1.650 m 2. Op basis van deze bedrijfsvloeroppervlakte is in een aanvullende notitie van Integraal Verkeersadvies inzichtelijk gemaakt welke parkeerbehoefte gemoeid is met de toegelaten activiteiten en in hoeverre in deze parkeerbehoefte kan worden voorzien.

Het bestemmingsplan voorziet in een nadere regeling voor de kiosk en ambulante horeca die thans al gedurende het hoogseizoen langs het Henschotermeer aanwezig is. Deze functies die ondergeschikt zijn aan de dagrecreatie waren in het bestemmingsplan Buitengebied nog niet uitdrukkelijk bestemd. Het bestemmingsplan voorziet (in de lijn van het besluit van maart 2024) verder expliciet in een regeling waarbij het mogelijk is om een (verhard) terras aan te leggen aansluitend aan een gebouw met de functieaanduiding ‘horeca tot en met categorie 2’ of ‘strandhoreca’. De omvang van deze terrassen is in de regels vastgelegd. Daarbij is tevens bepaald dat het terras bij de strandhoreca moet zijn gericht naar het strand/meer. Tot slot is een beperking gesteld aan de toename van verharding in het gebied door hiervoor een aanlegvergunningplicht in het leven te roepen. Toevoeging van verharding in het gebied is niet wenselijk vanwege het belang van aanwezige natuur- en landschapswaarden, maar tegelijkertijd is het van belang dat het Henschotermeer ook toegankelijk is voor mensen met een beperking. Rondom het Henschotermeer vinden er sinds jaar en dag verschillende evenementen plaats zoals de nieuwjaarsduik, zakelijke en maatschappelijke bijeenkomsten en dergelijke.

Met dit bestemmingsplan wordt geen wijziging beoogd van deze reeds bestaande situatie, maar wel is het de bedoeling om te voorzien in een helder juridisch kader. Immers, in het bestemmingsplan Buitengebied 2010/2013 is hier geen specifieke regeling voor opgenomen, maar blijkens jurisprudentie van de Afdeling bestuursrechtspraak moeten evenementen ook via het bestemmingsplan worden gereguleerd. Met dit bestemmingsplan worden nog enkele aanscherpingen en verduidelijkingen doorgevoerd ten opzichte van de regeling in het bestemmingsplan van 21 maart 2024. Er kan hierbij worden terugverwezen naar paragraaf 2.4.7. daarmee In het NNN-gebied wat nabij het plangebied aanwezig is, vinden geen ontwikkelingen plaats. Dit geldt ook voor het gedeelte van recreatiegebied dat is gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 17 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Voor een overzicht van de bestaande en nieuwe voorzieningen en activiteiten wordt verwezen naar tabel 1. Het bestemmingsplan Buitengebied 2010/2013 laat in de regels een bebouwingsvloeroppervlak toe van 1.060 m2. Met dit bestemmingsplan wordt een bebouwd oppervlak toegelaten van in totaal 1.500 m2 en een bedrijfswoning van 600 m3. De toename qua bebouwing is primair bedoeld voor de nieuwe zelfstandige horeca.

Figuur 2: Ontwikkelingen Henschotermeer (bron: Van der Reest advies) Vo o r zien in g K aar t I n aan d u id in g Sanitair Overal in recreatiebestemming Kleedruimten Overal in recreatiebestemming Kiosk Overal in recreatiebestemming Foodtrucks Overal in recreatiebestemming Beheerdersfaciliteiten Overal in recreatiebestemming Zelfstandige horeca A Horeca - 2 Kantoor B Kantoor en beheerderswoning Beheerderswoning B Kantoor en beheerderswoning Expositieruimte F Expositieruimte Strandhoreca D Strandhoreca Seizoensgebonden Overal in recreatiebestemming Evenementen Overal in recreatiebestemming Bruggen E Overal in recreatiebestemming t o t aal o p p er v lak b eb o u w in g t o t aal in h o u d b ed r ij fsw o n in g

St at u s wordt vernieuwd wordt vernieuwd bestaand bestaand bestaand nieuw wordt vernieuwd nieuw wordt vernieuwd wordt vernieuwd bestaand bestaand 1 nieuw, 2 bestaand

Om v an g bestemd bestemd bestemd niet bestemd bestemd niet bestemd bestemd niet bestemd bestemd bestemd niet bestemd niet bestemd bestemd

200

m2

550 200 600 200 350 tijdelijk tijdelijk n.v.t. 1.500 600

m2 m2 m3 m2 m2

m2 m3

Tabel 1: overzicht bestaande, te vernieuwen, bestemde en te bestemmen bebouwing Henschotermeer

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 18 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

3.

