Document · PDF

04. Kadernota 2024-2027.pdf

Gemeenteraad 29 juni 2023, gemeente WoudenbergBij agendapunt: 14: Kadernota 2024-202719.774 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Hoewel in 2021 met pilots is gestart, kan de daadwerkelijke besparing pas gerealiseerd worden met ingang van de nieuwe inkoop jeugd. Omdat de ingangsdatum van de regionale inkoop met een jaar is uitgesteld, wordt de besparing van € 30.000 pas vanaf 2024 gerealiseerd. De financiële opgaven met betrekking tot de voorstellen over het leerlingenvervoer, te weten 51, 59a en b, worden niet gehaald. De huidige contracten leerlingevervoer zijn met een jaar verlengd waarin een flinke verhoging van de tarieven is meegenomen. Voor schooljaar 2024-2025 en verder moet leerlingenvervoer namelijk opnieuw aanbesteed worden. De verwachting is dat de eventuele besparing door de inzet van elektrische fietsen, alternatieven en een strengere toelating, door de nieuwe tarieven teniet gedaan wordt. Hierdoor realiseren we per saldo geen bezuiniging maar beperken we wel de verwachte overschrijding van het budget door de nieuwe tarieven. De implementatie van de uitwerkingen uit voorstel 80, substitutie en demedicalisering, is in volle gang en verloopt naar verwachting. Waardoor het perspectief is dat we de besparing voor 2023 en verder behalen. Voor 2022 valt de opbrengst € 15.000 lager uit doordat nog niet alle interventies volledig zijn doorgevoerd. De resultaten van het voorstel over hulp in de huishouding (voorstel 75) zijn in 2022 en worden in 2023 niet (volledig) behaald.

De afgelopen periode is gebleken dat het verwerken van de nieuwe kaders in de nadere regels en verordening voor de praktijk onvoldoende handvatten biedt om daadwerkelijk minder tijd per cliënt te indiceren. Dit vraagt een aanpassing van de interne richtlijnen. Deze worden herzien. Vanaf dat moment kunnen nieuwe cliënten volgens de herziene regels worden geïndiceerd daarom is er voor 2023 rekening gehouden met een in groeipad van 50%. We kunnen concluderen dat de geleverde inspanningen ertoe leiden dat in 2022 en de jaren vanaf 2024 de totaalopgaven nagenoeg behaald worden. Voor 2023 voorzien wij een besparing van € 569.000 in plaats van de beoogde € 680.000. Het tekort voor 2023 is verwerkt in de begroting 2023-2026. Monitor bezuinigingen Tweede Herstelplan 2022 Net als ten aanzien van de realisatie en implementatie van de voorstellen en denkrichtingen uit de bezuinigingsdialoog programma 1 Samenleving, zijn de bij de bezuinigingen uit het Tweede Herstelplan betrokken portefeuillehouders en ambtenaren na de raadsvergadering van december 2021 aan de slag gegaan met het realiseren van de bezuinigingen. Met peildatum 15 april 2023 is recentelijk een overzicht van de stand van zaken gegeven. In dit overzicht zijn de bezuinigingen, die recent door de raad zijn teruggedraaid, verwerkt. Deze hebben in het overzicht een Kadernota 2024-2027

paarse kleur (status 6) gekregen. Het vervolgonderzoek naar een toekomstbestendige buitendienst start later dit jaar waardoor de businesscase aangaande het privatiseren van de milieustraat nog moet starten en het lidmaatschap voor fairtrade gemeente is per 2023 opgezegd. Wij stellen voor dat van de bezuinigingen Tweede Herstelplan geen update meer wordt gegeven aangezien voor alle jaren de bezuinigingsopgave wordt gehaald.

Kadernota 2024-2027

Legenda - gerealiseerde besparing Besparing wordt niet gerealiseerd Besparing wordt deels gerealiseerd Verwachte toekomstige besparing Feitelijk gerealiseerde besparing op peildatum Geen besparingsopgave voor dit jaar Besparing geheel teruggedraaid door de raad

Monitor bezuinigingsdialoog programma 1 Samenleving 2020-2021 Peildatum: 15 april 2023 Overgenomen voorstellen 20. Kunst- en cultuurbeleid (programmacoördinator) 79. Wmo (dagactiviteiten)

60. Jeugdzorg (onderwijs)

Harde besparing 2022 2023 12.500 12.500 -3.636 45.490

15.000

30.000

2024 12.500 70.053

30.000

2025 12.500 70.053

30.000

Zachte besparing 2022 2023 0 0 0 0

2024 0 0

2025 0 0

Gerealiseerde besparing 2022 2023 12.500 12.500

2024 12.500

56.000

78500

30000

0 tarieven teniet gedaan wordt. Hierdoor realiseren we per saldo geen bezuiniging maar beperken wel de verwachte overschrijding van het budget door de nieuwe tarieven.

10.000 1.200 2.500 0 10.650

1.867 0 94.717

1.867 0 147.217

10.000 1.200 Niet doorgevoerd. Niet gehaald in 2022 2.500 0 Bezuiniging van € 2.500 is vanaf 2023 teruggedraaid door de raad. 10.650 De eerste uitkomsten van de inventarisatie laten zien dat deze besparing gehaald wordt. De bezuiniging is door de raad met 50% teruggedraaid. Prestatieafspraken worden gemaakt tijdens de subsidie en/of inkoopgesprekken van 2023. 1.867 0 Gesprekken zijn gevoerd. Consulent in dienst nemen is duurder dan huidige inhuurconstructie 147.217

2025 Toelichting 12.500 Het verschil tussen de kosten van de afgegeven indicaties in 2019 en 2021 is 91K. De investeringskosten van deze besparing zijn 2022 en 2023 45K. In 2024 en 2025 verwachten we 22,5K aan kosten te maken. Aantal unieke clienten: 54 in 2019, 33 in 2021, 22 in 2022 (tot juni, verwachting 2022 totaal 30). Daling in 2021 is deels te verklaren door Corona. Toen waren er geen alternatieven voor dagactiviteiten in het voorveld voor ouderen met dementie. Op dit 78500 moment wordt er een alternatief aanbod gerealiseerd om in deze behoefte te voorzien waardoor we verwachten dit niveau vast te houden. De financiele realisatie van de opgave in voorstel 27 (DemenTalent), te weten 10.000 euro, wordt hierin meegenomen. Besparing in 2022 is gerealiseerd.

Start contract regionale Inkoop '23 is met een jaar uitgesteld. Start contract Inkoop '23 begint op 1 januari 2024 30000 Met het schooljaar 2023-2024 en verder moet leerlingenvervoer opnieuw aanbesteed worden. De verwachting is dat de eventuele besparing door de inzet van elektrische fietsen, alternatieven en strengere toelating, door de nieuwe

51. Leerlingenvervoer (elektrische fiets)

22.500

31. Passend onderwijs (bugdet schrappen) 86. Wmo (verhogen eigen bijdrage regiotaxi) 6. Sportbeleid (budget schrappen) 85. SMI (budget verlagen) 2c. Subsidies en inkoop niet-wettelijke taken (10 % bezuinigen)

10.000 1.200 2.500 2.500 0

10.000 1.200 2.500 0 10.650

0 0 0 0 0

43a. Uitvoering wettelijke taken onderdeel GGDrU 43b. Uitvoering wettelijke taken onderdeel re-integratie Overgenomen voorstellen TOTAAL

0 0 40.064

1.867 8.000 144.707

1.867 8.000 169.270

0 0 0

Denkrichtingen 80. Substitutie en demedicaliseren Jeugdwet en Wmo

2022 164.000

2023 333.000

2024 347.000

2025 347.000

2022 0

2023 0

2024 0

2025 0

76. Wmo hulpmiddelen

25.000

3. Re-integratie en beschut werken

36.000

47. Schuldhulpverlening 49. Inburgeringsprocedure wettelijk opgelegd? Met minimum of maximum 65. Welzijn op recept (WoR)

4.000 2.000 p.m.

0 2.000 p.m.

0 0 p.m.

59a. Leerlingenvervoer (alternatieven)

p.m.

59b. Leerlingenvervoer (strengere toelating)

p.m.

77. Inzet Anja Assisteert

p.m.

88b. Eisen ingekochte zorg

p.m.

84. Jeugdzorg (BSA)

p.m.

83b. Jeugdzorg-pleegzorg

p.m.

5. Contract & beheer (geen standaardindicering meer opnemen in contracten)

p.m.

4. Optimaal gebruik vastgoed en panden

p.m.

X. Businesscase Cultuurhuis

p.m.

Denkrichtingen TOTAAL

Kadernota 2024-2027

83.500 2022

2023

2024

2025

149.000

333.000

347.000

72.000

25.000

p.m.