Beleid

3.1. Rijksbeleid 3.1.1. Novi De NOVI is een instrument van de nieuwe Omgevingswet en loopt vooruit op de inwerkingtreding van die wet. De NOVI komt als structuurvisie uit onder de bestaande Wet ruimtelijke ordening (WRO). Het Nationaal Milieubeleidsplan (NMP4, 2001) en de Rijksnatuurvisie 2014 gaan op in en worden vervangen door de NOVI en het bijbehorende Nationaal Milieubeleidskader. De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) vervalt geheel, behalve paragraaf 4.9 Caribisch Nederland en Caribische Exclusieve Economische Zone. De NOVI geldt verder als wijziging van enkele onderdelen van het Nationaal Waterplan 2016-2021 (NWP) op grond van de Waterwet. Zodra de Omgevingswet in werking is getreden, zal deze structuurvisie gelden als een omgevingsvisie, zoals in de nieuwe wet bedoeld. De NOVI stelt een nieuwe aanpak voor: integraal, samen met andere overheden en maatschappelijke organisaties, en met meer regie vanuit het Rijk. Met steeds een zorgvuldige afweging van belangen wordt gewerkt aan de prioriteiten: ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie, een duurzaam en (circulair) economisch groeipotentieel, sterke en gezonde steden en regio’s en een toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.

Bovenstaande vergt een goed samenspel tussen Rijk, provincie, waterschappen en gemeenten, maar ook tussen overheden en bedrijven, maatschappelijke instellingen en burgers Centraal bij de afweging van belangen staat een evenwichtig gebruik van de fysieke leefomgeving, zowel van de boven- als van de ondergrond. We spreken hier over ‘omgevingsinclusief’ beleid. De NOVI onderscheidt daarbij drie afwegingsprincipes: 1) Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies, 2) Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal, en 3) Afwentelen wordt voorkomen. Het Rijk zal bij de uitvoering van de NOVI zichtbaar maken hoe de omgevingsinclusieve benadering vorm krijgt en de afwegingsprincipes benut worden. Beoordeling Voorliggend plan is te kleinschalig om van invloed te zijn op het beleid genoemd in de NOVI. Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Het Barro is op 22 augustus 2011 vastgesteld en sinds die tijd enkele malen herzien. In de geconsolideerde versie van het Barro zijn bepalingen opgenomen ten aanzien van: a) Rijksvaarwegen; b) Project Mainportontwikkeling Rotterdam; c) Kustfundament; d) Grote rivieren; e) Waddenzee en waddengebied; f) Defensie; g) Hoofdwegen en hoofdspoorwegen; h) Elektriciteitsvoorziening; i) Buisleidingen van nationaal belang voor vervoer van gevaarlijke stoffen; j) Natuurnetwerk Nederland;

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 19 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

k) Primaire waterkeringen buiten het kustfundament; l) IJsselmeergebied (uitbreidingsruimte); m) Erfgoederen van uitzonderlijke universele waarde; n) Ruimtereservering parallelle Kaagbaan. Beoordeling Het plan heeft geen gevolgen voor de ruimtelijke belangen welke in het Barro zijn benoemd. In het Natuurnetwerk Nederland wat langs het plangebied loopt, vinden geen ontwikkelingen plaats. Het NNN kent geen externe werking waardoor het plan geen gevolgen heeft voor de ruimtelijke belangen van het Barro. 3.1.2. Bro - Ladder voor duurzame verstedelijking Per 1 oktober 2012 is de ladder voor duurzame verstedelijking (ook wel duurzaamheidsladder) als motiveringseis opgenomen in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro)1. Zo dient de behoefte aan de ontwikkeling te worden onderbouwd. Indien het een ontwikkeling betreft buiten het bestaand stedelijk gebied dient te worden gemotiveerd waarom niet binnen bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Bij een nieuwe stedelijke ontwikkeling is duurzame verstedelijking het uitgangspunt. Als stedelijke ontwikkeling wordt verstaan: ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.

Beoordeling Het voornemen voorziet in de toevoeging van bebouwing waarvoor de bebouwingsmogelijkheden van het geldende bestemmingsplan moet worden verruimd. Er is sprake van een verruiming van de ondersteunende dagrecreatieve voorzieningen rondom het Henschotermeer. Deze beoogde toevoegingen dienen te worden beschouwd als een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Het realiseren van een kwaliteitsslag en uitbreiding van voorzieningen bij het Henschotermeer past bij de groeiende vraag bij recreanten naar een kwalitatief hoogwaardig en ook breed aanbod aan voorzieningen. Voor veilig zwemwater en het in stand houden van de voorzieningen en de landschappelijke waarden van het gebied zijn inkomsten nodig. Het bieden van meer faciliteiten bij het Henschotermeer is kortom hoe dan ook noodzakelijk voor een concurrerende exploitatie van het meer, welke uit de aard der zaak ook van belang is voor een duurzaam beheer en voor de instandhouding van het meer en de omgeving daarvan als aantrekkelijke recreatielocatie. De voorzieningen zorgen ervoor dat het meer ook aantrekkelijke andere recreatiemogelijkheden biedt indien geen sprake is van strandweer. De voorzieningen dragen daarnaast bij aan een spreiding van de verblijftijd, waardoor wordt bijgedragen aan de verkeersspreiding en de huidige congestie door piekbelasting op de omliggende wegen wordt tegengegaan.