195.000

396.000

410.000

Nog niet alle interventies zijn (volledig) geimplementeerd, waardoor de opbrengst van 2022 lager uitvalt.

Aanvragen kunnen beter getoest worden door duidelijke kadering van voorzienbaarheid en algemeen 25.000 gebruikelijkheid in de nadere regels. Hierdoor is in voorkomende gevallen het deels toekennen of afwijzen beter uitlegbaar aan de inwoners. 36.000 Op dit moment is 31.000 besparing feitelijk gerealiseerd vanaf 2023. Daarnaast verwachten we ook het resterende deel van de opgave te halen. Door de raad is € 3.500 van deze bezuiniging teruggedraaid.

36.000

4.000 2.000

0 2.000

p.m

p.m.

82. Jeugdzorg regionale samenwerking

62. Leerplicht

10.000 0 2.500 2.500

0 De raad heeft deze bezuiniging van € 4.000 teruggedraaid. 2.000 De uitrol van WoR stagneert vanwege personele wisselingen. We verwachten dat het resultaat vooral ten gunste 0 komt van de zorgverzekeringswet. De drie voorstellen over leerlingenvervoer worden in gezamenlijkheid opgepakt en worden financieel verwerkt in 0 de opbrengst van voorstel 51. De drie voorstellen over leerlingenvervoer worden in gezamenlijkheid opgepakt en worden financieel verwerkt in 0 de opbrengst van voorstel 51. Deze middelen zullen worden ingezet als incidentele investering en leveren daarmee geen structurele besparing op 0

Inhoudelijk is het voorstel behaald. Mede in combinatie met andere voorstellen die de Inkoop 23 raken (zoals voorstel 80) verwachten we geen kwantificeerbaar financieel voordeel dat naar dit voorstel herleidbaar is.

Inhoudelijk is het voorstel behaald. Op dit moment wordt een impactanalyse gemaakt om in kaart te brengen wat de p.m financiele gevolgen zullen zijn van de realisatie van dit voorstel. Mede in combinatie met andere voorstellen die de Inkoop 23 raken (zoals voorstel 80) verwachten we geen kwantificeerbaar financieel voordeel dat naar dit voorstel herleidbaar is. Dit voorstel wordt niet gerealiseerd. Dit voorstel heeft geen plek gekregen in de regionale inkoop. Het is niet realistisch gebleken om dit voorstel in de praktijk te brengen.

p.m

0 227.000

0 396.000

0 410.000

Mede in combinatie met andere voorstellen die de Inkoop 23 raken (zoals voorstel 80) verwachten we geen 0 kwantificeerbaar financieel voordeel dat naar dit voorstel herleidbaar is. p.m De businesscase is gestart in het voorjaar 2023 0 410.000

Voorstellen met voorwaarden 9. Sport (2 beheersstichtingen)

44. Jeugd- en jongerenwerk

2022 0

2023 0

2024 0

2025 0

2022 0

2023 8.864

2024 8.864

2025 8.864

11.900

27. Wmo (DemenTalent)

10.000

75. Wmo (huishoudelijke hulp)

55.900

117.400

123.250

2022

0 0 13. Sport (subsidies)

13.587

17. Kunst- en cultuurbeleid (Bibliotheek)

27.000

54.000

17. Kunst- en cultuurbeleid (Bibliotheek: huisvestingskosten)

17.500

35.000

17. Kunst- en cultuurbeleid (Bibliotheek)

12.000

18. Kunst- en cultuurbeleid (St. Oud Woudenberg /St. Kunst & Cultuur: huisvestingskosten) 2b. Subsidies en inkoop niet-wettelijke taken (20 % bezuinigen)

24.385

48.770

10.650

21.300

2023 0

2024 0

11.900

2025 8.864 Prestatieafspraken worden gemaakt tijdens de gesprekken over de bijdragen van 2024 en verder. Dit omvat in ieder geval inzicht in de jaarrekeningen van de beheersstichtingen.De raad heeft vanaf 2024 € 8.864 van de bezuiniging teruggedraaid. 11.900 Prestatieafspraken worden gemaakt tijdens de subsidie en/of inkoopgesprekken van 2023. De raad heeft vanaf 2023 € 11.900 van deze bezuiniging teruggedraaid. Dit voorstel wordt integraal gerealiseerd met voorstel 79. De financiele opbrengst van dit voorstel wordt 0 meegenomen in de resultaten van voorstel 79. We zien dat het gemiddelde aantal geindiceerde minuten per client terugloopt. Daarnaast onderzoeken we 123.250 manieren om de instroom te beperken door bijvoorbeeld de inzet van Powerful aging. 13.587 Prestatieafspraken worden gemaakt tijdens de subsidie en/of inkoopgesprekken van 2023. De raad heeft vanaf 2023 € 13.587 van deze bezuiniging teruggedraaid.

58.700

123.250

12.000

De 2 voorstellen over de huisvestingskosten van de partners van het Cultuurhuis worden in gezamenlijkheid opgepakt en worden financieel verwerkt in de opbrengst van voorstel 18. Prestatieafspraken worden gemaakt tijdens de subsidie en/of inkoopgesprekken van 2023. De raad heeft vanaf 2023 12.000 € 18.000 van deze bezuiniging teruggedraaid.

8.000

0 0

Door het anders inkopen van de schoonmaak en beveiliging heeft de St. Cultuurhuis de jaarlijkse beheerskosten kunnen verlagen. De 2 voorstellen over bezuinigen op subsidies en inkoop niet-wettelijke taken (2b en 2c) worden in gezamenlijkheid opgepakt en financieel verwerkt bij 2c. Op het moment dat we meer dan 21.300 euro bezuinigen zal dit waarschijnlijk 0 resulteren in een stijging van de zorgkosten. Dit omdat de subsidies en inkoop niet-wettelijke taken voor een belangrijk deel betrekking hebben op vrijwilligersorganisaties en/of -activiteiten die ondersteuning bieden aan meer kwetsbare inwoners.

Voorstellen met voorwaarden TOTAAL

65.900

139.300

157.150

101.986

181.521

78.600

155.150

177.601

Besparingen bezuinigingsvoorstellen/denkrichtingen TOTAAL

300.964

680.007

736.420

101.986

181.521

310.500

569.317

712.367

734.818

Kadernota 2024-2027

Legenda 1 - status Status 1 = besparing wordt niet gerealiseerd Status 2 = besparing nog te realiseren Status 3 = er loopt nog een onderzoek naar de besparing, is deze realiseerbaar? Status 4 = besparing is uitgewerkt Status 5 = besparing is gerealiseerd Status 6 = besparing is teruggedraaid door de raad

Legenda 2 - planning Achter op planning Op planning Voor op planning

Monitor bezuinigingsopgave Tweede Herstelplan 2021 Peildatum 15 april 2023

Totale bezuinigingsopgave uit Tweede Herstelplan 2021 Gewijzigde financiële afspraken zorgadministratie Amersfoort Verlagen innovatiebudget Subtotaal programma 1 3. Beeldkwaliteit openbare ruimte van B/C naar C - gazon minder vaak maaien 4. Beeldkwaliteit openbare ruimte van B/C naar C - minder obstakels en bosplantsoen maaien 5. Beeldkwaliteit begraafplaats van A naar B - hagen machinaal knippen

Status Planning Legenda Legenda 1 2 Toelichting Afspraken zijn per 1 januari 2022 ingegaan en verwerkt in de begroting. Verwerkt in de begroting.

NVT NVT

6. Voorlichting landschapsbeheer 8. Communicatie groenbeleidsplan

11. Privatiseren milieustraat 13. Reclame lichtmasten en rotondes Subtotaal programma 2 14. Extra gemeentelijke bijdrage VRU - postcommandant brandweer Woudenberg 15. Subsidie Slachtofferhulp Nederland

NVT

16. Hackshield Subtotaal programma 3 17. Duurzaamheid - lidmaatschap 18. Duurzaamheid - natuur- en milieueducatie 19. Duurzaamheid - uitvoering beleid 20. Economie - beleid 21. Recreatie en promotie 23. RUD

24. Telefonische bereikbaarheid KCC - 3 middagen open / 2 dicht

25. Gemeentehuis op vrijdagmiddag sluiten Subtotaal programma 5 Eindtotaal

Kadernota 2024-2027

In 2022 wordt het bestek aangepast waardoor de bezuiniging vanaf 2023 in werking treedt. Bezuiniging teruggedraaid. Wordt vanaf het groeiseizoen 2022 toegepast. Bezuiniging teruggedraaid. Wordt vanaf het groeiseizoen 2022 toegepast. Aanvragen "groen aan de buurt" worden niet langer in behandeling genomen. Ten aanzien van biodiversiteit vindt geen specifieke communicatie meer plaats. Hiervoor volgt een businesscase welke onderdeel wordt van het onderzoek naar de toekomstbestendige buitendienst. De businesscase moet nog starten. vergunning voor extra locaties is verleend, extra inkomsten volgen

De extra gemeentelijke bijdrage is via een brief opgezegd. Ja De bezuiniging is mondeling aangegeven. De overeenkomst voor 2022 en verder is niet ondertekend. Daarnaast is deze mondeling opgezegd. Ja Het lidmaatschap wordt per 2023 opgezegd. Verwerkt in de begroting. Verwerkt in de begroting. Verwerkt in de begroting. Verwerkt in de begroting. Verwerkt in de begroting. Naar de betreffende partij is een brief verzonden dat in 2022 geen nieuw geld beschikbaar is. Verder is e.e.a. verwerkt in de begroting.

44. Vervallen Leader Subtotaal programma 4

NVT

Ingeboekte besparing Contract opgezegd?

De telefonische bereikbaarheid is conform de bezuinigingsopgave aangepast. Bezuiniging gerealiseerd doordat bij de aanstelling van een nieuwe collega minder contracturen overeen zijn gekomen. Het gemeentehuis is op vrijdagmiddag gesloten. Bezuiniging gerealiseerd doordat bij de aanstelling van een nieuwe collega minder contracturen overeen zijn gekomen.

Gerealiseerde besparing

2022

2023

2024

2025

2022

2023

2024

2025

30.000

0 30.000

10.000 40.000

50.000 80.000

0 30.000

10.000 40.000

50.000 80.000

5.000

1.000

1.500

p.m. 2.000 10.500

p.m. 1.500 3.500

p.m. 1.000 3.000

p.m. 2.000 10.500

p.m. 1.500 3.500

p.m. 1.000 3.000

0 0

19.000 0

0 0

19.000 0

1.800 1.800 0 1.000 4.500 6.145 3.000 25.000

1.800 20.800 1.000 1.000 4.500 6.145 3.000 40.000

1.800 1.800 0 1.000 4.500 6.145 3.000 25.000

1.800 20.800 1.000 1.000 4.500 6.145 3.000 40.000

8.660 48.305

8.660 64.305

8.660 48.305

8.660 64.305

8.000

10.000 18.000 108.605 100%

14.000 14.000 132.605 100%

14.000 14.000 142.105 100%

14.000 14.000 182.105 100%

10.000 18.000 108.605 100%

14.000 14.000 132.605 100%

14.000 14.000 142.105 100%

14.000 14.000 182.105 100%

Hoofdstuk 4. Monitor Plan van Aanpak Financiële Scan provincie Utrecht In mei 2021 is een rapportage financiële scan gemeente Woudenberg door de provincie Utrecht aan het college van burgemeester en wethouders aangeboden. Deze rapportage is door de onderzoeker op 20 mei 2021 aan de raad gepresenteerd. Deze rapportage is als bijlage van de Kaderbrief 2022-2025 besproken met de raad tijdens de commissievergaderingen in juni 2021. De financiële scan is toekomstgericht en geeft inzicht in de financiële positie, de kansen en de risico’s. De uitkomsten kunnen worden gebruikt als ondersteuning bij het formuleren van toekomstig (financieel) beleid. Verder verschaft de financiële scan inzicht in hoe de financiële positie van de gemeente zich verhoudt tot vergelijkbare gemeenten. Bovendien wordt inzicht gegeven in de cijfermatige afwijkingen die zich op de verschillende taakvelden ten opzichte van de algemene uitkering en een selectiegroep van gemeenten voordoen. De financiële scan levert een aantal aanbevelingen op voor onze gemeente. De provincie Utrecht verwacht van de gemeente Woudenberg een bewuste keuze te maken over welke voorgestelde aanbevelingen wel of niet door de gemeente worden opgepakt. De gemeente mag zelf bepalen welke aanbevelingen worden opgevolgd.

In het Plan van Aanpak wordt aangegeven hoe de aanbevelingen worden opgepakt, hoe de stand van zaken is met betrekking tot deze aanbevelingen en wanneer de aanbevelingen zijn afgerond. De voortgang van het Plan van Aanpak (Monitor) wordt twee keer per jaar aan de raad voorgelegd middel een bijlage bij de kaderbrief en de begroting. Het onderstaand overzicht laat zien hoe de voortgang van het Plan van Aanpak Financiële scan is medio april 2023.

Kadernota 2024-2027

Monitor Plan van Aanpak aanbevelingen financiële scan Woudenberg (medio april 2023) Aanbeveling 1

Begroting en jaarstukken: Stuur nadrukkelijk op het realiseren en behouden van structureel begrotingsevenwicht en neem in zowel begroting als jaarrekening een berekening van het (meerjarig) structureel saldo op. Definieer de term “tekort sociaal domein” i.c. Jeugdzorg en Wmo (hogere werkelijke lasten ten opzichte van de geraamde lasten, hogere geraamde lasten ten opzichte van de in de vorige begroting geraamde lasten, inclusief of exclusief gedeeltelijke compensatie uit eventuele groei algemene uitkering e.d.?) om zo een eenduidig beeld te verkrijgen wat daarmee wordt bedoeld. Neem de berekening van het saldo sociaal domein (Jeugdzorg en Wmo) volgens de door de gemeente gehanteerde definitie op in de begroting en de jaarrekening zodat dit tekort beter kan worden geduid.

Actie

Stand van zaken

Datum gereed

Gereed?

Overzicht berekening structureel begrotingsevenwicht opnemen in de begroting.

In de begroting 2022-2025 is het betreffende overzicht opgenomen.

September 2021

Verwerken definitie “tekort sociaal domein” in P&C-producten.

Is opgepakt bij de begroting 2023-2026.

September 2022

Verwerken berekening van het tekort in het sociaal domein in P&Cproducten.

In de verschillende P&C documenten wordt met ingang van 2022 melding gemaakt of de financiële stand van zaken van het sociaal domein nadelig of voordelig is ten opzichte van de raming.

Komt doorlopend aan de orde de komende jaren.

N.v.t.

Licht de in het meerjarig overzicht van reserves in de begroting ook de (meerjarige) reservemutaties toe.

Toelichting op reservemutaties opnemen in de begroting.

In de begrotingen 2022-2025 en 2023-2026 is een eerste toelichting op de reservemutaties opgenomen. Bij de begroting 2024-2027 volgt een verdere uitwerking.

September 2023

Neem in de meerjarenbegroting ook een meerjarig overzicht van voorgenomen investeringen (MIP) en de dekking hiervan op.

Overzicht van MIP opnemen in begroting.

Is deels opgepakt in de begroting 2023-2026. In de begroting 2024-2027 wordt het MIP apart als bijlage verwerkt.

September 2023

Kadernota 2024-2027

Aanbeveling

Actie

Stand van zaken

Datum gereed

Gereed?

Weerbaarheid en weerbaarheid van de financiële positie: Zet in op het verbeteren van de reservepositie (de solvabiliteit) en ontwikkel daar beleid op.

Beleid maken op verbeteren van de reservepositie.

Het verbeteren van de reservepositie is opgepakt bij het tweede herstelplan (raad dec 2021). Beleid maken op het verbeteren van de reservepositie wordt meegenomen bij het onderzoek financiële gezondheid gemeente Woudenberg. Recent is, via externe ondersteuning, de dashboard financiële gezondheid gemeente Woudenberg opgesteld. Dit dashboard is onderdeel van de kadernota 2024-2027 en wordt voorgelegd aan de raad in de raadsvergadering van juni 2023.

December 2021

Juni 2023

Weerstandsvermogen: Stel kaders vast voor de bandbreedte waarbinnen de weerstandsratio zich moet bevinden.

Kaders vaststellen bij de eerst volgende Kadernota of Begroting.

Kaders vaststellen is met het college besproken in augustus 2022. Recent is, via externe ondersteuning, de dashboard financiële gezondheid gemeente Woudenberg opgesteld. Dit dashboard is onderdeel van de kadernota 2024-2027 en wordt voorgelegd aan de raad in de raadsvergadering van juni 2023.

Juni 2023

Stel vast of de in de algemene reserve grondbedrijf gereserveerde gelden voldoende zijn

Met de stuurgroep Woudenberg Oost en Zuid Oost wordt bekeken of

Deze aanbeveling is nog niet opgepakt. Met de stuurgroep

Nog niet duidelijk.

Kadernota 2024-2027

Aanbeveling

Actie

Stand van zaken

voor de toekomstige ontwikkelingen in Woudenberg-Oost en welke impact dit eventueel heeft op het weerstandsvermogen van de gemeente. Actualiseer de Notitie risicomanagement 2006.

de gereserveerde gelden voldoende zijn.