De nieuwe ondersteunende voorzieningen ter verbetering en verbreding van de dagrecreatieve functie zijn noodzakelijk voor een goed en duurzaam in stand houden van deze functie. Deze functie kunnen de 1

Artikel 3.1.6, lid 2 Besluit ruimtelijke ordening

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 20 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

voorzieningen niet vervullen indien deze op grote afstand van het meer in stedelijk gebied zouden worden ondergebracht. Qua omvang, positionering en ontwerp zijn de extra voorzieningen passend bij de recreatieve en landschapsfunctie van het meer. Hiermee is de behoefte in de beoogde ontwikkelingen aangetoond. Het verbeteren van het aanbod van bestaande recreatieve voorzieningen past tevens binnen het provinciaal en gemeentelijk beleid. 3.2. Provinciaal beleid 3.2.1. Omgevingsvisie De Omgevingsvisie van de provincie Utrecht is vastgesteld door de Provinciale Staten op 10 maart 2021. De Provinciale Ruimtelijke Structuurvisie (PRS) is opgesteld om te zorgen voor een blijvend aantrekkelijke provincie. In 2050 wil de provincie Utrecht op onderstaande thema’s deze zaken bereikt hebben: a. Stad en land gezond: Ervoor zorgen dat de woon-, werk- en leefgebieden gezond zijn en uitnodigen tot bewegen (te voet of per fiets). Ook wil de provincie dat er in en rondom steden en dorpen voldoende groene gebieden zijn om te recreëren. b. Klimaatbestendig en waterrobuust: De provincie beschermen tegen overstromingen, een tekort aan zoetwater of de gevolgen van extreem weer (wateroverlast en hitte). Ook de bodemdaling tegengaan, met name in de veenweidegebieden. c. Duurzame energie: Stimuleren van energiebesparing, evenals het opwekken van duurzame energie uit wind, zon, bodem en water. d.

Vitale steden en dorpen: Bouwen van nieuwe woningen en bedrijven vooral op plekken binnen de bebouwde kom. En op plekken die goed met trein, bus, tram en fiets te bereiken zijn. e. Duurzaam, gezond en veilig bereikbaar: Nieuwe verbindingen leggen voor openbaar vervoer en (snel)fietspaden aan tussen de woon-, werk- en leefgebieden. Ook beter gebruik maken van de bestaande wegen. f. Levend landschap, erfgoed en cultuur: Goed zorgen voor de landschappen, waterlinies, forten, kastelen en buitenplaatsen, en dat veel mensen kunnen genieten van die fraaie plekken. De provincie vindt het belangrijk dat het cultuuraanbod (zoals festivals en musea) met het aantal inwoners meegroeit. g. Toekomstbestendige natuur en landbouw: De natuur beschermen en nieuwe natuurgebieden aanleggen die onderling met elkaar verbonden zijn. De provincie helpt boeren om een omslag te maken naar kringlooplandbouw. Dat betekent voedsel produceren met zo min mogelijk verlies aan grondstoffen en een zorgvuldig beheer van bodem, water en natuur. Beoordeling Voorliggend plan sluit aan bij de doelstellingen 'Stad en land gezond' en 'Levend landschap, erfgoed en cultuur'. Het zorgt mede ervoor dat het plangebied een duurzame toekomst tegemoet gaat waardoor

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 21 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

dit groene gebied beschikbaar blijft voor een breed publiek om te recreëren. Het plan ziet toe op het vitaliseren van het gebied door kwaliteitsverbeteringen toe te passen op de aanwezige bebouwing. 3.2.2. Interim Omgevingsverordening provincie Utrecht Huidige planregeling is bedoeld ter herstel en aanvulling van het bestemmingsplan van 21 maart 2024. Gezien het overgangsrecht hoeft niet te worden getoetst aan het nu geldende provinciaal omgevingsbeleid. Dit beleid is overigens niet op relevante onderdelen gewijzigd. In de Interim Omgevingsverordening van de provincie Utrecht staan de regels die horen bij het beleid dat in de Omgevingsvisie staat. Bijvoorbeeld regels voor natuurgebieden, waterwingebieden en woningbouw. In de Omgevingsverordening gaat het deels om regels die alleen voor gemeenten, waterschappen en uitvoeringsdiensten gelden en deels om regels die voor iedereen gelden. Hierna wordt ingegaan op de belangen voor het plandeel. Beoordeling Op de kaart 'Landschap' is het plandeel aangemerkt als 'Landschap Utrechtse Heuvelrug'.