Woudenberg Oost en Zuid Oost zal in de 2e helft van 2023 hierna gekeken worden.

Het actualiseren van de notitie. Dit is overigens ook een actiepunt uit het Ontwikkelplan Financiën.

Het actualiseren staat gepland voor vierde kwartaal 2023.

December 2023

Stuur op het versterken van het weerstandsvermogen, bijvoorbeeld door verkoop van bezit of inzet van een deel van de geraamde hogere baten door groei van de gemeente hiervoor.

Structurele toevoegingen aan de algemene reserve opnemen in de begroting.

In de begroting 2022-2025 zijn jaarlijks toevoegingen aan de algemene reserve opgenomen ter versterking van de reservepositie.

September 2021

Onderzoek naar verkoop van gemeentelijke gebouwen.

Tot op heden geen prioriteit aan gegeven vanwege een lage te verwachtte opbrengst.

Toetsing jaarlijks laten plaatsvinden bij het opstellen van de begroting. Tekst hierover wordt opgenomen in de paragraaf Bedrijfsvoering.

Doorlopend proces.

Komt doorlopend aan de orde de komende jaren.

N.v.t.

Ontwikkeling van de overhead ten opzichte van andere gemeenten wordt al gevolgd, waarbij eens per drie jaar een onderzoek wordt uitgevoerd naar de hoogte van de overhead in vergelijking tot andere gemeenten.

Doorlopend proces.

Komt doorlopend aan de orde de komende jaren.

N.v.t.

Voor de meeste kapitaalgoederen zijn de structurele onderhoudslasten gedekt via de begroting.

In de begroting 2023-2026 is de jaarlijkse dekking via de reserve wegen ad. € 35.000 komen te

April 2023

Overhead: Stel op regelmatige basis aan de hand van de “Notitie Overhead” van de commissie BBV, vast of de aan overhead toegerekende lasten en baten conform de in die notitie opgenomen definitie van overhead plaatsvindt. Blijf de ontwikkeling van de overhead ten opzichte van bijvoorbeeld regiogemeenten en eventueel landelijk beschikbaar komende cijfers volgen. En doe, voor zover dit nog niet gebeurt en voor zover door de gemeente zelf gewenst, op termijn onderzoek naar de hoogte van de overhead in vergelijking tot andere gemeenten. Onderhoud kapitaalgoederen: Neem voor structurele onderhoudslasten ook structurele dekking op in de begroting.

Kadernota 2024-2027

Datum gereed

Gereed?

Aanbeveling

Actie

Stand van zaken

Voor onderhoud wegen en onderhoud gemeentehuis is dat minder het geval. Bij onderhoud wegen wordt nu structureel gebruik gemaakt van de reserve wegen. Deze reserve geeft op korte termijn voldoende dekking. Via het nieuwe wegenbeheersplan 2023-2027 (planning 2022) wordt inzichtelijk welke dekking nodig is voor de structurele onderhoudskosten wegen.

vervallen.

Bij onderhoud gemeentehuis is nog onduidelijk of de reserve voldoende dekking geeft voor de structurele onderhoudslasten.

Gereed?

April 2023

Het nieuwe wegbeheerplan 2023-2027 is recent beschikbaar gekomen. Uit het nieuwe wegbeheerplan komt naar voren dat het budget, zoals opgenomen in de begroting 2023-2026, voldoende is om het structurele onderhoud en het achterstallig onderhoud van de wegen voor de jaren 2023-2027 te kunnen uitvoeren. Wel zal in de jaren 2023 en 2024 het benodigde budget hoger uitvallen, echter dit wordt gedekt uit de reserve wegen waar voldoende geld in beschikbaar is om de tijdelijke hogere uitgaven te bekostigen. Het onderzoek renovatie buitenkant gemeentehuis is afgerond in het derde kwartaal 2022. De investeringslasten renovatie gemeentehuis zijn verwerkt in de begroting 20232026. Het groot onderhoud van het niet monumentaal deel van het gemeentehuis is inzichtelijk gemaakt en wordt zoveel mogelijk bekostigd uit de reserve gebouwen.

Kadernota 2024-2027

Datum gereed

Aanbeveling

Actie

Stand van zaken

Stel vast of er maatregelen nodig zijn om het tot en met 2039 totaal benodigde budget voor onderhoud van gebouwen ook daadwerkelijk beschikbaar te hebben.

Door actualisatie van de Meerjarenonderhoudsplannen van de vijf gemeentelijke gebouwen en het onderzoek renovatie buitenkant gemeentehuis wordt inzichtelijk hoeveel budget nodig is voor het groot onderhoud tot en met 2039. (Extern) onderzoek naar renovatie buitenkant gemeentehuis. Alleen daar is achterstallig onderhoud.

Voor onderzoek renovatie gemeentehuis zie toelichting bij nr. 13.

Stel vast of er bij het gemeentehuis inderdaad sprake is van achterstallig onderhoud (of van achterstanden in de uitvoering van het geplande onderhoud, zonder dat dit leidt tot onveilige situaties).

Belastingen en rechten: Neem kennis van het feit dat de gemeente een onbenutte belastingcapaciteit heeft van € 1,0 miljoen ten opzichte van het normbedrag dat bij toelating voor artikel 12 (Financiëleverhoudingswet) wordt gehanteerd.

De nettolasten vergeleken: Substantiële en eventueel niet direct door de gemeente te verklaren verschillen die uit dit hoofdstuk naar voren komen kunnen voor de gemeente eventueel aanleiding zijn hierop een verdieping toe te passen. Dit is uiteraard aan de gemeente zelf.

Kadernota 2024-2027

De actualisatie van de MJOP is gepland voor het vierde kwartaal 2023. Voor onderzoek renovatie gemeentehuis zie toelichting bij nr. 13.

Datum gereed

Gereed?

December 2023

Oktober 2022

Er is geen sprake van onveilige situaties.

De onbenutte belastingcapaciteit komt jaarlijks aan de orde bij de Kadernota en de Begroting via paragraaf Weerstandvermogen en risicobeheersing.

Ambtelijk wordt de onbenutte belastingcapaciteit jaarlijks vermeld in de in de P&Cproducten. Daarbij wordt jaarlijks aan college en raad gevraagd of ze dit meewegen bij de besluitvorming omtrent de P&Cproducten.

Komt doorlopend aan de orde de komende jaren.

De verschillen zullen via een aparte nader te vormen werkgroep geanalyseerd worden.

Start en vorming werkgroep in het vierde kwartaal 2023.

December 2024

N.v.t.

Hoofdstuk 5. Financiële positie (reserves/ weerstandsvermogen) Bij het beoordelen van de financiële positie van de gemeente spelen het weerstandsvermogen en de risico’s een belangrijke rol. In deze notitie komen de reservepositie en de risico’s aan de orde. Eerst geven we een beeld bij welke reserves en voorzieningen er per 1 januari 2023 een mutatie plaatsvindt als gevolg van de jaarrekening 2022 en reeds genomen raadsbesluiten, daarna komt de reservepositie (reserves beschikbaar voor algemene middelen) en het weerstandsvermogen van de gemeente aan de orde.

Reserves en voorzieningen De stand van de reserves en voorzieningen per 1 januari 2023 is als volgt: Oud saldo

Mutaties

Nieuw saldo

01-01-2023

bij

01-01-2023

Al gemene res erve

3.365.000

Al gemene res erve grondbedri j f

1.949.000

Res erve overl opende kredi eten

556.000

Res erve dorps voorzi eni ngen

322.000

Res erve kapi taal l as ten Centrumpl an fas e 2

651.000

Res erve kapi taal l as ten cul tuurhui s

370.000

Res erve s peel voorzi eni ngen

188.000

Res erve wegen

683.000

Res erve ci vi el e kuns twerken

152.000

Res erve opl ei di ngs kos ten pers oneel

651.000

10.000

Res erve co-fi nanci eri ng

200.000

Res erve kapi taal l as ten machi nepark

187.000

Res erve s oci aal domei n

501.000

Res erve hui s ves ti ng bas i s onderwi j s

723.000

Res erve onderhoud gebouwen

592.000

Res erve IBOR

80.000

Res erve ICT

34.000 307.000

307.000

Res erve omgevi ngs wet Res erve omgevi ngs pl an en vi s i e Res erve duurzaamhei d Voorzi eni ng pens i oenregel i ng wethouders Voorzi eni ng wachtgel dverpl i chti ngen wethouders Voorzi eni ng verl ofdagen Voorzi eni ng reparati e-ui tkeri ng WW Voorzi eni ng egal i s ati e afval s toffenheffi ng Voorzi eni ng vervangi ng ri ol eri ngen

34.000

80.000

194.000

1.193.000

48.000

368.000

48.000 368.000

16.000

389.000

5.962.000

Voorzi eni ng renovati e s portpark De Gri ft

245.000

Voorzi eni ng VVE

206.000

Voorzi eni ng OZB i vm tari efs tel l i ng

70.000

Voorzi eni ng real i s ati e onts l ui ti ng Hoevel aar (N224)

59.000

19.700.000

TOTAAL

Kadernota 2024-2027

70.000

Reserves en voorzieningen Enkele reserves en voorzieningen worden nader toegelicht: Algemene reserve Saldo per 1-1-2023: € 3.665.000 Met het oog op de continuïteit van de bedrijfsvoering is het wenselijk een robuuste algemene reserve aan te houden. De reserve dient als buffer voor het opvangen van risico’s en verplichtingen waar geen voorzieningen voor zijn gevormd en ter dekking van onverwachte tekorten op de jaarrekening. Het saldo van de algemene reserve bedraagt per 31 december 2022 € 3.665.000, zoals verwerkt in de jaarrekening 2022. Er zijn reeds verplichtingen aangegaan voor een bedrag van € 75.000 vanwege investeringskredieten die nog ten laste komen van de algemene reserve. Algemene reserve grondbedrijf Saldo per 1-1-2023: € 1.949.000 Deze reserve dient ter dekking van alle risico’s die de gemeente loopt ten aanzien van grondexploitaties. Ook afwaardering van gronden komt ten laste van deze reserve. De reserve wordt gevoed uit de resultaten van de lopende grondexploitaties. De raad heeft in april 2016 besloten de voordelige en nadelige exploitatieresultaten van de deelprojecten herontwikkeling Woudenberg-Oost te labelen in de algemene reserve grondbedrijf. Verderop in deze notitie wordt een meerjarig verloop van deze reserve in beeld gebracht. Het meerjarig verloop van deze reserve is uitgesplitst in een algemeen deel en een deel Woudenberg Oost.

Reserve overlopende kredieten Saldo per 1-1-2023: € 556.000 Bij de vaststelling van de najaarsrapportage 2020 (raad december 2020) is besloten de reserve overlopende kredieten in te stellen. Het komt regelmatig voor dat incidentele budgetten/kredieten een doorlooptijd hebben van meer dan een jaar of door uitstel opnieuw aangevraagd worden via de gebruikelijke tussentijdse financiële rapportages. Op dit moment hebben we nog verplichtingen in de algemene reserve betreffende restant investeringskredieten die een vertekend beeld geven van wat er nog in de algemene reserve beschikbaar is aan algemene middelen ter dekking van een begrotingstekort of ingeschatte risico’s. Daarom is besloten deze posten op te nemen in de nieuwe reserve overlopende kredieten. Investeringskredieten, die nog niet zijn afgerond en doorlopen naar een volgend jaar, worden voortaan verwerkt in de reserve overlopende kredieten. En voorbeeld hiervan is het krediet doorontwikkeling buitendienst Reserve dorpsvoorzieningen Saldo per 1-1-2023: € 322.000 De reserve dorpsvoorzieningen is bestemd ter dekking van (toekomstige) uitgaven op het gebied van gemeenschapsvoorzieningen. De reserve kan bijvoorbeeld ingezet worden ten behoeve van voorzieningen die aangepast moeten worden vanwege stijging van het aantal inwoners of voorzieningen die wenselijk zijn als gevolg van allerlei ontwikkelingen en initiatieven.

Kadernota 2024-2027

Reserve omgevingswet Saldo per 1-1-2022: € 307.000 Het kennisteam voor de invoering van de Omgevingswet is in 2015 van start gegaan. Het was de bedoeling In 2018 concreet te starten met de noodzakelijke doorontwikkeling van werkprocessen, actualisatie van beleidsdocumenten en de organisatorische inbedding. Ter dekking van de financiële implicaties van invoering is deze reserve gevormd. De reguliere werkprocessen zijn thans in de begroting opgenomen, dekking van incidentele kosten worden gedekt uit de reserve Omgevingswet. Na de invoering van de omgevingswet 1 januari 2024 wordt deze reserve afgebouwd. Reserve omgevingsplan en visie Saldo per 1-1-2023: € 80.000 Vanaf 2022 is deze reserve gevormd ten behoeve van de structurele kosten voor het maken van een omgevingsplan en visie. Jaarlijks wordt in de begroting € 40.000 gereserveerd voor omgevingsplannen en visie. Voor deze plannen dient structureel € 80.000 beschikbaar te zijn. Reserve sociaal domein Saldo per 1-1-2023: € 501.000 De reserve is bestemd om incidentele plussen en minnen binnen het sociaal domein op te vangen. Via de jaarrekening 2022 is een deel van de extra middelen jeugdzorg 2022 en rijksgelden meerkosten sociaal domein Oekraïners toegevoegd aan deze reserve. Voorziening verlofdagen Saldo per 1-1-2023: € 368.000 Via de jaarrekening 2022 is de voorziening verlofdagen gevormd.

Vanaf 2022 dient de gemeente, conform de financiële regelgeving (BBV), de voorziening verlofsparen te hebben gevormd. Bij verlofsparen is er sprake van arbeidskosten gerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw hebben en daarmee ook een onvoorspelbare afbouw kennen. Hiervoor dient een voorziening te worden gevormd. De hoogte van de voorziening zal jaarlijks op nieuw berekend en afgestemd worden met de accountant.

Reservepositie De gemeente Woudenberg heeft twee reserves die beschikbaar zijn voor algemene middelen, financiële tegenvallers en overige risico’s. Per 1 januari 2023 is de stand van deze reserves: Algemene reserve Algemene reserve grondbedrijf (algemeen deel) Totaal

Kadernota 2024-2027

€ 3.664.909 € 1.208.276 € 3.716.114

Tot en met 2027 verwachten we de volgende mutaties bij de algemene reserve: 3.289.273

Saldo eind 2017

2.507.838

Saldo eind 2021 mutaties 2022:

mutaties 2018: - aanwending i.v.m. incidentele uitgaven digitaliseren bouwdossiers

-25.950

- toevoeging i.v.m. geraamd overschot jaarrekening 2021

477.071

- aanwending i.v.m. krediet padelbanen

-75.000

- toevoeging i.v.m. reservepositieverbetering 2022

730.000

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven migratiekosten I&A samenwerking

-121.042

- aanwending i.v.m. verbouwing De Camp

-50.000

- aanwending i.v.m. voeding reserve omgevingswet

-285.000

Saldo eind 2022 2.782.281

Saldo eind 2018

- toevoeging i.v.m. geraamd overschot jaarrekening 2022

mutaties 2019:

3.664.909

mutaties 2023: pm

-30.425

- toevoeging i.v.m. reservepositieverbetering 2023

1.000.000

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven uitvoeringsplan Dienstverlening

-45.798

- aanwending i.v.m. kosten aanschaf EHRM systeem

-20.000

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven BAG en WOZ/Belastingen samenwerking

-115.141

- aanwending i.v.m. kosten uitvoeringsplan dienstverlening

-55.454

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven omschakeling taxatie inhoud naar opp

-33.529

- aanwending i.v.m. kosten onderzoek businesscase Cultuurhuis

-65.000

- aanwending i.v.m. tekort afvalstoffenheffing 2019

-243.816

Saldo eind 2023

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven modernisering gemeentehuis

-27.739

mutaties 2024:

- aanwending i.v.m. tekort jaarrekening 2018

-294.155

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven migratiekosten I&A samenwerking

- toevoeging i.v.m. geraamd overschot jaarrekening 2023 1.991.678

Saldo eind 2019

- toevoeging i.v.m. reservepositieverbetering 2024

4.524.455 pm 460.000 4.984.455

Saldo eind 2024

mutaties 2020: - toevoeging i.v.m. uitgaven aanschaf E-HRM funct systeem

10.000

mutaties 2025:

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven modernisering gemeentehuis

-87.443

- toevoeging i.v.m. geraamd overschot jaarrekening 2024

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven BAG en WOZ/Belastingen samenwerking

-54.859

- toevoeging ivm reservepositieverbetering 2025 (2e herstelplan Woudenberg)

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven omschakeling taxatie inhoud naar opp

-10.671

Saldo eind 2025

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven uitvoeringsplan Dienstverlening

-20.908

mutaties 2026:

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven migratiekosten I&A samenwerking