Figuur 3: Uitsnede kaart ‘Landschap’, plangebied indicatief aangegeven met marker (bron: Ruimtelijke Plannen provincie Utrecht).

Voor de Utrechtse Heuvelrug wil de provincie Utrecht de volgende kernkwaliteiten behouden en versterken: − Robuuste eenheid − Reliëfbeleving − Extreme historische gelaagdheid Bij ontwikkelingen in het landschap van de Utrechtse Heuvelrug wordt aandacht gevraagd voor het in stand houden van het reliëf en voor het in stand houden van het samenhangend boscomplex. Vanwege het reliëf en de overige kwaliteiten van de Heuvelrug wil de provincie Utrecht in dit gebied geen grootschalige ontgrondingen. Kleinschalige ontgrondingen voor natuurontwikkeling of recreatieve ontwikkeling zijn wel mogelijk, mits geen onevenredige afbreuk wordt gedaan aan de kwaliteiten.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 22 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

Op de kaart 'Recreatie' is het plandeel aangemerkt als 'Bovenlokaal dagrecreatieterrein'.

Figuur 4: Uitsnede kaart ‘Recreatie’, plangebied indicatief aangegeven met marker (bron: Ruimtelijke Plannen provincie Utrecht).

Het terrein rondom het Henschotermeer is aangemerkt als bovenlokaal dagrecreatieterrein. Een ruimtelijk besluit voor gronden die indicatief zijn aangewezen als 'Bovenlokaal dagrecreatieterrein' kan, volgens artikel 9.20 van de omgevingsverordening, ten behoeve van de dagrecreatieve functie bestemmingen en regels bevatten die ontwikkeling van aan het recreatieve gebruik gerelateerde voorzieningen op bestaande bovenlokale dagrecreatieterreinen toestaan, mits is voldaan aan de volgende voorwaarden: a. de recreatieve waarde van het gebied wordt versterkt, en b. de voorzieningen zijn noodzakelijk voor de duurzame exploitatie van het bestaande bovenlokale dagrecreatieterrein, en c. de voorzieningen worden zo veel mogelijk op één plek geconcentreerd, op zodanige wijze dat nabij gelegen natuurgebieden worden ontzien, en d. de omliggende agrarische bedrijven worden niet in hun bedrijfsvoering belemmerd. De toelichting op een ruimtelijk besluit voor gronden die zijn aangewezen als 'Bovenlokaal dagrecreatieterrein' bevat een ruimtelijke onderbouwing waaruit blijkt dat aan de genoemde voorwaarden is voldaan. Beoordeling Met dit plan wordt geïnvesteerd in bestaande en nieuwe dagrecreatieve voorzieningen. Daarmee wordt de recreatieve waarde versterkt (voornamelijk buiten het hoogseizoen).

Deze versterking daagt bij aan een duurzame exploitatie van terrein en is voor een duurzame en gezonde exploitatie noodzakelijk.

580125-632396106-471 - 580125 - Mooi Meer B.v. / bp Henschotermeer 580125

Pagina 23 van 58

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’, herziening tijdens beroep, Woudenberg

De nieuw aan te leggen voorzieningen met een grotere impact op de omgeving worden zoveel mogelijk geclusterd in de zuidoosthoek. De ontwikkeling is weloverwogen buiten het Natuurnetwerk Nederland gehouden en zal plaatsvinden op gronden die thans al zijn bestemd voor recreatieve doeleinden en die ook nu al intensief in gebruik zijn voor dagrecreatie. Het behoud van de aanwezige natuur is immers belangrijk, dat blijkt ook uit de participatie. De bestaande situatie wordt op dit vlak dan ook gecontinueerd: de zone rondom het meer zal in gebruik blijven voor dagrecreatie. Het omliggende bos dat is aangemerkt als NNN-gebied blijft in gebruik voor extensieve recreatie zoals wandelen. Voor de nieuwe dagrecreatieve voorzieningen wordt gebruik gemaakt van de reeds bestaande parkeervoorzieningen. Het is immers niet de bedoeling om de bezoekerscapaciteit te vergroten, maar juist om (verkeers)pieken in bezoekersaantallen te dempen en een jaarronde exploitatie mogelijk te maken. Bij de vernieuwing en de nieuwbouw van de verschillende voorzieningen in het gebied zullen de kwaliteiten van het aanwezige reliëf zo veel mogelijk worden benut.