-19.035

- toevoeging i.v.m. geraamd overschot jaarrekening 2025

- aanwending i.v.m. incidentele uitgaven opstellen bodemkwaliteitskaart

-8.339

- aanwending i.v.m. sluitend maken begrotingsjaar 2026

-800.000

- aanwending i.v.m. tekort jaarrekening 2019

5.454.455

4.654.455

Saldo eind 2026

-893.822 906.601

Saldo eind 2020

pm 470.000

mutaties 2027: - toevoeging i.v.m. geraamd overschot jaarrekening 2026

- toevoeging i.v.m. overheveling reserve kapitaallasten cultuurhuis

1.206.724

- aanwending i.v.m. sluitend maken begrotingsjaar 2027

-800.000

- toevoeging i.v.m. overheveling reserve kunstwerken

100.000

Saldo eind 2027

- toevoeging i.v.m. overheveling algemene reserve grondbedrijf

400.000

- aanwending i.v.m. kosten uitvoeringsplan dienstverlening

-23.340

- aanwending i.v.m. tekort jaarrekening 2020

-82.147

Mutaties 2021:

Saldo eind 2021

3.854.455

2.507.838

In bovenstaand overzicht is het geraamd overschot jaarrekening 2022 p.m. meegenomen. Inmiddels is bekend dat het jaarresultaat 2022 rond de € 3 miljoen voordelig zal bedragen. In dezelfde raadsvergadering, als waar besluitvorming plaatsvindt over deze kadernota, zal de raad een besluit nemen over de bestemming van het voordelig jaarresultaat 2022. De verwachting is dat een deel van het voordelig resultaat 2022 zal worden toegevoegd aan de algemene reserve.

Kadernota 2024-2027

Per 1 januari 2023 bedraagt de algemene reserve € 3,6 miljoen en loopt deze op naar € 5,4 miljoen eind 2025. Vanaf 2026 zal de algemene reserve voorlopig dalen met € 0,8 miljoen per jaar. Eind 2027 bedraagt de algemene reserve € 3,8 miljoen. Het is nog onduidelijk hoe de algemene uitkering er vanaf 2026 uit komt te zien aangezien het rijk de financiering naar gemeenten wil veranderen.

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen is te omschrijven als ‘de mate waarin de gemeente Woudenberg in staat is middelen vrij te maken om incidentele financiële tegenvallers op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van het bestaande beleid inzake de gemeentelijke dienstverlening’. Het weerstandsvermogen is een graadmeter voor de robuustheid van de financiële positie van de gemeente. Het is immers niet wenselijk dat er direct moet worden bezuinigd en/of omgebogen indien zich onverwachte en substantiële tegenvallers voordoen. Om vast te kunnen stellen of het weerstandsvermogen voldoende is, worden de belangrijke risico’s geïnventariseerd en gerelateerd aan de middelen en mogelijkheden die de gemeente heeft om de financiële gevolgen van dergelijke niet begrote zaken te kunnen opvangen. Prioritering van risico’s vindt plaats aan de hand van een schaalindeling van de kans. De volgende schaalindeling wordt als leidraad gehanteerd. Schalen voor de inschatting van de kans: • Groot (= 60%) : waarschijnlijk, de kans dat de gebeurtenis zich voordoet is groot. • Gemiddeld (= 40%) : mogelijk, de kans dat de gebeurtenis zich voordoet is gemiddeld. • Klein (= 20%) : de kans dat de gebeurtenis zich voordoet is klein. In Woudenberg hebben we 2 soorten risico’s, namelijk : programmarisico’s (structureel en incidenteel) en risico’s die voortvloeien uit de grondexploitatie.

In de volgende tabel presenteren wij de inschatting van de belangrijkste structurele risico’s voor 2024:

Kadernota 2024-2027

Programmarisico’s Programma 1 - Samenleving Leerlingenvervoer Onderwijshuisvesting Sociaal domein uitgaven Totaal programma 1 - Samenleving Programma 2 - Leefomgeving Volksgezondheid/groen Totaal programma 2 - Leefomgeving Programma 5 - Bestuur en dienstverlening Gemeenschappelijke regelingen Salarissen en sociale lasten a.g.v. hoger inwonertal Totaal programma 5 - Bestuur en dienstverlening Algemene dekkingsmiddelen Algemene uitkering Herijking gemeentefonds (€ 115,00 - € 37,50 p/inw.) Totaal Algemene dekkingsmiddelen Overige kleinere risico’s Totaal structurele risico's

Begroting 2024

Risico %

Omvang risico

560.000 149.000 9.900.000 10.609.000

10,00% 100% 10,00%

56.000 149.000 990.000 1.195.000

60% 60% 40%

33.600 89.400 396.000 519.000

P.m. 0

50.000 50.000

60%

30.000 30.000

2.700.000 440.000 3.140.000

5,00% 100,00%

135.000 440.000 575.000

60% 60%

81.000 264.000 345.000

22.025.000 1.085.000 23.110.000

2,50% 100,00%

550.625 1.085.000 1.635.625 150.000 3.605.625

40% 50%

220.250 542.500 762.750 30.000 1.686.750

36.859.000

Kans

20%

Bedrag risico

De incidentele programmarisico’s geven het volgende beeld te zien:

Programmarisico’s - incidenteel

Begroting 2024

Risico %

Omvang risico

Kans

Bedrag risico

Programma 5 - Bestuur en dienstverlening Voorziening Wethouderspensioenen Totaal programma 5 - Bestuur en dienstverlening

119.300 119.300

10,00%

11.930 11.930

60%

7.158 7.158

Loon- en prijsstijgingen Totaal incidentele risico's

350.000 469.300

100,00%

350.000 361.930

60%

210.000 217.158

Kadernota 2024-2027

De risico’s op het gebied van de grondexploitaties zien er als volgt uit:

Grondexploitatierisico’s

Risico

Nog te realiseren winst

Voorziening

Omvang risico

Kans

Concreet risico

58.387 26.050 844.374

835.937 -19.010 120.988

0 19.010

0 26.050 723.386

40,00% 40,00% 40%/60%

0 10.420 361.693

1.600.000 2.349.436

20,00%

320.000 692.113

Bouwgronden in exploitatie 1. Hoevelaar fase 1 (7 e herziening) 2. Spoorzone locatie A2 (5 e herziening) 3. Hoevelaar fase 2 Bouwgronden niet in exploitatie Overige gronden (perceel Laagerfseweg) Totaal incidentele grondexploitatierisico's

928.811

937.915

19.010

Het college van burgemeester en wethouders heeft besloten het perceel Laagerfseweg voorlopig niet te verkopen. Voor dit perceel is een risicobedrag berekend van € 320.000 en meegenomen in de totale risico’s grondexploitaties.

In totaliteit zijn op dit moment de risico’s: Programmarisico’s (structureel) Programmarisico’s (incidenteel) Risico’s grondexploitaties Totaal

€ 1.686.750 € 217.158 € 692.113 € 2.596.021

Weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit bestaat uit de middelen en mogelijkheden waarover de gemeente Woudenberg beschikt om niet-geraamde kosten die onverwachts en substantieel zijn (bijvoorbeeld in geval van een calamiteit) te dekken. Onderdelen van de weerstandscapaciteit zijn: • het vrije aanwendbare deel van de reserves; • de stille reserves; • post onvoorziene uitgaven; • onbenutte belastingcapaciteit; • vrije begrotingsruimte.

Kadernota 2024-2027

In de navolgende tabel is de weerstandscapaciteit voor Woudenberg berekend: Weerstandscapaciteit Woudenberg Weerstandscapaciteit per 1-1-2023: - Algemene reserve

3.664.909

- Algemene reserve grondbedrijf

1.247.799

- Stille reserves

- Onvoorziene uitgaven

- Onbenutte belastingcapaciteit *

1.800.000

- Vrije begrotingsruimte

Totaal

6.712.708

* Onbenutte belastingcapaciteit: voor de maximale belastingtarieven wordt gebruik gemaakt van de normen voor het artikel 12-beleid. Dit betekent dat indien de gemeente Woudenberg niet meer in staat zou zijn om de structureel zich manifesterende risico’s binnen de exploitatie op te vangen de gemeente door het Rijk gewezen zou worden op de mogelijkheid om de OZB-tarieven te verhogen om zodoende meer structurele opbrengsten te realiseren. Dit noemt men het artikel 12-beleid.

Relatie benodigde en beschikbare weerstandscapaciteit Om te bepalen of het weerstandvermogen toereikend is, dient de relatie te worden gelegd tussen de financieel gekwantificeerde risico’s en de daarbij gewenste weerstandscapaciteit en beschikbare weerstandcapaciteit. De benodigde weerstandscapaciteit die uit de risicoberekening voortvloeit, kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen.

Ratio weerstandsvermogen =

Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit

6.712.708 =

2,58

2.598.052

Het weerstandsvermogen is groter dan 1. Groter dan 1 duidt erop dat de beschikbare weerstandscapaciteit toereikend is om de gekwantificeerde risico’s op korte termijn af te kunnen dekken. In hoofdstuk 7 van deze kadernota is de notitie financiële gezondheid gemeente Woudenberg opgenomen. Met behulp van deze notitie zal nog met de raad besproken worden wat wenselijk is om minimaal als beschikbare weerstandcapaciteit te hebben. Het weerstandsvermogen is 2,58. Zouden we de onbenutte belastingcapaciteit niet mee rekenen in het weerstandscapaciteit dan komt het weerstandsvermogen uit op afgerond 1,9.

Kadernota 2024-2027

Algemene reserve grondbedrijf De raad heeft in de raadsvergadering van 21 april 2016 besloten (mogelijke) voordelige exploitatieresultaten van Spoorzone A1, Spoorzone A2, Spoorzone B en Woningbouw Hoevelaar fase 1 bij afsluiting van deze grondexploitaties toe te voegen aan de algemene reserve grondbedrijf en deze binnen de algemene reserve grondbedrijf te labelen ten behoeve van deelproject Ontsluiting N224 Woudenberg-Oost aangezien dit deelproject nadelig zal zijn. In het verloop van de algemene reserve grondbedrijf tot en met 2027 is inzichtelijk gemaakt het algemene deel en het deel Woudenberg Oost.

Tot en met 2027 verwachten we de volgende mutaties bij de algemene reserve grondbedrijf:

Kadernota 2024-2027

(versie 5 mei 2023) Saldo eind 2012

Algemeen deel

Woudenberg Oost

188.339

Totaal 188.339

mutaties 2013:

Saldo eind 2020

Algemeen deel

Woudenberg Oost

754.519

-212.698

Totaal 541.821

Mutaties 2021:

- toevoeging rente 2013 grondbedrijf

69.573

Saldo eind 2013

257.912

69.573

- overheveling naar de algemene reserve

257.912

- aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg

-8.172

- aanwending a.g.v. dekking kosten Centrumplan fase III

-25.190 -19.265

mutaties 2014: - toevoeging verkoop overige gronden

25.006

- toevoeging rente 2014 grondbedrijf

215.786

Saldo eind 2014

498.704

-400.000 0

-8.172 -25.190

25.006

- aanwending a.g.v. dekking kosten onderzoek Woudenberg Zuid-Oost

215.786

- aanwending a.g.v. dekking kosten Woudenberg Oost

498.704

- aanwending a.g.v. voorziening tekort Nijverheidsweg

-23.432

- te betalen voorlopige aanslag vennootschapsbelasting 2021

-62.757

34.700

mutaties 2015: - toevoeging reserve kap lasten cultuurhuis

95.464

- bijstelling voorziening Het Groene Woud

- toevoeging rente 2015 grondbedrijf

102.168

- bijstelling voorziening Spoorzone A2

Saldo eind 2015

696.336

- bijstelling voorziening Spoorzone B

-400.000

-19.265 -3.800

-3.800

34.700 78.395 40.163

78.395 40.163

mutaties 2016:

- terug ontvangen vennootschapsbelasting 2019 -2020 grondbedrijf

145.760

geen

- toevoeging opbrengst verkoop Julianaplein 2020

205.516

Saldo eind 2016

696.336

1.030.000

mutaties 2017:

- toevoeging opbrengst verkoop grond Stationsweg Oost 2021 - toevoeging POC definitieve exploitatieresultaat GREX Amalialaan

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Het Groene Woud

130.000

- correctie boekwaarden en overige

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Amalia

66.038

Saldo eind 2021

- te betalen vennootschapsbelasting 2016/2017 grondbedrijf

-155.000

Saldo eind 2017

737.374

- te betalen voorlopige aanslag vennootschapsbelasting 2018

-77.500

- aanwending a.g.v. dekking lagere rentetoerekening 2018

-75.000

- toevoeging definitieve exploitatieresultaat GREX Spoorzone A1 - toevoeging definitieve exploitatieresultaat GREX Westerwoud

1.042 81.060

1.289.336

-155.000

Mutaties 2022:

1.767.374

- aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg

-1.235.000

-303.000

-77.500

- aanwending a.g.v. kosten visie dorpsranden

-75.000

- aanwending a.g.v. kosten nota grondbeleid

-7.000

191.104

- te betalen vennootschapsbelasting 2022 grondbedrijf

-52.353

-89.000

- aanwending a.g.v. voorziening tekort GREX Spoorzone A2

179.000 559.275

1.042 1.208.276 -54.446

- aanwending a.g.v. dekking kosten onderzoek Woudenberg Oost

- aanwending a.g.v. investeringskrediet Ontsluiting N224

46.280 179.000

559.275

1.030.000

mutaties 2018: - aanwending a.g.v. voorziening tekort GREX Nijverheidsweg

46.280

- toevoeging POC exploitatieresultaat GREX Hoevelaar fase 1

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Spoorzone A1

-54.446 -3.000

- aanwending a.g.v. dekking kosten onderzoek Woudenberg Zuid-Oost

-11.596

-89.000

- aanwending a.g.v. voorziening tekort Nijverheidsweg

-8.321

-303.000

- aanwending a.g.v. kosten Hoevelaar fase 3

-8.321 -10.760

-14.575

-10.760 -14.575

9.464

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Amalia

830.000

- bijstelling voorziening Het Groene Woud

4.746

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREXEN correctie

-41.100

- terug ontvangen aanslag vennootschapsbelasting 2021

62.760

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Het Groene Woud

60.000

- winstneming het Groene Woud

105.411

Saldo eind 2018

1.354.238

-316.896

1.037.342

mutaties 2019:

- bijstelling voorziening Spoorzone A2

-3.000 -11.596

-9.155

- toevoeging POC exploitatieresultaat GREX Hoevelaar fase 1 - toevoeging POC definitieve exploitatieresultaat GREX Amalialaan

- aanwending a.g.v. dekking lagere rentetoerekening 2019

-72.043

- correctie aanwending a.g.v. dekking kosten Centrumplan

- aanwending a.g.v. kosten opstellen aangifte 2019 vennootschapsbelasting

-19.500

Saldo eind 2022

- aanwending a.g.v. kosten aankoop Laagerfseweg 45

-283.500

Mutaties 2023:

643.500

701.645

1.949.444

10.988

3.909 1.247.799

-9.155

3.909

- te betalen voorlopige aanslag vennootschapsbelasting 2019

-73.997

- aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg

-10.000

- terug ontvangen vennootschapsbelasting 2016 -2018 grondbedrijf

232.020

- aanwending a.g.v. dekking kosten Centrumplan fase III

-145.319

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Amalialaan

150.000

- aanwending a.g.v. dekking kosten onderzoek Woudenberg Zuid-Oost

-84.139

- aanwending a.g.v. voorziening tekort GREX Spoorzone A2 - aanwending a.g.v. voorziening tekort GREX Nijverheidsweg Saldo eind 2019

34.195 -62.139 1.225.079

-282.701

- aanwending a.g.v. dekking kosten restauratie monumentaal toiletgebouw

-80.000

- aanwending a.g.v. dekking kosten Woudenberg Oost

-88.200

942.378

- toevoeging POC definitieve exploitatieresultaat GREX Hoevelaar fase 1

275.000

1.175.859

1.984.304

2.992.645

1.984.304

2.982.645

mutaties 2020:

- toevoeging a.g.v. vervallen voorziening ontsluiting Hoevelaar op N224

- aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg

-6.362

- te betalen vennootschapsbelasting 2023 grondbedrijf

- aanwending a.g.v. kosten centrumplan ontwikkelingen

-6.658

Saldo eind 2023

-25.200

Mutaties 2024:

- aanwending a.g.v. dekking kosten Woudenberg Oost

-25.200

- aanwending a.g.v. voorziening tekort HGW

-39.446

- aanwending a.g.v. voorziening tekort Nijverheidsweg

-677.076

- aanwending a.g.v. voorziening 2e toegang Hoevelaar

-43.704

- toevoeging a.g.v. voorziening tekort Spoorzone

62.907

-39.446

- aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg

-677.076

- te betalen vennootschapsbelasting 2024 grondbedrijf

-43.704

Saldo eind 2024

62.907

Mutaties 2025:

- aanwending a.g.v. te betalen voorlopige aanslag vennootschapsbelasting 2020

-69.442

- aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg

- toevoeging Omnia slimmer wonen constructie

88.424

- te betalen vennootschapsbelasting 2025 grondbedrijf

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Amalialaan

240.000

- toevoeging tussentijdse exploitatieresultaat GREX Hoevelaar fase I Saldo eind 2020

754.519

-84.139

34.195 -62.139

240.000

Saldo eind 2025

76.000

Mutaties 2026:

-212.698

541.821

- aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg - te betalen vennootschapsbelasting 2026 grondbedrijf Saldo eind 2026

-80.000

pm 1.008.341 -10.000

-10.000

pm 998.341 -10.000

-10.000

pm 988.341

1.984.304

-10.000

2.972.645 -10.000

pm 978.341

1.984.304

2.962.645

Mutaties 2027: - aanwending a.g.v. kosten beheer en onderhoud perceel Laagerfseweg - te betalen vennootschapsbelasting 2027 grondbedrijf Saldo eind 2027

Kadernota 2024-2027

-10.000

pm 968.341

1.984.304

2.952.645

Hoofdstuk 6. Onderzoek differentiatie tarieven rioolheffing en afvalstoffenheffing Motie raad Bij de besluitvorming van de beleidsbegroting 2023-2026, in de raadsvergadering van 20 oktober 2022, heeft de raad een motie ingediend waarbij aan het college is gevraagd onderzoek te doen naar de gemeentelijke woonlasten op basis van evenredigheid. De raad heeft gevraagd een voorstel te doen voor een differentiatie in de rioolheffingen en afvalstoffenheffing, waarbij eenpersoonshuishoudens een lager tarief gaan betalen dan meerpersoonshuishoudens. Tevens heeft de raad gevraagd de scenario’s die bij de begroting 2022 voor OZB woningen en niet-woningen zijn geschetst, te actualiseren. Intern hebben we onderzoek gedaan naar differentiatie tarieven rioolheffing en afvalstoffenheffing. Zowel over de rioolheffing als de afvalstoffenheffing wordt in dit hoofdstuk een voorstel gedaan. Het college zal op een later moment een actualisatie geven over de scenario’s die bij de begroting 2022 voor OZB woningen en niet-woningen zijn geschetst.

Onderzoek differentiatie tarieven rioolheffing Op dit moment werkt de gemeente Woudenberg met de volgende tarieven rioolheffing 2022: 1. Rioolheffing gebruiker => Vastrecht € 80,60 2. Rioolheffing eigenaar => Vastrecht € 161,20 3. Rioolheffing perceel WOZ waarde t/m € 45.000 => € 50,70 Bij rioolheffing perceel WOZ waarde t/m € 45.000 moet u denken aan bijvoorbeeld: individuele garages, schuren en terreinen. In Nederland worden bij alle gemeenten verschillende tariefsystemen gehanteerd bij de rioolheffing (bron : Coelo Atlas van de lokale lasten 2022). Rioolheffing eigenaren: • Vastrecht : 55 % (van de gemeenten) • Alleen eigenaarstarief : 37 % • WOZ waarde : 8 % Rioolheffing gebruiker: • Vastrecht : 36 % (van de gemeenten) • Alleen gebruikerstarief : 39 % • WOZ waarde : 5 % • Huishoudensomvang : 12 % • Waterverbruik : 8 % Conclusie is dat de meeste gemeenten in Nederland, zoals Woudenberg, een vast bedrag rioolheffing hanteren voor zowel de eigenaren als de gebruikers. Ook geven bovenstaande overzichten aan dat van alle gemeenten met rioolheffing voor de gebruiker 12 % rekening houdt met de huishoudensomvang. Tarieven rioolheffing Woudenberg t.o.v. landelijk gemiddelde: Woudenberg (zowel voor een- als meerpersoonshuishouden) Landelijk gemiddeld tarief eenpersoonshuishouden : Landelijk gemiddeld tarief meerpersoonshuishouden :

€ 241,80 € 191,00 € 207,00

79 % van de gemeenten heeft een 100 % kostendekkend tarief, waaronder Woudenberg. Kadernota 2024-2027

Conclusie is dat het landelijk gemiddeld tarief eenpersoonshuishouden 92 % van het landelijk gemiddeld tarief meerspersoonshuishouden is. Landelijk zijn bij rioolheffing er geen grote verschillen tussen het tarief voor een- en meerpersoonshuishouden. Het tarief in Woudenberg ligt wel flink boven het gemiddelde van Nederland. Het tarief in Woudenberg is op dit moment 100% kostendekkend en de verwachting is dat deze de komende jaren niet veel zal stijgen (alleen inflatiecorrectie). Inkomsten rioolheffing worden breder ingezet Sinds een aantal jaren worden inkomsten rioolheffing breder ingezet. De inkomsten van de rioolheffing gebruikt de gemeente onder andere voor collectieve maatregelen die nodig zijn voor: 1. Een goede riolering; 2. Maatregelen om het grondwater laag te houden en het hemelwater af te voeren. In eerste instantie werden de inkomsten rioolheffing alleen gebruikt voor een goede riolering. Later zijn daar ook maatregelen om het grondwater laag te houden en het hemelwater af te voeren bijgekomen. Als gevolg van de klimaatverandering hebben we de laatste jaren steeds vaker te maken met hevige regenbuien. Wanneer er in korte tijd veel regen valt, kan dit wateroverlast veroorzaken. Bijvoorbeeld water dat de kelders, schuren, garages of zelfs huizen of bedrijven instroomt.

Om de kans op schade als gevolg van wateroverlast in de toekomst te beperken moeten we aanpassingen doen aan de riolering en de inrichting van de openbare ruimte. Dit vraagt om investeringen van de gemeente. De maatregelen om het grondwater laag te houden en het hemelwater af te voeren zijn een steeds groter deel van de investeringen die gemeenten de komende jaren moeten doen om in te spelen op de klimaatverandering. Het afvoeren van hemelwater is gekoppeld aan objecten zoals woningen, schuurtjes, garages en terreinen. De huishoudensomvang is daarbij niet relevant aangezien de afvoer van hemelwater hetzelfde is bij een één- en meerspersoonshuishouden. Conclusie is dat de inkomsten rioolheffing, naast investeringen riolering, voor een groot deel worden gebruikt ten behoeve van maatregelen om het grondwater laag te houden en het hemelwater af te voeren waarbij de huishoudensomvang niet relevant is.

Voorstel Kijkend naar de conclusies uit het onderzoek stelt het college voor geen differentiatie in de rioolheffing toe te passen, waarbij eenpersoonshuishoudens een lager tarief gaan betalen dan meerpersoonshuishoudens en wel om de volgende redenen: 1. De inkomsten rioolheffing worden, naast investeringen riolering, voor een groot deel gebruikt ten behoeve van maatregelen om het grondwater laag te houden en het hemelwater af te voeren waarbij de huishoudensomvang niet relevant is. 2. Van alle gemeenten met rioolheffing voor de gebruiker houdt maar 12 % rekening met de huishoudensomvang. 3. Landelijk hanteren de meeste gemeenten in Nederland, zoals Woudenberg, een vast bedrag rioolheffing voor zowel de eigenaren als de gebruikers. 4. Landelijk zijn er bij rioolheffing geen grote verschillen tussen het tarief voor een- en meerpersoonshuishouden. Het landelijk gemiddeld tarief eenpersoonshuishouden bedraagt 92 % van het landelijk gemiddeld tarief meerspersoonshuishouden.

Kadernota 2024-2027

Onderzoek differentiatie tarieven afvalstoffenheffing Op dit moment werkt de gemeente Woudenberg met de volgende tarieven rioolheffing 2022: 1. Vast bedrag per perceel => € 238,80 2. Vast bedrag per lediging 140 liter restafval container € 6,50 3. Vast bedrag per lediging 240 liter restafval container € 11,50 4. Vast bedrag per lediging huishoudelijk restafval ondergrondse container per zak € 1,90 In Nederland worden bij alle gemeenten verschillende tariefsystemen gehanteerd bij de afvalstoffenheffing (bron : Coelo Atlas van de lokale lasten 2023). Tariefsystemen: • Huishoudensomvang : 55 % (van de gemeenten) • Diftar (vastrecht in combinatie met bedrag per lediging : 40 % • Vastrecht en overig : 5 % Conclusie is dat de meeste gemeenten in Nederland het tarief hanteren op basis van de huishoudensomvang, namelijk 55 %. Diftar, zoals Woudenberg, wordt door 40 % van de gemeenten gehanteerd. Tarieven rioolheffing Woudenberg t.o.v. landelijk gemiddelde: Woudenberg tarief eenpersoonshuishouden (uitgaande van 6 ledigingen) Woudenberg tarief meerpersoonshuishouden (uitgaande van 6 ledigingen) Landelijk gemiddeld tarief eenpersoonshuishouden : Landelijk gemiddeld tarief meerpersoonshuishouden :

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://gemeentebestuur.woudenberg.nl/api/v1/meetings/2197/documents/45996